Meaning —
⏳ The meaning of this text is being prepared (AI translation with an accuracy check). This usually takes a few minutes — this page will refresh when it is ready.
The meaning is ready. Show it.
The meaning could not be prepared right now.
A translation in is not yet available for this text.
The original text and transliteration are shown below.
Verse 1
බන්ධුස්නේහං විජහ්යාං තව හි කරුණයා ත්වය්යුපාවේශිතාත්මා
සර්වං ත්යක්ත්වා චරේයං සකලමපි ජගද්වීක්ෂ්ය මායාවිලාසම් .
නානාත්වාද්භ්රාන්තිජන්යාත් සති ඛලු ගුණදෝෂාවබෝධේ විධිර්වා
ව්යාසේධෝ වා කථං තෞ ත්වයි නිහිතමතේර්වීතවෛෂම්යබුද්ධේඃ ..1..
සර්වං ත්යක්ත්වා චරේයං සකලමපි ජගද්වීක්ෂ්ය මායාවිලාසම් .
නානාත්වාද්භ්රාන්තිජන්යාත් සති ඛලු ගුණදෝෂාවබෝධේ විධිර්වා
ව්යාසේධෝ වා කථං තෞ ත්වයි නිහිතමතේර්වීතවෛෂම්යබුද්ධේඃ ..1..
bandhusnehaṃ vijahyāṃ tava hi karuṇayā tvayyupāveśitātmā
sarvaṃ tyaktvā careyaṃ sakalamapi jagadvīkṣya māyāvilāsam |
nānātvādbhrāntijanyāt sati khalu guṇadoṣāvabodhe vidhirvā
vyāsedho vā kathaṃ tau tvayi nihitamatervītavaiṣamyabuddheḥ ||1||
sarvaṃ tyaktvā careyaṃ sakalamapi jagadvīkṣya māyāvilāsam |
nānātvādbhrāntijanyāt sati khalu guṇadoṣāvabodhe vidhirvā
vyāsedho vā kathaṃ tau tvayi nihitamatervītavaiṣamyabuddheḥ ||1||
Verse 2
ක්ෂුත්තෘෂ්ණාලෝපමාත්රේ සතතකෘතධියෝ ජන්තවඃ සන්ත්යනන්තා-
ස්තේභ්යෝ විජ්ඤානවත්ත්වාත් පුරුෂ ඉහ වරස්තජ්ජනිර්දුර්ලභෛව .
තත්රාප්යාත්මාත්මනඃ ස්යාත්සුහෘදපි ච රිපුර්යස්ත්වයි න්යස්තචේතා-
ස්තාපෝච්ඡිත්තේරුපායං ස්මරති ස හි සුහෘත් ස්වාත්මවෛරී තතෝ(අ)න්යඃ ..2..
ස්තේභ්යෝ විජ්ඤානවත්ත්වාත් පුරුෂ ඉහ වරස්තජ්ජනිර්දුර්ලභෛව .
තත්රාප්යාත්මාත්මනඃ ස්යාත්සුහෘදපි ච රිපුර්යස්ත්වයි න්යස්තචේතා-
ස්තාපෝච්ඡිත්තේරුපායං ස්මරති ස හි සුහෘත් ස්වාත්මවෛරී තතෝ(අ)න්යඃ ..2..
kṣuttṛṣṇālopamātre satatakṛtadhiyo jantavaḥ santyanantā-
stebhyo vijñānavattvāt puruṣa iha varastajjanirdurlabhaiva |
tatrāpyātmātmanaḥ syātsuhṛdapi ca ripuryastvayi nyastacetā-
stāpocchitterupāyaṃ smarati sa hi suhṛt svātmavairī tato'nyaḥ ||2||
stebhyo vijñānavattvāt puruṣa iha varastajjanirdurlabhaiva |
tatrāpyātmātmanaḥ syātsuhṛdapi ca ripuryastvayi nyastacetā-
stāpocchitterupāyaṃ smarati sa hi suhṛt svātmavairī tato'nyaḥ ||2||
Verse 3
ත්වත්කාරුණ්යේ ප්රවෘත්තේ ක ඉව නහි ගුරුර්ලෝකවෘත්තේ(අ)පි භූමන්
සර්වාක්රාන්තාපි භූමිර්නහි චලති තතස්සත්ක්ෂමාං ශික්ෂයේයම් .
ගෘහ්ණීයාමීශ තත්තද්විෂයපරිචයේ(අ)ප්යප්රසක්තිං සමීරාත්
ව්යාප්තත්වඤ්චාත්මනෝ මේ ගගනගුරුවශාද්භාතු නිර්ලේපතා ච ..3
සර්වාක්රාන්තාපි භූමිර්නහි චලති තතස්සත්ක්ෂමාං ශික්ෂයේයම් .
ගෘහ්ණීයාමීශ තත්තද්විෂයපරිචයේ(අ)ප්යප්රසක්තිං සමීරාත්
ව්යාප්තත්වඤ්චාත්මනෝ මේ ගගනගුරුවශාද්භාතු නිර්ලේපතා ච ..3
tvatkāruṇye pravṛtte ka iva nahi gururlokavṛtte'pi bhūman
sarvākrāntāpi bhūmirnahi calati tatassatkṣamāṃ śikṣayeyam |
gṛhṇīyāmīśa tattadviṣayaparicaye'pyaprasaktiṃ samīrāt
vyāptatvañcātmano me gaganaguruvaśādbhātu nirlepatā ca ||3
sarvākrāntāpi bhūmirnahi calati tatassatkṣamāṃ śikṣayeyam |
gṛhṇīyāmīśa tattadviṣayaparicaye'pyaprasaktiṃ samīrāt
vyāptatvañcātmano me gaganaguruvaśādbhātu nirlepatā ca ||3
Verse 4
ස්වච්ඡඃ ස්යාං පාවනෝ(අ)හං මධුර උදකවද්වහ්නිවන්මා ස්ම ගෘහ්ණාං
සර්වාන්නීනෝ(අ)පි දෝෂං තරුෂු තමිව මාං සර්වභූතේෂ්වවේයාම් .
පුෂ්ටිර්නෂ්ටිඃ කලානාං ශශින ඉව තනෝර්නාත්මනෝ(අ)ස්තීති විද්යාං
තෝයාදිව්යස්තමාර්තාණ්ඩවදපි ච තනුෂ්වේකතාං ත්වත්ප්රසාදාත් ..4..
සර්වාන්නීනෝ(අ)පි දෝෂං තරුෂු තමිව මාං සර්වභූතේෂ්වවේයාම් .
පුෂ්ටිර්නෂ්ටිඃ කලානාං ශශින ඉව තනෝර්නාත්මනෝ(අ)ස්තීති විද්යාං
තෝයාදිව්යස්තමාර්තාණ්ඩවදපි ච තනුෂ්වේකතාං ත්වත්ප්රසාදාත් ..4..
svacchaḥ syāṃ pāvano'haṃ madhura udakavadvahnivanmā sma gṛhṇāṃ
sarvānnīno'pi doṣaṃ taruṣu tamiva māṃ sarvabhūteṣvaveyām |
puṣṭirnaṣṭiḥ kalānāṃ śaśina iva tanornātmano'stīti vidyāṃ
toyādivyastamārtāṇḍavadapi ca tanuṣvekatāṃ tvatprasādāt ||4||
sarvānnīno'pi doṣaṃ taruṣu tamiva māṃ sarvabhūteṣvaveyām |
puṣṭirnaṣṭiḥ kalānāṃ śaśina iva tanornātmano'stīti vidyāṃ
toyādivyastamārtāṇḍavadapi ca tanuṣvekatāṃ tvatprasādāt ||4||
Verse 5
ස්නේහාද්ව්යාධාත්තපුත්රප්රණයමෘතකපෝතායිතෝ මා ස්ම භූවං
ප්රාප්තං ප්රාශ්නන් සහේය ක්ෂුධමපි ශයුවත් සින්ධුවත්ස්යාමගාධඃ .
මා පප්තං යෝෂිදාදෞ ශිඛිනි ශලභවත් භෘඞ්ගවත්සාරභාගී
භූයාසං කින්තු තද්වද්ධනචයනවශාන්මාහමීශ ප්රණේශම් ..5..
ප්රාප්තං ප්රාශ්නන් සහේය ක්ෂුධමපි ශයුවත් සින්ධුවත්ස්යාමගාධඃ .
මා පප්තං යෝෂිදාදෞ ශිඛිනි ශලභවත් භෘඞ්ගවත්සාරභාගී
භූයාසං කින්තු තද්වද්ධනචයනවශාන්මාහමීශ ප්රණේශම් ..5..
snehādvyādhāttaputrapraṇayamṛtakapotāyito mā sma bhūvaṃ
prāptaṃ prāśnan saheya kṣudhamapi śayuvat sindhuvatsyāmagādhaḥ |
mā paptaṃ yoṣidādau śikhini śalabhavat bhṛṅgavatsārabhāgī
bhūyāsaṃ kintu tadvaddhanacayanavaśānmāhamīśa praṇeśam ||5||
prāptaṃ prāśnan saheya kṣudhamapi śayuvat sindhuvatsyāmagādhaḥ |
mā paptaṃ yoṣidādau śikhini śalabhavat bhṛṅgavatsārabhāgī
bhūyāsaṃ kintu tadvaddhanacayanavaśānmāhamīśa praṇeśam ||5||
Verse 6
මා බද්ධ්යාසං තරුණ්යා ගජ ඉව වශයා නාර්ජයේයං ධනෞඝං
හර්තාන්යස්තං හි මාධ්වීහර ඉව මෘගවන්මා මුහං ග්රාම්යගීතෛඃ .
නාත්යාසජ්ජේය භෝජ්යේ ඣෂ ඉව බලිශේ පිඞ්ගලාවන්නිරාශඃ
සුප්යාං භර්තව්යයෝගාත් කුරර ඉව විභෝ සාමිෂෝ(අ)න්යෛර්න හන්යෛ ..6..
හර්තාන්යස්තං හි මාධ්වීහර ඉව මෘගවන්මා මුහං ග්රාම්යගීතෛඃ .
නාත්යාසජ්ජේය භෝජ්යේ ඣෂ ඉව බලිශේ පිඞ්ගලාවන්නිරාශඃ
සුප්යාං භර්තව්යයෝගාත් කුරර ඉව විභෝ සාමිෂෝ(අ)න්යෛර්න හන්යෛ ..6..
mā baddhyāsaṃ taruṇyā gaja iva vaśayā nārjayeyaṃ dhanaughaṃ
hartānyastaṃ hi mādhvīhara iva mṛgavanmā muhaṃ grāmyagītaiḥ |
nātyāsajjeya bhojye jhaṣa iva baliśe piṅgalāvannirāśaḥ
supyāṃ bhartavyayogāt kurara iva vibho sāmiṣo'nyairna hanyai ||6||
hartānyastaṃ hi mādhvīhara iva mṛgavanmā muhaṃ grāmyagītaiḥ |
nātyāsajjeya bhojye jhaṣa iva baliśe piṅgalāvannirāśaḥ
supyāṃ bhartavyayogāt kurara iva vibho sāmiṣo'nyairna hanyai ||6||
Verse 7
වර්තේය ත්යක්තමානඃ සුඛමතිශිශුවන්නිස්සහායශ්චරේයං
කන්යායා ඒකශේෂෝ වලය ඉව විභෝ වර්ජිතාන්යෝන්යඝෝෂඃ .
ත්වච්චිත්තෝ නාවබුධ්යෛ පරමිෂුකෘදිව ක්ෂ්මාභෘදායානඝෝෂං
ගේහේෂ්වන්යප්රණීතේෂ්වහිරිව නිවසාන්යුන්දුරෝර්මන්දිරේෂු ..7..
කන්යායා ඒකශේෂෝ වලය ඉව විභෝ වර්ජිතාන්යෝන්යඝෝෂඃ .
ත්වච්චිත්තෝ නාවබුධ්යෛ පරමිෂුකෘදිව ක්ෂ්මාභෘදායානඝෝෂං
ගේහේෂ්වන්යප්රණීතේෂ්වහිරිව නිවසාන්යුන්දුරෝර්මන්දිරේෂු ..7..
varteya tyaktamānaḥ sukhamatiśiśuvannissahāyaścareyaṃ
kanyāyā ekaśeṣo valaya iva vibho varjitānyonyaghoṣaḥ |
tvaccitto nāvabudhyai paramiṣukṛdiva kṣmābhṛdāyānaghoṣaṃ
geheṣvanyapraṇīteṣvahiriva nivasānyundurormandireṣu ||7||
kanyāyā ekaśeṣo valaya iva vibho varjitānyonyaghoṣaḥ |
tvaccitto nāvabudhyai paramiṣukṛdiva kṣmābhṛdāyānaghoṣaṃ
geheṣvanyapraṇīteṣvahiriva nivasānyundurormandireṣu ||7||
Verse 8
ත්වය්යේව ත්වත්කෘතං ත්වං ක්ෂපයසි ජගදිත්යූර්ණනාභාත් ප්රතීයාං
ත්වච්චින්තා ත්වත්ස්වරූපං කුරුත ඉති දෘඪං ශික්ෂයේ පේශකාරාත් .
විඩ්භස්මාත්මා ච දේහෝ භවති ගුරුවරෝ යෝ විවේකං විරක්තිං
ධත්තේ සඤ්චින්ත්යමානෝ මම තු බහුරුජාපීඩිතෝ(අ)යං විශේෂාත් ..8..
ත්වච්චින්තා ත්වත්ස්වරූපං කුරුත ඉති දෘඪං ශික්ෂයේ පේශකාරාත් .
විඩ්භස්මාත්මා ච දේහෝ භවති ගුරුවරෝ යෝ විවේකං විරක්තිං
ධත්තේ සඤ්චින්ත්යමානෝ මම තු බහුරුජාපීඩිතෝ(අ)යං විශේෂාත් ..8..
tvayyeva tvatkṛtaṃ tvaṃ kṣapayasi jagadityūrṇanābhāt pratīyāṃ
tvaccintā tvatsvarūpaṃ kuruta iti dṛḍhaṃ śikṣaye peśakārāt |
viḍbhasmātmā ca deho bhavati guruvaro yo vivekaṃ viraktiṃ
dhatte sañcintyamāno mama tu bahurujāpīḍito'yaṃ viśeṣāt ||8||
tvaccintā tvatsvarūpaṃ kuruta iti dṛḍhaṃ śikṣaye peśakārāt |
viḍbhasmātmā ca deho bhavati guruvaro yo vivekaṃ viraktiṃ
dhatte sañcintyamāno mama tu bahurujāpīḍito'yaṃ viśeṣāt ||8||
Verse 9
හී හී මේ දේහමෝහං ත්යජ පවනපුරාධීශ යත්ප්රේමහේතෝ-
ර්ගේහේ විත්තේ කලත්රාදිෂු ච විවශිතාස්ත්වත්පදං විස්මරන්ති .
සෝ(අ)යං වහ්නේශ්ශුනෝ වා පරමිහ පරතඃ සාම්ප්රතඤ්චාක්ෂිකර්ණ-
ත්වග්ජිහ්වාද්යා විකර්ෂන්ත්යවශමත ඉතඃ කෝ(අ)පි න ත්වත්පදාබ්ජේ ..9..
ර්ගේහේ විත්තේ කලත්රාදිෂු ච විවශිතාස්ත්වත්පදං විස්මරන්ති .
සෝ(අ)යං වහ්නේශ්ශුනෝ වා පරමිහ පරතඃ සාම්ප්රතඤ්චාක්ෂිකර්ණ-
ත්වග්ජිහ්වාද්යා විකර්ෂන්ත්යවශමත ඉතඃ කෝ(අ)පි න ත්වත්පදාබ්ජේ ..9..
hī hī me dehamohaṃ tyaja pavanapurādhīśa yatpremaheto-
rgehe vitte kalatrādiṣu ca vivaśitāstvatpadaṃ vismaranti |
so'yaṃ vahneśśuno vā paramiha parataḥ sāmpratañcākṣikarṇa-
tvagjihvādyā vikarṣantyavaśamata itaḥ ko'pi na tvatpadābje ||9||
rgehe vitte kalatrādiṣu ca vivaśitāstvatpadaṃ vismaranti |
so'yaṃ vahneśśuno vā paramiha parataḥ sāmpratañcākṣikarṇa-
tvagjihvādyā vikarṣantyavaśamata itaḥ ko'pi na tvatpadābje ||9||
Verse 10
දුර්වාරෝ දේහමෝහෝ යදි පුනරධුනා තර්හි නිශ්ශේෂරෝගාන්
හෘත්වා භක්තිං ද්රඪිෂ්ඨාං කුරු තව පදපඞ්කේරුහේ පඞ්කජාක්ෂ .
නූනං නානාභවාන්තේ සමධිගතමමුං මුක්තිදං විප්රදේහං
ක්ෂුද්රේ හා හන්ත මා මා ක්ෂිප විෂයරසේ පාහි මාං මාරුතේශ ..10..
හෘත්වා භක්තිං ද්රඪිෂ්ඨාං කුරු තව පදපඞ්කේරුහේ පඞ්කජාක්ෂ .
නූනං නානාභවාන්තේ සමධිගතමමුං මුක්තිදං විප්රදේහං
ක්ෂුද්රේ හා හන්ත මා මා ක්ෂිප විෂයරසේ පාහි මාං මාරුතේශ ..10..
durvāro dehamoho yadi punaradhunā tarhi niśśeṣarogān
hṛtvā bhaktiṃ draḍhiṣṭhāṃ kuru tava padapaṅkeruhe paṅkajākṣa |
nūnaṃ nānābhavānte samadhigatamamuṃ muktidaṃ vipradehaṃ
kṣudre hā hanta mā mā kṣipa viṣayarase pāhi māṃ māruteśa ||10||
hṛtvā bhaktiṃ draḍhiṣṭhāṃ kuru tava padapaṅkeruhe paṅkajākṣa |
nūnaṃ nānābhavānte samadhigatamamuṃ muktidaṃ vipradehaṃ
kṣudre hā hanta mā mā kṣipa viṣayarase pāhi māṃ māruteśa ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
बन्धुस्नेहं विजह्यां तव हि करुणया त्वय्युपावेशितात्मा
सर्वं त्यक्त्वा चरेयं सकलमपि जगद्वीक्ष्य मायाविलासम् ।
नानात्वाद्भ्रान्तिजन्यात् सति खलु गुणदोषावबोधे विधिर्वा
व्यासेधो वा कथं तौ त्वयि निहितमतेर्वीतवैषम्यबुद्धेः ॥1॥
क्षुत्तृष्णालोपमात्रे सततकृतधियो जन्तवः सन्त्यनन्ता-
स्तेभ्यो विज्ञानवत्त्वात् पुरुष इह वरस्तज्जनिर्दुर्लभैव ।
तत्राप्यात्मात्मनः स्यात्सुहृदपि च रिपुर्यस्त्वयि न्यस्तचेता-
स्तापोच्छित्तेरुपायं स्मरति स हि सुहृत् स्वात्मवैरी ततोऽन्यः ॥2॥
त्वत्कारुण्ये प्रवृत्ते क इव नहि गुरुर्लोकवृत्तेऽपि भूमन्
सर्वाक्रान्तापि भूमिर्नहि चलति ततस्सत्क्षमां शिक्षयेयम् ।
गृह्णीयामीश तत्तद्विषयपरिचयेऽप्यप्रसक्तिं समीरात्
व्याप्तत्वञ्चात्मनो मे गगनगुरुवशाद्भातु निर्लेपता च ॥3
स्वच्छः स्यां पावनोऽहं मधुर उदकवद्वह्निवन्मा स्म गृह्णां
सर्वान्नीनोऽपि दोषं तरुषु तमिव मां सर्वभूतेष्ववेयाम् ।
पुष्टिर्नष्टिः कलानां शशिन इव तनोर्नात्मनोऽस्तीति विद्यां
तोयादिव्यस्तमार्ताण्डवदपि च तनुष्वेकतां त्वत्प्रसादात् ॥4॥
स्नेहाद्व्याधात्तपुत्रप्रणयमृतकपोतायितो मा स्म भूवं
प्राप्तं प्राश्नन् सहेय क्षुधमपि शयुवत् सिन्धुवत्स्यामगाधः ।
मा पप्तं योषिदादौ शिखिनि शलभवत् भृङ्गवत्सारभागी
भूयासं किन्तु तद्वद्धनचयनवशान्माहमीश प्रणेशम् ॥5॥
मा बद्ध्यासं तरुण्या गज इव वशया नार्जयेयं धनौघं
हर्तान्यस्तं हि माध्वीहर इव मृगवन्मा मुहं ग्राम्यगीतैः ।
नात्यासज्जेय भोज्ये झष इव बलिशे पिङ्गलावन्निराशः
सुप्यां भर्तव्ययोगात् कुरर इव विभो सामिषोऽन्यैर्न हन्यै ॥6॥
वर्तेय त्यक्तमानः सुखमतिशिशुवन्निस्सहायश्चरेयं
कन्याया एकशेषो वलय इव विभो वर्जितान्योन्यघोषः ।
त्वच्चित्तो नावबुध्यै परमिषुकृदिव क्ष्माभृदायानघोषं
गेहेष्वन्यप्रणीतेष्वहिरिव निवसान्युन्दुरोर्मन्दिरेषु ॥7॥
त्वय्येव त्वत्कृतं त्वं क्षपयसि जगदित्यूर्णनाभात् प्रतीयां
त्वच्चिन्ता त्वत्स्वरूपं कुरुत इति दृढं शिक्षये पेशकारात् ।
विड्भस्मात्मा च देहो भवति गुरुवरो यो विवेकं विरक्तिं
धत्ते सञ्चिन्त्यमानो मम तु बहुरुजापीडितोऽयं विशेषात् ॥8॥
ही ही मे देहमोहं त्यज पवनपुराधीश यत्प्रेमहेतो-
र्गेहे वित्ते कलत्रादिषु च विवशितास्त्वत्पदं विस्मरन्ति ।
सोऽयं वह्नेश्शुनो वा परमिह परतः साम्प्रतञ्चाक्षिकर्ण-
त्वग्जिह्वाद्या विकर्षन्त्यवशमत इतः कोऽपि न त्वत्पदाब्जे ॥9॥
दुर्वारो देहमोहो यदि पुनरधुना तर्हि निश्शेषरोगान्
हृत्वा भक्तिं द्रढिष्ठां कुरु तव पदपङ्केरुहे पङ्कजाक्ष ।
नूनं नानाभवान्ते समधिगतममुं मुक्तिदं विप्रदेहं
क्षुद्रे हा हन्त मा मा क्षिप विषयरसे पाहि मां मारुतेश ॥10॥
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.