Vishnu

නාරායණීයං දශක 80 - ස්යමන්තකෝපාඛ්යානම්

Narayaniyam Dashaka 80 - Syamantakopakhyanam

🖋️ Sinhala script
📄 Download PDF
සත්රාජිතස්ත්වමථ ලුබ්ධවදර්කලබ්ධං
දිව්යං ස්යමන්තකමණිං භගවන්නයාචීඃ .
තත්කාරණං බහුවිධං මම භාති නූනං
තස්යාත්මජාං ත්වයි රතාං ඡලතෝ විවෝඪුම් ..1..
අදත්තං තං තුභ්යං මණිවරමනේනාල්පමනසා
ප්රසේනස්තද්භ්රාතා ගලභුවි වහන් ප්රාප මෘගයාම් .
අහන්නේනං සිංහෝ මණිමහසි මාංසභ්රමවශාත්
කපීන්ද්රස්තං හත්වා මණිමපි ච බාලාය දදිවාන් ..2..
ශශංසුඃ සත්රාජිද්ගිරමනු ජනාස්ත්වාං මණිහරං
ජනානාං පීයූෂං භවති ගුණිනාං දෝෂකණිකා .
තතඃ සර්වජ්ඤෝ(අ)පි ස්වජනසහිතෝ මාර්ගණපරඃ
ප්රසේනං තං දෘෂ්ට්වා හරිමපි ගතෝ(අ)භූඃ කපිගුහාම් ..3..
භවන්තමවිතර්කයන්නතිවයාඃ ස්වයං ජාම්බවාන්
මුකුන්දශරණං හි මාං ක ඉහ රෝද්ධුමිත්යාලපන් .
විභෝ රඝුපතේ හරේ ජය ජයේත්යලං මුෂ්ටිභි-
ශ්චිරං තව සමර්චනං ව්යධිත භක්තචූඩාමණිඃ ..4..
බුධ්වා(අ)ථ තේන දත්තාං නවරමණීං වරමණිං ච පරිගෘහ්ණන් .
අනුගෘහ්ණන්නමුමාගාඃ සපදි ච සත්රාජිතේ මණිං ප්රාදාඃ ..5..
තදනු ස ඛලු බ්රීලාලෝලෝ විලෝලවිලෝචනාං
දුහිතරමහෝ ධීමාන් භාමාං ගිරෛව පරාර්පිතාම් .
අදිත මණිනා තුභ්යං ලභ්යං සමේත්ය භවානපි
ප්රමුදිතමනාස්තස්යෛවාදාන්මණිං ගහනාශයඃ ..6..
ව්රීලාකුලාං රමයති ත්වයි සත්යභාමාං
කෞන්තේයදාහකථයාථ කුරූන් ප්රයාතේ .
හී ගාන්දිනේයකෘතවර්මගිරා නිපාත්ය
සත්රාජිතං ශතධනුර්මණිමාජහාර ..7..
ශෝකාත් කුරූනුපගතාමවලෝක්ය කාන්තාං
හත්වා ද්රුතං ශතධනුං සමහර්ෂයස්තාම් .
රත්නේ සශඞ්ක ඉව මෛථිලගේහමේත්ය
රාමෝ ගදාං සමශිශික්ෂත ධාර්තරාෂ්ට්රම් ..8..
අක්රූර ඒෂ භගවන් භවදිච්ඡයෛව
සත්රාජිතඃ කුචරිතස්ය යුයෝජ හිංසාම් .
අක්රූරතෝ මණිමනාහෘතවාන් පුනස්ත්වං
තස්යෛව භූතිමුපධාතුමිති බ්රුවන්ති ..9..
භක්තස්ත්වයි ස්ථිරතරඃ ස හි ගාන්දිනේය-
ස්තස්යෛව කාපථමතිඃ කථමීශ ජාතා .
විජ්ඤානවාන් ප්රශමවානහමිත්යුදීර්ණං
ගර්වං ධ්රුවං ශමයිතුං භවතා කෘතෛව ..10..
යාතං භයේන කෘතවර්මයුතං පුනස්ත-
මාහූය තද්විනිහිතං ච මණිං ප්රකාශ්ය .
තත්රෛව සුව්රතධරේ විනිධාය තුෂ්යන්
භාමාකුචාන්තශයනඃ පවනේශ පායාඃ ..11..
Roman (IAST) Transliteration
satrājitastvamatha lubdhavadarkalabdhaṃ
divyaṃ syamantakamaṇiṃ bhagavannayācīḥ |
tatkāraṇaṃ bahuvidhaṃ mama bhāti nūnaṃ
tasyātmajāṃ tvayi ratāṃ chalato vivoḍhum ||1||
adattaṃ taṃ tubhyaṃ maṇivaramanenālpamanasā
prasenastadbhrātā galabhuvi vahan prāpa mṛgayām |
ahannenaṃ siṃho maṇimahasi māṃsabhramavaśāt
kapīndrastaṃ hatvā maṇimapi ca bālāya dadivān ||2||
śaśaṃsuḥ satrājidgiramanu janāstvāṃ maṇiharaṃ
janānāṃ pīyūṣaṃ bhavati guṇināṃ doṣakaṇikā |
tataḥ sarvajño'pi svajanasahito mārgaṇaparaḥ
prasenaṃ taṃ dṛṣṭvā harimapi gato'bhūḥ kapiguhām ||3||
bhavantamavitarkayannativayāḥ svayaṃ jāmbavān
mukundaśaraṇaṃ hi māṃ ka iha roddhumityālapan |
vibho raghupate hare jaya jayetyalaṃ muṣṭibhi-
ściraṃ tava samarcanaṃ vyadhita bhaktacūḍāmaṇiḥ ||4||
budhvā'tha tena dattāṃ navaramaṇīṃ varamaṇiṃ ca parigṛhṇan |
anugṛhṇannamumāgāḥ sapadi ca satrājite maṇiṃ prādāḥ ||5||
tadanu sa khalu brīlālolo vilolavilocanāṃ
duhitaramaho dhīmān bhāmāṃ giraiva parārpitām |
adita maṇinā tubhyaṃ labhyaṃ sametya bhavānapi
pramuditamanāstasyaivādānmaṇiṃ gahanāśayaḥ ||6||
vrīlākulāṃ ramayati tvayi satyabhāmāṃ
kaunteyadāhakathayātha kurūn prayāte |
hī gāndineyakṛtavarmagirā nipātya
satrājitaṃ śatadhanurmaṇimājahāra ||7||
śokāt kurūnupagatāmavalokya kāntāṃ
hatvā drutaṃ śatadhanuṃ samaharṣayastām |
ratne saśaṅka iva maithilagehametya
rāmo gadāṃ samaśiśikṣata dhārtarāṣṭram ||8||
akrūra eṣa bhagavan bhavadicchayaiva
satrājitaḥ kucaritasya yuyoja hiṃsām |
akrūrato maṇimanāhṛtavān punastvaṃ
tasyaiva bhūtimupadhātumiti bruvanti ||9||
bhaktastvayi sthirataraḥ sa hi gāndineya-
stasyaiva kāpathamatiḥ kathamīśa jātā |
vijñānavān praśamavānahamityudīrṇaṃ
garvaṃ dhruvaṃ śamayituṃ bhavatā kṛtaiva ||10||
yātaṃ bhayena kṛtavarmayutaṃ punasta-
māhūya tadvinihitaṃ ca maṇiṃ prakāśya |
tatraiva suvratadhare vinidhāya tuṣyan
bhāmākucāntaśayanaḥ pavaneśa pāyāḥ ||11||
Sanskrit — Devanagari (original)
सत्राजितस्त्वमथ लुब्धवदर्कलब्धं
दिव्यं स्यमन्तकमणिं भगवन्नयाचीः ।
तत्कारणं बहुविधं मम भाति नूनं
तस्यात्मजां त्वयि रतां छलतो विवोढुम् ॥1॥
अदत्तं तं तुभ्यं मणिवरमनेनाल्पमनसा
प्रसेनस्तद्भ्राता गलभुवि वहन् प्राप मृगयाम् ।
अहन्नेनं सिंहो मणिमहसि मांसभ्रमवशात्
कपीन्द्रस्तं हत्वा मणिमपि च बालाय ददिवान् ॥2॥
शशंसुः सत्राजिद्गिरमनु जनास्त्वां मणिहरं
जनानां पीयूषं भवति गुणिनां दोषकणिका ।
ततः सर्वज्ञोऽपि स्वजनसहितो मार्गणपरः
प्रसेनं तं दृष्ट्वा हरिमपि गतोऽभूः कपिगुहाम् ॥3॥
भवन्तमवितर्कयन्नतिवयाः स्वयं जाम्बवान्
मुकुन्दशरणं हि मां क इह रोद्धुमित्यालपन् ।
विभो रघुपते हरे जय जयेत्यलं मुष्टिभि-
श्चिरं तव समर्चनं व्यधित भक्तचूडामणिः ॥4॥
बुध्वाऽथ तेन दत्तां नवरमणीं वरमणिं च परिगृह्णन् ।
अनुगृह्णन्नमुमागाः सपदि च सत्राजिते मणिं प्रादाः ॥5॥
तदनु स खलु ब्रीलालोलो विलोलविलोचनां
दुहितरमहो धीमान् भामां गिरैव परार्पिताम् ।
अदित मणिना तुभ्यं लभ्यं समेत्य भवानपि
प्रमुदितमनास्तस्यैवादान्मणिं गहनाशयः ॥6॥
व्रीलाकुलां रमयति त्वयि सत्यभामां
कौन्तेयदाहकथयाथ कुरून् प्रयाते ।
ही गान्दिनेयकृतवर्मगिरा निपात्य
सत्राजितं शतधनुर्मणिमाजहार ॥7॥
शोकात् कुरूनुपगतामवलोक्य कान्तां
हत्वा द्रुतं शतधनुं समहर्षयस्ताम् ।
रत्ने सशङ्क इव मैथिलगेहमेत्य
रामो गदां समशिशिक्षत धार्तराष्ट्रम् ॥8॥
अक्रूर एष भगवन् भवदिच्छयैव
सत्राजितः कुचरितस्य युयोज हिंसाम् ।
अक्रूरतो मणिमनाहृतवान् पुनस्त्वं
तस्यैव भूतिमुपधातुमिति ब्रुवन्ति ॥9॥
भक्तस्त्वयि स्थिरतरः स हि गान्दिनेय-
स्तस्यैव कापथमतिः कथमीश जाता ।
विज्ञानवान् प्रशमवानहमित्युदीर्णं
गर्वं ध्रुवं शमयितुं भवता कृतैव ॥10॥
यातं भयेन कृतवर्मयुतं पुनस्त-
माहूय तद्विनिहितं च मणिं प्रकाश्य ।
तत्रैव सुव्रतधरे विनिधाय तुष्यन्
भामाकुचान्तशयनः पवनेश पायाः ॥11॥
satrājitastvamatha lubdhavadarkalabdhaṃ
divyaṃ syamantakamaṇiṃ bhagavannayācīḥ |
tatkāraṇaṃ bahuvidhaṃ mama bhāti nūnaṃ
tasyātmajāṃ tvayi ratāṃ chalato vivoḍhum ||1||
adattaṃ taṃ tubhyaṃ maṇivaramanenālpamanasā
prasenastadbhrātā galabhuvi vahan prāpa mṛgayām |
ahannenaṃ siṃho maṇimahasi māṃsabhramavaśāt
kapīndrastaṃ hatvā maṇimapi ca bālāya dadivān ||2||
śaśaṃsuḥ satrājidgiramanu janāstvāṃ maṇiharaṃ
janānāṃ pīyūṣaṃ bhavati guṇināṃ doṣakaṇikā |
tataḥ sarvajño'pi svajanasahito mārgaṇaparaḥ
prasenaṃ taṃ dṛṣṭvā harimapi gato'bhūḥ kapiguhām ||3||
bhavantamavitarkayannativayāḥ svayaṃ jāmbavān
mukundaśaraṇaṃ hi māṃ ka iha roddhumityālapan |
vibho raghupate hare jaya jayetyalaṃ muṣṭibhi-
ściraṃ tava samarcanaṃ vyadhita bhaktacūḍāmaṇiḥ ||4||
budhvā'tha tena dattāṃ navaramaṇīṃ varamaṇiṃ ca parigṛhṇan |
anugṛhṇannamumāgāḥ sapadi ca satrājite maṇiṃ prādāḥ ||5||
tadanu sa khalu brīlālolo vilolavilocanāṃ
duhitaramaho dhīmān bhāmāṃ giraiva parārpitām |
adita maṇinā tubhyaṃ labhyaṃ sametya bhavānapi
pramuditamanāstasyaivādānmaṇiṃ gahanāśayaḥ ||6||
vrīlākulāṃ ramayati tvayi satyabhāmāṃ
kaunteyadāhakathayātha kurūn prayāte |
hī gāndineyakṛtavarmagirā nipātya
satrājitaṃ śatadhanurmaṇimājahāra ||7||
śokāt kurūnupagatāmavalokya kāntāṃ
hatvā drutaṃ śatadhanuṃ samaharṣayastām |
ratne saśaṅka iva maithilagehametya
rāmo gadāṃ samaśiśikṣata dhārtarāṣṭram ||8||
akrūra eṣa bhagavan bhavadicchayaiva
satrājitaḥ kucaritasya yuyoja hiṃsām |
akrūrato maṇimanāhṛtavān punastvaṃ
tasyaiva bhūtimupadhātumiti bruvanti ||9||
bhaktastvayi sthirataraḥ sa hi gāndineya-
stasyaiva kāpathamatiḥ kathamīśa jātā |
vijñānavān praśamavānahamityudīrṇaṃ
garvaṃ dhruvaṃ śamayituṃ bhavatā kṛtaiva ||10||
yātaṃ bhayena kṛtavarmayutaṃ punasta-
māhūya tadvinihitaṃ ca maṇiṃ prakāśya |
tatraiva suvratadhare vinidhāya tuṣyan
bhāmākucāntaśayanaḥ pavaneśa pāyāḥ ||11||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in