Narayaniyam Dashaka 90 - Vishnumahattattvasthapanam — Kannada Script

ವೃಕಭೃಗುಮುನಿಮೋಹಿನ್ಯಮ್ಬರೀಷಾದಿವೃತ್ತೇ-

ಷ್ವಯಿ ತವ ಹಿ ಮಹತ್ತ್ವಂ ಸರ್ವಶರ್ವಾದಿಜೈತ್ರಮ್ ।

ಸ್ಥಿತಮಿಹ ಪರಮಾತ್ಮನ್ ನಿಷ್ಕಲಾರ್ವಾಗಭಿನ್ನಂ

ಕಿಮಪಿ ಯದವಭಾತಂ ತದ್ಧಿ ರೂಪಂ ತವೈವ ॥1॥

ಮೂರ್ತಿತ್ರಯೇಶ್ವರಸದಾಶಿವಪಞ್ಚಕಂ ಯತ್

ಪ್ರಾಹುಃ ಪರಾತ್ಮವಪುರೇವ ಸದಾಶಿವೋಽಸ್ಮಿನ್ ।

ತತ್ರೇಶ್ವರಸ್ತು ಸ ವಿಕುಣ್ಠಪದಸ್ತ್ವಮೇವ

ತ್ರಿತ್ವಂ ಪುನರ್ಭಜಸಿ ಸತ್ಯಪದೇ ತ್ರಿಭಾಗೇ ॥2॥

ತತ್ರಾಪಿ ಸಾತ್ತ್ವಿಕತನುಂ ತವ ವಿಷ್ಣುಮಾಹು-

ರ್ಧಾತಾ ತು ಸತ್ತ್ವವಿರಲೋ ರಜಸೈವ ಪೂರ್ಣಃ ।

ಸತ್ತ್ವೋತ್ಕಟತ್ವಮಪಿ ಚಾಸ್ತಿ ತಮೋವಿಕಾರ-

ಚೇಷ್ಟಾದಿಕಞ್ಚ ತವ ಶಙ್ಕರನಾಮ್ನಿ ಮೂರ್ತೌ ॥3॥

ತಂ ಚ ತ್ರಿಮೂರ್ತ್ಯತಿಗತಂ ಪರಪೂರುಷಂ ತ್ವಾಂ

ಶರ್ವಾತ್ಮನಾಪಿ ಖಲು ಸರ್ವಮಯತ್ವಹೇತೋಃ ।

ಶಂಸನ್ತ್ಯುಪಾಸನವಿಧೌ ತದಪಿ ಸ್ವತಸ್ತು

ತ್ವದ್ರೂಪಮಿತ್ಯತಿದೃಢಂ ಬಹು ನಃ ಪ್ರಮಾಣಮ್ ॥4॥

ಶ್ರೀಶಙ್ಕರೋಽಪಿ ಭಗವಾನ್ ಸಕಲೇಷು ತಾವ-

ತ್ತ್ವಾಮೇವ ಮಾನಯತಿ ಯೋ ನ ಹಿ ಪಕ್ಷಪಾತೀ ।

ತ್ವನ್ನಿಷ್ಠಮೇವ ಸ ಹಿ ನಾಮಸಹಸ್ರಕಾದಿ

ವ್ಯಾಖ್ಯಾತ್ ಭವತ್ಸ್ತುತಿಪರಶ್ಚ ಗತಿಂ ಗತೋಽನ್ತೇ ॥5॥

ಮೂರ್ತಿತ್ರಯಾತಿಗಮುವಾಚ ಚ ಮನ್ತ್ರಶಾಸ್ತ್ರ-

ಸ್ಯಾದೌ ಕಲಾಯಸುಷಮಂ ಸಕಲೇಶ್ವರಂ ತ್ವಾಮ್ ।

ಧ್ಯಾನಂ ಚ ನಿಷ್ಕಲಮಸೌ ಪ್ರಣವೇ ಖಲೂಕ್ತ್ವಾ

ತ್ವಾಮೇವ ತತ್ರ ಸಕಲಂ ನಿಜಗಾದ ನಾನ್ಯಮ್ ॥6॥

ಸಮಸ್ತಸಾರೇ ಚ ಪುರಾಣಸಙ್ಗ್ರಹೇ

ವಿಸಂಶಯಂ ತ್ವನ್ಮಹಿಮೈವ ವರ್ಣ್ಯತೇ ।

ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಯುಕ್ಸತ್ಯಪದತ್ರಿಭಾಗತಃ

ಪರಂ ಪದಂ ತೇ ಕಥಿತಂ ನ ಶೂಲಿನಃ ॥7॥

ಯತ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಕಲ್ಪ ಇಹ ಭಾಗವತದ್ವಿತೀಯ-

ಸ್ಕನ್ಧೋದಿತಂ ವಪುರನಾವೃತಮೀಶ ಧಾತ್ರೇ ।

ತಸ್ಯೈವ ನಾಮ ಹರಿಶರ್ವಮುಖಂ ಜಗಾದ

ಶ್ರೀಮಾಧವಃ ಶಿವಪರೋಽಪಿ ಪುರಾಣಸಾರೇ ॥8॥

ಯೇ ಸ್ವಪ್ರಕೃತ್ಯನುಗುಣಾ ಗಿರಿಶಂ ಭಜನ್ತೇ

ತೇಷಾಂ ಫಲಂ ಹಿ ದೃಢಯೈವ ತದೀಯಭಕ್ತ್ಯಾ।

ವ್ಯಾಸೋ ಹಿ ತೇನ ಕೃತವಾನಧಿಕಾರಿಹೇತೋಃ

ಸ್ಕನ್ದಾದಿಕೇಷು ತವ ಹಾನಿವಚೋಽರ್ಥವಾದೈಃ ॥9॥

ಭೂತಾರ್ಥಕೀರ್ತಿರನುವಾದವಿರುದ್ಧವಾದೌ

ತ್ರೇಧಾರ್ಥವಾದಗತಯಃ ಖಲು ರೋಚನಾರ್ಥಾಃ ।

ಸ್ಕಾನ್ದಾದಿಕೇಷು ಬಹವೋಽತ್ರ ವಿರುದ್ಧವಾದಾ-

ಸ್ತ್ವತ್ತಾಮಸತ್ವಪರಿಭೂತ್ಯುಪಶಿಕ್ಷಣಾದ್ಯಾಃ ॥10॥

ಯತ್ ಕಿಞ್ಚಿದಪ್ಯವಿದುಷಾಽಪಿ ವಿಭೋ ಮಯೋಕ್ತಂ

ತನ್ಮನ್ತ್ರಶಾಸ್ತ್ರವಚನಾದ್ಯಭಿದೃಷ್ಟಮೇವ ।

ವ್ಯಾಸೋಕ್ತಿಸಾರಮಯಭಾಗವತೋಪಗೀತ

ಕ್ಲೇಶಾನ್ ವಿಧೂಯ ಕುರು ಭಕ್ತಿಭರಂ ಪರಾತ್ಮನ್ ॥11॥

Roman (IAST) Transliteration

vṛkabhṛgumunimohinyambarīṣādivṛtte-

ṣvayi tava hi mahattvaṃ sarvaśarvādijaitram |

sthitamiha paramātman niṣkalārvāgabhinnaṃ

kimapi yadavabhātaṃ taddhi rūpaṃ tavaiva ||1||

mūrtitrayeśvarasadāśivapañcakaṃ yat

prāhuḥ parātmavapureva sadāśivo'smin |

tatreśvarastu sa vikuṇṭhapadastvameva

tritvaṃ punarbhajasi satyapade tribhāge ||2||

tatrāpi sāttvikatanuṃ tava viṣṇumāhu-

rdhātā tu sattvaviralo rajasaiva pūrṇaḥ |

sattvotkaṭatvamapi cāsti tamovikāra-

ceṣṭādikañca tava śaṅkaranāmni mūrtau ||3||

taṃ ca trimūrtyatigataṃ parapūruṣaṃ tvāṃ

śarvātmanāpi khalu sarvamayatvahetoḥ |

śaṃsantyupāsanavidhau tadapi svatastu

tvadrūpamityatidṛḍhaṃ bahu naḥ pramāṇam ||4||

śrīśaṅkaro'pi bhagavān sakaleṣu tāva-

ttvāmeva mānayati yo na hi pakṣapātī |

tvanniṣṭhameva sa hi nāmasahasrakādi

vyākhyāt bhavatstutiparaśca gatiṃ gato'nte ||5||

mūrtitrayātigamuvāca ca mantraśāstra-

syādau kalāyasuṣamaṃ sakaleśvaraṃ tvām |

dhyānaṃ ca niṣkalamasau praṇave khalūktvā

tvāmeva tatra sakalaṃ nijagāda nānyam ||6||

samastasāre ca purāṇasaṅgrahe

visaṃśayaṃ tvanmahimaiva varṇyate |

trimūrtiyuksatyapadatribhāgataḥ

paraṃ padaṃ te kathitaṃ na śūlinaḥ ||7||

yat brāhmakalpa iha bhāgavatadvitīya-

skandhoditaṃ vapuranāvṛtamīśa dhātre |

tasyaiva nāma hariśarvamukhaṃ jagāda

śrīmādhavaḥ śivaparo'pi purāṇasāre ||8||

ye svaprakṛtyanuguṇā giriśaṃ bhajante

teṣāṃ phalaṃ hi dṛḍhayaiva tadīyabhaktyā|

vyāso hi tena kṛtavānadhikārihetoḥ

skandādikeṣu tava hānivaco'rthavādaiḥ ||9||

bhūtārthakīrtiranuvādaviruddhavādau

tredhārthavādagatayaḥ khalu rocanārthāḥ |

skāndādikeṣu bahavo'tra viruddhavādā-

stvattāmasatvaparibhūtyupaśikṣaṇādyāḥ ||10||

yat kiñcidapyaviduṣā'pi vibho mayoktaṃ

tanmantraśāstravacanādyabhidṛṣṭameva |

vyāsoktisāramayabhāgavatopagīta

kleśān vidhūya kuru bhaktibharaṃ parātman ||11||

Sanskrit — Devanagari (original)

वृकभृगुमुनिमोहिन्यम्बरीषादिवृत्ते-

ष्वयि तव हि महत्त्वं सर्वशर्वादिजैत्रम् ।

स्थितमिह परमात्मन् निष्कलार्वागभिन्नं

किमपि यदवभातं तद्धि रूपं तवैव ॥1॥

मूर्तित्रयेश्वरसदाशिवपञ्चकं यत्

प्राहुः परात्मवपुरेव सदाशिवोऽस्मिन् ।

तत्रेश्वरस्तु स विकुण्ठपदस्त्वमेव

त्रित्वं पुनर्भजसि सत्यपदे त्रिभागे ॥2॥

तत्रापि सात्त्विकतनुं तव विष्णुमाहु-

र्धाता तु सत्त्वविरलो रजसैव पूर्णः ।

सत्त्वोत्कटत्वमपि चास्ति तमोविकार-

चेष्टादिकञ्च तव शङ्करनाम्नि मूर्तौ ॥3॥

तं च त्रिमूर्त्यतिगतं परपूरुषं त्वां

शर्वात्मनापि खलु सर्वमयत्वहेतोः ।

शंसन्त्युपासनविधौ तदपि स्वतस्तु

त्वद्रूपमित्यतिदृढं बहु नः प्रमाणम् ॥4॥

श्रीशङ्करोऽपि भगवान् सकलेषु ताव-

त्त्वामेव मानयति यो न हि पक्षपाती ।

त्वन्निष्ठमेव स हि नामसहस्रकादि

व्याख्यात् भवत्स्तुतिपरश्च गतिं गतोऽन्ते ॥5॥

मूर्तित्रयातिगमुवाच च मन्त्रशास्त्र-

स्यादौ कलायसुषमं सकलेश्वरं त्वाम् ।

ध्यानं च निष्कलमसौ प्रणवे खलूक्त्वा

त्वामेव तत्र सकलं निजगाद नान्यम् ॥6॥

समस्तसारे च पुराणसङ्ग्रहे

विसंशयं त्वन्महिमैव वर्ण्यते ।

त्रिमूर्तियुक्सत्यपदत्रिभागतः

परं पदं ते कथितं न शूलिनः ॥7॥

यत् ब्राह्मकल्प इह भागवतद्वितीय-

स्कन्धोदितं वपुरनावृतमीश धात्रे ।

तस्यैव नाम हरिशर्वमुखं जगाद

श्रीमाधवः शिवपरोऽपि पुराणसारे ॥8॥

ये स्वप्रकृत्यनुगुणा गिरिशं भजन्ते

तेषां फलं हि दृढयैव तदीयभक्त्या।

व्यासो हि तेन कृतवानधिकारिहेतोः

स्कन्दादिकेषु तव हानिवचोऽर्थवादैः ॥9॥

भूतार्थकीर्तिरनुवादविरुद्धवादौ

त्रेधार्थवादगतयः खलु रोचनार्थाः ।

स्कान्दादिकेषु बहवोऽत्र विरुद्धवादा-

स्त्वत्तामसत्वपरिभूत्युपशिक्षणाद्याः ॥10॥

यत् किञ्चिदप्यविदुषाऽपि विभो मयोक्तं

तन्मन्त्रशास्त्रवचनाद्यभिदृष्टमेव ।

व्यासोक्तिसारमयभागवतोपगीत

क्लेशान् विधूय कुरु भक्तिभरं परात्मन् ॥11॥