Narayaniyam Dashakam 90 — Bengali Script

Meaning —

বৃকভৃগুমুনিমোহিন্যম্বরীষাদিবৃত্তে-
ষ্বযি তব হি মহত্ত্বং সর্বশর্বাদিজৈত্রম্ ।
স্থিতমিহ পরমাত্মন্ নিষ্কলার্বাগভিন্নং
কিমপি যদবভাতং তদ্ধি রূপং তবৈব ॥1॥

vṛkabhṛgumunimohinyambarīṣādivṛtte-
ṣvayi tava hi mahattvaṃ sarvaśarvādijaitram |
sthitamiha paramātman niṣkalārvāgabhinnaṃ
kimapi yadavabhātaṃ taddhi rūpaṃ tavaiva ||1||

Verse 2

মূর্তিত্রযেশ্বরসদাশিবপঞ্চকং যত্
প্রাহুঃ পরাত্মবপুরেব সদাশিবোঽস্মিন্ ।
তত্রেশ্বরস্তু স বিকুণ্ঠপদস্ত্বমেব
ত্রিত্বং পুনর্ভজসি সত্যপদে ত্রিভাগে ॥2॥

mūrtitrayeśvarasadāśivapañcakaṃ yat
prāhuḥ parātmavapureva sadāśivo'smin |
tatreśvarastu sa vikuṇṭhapadastvameva
tritvaṃ punarbhajasi satyapade tribhāge ||2||

Verse 3

তত্রাপি সাত্ত্বিকতনুং তব বিষ্ণুমাহু-
র্ধাতা তু সত্ত্ববিরলো রজসৈব পূর্ণঃ ।
সত্ত্বোত্কটত্বমপি চাস্তি তমোবিকার-
চেষ্টাদিকঞ্চ তব শঙ্করনাম্নি মূর্তৌ ॥3॥

tatrāpi sāttvikatanuṃ tava viṣṇumāhu-
rdhātā tu sattvaviralo rajasaiva pūrṇaḥ |
sattvotkaṭatvamapi cāsti tamovikāra-
ceṣṭādikañca tava śaṅkaranāmni mūrtau ||3||

Verse 4

তং চ ত্রিমূর্ত্যতিগতং পরপূরুষং ত্বাং
শর্বাত্মনাপি খলু সর্বমযত্বহেতোঃ ।
শংসন্ত্যুপাসনবিধৌ তদপি স্বতস্তু
ত্বদ্রূপমিত্যতিদৃঢং বহু নঃ প্রমাণম্ ॥4॥

taṃ ca trimūrtyatigataṃ parapūruṣaṃ tvāṃ
śarvātmanāpi khalu sarvamayatvahetoḥ |
śaṃsantyupāsanavidhau tadapi svatastu
tvadrūpamityatidṛḍhaṃ bahu naḥ pramāṇam ||4||

Verse 5

শ্রীশঙ্করোঽপি ভগবান্ সকলেষু তাব-
ত্ত্বামেব মানযতি যো ন হি পক্ষপাতী ।
ত্বন্নিষ্ঠমেব স হি নামসহস্রকাদি
ব্যাখ্যাত্ ভবত্স্তুতিপরশ্চ গতিং গতোঽন্তে ॥5॥

śrīśaṅkaro'pi bhagavān sakaleṣu tāva-
ttvāmeva mānayati yo na hi pakṣapātī |
tvanniṣṭhameva sa hi nāmasahasrakādi
vyākhyāt bhavatstutiparaśca gatiṃ gato'nte ||5||

Verse 6

মূর্তিত্রযাতিগমুবাচ চ মন্ত্রশাস্ত্র-
স্যাদৌ কলাযসুষমং সকলেশ্বরং ত্বাম্ ।
ধ্যানং চ নিষ্কলমসৌ প্রণবে খলূক্ত্বা
ত্বামেব তত্র সকলং নিজগাদ নান্যম্ ॥6॥

mūrtitrayātigamuvāca ca mantraśāstra-
syādau kalāyasuṣamaṃ sakaleśvaraṃ tvām |
dhyānaṃ ca niṣkalamasau praṇave khalūktvā
tvāmeva tatra sakalaṃ nijagāda nānyam ||6||

Verse 7

সমস্তসারে চ পুরাণসঙ্গ্রহে
বিসংশযং ত্বন্মহিমৈব বর্ণ্যতে ।
ত্রিমূর্তিযুক্সত্যপদত্রিভাগতঃ
পরং পদং তে কথিতং ন শূলিনঃ ॥7॥

samastasāre ca purāṇasaṅgrahe
visaṃśayaṃ tvanmahimaiva varṇyate |
trimūrtiyuksatyapadatribhāgataḥ
paraṃ padaṃ te kathitaṃ na śūlinaḥ ||7||

Verse 8

যত্ ব্রাহ্মকল্প ইহ ভাগবতদ্বিতীয-
স্কন্ধোদিতং বপুরনাবৃতমীশ ধাত্রে ।
তস্যৈব নাম হরিশর্বমুখং জগাদ
শ্রীমাধবঃ শিবপরোঽপি পুরাণসারে ॥8॥

yat brāhmakalpa iha bhāgavatadvitīya-
skandhoditaṃ vapuranāvṛtamīśa dhātre |
tasyaiva nāma hariśarvamukhaṃ jagāda
śrīmādhavaḥ śivaparo'pi purāṇasāre ||8||

Verse 9

যে স্বপ্রকৃত্যনুগুণা গিরিশং ভজন্তে
তেষাং ফলং হি দৃঢযৈব তদীযভক্ত্যা।
ব্যাসো হি তেন কৃতবানধিকারিহেতোঃ
স্কন্দাদিকেষু তব হানিবচোঽর্থবাদৈঃ ॥9॥

ye svaprakṛtyanuguṇā giriśaṃ bhajante
teṣāṃ phalaṃ hi dṛḍhayaiva tadīyabhaktyā|
vyāso hi tena kṛtavānadhikārihetoḥ
skandādikeṣu tava hānivaco'rthavādaiḥ ||9||

Verse 10

ভূতার্থকীর্তিরনুবাদবিরুদ্ধবাদৌ
ত্রেধার্থবাদগতযঃ খলু রোচনার্থাঃ ।
স্কান্দাদিকেষু বহবোঽত্র বিরুদ্ধবাদা-
স্ত্বত্তামসত্বপরিভূত্যুপশিক্ষণাদ্যাঃ ॥10॥

bhūtārthakīrtiranuvādaviruddhavādau
tredhārthavādagatayaḥ khalu rocanārthāḥ |
skāndādikeṣu bahavo'tra viruddhavādā-
stvattāmasatvaparibhūtyupaśikṣaṇādyāḥ ||10||

Verse 11

যত্ কিঞ্চিদপ্যবিদুষাঽপি বিভো মযোক্তং
তন্মন্ত্রশাস্ত্রবচনাদ্যভিদৃষ্টমেব ।
ব্যাসোক্তিসারমযভাগবতোপগীত
ক্লেশান্ বিধূয কুরু ভক্তিভরং পরাত্মন্ ॥11॥

yat kiñcidapyaviduṣā'pi vibho mayoktaṃ
tanmantraśāstravacanādyabhidṛṣṭameva |
vyāsoktisāramayabhāgavatopagīta
kleśān vidhūya kuru bhaktibharaṃ parātman ||11||

Sanskrit — Devanagari (original)

वृकभृगुमुनिमोहिन्यम्बरीषादिवृत्ते-

ष्वयि तव हि महत्त्वं सर्वशर्वादिजैत्रम् ।

स्थितमिह परमात्मन् निष्कलार्वागभिन्नं

किमपि यदवभातं तद्धि रूपं तवैव ॥1॥

मूर्तित्रयेश्वरसदाशिवपञ्चकं यत्

प्राहुः परात्मवपुरेव सदाशिवोऽस्मिन् ।

तत्रेश्वरस्तु स विकुण्ठपदस्त्वमेव

त्रित्वं पुनर्भजसि सत्यपदे त्रिभागे ॥2॥

तत्रापि सात्त्विकतनुं तव विष्णुमाहु-

र्धाता तु सत्त्वविरलो रजसैव पूर्णः ।

सत्त्वोत्कटत्वमपि चास्ति तमोविकार-

चेष्टादिकञ्च तव शङ्करनाम्नि मूर्तौ ॥3॥

तं च त्रिमूर्त्यतिगतं परपूरुषं त्वां

शर्वात्मनापि खलु सर्वमयत्वहेतोः ।

शंसन्त्युपासनविधौ तदपि स्वतस्तु

त्वद्रूपमित्यतिदृढं बहु नः प्रमाणम् ॥4॥

श्रीशङ्करोऽपि भगवान् सकलेषु ताव-

त्त्वामेव मानयति यो न हि पक्षपाती ।

त्वन्निष्ठमेव स हि नामसहस्रकादि

व्याख्यात् भवत्स्तुतिपरश्च गतिं गतोऽन्ते ॥5॥

मूर्तित्रयातिगमुवाच च मन्त्रशास्त्र-

स्यादौ कलायसुषमं सकलेश्वरं त्वाम् ।

ध्यानं च निष्कलमसौ प्रणवे खलूक्त्वा

त्वामेव तत्र सकलं निजगाद नान्यम् ॥6॥

समस्तसारे च पुराणसङ्ग्रहे

विसंशयं त्वन्महिमैव वर्ण्यते ।

त्रिमूर्तियुक्सत्यपदत्रिभागतः

परं पदं ते कथितं न शूलिनः ॥7॥

यत् ब्राह्मकल्प इह भागवतद्वितीय-

स्कन्धोदितं वपुरनावृतमीश धात्रे ।

तस्यैव नाम हरिशर्वमुखं जगाद

श्रीमाधवः शिवपरोऽपि पुराणसारे ॥8॥

ये स्वप्रकृत्यनुगुणा गिरिशं भजन्ते

तेषां फलं हि दृढयैव तदीयभक्त्या।

व्यासो हि तेन कृतवानधिकारिहेतोः

स्कन्दादिकेषु तव हानिवचोऽर्थवादैः ॥9॥

भूतार्थकीर्तिरनुवादविरुद्धवादौ

त्रेधार्थवादगतयः खलु रोचनार्थाः ।

स्कान्दादिकेषु बहवोऽत्र विरुद्धवादा-

स्त्वत्तामसत्वपरिभूत्युपशिक्षणाद्याः ॥10॥

यत् किञ्चिदप्यविदुषाऽपि विभो मयोक्तं

तन्मन्त्रशास्त्रवचनाद्यभिदृष्टमेव ।

व्यासोक्तिसारमयभागवतोपगीत

क्लेशान् विधूय कुरु भक्तिभरं परात्मन् ॥11॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

নারাযণীযং দশক 90 - বিষ্ণুমহত্তত্ত্বস্থাপনম্