পুরা হযগ্রীবমহাসুরেণ ষষ্ঠান্তরান্তোদ্যদকাণ্ডকল্পে ।
নিদ্রোন্মুখব্রহ্মমুখাত্ হৃতেষু বেদেষ্বধিত্সঃ কিল মত্স্যরূপম্ ॥1॥
সত্যব্রতস্য দ্রমিলাধিভর্তুর্নদীজলে তর্পযতস্তদানীম্ ।
করাঞ্জলৌ সঞ্জ্বলিতাকৃতিস্ত্বমদৃশ্যথাঃ কশ্চন বালমীনঃ ॥2॥
ক্ষিপ্তং জলে ত্বাং চকিতং বিলোক্য নিন্যেঽম্বুপাত্রেণ মুনিঃ স্বগেহম্ ।
স্বল্পৈরহোভিঃ কলশীং চ কূপং বাপীং সরশ্চানশিষে বিভো ত্বম্ ॥3॥
যোগপ্রভাবাদ্ভবদাজ্ঞযৈব নীতস্ততস্ত্বং মুনিনা পযোধিম্ ।
পৃষ্টোঽমুনা কল্পদিদৃক্ষুমেনং সপ্তাহমাস্বেতি বদন্নযাসীঃ ॥4॥
প্রাপ্তে ত্বদুক্তেঽহনি বারিধারাপরিপ্লুতে ভূমিতলে মুনীন্দ্রঃ ।
সপ্তর্ষিভিঃ সার্ধমপারবারিণ্যুদ্ঘূর্ণমানঃ শরণং যযৌ ত্বাম্ ॥5॥
ধরাং ত্বদাদেশকরীমবাপ্তাং নৌরূপিণীমারুরুহুস্তদা তে
তত্কম্পকম্প্রেষু চ তেষু ভূযস্ত্বমম্বুধেরাবিরভূর্মহীযান্ ॥6॥
ঝষাকৃতিং যোজনলক্ষদীর্ঘাং দধানমুচ্চৈস্তরতেজসং ত্বাম্ ।
নিরীক্ষ্য তুষ্টা মুনযস্ত্বদুক্ত্যা ত্বত্তুঙ্গশৃঙ্গে তরণিং ববন্ধুঃ ॥7॥
আকৃষ্টনৌকো মুনিমণ্ডলায প্রদর্শযন্ বিশ্বজগদ্বিভাগান্ ।
সংস্তূযমানো নৃবরেণ তেন জ্ঞানং পরং চোপদিশন্নচারীঃ ॥8॥
কল্পাবধৌ সপ্তমুনীন্ পুরোবত্ প্রস্থাপ্য সত্যব্রতভূমিপং তম্ ।
বৈবস্বতাখ্যং মনুমাদধানঃ ক্রোধাদ্ হযগ্রীবমভিদ্রুতোঽভূঃ ॥9॥
স্বতুঙ্গশৃঙ্গক্ষতবক্ষসং তং নিপাত্য দৈত্যং নিগমান্ গৃহীত্বা ।
বিরিঞ্চযে প্রীতহৃদে দদানঃ প্রভঞ্জনাগারপতে প্রপাযাঃ ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
purā hayagrīvamahāsureṇa ṣaṣṭhāntarāntodyadakāṇḍakalpe |
nidronmukhabrahmamukhāt hṛteṣu vedeṣvadhitsaḥ kila matsyarūpam ||1||
satyavratasya dramilādhibharturnadījale tarpayatastadānīm |
karāñjalau sañjvalitākṛtistvamadṛśyathāḥ kaścana bālamīnaḥ ||2||
kṣiptaṃ jale tvāṃ cakitaṃ vilokya ninye'mbupātreṇa muniḥ svageham |
svalpairahobhiḥ kalaśīṃ ca kūpaṃ vāpīṃ saraścānaśiṣe vibho tvam ||3||
yogaprabhāvādbhavadājñayaiva nītastatastvaṃ muninā payodhim |
pṛṣṭo'munā kalpadidṛkṣumenaṃ saptāhamāsveti vadannayāsīḥ ||4||
prāpte tvadukte'hani vāridhārāpariplute bhūmitale munīndraḥ |
saptarṣibhiḥ sārdhamapāravāriṇyudghūrṇamānaḥ śaraṇaṃ yayau tvām ||5||
dharāṃ tvadādeśakarīmavāptāṃ naurūpiṇīmāruruhustadā te
tatkampakampreṣu ca teṣu bhūyastvamambudherāvirabhūrmahīyān ||6||
jhaṣākṛtiṃ yojanalakṣadīrghāṃ dadhānamuccaistaratejasaṃ tvām |
nirīkṣya tuṣṭā munayastvaduktyā tvattuṅgaśṛṅge taraṇiṃ babandhuḥ ||7||
ākṛṣṭanauko munimaṇḍalāya pradarśayan viśvajagadvibhāgān |
saṃstūyamāno nṛvareṇa tena jñānaṃ paraṃ copadiśannacārīḥ ||8||
kalpāvadhau saptamunīn purovat prasthāpya satyavratabhūmipaṃ tam |
vaivasvatākhyaṃ manumādadhānaḥ krodhād hayagrīvamabhidruto'bhūḥ ||9||
svatuṅgaśṛṅgakṣatavakṣasaṃ taṃ nipātya daityaṃ nigamān gṛhītvā |
viriñcaye prītahṛde dadānaḥ prabhañjanāgārapate prapāyāḥ ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
पुरा हयग्रीवमहासुरेण षष्ठान्तरान्तोद्यदकाण्डकल्पे ।
निद्रोन्मुखब्रह्ममुखात् हृतेषु वेदेष्वधित्सः किल मत्स्यरूपम् ॥1॥
सत्यव्रतस्य द्रमिलाधिभर्तुर्नदीजले तर्पयतस्तदानीम् ।
कराञ्जलौ सञ्ज्वलिताकृतिस्त्वमदृश्यथाः कश्चन बालमीनः ॥2॥
क्षिप्तं जले त्वां चकितं विलोक्य निन्येऽम्बुपात्रेण मुनिः स्वगेहम् ।
स्वल्पैरहोभिः कलशीं च कूपं वापीं सरश्चानशिषे विभो त्वम् ॥3॥
योगप्रभावाद्भवदाज्ञयैव नीतस्ततस्त्वं मुनिना पयोधिम् ।
पृष्टोऽमुना कल्पदिदृक्षुमेनं सप्ताहमास्वेति वदन्नयासीः ॥4॥
प्राप्ते त्वदुक्तेऽहनि वारिधारापरिप्लुते भूमितले मुनीन्द्रः ।
सप्तर्षिभिः सार्धमपारवारिण्युद्घूर्णमानः शरणं ययौ त्वाम् ॥5॥
धरां त्वदादेशकरीमवाप्तां नौरूपिणीमारुरुहुस्तदा ते
तत्कम्पकम्प्रेषु च तेषु भूयस्त्वमम्बुधेराविरभूर्महीयान् ॥6॥
झषाकृतिं योजनलक्षदीर्घां दधानमुच्चैस्तरतेजसं त्वाम् ।
निरीक्ष्य तुष्टा मुनयस्त्वदुक्त्या त्वत्तुङ्गशृङ्गे तरणिं बबन्धुः ॥7॥
आकृष्टनौको मुनिमण्डलाय प्रदर्शयन् विश्वजगद्विभागान् ।
संस्तूयमानो नृवरेण तेन ज्ञानं परं चोपदिशन्नचारीः ॥8॥
कल्पावधौ सप्तमुनीन् पुरोवत् प्रस्थाप्य सत्यव्रतभूमिपं तम् ।
वैवस्वताख्यं मनुमादधानः क्रोधाद् हयग्रीवमभिद्रुतोऽभूः ॥9॥
स्वतुङ्गशृङ्गक्षतवक्षसं तं निपात्य दैत्यं निगमान् गृहीत्वा ।
विरिञ्चये प्रीतहृदे ददानः प्रभञ्जनागारपते प्रपायाः ॥10॥
purā hayagrīvamahāsureṇa ṣaṣṭhāntarāntodyadakāṇḍakalpe |
nidronmukhabrahmamukhāt hṛteṣu vedeṣvadhitsaḥ kila matsyarūpam ||1||
satyavratasya dramilādhibharturnadījale tarpayatastadānīm |
karāñjalau sañjvalitākṛtistvamadṛśyathāḥ kaścana bālamīnaḥ ||2||
kṣiptaṃ jale tvāṃ cakitaṃ vilokya ninye'mbupātreṇa muniḥ svageham |
svalpairahobhiḥ kalaśīṃ ca kūpaṃ vāpīṃ saraścānaśiṣe vibho tvam ||3||
yogaprabhāvādbhavadājñayaiva nītastatastvaṃ muninā payodhim |
pṛṣṭo'munā kalpadidṛkṣumenaṃ saptāhamāsveti vadannayāsīḥ ||4||
prāpte tvadukte'hani vāridhārāpariplute bhūmitale munīndraḥ |
saptarṣibhiḥ sārdhamapāravāriṇyudghūrṇamānaḥ śaraṇaṃ yayau tvām ||5||
dharāṃ tvadādeśakarīmavāptāṃ naurūpiṇīmāruruhustadā te
tatkampakampreṣu ca teṣu bhūyastvamambudherāvirabhūrmahīyān ||6||
jhaṣākṛtiṃ yojanalakṣadīrghāṃ dadhānamuccaistaratejasaṃ tvām |
nirīkṣya tuṣṭā munayastvaduktyā tvattuṅgaśṛṅge taraṇiṃ babandhuḥ ||7||
ākṛṣṭanauko munimaṇḍalāya pradarśayan viśvajagadvibhāgān |
saṃstūyamāno nṛvareṇa tena jñānaṃ paraṃ copadiśannacārīḥ ||8||
kalpāvadhau saptamunīn purovat prasthāpya satyavratabhūmipaṃ tam |
vaivasvatākhyaṃ manumādadhānaḥ krodhād hayagrīvamabhidruto'bhūḥ ||9||
svatuṅgaśṛṅgakṣatavakṣasaṃ taṃ nipātya daityaṃ nigamān gṛhītvā |
viriñcaye prītahṛde dadānaḥ prabhañjanāgārapate prapāyāḥ ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.