Narayaniyam Dashaka 24 - Prahladacharitam — Bengali Script

হিরণ্যাক্ষে পোত্রিপ্রবরবপুষা দেব ভবতা

হতে শোকক্রোধগ্লপিতধৃতিরেতস্য সহজঃ ।

হিরণ্যপ্রারম্ভঃ কশিপুরমরারাতিসদসি

প্রতিজ্ঞমাতেনে তব কিল বধার্থং মধুরিপো ॥1॥

বিধাতারং ঘোরং স খলু তপসিত্বা নচিরতঃ

পুরঃ সাক্ষাত্কুর্বন্ সুরনরমৃগাদ্যৈরনিধনম্ ।

বরং লব্ধ্বা দৃপ্তো জগদিহ ভবন্নাযকমিদং

পরিক্ষুন্দন্নিন্দ্রাদহরত দিবং ত্বামগণযন্ ॥2॥

নিহন্তুং ত্বাং ভূযস্তব পদমবাপ্তস্য চ রিপো-

র্বহির্দৃষ্টেরন্তর্দধিথ হৃদযে সূক্ষ্মবপুষা ।

নদন্নুচ্চৈস্তত্রাপ্যখিলভুবনান্তে চ মৃগযন্

ভিযা যাতং মত্বা স খলু জিতকাশী নিববৃতে ॥3॥

ততোঽস্য প্রহ্লাদঃ সমজনি সুতো গর্ভবসতৌ

মুনের্বীণাপাণেরধিগতভবদ্ভক্তিমহিমা ।

স বৈ জাত্যা দৈত্যঃ শিশুরপি সমেত্য ত্বযি রতিং

গতস্ত্বদ্ভক্তানাং বরদ পরমোদাহরণতাম্ ॥4॥

সুরারীণাং হাস্যং তব চরণদাস্যং নিজসুতে

স দৃষ্ট্বা দুষ্টাত্মা গুরুভিরশিশিক্ষচ্চিরমমুম্ ।

গুরুপ্রোক্তং চাসাবিদমিদমভদ্রায দৃঢমি-

ত্যপাকুর্বন্ সর্বং তব চরণভক্ত্যৈব ববৃধে ॥ 5 ॥

অধীতেষু শ্রেষ্ঠং কিমিতি পরিপৃষ্টেঽথ তনযে

ভবদ্ভক্তিং বর্যামভিগদতি পর্যাকুলধৃতিঃ ।

গুরুভ্যো রোষিত্বা সহজমতিরস্যেত্যভিবিদন্

বধোপাযানস্মিন্ ব্যতনুত ভবত্পাদশরণে ॥6॥

স শূলৈরাবিদ্ধঃ সুবহু মথিতো দিগ্গজগণৈ-

র্মহাসর্পৈর্দষ্টোঽপ্যনশনগরাহারবিধুতঃ ।

গিরীন্দ্রবক্ষিপ্তোঽপ্যহহ! পরমাত্মন্নযি বিভো

ত্বযি ন্যস্তাত্মত্বাত্ কিমপি ন নিপীডামভজত ॥7॥

ততঃ শঙ্কাবিষ্টঃ স পুনরতিদুষ্টোঽস্য জনকো

গুরূক্ত্যা তদ্গেহে কিল বরুণপাশৈস্তমরুণত্ ।

গুরোশ্চাসান্নিধ্যে স পুনরনুগান্ দৈত্যতনযান্

ভবদ্ভক্তেস্তত্ত্বং পরমমপি বিজ্ঞানমশিষত্ ॥8॥

পিতা শৃণ্বন্ বালপ্রকরমখিলং ত্বত্স্তুতিপরং

রুষান্ধঃ প্রাহৈনং কুলহতক কস্তে বলমিতি ।

বলং মে বৈকুণ্ঠস্তব চ জগতাং চাপি স বলং

স এব ত্রৈলোক্যং সকলমিতি ধীরোঽযমগদীত্ ॥9॥

অরে ক্বাসৌ ক্বাসৌ সকলজগদাত্মা হরিরিতি

প্রভিন্তে স্ম স্তম্ভং চলিতকরবালো দিতিসুতঃ ।

অতঃ পশ্চাদ্বিষ্ণো ন হি বদিতুমীশোঽস্মি সহসা

কৃপাত্মন্ বিশ্বাত্মন্ পবনপুরবাসিন্ মৃডয মাম্ ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

hiraṇyākṣe potripravaravapuṣā deva bhavatā

hate śokakrodhaglapitadhṛtiretasya sahajaḥ |

hiraṇyaprārambhaḥ kaśipuramarārātisadasi

pratijñamātene tava kila vadhārthaṃ madhuripo ||1||

vidhātāraṃ ghoraṃ sa khalu tapasitvā nacirataḥ

puraḥ sākṣātkurvan suranaramṛgādyairanidhanam |

varaṃ labdhvā dṛpto jagadiha bhavannāyakamidaṃ

parikṣundannindrādaharata divaṃ tvāmagaṇayan ||2||

nihantuṃ tvāṃ bhūyastava padamavāptasya ca ripo-

rbahirdṛṣṭerantardadhitha hṛdaye sūkṣmavapuṣā |

nadannuccaistatrāpyakhilabhuvanānte ca mṛgayan

bhiyā yātaṃ matvā sa khalu jitakāśī nivavṛte ||3||

tato'sya prahlādaḥ samajani suto garbhavasatau

munervīṇāpāṇeradhigatabhavadbhaktimahimā |

sa vai jātyā daityaḥ śiśurapi sametya tvayi ratiṃ

gatastvadbhaktānāṃ varada paramodāharaṇatām ||4||

surārīṇāṃ hāsyaṃ tava caraṇadāsyaṃ nijasute

sa dṛṣṭvā duṣṭātmā gurubhiraśiśikṣacciramamum |

guruproktaṃ cāsāvidamidamabhadrāya dṛḍhami-

tyapākurvan sarvaṃ tava caraṇabhaktyaiva vavṛdhe || 5 ||

adhīteṣu śreṣṭhaṃ kimiti paripṛṣṭe'tha tanaye

bhavadbhaktiṃ varyāmabhigadati paryākuladhṛtiḥ |

gurubhyo roṣitvā sahajamatirasyetyabhividan

vadhopāyānasmin vyatanuta bhavatpādaśaraṇe ||6||

sa śūlairāviddhaḥ subahu mathito diggajagaṇai-

rmahāsarpairdaṣṭo'pyanaśanagarāhāravidhutaḥ |

girīndravakṣipto'pyahaha! paramātmannayi vibho

tvayi nyastātmatvāt kimapi na nipīḍāmabhajata ||7||

tataḥ śaṅkāviṣṭaḥ sa punaratiduṣṭo'sya janako

gurūktyā tadgehe kila varuṇapāśaistamaruṇat |

guroścāsānnidhye sa punaranugān daityatanayān

bhavadbhaktestattvaṃ paramamapi vijñānamaśiṣat ||8||

pitā śṛṇvan bālaprakaramakhilaṃ tvatstutiparaṃ

ruṣāndhaḥ prāhainaṃ kulahataka kaste balamiti |

balaṃ me vaikuṇṭhastava ca jagatāṃ cāpi sa balaṃ

sa eva trailokyaṃ sakalamiti dhīro'yamagadīt ||9||

are kvāsau kvāsau sakalajagadātmā haririti

prabhinte sma stambhaṃ calitakaravālo ditisutaḥ |

ataḥ paścādviṣṇo na hi vaditumīśo'smi sahasā

kṛpātman viśvātman pavanapuravāsin mṛḍaya mām ||10||

Sanskrit — Devanagari (original)

हिरण्याक्षे पोत्रिप्रवरवपुषा देव भवता

हते शोकक्रोधग्लपितधृतिरेतस्य सहजः ।

हिरण्यप्रारम्भः कशिपुरमरारातिसदसि

प्रतिज्ञमातेने तव किल वधार्थं मधुरिपो ॥1॥

विधातारं घोरं स खलु तपसित्वा नचिरतः

पुरः साक्षात्कुर्वन् सुरनरमृगाद्यैरनिधनम् ।

वरं लब्ध्वा दृप्तो जगदिह भवन्नायकमिदं

परिक्षुन्दन्निन्द्रादहरत दिवं त्वामगणयन् ॥2॥

निहन्तुं त्वां भूयस्तव पदमवाप्तस्य च रिपो-

र्बहिर्दृष्टेरन्तर्दधिथ हृदये सूक्ष्मवपुषा ।

नदन्नुच्चैस्तत्राप्यखिलभुवनान्ते च मृगयन्

भिया यातं मत्वा स खलु जितकाशी निववृते ॥3॥

ततोऽस्य प्रह्लादः समजनि सुतो गर्भवसतौ

मुनेर्वीणापाणेरधिगतभवद्भक्तिमहिमा ।

स वै जात्या दैत्यः शिशुरपि समेत्य त्वयि रतिं

गतस्त्वद्भक्तानां वरद परमोदाहरणताम् ॥4॥

सुरारीणां हास्यं तव चरणदास्यं निजसुते

स दृष्ट्वा दुष्टात्मा गुरुभिरशिशिक्षच्चिरममुम् ।

गुरुप्रोक्तं चासाविदमिदमभद्राय दृढमि-

त्यपाकुर्वन् सर्वं तव चरणभक्त्यैव ववृधे ॥ 5 ॥

अधीतेषु श्रेष्ठं किमिति परिपृष्टेऽथ तनये

भवद्भक्तिं वर्यामभिगदति पर्याकुलधृतिः ।

गुरुभ्यो रोषित्वा सहजमतिरस्येत्यभिविदन्

वधोपायानस्मिन् व्यतनुत भवत्पादशरणे ॥6॥

स शूलैराविद्धः सुबहु मथितो दिग्गजगणै-

र्महासर्पैर्दष्टोऽप्यनशनगराहारविधुतः ।

गिरीन्द्रवक्षिप्तोऽप्यहह! परमात्मन्नयि विभो

त्वयि न्यस्तात्मत्वात् किमपि न निपीडामभजत ॥7॥

ततः शङ्काविष्टः स पुनरतिदुष्टोऽस्य जनको

गुरूक्त्या तद्गेहे किल वरुणपाशैस्तमरुणत् ।

गुरोश्चासान्निध्ये स पुनरनुगान् दैत्यतनयान्

भवद्भक्तेस्तत्त्वं परममपि विज्ञानमशिषत् ॥8॥

पिता शृण्वन् बालप्रकरमखिलं त्वत्स्तुतिपरं

रुषान्धः प्राहैनं कुलहतक कस्ते बलमिति ।

बलं मे वैकुण्ठस्तव च जगतां चापि स बलं

स एव त्रैलोक्यं सकलमिति धीरोऽयमगदीत् ॥9॥

अरे क्वासौ क्वासौ सकलजगदात्मा हरिरिति

प्रभिन्ते स्म स्तम्भं चलितकरवालो दितिसुतः ।

अतः पश्चाद्विष्णो न हि वदितुमीशोऽस्मि सहसा

कृपात्मन् विश्वात्मन् पवनपुरवासिन् मृडय माम् ॥10॥