Narayaniyam Dashaka 90 - Vishnumahattattvasthapanam — Oriya Script

ଵୃକଭୃଗୁମୁନିମୋହିନ୍ଯମ୍ବରୀଷାଦିଵୃତ୍ତେ-

ଷ୍ଵଯି ତଵ ହି ମହତ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଶର୍ଵାଦିଜୈତ୍ରମ୍ ।

ସ୍ଥିତମିହ ପରମାତ୍ମନ୍ ନିଷ୍କଲାର୍ଵାଗଭିନ୍ନଂ

କିମପି ଯଦଵଭାତଂ ତଦ୍ଧି ରୂପଂ ତଵୈଵ ॥1॥

ମୂର୍ତିତ୍ରଯେଶ୍ଵରସଦାଶିଵପଞ୍ଚକଂ ଯତ୍

ପ୍ରାହୁଃ ପରାତ୍ମଵପୁରେଵ ସଦାଶିଵୋଽସ୍ମିନ୍ ।

ତତ୍ରେଶ୍ଵରସ୍ତୁ ସ ଵିକୁଣ୍ଠପଦସ୍ତ୍ଵମେଵ

ତ୍ରିତ୍ଵଂ ପୁନର୍ଭଜସି ସତ୍ଯପଦେ ତ୍ରିଭାଗେ ॥2॥

ତତ୍ରାପି ସାତ୍ତ୍ଵିକତନୁଂ ତଵ ଵିଷ୍ଣୁମାହୁ-

ର୍ଧାତା ତୁ ସତ୍ତ୍ଵଵିରଲୋ ରଜସୈଵ ପୂର୍ଣଃ ।

ସତ୍ତ୍ଵୋତ୍କଟତ୍ଵମପି ଚାସ୍ତି ତମୋଵିକାର-

ଚେଷ୍ଟାଦିକଞ୍ଚ ତଵ ଶଙ୍କରନାମ୍ନି ମୂର୍ତୌ ॥3॥

ତଂ ଚ ତ୍ରିମୂର୍ତ୍ଯତିଗତଂ ପରପୂରୁଷଂ ତ୍ଵାଂ

ଶର୍ଵାତ୍ମନାପି ଖଲୁ ସର୍ଵମଯତ୍ଵହେତୋଃ ।

ଶଂସନ୍ତ୍ଯୁପାସନଵିଧୌ ତଦପି ସ୍ଵତସ୍ତୁ

ତ୍ଵଦ୍ରୂପମିତ୍ଯତିଦୃଢଂ ବହୁ ନଃ ପ୍ରମାଣମ୍ ॥4॥

ଶ୍ରୀଶଙ୍କରୋଽପି ଭଗଵାନ୍ ସକଲେଷୁ ତାଵ-

ତ୍ତ୍ଵାମେଵ ମାନଯତି ଯୋ ନ ହି ପକ୍ଷପାତୀ ।

ତ୍ଵନ୍ନିଷ୍ଠମେଵ ସ ହି ନାମସହସ୍ରକାଦି

ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତ୍ ଭଵତ୍ସ୍ତୁତିପରଶ୍ଚ ଗତିଂ ଗତୋଽନ୍ତେ ॥5॥

ମୂର୍ତିତ୍ରଯାତିଗମୁଵାଚ ଚ ମନ୍ତ୍ରଶାସ୍ତ୍ର-

ସ୍ଯାଦୌ କଲାଯସୁଷମଂ ସକଲେଶ୍ଵରଂ ତ୍ଵାମ୍ ।

ଧ୍ଯାନଂ ଚ ନିଷ୍କଲମସୌ ପ୍ରଣଵେ ଖଲୂକ୍ତ୍ଵା

ତ୍ଵାମେଵ ତତ୍ର ସକଲଂ ନିଜଗାଦ ନାନ୍ଯମ୍ ॥6॥

ସମସ୍ତସାରେ ଚ ପୁରାଣସଙ୍ଗ୍ରହେ

ଵିସଂଶଯଂ ତ୍ଵନ୍ମହିମୈଵ ଵର୍ଣ୍ଯତେ ।

ତ୍ରିମୂର୍ତିଯୁକ୍ସତ୍ଯପଦତ୍ରିଭାଗତଃ

ପରଂ ପଦଂ ତେ କଥିତଂ ନ ଶୂଲିନଃ ॥7॥

ଯତ୍ ବ୍ରାହ୍ମକଲ୍ପ ଇହ ଭାଗଵତଦ୍ଵିତୀଯ-

ସ୍କନ୍ଧୋଦିତଂ ଵପୁରନାଵୃତମୀଶ ଧାତ୍ରେ ।

ତସ୍ଯୈଵ ନାମ ହରିଶର୍ଵମୁଖଂ ଜଗାଦ

ଶ୍ରୀମାଧଵଃ ଶିଵପରୋଽପି ପୁରାଣସାରେ ॥8॥

ଯେ ସ୍ଵପ୍ରକୃତ୍ଯନୁଗୁଣା ଗିରିଶଂ ଭଜନ୍ତେ

ତେଷାଂ ଫଲଂ ହି ଦୃଢଯୈଵ ତଦୀଯଭକ୍ତ୍ଯା।

ଵ୍ଯାସୋ ହି ତେନ କୃତଵାନଧିକାରିହେତୋଃ

ସ୍କନ୍ଦାଦିକେଷୁ ତଵ ହାନିଵଚୋଽର୍ଥଵାଦୈଃ ॥9॥

ଭୂତାର୍ଥକୀର୍ତିରନୁଵାଦଵିରୁଦ୍ଧଵାଦୌ

ତ୍ରେଧାର୍ଥଵାଦଗତଯଃ ଖଲୁ ରୋଚନାର୍ଥାଃ ।

ସ୍କାନ୍ଦାଦିକେଷୁ ବହଵୋଽତ୍ର ଵିରୁଦ୍ଧଵାଦା-

ସ୍ତ୍ଵତ୍ତାମସତ୍ଵପରିଭୂତ୍ଯୁପଶିକ୍ଷଣାଦ୍ଯାଃ ॥10॥

ଯତ୍ କିଞ୍ଚିଦପ୍ଯଵିଦୁଷାଽପି ଵିଭୋ ମଯୋକ୍ତଂ

ତନ୍ମନ୍ତ୍ରଶାସ୍ତ୍ରଵଚନାଦ୍ଯଭିଦୃଷ୍ଟମେଵ ।

ଵ୍ଯାସୋକ୍ତିସାରମଯଭାଗଵତୋପଗୀତ

କ୍ଲେଶାନ୍ ଵିଧୂଯ କୁରୁ ଭକ୍ତିଭରଂ ପରାତ୍ମନ୍ ॥11॥

Roman (IAST) Transliteration

vṛkabhṛgumunimohinyambarīṣādivṛtte-

ṣvayi tava hi mahattvaṃ sarvaśarvādijaitram |

sthitamiha paramātman niṣkalārvāgabhinnaṃ

kimapi yadavabhātaṃ taddhi rūpaṃ tavaiva ||1||

mūrtitrayeśvarasadāśivapañcakaṃ yat

prāhuḥ parātmavapureva sadāśivo'smin |

tatreśvarastu sa vikuṇṭhapadastvameva

tritvaṃ punarbhajasi satyapade tribhāge ||2||

tatrāpi sāttvikatanuṃ tava viṣṇumāhu-

rdhātā tu sattvaviralo rajasaiva pūrṇaḥ |

sattvotkaṭatvamapi cāsti tamovikāra-

ceṣṭādikañca tava śaṅkaranāmni mūrtau ||3||

taṃ ca trimūrtyatigataṃ parapūruṣaṃ tvāṃ

śarvātmanāpi khalu sarvamayatvahetoḥ |

śaṃsantyupāsanavidhau tadapi svatastu

tvadrūpamityatidṛḍhaṃ bahu naḥ pramāṇam ||4||

śrīśaṅkaro'pi bhagavān sakaleṣu tāva-

ttvāmeva mānayati yo na hi pakṣapātī |

tvanniṣṭhameva sa hi nāmasahasrakādi

vyākhyāt bhavatstutiparaśca gatiṃ gato'nte ||5||

mūrtitrayātigamuvāca ca mantraśāstra-

syādau kalāyasuṣamaṃ sakaleśvaraṃ tvām |

dhyānaṃ ca niṣkalamasau praṇave khalūktvā

tvāmeva tatra sakalaṃ nijagāda nānyam ||6||

samastasāre ca purāṇasaṅgrahe

visaṃśayaṃ tvanmahimaiva varṇyate |

trimūrtiyuksatyapadatribhāgataḥ

paraṃ padaṃ te kathitaṃ na śūlinaḥ ||7||

yat brāhmakalpa iha bhāgavatadvitīya-

skandhoditaṃ vapuranāvṛtamīśa dhātre |

tasyaiva nāma hariśarvamukhaṃ jagāda

śrīmādhavaḥ śivaparo'pi purāṇasāre ||8||

ye svaprakṛtyanuguṇā giriśaṃ bhajante

teṣāṃ phalaṃ hi dṛḍhayaiva tadīyabhaktyā|

vyāso hi tena kṛtavānadhikārihetoḥ

skandādikeṣu tava hānivaco'rthavādaiḥ ||9||

bhūtārthakīrtiranuvādaviruddhavādau

tredhārthavādagatayaḥ khalu rocanārthāḥ |

skāndādikeṣu bahavo'tra viruddhavādā-

stvattāmasatvaparibhūtyupaśikṣaṇādyāḥ ||10||

yat kiñcidapyaviduṣā'pi vibho mayoktaṃ

tanmantraśāstravacanādyabhidṛṣṭameva |

vyāsoktisāramayabhāgavatopagīta

kleśān vidhūya kuru bhaktibharaṃ parātman ||11||

Sanskrit — Devanagari (original)

वृकभृगुमुनिमोहिन्यम्बरीषादिवृत्ते-

ष्वयि तव हि महत्त्वं सर्वशर्वादिजैत्रम् ।

स्थितमिह परमात्मन् निष्कलार्वागभिन्नं

किमपि यदवभातं तद्धि रूपं तवैव ॥1॥

मूर्तित्रयेश्वरसदाशिवपञ्चकं यत्

प्राहुः परात्मवपुरेव सदाशिवोऽस्मिन् ।

तत्रेश्वरस्तु स विकुण्ठपदस्त्वमेव

त्रित्वं पुनर्भजसि सत्यपदे त्रिभागे ॥2॥

तत्रापि सात्त्विकतनुं तव विष्णुमाहु-

र्धाता तु सत्त्वविरलो रजसैव पूर्णः ।

सत्त्वोत्कटत्वमपि चास्ति तमोविकार-

चेष्टादिकञ्च तव शङ्करनाम्नि मूर्तौ ॥3॥

तं च त्रिमूर्त्यतिगतं परपूरुषं त्वां

शर्वात्मनापि खलु सर्वमयत्वहेतोः ।

शंसन्त्युपासनविधौ तदपि स्वतस्तु

त्वद्रूपमित्यतिदृढं बहु नः प्रमाणम् ॥4॥

श्रीशङ्करोऽपि भगवान् सकलेषु ताव-

त्त्वामेव मानयति यो न हि पक्षपाती ।

त्वन्निष्ठमेव स हि नामसहस्रकादि

व्याख्यात् भवत्स्तुतिपरश्च गतिं गतोऽन्ते ॥5॥

मूर्तित्रयातिगमुवाच च मन्त्रशास्त्र-

स्यादौ कलायसुषमं सकलेश्वरं त्वाम् ।

ध्यानं च निष्कलमसौ प्रणवे खलूक्त्वा

त्वामेव तत्र सकलं निजगाद नान्यम् ॥6॥

समस्तसारे च पुराणसङ्ग्रहे

विसंशयं त्वन्महिमैव वर्ण्यते ।

त्रिमूर्तियुक्सत्यपदत्रिभागतः

परं पदं ते कथितं न शूलिनः ॥7॥

यत् ब्राह्मकल्प इह भागवतद्वितीय-

स्कन्धोदितं वपुरनावृतमीश धात्रे ।

तस्यैव नाम हरिशर्वमुखं जगाद

श्रीमाधवः शिवपरोऽपि पुराणसारे ॥8॥

ये स्वप्रकृत्यनुगुणा गिरिशं भजन्ते

तेषां फलं हि दृढयैव तदीयभक्त्या।

व्यासो हि तेन कृतवानधिकारिहेतोः

स्कन्दादिकेषु तव हानिवचोऽर्थवादैः ॥9॥

भूतार्थकीर्तिरनुवादविरुद्धवादौ

त्रेधार्थवादगतयः खलु रोचनार्थाः ।

स्कान्दादिकेषु बहवोऽत्र विरुद्धवादा-

स्त्वत्तामसत्वपरिभूत्युपशिक्षणाद्याः ॥10॥

यत् किञ्चिदप्यविदुषाऽपि विभो मयोक्तं

तन्मन्त्रशास्त्रवचनाद्यभिदृष्टमेव ।

व्यासोक्तिसारमयभागवतोपगीत

क्लेशान् विधूय कुरु भक्तिभरं परात्मन् ॥11॥