Narayaniyam Dashakam 5 — Kannada Script

Meaning —

ವ್ಯಕ್ತಾವ್ಯಕ್ತಮಿದಂ ನ ಕಿಞ್ಚಿದಭವತ್ಪ್ರಾಕ್ಪ್ರಾಕೃತಪ್ರಕ್ಷಯೇ
ಮಾಯಾಯಾಂ ಗುಣಸಾಮ್ಯರುದ್ಧವಿಕೃತೌ ತ್ವಯ್ಯಾಗತಾಯಾಂ ಲಯಮ್ ।
ನೋ ಮೃತ್ಯುಶ್ಚ ತದಾಽಮೃತಂ ಚ ಸಮಭೂನ್ನಾಹ್ನೋ ನ ರಾತ್ರೇಃ ಸ್ಥಿತಿ-
ಸ್ತತ್ರೈಕಸ್ತ್ವಮಶಿಷ್ಯಥಾಃ ಕಿಲ ಪರಾನನ್ದಪ್ರಕಾಶಾತ್ಮನಾ ॥1॥

vyaktāvyaktamidaṃ na kiñcidabhavatprākprākṛtaprakṣaye
māyāyāṃ guṇasāmyaruddhavikṛtau tvayyāgatāyāṃ layam |
no mṛtyuśca tadā'mṛtaṃ ca samabhūnnāhno na rātreḥ sthiti-
statraikastvamaśiṣyathāḥ kila parānandaprakāśātmanā ||1||

Verse 2

ಕಾಲಃ ಕರ್ಮ ಗುಣಾಶ್ಚ ಜೀವನಿವಹಾ ವಿಶ್ವಂ ಚ ಕಾರ್ಯಂ ವಿಭೋ
ಚಿಲ್ಲೀಲಾರತಿಮೇಯುಷಿ ತ್ವಯಿ ತದಾ ನಿರ್ಲೀನತಾಮಾಯಯುಃ ।
ತೇಷಾಂ ನೈವ ವದನ್ತ್ಯಸತ್ತ್ವಮಯಿ ಭೋಃ ಶಕ್ತ್ಯಾತ್ಮನಾ ತಿಷ್ಠತಾಂ
ನೋ ಚೇತ್ ಕಿಂ ಗಗನಪ್ರಸೂನಸದೃಶಾಂ ಭೂಯೋ ಭವೇತ್ಸಮ್ಭವಃ ॥2॥

kālaḥ karma guṇāśca jīvanivahā viśvaṃ ca kāryaṃ vibho
cillīlāratimeyuṣi tvayi tadā nirlīnatāmāyayuḥ |
teṣāṃ naiva vadantyasattvamayi bhoḥ śaktyātmanā tiṣṭhatāṃ
no cet kiṃ gaganaprasūnasadṛśāṃ bhūyo bhavetsambhavaḥ ||2||

Verse 3

ಏವಂ ಚ ದ್ವಿಪರಾರ್ಧಕಾಲವಿಗತಾವೀಕ್ಷಾಂ ಸಿಸೃಕ್ಷಾತ್ಮಿಕಾಂ
ಬಿಭ್ರಾಣೇ ತ್ವಯಿ ಚುಕ್ಷುಭೇ ತ್ರಿಭುವನೀಭಾವಾಯ ಮಾಯಾ ಸ್ವಯಮ್ ।
ಮಾಯಾತಃ ಖಲು ಕಾಲಶಕ್ತಿರಖಿಲಾದೃಷ್ಟಂ ಸ್ವಭಾವೋಽಪಿ ಚ
ಪ್ರಾದುರ್ಭೂಯ ಗುಣಾನ್ವಿಕಾಸ್ಯ ವಿದಧುಸ್ತಸ್ಯಾಸ್ಸಹಾಯಕ್ರಿಯಾಮ್ ॥3॥

evaṃ ca dviparārdhakālavigatāvīkṣāṃ sisṛkṣātmikāṃ
bibhrāṇe tvayi cukṣubhe tribhuvanībhāvāya māyā svayam |
māyātaḥ khalu kālaśaktirakhilādṛṣṭaṃ svabhāvo'pi ca
prādurbhūya guṇānvikāsya vidadhustasyāssahāyakriyām ||3||

Verse 4

ಮಾಯಾಸನ್ನಿಹಿತೋಽಪ್ರವಿಷ್ಟವಪುಷಾ ಸಾಕ್ಷೀತಿ ಗೀತೋ ಭವಾನ್
ಭೇದೈಸ್ತಾಂ ಪ್ರತಿಬಿಮ್ಬತೋ ವಿವಿಶಿವಾನ್ ಜೀವೋಽಪಿ ನೈವಾಪರಃ ।
ಕಾಲಾದಿಪ್ರತಿಬೋಧಿತಾಽಥ ಭವತಾ ಸಞ್ಚೋದಿತಾ ಚ ಸ್ವಯಂ
ಮಾಯಾ ಸಾ ಖಲು ಬುದ್ಧಿತತ್ತ್ವಮಸೃಜದ್ಯೋಽಸೌ ಮಹಾನುಚ್ಯತೇ ॥4॥

māyāsannihito'praviṣṭavapuṣā sākṣīti gīto bhavān
bhedaistāṃ pratibimbato viviśivān jīvo'pi naivāparaḥ |
kālādipratibodhitā'tha bhavatā sañcoditā ca svayaṃ
māyā sā khalu buddhitattvamasṛjadyo'sau mahānucyate ||4||

Verse 5

ತತ್ರಾಸೌ ತ್ರಿಗುಣಾತ್ಮಕೋಽಪಿ ಚ ಮಹಾನ್ ಸತ್ತ್ವಪ್ರಧಾನಃ ಸ್ವಯಂ
ಜೀವೇಽಸ್ಮಿನ್ ಖಲು ನಿರ್ವಿಕಲ್ಪಮಹಮಿತ್ಯುದ್ಬೋಧನಿಷ್ಪಾದ್ಕಃ ।
ಚಕ್ರೇಽಸ್ಮಿನ್ ಸವಿಕಲ್ಪಬೋಧಕಮಹನ್ತತ್ತ್ವಂ ಮಹಾನ್ ಖಲ್ವಸೌ
ಸಮ್ಪುಷ್ಟಂ ತ್ರಿಗುಣೈಸ್ತಮೋಽತಿಬಹುಲಂ ವಿಷ್ಣೋ ಭವತ್ಪ್ರೇರಣಾತ್ ॥5॥

tatrāsau triguṇātmako'pi ca mahān sattvapradhānaḥ svayaṃ
jīve'smin khalu nirvikalpamahamityudbodhaniṣpādkaḥ |
cakre'smin savikalpabodhakamahantattvaṃ mahān khalvasau
sampuṣṭaṃ triguṇaistamo'tibahulaṃ viṣṇo bhavatpreraṇāt ||5||

Verse 6

ಸೋಽಹಂ ಚ ತ್ರಿಗುಣಕ್ರಮಾತ್ ತ್ರಿವಿಧತಾಮಾಸಾದ್ಯ ವೈಕಾರಿಕೋ
ಭೂಯಸ್ತೈಜಸತಾಮಸಾವಿತಿ ಭವನ್ನಾದ್ಯೇನ ಸತ್ತ್ವಾತ್ಮನಾ
ದೇವಾನಿನ್ದ್ರಿಯಮಾನಿನೋಽಕೃತ ದಿಶಾವಾತಾರ್ಕಪಾಶ್ಯಶ್ವಿನೋ
ವಹ್ನೀನ್ದ್ರಾಚ್ಯುತಮಿತ್ರಕಾನ್ ವಿಧುವಿಧಿಶ್ರೀರುದ್ರಶಾರೀರಕಾನ್ ॥6॥

so'haṃ ca triguṇakramāt trividhatāmāsādya vaikāriko
bhūyastaijasatāmasāviti bhavannādyena sattvātmanā
devānindriyamānino'kṛta diśāvātārkapāśyaśvino
vahnīndrācyutamitrakān vidhuvidhiśrīrudraśārīrakān ||6||

Verse 7

ಭೂಮನ್ ಮಾನಸಬುದ್ಧ್ಯಹಙ್ಕೃತಿಮಿಲಚ್ಚಿತ್ತಾಖ್ಯವೃತ್ತ್ಯನ್ವಿತಂ
ತಚ್ಚಾನ್ತಃಕರಣಂ ವಿಭೋ ತವ ಬಲಾತ್ ಸತ್ತ್ವಾಂಶ ಏವಾಸೃಜತ್ ।
ಜಾತಸ್ತೈಜಸತೋ ದಶೇನ್ದ್ರಿಯಗಣಸ್ತತ್ತಾಮಸಾಂಶಾತ್ಪುನ-
ಸ್ತನ್ಮಾತ್ರಂ ನಭಸೋ ಮರುತ್ಪುರಪತೇ ಶಬ್ದೋಽಜನಿ ತ್ವದ್ಬಲಾತ್ ॥7॥

bhūman mānasabuddhyahaṅkṛtimilaccittākhyavṛttyanvitaṃ
taccāntaḥkaraṇaṃ vibho tava balāt sattvāṃśa evāsṛjat |
jātastaijasato daśendriyagaṇastattāmasāṃśātpuna-
stanmātraṃ nabhaso marutpurapate śabdo'jani tvadbalāt ||7||

Verse 8

ಶ್ಬ್ದಾದ್ವ್ಯೋಮ ತತಃ ಸಸರ್ಜಿಥ ವಿಭೋ ಸ್ಪರ್ಶಂ ತತೋ ಮಾರುತಂ
ತಸ್ಮಾದ್ರೂಪಮತೋ ಮಹೋಽಥ ಚ ರಸಂ ತೋಯಂ ಚ ಗನ್ಧಂ ಮಹೀಮ್ ।
ಏವಂ ಮಾಧವ ಪೂರ್ವಪೂರ್ವಕಲನಾದಾದ್ಯಾದ್ಯಧರ್ಮಾನ್ವಿತಂ
ಭೂತಗ್ರಾಮಮಿಮಂ ತ್ವಮೇವ ಭಗವನ್ ಪ್ರಾಕಾಶಯಸ್ತಾಮಸಾತ್ ॥8॥

śbdādvyoma tataḥ sasarjitha vibho sparśaṃ tato mārutaṃ
tasmādrūpamato maho'tha ca rasaṃ toyaṃ ca gandhaṃ mahīm |
evaṃ mādhava pūrvapūrvakalanādādyādyadharmānvitaṃ
bhūtagrāmamimaṃ tvameva bhagavan prākāśayastāmasāt ||8||

Verse 9

ಏತೇ ಭೂತಗಣಾಸ್ತಥೇನ್ದ್ರಿಯಗಣಾ ದೇವಾಶ್ಚ ಜಾತಾಃ ಪೃಥಙ್-
ನೋ ಶೇಕುರ್ಭುವನಾಣ್ಡನಿರ್ಮಿತಿವಿಧೌ ದೇವೈರಮೀಭಿಸ್ತದಾ ।
ತ್ವಂ ನಾನಾವಿಧಸೂಕ್ತಿಭಿರ್ನುತಗುಣಸ್ತತ್ತ್ವಾನ್ಯಮೂನ್ಯಾವಿಶಂ-
ಶ್ಚೇಷ್ಟಾಶಕ್ತಿಮುದೀರ್ಯ ತಾನಿ ಘಟಯನ್ ಹೈರಣ್ಯಮಣ್ಡಂ ವ್ಯಧಾಃ ॥9॥

ete bhūtagaṇāstathendriyagaṇā devāśca jātāḥ pṛthaṅ-
no śekurbhuvanāṇḍanirmitividhau devairamībhistadā |
tvaṃ nānāvidhasūktibhirnutaguṇastattvānyamūnyāviśaṃ-
śceṣṭāśaktimudīrya tāni ghaṭayan hairaṇyamaṇḍaṃ vyadhāḥ ||9||

Verse 10

ಅಣ್ಡಂ ತತ್ಖಲು ಪೂರ್ವಸೃಷ್ಟಸಲಿಲೇಽತಿಷ್ಠತ್ ಸಹಸ್ರಂ ಸಮಾಃ
ನಿರ್ಭಿನ್ದನ್ನಕೃಥಾಶ್ಚತುರ್ದಶಜಗದ್ರೂಪಂ ವಿರಾಡಾಹ್ವಯಮ್ ।
ಸಾಹಸ್ರೈಃ ಕರಪಾದಮೂರ್ಧನಿವಹೈರ್ನಿಶ್ಶೇಷಜೀವಾತ್ಮಕೋ
ನಿರ್ಭಾತೋಽಸಿ ಮರುತ್ಪುರಾಧಿಪ ಸ ಮಾಂ ತ್ರಾಯಸ್ವ ಸರ್ವಾಮಯಾತ್ ॥10॥

aṇḍaṃ tatkhalu pūrvasṛṣṭasalile'tiṣṭhat sahasraṃ samāḥ
nirbhindannakṛthāścaturdaśajagadrūpaṃ virāḍāhvayam |
sāhasraiḥ karapādamūrdhanivahairniśśeṣajīvātmako
nirbhāto'si marutpurādhipa sa māṃ trāyasva sarvāmayāt ||10||

Sanskrit — Devanagari (original)

व्यक्ताव्यक्तमिदं न किञ्चिदभवत्प्राक्प्राकृतप्रक्षये

मायायां गुणसाम्यरुद्धविकृतौ त्वय्यागतायां लयम् ।

नो मृत्युश्च तदाऽमृतं च समभून्नाह्नो न रात्रेः स्थिति-

स्तत्रैकस्त्वमशिष्यथाः किल परानन्दप्रकाशात्मना ॥1॥

कालः कर्म गुणाश्च जीवनिवहा विश्वं च कार्यं विभो

चिल्लीलारतिमेयुषि त्वयि तदा निर्लीनतामाययुः ।

तेषां नैव वदन्त्यसत्त्वमयि भोः शक्त्यात्मना तिष्ठतां

नो चेत् किं गगनप्रसूनसदृशां भूयो भवेत्सम्भवः ॥2॥

एवं च द्विपरार्धकालविगतावीक्षां सिसृक्षात्मिकां

बिभ्राणे त्वयि चुक्षुभे त्रिभुवनीभावाय माया स्वयम् ।

मायातः खलु कालशक्तिरखिलादृष्टं स्वभावोऽपि च

प्रादुर्भूय गुणान्विकास्य विदधुस्तस्यास्सहायक्रियाम् ॥3॥

मायासन्निहितोऽप्रविष्टवपुषा साक्षीति गीतो भवान्

भेदैस्तां प्रतिबिम्बतो विविशिवान् जीवोऽपि नैवापरः ।

कालादिप्रतिबोधिताऽथ भवता सञ्चोदिता च स्वयं

माया सा खलु बुद्धितत्त्वमसृजद्योऽसौ महानुच्यते ॥4॥

तत्रासौ त्रिगुणात्मकोऽपि च महान् सत्त्वप्रधानः स्वयं

जीवेऽस्मिन् खलु निर्विकल्पमहमित्युद्बोधनिष्पाद्कः ।

चक्रेऽस्मिन् सविकल्पबोधकमहन्तत्त्वं महान् खल्वसौ

सम्पुष्टं त्रिगुणैस्तमोऽतिबहुलं विष्णो भवत्प्रेरणात् ॥5॥

सोऽहं च त्रिगुणक्रमात् त्रिविधतामासाद्य वैकारिको

भूयस्तैजसतामसाविति भवन्नाद्येन सत्त्वात्मना

देवानिन्द्रियमानिनोऽकृत दिशावातार्कपाश्यश्विनो

वह्नीन्द्राच्युतमित्रकान् विधुविधिश्रीरुद्रशारीरकान् ॥6॥

भूमन् मानसबुद्ध्यहङ्कृतिमिलच्चित्ताख्यवृत्त्यन्वितं

तच्चान्तःकरणं विभो तव बलात् सत्त्वांश एवासृजत् ।

जातस्तैजसतो दशेन्द्रियगणस्तत्तामसांशात्पुन-

स्तन्मात्रं नभसो मरुत्पुरपते शब्दोऽजनि त्वद्बलात् ॥7॥

श्ब्दाद्व्योम ततः ससर्जिथ विभो स्पर्शं ततो मारुतं

तस्माद्रूपमतो महोऽथ च रसं तोयं च गन्धं महीम् ।

एवं माधव पूर्वपूर्वकलनादाद्याद्यधर्मान्वितं

भूतग्राममिमं त्वमेव भगवन् प्राकाशयस्तामसात् ॥8॥

एते भूतगणास्तथेन्द्रियगणा देवाश्च जाताः पृथङ्-

नो शेकुर्भुवनाण्डनिर्मितिविधौ देवैरमीभिस्तदा ।

त्वं नानाविधसूक्तिभिर्नुतगुणस्तत्त्वान्यमून्याविशं-

श्चेष्टाशक्तिमुदीर्य तानि घटयन् हैरण्यमण्डं व्यधाः ॥9॥

अण्डं तत्खलु पूर्वसृष्टसलिलेऽतिष्ठत् सहस्रं समाः

निर्भिन्दन्नकृथाश्चतुर्दशजगद्रूपं विराडाह्वयम् ।

साहस्रैः करपादमूर्धनिवहैर्निश्शेषजीवात्मको

निर्भातोऽसि मरुत्पुराधिप स मां त्रायस्व सर्वामयात् ॥10॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 5 - ವಿರಾಟ್ಪುರುಷೋತ್ಪತ್ತಿಃ