સાલ્વો ભૈષ્મીવિવાહે યદુબલવિજિતશ્ચન્દ્રચૂડાદ્વિમાનં
વિન્દન્ સૌભં સ માયી ત્વયિ વસતિ કુરુંસ્ત્વત્પુરીમભ્યભાઙ્ક્ષીત્ ।
પ્રદ્યુમ્નસ્તં નિરુન્ધન્નિખિલયદુભટૈર્ન્યગ્રહીદુગ્રવીર્યં
તસ્યામાત્યં દ્યુમન્તં વ્યજનિ ચ સમરઃ સપ્તવિંશત્યહાન્તઃ ॥1॥
તાવત્ત્વં રામશાલી ત્વરિતમુપગતઃ ખણ્ડિતપ્રાયસૈન્યં
સૌભેશં તં ન્યરુન્ધાઃ સ ચ કિલ ગદયા શાર્ઙ્ગમભ્રંશયત્તે ।
માયાતાતં વ્યહિંસીદપિ તવ પુરતસ્તત્ત્વયાપિ ક્ષણાર્ધં
નાજ્ઞાયીત્યાહુરેકે તદિદમવમતં વ્યાસ એવ ન્યષેધીત્ ॥2॥
ક્ષિપ્ત્વા સૌભં ગદાચૂર્ણિતમુદકનિધૌ મઙ્ક્ષુ સાલ્વેઽપિ ચક્રે-
ણોત્કૃત્તે દન્તવક્ત્રઃ પ્રસભમભિપતન્નભ્યમુઞ્ચદ્ગદાં તે ।
કૌમોદક્યા હતોઽસાવપિ સુકૃતનિધિશ્ચૈદ્યવત્પ્રાપદૈક્યં
સર્વેષામેષ પૂર્વં ત્વયિ ધૃતમનસાં મોક્ષણાર્થોઽવતારઃ ॥3॥
ત્વય્યાયાતેઽથ જાતે કિલ કુરુસદસિ દ્યૂતકે સંયતાયાઃ
ક્રન્દન્ત્યા યાજ્ઞસેન્યાઃ સકરુણમકૃથાશ્ચેલમાલામનન્તામ્ ।
અન્નાન્તપ્રાપ્તશર્વાંશજમુનિચકિતદ્રૌપદીચિન્તિતોઽથ
પ્રાપ્તઃ શાકાન્નમશ્નન્ મુનિગણમકૃથાસ્તૃપ્તિમન્તં વનાન્તે ॥4॥
યુદ્ધોદ્યોગેઽથ મન્ત્રે મિલતિ સતિ વૃતઃ ફલ્ગુનેન ત્વમેકઃ
કૌરવ્યે દત્તસૈન્યઃ કરિપુરમગમો દૂત્યકૃત્ પાણ્ડવાર્થમ્ ।
ભીષ્મદ્રોણાદિમાન્યે તવ ખલુ વચને ધિક્કૃતે કૌરવેણ
વ્યાવૃણ્વન્ વિશ્વરૂપં મુનિસદસિ પુરીં ક્ષોભયિત્વાગતોઽભૂઃ ॥5॥
જિષ્ણોસ્ત્વં કૃષ્ણ સૂતઃ ખલુ સમરમુખે બન્ધુઘાતે દયાલું
ખિન્નં તં વીક્ષ્ય વીરં કિમિદમયિ સખે નિત્ય એકોઽયમાત્મા ।
કો વધ્યઃ કોઽત્ર હન્તા તદિહ વધભિયં પ્રોજ્ઝ્ય મય્યર્પિતાત્મા
ધર્મ્યં યુદ્ધં ચરેતિ પ્રકૃતિમનયથા દર્શયન્ વિશ્વરૂપમ્ ॥6॥
ભક્તોત્તંસેઽથ ભીષ્મે તવ ધરણિભરક્ષેપકૃત્યૈકસક્તે
નિત્યં નિત્યં વિભિન્દત્યયુતસમધિકં પ્રાપ્તસાદે ચ પાર્થે ।
નિશ્શસ્ત્રત્વપ્રતિજ્ઞાં વિજહદરિવરં ધારયન્ ક્રોધશાલી-
વાધાવન્ પ્રાઞ્જલિં તં નતશિરસમથો વીક્ષ્ય મોદાદપાગાઃ ॥7॥
યુદ્ધે દ્રોણસ્ય હસ્તિસ્થિરરણભગદત્તેરિતં વૈષ્ણવાસ્ત્રં
વક્ષસ્યાધત્ત ચક્રસ્થગિતરવિમહાઃ પ્રાર્દયત્સિન્ધુરાજમ્ ।
નાગાસ્ત્રે કર્ણમુક્તે ક્ષિતિમવનમયન્ કેવલં કૃત્તમૌલિં
તત્રે ત્રાપિ પાર્થં કિમિવ નહિ ભવાન્ પાણ્ડવાનામકાર્ષીત્ ॥8॥
યુદ્ધાદૌ તીર્થગામી સ ખલુ હલધરો નૈમિશક્ષેત્રમૃચ્છ-
ન્નપ્રત્યુત્થાયિસૂતક્ષયકૃદથ સુતં તત્પદે કલ્પયિત્વા ।
યજ્ઞઘ્નં વલ્કલં પર્વણિ પરિદલયન્ સ્નાતતીર્થો રણાન્તે
સમ્પ્રાપ્તો ભીમદુર્યોધનરણમશમં વીક્ષ્ય યાતઃ પુરીં તે ॥9॥
સંસુપ્તદ્રૌપદેયક્ષપણહતધિયં દ્રૌણિમેત્ય ત્વદુક્ત્યા
તન્મુક્તં બ્રાહ્મમસ્ત્રં સમહૃત વિજયો મૌલિરત્નં ચ જહ્રે ।
ઉચ્છિત્યૈ પાણ્ડવાનાં પુનરપિ ચ વિશત્યુત્તરાગર્ભમસ્ત્રે
રક્ષન્નઙ્ગુષ્ઠમાત્રઃ કિલ જઠરમગાશ્ચક્રપાણિર્વિભો ત્વમ્ ॥10॥
ધર્મૌઘં ધર્મસૂનોરભિદધદખિલં છન્દમૃત્યુસ્સ ભીષ્મ-
સ્ત્વાં પશ્યન્ ભક્તિભૂમ્નૈવ હિ સપદિ યયૌ નિષ્કલબ્રહ્મભૂયમ્ ।
સંયાજ્યાથાશ્વમેધૈસ્ત્રિભિરતિમહિતૈર્ધર્મજં પૂર્ણકામં
સ્મ્પ્રાપ્તો દ્વરકાં ત્વં પવનપુરપતે પાહિ માં સર્વરોગાત્ ॥11॥
Roman (IAST) Transliteration
sālvo bhaiṣmīvivāhe yadubalavijitaścandracūḍādvimānaṃ
vindan saubhaṃ sa māyī tvayi vasati kuruṃstvatpurīmabhyabhāṅkṣīt |
pradyumnastaṃ nirundhannikhilayadubhaṭairnyagrahīdugravīryaṃ
tasyāmātyaṃ dyumantaṃ vyajani ca samaraḥ saptaviṃśatyahāntaḥ ||1||
tāvattvaṃ rāmaśālī tvaritamupagataḥ khaṇḍitaprāyasainyaṃ
saubheśaṃ taṃ nyarundhāḥ sa ca kila gadayā śārṅgamabhraṃśayatte |
māyātātaṃ vyahiṃsīdapi tava puratastattvayāpi kṣaṇārdhaṃ
nājñāyītyāhureke tadidamavamataṃ vyāsa eva nyaṣedhīt ||2||
kṣiptvā saubhaṃ gadācūrṇitamudakanidhau maṅkṣu sālve'pi cakre-
ṇotkṛtte dantavaktraḥ prasabhamabhipatannabhyamuñcadgadāṃ te |
kaumodakyā hato'sāvapi sukṛtanidhiścaidyavatprāpadaikyaṃ
sarveṣāmeṣa pūrvaṃ tvayi dhṛtamanasāṃ mokṣaṇārtho'vatāraḥ ||3||
tvayyāyāte'tha jāte kila kurusadasi dyūtake saṃyatāyāḥ
krandantyā yājñasenyāḥ sakaruṇamakṛthāścelamālāmanantām |
annāntaprāptaśarvāṃśajamunicakitadraupadīcintito'tha
prāptaḥ śākānnamaśnan munigaṇamakṛthāstṛptimantaṃ vanānte ||4||
yuddhodyoge'tha mantre milati sati vṛtaḥ phalgunena tvamekaḥ
kauravye dattasainyaḥ karipuramagamo dūtyakṛt pāṇḍavārtham |
bhīṣmadroṇādimānye tava khalu vacane dhikkṛte kauraveṇa
vyāvṛṇvan viśvarūpaṃ munisadasi purīṃ kṣobhayitvāgato'bhūḥ ||5||
jiṣṇostvaṃ kṛṣṇa sūtaḥ khalu samaramukhe bandhughāte dayāluṃ
khinnaṃ taṃ vīkṣya vīraṃ kimidamayi sakhe nitya eko'yamātmā |
ko vadhyaḥ ko'tra hantā tadiha vadhabhiyaṃ projjhya mayyarpitātmā
dharmyaṃ yuddhaṃ careti prakṛtimanayathā darśayan viśvarūpam ||6||
bhaktottaṃse'tha bhīṣme tava dharaṇibharakṣepakṛtyaikasakte
nityaṃ nityaṃ vibhindatyayutasamadhikaṃ prāptasāde ca pārthe |
niśśastratvapratijñāṃ vijahadarivaraṃ dhārayan krodhaśālī-
vādhāvan prāñjaliṃ taṃ nataśirasamatho vīkṣya modādapāgāḥ ||7||
yuddhe droṇasya hastisthiraraṇabhagadatteritaṃ vaiṣṇavāstraṃ
vakṣasyādhatta cakrasthagitaravimahāḥ prārdayatsindhurājam |
nāgāstre karṇamukte kṣitimavanamayan kevalaṃ kṛttamauliṃ
tatre trāpi pārthaṃ kimiva nahi bhavān pāṇḍavānāmakārṣīt ||8||
yuddhādau tīrthagāmī sa khalu haladharo naimiśakṣetramṛccha-
nnapratyutthāyisūtakṣayakṛdatha sutaṃ tatpade kalpayitvā |
yajñaghnaṃ valkalaṃ parvaṇi paridalayan snātatīrtho raṇānte
samprāpto bhīmaduryodhanaraṇamaśamaṃ vīkṣya yātaḥ purīṃ te ||9||
saṃsuptadraupadeyakṣapaṇahatadhiyaṃ drauṇimetya tvaduktyā
tanmuktaṃ brāhmamastraṃ samahṛta vijayo mauliratnaṃ ca jahre |
ucchityai pāṇḍavānāṃ punarapi ca viśatyuttarāgarbhamastre
rakṣannaṅguṣṭhamātraḥ kila jaṭharamagāścakrapāṇirvibho tvam ||10||
dharmaughaṃ dharmasūnorabhidadhadakhilaṃ chandamṛtyussa bhīṣma-
stvāṃ paśyan bhaktibhūmnaiva hi sapadi yayau niṣkalabrahmabhūyam |
saṃyājyāthāśvamedhaistribhiratimahitairdharmajaṃ pūrṇakāmaṃ
smprāpto dvarakāṃ tvaṃ pavanapurapate pāhi māṃ sarvarogāt ||11||
Sanskrit — Devanagari (original)
साल्वो भैष्मीविवाहे यदुबलविजितश्चन्द्रचूडाद्विमानं
विन्दन् सौभं स मायी त्वयि वसति कुरुंस्त्वत्पुरीमभ्यभाङ्क्षीत् ।
प्रद्युम्नस्तं निरुन्धन्निखिलयदुभटैर्न्यग्रहीदुग्रवीर्यं
तस्यामात्यं द्युमन्तं व्यजनि च समरः सप्तविंशत्यहान्तः ॥1॥
तावत्त्वं रामशाली त्वरितमुपगतः खण्डितप्रायसैन्यं
सौभेशं तं न्यरुन्धाः स च किल गदया शार्ङ्गमभ्रंशयत्ते ।
मायातातं व्यहिंसीदपि तव पुरतस्तत्त्वयापि क्षणार्धं
नाज्ञायीत्याहुरेके तदिदमवमतं व्यास एव न्यषेधीत् ॥2॥
क्षिप्त्वा सौभं गदाचूर्णितमुदकनिधौ मङ्क्षु साल्वेऽपि चक्रे-
णोत्कृत्ते दन्तवक्त्रः प्रसभमभिपतन्नभ्यमुञ्चद्गदां ते ।
कौमोदक्या हतोऽसावपि सुकृतनिधिश्चैद्यवत्प्रापदैक्यं
सर्वेषामेष पूर्वं त्वयि धृतमनसां मोक्षणार्थोऽवतारः ॥3॥
त्वय्यायातेऽथ जाते किल कुरुसदसि द्यूतके संयतायाः
क्रन्दन्त्या याज्ञसेन्याः सकरुणमकृथाश्चेलमालामनन्ताम् ।
अन्नान्तप्राप्तशर्वांशजमुनिचकितद्रौपदीचिन्तितोऽथ
प्राप्तः शाकान्नमश्नन् मुनिगणमकृथास्तृप्तिमन्तं वनान्ते ॥4॥
युद्धोद्योगेऽथ मन्त्रे मिलति सति वृतः फल्गुनेन त्वमेकः
कौरव्ये दत्तसैन्यः करिपुरमगमो दूत्यकृत् पाण्डवार्थम् ।
भीष्मद्रोणादिमान्ये तव खलु वचने धिक्कृते कौरवेण
व्यावृण्वन् विश्वरूपं मुनिसदसि पुरीं क्षोभयित्वागतोऽभूः ॥5॥
जिष्णोस्त्वं कृष्ण सूतः खलु समरमुखे बन्धुघाते दयालुं
खिन्नं तं वीक्ष्य वीरं किमिदमयि सखे नित्य एकोऽयमात्मा ।
को वध्यः कोऽत्र हन्ता तदिह वधभियं प्रोज्झ्य मय्यर्पितात्मा
धर्म्यं युद्धं चरेति प्रकृतिमनयथा दर्शयन् विश्वरूपम् ॥6॥
भक्तोत्तंसेऽथ भीष्मे तव धरणिभरक्षेपकृत्यैकसक्ते
नित्यं नित्यं विभिन्दत्ययुतसमधिकं प्राप्तसादे च पार्थे ।
निश्शस्त्रत्वप्रतिज्ञां विजहदरिवरं धारयन् क्रोधशाली-
वाधावन् प्राञ्जलिं तं नतशिरसमथो वीक्ष्य मोदादपागाः ॥7॥
युद्धे द्रोणस्य हस्तिस्थिररणभगदत्तेरितं वैष्णवास्त्रं
वक्षस्याधत्त चक्रस्थगितरविमहाः प्रार्दयत्सिन्धुराजम् ।
नागास्त्रे कर्णमुक्ते क्षितिमवनमयन् केवलं कृत्तमौलिं
तत्रे त्रापि पार्थं किमिव नहि भवान् पाण्डवानामकार्षीत् ॥8॥
युद्धादौ तीर्थगामी स खलु हलधरो नैमिशक्षेत्रमृच्छ-
न्नप्रत्युत्थायिसूतक्षयकृदथ सुतं तत्पदे कल्पयित्वा ।
यज्ञघ्नं वल्कलं पर्वणि परिदलयन् स्नाततीर्थो रणान्ते
सम्प्राप्तो भीमदुर्योधनरणमशमं वीक्ष्य यातः पुरीं ते ॥9॥
संसुप्तद्रौपदेयक्षपणहतधियं द्रौणिमेत्य त्वदुक्त्या
तन्मुक्तं ब्राह्ममस्त्रं समहृत विजयो मौलिरत्नं च जह्रे ।
उच्छित्यै पाण्डवानां पुनरपि च विशत्युत्तरागर्भमस्त्रे
रक्षन्नङ्गुष्ठमात्रः किल जठरमगाश्चक्रपाणिर्विभो त्वम् ॥10॥
धर्मौघं धर्मसूनोरभिदधदखिलं छन्दमृत्युस्स भीष्म-
स्त्वां पश्यन् भक्तिभूम्नैव हि सपदि ययौ निष्कलब्रह्मभूयम् ।
संयाज्याथाश्वमेधैस्त्रिभिरतिमहितैर्धर्मजं पूर्णकामं
स्म्प्राप्तो द्वरकां त्वं पवनपुरपते पाहि मां सर्वरोगात् ॥11॥
sālvo bhaiṣmīvivāhe yadubalavijitaścandracūḍādvimānaṃ
vindan saubhaṃ sa māyī tvayi vasati kuruṃstvatpurīmabhyabhāṅkṣīt |
pradyumnastaṃ nirundhannikhilayadubhaṭairnyagrahīdugravīryaṃ
tasyāmātyaṃ dyumantaṃ vyajani ca samaraḥ saptaviṃśatyahāntaḥ ||1||
tāvattvaṃ rāmaśālī tvaritamupagataḥ khaṇḍitaprāyasainyaṃ
saubheśaṃ taṃ nyarundhāḥ sa ca kila gadayā śārṅgamabhraṃśayatte |
māyātātaṃ vyahiṃsīdapi tava puratastattvayāpi kṣaṇārdhaṃ
nājñāyītyāhureke tadidamavamataṃ vyāsa eva nyaṣedhīt ||2||
kṣiptvā saubhaṃ gadācūrṇitamudakanidhau maṅkṣu sālve'pi cakre-
ṇotkṛtte dantavaktraḥ prasabhamabhipatannabhyamuñcadgadāṃ te |
kaumodakyā hato'sāvapi sukṛtanidhiścaidyavatprāpadaikyaṃ
sarveṣāmeṣa pūrvaṃ tvayi dhṛtamanasāṃ mokṣaṇārtho'vatāraḥ ||3||
tvayyāyāte'tha jāte kila kurusadasi dyūtake saṃyatāyāḥ
krandantyā yājñasenyāḥ sakaruṇamakṛthāścelamālāmanantām |
annāntaprāptaśarvāṃśajamunicakitadraupadīcintito'tha
prāptaḥ śākānnamaśnan munigaṇamakṛthāstṛptimantaṃ vanānte ||4||
yuddhodyoge'tha mantre milati sati vṛtaḥ phalgunena tvamekaḥ
kauravye dattasainyaḥ karipuramagamo dūtyakṛt pāṇḍavārtham |
bhīṣmadroṇādimānye tava khalu vacane dhikkṛte kauraveṇa
vyāvṛṇvan viśvarūpaṃ munisadasi purīṃ kṣobhayitvāgato'bhūḥ ||5||
jiṣṇostvaṃ kṛṣṇa sūtaḥ khalu samaramukhe bandhughāte dayāluṃ
khinnaṃ taṃ vīkṣya vīraṃ kimidamayi sakhe nitya eko'yamātmā |
ko vadhyaḥ ko'tra hantā tadiha vadhabhiyaṃ projjhya mayyarpitātmā
dharmyaṃ yuddhaṃ careti prakṛtimanayathā darśayan viśvarūpam ||6||
bhaktottaṃse'tha bhīṣme tava dharaṇibharakṣepakṛtyaikasakte
nityaṃ nityaṃ vibhindatyayutasamadhikaṃ prāptasāde ca pārthe |
niśśastratvapratijñāṃ vijahadarivaraṃ dhārayan krodhaśālī-
vādhāvan prāñjaliṃ taṃ nataśirasamatho vīkṣya modādapāgāḥ ||7||
yuddhe droṇasya hastisthiraraṇabhagadatteritaṃ vaiṣṇavāstraṃ
vakṣasyādhatta cakrasthagitaravimahāḥ prārdayatsindhurājam |
nāgāstre karṇamukte kṣitimavanamayan kevalaṃ kṛttamauliṃ
tatre trāpi pārthaṃ kimiva nahi bhavān pāṇḍavānāmakārṣīt ||8||
yuddhādau tīrthagāmī sa khalu haladharo naimiśakṣetramṛccha-
nnapratyutthāyisūtakṣayakṛdatha sutaṃ tatpade kalpayitvā |
yajñaghnaṃ valkalaṃ parvaṇi paridalayan snātatīrtho raṇānte
samprāpto bhīmaduryodhanaraṇamaśamaṃ vīkṣya yātaḥ purīṃ te ||9||
saṃsuptadraupadeyakṣapaṇahatadhiyaṃ drauṇimetya tvaduktyā
tanmuktaṃ brāhmamastraṃ samahṛta vijayo mauliratnaṃ ca jahre |
ucchityai pāṇḍavānāṃ punarapi ca viśatyuttarāgarbhamastre
rakṣannaṅguṣṭhamātraḥ kila jaṭharamagāścakrapāṇirvibho tvam ||10||
dharmaughaṃ dharmasūnorabhidadhadakhilaṃ chandamṛtyussa bhīṣma-
stvāṃ paśyan bhaktibhūmnaiva hi sapadi yayau niṣkalabrahmabhūyam |
saṃyājyāthāśvamedhaistribhiratimahitairdharmajaṃ pūrṇakāmaṃ
smprāpto dvarakāṃ tvaṃ pavanapurapate pāhi māṃ sarvarogāt ||11||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.