Vishnu

નારાયણીયં દશક 79 - રુક્મિણીહરણં વિવાહં ચ

Narayaniyam Dashaka 79 - Rukminiharanam Vivaham Cha

🖋️ Gujarati script
📄 Download PDF
બલસમેતબલાનુગતો ભવાન્ પુરમગાહત ભીષ્મકમાનિતઃ ।
દ્વિજસુતં ત્વદુપાગમવાદિનં ધૃતરસા તરસા પ્રણનામ સા ॥1॥
ભુવનકાન્તમવેક્ષ્ય ભવદ્વપુર્નૃપસુતસ્ય નિશમ્ય ચ ચેષ્ટિતમ્ ।
વિપુલખેદજુષાં પુરવાસિનાં સરુદિતૈરુદિતૈરગમન્નિશા ॥2॥
તદનુ વન્દિતુમિન્દુમુખી શિવાં વિહિતમઙ્ગલભૂષણભાસુરા ।
નિરગમત્ ભવદર્પિતજીવિતા સ્વપુરતઃ પુરતઃ સુભટાવૃતા ॥3॥
કુલવધૂભિરુપેત્ય કુમારિકા ગિરિસુતાં પરિપૂજ્ય ચ સાદરમ્ ।
મુહુરયાચત તત્પદપઙ્કજે નિપતિતા પતિતાં તવ કેવલમ્ ॥4॥
સમવલોકકુતૂહલસઙ્કુલે નૃપકુલે નિભૃતં ત્વયિ ચ સ્થિતે ।
નૃપસુતા નિરગાદ્ગિરિજાલયાત્ સુરુચિરં રુચિરઞ્જિતદિઙ્મુખા ॥5॥
ભુવનમોહનરૂપરુચા તદા વિવશિતાખિલરાજકદમ્બયા ।
ત્વમપિ દેવ કટાક્ષવિમોક્ષણૈઃ પ્રમદયા મદયાઞ્ચકૃષે મનાક્ ॥6॥
ક્વનુ ગમિષ્યસિ ચન્દ્રમુખીતિ તાં સરસમેત્ય કરેણ હરન્ ક્ષણાત્ ।
સમધિરોપ્ય રથં ત્વમપાહૃથા ભુવિ તતો વિતતો નિનદો દ્વિષામ્ ॥7॥
ક્વ નુ ગતઃ પશુપાલ ઇતિ ક્રુધા કૃતરણા યદુભિશ્ચ જિતા નૃપાઃ ।
ન તુ ભવાનુદચાલ્યત તૈરહો પિશુનકૈઃ શુનકૈરિવ કેસરી ॥8॥
તદનુ રુક્મિણમાગતમાહવે વધમુપેક્ષ્ય નિબધ્ય વિરૂપયન્ ।
હૃતમદં પરિમુચ્ય બલોક્તિભિઃ પુરમયા રમયા સહ કાન્તયા ॥9॥
નવસમાગમલજ્જિતમાનસાં પ્રણયકૌતુકજૃમ્ભિતમન્મથામ્ ।
અરમયઃ ખલુ નાથ યથાસુખં રહસિ તાં હસિતાંશુલસન્મુખીમ્ ॥10॥
વિવિધનર્મભિરેવમહર્નિશં પ્રમદમાકલયન્ પુનરેકદા ।
ઋજુમતેઃ કિલ વક્રગિરા ભવાન્ વરતનોરતનોદતિલોલતામ્ ॥11॥
તદધિકૈરથ લાલનકૌશલૈઃ પ્રણયિનીમધિકં સુખયન્નિમામ્ ।
અયિ મુકુન્દ ભવચ્ચરિતાનિ નઃ પ્રગદતાં ગદતાન્તિમપાકુરુ ॥12॥
Roman (IAST) Transliteration
balasametabalānugato bhavān puramagāhata bhīṣmakamānitaḥ |
dvijasutaṃ tvadupāgamavādinaṃ dhṛtarasā tarasā praṇanāma sā ||1||
bhuvanakāntamavekṣya bhavadvapurnṛpasutasya niśamya ca ceṣṭitam |
vipulakhedajuṣāṃ puravāsināṃ saruditairuditairagamanniśā ||2||
tadanu vanditumindumukhī śivāṃ vihitamaṅgalabhūṣaṇabhāsurā |
niragamat bhavadarpitajīvitā svapurataḥ purataḥ subhaṭāvṛtā ||3||
kulavadhūbhirupetya kumārikā girisutāṃ paripūjya ca sādaram |
muhurayācata tatpadapaṅkaje nipatitā patitāṃ tava kevalam ||4||
samavalokakutūhalasaṅkule nṛpakule nibhṛtaṃ tvayi ca sthite |
nṛpasutā niragādgirijālayāt suruciraṃ rucirañjitadiṅmukhā ||5||
bhuvanamohanarūparucā tadā vivaśitākhilarājakadambayā |
tvamapi deva kaṭākṣavimokṣaṇaiḥ pramadayā madayāñcakṛṣe manāk ||6||
kvanu gamiṣyasi candramukhīti tāṃ sarasametya kareṇa haran kṣaṇāt |
samadhiropya rathaṃ tvamapāhṛthā bhuvi tato vitato ninado dviṣām ||7||
kva nu gataḥ paśupāla iti krudhā kṛtaraṇā yadubhiśca jitā nṛpāḥ |
na tu bhavānudacālyata tairaho piśunakaiḥ śunakairiva kesarī ||8||
tadanu rukmiṇamāgatamāhave vadhamupekṣya nibadhya virūpayan |
hṛtamadaṃ parimucya baloktibhiḥ puramayā ramayā saha kāntayā ||9||
navasamāgamalajjitamānasāṃ praṇayakautukajṛmbhitamanmathām |
aramayaḥ khalu nātha yathāsukhaṃ rahasi tāṃ hasitāṃśulasanmukhīm ||10||
vividhanarmabhirevamaharniśaṃ pramadamākalayan punarekadā |
ṛjumateḥ kila vakragirā bhavān varatanoratanodatilolatām ||11||
tadadhikairatha lālanakauśalaiḥ praṇayinīmadhikaṃ sukhayannimām |
ayi mukunda bhavaccaritāni naḥ pragadatāṃ gadatāntimapākuru ||12||
Sanskrit — Devanagari (original)
बलसमेतबलानुगतो भवान् पुरमगाहत भीष्मकमानितः ।
द्विजसुतं त्वदुपागमवादिनं धृतरसा तरसा प्रणनाम सा ॥1॥
भुवनकान्तमवेक्ष्य भवद्वपुर्नृपसुतस्य निशम्य च चेष्टितम् ।
विपुलखेदजुषां पुरवासिनां सरुदितैरुदितैरगमन्निशा ॥2॥
तदनु वन्दितुमिन्दुमुखी शिवां विहितमङ्गलभूषणभासुरा ।
निरगमत् भवदर्पितजीविता स्वपुरतः पुरतः सुभटावृता ॥3॥
कुलवधूभिरुपेत्य कुमारिका गिरिसुतां परिपूज्य च सादरम् ।
मुहुरयाचत तत्पदपङ्कजे निपतिता पतितां तव केवलम् ॥4॥
समवलोककुतूहलसङ्कुले नृपकुले निभृतं त्वयि च स्थिते ।
नृपसुता निरगाद्गिरिजालयात् सुरुचिरं रुचिरञ्जितदिङ्मुखा ॥5॥
भुवनमोहनरूपरुचा तदा विवशिताखिलराजकदम्बया ।
त्वमपि देव कटाक्षविमोक्षणैः प्रमदया मदयाञ्चकृषे मनाक् ॥6॥
क्वनु गमिष्यसि चन्द्रमुखीति तां सरसमेत्य करेण हरन् क्षणात् ।
समधिरोप्य रथं त्वमपाहृथा भुवि ततो विततो निनदो द्विषाम् ॥7॥
क्व नु गतः पशुपाल इति क्रुधा कृतरणा यदुभिश्च जिता नृपाः ।
न तु भवानुदचाल्यत तैरहो पिशुनकैः शुनकैरिव केसरी ॥8॥
तदनु रुक्मिणमागतमाहवे वधमुपेक्ष्य निबध्य विरूपयन् ।
हृतमदं परिमुच्य बलोक्तिभिः पुरमया रमया सह कान्तया ॥9॥
नवसमागमलज्जितमानसां प्रणयकौतुकजृम्भितमन्मथाम् ।
अरमयः खलु नाथ यथासुखं रहसि तां हसितांशुलसन्मुखीम् ॥10॥
विविधनर्मभिरेवमहर्निशं प्रमदमाकलयन् पुनरेकदा ।
ऋजुमतेः किल वक्रगिरा भवान् वरतनोरतनोदतिलोलताम् ॥11॥
तदधिकैरथ लालनकौशलैः प्रणयिनीमधिकं सुखयन्निमाम् ।
अयि मुकुन्द भवच्चरितानि नः प्रगदतां गदतान्तिमपाकुरु ॥12॥
balasametabalānugato bhavān puramagāhata bhīṣmakamānitaḥ |
dvijasutaṃ tvadupāgamavādinaṃ dhṛtarasā tarasā praṇanāma sā ||1||
bhuvanakāntamavekṣya bhavadvapurnṛpasutasya niśamya ca ceṣṭitam |
vipulakhedajuṣāṃ puravāsināṃ saruditairuditairagamanniśā ||2||
tadanu vanditumindumukhī śivāṃ vihitamaṅgalabhūṣaṇabhāsurā |
niragamat bhavadarpitajīvitā svapurataḥ purataḥ subhaṭāvṛtā ||3||
kulavadhūbhirupetya kumārikā girisutāṃ paripūjya ca sādaram |
muhurayācata tatpadapaṅkaje nipatitā patitāṃ tava kevalam ||4||
samavalokakutūhalasaṅkule nṛpakule nibhṛtaṃ tvayi ca sthite |
nṛpasutā niragādgirijālayāt suruciraṃ rucirañjitadiṅmukhā ||5||
bhuvanamohanarūparucā tadā vivaśitākhilarājakadambayā |
tvamapi deva kaṭākṣavimokṣaṇaiḥ pramadayā madayāñcakṛṣe manāk ||6||
kvanu gamiṣyasi candramukhīti tāṃ sarasametya kareṇa haran kṣaṇāt |
samadhiropya rathaṃ tvamapāhṛthā bhuvi tato vitato ninado dviṣām ||7||
kva nu gataḥ paśupāla iti krudhā kṛtaraṇā yadubhiśca jitā nṛpāḥ |
na tu bhavānudacālyata tairaho piśunakaiḥ śunakairiva kesarī ||8||
tadanu rukmiṇamāgatamāhave vadhamupekṣya nibadhya virūpayan |
hṛtamadaṃ parimucya baloktibhiḥ puramayā ramayā saha kāntayā ||9||
navasamāgamalajjitamānasāṃ praṇayakautukajṛmbhitamanmathām |
aramayaḥ khalu nātha yathāsukhaṃ rahasi tāṃ hasitāṃśulasanmukhīm ||10||
vividhanarmabhirevamaharniśaṃ pramadamākalayan punarekadā |
ṛjumateḥ kila vakragirā bhavān varatanoratanodatilolatām ||11||
tadadhikairatha lālanakauśalaiḥ praṇayinīmadhikaṃ sukhayannimām |
ayi mukunda bhavaccaritāni naḥ pragadatāṃ gadatāntimapākuru ||12||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in