Narayaniyam Dashaka 33 - Ambarishacharitam — Gujarati Script

વૈવસ્વતાખ્યમનુપુત્રનભાગજાત-

નાભાગનામકનરેન્દ્રસુતોઽમ્બરીષઃ ।

સપ્તાર્ણવાવૃતમહીદયિતોઽપિ રેમે

ત્વત્સઙ્ગિષુ ત્વયિ ચ મગ્નમનાસ્સદૈવ ॥1॥

ત્વત્પ્રીતયે સકલમેવ વિતન્વતોઽસ્ય

ભક્ત્યૈવ દેવ નચિરાદભૃથાઃ પ્રસાદમ્ ।

યેનાસ્ય યાચનમૃતેઽપ્યભિરક્ષણાર્થં

ચક્રં ભવાન્ પ્રવિતતાર સહસ્રધારમ્ ॥2॥

સ દ્વાદશીવ્રતમથો ભવદર્ચનાર્થં

વર્ષં દધૌ મધુવને યમુનોપકણ્ઠે ।

પત્ન્યા સમં સુમનસા મહતીં વિતન્વન્

પૂજાં દ્વિજેષુ વિસૃજન્ પશુષષ્ટિકોટિમ્ ॥3॥

તત્રાથ પારણદિને ભવદર્ચનાન્તે

દુર્વાસસાઽસ્ય મુનિના ભવનં પ્રપેદે ।

ભોક્તું વૃતશ્ચસ નૃપેણ પરાર્તિશીલો

મન્દં જગામ યમુનાં નિયમાન્વિધાસ્યન્ ॥4॥

રાજ્ઞાઽથ પારણમુહૂર્તસમાપ્તિખેદા-

દ્વારૈવ પારણમકારિ ભવત્પરેણ ।

પ્રાપ્તો મુનિસ્તદથ દિવ્યદૃશા વિજાનન્

ક્ષિપ્યન્ ક્રુધોદ્ધૃતજટો વિતતાન કૃત્યામ્ ॥5॥

કૃત્યાં ચ તામસિધરાં ભુવનં દહન્તી-

મગ્રેઽભિવીક્ષ્યનૃપતિર્ન પદાચ્ચકમ્પે ।

ત્વદ્ભક્તબાધમભિવીક્ષ્ય સુદર્શનં તે

કૃત્યાનલં શલભયન્ મુનિમન્વધાવીત્ ॥6॥

ધાવન્નશેષભુવનેષુ ભિયા સ પશ્યન્

વિશ્વત્ર ચક્રમપિ તે ગતવાન્ વિરિઞ્ચમ્ ।

કઃ કાલચક્રમતિલઙ્ઘયતીત્યપાસ્તઃ

શર્વં યયૌ સ ચ ભવન્તમવન્દતૈવ ॥7॥

ભૂયો ભવન્નિલયમેત્ય મુનિં નમન્તં

પ્રોચે ભવાનહમૃષે નનુ ભક્તદાસઃ ।

જ્ઞાનં તપશ્ચ વિનયાન્વિતમેવ માન્યં

યાહ્યમ્બરીષપદમેવ ભજેતિ ભૂમન્ ॥8॥

તાવત્સમેત્ય મુનિના સ ગૃહીતપાદો

રાજાઽપસૃત્ય ભવદસ્ત્રમસાવનૌષીત્ ।

ચક્રે ગતે મુનિરદાદખિલાશિષોઽસ્મૈ

ત્વદ્ભક્તિમાગસિ કૃતેઽપિ કૃપાં ચ શંસન્ ॥9॥

રાજા પ્રતીક્ષ્ય મુનિમેકસમામનાશ્વાન્

સમ્ભોજ્ય સાધુ તમૃષિં વિસૃજન્ પ્રસન્નમ્ ।

ભુક્ત્વા સ્વયં ત્વયિ તતોઽપિ દૃઢં રતોઽભૂ-

ત્સાયુજ્યમાપ ચ સ માં પવનેશ પાયાઃ ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

vaivasvatākhyamanuputranabhāgajāta-

nābhāganāmakanarendrasuto'mbarīṣaḥ |

saptārṇavāvṛtamahīdayito'pi reme

tvatsaṅgiṣu tvayi ca magnamanāssadaiva ||1||

tvatprītaye sakalameva vitanvato'sya

bhaktyaiva deva nacirādabhṛthāḥ prasādam |

yenāsya yācanamṛte'pyabhirakṣaṇārthaṃ

cakraṃ bhavān pravitatāra sahasradhāram ||2||

sa dvādaśīvratamatho bhavadarcanārthaṃ

varṣaṃ dadhau madhuvane yamunopakaṇṭhe |

patnyā samaṃ sumanasā mahatīṃ vitanvan

pūjāṃ dvijeṣu visṛjan paśuṣaṣṭikoṭim ||3||

tatrātha pāraṇadine bhavadarcanānte

durvāsasā'sya muninā bhavanaṃ prapede |

bhoktuṃ vṛtaścasa nṛpeṇa parārtiśīlo

mandaṃ jagāma yamunāṃ niyamānvidhāsyan ||4||

rājñā'tha pāraṇamuhūrtasamāptikhedā-

dvāraiva pāraṇamakāri bhavatpareṇa |

prāpto munistadatha divyadṛśā vijānan

kṣipyan krudhoddhṛtajaṭo vitatāna kṛtyām ||5||

kṛtyāṃ ca tāmasidharāṃ bhuvanaṃ dahantī-

magre'bhivīkṣyanṛpatirna padāccakampe |

tvadbhaktabādhamabhivīkṣya sudarśanaṃ te

kṛtyānalaṃ śalabhayan munimanvadhāvīt ||6||

dhāvannaśeṣabhuvaneṣu bhiyā sa paśyan

viśvatra cakramapi te gatavān viriñcam |

kaḥ kālacakramatilaṅghayatītyapāstaḥ

śarvaṃ yayau sa ca bhavantamavandataiva ||7||

bhūyo bhavannilayametya muniṃ namantaṃ

proce bhavānahamṛṣe nanu bhaktadāsaḥ |

jñānaṃ tapaśca vinayānvitameva mānyaṃ

yāhyambarīṣapadameva bhajeti bhūman ||8||

tāvatsametya muninā sa gṛhītapādo

rājā'pasṛtya bhavadastramasāvanauṣīt |

cakre gate muniradādakhilāśiṣo'smai

tvadbhaktimāgasi kṛte'pi kṛpāṃ ca śaṃsan ||9||

rājā pratīkṣya munimekasamāmanāśvān

sambhojya sādhu tamṛṣiṃ visṛjan prasannam |

bhuktvā svayaṃ tvayi tato'pi dṛḍhaṃ rato'bhū-

tsāyujyamāpa ca sa māṃ pavaneśa pāyāḥ ||10||

Sanskrit — Devanagari (original)

वैवस्वताख्यमनुपुत्रनभागजात-

नाभागनामकनरेन्द्रसुतोऽम्बरीषः ।

सप्तार्णवावृतमहीदयितोऽपि रेमे

त्वत्सङ्गिषु त्वयि च मग्नमनास्सदैव ॥1॥

त्वत्प्रीतये सकलमेव वितन्वतोऽस्य

भक्त्यैव देव नचिरादभृथाः प्रसादम् ।

येनास्य याचनमृतेऽप्यभिरक्षणार्थं

चक्रं भवान् प्रविततार सहस्रधारम् ॥2॥

स द्वादशीव्रतमथो भवदर्चनार्थं

वर्षं दधौ मधुवने यमुनोपकण्ठे ।

पत्न्या समं सुमनसा महतीं वितन्वन्

पूजां द्विजेषु विसृजन् पशुषष्टिकोटिम् ॥3॥

तत्राथ पारणदिने भवदर्चनान्ते

दुर्वाससाऽस्य मुनिना भवनं प्रपेदे ।

भोक्तुं वृतश्चस नृपेण परार्तिशीलो

मन्दं जगाम यमुनां नियमान्विधास्यन् ॥4॥

राज्ञाऽथ पारणमुहूर्तसमाप्तिखेदा-

द्वारैव पारणमकारि भवत्परेण ।

प्राप्तो मुनिस्तदथ दिव्यदृशा विजानन्

क्षिप्यन् क्रुधोद्धृतजटो विततान कृत्याम् ॥5॥

कृत्यां च तामसिधरां भुवनं दहन्ती-

मग्रेऽभिवीक्ष्यनृपतिर्न पदाच्चकम्पे ।

त्वद्भक्तबाधमभिवीक्ष्य सुदर्शनं ते

कृत्यानलं शलभयन् मुनिमन्वधावीत् ॥6॥

धावन्नशेषभुवनेषु भिया स पश्यन्

विश्वत्र चक्रमपि ते गतवान् विरिञ्चम् ।

कः कालचक्रमतिलङ्घयतीत्यपास्तः

शर्वं ययौ स च भवन्तमवन्दतैव ॥7॥

भूयो भवन्निलयमेत्य मुनिं नमन्तं

प्रोचे भवानहमृषे ननु भक्तदासः ।

ज्ञानं तपश्च विनयान्वितमेव मान्यं

याह्यम्बरीषपदमेव भजेति भूमन् ॥8॥

तावत्समेत्य मुनिना स गृहीतपादो

राजाऽपसृत्य भवदस्त्रमसावनौषीत् ।

चक्रे गते मुनिरदादखिलाशिषोऽस्मै

त्वद्भक्तिमागसि कृतेऽपि कृपां च शंसन् ॥9॥

राजा प्रतीक्ष्य मुनिमेकसमामनाश्वान्

सम्भोज्य साधु तमृषिं विसृजन् प्रसन्नम् ।

भुक्त्वा स्वयं त्वयि ततोऽपि दृढं रतोऽभू-

त्सायुज्यमाप च स मां पवनेश पायाः ॥10॥