Narayaniyam Dashaka 33 - Ambarishacharitam — Oriya Script

ଵୈଵସ୍ଵତାଖ୍ଯମନୁପୁତ୍ରନଭାଗଜାତ-

ନାଭାଗନାମକନରେନ୍ଦ୍ରସୁତୋଽମ୍ବରୀଷଃ ।

ସପ୍ତାର୍ଣଵାଵୃତମହୀଦଯିତୋଽପି ରେମେ

ତ୍ଵତ୍ସଙ୍ଗିଷୁ ତ୍ଵଯି ଚ ମଗ୍ନମନାସ୍ସଦୈଵ ॥1॥

ତ୍ଵତ୍ପ୍ରୀତଯେ ସକଲମେଵ ଵିତନ୍ଵତୋଽସ୍ଯ

ଭକ୍ତ୍ଯୈଵ ଦେଵ ନଚିରାଦଭୃଥାଃ ପ୍ରସାଦମ୍ ।

ଯେନାସ୍ଯ ଯାଚନମୃତେଽପ୍ଯଭିରକ୍ଷଣାର୍ଥଂ

ଚକ୍ରଂ ଭଵାନ୍ ପ୍ରଵିତତାର ସହସ୍ରଧାରମ୍ ॥2॥

ସ ଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତମଥୋ ଭଵଦର୍ଚନାର୍ଥଂ

ଵର୍ଷଂ ଦଧୌ ମଧୁଵନେ ଯମୁନୋପକଣ୍ଠେ ।

ପତ୍ନ୍ଯା ସମଂ ସୁମନସା ମହତୀଂ ଵିତନ୍ଵନ୍

ପୂଜାଂ ଦ୍ଵିଜେଷୁ ଵିସୃଜନ୍ ପଶୁଷଷ୍ଟିକୋଟିମ୍ ॥3॥

ତତ୍ରାଥ ପାରଣଦିନେ ଭଵଦର୍ଚନାନ୍ତେ

ଦୁର୍ଵାସସାଽସ୍ଯ ମୁନିନା ଭଵନଂ ପ୍ରପେଦେ ।

ଭୋକ୍ତୁଂ ଵୃତଶ୍ଚସ ନୃପେଣ ପରାର୍ତିଶୀଲୋ

ମନ୍ଦଂ ଜଗାମ ଯମୁନାଂ ନିଯମାନ୍ଵିଧାସ୍ଯନ୍ ॥4॥

ରାଜ୍ଞାଽଥ ପାରଣମୁହୂର୍ତସମାପ୍ତିଖେଦା-

ଦ୍ଵାରୈଵ ପାରଣମକାରି ଭଵତ୍ପରେଣ ।

ପ୍ରାପ୍ତୋ ମୁନିସ୍ତଦଥ ଦିଵ୍ଯଦୃଶା ଵିଜାନନ୍

କ୍ଷିପ୍ଯନ୍ କ୍ରୁଧୋଦ୍ଧୃତଜଟୋ ଵିତତାନ କୃତ୍ଯାମ୍ ॥5॥

କୃତ୍ଯାଂ ଚ ତାମସିଧରାଂ ଭୁଵନଂ ଦହନ୍ତୀ-

ମଗ୍ରେଽଭିଵୀକ୍ଷ୍ଯନୃପତିର୍ନ ପଦାଚ୍ଚକମ୍ପେ ।

ତ୍ଵଦ୍ଭକ୍ତବାଧମଭିଵୀକ୍ଷ୍ଯ ସୁଦର୍ଶନଂ ତେ

କୃତ୍ଯାନଲଂ ଶଲଭଯନ୍ ମୁନିମନ୍ଵଧାଵୀତ୍ ॥6॥

ଧାଵନ୍ନଶେଷଭୁଵନେଷୁ ଭିଯା ସ ପଶ୍ଯନ୍

ଵିଶ୍ଵତ୍ର ଚକ୍ରମପି ତେ ଗତଵାନ୍ ଵିରିଞ୍ଚମ୍ ।

କଃ କାଲଚକ୍ରମତିଲଙ୍ଘଯତୀତ୍ଯପାସ୍ତଃ

ଶର୍ଵଂ ଯଯୌ ସ ଚ ଭଵନ୍ତମଵନ୍ଦତୈଵ ॥7॥

ଭୂଯୋ ଭଵନ୍ନିଲଯମେତ୍ଯ ମୁନିଂ ନମନ୍ତଂ

ପ୍ରୋଚେ ଭଵାନହମୃଷେ ନନୁ ଭକ୍ତଦାସଃ ।

ଜ୍ଞାନଂ ତପଶ୍ଚ ଵିନଯାନ୍ଵିତମେଵ ମାନ୍ଯଂ

ଯାହ୍ଯମ୍ବରୀଷପଦମେଵ ଭଜେତି ଭୂମନ୍ ॥8॥

ତାଵତ୍ସମେତ୍ଯ ମୁନିନା ସ ଗୃହୀତପାଦୋ

ରାଜାଽପସୃତ୍ଯ ଭଵଦସ୍ତ୍ରମସାଵନୌଷୀତ୍ ।

ଚକ୍ରେ ଗତେ ମୁନିରଦାଦଖିଲାଶିଷୋଽସ୍ମୈ

ତ୍ଵଦ୍ଭକ୍ତିମାଗସି କୃତେଽପି କୃପାଂ ଚ ଶଂସନ୍ ॥9॥

ରାଜା ପ୍ରତୀକ୍ଷ୍ଯ ମୁନିମେକସମାମନାଶ୍ଵାନ୍

ସମ୍ଭୋଜ୍ଯ ସାଧୁ ତମୃଷିଂ ଵିସୃଜନ୍ ପ୍ରସନ୍ନମ୍ ।

ଭୁକ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵଯଂ ତ୍ଵଯି ତତୋଽପି ଦୃଢଂ ରତୋଽଭୂ-

ତ୍ସାଯୁଜ୍ଯମାପ ଚ ସ ମାଂ ପଵନେଶ ପାଯାଃ ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

vaivasvatākhyamanuputranabhāgajāta-

nābhāganāmakanarendrasuto'mbarīṣaḥ |

saptārṇavāvṛtamahīdayito'pi reme

tvatsaṅgiṣu tvayi ca magnamanāssadaiva ||1||

tvatprītaye sakalameva vitanvato'sya

bhaktyaiva deva nacirādabhṛthāḥ prasādam |

yenāsya yācanamṛte'pyabhirakṣaṇārthaṃ

cakraṃ bhavān pravitatāra sahasradhāram ||2||

sa dvādaśīvratamatho bhavadarcanārthaṃ

varṣaṃ dadhau madhuvane yamunopakaṇṭhe |

patnyā samaṃ sumanasā mahatīṃ vitanvan

pūjāṃ dvijeṣu visṛjan paśuṣaṣṭikoṭim ||3||

tatrātha pāraṇadine bhavadarcanānte

durvāsasā'sya muninā bhavanaṃ prapede |

bhoktuṃ vṛtaścasa nṛpeṇa parārtiśīlo

mandaṃ jagāma yamunāṃ niyamānvidhāsyan ||4||

rājñā'tha pāraṇamuhūrtasamāptikhedā-

dvāraiva pāraṇamakāri bhavatpareṇa |

prāpto munistadatha divyadṛśā vijānan

kṣipyan krudhoddhṛtajaṭo vitatāna kṛtyām ||5||

kṛtyāṃ ca tāmasidharāṃ bhuvanaṃ dahantī-

magre'bhivīkṣyanṛpatirna padāccakampe |

tvadbhaktabādhamabhivīkṣya sudarśanaṃ te

kṛtyānalaṃ śalabhayan munimanvadhāvīt ||6||

dhāvannaśeṣabhuvaneṣu bhiyā sa paśyan

viśvatra cakramapi te gatavān viriñcam |

kaḥ kālacakramatilaṅghayatītyapāstaḥ

śarvaṃ yayau sa ca bhavantamavandataiva ||7||

bhūyo bhavannilayametya muniṃ namantaṃ

proce bhavānahamṛṣe nanu bhaktadāsaḥ |

jñānaṃ tapaśca vinayānvitameva mānyaṃ

yāhyambarīṣapadameva bhajeti bhūman ||8||

tāvatsametya muninā sa gṛhītapādo

rājā'pasṛtya bhavadastramasāvanauṣīt |

cakre gate muniradādakhilāśiṣo'smai

tvadbhaktimāgasi kṛte'pi kṛpāṃ ca śaṃsan ||9||

rājā pratīkṣya munimekasamāmanāśvān

sambhojya sādhu tamṛṣiṃ visṛjan prasannam |

bhuktvā svayaṃ tvayi tato'pi dṛḍhaṃ rato'bhū-

tsāyujyamāpa ca sa māṃ pavaneśa pāyāḥ ||10||

Sanskrit — Devanagari (original)

वैवस्वताख्यमनुपुत्रनभागजात-

नाभागनामकनरेन्द्रसुतोऽम्बरीषः ।

सप्तार्णवावृतमहीदयितोऽपि रेमे

त्वत्सङ्गिषु त्वयि च मग्नमनास्सदैव ॥1॥

त्वत्प्रीतये सकलमेव वितन्वतोऽस्य

भक्त्यैव देव नचिरादभृथाः प्रसादम् ।

येनास्य याचनमृतेऽप्यभिरक्षणार्थं

चक्रं भवान् प्रविततार सहस्रधारम् ॥2॥

स द्वादशीव्रतमथो भवदर्चनार्थं

वर्षं दधौ मधुवने यमुनोपकण्ठे ।

पत्न्या समं सुमनसा महतीं वितन्वन्

पूजां द्विजेषु विसृजन् पशुषष्टिकोटिम् ॥3॥

तत्राथ पारणदिने भवदर्चनान्ते

दुर्वाससाऽस्य मुनिना भवनं प्रपेदे ।

भोक्तुं वृतश्चस नृपेण परार्तिशीलो

मन्दं जगाम यमुनां नियमान्विधास्यन् ॥4॥

राज्ञाऽथ पारणमुहूर्तसमाप्तिखेदा-

द्वारैव पारणमकारि भवत्परेण ।

प्राप्तो मुनिस्तदथ दिव्यदृशा विजानन्

क्षिप्यन् क्रुधोद्धृतजटो विततान कृत्याम् ॥5॥

कृत्यां च तामसिधरां भुवनं दहन्ती-

मग्रेऽभिवीक्ष्यनृपतिर्न पदाच्चकम्पे ।

त्वद्भक्तबाधमभिवीक्ष्य सुदर्शनं ते

कृत्यानलं शलभयन् मुनिमन्वधावीत् ॥6॥

धावन्नशेषभुवनेषु भिया स पश्यन्

विश्वत्र चक्रमपि ते गतवान् विरिञ्चम् ।

कः कालचक्रमतिलङ्घयतीत्यपास्तः

शर्वं ययौ स च भवन्तमवन्दतैव ॥7॥

भूयो भवन्निलयमेत्य मुनिं नमन्तं

प्रोचे भवानहमृषे ननु भक्तदासः ।

ज्ञानं तपश्च विनयान्वितमेव मान्यं

याह्यम्बरीषपदमेव भजेति भूमन् ॥8॥

तावत्समेत्य मुनिना स गृहीतपादो

राजाऽपसृत्य भवदस्त्रमसावनौषीत् ।

चक्रे गते मुनिरदादखिलाशिषोऽस्मै

त्वद्भक्तिमागसि कृतेऽपि कृपां च शंसन् ॥9॥

राजा प्रतीक्ष्य मुनिमेकसमामनाश्वान्

सम्भोज्य साधु तमृषिं विसृजन् प्रसन्नम् ।

भुक्त्वा स्वयं त्वयि ततोऽपि दृढं रतोऽभू-

त्सायुज्यमाप च स मां पवनेश पायाः ॥10॥