Vishnu

નારાયણીયં દશક 37 - શ્રીકૃષ્ણાવતારોપક્રમમ્

Narayaniyam Dashaka 37 - Shrikrishnavataropakramam

🖋️ Gujarati script
📄 Download PDF
સાન્દ્રાનન્દતનો હરે નનુ પુરા દૈવાસુરે સઙ્ગરે
ત્વત્કૃત્તા અપિ કર્મશેષવશતો યે તે ન યાતા ગતિમ્ ।
તેષાં ભૂતલજન્મનાં દિતિભુવાં ભારેણ દૂરાર્દિતા
ભૂમિઃ પ્રાપ વિરિઞ્ચમાશ્રિતપદં દેવૈઃ પુરૈવાગતૈઃ ॥1॥
હા હા દુર્જનભૂરિભારમથિતાં પાથોનિધૌ પાતુકા-
મેતાં પાલય હન્ત મે વિવશતાં સમ્પૃચ્છ દેવાનિમાન્ ।
ઇત્યાદિપ્રચુરપ્રલાપવિવશામાલોક્ય ધાતા મહીં
દેવાનાં વદનાનિ વીક્ષ્ય પરિતો દધ્યૌ ભવન્તં હરે ॥2॥
ઊચે ચામ્બુજભૂરમૂનયિ સુરાઃ સત્યં ધરિત્ર્યા વચો
નન્વસ્યા ભવતાં ચ રક્ષણવિધૌ દક્ષો હિ લક્ષ્મીપતિઃ ।
સર્વે શર્વપુરસ્સરા વયમિતો ગત્વા પયોવારિધિં
નત્વા તં સ્તુમહે જવાદિતિ યયુઃ સાકં તવાકેતનમ્ ॥3॥
તે મુગ્ધાનિલશાલિદુગ્ધજલધેસ્તીરં ગતાઃ સઙ્ગતા
યાવત્ત્વત્પદચિન્તનૈકમનસસ્તાવત્ સ પાથોજભૂઃ ।
ત્વદ્વાચં હૃદયે નિશમ્ય સકલાનાનન્દયન્નૂચિવા-
નાખ્યાતઃ પરમાત્મના સ્વયમહં વાક્યં તદાકર્ણ્યતામ્ ॥4॥
જાને દીનદશામહં દિવિષદાં ભૂમેશ્ચ ભીમૈર્નૃપૈ-
સ્તત્ક્ષેપાય ભવામિ યાદવકુલે સોઽહં સમગ્રાત્મના ।
દેવા વૃષ્ણિકુલે ભવન્તુ કલયા દેવાઙ્ગનાશ્ચાવનૌ
મત્સેવાર્થમિતિ ત્વદીયવચનં પાથોજભૂરૂચિવાન્ ॥5॥
શ્રુત્વા કર્ણરસાયનં તવ વચઃ સર્વેષુ નિર્વાપિત-
સ્વાન્તેષ્વીશ ગતેષુ તાવકકૃપાપીયૂષતૃપ્તાત્મસુ ।
વિખ્યાતે મધુરાપુરે કિલ ભવત્સાન્નિધ્યપુણ્યોત્તરે
ધન્યાં દેવકનન્દનામુદવહદ્રાજા સ શૂરાત્મજઃ ॥6॥
ઉદ્વાહાવસિતૌ તદીયસહજઃ કંસોઽથ સમ્માનય-
ન્નેતૌ સૂતતયા ગતઃ પથિ રથે વ્યોમોત્થયા ત્વદ્ગિરા ।
અસ્યાસ્ત્વામતિદુષ્ટમષ્ટમસુતો હન્તેતિ હન્તેરિતઃ
સન્ત્રાસાત્ સ તુ હન્તુમન્તિકગતાં તન્વીં કૃપાણીમધાત્ ॥7॥
ગૃહ્ણાનશ્ચિકુરેષુ તાં ખલમતિઃ શૌરેશ્ચિરં સાન્ત્વનૈ-
ર્નો મુઞ્ચન્ પુનરાત્મજાર્પણગિરા પ્રીતોઽથ યાતો ગૃહાન્ ।
આદ્યં ત્વત્સહજં તથાઽર્પિતમપિ સ્નેહેન નાહન્નસૌ
દુષ્ટાનામપિ દેવ પુષ્ટકરુણા દૃષ્ટા હિ ધીરેકદા ॥8॥
તાવત્ત્વન્મનસૈવ નારદમુનિઃ પ્રોચે સ ભોજેશ્વરં
યૂયં નન્વસુરાઃ સુરાશ્ચ યદવો જાનાસિ કિં ન પ્રભો ।
માયાવી સ હરિર્ભવદ્વધકૃતે ભાવી સુરપ્રાર્થના-
દિત્યાકર્ણ્ય યદૂનદૂધુનદસૌ શૌરેશ્ચ સૂનૂનહન્ ॥9॥
પ્રાપ્તે સપ્તમગર્ભતામહિપતૌ ત્વત્પ્રેરણાન્માયયા
નીતે માધવ રોહિણીં ત્વમપિ ભોઃસચ્ચિત્સુખૈકાત્મકઃ ।
દેવક્યા જઠરં વિવેશિથ વિભો સંસ્તૂયમાનઃ સુરૈઃ
સ ત્વં કૃષ્ણ વિધૂય રોગપટલીં ભક્તિં પરાં દેહિ મે ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
sāndrānandatano hare nanu purā daivāsure saṅgare
tvatkṛttā api karmaśeṣavaśato ye te na yātā gatim |
teṣāṃ bhūtalajanmanāṃ ditibhuvāṃ bhāreṇa dūrārditā
bhūmiḥ prāpa viriñcamāśritapadaṃ devaiḥ puraivāgataiḥ ||1||
hā hā durjanabhūribhāramathitāṃ pāthonidhau pātukā-
metāṃ pālaya hanta me vivaśatāṃ sampṛccha devānimān |
ityādipracurapralāpavivaśāmālokya dhātā mahīṃ
devānāṃ vadanāni vīkṣya parito dadhyau bhavantaṃ hare ||2||
ūce cāmbujabhūramūnayi surāḥ satyaṃ dharitryā vaco
nanvasyā bhavatāṃ ca rakṣaṇavidhau dakṣo hi lakṣmīpatiḥ |
sarve śarvapurassarā vayamito gatvā payovāridhiṃ
natvā taṃ stumahe javāditi yayuḥ sākaṃ tavāketanam ||3||
te mugdhānilaśālidugdhajaladhestīraṃ gatāḥ saṅgatā
yāvattvatpadacintanaikamanasastāvat sa pāthojabhūḥ |
tvadvācaṃ hṛdaye niśamya sakalānānandayannūcivā-
nākhyātaḥ paramātmanā svayamahaṃ vākyaṃ tadākarṇyatām ||4||
jāne dīnadaśāmahaṃ diviṣadāṃ bhūmeśca bhīmairnṛpai-
statkṣepāya bhavāmi yādavakule so'haṃ samagrātmanā |
devā vṛṣṇikule bhavantu kalayā devāṅganāścāvanau
matsevārthamiti tvadīyavacanaṃ pāthojabhūrūcivān ||5||
śrutvā karṇarasāyanaṃ tava vacaḥ sarveṣu nirvāpita-
svānteṣvīśa gateṣu tāvakakṛpāpīyūṣatṛptātmasu |
vikhyāte madhurāpure kila bhavatsānnidhyapuṇyottare
dhanyāṃ devakanandanāmudavahadrājā sa śūrātmajaḥ ||6||
udvāhāvasitau tadīyasahajaḥ kaṃso'tha sammānaya-
nnetau sūtatayā gataḥ pathi rathe vyomotthayā tvadgirā |
asyāstvāmatiduṣṭamaṣṭamasuto hanteti hanteritaḥ
santrāsāt sa tu hantumantikagatāṃ tanvīṃ kṛpāṇīmadhāt ||7||
gṛhṇānaścikureṣu tāṃ khalamatiḥ śaureściraṃ sāntvanai-
rno muñcan punarātmajārpaṇagirā prīto'tha yāto gṛhān |
ādyaṃ tvatsahajaṃ tathā'rpitamapi snehena nāhannasau
duṣṭānāmapi deva puṣṭakaruṇā dṛṣṭā hi dhīrekadā ||8||
tāvattvanmanasaiva nāradamuniḥ proce sa bhojeśvaraṃ
yūyaṃ nanvasurāḥ surāśca yadavo jānāsi kiṃ na prabho |
māyāvī sa harirbhavadvadhakṛte bhāvī suraprārthanā-
dityākarṇya yadūnadūdhunadasau śaureśca sūnūnahan ||9||
prāpte saptamagarbhatāmahipatau tvatpreraṇānmāyayā
nīte mādhava rohiṇīṃ tvamapi bhoḥsaccitsukhaikātmakaḥ |
devakyā jaṭharaṃ viveśitha vibho saṃstūyamānaḥ suraiḥ
sa tvaṃ kṛṣṇa vidhūya rogapaṭalīṃ bhaktiṃ parāṃ dehi me ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
सान्द्रानन्दतनो हरे ननु पुरा दैवासुरे सङ्गरे
त्वत्कृत्ता अपि कर्मशेषवशतो ये ते न याता गतिम् ।
तेषां भूतलजन्मनां दितिभुवां भारेण दूरार्दिता
भूमिः प्राप विरिञ्चमाश्रितपदं देवैः पुरैवागतैः ॥1॥
हा हा दुर्जनभूरिभारमथितां पाथोनिधौ पातुका-
मेतां पालय हन्त मे विवशतां सम्पृच्छ देवानिमान् ।
इत्यादिप्रचुरप्रलापविवशामालोक्य धाता महीं
देवानां वदनानि वीक्ष्य परितो दध्यौ भवन्तं हरे ॥2॥
ऊचे चाम्बुजभूरमूनयि सुराः सत्यं धरित्र्या वचो
नन्वस्या भवतां च रक्षणविधौ दक्षो हि लक्ष्मीपतिः ।
सर्वे शर्वपुरस्सरा वयमितो गत्वा पयोवारिधिं
नत्वा तं स्तुमहे जवादिति ययुः साकं तवाकेतनम् ॥3॥
ते मुग्धानिलशालिदुग्धजलधेस्तीरं गताः सङ्गता
यावत्त्वत्पदचिन्तनैकमनसस्तावत् स पाथोजभूः ।
त्वद्वाचं हृदये निशम्य सकलानानन्दयन्नूचिवा-
नाख्यातः परमात्मना स्वयमहं वाक्यं तदाकर्ण्यताम् ॥4॥
जाने दीनदशामहं दिविषदां भूमेश्च भीमैर्नृपै-
स्तत्क्षेपाय भवामि यादवकुले सोऽहं समग्रात्मना ।
देवा वृष्णिकुले भवन्तु कलया देवाङ्गनाश्चावनौ
मत्सेवार्थमिति त्वदीयवचनं पाथोजभूरूचिवान् ॥5॥
श्रुत्वा कर्णरसायनं तव वचः सर्वेषु निर्वापित-
स्वान्तेष्वीश गतेषु तावककृपापीयूषतृप्तात्मसु ।
विख्याते मधुरापुरे किल भवत्सान्निध्यपुण्योत्तरे
धन्यां देवकनन्दनामुदवहद्राजा स शूरात्मजः ॥6॥
उद्वाहावसितौ तदीयसहजः कंसोऽथ सम्मानय-
न्नेतौ सूततया गतः पथि रथे व्योमोत्थया त्वद्गिरा ।
अस्यास्त्वामतिदुष्टमष्टमसुतो हन्तेति हन्तेरितः
सन्त्रासात् स तु हन्तुमन्तिकगतां तन्वीं कृपाणीमधात् ॥7॥
गृह्णानश्चिकुरेषु तां खलमतिः शौरेश्चिरं सान्त्वनै-
र्नो मुञ्चन् पुनरात्मजार्पणगिरा प्रीतोऽथ यातो गृहान् ।
आद्यं त्वत्सहजं तथाऽर्पितमपि स्नेहेन नाहन्नसौ
दुष्टानामपि देव पुष्टकरुणा दृष्टा हि धीरेकदा ॥8॥
तावत्त्वन्मनसैव नारदमुनिः प्रोचे स भोजेश्वरं
यूयं नन्वसुराः सुराश्च यदवो जानासि किं न प्रभो ।
मायावी स हरिर्भवद्वधकृते भावी सुरप्रार्थना-
दित्याकर्ण्य यदूनदूधुनदसौ शौरेश्च सूनूनहन् ॥9॥
प्राप्ते सप्तमगर्भतामहिपतौ त्वत्प्रेरणान्मायया
नीते माधव रोहिणीं त्वमपि भोःसच्चित्सुखैकात्मकः ।
देवक्या जठरं विवेशिथ विभो संस्तूयमानः सुरैः
स त्वं कृष्ण विधूय रोगपटलीं भक्तिं परां देहि मे ॥10॥
sāndrānandatano hare nanu purā daivāsure saṅgare
tvatkṛttā api karmaśeṣavaśato ye te na yātā gatim |
teṣāṃ bhūtalajanmanāṃ ditibhuvāṃ bhāreṇa dūrārditā
bhūmiḥ prāpa viriñcamāśritapadaṃ devaiḥ puraivāgataiḥ ||1||
hā hā durjanabhūribhāramathitāṃ pāthonidhau pātukā-
metāṃ pālaya hanta me vivaśatāṃ sampṛccha devānimān |
ityādipracurapralāpavivaśāmālokya dhātā mahīṃ
devānāṃ vadanāni vīkṣya parito dadhyau bhavantaṃ hare ||2||
ūce cāmbujabhūramūnayi surāḥ satyaṃ dharitryā vaco
nanvasyā bhavatāṃ ca rakṣaṇavidhau dakṣo hi lakṣmīpatiḥ |
sarve śarvapurassarā vayamito gatvā payovāridhiṃ
natvā taṃ stumahe javāditi yayuḥ sākaṃ tavāketanam ||3||
te mugdhānilaśālidugdhajaladhestīraṃ gatāḥ saṅgatā
yāvattvatpadacintanaikamanasastāvat sa pāthojabhūḥ |
tvadvācaṃ hṛdaye niśamya sakalānānandayannūcivā-
nākhyātaḥ paramātmanā svayamahaṃ vākyaṃ tadākarṇyatām ||4||
jāne dīnadaśāmahaṃ diviṣadāṃ bhūmeśca bhīmairnṛpai-
statkṣepāya bhavāmi yādavakule so'haṃ samagrātmanā |
devā vṛṣṇikule bhavantu kalayā devāṅganāścāvanau
matsevārthamiti tvadīyavacanaṃ pāthojabhūrūcivān ||5||
śrutvā karṇarasāyanaṃ tava vacaḥ sarveṣu nirvāpita-
svānteṣvīśa gateṣu tāvakakṛpāpīyūṣatṛptātmasu |
vikhyāte madhurāpure kila bhavatsānnidhyapuṇyottare
dhanyāṃ devakanandanāmudavahadrājā sa śūrātmajaḥ ||6||
udvāhāvasitau tadīyasahajaḥ kaṃso'tha sammānaya-
nnetau sūtatayā gataḥ pathi rathe vyomotthayā tvadgirā |
asyāstvāmatiduṣṭamaṣṭamasuto hanteti hanteritaḥ
santrāsāt sa tu hantumantikagatāṃ tanvīṃ kṛpāṇīmadhāt ||7||
gṛhṇānaścikureṣu tāṃ khalamatiḥ śaureściraṃ sāntvanai-
rno muñcan punarātmajārpaṇagirā prīto'tha yāto gṛhān |
ādyaṃ tvatsahajaṃ tathā'rpitamapi snehena nāhannasau
duṣṭānāmapi deva puṣṭakaruṇā dṛṣṭā hi dhīrekadā ||8||
tāvattvanmanasaiva nāradamuniḥ proce sa bhojeśvaraṃ
yūyaṃ nanvasurāḥ surāśca yadavo jānāsi kiṃ na prabho |
māyāvī sa harirbhavadvadhakṛte bhāvī suraprārthanā-
dityākarṇya yadūnadūdhunadasau śaureśca sūnūnahan ||9||
prāpte saptamagarbhatāmahipatau tvatpreraṇānmāyayā
nīte mādhava rohiṇīṃ tvamapi bhoḥsaccitsukhaikātmakaḥ |
devakyā jaṭharaṃ viveśitha vibho saṃstūyamānaḥ suraiḥ
sa tvaṃ kṛṣṇa vidhūya rogapaṭalīṃ bhaktiṃ parāṃ dehi me ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in