ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷଂ ତାଵଦ୍ଵରଦ ଭଵଦନ୍ଵେଷଣପରଂ
ଚରନ୍ତଂ ସାଂଵର୍ତେ ପଯସି ନିଜଜଙ୍ଘାପରିମିତେ ।
ଭଵଦ୍ଭକ୍ତୋ ଗତ୍ଵା କପଟପଟୁଧୀର୍ନାରଦମୁନିଃ
ଶନୈରୂଚେ ନନ୍ଦନ୍ ଦନୁଜମପି ନିନ୍ଦଂସ୍ତଵ ବଲମ୍ ॥1॥
ସ ମାଯାଵୀ ଵିଷ୍ଣୁର୍ହରତି ଭଵଦୀଯାଂ ଵସୁମତୀଂ
ପ୍ରଭୋ କଷ୍ଟଂ କଷ୍ଟଂ କିମିଦମିତି ତେନାଭିଗଦିତଃ ।
ନଦନ୍ କ୍ଵାସୌ କ୍ଵାସଵିତି ସ ମୁନିନା ଦର୍ଶିତପଥୋ
ଭଵନ୍ତଂ ସମ୍ପ୍ରାପଦ୍ଧରଣିଧରମୁଦ୍ଯନ୍ତମୁଦକାତ୍ ॥2॥
ଅହୋ ଆରଣ୍ଯୋଽଯଂ ମୃଗ ଇତି ହସନ୍ତଂ ବହୁତରୈ-
ର୍ଦୁରୁକ୍ତୈର୍ଵିଧ୍ଯନ୍ତଂ ଦିତିସୁତମଵଜ୍ଞାଯ ଭଗଵନ୍ ।
ମହୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଶିରସି ଚକିତାଂ ସ୍ଵେନ ମହସା
ପଯୋଧାଵାଧାଯ ପ୍ରସଭମୁଦଯୁଙ୍କ୍ଥା ମୃଧଵିଧୌ ॥3॥
ଗଦାପାଣୌ ଦୈତ୍ଯେ ତ୍ଵମପି ହି ଗୃହୀତୋନ୍ନତଗଦୋ
ନିଯୁଦ୍ଧେନ କ୍ରୀଡନ୍ ଘଟଘଟରଵୋଦ୍ଘୁଷ୍ଟଵିଯତା ।
ରଣାଲୋକୌତ୍ସୁକ୍ଯାନ୍ମିଲତି ସୁରସଙ୍ଘେ ଦ୍ରୁତମମୁଂ
ନିରୁନ୍ଧ୍ଯାଃ ସନ୍ଧ୍ଯାତଃ ପ୍ରଥମମିତି ଧାତ୍ରା ଜଗଦିଷେ ॥4॥
ଗଦୋନ୍ମର୍ଦେ ତସ୍ମିଂସ୍ତଵ ଖଲୁ ଗଦାଯାଂ ଦିତିଭୁଵୋ
ଗଦାଘାତାଦ୍ଭୂମୌ ଝଟିତି ପତିତାଯାମହହ! ଭୋଃ ।
ମୃଦୁସ୍ମେରାସ୍ଯସ୍ତ୍ଵଂ ଦନୁଜକୁଲନିର୍ମୂଲନଚଣଂ
ମହାଚକ୍ରଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା କରଭୁଵି ଦଧାନୋ ରୁରୁଚିଷେ ॥5॥
ତତଃ ଶୂଲଂ କାଲପ୍ରତିମରୁଷି ଦୈତ୍ଯେ ଵିସୃଜତି
ତ୍ଵଯି ଛିନ୍ଦତ୍ଯେନତ୍ କରକଲିତଚକ୍ରପ୍ରହରଣାତ୍ ।
ସମାରୁଷ୍ଟୋ ମୁଷ୍ଟ୍ଯା ସ ଖଲୁ ଵିତୁଦଂସ୍ତ୍ଵାଂ ସମତନୋତ୍
ଗଲନ୍ମାଯେ ମାଯାସ୍ତ୍ଵଯି କିଲ ଜଗନ୍ମୋହନକରୀଃ ॥6॥
ଭଵଚ୍ଚକ୍ରଜ୍ଯୋତିଷ୍କଣଲଵନିପାତେନ ଵିଧୁତେ
ତତୋ ମାଯାଚକ୍ରେ ଵିତତଘନରୋଷାନ୍ଧମନସମ୍ ।
ଗରିଷ୍ଠାଭିର୍ମୁଷ୍ଟିପ୍ରହୃତିଭିରଭିଘ୍ନନ୍ତମସୁରଂ
ସ୍ଵପାଦାଙ୍ଗୁଷ୍ଠେନ ଶ୍ରଵଣପଦମୂଲେ ନିରଵଧୀଃ ॥7॥
ମହାକାଯଃ ସୋ॓ଽଯଂ ତଵ ଚରଣପାତପ୍ରମଥିତୋ
ଗଲଦ୍ରକ୍ତୋ ଵକ୍ତ୍ରାଦପତଦୃଷିଭିଃ ଶ୍ଲାଘିତହତିଃ ।
ତଦା ତ୍ଵାମୁଦ୍ଦାମପ୍ରମଦଭରଵିଦ୍ଯୋତିହୃଦଯା
ମୁନୀନ୍ଦ୍ରାଃ ସାନ୍ଦ୍ରାଭିଃ ସ୍ତୁତିଭିରନୁଵନ୍ନଧ୍ଵରତନୁମ୍ ॥8॥
ତ୍ଵଚି ଛନ୍ଦୋ ରୋମସ୍ଵପି କୁଶଗଣଶ୍ଚକ୍ଷୁଷି ଘୃତଂ
ଚତୁର୍ହୋତାରୋଽଙ୍ଘ୍ରୌ ସ୍ରୁଗପି ଵଦନେ ଚୋଦର ଇଡା ।
ଗ୍ରହା ଜିହ୍ଵାଯାଂ ତେ ପରପୁରୁଷ କର୍ଣେ ଚ ଚମସା
ଵିଭୋ ସୋମୋ ଵୀର୍ଯଂ ଵରଦ ଗଲଦେଶେଽପ୍ଯୁପସଦଃ ॥9॥
ମୁନୀନ୍ଦ୍ରୈରିତ୍ଯାଦିସ୍ତଵନମୁଖରୈର୍ମୋଦିତମନା
ମହୀଯସ୍ଯା ମୂର୍ତ୍ଯା ଵିମଲତରକୀର୍ତ୍ଯା ଚ ଵିଲସନ୍ ।
ସ୍ଵଧିଷ୍ଣ୍ଯଂ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତଃ ସୁଖରସଵିହାରୀ ମଧୁରିପୋ
ନିରୁନ୍ଧ୍ଯା ରୋଗଂ ମେ ସକଲମପି ଵାତାଲଯପତେ ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
hiraṇyākṣaṃ tāvadvarada bhavadanveṣaṇaparaṃ
carantaṃ sāṃvarte payasi nijajaṅghāparimite |
bhavadbhakto gatvā kapaṭapaṭudhīrnāradamuniḥ
śanairūce nandan danujamapi nindaṃstava balam ||1||
sa māyāvī viṣṇurharati bhavadīyāṃ vasumatīṃ
prabho kaṣṭaṃ kaṣṭaṃ kimidamiti tenābhigaditaḥ |
nadan kvāsau kvāsaviti sa muninā darśitapatho
bhavantaṃ samprāpaddharaṇidharamudyantamudakāt ||2||
aho āraṇyo'yaṃ mṛga iti hasantaṃ bahutarai-
rduruktairvidhyantaṃ ditisutamavajñāya bhagavan |
mahīṃ dṛṣṭvā daṃṣṭrāśirasi cakitāṃ svena mahasā
payodhāvādhāya prasabhamudayuṅkthā mṛdhavidhau ||3||
gadāpāṇau daitye tvamapi hi gṛhītonnatagado
niyuddhena krīḍan ghaṭaghaṭaravodghuṣṭaviyatā |
raṇālokautsukyānmilati surasaṅghe drutamamuṃ
nirundhyāḥ sandhyātaḥ prathamamiti dhātrā jagadiṣe ||4||
gadonmarde tasmiṃstava khalu gadāyāṃ ditibhuvo
gadāghātādbhūmau jhaṭiti patitāyāmahaha! bhoḥ |
mṛdusmerāsyastvaṃ danujakulanirmūlanacaṇaṃ
mahācakraṃ smṛtvā karabhuvi dadhāno ruruciṣe ||5||
tataḥ śūlaṃ kālapratimaruṣi daitye visṛjati
tvayi chindatyenat karakalitacakrapraharaṇāt |
samāruṣṭo muṣṭyā sa khalu vitudaṃstvāṃ samatanot
galanmāye māyāstvayi kila jaganmohanakarīḥ ||6||
bhavaccakrajyotiṣkaṇalavanipātena vidhute
tato māyācakre vitataghanaroṣāndhamanasam |
gariṣṭhābhirmuṣṭiprahṛtibhirabhighnantamasuraṃ
svapādāṅguṣṭhena śravaṇapadamūle niravadhīḥ ||7||
mahākāyaḥ so॓'yaṃ tava caraṇapātapramathito
galadrakto vaktrādapatadṛṣibhiḥ ślāghitahatiḥ |
tadā tvāmuddāmapramadabharavidyotihṛdayā
munīndrāḥ sāndrābhiḥ stutibhiranuvannadhvaratanum ||8||
tvaci chando romasvapi kuśagaṇaścakṣuṣi ghṛtaṃ
caturhotāro'ṅghrau srugapi vadane codara iḍā |
grahā jihvāyāṃ te parapuruṣa karṇe ca camasā
vibho somo vīryaṃ varada galadeśe'pyupasadaḥ ||9||
munīndrairityādistavanamukharairmoditamanā
mahīyasyā mūrtyā vimalatarakīrtyā ca vilasan |
svadhiṣṇyaṃ samprāptaḥ sukharasavihārī madhuripo
nirundhyā rogaṃ me sakalamapi vātālayapate ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
हिरण्याक्षं तावद्वरद भवदन्वेषणपरं
चरन्तं सांवर्ते पयसि निजजङ्घापरिमिते ।
भवद्भक्तो गत्वा कपटपटुधीर्नारदमुनिः
शनैरूचे नन्दन् दनुजमपि निन्दंस्तव बलम् ॥1॥
स मायावी विष्णुर्हरति भवदीयां वसुमतीं
प्रभो कष्टं कष्टं किमिदमिति तेनाभिगदितः ।
नदन् क्वासौ क्वासविति स मुनिना दर्शितपथो
भवन्तं सम्प्रापद्धरणिधरमुद्यन्तमुदकात् ॥2॥
अहो आरण्योऽयं मृग इति हसन्तं बहुतरै-
र्दुरुक्तैर्विध्यन्तं दितिसुतमवज्ञाय भगवन् ।
महीं दृष्ट्वा दंष्ट्राशिरसि चकितां स्वेन महसा
पयोधावाधाय प्रसभमुदयुङ्क्था मृधविधौ ॥3॥
गदापाणौ दैत्ये त्वमपि हि गृहीतोन्नतगदो
नियुद्धेन क्रीडन् घटघटरवोद्घुष्टवियता ।
रणालोकौत्सुक्यान्मिलति सुरसङ्घे द्रुतममुं
निरुन्ध्याः सन्ध्यातः प्रथममिति धात्रा जगदिषे ॥4॥
गदोन्मर्दे तस्मिंस्तव खलु गदायां दितिभुवो
गदाघाताद्भूमौ झटिति पतितायामहह! भोः ।
मृदुस्मेरास्यस्त्वं दनुजकुलनिर्मूलनचणं
महाचक्रं स्मृत्वा करभुवि दधानो रुरुचिषे ॥5॥
ततः शूलं कालप्रतिमरुषि दैत्ये विसृजति
त्वयि छिन्दत्येनत् करकलितचक्रप्रहरणात् ।
समारुष्टो मुष्ट्या स खलु वितुदंस्त्वां समतनोत्
गलन्माये मायास्त्वयि किल जगन्मोहनकरीः ॥6॥
भवच्चक्रज्योतिष्कणलवनिपातेन विधुते
ततो मायाचक्रे विततघनरोषान्धमनसम् ।
गरिष्ठाभिर्मुष्टिप्रहृतिभिरभिघ्नन्तमसुरं
स्वपादाङ्गुष्ठेन श्रवणपदमूले निरवधीः ॥7॥
महाकायः सो॓ऽयं तव चरणपातप्रमथितो
गलद्रक्तो वक्त्रादपतदृषिभिः श्लाघितहतिः ।
तदा त्वामुद्दामप्रमदभरविद्योतिहृदया
मुनीन्द्राः सान्द्राभिः स्तुतिभिरनुवन्नध्वरतनुम् ॥8॥
त्वचि छन्दो रोमस्वपि कुशगणश्चक्षुषि घृतं
चतुर्होतारोऽङ्घ्रौ स्रुगपि वदने चोदर इडा ।
ग्रहा जिह्वायां ते परपुरुष कर्णे च चमसा
विभो सोमो वीर्यं वरद गलदेशेऽप्युपसदः ॥9॥
मुनीन्द्रैरित्यादिस्तवनमुखरैर्मोदितमना
महीयस्या मूर्त्या विमलतरकीर्त्या च विलसन् ।
स्वधिष्ण्यं सम्प्राप्तः सुखरसविहारी मधुरिपो
निरुन्ध्या रोगं मे सकलमपि वातालयपते ॥10॥
hiraṇyākṣaṃ tāvadvarada bhavadanveṣaṇaparaṃ
carantaṃ sāṃvarte payasi nijajaṅghāparimite |
bhavadbhakto gatvā kapaṭapaṭudhīrnāradamuniḥ
śanairūce nandan danujamapi nindaṃstava balam ||1||
sa māyāvī viṣṇurharati bhavadīyāṃ vasumatīṃ
prabho kaṣṭaṃ kaṣṭaṃ kimidamiti tenābhigaditaḥ |
nadan kvāsau kvāsaviti sa muninā darśitapatho
bhavantaṃ samprāpaddharaṇidharamudyantamudakāt ||2||
aho āraṇyo'yaṃ mṛga iti hasantaṃ bahutarai-
rduruktairvidhyantaṃ ditisutamavajñāya bhagavan |
mahīṃ dṛṣṭvā daṃṣṭrāśirasi cakitāṃ svena mahasā
payodhāvādhāya prasabhamudayuṅkthā mṛdhavidhau ||3||
gadāpāṇau daitye tvamapi hi gṛhītonnatagado
niyuddhena krīḍan ghaṭaghaṭaravodghuṣṭaviyatā |
raṇālokautsukyānmilati surasaṅghe drutamamuṃ
nirundhyāḥ sandhyātaḥ prathamamiti dhātrā jagadiṣe ||4||
gadonmarde tasmiṃstava khalu gadāyāṃ ditibhuvo
gadāghātādbhūmau jhaṭiti patitāyāmahaha! bhoḥ |
mṛdusmerāsyastvaṃ danujakulanirmūlanacaṇaṃ
mahācakraṃ smṛtvā karabhuvi dadhāno ruruciṣe ||5||
tataḥ śūlaṃ kālapratimaruṣi daitye visṛjati
tvayi chindatyenat karakalitacakrapraharaṇāt |
samāruṣṭo muṣṭyā sa khalu vitudaṃstvāṃ samatanot
galanmāye māyāstvayi kila jaganmohanakarīḥ ||6||
bhavaccakrajyotiṣkaṇalavanipātena vidhute
tato māyācakre vitataghanaroṣāndhamanasam |
gariṣṭhābhirmuṣṭiprahṛtibhirabhighnantamasuraṃ
svapādāṅguṣṭhena śravaṇapadamūle niravadhīḥ ||7||
mahākāyaḥ so॓'yaṃ tava caraṇapātapramathito
galadrakto vaktrādapatadṛṣibhiḥ ślāghitahatiḥ |
tadā tvāmuddāmapramadabharavidyotihṛdayā
munīndrāḥ sāndrābhiḥ stutibhiranuvannadhvaratanum ||8||
tvaci chando romasvapi kuśagaṇaścakṣuṣi ghṛtaṃ
caturhotāro'ṅghrau srugapi vadane codara iḍā |
grahā jihvāyāṃ te parapuruṣa karṇe ca camasā
vibho somo vīryaṃ varada galadeśe'pyupasadaḥ ||9||
munīndrairityādistavanamukharairmoditamanā
mahīyasyā mūrtyā vimalatarakīrtyā ca vilasan |
svadhiṣṇyaṃ samprāptaḥ sukharasavihārī madhuripo
nirundhyā rogaṃ me sakalamapi vātālayapate ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.