Vishnu

ନାରାଯଣୀଯଂ ଦଶକ 83 - ପୌଣ୍ଡ୍ରକଵଧଂ - ଦ୍ନିନିଦଵଧମ୍

Narayaniyam Dashaka 83 - Paundrakavadham - Dninidavadham

🖋️ Oriya script
📄 Download PDF
ରାମେଽଥ ଗୋକୁଲଗତେ ପ୍ରମଦାପ୍ରସକ୍ତେ
ହୂତାନୁପେତଯମୁନାଦମନେ ମଦାନ୍ଧେ ।
ସ୍ଵୈରଂ ସମାରମତି ସେଵକଵାଦମୂଢୋ
ଦୂତଂ ନ୍ଯଯୁଙ୍କ୍ତ ତଵ ପୌଣ୍ଡ୍ରକଵାସୁଦେଵଃ ॥1॥
ନାରାଯଣୋଽହମଵତୀର୍ଣ ଇହାସ୍ମି ଭୂମୌ
ଧତ୍ସେ କିଲ ତ୍ଵମପି ମାମକଲକ୍ଷଣାନି ।
ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ତାନି ଶରଣଂ ଵ୍ରଜ ମାମିତି ତ୍ଵାଂ
ଦୂତୋ ଜଗାଦ ସକଲୈର୍ହସିତଃ ସଭାଯାମ୍ ॥2॥
ଦୂତେଽଥ ଯାତଵତି ଯାଦଵସୈନିକୈସ୍ତ୍ଵଂ
ଯାତୋ ଦଦର୍ଶିଥ ଵପୁଃ କିଲ ପୌଣ୍ଡ୍ରକୀଯମ୍ ।
ତାପେନ ଵକ୍ଷସି କୃତାଙ୍କମନଲ୍ପମୂଲ୍ଯ-
ଶ୍ରୀକୌସ୍ତୁଭଂ ମକରକୁଣ୍ଡଲପୀତଚେଲମ୍ ॥3॥
କାଲାଯସଂ ନିଜସୁଦର୍ଶନମସ୍ଯତୋଽସ୍ଯ
କାଲାନଲୋତ୍କରକିରେଣ ସୁଦର୍ଶନେନ ।
ଶୀର୍ଷଂ ଚକର୍ତିଥ ମମର୍ଦିଥ ଚାସ୍ଯ ସେନାଂ
ତନ୍ମିତ୍ରକାଶିପଶିରୋଽପି ଚକର୍ଥ କାଶ୍ଯାମ୍ ॥4॥
ଜାଲ୍ଯେନ ବାଲକଗିରାଽପି କିଲାହମେଵ
ଶ୍ରୀଵାସୁଦେଵ ଇତି ରୂଢମତିଶ୍ଚିରଂ ସଃ ।
ସାଯୁଜ୍ଯମେଵ ଭଵଦୈକ୍ଯଧିଯା ଗତୋଽଭୂତ୍
କୋ ନାମ କସ୍ଯ ସୁକୃତଂ କଥମିତ୍ଯଵେଯାତ୍ ॥5॥
କାଶୀଶ୍ଵରସ୍ଯ ତନଯୋଽଥ ସୁଦକ୍ଷିଣାଖ୍ଯଃ
ଶର୍ଵଂ ପ୍ରପୂଜ୍ଯ ଭଵତେ ଵିହିତାଭିଚାରଃ ।
କୃତ୍ଯାନଲଂ କମପି ବାଣ୍ରରଣାତିଭୀତୈ-
ର୍ଭୂତୈଃ କଥଞ୍ଚନ ଵୃତୈଃ ସମମଭ୍ଯମୁଞ୍ଚତ୍ ॥6॥
ତାଲପ୍ରମାଣଚରଣାମଖିଲଂ ଦହନ୍ତୀଂ
କୃତ୍ଯାଂ ଵିଲୋକ୍ଯ ଚକିତୈଃ କଥିତୋଽପି ପୌରୈଃ ।
ଦ୍ଯୂତୋତ୍ସଵେ କିମପି ନୋ ଚଲିତୋ ଵିଭୋ ତ୍ଵଂ
ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥମାଶୁ ଵିସସର୍ଜିଥ କାଲଚକ୍ରମ୍ ॥7॥
ଅଭ୍ଯାପତତ୍ଯମିତଧାମ୍ନି ଭଵନ୍ମହାସ୍ତ୍ରେ
ହା ହେତି ଵିଦ୍ରୁତଵତୀ ଖଲୁ ଘୋରକୃତ୍ଯା।
ରୋଷାତ୍ ସୁଦକ୍ଷିଣମଦକ୍ଷିଣଚେଷ୍ଟିତଂ ତଂ
ପୁପ୍ଲୋଷ ଚକ୍ରମପି କାଶିପୁରୀମଧାକ୍ଷୀତ୍ ॥8॥
ସ ଖଲୁ ଵିଵିଦୋ ରକ୍ଷୋଘାତେ କୃତୋପକୃତିଃ ପୁରା
ତଵ ତୁ କଲଯା ମୃତ୍ଯୁଂ ପ୍ରାପ୍ତୁଂ ତଦା ଖଲତାଂ ଗତଃ ।
ନରକସଚିଵୋ ଦେଶକ୍ଲେଶଂ ସୃଜନ୍ ନଗରାନ୍ତିକେ
ଝଟିତି ହଲିନା ଯୁଧ୍ଯନ୍ନଦ୍ଧା ପପାତ ତଲାହତଃ ॥9॥
ସାମ୍ବଂ କୌରଵ୍ଯପୁତ୍ରୀହରଣନିଯମିତଂ ସାନ୍ତ୍ଵନାର୍ଥୀ କୁରୂଣାଂ
ଯାତସ୍ତଦ୍ଵାକ୍ଯରୋଷୋଦ୍ଧୃତକରିନଗରୋ ମୋଚଯାମାସ ରାମଃ ।
ତେ ଘାତ୍ଯାଃ ପାଣ୍ଡଵେଯୈରିତି ଯଦୁପୃତନାଂ ନାମୁଚସ୍ତ୍ଵଂ ତଦାନୀଂ
ତଂ ତ୍ଵାଂ ଦୁର୍ବୋଧଲୀଲଂ ପଵନପୁରପତେ ତାପଶାନ୍ତ୍ଯୈ ନିଷେଵେ ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
rāme'tha gokulagate pramadāprasakte
hūtānupetayamunādamane madāndhe |
svairaṃ samāramati sevakavādamūḍho
dūtaṃ nyayuṅkta tava pauṇḍrakavāsudevaḥ ||1||
nārāyaṇo'hamavatīrṇa ihāsmi bhūmau
dhatse kila tvamapi māmakalakṣaṇāni |
utsṛjya tāni śaraṇaṃ vraja māmiti tvāṃ
dūto jagāda sakalairhasitaḥ sabhāyām ||2||
dūte'tha yātavati yādavasainikaistvaṃ
yāto dadarśitha vapuḥ kila pauṇḍrakīyam |
tāpena vakṣasi kṛtāṅkamanalpamūlya-
śrīkaustubhaṃ makarakuṇḍalapītacelam ||3||
kālāyasaṃ nijasudarśanamasyato'sya
kālānalotkarakireṇa sudarśanena |
śīrṣaṃ cakartitha mamarditha cāsya senāṃ
tanmitrakāśipaśiro'pi cakartha kāśyām ||4||
jālyena bālakagirā'pi kilāhameva
śrīvāsudeva iti rūḍhamatiściraṃ saḥ |
sāyujyameva bhavadaikyadhiyā gato'bhūt
ko nāma kasya sukṛtaṃ kathamityaveyāt ||5||
kāśīśvarasya tanayo'tha sudakṣiṇākhyaḥ
śarvaṃ prapūjya bhavate vihitābhicāraḥ |
kṛtyānalaṃ kamapi bāṇraraṇātibhītai-
rbhūtaiḥ kathañcana vṛtaiḥ samamabhyamuñcat ||6||
tālapramāṇacaraṇāmakhilaṃ dahantīṃ
kṛtyāṃ vilokya cakitaiḥ kathito'pi pauraiḥ |
dyūtotsave kimapi no calito vibho tvaṃ
pārśvasthamāśu visasarjitha kālacakram ||7||
abhyāpatatyamitadhāmni bhavanmahāstre
hā heti vidrutavatī khalu ghorakṛtyā|
roṣāt sudakṣiṇamadakṣiṇaceṣṭitaṃ taṃ
puploṣa cakramapi kāśipurīmadhākṣīt ||8||
sa khalu vivido rakṣoghāte kṛtopakṛtiḥ purā
tava tu kalayā mṛtyuṃ prāptuṃ tadā khalatāṃ gataḥ |
narakasacivo deśakleśaṃ sṛjan nagarāntike
jhaṭiti halinā yudhyannaddhā papāta talāhataḥ ||9||
sāmbaṃ kauravyaputrīharaṇaniyamitaṃ sāntvanārthī kurūṇāṃ
yātastadvākyaroṣoddhṛtakarinagaro mocayāmāsa rāmaḥ |
te ghātyāḥ pāṇḍaveyairiti yadupṛtanāṃ nāmucastvaṃ tadānīṃ
taṃ tvāṃ durbodhalīlaṃ pavanapurapate tāpaśāntyai niṣeve ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
रामेऽथ गोकुलगते प्रमदाप्रसक्ते
हूतानुपेतयमुनादमने मदान्धे ।
स्वैरं समारमति सेवकवादमूढो
दूतं न्ययुङ्क्त तव पौण्ड्रकवासुदेवः ॥1॥
नारायणोऽहमवतीर्ण इहास्मि भूमौ
धत्से किल त्वमपि मामकलक्षणानि ।
उत्सृज्य तानि शरणं व्रज मामिति त्वां
दूतो जगाद सकलैर्हसितः सभायाम् ॥2॥
दूतेऽथ यातवति यादवसैनिकैस्त्वं
यातो ददर्शिथ वपुः किल पौण्ड्रकीयम् ।
तापेन वक्षसि कृताङ्कमनल्पमूल्य-
श्रीकौस्तुभं मकरकुण्डलपीतचेलम् ॥3॥
कालायसं निजसुदर्शनमस्यतोऽस्य
कालानलोत्करकिरेण सुदर्शनेन ।
शीर्षं चकर्तिथ ममर्दिथ चास्य सेनां
तन्मित्रकाशिपशिरोऽपि चकर्थ काश्याम् ॥4॥
जाल्येन बालकगिराऽपि किलाहमेव
श्रीवासुदेव इति रूढमतिश्चिरं सः ।
सायुज्यमेव भवदैक्यधिया गतोऽभूत्
को नाम कस्य सुकृतं कथमित्यवेयात् ॥5॥
काशीश्वरस्य तनयोऽथ सुदक्षिणाख्यः
शर्वं प्रपूज्य भवते विहिताभिचारः ।
कृत्यानलं कमपि बाण्ररणातिभीतै-
र्भूतैः कथञ्चन वृतैः सममभ्यमुञ्चत् ॥6॥
तालप्रमाणचरणामखिलं दहन्तीं
कृत्यां विलोक्य चकितैः कथितोऽपि पौरैः ।
द्यूतोत्सवे किमपि नो चलितो विभो त्वं
पार्श्वस्थमाशु विससर्जिथ कालचक्रम् ॥7॥
अभ्यापतत्यमितधाम्नि भवन्महास्त्रे
हा हेति विद्रुतवती खलु घोरकृत्या।
रोषात् सुदक्षिणमदक्षिणचेष्टितं तं
पुप्लोष चक्रमपि काशिपुरीमधाक्षीत् ॥8॥
स खलु विविदो रक्षोघाते कृतोपकृतिः पुरा
तव तु कलया मृत्युं प्राप्तुं तदा खलतां गतः ।
नरकसचिवो देशक्लेशं सृजन् नगरान्तिके
झटिति हलिना युध्यन्नद्धा पपात तलाहतः ॥9॥
साम्बं कौरव्यपुत्रीहरणनियमितं सान्त्वनार्थी कुरूणां
यातस्तद्वाक्यरोषोद्धृतकरिनगरो मोचयामास रामः ।
ते घात्याः पाण्डवेयैरिति यदुपृतनां नामुचस्त्वं तदानीं
तं त्वां दुर्बोधलीलं पवनपुरपते तापशान्त्यै निषेवे ॥10॥
rāme'tha gokulagate pramadāprasakte
hūtānupetayamunādamane madāndhe |
svairaṃ samāramati sevakavādamūḍho
dūtaṃ nyayuṅkta tava pauṇḍrakavāsudevaḥ ||1||
nārāyaṇo'hamavatīrṇa ihāsmi bhūmau
dhatse kila tvamapi māmakalakṣaṇāni |
utsṛjya tāni śaraṇaṃ vraja māmiti tvāṃ
dūto jagāda sakalairhasitaḥ sabhāyām ||2||
dūte'tha yātavati yādavasainikaistvaṃ
yāto dadarśitha vapuḥ kila pauṇḍrakīyam |
tāpena vakṣasi kṛtāṅkamanalpamūlya-
śrīkaustubhaṃ makarakuṇḍalapītacelam ||3||
kālāyasaṃ nijasudarśanamasyato'sya
kālānalotkarakireṇa sudarśanena |
śīrṣaṃ cakartitha mamarditha cāsya senāṃ
tanmitrakāśipaśiro'pi cakartha kāśyām ||4||
jālyena bālakagirā'pi kilāhameva
śrīvāsudeva iti rūḍhamatiściraṃ saḥ |
sāyujyameva bhavadaikyadhiyā gato'bhūt
ko nāma kasya sukṛtaṃ kathamityaveyāt ||5||
kāśīśvarasya tanayo'tha sudakṣiṇākhyaḥ
śarvaṃ prapūjya bhavate vihitābhicāraḥ |
kṛtyānalaṃ kamapi bāṇraraṇātibhītai-
rbhūtaiḥ kathañcana vṛtaiḥ samamabhyamuñcat ||6||
tālapramāṇacaraṇāmakhilaṃ dahantīṃ
kṛtyāṃ vilokya cakitaiḥ kathito'pi pauraiḥ |
dyūtotsave kimapi no calito vibho tvaṃ
pārśvasthamāśu visasarjitha kālacakram ||7||
abhyāpatatyamitadhāmni bhavanmahāstre
hā heti vidrutavatī khalu ghorakṛtyā|
roṣāt sudakṣiṇamadakṣiṇaceṣṭitaṃ taṃ
puploṣa cakramapi kāśipurīmadhākṣīt ||8||
sa khalu vivido rakṣoghāte kṛtopakṛtiḥ purā
tava tu kalayā mṛtyuṃ prāptuṃ tadā khalatāṃ gataḥ |
narakasacivo deśakleśaṃ sṛjan nagarāntike
jhaṭiti halinā yudhyannaddhā papāta talāhataḥ ||9||
sāmbaṃ kauravyaputrīharaṇaniyamitaṃ sāntvanārthī kurūṇāṃ
yātastadvākyaroṣoddhṛtakarinagaro mocayāmāsa rāmaḥ |
te ghātyāḥ pāṇḍaveyairiti yadupṛtanāṃ nāmucastvaṃ tadānīṃ
taṃ tvāṃ durbodhalīlaṃ pavanapurapate tāpaśāntyai niṣeve ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in