Meaning —
⏳ The meaning of this text is being prepared (AI translation with an accuracy check). This usually takes a few minutes — this page will refresh when it is ready.
The meaning is ready. Show it.
The meaning could not be prepared right now.
A translation in is not yet available for this text.
The original text and transliteration are shown below.
Verse 1
വിഷ്ണോര്വീര്യാണി കോ വാ കഥയതു ധരണേഃ കശ്ച രേണൂന്മിമീതേ
യസ്യൈവാങ്ഘ്രിത്രയേണ ത്രിജഗദഭിമിതം മോദതേ പൂര്ണസമ്പത്
യോസൌ വിശ്വാനി ധത്തേ പ്രിയമിഹ പരമം ധാമ തസ്യാഭിയായാം
ത്വദ്ഭക്താ യത്ര മാദ്യന്ത്യമൃതരസമരന്ദസ്യ യത്ര പ്രവാഹഃ ॥1॥
യസ്യൈവാങ്ഘ്രിത്രയേണ ത്രിജഗദഭിമിതം മോദതേ പൂര്ണസമ്പത്
യോസൌ വിശ്വാനി ധത്തേ പ്രിയമിഹ പരമം ധാമ തസ്യാഭിയായാം
ത്വദ്ഭക്താ യത്ര മാദ്യന്ത്യമൃതരസമരന്ദസ്യ യത്ര പ്രവാഹഃ ॥1॥
viṣṇorvīryāṇi ko vā kathayatu dharaṇeḥ kaśca reṇūnmimīte
yasyaivāṅghritrayeṇa trijagadabhimitaṃ modate pūrṇasampat
yosau viśvāni dhatte priyamiha paramaṃ dhāma tasyābhiyāyāṃ
tvadbhaktā yatra mādyantyamṛtarasamarandasya yatra pravāhaḥ ||1||
yasyaivāṅghritrayeṇa trijagadabhimitaṃ modate pūrṇasampat
yosau viśvāni dhatte priyamiha paramaṃ dhāma tasyābhiyāyāṃ
tvadbhaktā yatra mādyantyamṛtarasamarandasya yatra pravāhaḥ ||1||
Verse 2
ആദ്യായാശേഷകര്ത്രേ പ്രതിനിമിഷനവീനായ ഭര്ത്രേ വിഭൂതേ-
ര്ഭക്താത്മാ വിഷ്ണവേ യഃ പ്രദിശതി ഹവിരാദീനി യജ്ഞാര്ചനാദൌ ।
കൃഷ്ണാദ്യം ജന്മ യോ വാ മഹദിഹ മഹതോ വര്ണയേത്സോഽയമേവ
പ്രീതഃ പൂര്ണോ യശോഭിസ്ത്വരിതമഭിസരേത് പ്രാപ്യമന്തേ പദം തേ ॥2॥
ര്ഭക്താത്മാ വിഷ്ണവേ യഃ പ്രദിശതി ഹവിരാദീനി യജ്ഞാര്ചനാദൌ ।
കൃഷ്ണാദ്യം ജന്മ യോ വാ മഹദിഹ മഹതോ വര്ണയേത്സോഽയമേവ
പ്രീതഃ പൂര്ണോ യശോഭിസ്ത്വരിതമഭിസരേത് പ്രാപ്യമന്തേ പദം തേ ॥2॥
ādyāyāśeṣakartre pratinimiṣanavīnāya bhartre vibhūte-
rbhaktātmā viṣṇave yaḥ pradiśati havirādīni yajñārcanādau |
kṛṣṇādyaṃ janma yo vā mahadiha mahato varṇayetso'yameva
prītaḥ pūrṇo yaśobhistvaritamabhisaret prāpyamante padaṃ te ||2||
rbhaktātmā viṣṇave yaḥ pradiśati havirādīni yajñārcanādau |
kṛṣṇādyaṃ janma yo vā mahadiha mahato varṇayetso'yameva
prītaḥ pūrṇo yaśobhistvaritamabhisaret prāpyamante padaṃ te ||2||
Verse 3
ഹേ സ്തോതാരഃ കവീന്ദ്രാസ്തമിഹ ഖലു യഥാ ചേതയധ്വേ തഥൈവ
വ്യക്തം വേദസ്യ സാരം പ്രണുവത ജനനോപാത്തലീലാകഥാഭിഃ ।
ജാനന്തശ്ചാസ്യ നാമാന്യഖിലസുഖകരാണീതി സങ്കീര്തയധ്വം
ഹേ വിഷ്ണോ കീര്തനാദ്യൈസ്തവ ഖലു മഹതസ്തത്ത്വബോധം ഭജേയമ് ॥3॥
വ്യക്തം വേദസ്യ സാരം പ്രണുവത ജനനോപാത്തലീലാകഥാഭിഃ ।
ജാനന്തശ്ചാസ്യ നാമാന്യഖിലസുഖകരാണീതി സങ്കീര്തയധ്വം
ഹേ വിഷ്ണോ കീര്തനാദ്യൈസ്തവ ഖലു മഹതസ്തത്ത്വബോധം ഭജേയമ് ॥3॥
he stotāraḥ kavīndrāstamiha khalu yathā cetayadhve tathaiva
vyaktaṃ vedasya sāraṃ praṇuvata jananopāttalīlākathābhiḥ |
jānantaścāsya nāmānyakhilasukhakarāṇīti saṅkīrtayadhvaṃ
he viṣṇo kīrtanādyaistava khalu mahatastattvabodhaṃ bhajeyam ||3||
vyaktaṃ vedasya sāraṃ praṇuvata jananopāttalīlākathābhiḥ |
jānantaścāsya nāmānyakhilasukhakarāṇīti saṅkīrtayadhvaṃ
he viṣṇo kīrtanādyaistava khalu mahatastattvabodhaṃ bhajeyam ||3||
Verse 4
വിഷ്ണോഃ കര്മാണി സമ്പശ്യത മനസി സദാ യൈഃ സ ധര്മാനബധ്നാദ്
യാനീന്ദ്രസ്യൈഷ ഭൃത്യഃ പ്രിയസഖ ഇവ ച വ്യാതനോത് ക്ഷേമകാരീ ।
വീക്ഷന്തേ യോഗസിദ്ധാഃ പരപദമനിശം യസ്യ സമ്യക്പ്രകാശം
വിപ്രേന്ദ്രാ ജാഗരൂകാഃ കൃതബഹുനുതയോ യച്ച നിര്ഭാസയന്തേ ॥4॥
യാനീന്ദ്രസ്യൈഷ ഭൃത്യഃ പ്രിയസഖ ഇവ ച വ്യാതനോത് ക്ഷേമകാരീ ।
വീക്ഷന്തേ യോഗസിദ്ധാഃ പരപദമനിശം യസ്യ സമ്യക്പ്രകാശം
വിപ്രേന്ദ്രാ ജാഗരൂകാഃ കൃതബഹുനുതയോ യച്ച നിര്ഭാസയന്തേ ॥4॥
viṣṇoḥ karmāṇi sampaśyata manasi sadā yaiḥ sa dharmānabadhnād
yānīndrasyaiṣa bhṛtyaḥ priyasakha iva ca vyātanot kṣemakārī |
vīkṣante yogasiddhāḥ parapadamaniśaṃ yasya samyakprakāśaṃ
viprendrā jāgarūkāḥ kṛtabahunutayo yacca nirbhāsayante ||4||
yānīndrasyaiṣa bhṛtyaḥ priyasakha iva ca vyātanot kṣemakārī |
vīkṣante yogasiddhāḥ parapadamaniśaṃ yasya samyakprakāśaṃ
viprendrā jāgarūkāḥ kṛtabahunutayo yacca nirbhāsayante ||4||
Verse 5
നോ ജാതോ ജായമാനോഽപി ച സമധിഗതസ്ത്വന്മഹിമ്നോഽവസാനം
ദേവ ശ്രേയാംസി വിദ്വാന് പ്രതിമുഹുരപി തേ നാമ ശംസാമി വിഷ്ണോ ।
തം ത്വാം സംസ്തൌമി നാനാവിധനുതിവചനൈരസ്യ ലോകത്രയസ്യാ-
പ്യൂര്ധ്വം വിഭ്രാജമാനേ വിരചിതവസതിം തത്ര വൈകുണ്ഠലോകേ ॥5॥
ദേവ ശ്രേയാംസി വിദ്വാന് പ്രതിമുഹുരപി തേ നാമ ശംസാമി വിഷ്ണോ ।
തം ത്വാം സംസ്തൌമി നാനാവിധനുതിവചനൈരസ്യ ലോകത്രയസ്യാ-
പ്യൂര്ധ്വം വിഭ്രാജമാനേ വിരചിതവസതിം തത്ര വൈകുണ്ഠലോകേ ॥5॥
no jāto jāyamāno'pi ca samadhigatastvanmahimno'vasānaṃ
deva śreyāṃsi vidvān pratimuhurapi te nāma śaṃsāmi viṣṇo |
taṃ tvāṃ saṃstaumi nānāvidhanutivacanairasya lokatrayasyā-
pyūrdhvaṃ vibhrājamāne viracitavasatiṃ tatra vaikuṇṭhaloke ||5||
deva śreyāṃsi vidvān pratimuhurapi te nāma śaṃsāmi viṣṇo |
taṃ tvāṃ saṃstaumi nānāvidhanutivacanairasya lokatrayasyā-
pyūrdhvaṃ vibhrājamāne viracitavasatiṃ tatra vaikuṇṭhaloke ||5||
Verse 6
ആപഃ സൃഷ്ട്യാദിജന്യാഃ പ്രഥമമയി വിഭോ ഗര്ഭദേശേ ദധുസ്ത്വാം
യത്ര ത്വയ്യേവ ജീവാ ജലശയന ഹരേ സങ്ഗതാ ഐക്യമാപന് ।
തസ്യാജസ്യ പ്രഭോ തേ വിനിഹിതമഭവത് പദ്മമേകം ഹി നാഭൌ
ദിക്പത്രം യത് കിലാഹുഃ കനകധരണിഭൃത് കര്ണികം ലോകരൂപമ് ॥6॥
യത്ര ത്വയ്യേവ ജീവാ ജലശയന ഹരേ സങ്ഗതാ ഐക്യമാപന് ।
തസ്യാജസ്യ പ്രഭോ തേ വിനിഹിതമഭവത് പദ്മമേകം ഹി നാഭൌ
ദിക്പത്രം യത് കിലാഹുഃ കനകധരണിഭൃത് കര്ണികം ലോകരൂപമ് ॥6॥
āpaḥ sṛṣṭyādijanyāḥ prathamamayi vibho garbhadeśe dadhustvāṃ
yatra tvayyeva jīvā jalaśayana hare saṅgatā aikyamāpan |
tasyājasya prabho te vinihitamabhavat padmamekaṃ hi nābhau
dikpatraṃ yat kilāhuḥ kanakadharaṇibhṛt karṇikaṃ lokarūpam ||6||
yatra tvayyeva jīvā jalaśayana hare saṅgatā aikyamāpan |
tasyājasya prabho te vinihitamabhavat padmamekaṃ hi nābhau
dikpatraṃ yat kilāhuḥ kanakadharaṇibhṛt karṇikaṃ lokarūpam ||6||
Verse 7
ഹേ ലോകാ വിഷ്ണുരേതദ്ഭുവനമജനയത്തന്ന ജാനീഥ യൂയം
യുഷ്മാകം ഹ്യന്തരസ്ഥം കിമപി തദപരം വിദ്യതേ വിഷ്ണുരൂപമ് ।
നീഹാരപ്രഖ്യമായാപരിവൃതമനസോ മോഹിതാ നാമരൂപൈഃ
പ്രാണപ്രീത്യേകതൃപ്താശ്ചരഥ മഖപരാ ഹന്ത നേച്ഛാ മുകുന്ദേ ॥7॥
യുഷ്മാകം ഹ്യന്തരസ്ഥം കിമപി തദപരം വിദ്യതേ വിഷ്ണുരൂപമ് ।
നീഹാരപ്രഖ്യമായാപരിവൃതമനസോ മോഹിതാ നാമരൂപൈഃ
പ്രാണപ്രീത്യേകതൃപ്താശ്ചരഥ മഖപരാ ഹന്ത നേച്ഛാ മുകുന്ദേ ॥7॥
he lokā viṣṇuretadbhuvanamajanayattanna jānītha yūyaṃ
yuṣmākaṃ hyantarasthaṃ kimapi tadaparaṃ vidyate viṣṇurūpam |
nīhāraprakhyamāyāparivṛtamanaso mohitā nāmarūpaiḥ
prāṇaprītyekatṛptāścaratha makhaparā hanta necchā mukunde ||7||
yuṣmākaṃ hyantarasthaṃ kimapi tadaparaṃ vidyate viṣṇurūpam |
nīhāraprakhyamāyāparivṛtamanaso mohitā nāmarūpaiḥ
prāṇaprītyekatṛptāścaratha makhaparā hanta necchā mukunde ||7||
Verse 8
മൂര്ധ്നാമക്ഷ്ണാം പദാനാം വഹസി ഖലു സഹസ്രാണി സമ്പൂര്യ വിശ്വം
തത്പ്രോത്ക്രമ്യാപി തിഷ്ഠന് പരിമിതവിവരേ ഭാസി ചിത്താന്തരേഽപി ।
ഭൂതം ഭവ്യം ച സര്വം പരപുരുഷ ഭവാന് കിഞ്ച ദേഹേന്ദ്രിയാദി-
ഷ്വാവിഷ്ടോഽപ്യുദ്ഗതത്വാദമൃതസുഖരസം ചാനുഭുങ്ക്ഷേ ത്വമേവ ॥8॥
തത്പ്രോത്ക്രമ്യാപി തിഷ്ഠന് പരിമിതവിവരേ ഭാസി ചിത്താന്തരേഽപി ।
ഭൂതം ഭവ്യം ച സര്വം പരപുരുഷ ഭവാന് കിഞ്ച ദേഹേന്ദ്രിയാദി-
ഷ്വാവിഷ്ടോഽപ്യുദ്ഗതത്വാദമൃതസുഖരസം ചാനുഭുങ്ക്ഷേ ത്വമേവ ॥8॥
mūrdhnāmakṣṇāṃ padānāṃ vahasi khalu sahasrāṇi sampūrya viśvaṃ
tatprotkramyāpi tiṣṭhan parimitavivare bhāsi cittāntare'pi |
bhūtaṃ bhavyaṃ ca sarvaṃ parapuruṣa bhavān kiñca dehendriyādi-
ṣvāviṣṭo'pyudgatatvādamṛtasukharasaṃ cānubhuṅkṣe tvameva ||8||
tatprotkramyāpi tiṣṭhan parimitavivare bhāsi cittāntare'pi |
bhūtaṃ bhavyaṃ ca sarvaṃ parapuruṣa bhavān kiñca dehendriyādi-
ṣvāviṣṭo'pyudgatatvādamṛtasukharasaṃ cānubhuṅkṣe tvameva ||8||
Verse 9
യത്തു ത്രൈലോക്യരൂപം ദധദപി ച തതോ നിര്ഗതോഽനന്തശുദ്ധ-
ജ്ഞാനാത്മാ വര്തസേ ത്വം തവ ഖലു മഹിമാ സോഽപി താവാന് കിമന്യത് ।
സ്തോകസ്തേ ഭാഗ ഏവാഖിലഭുവനതയാ ദൃശ്യതേ ത്ര്യംശകല്പം
ഭൂയിഷ്ഠം സാന്ദ്രമോദാത്മകമുപരി തതോ ഭാതി തസ്മൈ നമസ്തേ ॥9॥
ജ്ഞാനാത്മാ വര്തസേ ത്വം തവ ഖലു മഹിമാ സോഽപി താവാന് കിമന്യത് ।
സ്തോകസ്തേ ഭാഗ ഏവാഖിലഭുവനതയാ ദൃശ്യതേ ത്ര്യംശകല്പം
ഭൂയിഷ്ഠം സാന്ദ്രമോദാത്മകമുപരി തതോ ഭാതി തസ്മൈ നമസ്തേ ॥9॥
yattu trailokyarūpaṃ dadhadapi ca tato nirgato'nantaśuddha-
jñānātmā vartase tvaṃ tava khalu mahimā so'pi tāvān kimanyat |
stokaste bhāga evākhilabhuvanatayā dṛśyate tryaṃśakalpaṃ
bhūyiṣṭhaṃ sāndramodātmakamupari tato bhāti tasmai namaste ||9||
jñānātmā vartase tvaṃ tava khalu mahimā so'pi tāvān kimanyat |
stokaste bhāga evākhilabhuvanatayā dṛśyate tryaṃśakalpaṃ
bhūyiṣṭhaṃ sāndramodātmakamupari tato bhāti tasmai namaste ||9||
Verse 10
അവ്യക്തം തേ സ്വരൂപം ദുരധിഗമതമം തത്തു ശുദ്ധൈകസത്ത്വം
വ്യക്തം ചാപ്യേതദേവ സ്ഫുടമമൃതരസാമ്ഭോധികല്ലോലതുല്യമ് ।
സര്വോത്കൃഷ്ടാമഭീഷ്ടാം തദിഹ ഗുണരസേനൈവ ചിത്തം ഹരന്തീം
മൂര്തിം തേ സംശ്രയേഽഹം പവനപുരപതേ പാഹി മാം കൃഷ്ണ രോഗാത് ॥10॥
വ്യക്തം ചാപ്യേതദേവ സ്ഫുടമമൃതരസാമ്ഭോധികല്ലോലതുല്യമ് ।
സര്വോത്കൃഷ്ടാമഭീഷ്ടാം തദിഹ ഗുണരസേനൈവ ചിത്തം ഹരന്തീം
മൂര്തിം തേ സംശ്രയേഽഹം പവനപുരപതേ പാഹി മാം കൃഷ്ണ രോഗാത് ॥10॥
avyaktaṃ te svarūpaṃ duradhigamatamaṃ tattu śuddhaikasattvaṃ
vyaktaṃ cāpyetadeva sphuṭamamṛtarasāmbhodhikallolatulyam |
sarvotkṛṣṭāmabhīṣṭāṃ tadiha guṇarasenaiva cittaṃ harantīṃ
mūrtiṃ te saṃśraye'haṃ pavanapurapate pāhi māṃ kṛṣṇa rogāt ||10||
vyaktaṃ cāpyetadeva sphuṭamamṛtarasāmbhodhikallolatulyam |
sarvotkṛṣṭāmabhīṣṭāṃ tadiha guṇarasenaiva cittaṃ harantīṃ
mūrtiṃ te saṃśraye'haṃ pavanapurapate pāhi māṃ kṛṣṇa rogāt ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
विष्णोर्वीर्याणि को वा कथयतु धरणेः कश्च रेणून्मिमीते
यस्यैवाङ्घ्रित्रयेण त्रिजगदभिमितं मोदते पूर्णसम्पत्
योसौ विश्वानि धत्ते प्रियमिह परमं धाम तस्याभियायां
त्वद्भक्ता यत्र माद्यन्त्यमृतरसमरन्दस्य यत्र प्रवाहः ॥1॥
आद्यायाशेषकर्त्रे प्रतिनिमिषनवीनाय भर्त्रे विभूते-
र्भक्तात्मा विष्णवे यः प्रदिशति हविरादीनि यज्ञार्चनादौ ।
कृष्णाद्यं जन्म यो वा महदिह महतो वर्णयेत्सोऽयमेव
प्रीतः पूर्णो यशोभिस्त्वरितमभिसरेत् प्राप्यमन्ते पदं ते ॥2॥
हे स्तोतारः कवीन्द्रास्तमिह खलु यथा चेतयध्वे तथैव
व्यक्तं वेदस्य सारं प्रणुवत जननोपात्तलीलाकथाभिः ।
जानन्तश्चास्य नामान्यखिलसुखकराणीति सङ्कीर्तयध्वं
हे विष्णो कीर्तनाद्यैस्तव खलु महतस्तत्त्वबोधं भजेयम् ॥3॥
विष्णोः कर्माणि सम्पश्यत मनसि सदा यैः स धर्मानबध्नाद्
यानीन्द्रस्यैष भृत्यः प्रियसख इव च व्यातनोत् क्षेमकारी ।
वीक्षन्ते योगसिद्धाः परपदमनिशं यस्य सम्यक्प्रकाशं
विप्रेन्द्रा जागरूकाः कृतबहुनुतयो यच्च निर्भासयन्ते ॥4॥
नो जातो जायमानोऽपि च समधिगतस्त्वन्महिम्नोऽवसानं
देव श्रेयांसि विद्वान् प्रतिमुहुरपि ते नाम शंसामि विष्णो ।
तं त्वां संस्तौमि नानाविधनुतिवचनैरस्य लोकत्रयस्या-
प्यूर्ध्वं विभ्राजमाने विरचितवसतिं तत्र वैकुण्ठलोके ॥5॥
आपः सृष्ट्यादिजन्याः प्रथममयि विभो गर्भदेशे दधुस्त्वां
यत्र त्वय्येव जीवा जलशयन हरे सङ्गता ऐक्यमापन् ।
तस्याजस्य प्रभो ते विनिहितमभवत् पद्ममेकं हि नाभौ
दिक्पत्रं यत् किलाहुः कनकधरणिभृत् कर्णिकं लोकरूपम् ॥6॥
हे लोका विष्णुरेतद्भुवनमजनयत्तन्न जानीथ यूयं
युष्माकं ह्यन्तरस्थं किमपि तदपरं विद्यते विष्णुरूपम् ।
नीहारप्रख्यमायापरिवृतमनसो मोहिता नामरूपैः
प्राणप्रीत्येकतृप्ताश्चरथ मखपरा हन्त नेच्छा मुकुन्दे ॥7॥
मूर्ध्नामक्ष्णां पदानां वहसि खलु सहस्राणि सम्पूर्य विश्वं
तत्प्रोत्क्रम्यापि तिष्ठन् परिमितविवरे भासि चित्तान्तरेऽपि ।
भूतं भव्यं च सर्वं परपुरुष भवान् किञ्च देहेन्द्रियादि-
ष्वाविष्टोऽप्युद्गतत्वादमृतसुखरसं चानुभुङ्क्षे त्वमेव ॥8॥
यत्तु त्रैलोक्यरूपं दधदपि च ततो निर्गतोऽनन्तशुद्ध-
ज्ञानात्मा वर्तसे त्वं तव खलु महिमा सोऽपि तावान् किमन्यत् ।
स्तोकस्ते भाग एवाखिलभुवनतया दृश्यते त्र्यंशकल्पं
भूयिष्ठं सान्द्रमोदात्मकमुपरि ततो भाति तस्मै नमस्ते ॥9॥
अव्यक्तं ते स्वरूपं दुरधिगमतमं तत्तु शुद्धैकसत्त्वं
व्यक्तं चाप्येतदेव स्फुटममृतरसाम्भोधिकल्लोलतुल्यम् ।
सर्वोत्कृष्टामभीष्टां तदिह गुणरसेनैव चित्तं हरन्तीं
मूर्तिं ते संश्रयेऽहं पवनपुरपते पाहि मां कृष्ण रोगात् ॥10॥
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.