Vishnu

നാരായണീയം ദശക 17 - ധ്രുവചരിതമ്

Narayaniyam Dashaka 17 - Dhruvacharitam

🖋️ Malayalam script
📄 Download PDF
ഉത്താനപാദനൃപതേര്മനുനന്ദനസ്യ
ജായാ ബഭൂവ സുരുചിര്നിതരാമഭീഷ്ടാ ।
അന്യാ സുനീതിരിതി ഭര്തുരനാദൃതാ സാ
ത്വാമേവ നിത്യമഗതിഃ ശരണം ഗതാഽഭൂത് ॥1॥
അങ്കേ പിതുഃ സുരുചിപുത്രകമുത്തമം തം
ദൃഷ്ട്വാ ധ്രുവഃ കില സുനീതിസുതോഽധിരോക്ഷ്യന് ।
ആചിക്ഷിപേ കില ശിശുഃ സുതരാം സുരുച്യാ
ദുസ്സന്ത്യജാ ഖലു ഭവദ്വിമുഖൈരസൂയാ ॥2॥
ത്വന്മോഹിതേ പിതരി പശ്യതി ദാരവശ്യേ
ദൂരം ദുരുക്തിനിഹതഃ സ ഗതോ നിജാമ്ബാമ് ।
സാഽപി സ്വകര്മഗതിസന്തരണായ പുംസാം
ത്വത്പാദമേവ ശരണം ശിശവേ ശശംസ ॥3॥
ആകര്ണ്യ സോഽപി ഭവദര്ചനനിശ്ചിതാത്മാ
മാനീ നിരേത്യ നഗരാത് കില പഞ്ചവര്ഷഃ ।
സന്ദൃഷ്ടനാരദനിവേദിതമന്ത്രമാര്ഗ-
സ്ത്വാമാരരാധ തപസാ മധുകാനനാന്തേ ॥4॥
താതേ വിഷണ്ണഹൃദയേ നഗരീം ഗതേന
ശ്രീനാരദേന പരിസാന്ത്വിതചിത്തവൃത്തൌ ।
ബാലസ്ത്വദര്പിതമനാഃ ക്രമവര്ധിതേന
നിന്യേ കഠോരതപസാ കില പഞ്ചമാസാന് ॥5॥
താവത്തപോബലനിരുച്ഛ്-വസിതേ ദിഗന്തേ
ദേവാര്ഥിതസ്ത്വമുദയത്കരുണാര്ദ്രചേതാഃ ।
ത്വദ്രൂപചിദ്രസനിലീനമതേഃ പുരസ്താ-
ദാവിര്ബഭൂവിഥ വിഭോ ഗരുഡാധിരൂഢഃ ॥6॥
ത്വദ്ദര്ശനപ്രമദഭാരതരങ്ഗിതം തം
ദൃഗ്ഭ്യാം നിമഗ്നമിവ രൂപരസായനേ തേ ।
തുഷ്ടൂഷമാണമവഗമ്യ കപോലദേശേ
സംസ്പൃഷ്ടവാനസി ദരേണ തഥാഽഽദരേണ ॥7॥
താവദ്വിബോധവിമലം പ്രണുവന്തമേന-
മാഭാഷഥാസ്ത്വമവഗമ്യ തദീയഭാവമ് ।
രാജ്യം ചിരം സമനുഭൂയ ഭജസ്വ ഭൂയഃ
സര്വോത്തരം ധ്രുവ പദം വിനിവൃത്തിഹീനമ് ॥8॥
ഇത്യൂചിഷി ത്വയി ഗതേ നൃപനന്ദനോഽസാ-
വാനന്ദിതാഖിലജനോ നഗരീമുപേതഃ ।
രേമേ ചിരം ഭവദനുഗ്രഹപൂര്ണകാമ-
സ്താതേ ഗതേ ച വനമാദൃതരാജ്യഭാരഃ ॥9॥
യക്ഷേണ ദേവ നിഹതേ പുനരുത്തമേഽസ്മിന്
യക്ഷൈഃ സ യുദ്ധനിരതോ വിരതോ മനൂക്ത്യാ ।
ശാന്ത്യാ പ്രസന്നഹൃദയാദ്ധനദാദുപേതാ-
ത്ത്വദ്ഭക്തിമേവ സുദൃഢാമവൃണോന്മഹാത്മാ ॥10॥
അന്തേ ഭവത്പുരുഷനീതവിമാനയാതോ
മാത്രാ സമം ധ്രുവപദേ മുദിതോഽയമാസ്തേ ।
ഏവം സ്വഭൃത്യജനപാലനലോലധീസ്ത്വം
വാതാലയാധിപ നിരുന്ധി മമാമയൌഘാന് ॥11॥
Roman (IAST) Transliteration
uttānapādanṛpatermanunandanasya
jāyā babhūva surucirnitarāmabhīṣṭā |
anyā sunītiriti bharturanādṛtā sā
tvāmeva nityamagatiḥ śaraṇaṃ gatā'bhūt ||1||
aṅke pituḥ suruciputrakamuttamaṃ taṃ
dṛṣṭvā dhruvaḥ kila sunītisuto'dhirokṣyan |
ācikṣipe kila śiśuḥ sutarāṃ surucyā
dussantyajā khalu bhavadvimukhairasūyā ||2||
tvanmohite pitari paśyati dāravaśye
dūraṃ duruktinihataḥ sa gato nijāmbām |
sā'pi svakarmagatisantaraṇāya puṃsāṃ
tvatpādameva śaraṇaṃ śiśave śaśaṃsa ||3||
ākarṇya so'pi bhavadarcananiścitātmā
mānī niretya nagarāt kila pañcavarṣaḥ |
sandṛṣṭanāradaniveditamantramārga-
stvāmārarādha tapasā madhukānanānte ||4||
tāte viṣaṇṇahṛdaye nagarīṃ gatena
śrīnāradena parisāntvitacittavṛttau |
bālastvadarpitamanāḥ kramavardhitena
ninye kaṭhoratapasā kila pañcamāsān ||5||
tāvattapobalanirucch-vasite digante
devārthitastvamudayatkaruṇārdracetāḥ |
tvadrūpacidrasanilīnamateḥ purastā-
dāvirbabhūvitha vibho garuḍādhirūḍhaḥ ||6||
tvaddarśanapramadabhārataraṅgitaṃ taṃ
dṛgbhyāṃ nimagnamiva rūparasāyane te |
tuṣṭūṣamāṇamavagamya kapoladeśe
saṃspṛṣṭavānasi dareṇa tathā''dareṇa ||7||
tāvadvibodhavimalaṃ praṇuvantamena-
mābhāṣathāstvamavagamya tadīyabhāvam |
rājyaṃ ciraṃ samanubhūya bhajasva bhūyaḥ
sarvottaraṃ dhruva padaṃ vinivṛttihīnam ||8||
ityūciṣi tvayi gate nṛpanandano'sā-
vānanditākhilajano nagarīmupetaḥ |
reme ciraṃ bhavadanugrahapūrṇakāma-
stāte gate ca vanamādṛtarājyabhāraḥ ||9||
yakṣeṇa deva nihate punaruttame'smin
yakṣaiḥ sa yuddhanirato virato manūktyā |
śāntyā prasannahṛdayāddhanadādupetā-
ttvadbhaktimeva sudṛḍhāmavṛṇonmahātmā ||10||
ante bhavatpuruṣanītavimānayāto
mātrā samaṃ dhruvapade mudito'yamāste |
evaṃ svabhṛtyajanapālanaloladhīstvaṃ
vātālayādhipa nirundhi mamāmayaughān ||11||
Sanskrit — Devanagari (original)
उत्तानपादनृपतेर्मनुनन्दनस्य
जाया बभूव सुरुचिर्नितरामभीष्टा ।
अन्या सुनीतिरिति भर्तुरनादृता सा
त्वामेव नित्यमगतिः शरणं गताऽभूत् ॥1॥
अङ्के पितुः सुरुचिपुत्रकमुत्तमं तं
दृष्ट्वा ध्रुवः किल सुनीतिसुतोऽधिरोक्ष्यन् ।
आचिक्षिपे किल शिशुः सुतरां सुरुच्या
दुस्सन्त्यजा खलु भवद्विमुखैरसूया ॥2॥
त्वन्मोहिते पितरि पश्यति दारवश्ये
दूरं दुरुक्तिनिहतः स गतो निजाम्बाम् ।
साऽपि स्वकर्मगतिसन्तरणाय पुंसां
त्वत्पादमेव शरणं शिशवे शशंस ॥3॥
आकर्ण्य सोऽपि भवदर्चननिश्चितात्मा
मानी निरेत्य नगरात् किल पञ्चवर्षः ।
सन्दृष्टनारदनिवेदितमन्त्रमार्ग-
स्त्वामारराध तपसा मधुकाननान्ते ॥4॥
ताते विषण्णहृदये नगरीं गतेन
श्रीनारदेन परिसान्त्वितचित्तवृत्तौ ।
बालस्त्वदर्पितमनाः क्रमवर्धितेन
निन्ये कठोरतपसा किल पञ्चमासान् ॥5॥
तावत्तपोबलनिरुच्छ्-वसिते दिगन्ते
देवार्थितस्त्वमुदयत्करुणार्द्रचेताः ।
त्वद्रूपचिद्रसनिलीनमतेः पुरस्ता-
दाविर्बभूविथ विभो गरुडाधिरूढः ॥6॥
त्वद्दर्शनप्रमदभारतरङ्गितं तं
दृग्भ्यां निमग्नमिव रूपरसायने ते ।
तुष्टूषमाणमवगम्य कपोलदेशे
संस्पृष्टवानसि दरेण तथाऽऽदरेण ॥7॥
तावद्विबोधविमलं प्रणुवन्तमेन-
माभाषथास्त्वमवगम्य तदीयभावम् ।
राज्यं चिरं समनुभूय भजस्व भूयः
सर्वोत्तरं ध्रुव पदं विनिवृत्तिहीनम् ॥8॥
इत्यूचिषि त्वयि गते नृपनन्दनोऽसा-
वानन्दिताखिलजनो नगरीमुपेतः ।
रेमे चिरं भवदनुग्रहपूर्णकाम-
स्ताते गते च वनमादृतराज्यभारः ॥9॥
यक्षेण देव निहते पुनरुत्तमेऽस्मिन्
यक्षैः स युद्धनिरतो विरतो मनूक्त्या ।
शान्त्या प्रसन्नहृदयाद्धनदादुपेता-
त्त्वद्भक्तिमेव सुदृढामवृणोन्महात्मा ॥10॥
अन्ते भवत्पुरुषनीतविमानयातो
मात्रा समं ध्रुवपदे मुदितोऽयमास्ते ।
एवं स्वभृत्यजनपालनलोलधीस्त्वं
वातालयाधिप निरुन्धि ममामयौघान् ॥11॥
uttānapādanṛpatermanunandanasya
jāyā babhūva surucirnitarāmabhīṣṭā |
anyā sunītiriti bharturanādṛtā sā
tvāmeva nityamagatiḥ śaraṇaṃ gatā'bhūt ||1||
aṅke pituḥ suruciputrakamuttamaṃ taṃ
dṛṣṭvā dhruvaḥ kila sunītisuto'dhirokṣyan |
ācikṣipe kila śiśuḥ sutarāṃ surucyā
dussantyajā khalu bhavadvimukhairasūyā ||2||
tvanmohite pitari paśyati dāravaśye
dūraṃ duruktinihataḥ sa gato nijāmbām |
sā'pi svakarmagatisantaraṇāya puṃsāṃ
tvatpādameva śaraṇaṃ śiśave śaśaṃsa ||3||
ākarṇya so'pi bhavadarcananiścitātmā
mānī niretya nagarāt kila pañcavarṣaḥ |
sandṛṣṭanāradaniveditamantramārga-
stvāmārarādha tapasā madhukānanānte ||4||
tāte viṣaṇṇahṛdaye nagarīṃ gatena
śrīnāradena parisāntvitacittavṛttau |
bālastvadarpitamanāḥ kramavardhitena
ninye kaṭhoratapasā kila pañcamāsān ||5||
tāvattapobalanirucch-vasite digante
devārthitastvamudayatkaruṇārdracetāḥ |
tvadrūpacidrasanilīnamateḥ purastā-
dāvirbabhūvitha vibho garuḍādhirūḍhaḥ ||6||
tvaddarśanapramadabhārataraṅgitaṃ taṃ
dṛgbhyāṃ nimagnamiva rūparasāyane te |
tuṣṭūṣamāṇamavagamya kapoladeśe
saṃspṛṣṭavānasi dareṇa tathā''dareṇa ||7||
tāvadvibodhavimalaṃ praṇuvantamena-
mābhāṣathāstvamavagamya tadīyabhāvam |
rājyaṃ ciraṃ samanubhūya bhajasva bhūyaḥ
sarvottaraṃ dhruva padaṃ vinivṛttihīnam ||8||
ityūciṣi tvayi gate nṛpanandano'sā-
vānanditākhilajano nagarīmupetaḥ |
reme ciraṃ bhavadanugrahapūrṇakāma-
stāte gate ca vanamādṛtarājyabhāraḥ ||9||
yakṣeṇa deva nihate punaruttame'smin
yakṣaiḥ sa yuddhanirato virato manūktyā |
śāntyā prasannahṛdayāddhanadādupetā-
ttvadbhaktimeva sudṛḍhāmavṛṇonmahātmā ||10||
ante bhavatpuruṣanītavimānayāto
mātrā samaṃ dhruvapade mudito'yamāste |
evaṃ svabhṛtyajanapālanaloladhīstvaṃ
vātālayādhipa nirundhi mamāmayaughān ||11||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in