𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌅𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌶𑌤𑌤𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌜𑌟𑌿𑌲𑌂 𑌚𑍀𑌰𑌵𑌸𑌨𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌞𑍍𑌜𑌲𑌿𑌂 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌂 𑌭𑍁𑌵𑌿 ।
𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌦𑌰𑍍𑌶𑌂 𑌯𑍁𑌗𑌾𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌂𑌯𑌥𑌾 ॥ 1 ॥
𑌕𑌥𑌞𑍍𑌚𑌿𑌦𑌭𑌿𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌵𑌿𑌵𑌰𑍍𑌣𑌵𑌦𑌨𑌂 𑌕𑍃𑌶𑌮𑍍 ।
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌭𑌰𑌤𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌜𑌗𑍍𑌰𑌾𑌹 𑌬𑌾𑌹𑍁𑌨𑌾 ॥ 2 ॥
𑌆𑌘𑍍𑌰𑌾𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌮𑍂𑌰𑍍𑌧𑍍𑌨𑌿 𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌵𑌜𑍍𑌯 𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌃 ।
𑌅𑌙𑍍𑌕𑍇 𑌭𑌰𑌤𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑍍𑌯 𑌪𑌰𑍍𑌯𑌪𑍃𑌚𑍍𑌛𑌤𑍍𑌸𑌮𑌾𑌹𑌿𑌤𑌃 ॥ 3 ॥
𑌕𑍍𑌵 𑌨𑍁 𑌤𑍇𑌽𑌭𑍂𑌤𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾 𑌤𑌾𑌤 𑌯𑌦𑌰𑌣𑍍𑌯𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ।
𑌨 𑌹𑌿 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌜𑍀𑌵𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌨𑌮𑌾𑌗𑌨𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 ॥ 4 ॥
𑌚𑌿𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌬𑌤 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌦𑍂𑌰𑌾𑌦𑍍𑌭𑌰𑌤𑌮𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ।
𑌦𑍁𑌷𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑍀𑌕𑌮𑌰𑌣𑍍𑌯𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌕𑌿𑌂 𑌤𑌾𑌤 𑌵𑌨𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 5 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾𑌰𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌾𑌤 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌯𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌮𑌿𑌹𑌾𑌽𑌗𑌤𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌦𑍀𑌨 𑌸𑍍𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌲𑍋𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑌂 𑌗𑌤𑌃 ॥ 6 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌨 𑌤𑍇 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌂 𑌭𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌂 𑌬𑌾𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌶𑌾𑌶𑍍𑌵𑌤𑌮𑍍 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌚𑍍𑌛𑍁𑌶𑍍𑌰𑍂𑌷𑌸𑍇 𑌤𑌾𑌤 𑌪𑌿𑌤𑌰𑌂 𑌸𑌤𑍍𑌯𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌧𑌶𑌰𑌥𑍋 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌕𑍁𑌶𑌲𑍀 𑌸𑌤𑍍𑌯𑌸𑌂𑌙𑍍𑌗𑌰𑌃 ।
𑌰𑌾𑌜𑌸𑍂𑌯𑌾𑌶𑍍𑌵𑌮𑍇𑌧𑌾𑌨𑌾𑌮𑌾𑌹𑌰𑍍𑌤𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌨𑌿𑌶𑍍𑌚𑌯𑌃 ॥ 8 ॥
𑌸 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑍋 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌦𑍍𑌯𑍁𑌤𑌿𑌃 ।
𑌇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑌾𑌕𑍂𑌣𑌾𑌮𑍁𑌪𑌾𑌧𑍍𑌯𑌾𑌯𑍋 𑌯𑌥𑌾𑌵𑌤𑍍𑌤𑌾𑌤 𑌪𑍂𑌜𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 9 ॥
𑌸𑌾 𑌤𑌾𑌤 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑍗𑌸𑌲𑍍𑌯𑌾 𑌸𑍁𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌜𑌾𑌵𑌤𑍀 ।
𑌸𑍁𑌖𑌿𑌨𑍀 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾 𑌚 𑌦𑍇𑌵𑍀 𑌨𑌨𑍍𑌦𑌤𑌿 𑌕𑍈𑌕𑌯𑍀 ॥ 10 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌵𑌿𑌨𑌯𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌃 𑌕𑍁𑌲𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌬𑌹𑍁𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌃 ।
𑌅𑌨𑌸𑍂𑌯𑍁𑌰𑌨𑍁𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌸𑌤𑍍𑌕𑍃𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌪𑍁𑌰𑍋𑌹𑌿𑌤𑌃 ॥ 11 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌗𑍍𑌨𑌿𑌷𑍁 𑌤𑍇 𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌧𑌿𑌜𑍍𑌞𑍋 𑌮𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍃𑌜𑍁𑌃 ।
𑌹𑍁𑌤𑌂 𑌚 𑌹𑍋𑌷𑍍𑌯𑌮𑌾𑌣𑌂 𑌚 𑌕𑌾𑌲𑍇 𑌵𑍇𑌦𑌯𑌤𑍇 𑌸𑌦𑌾 ॥ 12 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌦𑍇𑌵𑌾𑌨𑍍𑌪𑌿𑌤𑍍𑌰𑍂𑌨𑍍 𑌮𑌾𑌤𑍃𑌰𑍍𑌗𑍁𑌰𑍂𑌨𑍍𑌪𑌿𑌤𑍃𑌸𑌮𑌾𑌨𑌪𑌿 ।
𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌤𑌾𑌤 𑌵𑍈𑌦𑍍𑌯𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌾𑌭𑌿𑌮𑌨𑍍𑌯𑌸𑍇 ॥ 13 ॥
𑌇𑌷𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌵𑌰𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌮𑌰𑍍𑌥𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌮𑍍 ।
𑌸𑍁𑌧𑌨𑍍𑌵𑌾𑌨𑌮𑍁𑌪𑌾𑌧𑍍𑌯𑌾𑌯𑌂 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌤𑌾𑌤 𑌮𑌨𑍍𑌯𑌸𑍇 ॥ 14 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌾𑌤𑍍𑌮𑌸𑌮𑌾 𑌶𑍍𑌶𑍂𑌰𑌾 𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌵𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌃 ।
𑌕𑍁𑌲𑍀𑌨𑌾𑌶𑍍𑌚𑍇𑌙𑍍𑌗𑌿𑌤𑌜𑍍𑌞𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍃𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌤𑌾𑌤 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌣𑌃 ॥ 15 ॥
𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌵𑌿𑌜𑌯𑌮𑍂𑌲𑌂 𑌹𑌿 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌾𑌂 𑌭𑌵𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌸𑍁𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑍋 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌧𑌰𑍈𑌰𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑍈 𑌶𑍍𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌕𑍋𑌵𑌿𑌦𑍈𑌃 ॥ 16 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑌿𑌦𑍍𑌰𑌾𑌵𑌶𑌂 𑌨𑍈𑌷𑍀𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍 𑌕𑌾𑌲𑍇𑌽𑌵𑌬𑍁𑌧𑍍𑌯𑌸𑍇 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌚𑍍𑌚𑌾𑌪𑌰𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌿𑌯𑌸𑍍𑌯𑌰𑍍𑌥𑌨𑍈𑌪𑍁𑌣𑌮𑍍 ॥ 17 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌯𑌸𑍇 𑌨𑍈𑌕𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌸𑌹 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌤𑍋 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌰𑌾𑌷𑍍𑌟𑍍𑌰𑌂 𑌨 𑌪𑌰𑌿𑌧𑌾𑌵𑌤𑌿 ॥ 18 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌯 𑌲𑌘𑍁𑌮𑍂𑌲𑌂 𑌮𑌹𑍋𑌦𑌯𑌮𑍍 ।
𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌰𑌭𑌸𑍇 𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌨 𑌦𑍀𑌰𑍍𑌘𑌯𑌸𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 19 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍁 𑌸𑍁𑌕𑍃𑌤𑌾𑌨𑍍𑌯𑍇𑌵 𑌕𑍃𑌤𑌰𑍂𑌪𑌾𑌣𑌿 𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌨𑌃 ।
𑌵𑌿𑌦𑍁𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌨 𑌕𑌰𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌥𑌿𑌵𑌾𑌃 ॥ 20 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑌤𑌰𑍍𑌕𑍈𑌰𑍍𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾 𑌵𑌾 𑌯𑍇 𑌚𑌾𑌪𑍍𑌯𑌪𑌰𑌿𑌕𑍀𑌰𑍍𑌤𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌵𑌾 𑌤𑌵𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑍈𑌰𑍍𑌬𑍁𑌧𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌾𑌤 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 21 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌮𑍂𑌰𑍍𑌖𑌾𑌣𑌾𑌮𑍇𑌕𑌮𑌿𑌚𑍍𑌛𑌸𑌿 𑌪𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌪𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑍋 𑌹𑍍𑌯𑌰𑍍𑌥𑌕𑍃𑌚𑍍𑌛𑍍𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌨𑌿𑌶𑍍𑌰𑍇𑌯𑌸𑌂 𑌮𑌹𑌤𑍍 ॥ 22 ॥
𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑍍𑌯𑌪𑌿 𑌮𑍂𑌰𑍍𑌖𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌯𑍁𑌪𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌮𑌹𑍀𑌪𑌤𑌿𑌃 ।
𑌅𑌥𑌵𑌾𑌪𑍍𑌯𑌯𑍁𑌤𑌾𑌨𑍍𑌯𑍇𑌵 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌸𑌹𑌾𑌯𑌤𑌾 ॥ 23 ॥
𑌏𑌕𑍋𑌽𑌪𑍍𑌯𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌮𑍇𑌧𑌾𑌵𑍀 𑌶𑍂𑌰𑍋 𑌦𑌕𑍍𑌷𑍋 𑌵𑌿𑌚𑌕𑍍𑌷𑌣𑌃 ।
𑌰𑌾𑌜𑌾𑌨𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌵𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑌯𑍇𑌨𑍍𑌮𑌹𑌤𑍀𑌂 𑌶𑍍𑌰𑌿𑌯𑌮𑍍 ॥ 24 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵𑍇𑌵 𑌮𑌧𑍍𑌯𑌮𑍇𑌷𑍁 𑌚 𑌮𑌧𑍍𑌯𑌮𑌾𑌃 ।
𑌜𑌘𑌨𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌜𑌘𑌨𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌭𑍃𑌤𑍍𑌯𑌾𑌃 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌸𑍁 𑌯𑍋𑌜𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 25 ॥
𑌅𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑌾𑌨𑍁𑌪𑌧𑌾𑌤𑍀𑌤𑌾𑌨𑍍𑌪𑌿𑌤𑍃𑌪𑍈𑌤𑌾𑌮𑌹𑌾𑌞𑍍𑌛𑍁𑌚𑍀𑌨𑍍 ।
𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌾𑌞𑍍𑌛𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑍇𑌷𑍁𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌨𑌿𑌯𑍋𑌜𑌯𑌸𑌿 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌸𑍁 ॥ 26 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑍋𑌗𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌦𑌣𑍍𑌡𑍇𑌨 𑌭𑍃𑌶𑌮𑍁𑌦𑍍𑌵𑍇𑌜𑌿𑌤𑌪𑍍𑌰𑌜𑌮𑍍 ।
𑌰𑌾𑌷𑍍𑌟𑍍𑌰𑌂 𑌤𑌵𑌾𑌨𑍁𑌜𑌾𑌨𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌣𑌃 𑌕𑍈𑌕𑌯𑍀𑌸𑍁𑌤 ॥ 27 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌨𑌾𑌵𑌜𑌾𑌨𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌯𑌾𑌜𑌕𑌾𑌃 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌂 𑌯𑌥𑌾 ।
𑌉𑌗𑍍𑌰𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌗𑍍𑌰𑌹𑍀𑌤𑌾𑌰𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌯𑌾𑌨𑌮𑌿𑌵 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ॥ 28 ॥
𑌉𑌪𑌾𑌯𑌕𑍁𑌶𑌲𑌂 𑌵𑍈𑌦𑍍𑌯𑌂 𑌭𑍃𑌤𑍍𑌯𑌸𑌨𑍍𑌦𑍂𑌷𑌣𑍇 𑌰𑌤𑌮𑍍 ।
𑌶𑍂𑌰𑌮𑍈𑌶𑍍𑌵𑌰𑍍𑌯𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌚 𑌯𑍋 𑌨 𑌹𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸 𑌹𑌨𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 29 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌧𑍃𑌷𑍍𑌟𑌶𑍍𑌚 𑌶𑍂𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌧𑍃𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌶𑍁𑌚𑌿𑌃 ।
𑌕𑍁𑌲𑍀𑌨𑌶𑍍𑌚𑌾𑌨𑍁𑌰𑌕𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌸𑍇𑌨𑌾𑌪𑌤𑌿𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌃 ॥ 30 ॥
𑌬𑌲𑌵𑌨𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌾 𑌯𑍁𑌧𑍍𑌦𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌾𑌃 ।
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾𑌪𑌦𑌾𑌨𑌾 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌸𑌤𑍍𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 31 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌬𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌭𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌚 𑌵𑍇𑌤𑌨𑌂 𑌚 𑌯𑌥𑍋𑌚𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌕𑌾𑌲𑌂 𑌦𑌾𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌦𑌦𑌾𑌸𑌿 𑌨 𑌵𑌿𑌲𑌮𑍍𑌬𑌸𑍇 ॥ 32 ॥
𑌕𑌾𑌲𑌾𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌣𑌾𑌚𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌭𑌕𑍍𑌤𑌵𑍇𑌤𑌨𑌯𑍋𑌰𑍍𑌭𑍃𑌤𑌾𑌃 ।
𑌭𑌰𑍍𑌤𑍁𑌃 𑌕𑍁𑌪𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑍋𑌽𑌨𑌰𑍍𑌥 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍 𑌸𑍍𑌮𑍃𑌤𑌃 ॥ 33 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇𑌽𑌨𑍁𑌰𑌕𑍍𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌕𑍁𑌲𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌧𑌾𑌨𑌤𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌤𑌵𑌾𑌰𑍍𑌥𑍇𑌷𑍁 𑌸𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌜𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌮𑌾𑌹𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 34 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌜𑍍𑌜𑌾𑌨𑌪𑌦𑍋 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌭𑌾𑌨𑌵𑌾𑌨𑍍 ।
𑌯𑌥𑍋𑌕𑍍𑌤𑌵𑌾𑌦𑍀 𑌦𑍂𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌕𑍃𑌤𑍋 𑌭𑌰𑌤 𑌪𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌃 ॥ 35 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌷𑍍𑌟𑌾𑌦𑌶𑌾𑌨𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌸𑍍𑌵𑌪𑌕𑍍𑌷𑍇 𑌦𑌶 𑌪𑌞𑍍𑌚 𑌚 ।
𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌰𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌤𑍈𑌰𑍍𑌵𑍇𑌤𑍍𑌸𑌿 𑌤𑍀𑌰𑍍𑌥𑌾𑌨𑌿 𑌚𑌾𑌰𑌕𑍈𑌃 ॥ 36 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌵𑍍𑌯𑌪𑌾𑌸𑍍𑌤𑌾𑌨𑌹𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌯𑌾𑌤𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 ।
𑌦𑍁𑌰𑍍𑌬𑌲𑌾𑌨𑌨𑌵𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌵𑌰𑍍𑌤𑌸𑍇 𑌰𑌿𑌪𑍁𑌸𑍂𑌦𑌨 ॥ 37 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌲𑍗𑌕𑌾𑌯𑌤𑌿𑌕𑌾𑌨𑍍𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌾𑌤 𑌸𑍇𑌵𑌸𑍇 ।
𑌅𑌨𑌰𑍍𑌥𑌕𑍁𑌶𑌲𑌾 𑌹𑍍𑌯𑍇𑌤𑍇 𑌬𑌾𑌲𑌾𑌃 𑌪𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌮𑌾𑌨𑌿𑌨𑌃 ॥ 38 ॥
𑌧𑌰𑍍𑌮𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌬𑍁𑌧𑌾𑌃 ।
𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑌿𑌕𑍀𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌰𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌦𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑍇 ॥ 39 ॥
𑌵𑍀𑌰𑍈𑌰𑌧𑍍𑌯𑍁𑌷𑌿𑌤𑌾𑌂 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌮𑌸𑍍𑌮𑌾𑌕𑌂 𑌤𑌾𑌤 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌕𑍈𑌃 ।
𑌸𑌤𑍍𑌯𑌨𑌾𑌮𑌾𑌂 𑌦𑍃𑌢 𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌾𑌂 𑌹𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌶𑍍𑌵𑌰𑌥𑌸𑌙𑍍𑌕𑍁𑌲𑌾𑌮𑍍 ॥ 40 ॥
𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑍈𑌃 𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑍈𑌰𑍍𑌵𑍈𑌶𑍍𑌯𑍈 𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌕𑌰𑍍𑌮𑌨𑌿𑌰𑌤𑍈𑌸𑍍𑌸𑌦𑌾 ।
𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑍈𑌰𑍍𑌮𑌹𑍋𑌤𑍍𑌸𑌾𑌹𑍈𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑌾𑌮𑌾𑌰𑍍𑌯𑍈 𑌸𑍍𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ॥ 41 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌸𑌾𑌦𑍈𑌰𑍍𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌕𑌾𑌰𑍈𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑌾𑌂 𑌵𑍈𑌦𑍍𑌯𑌜𑌨𑌾𑌕𑍁𑌲𑌾𑌮𑍍 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑍁𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌫𑍀𑌤𑌾𑌮𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑌰𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌿 ॥ 42 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌚𑍍𑌚𑍈𑌤𑍍𑌯𑌶𑌤𑍈𑌰𑍍𑌜𑍁𑌷𑍍𑌟 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌨𑌿𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌜𑌨𑌾𑌕𑍁𑌲𑌃 ।
𑌦𑍇𑌵𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑍈𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌪𑌾𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚 𑌤𑌟𑌾𑌕𑍈𑌶𑍍𑌚𑍋𑌪𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌃 ॥ 43 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌨𑌰𑌨𑌾𑌰𑍀𑌕𑌸𑍍𑌸𑌮𑌾𑌜𑍋𑌤𑍍𑌸𑌵𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌃 ।
𑌸𑍁𑌕𑍃𑌷𑍍𑌟𑌸𑍀𑌮𑌾 𑌪𑌶𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌹𑌿𑌂𑌸𑌾𑌭𑌿𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌃 ॥ 44 ॥
𑌅𑌦𑍇𑌵𑌮𑌾𑌤𑍃𑌕𑍋 𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌶𑍍𑌶𑍍𑌵𑌾𑌪𑌦𑍈𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌃 ।
𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌭𑌯𑍈𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍈𑌃 𑌖𑌨𑌿𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚𑍋𑌪𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌃 ॥ 45 ॥
𑌵𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑍋 𑌨𑌰𑍈𑌃 𑌪𑌾𑌪𑍈𑌰𑍍𑌮𑌮 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑍈 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌜𑍍𑌜𑌨𑌪𑌦𑌸𑍍𑌸𑍍𑌫𑍀𑌤𑌃 𑌸𑍁𑌖𑌂 𑌵𑌸𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 46 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌦𑌯𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌕𑍃𑌷𑌿𑌗𑍋𑌰𑌕𑍍𑌷𑌜𑍀𑌵𑌿𑌨𑌃 ।
𑌵𑌾𑌰𑍍𑌤𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌸𑌂𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌸𑍍𑌤𑌾𑌤 𑌲𑍋𑌕𑍋 𑌹𑌿 𑌸𑍁𑌖𑌮𑍇𑌧𑌤𑍇 ॥ 47 ॥
𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌗𑍁𑌪𑍍𑌤𑌿𑌪𑌰𑍀𑌹𑌾𑌰𑍈𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌭𑌰𑌣𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌮𑍍 ।
𑌰𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌾 𑌹𑌿 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑍇𑌣 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌵𑌿𑌷𑌯𑌵𑌾𑌸𑌿𑌨𑌃 ॥ 48 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯 𑌸𑍍𑌸𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌵𑌯𑌸𑌿 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍁𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌶𑍍𑌰𑌦𑍍𑌧𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑌾𑌂 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌗𑍁𑌹𑍍𑌯𑌂 𑌨 𑌭𑌾𑌷𑌸𑍇 ॥ 49 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑌾𑌗𑌵𑌨𑌂 𑌗𑍁𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌧𑍇𑌨𑍁𑌕𑌾𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌗𑌣𑌿𑌕𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌕𑍁𑌞𑍍𑌜𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌚 𑌤𑍃𑌪𑍍𑌯𑌸𑌿 ॥ 50 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌦𑌰𑍍𑌶𑌯𑌸𑍇 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌮𑌨𑍁𑌷𑍍𑌯𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌉𑌤𑍍𑌥𑌾𑌯𑍋𑌤𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌾𑌹𑍍𑌣𑍇 𑌰𑌾𑌜𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰 𑌮𑌹𑌾𑌪𑌥𑍇 ॥ 51 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌷𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇𑌽𑌵𑌿𑌶𑌙𑍍𑌕𑌯𑌾 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌨𑌰𑍁𑌤𑍍𑌸𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌮𑌧𑍍𑌯𑌮𑍇𑌵𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌾𑌰𑌣𑌮𑍍 ॥ 52 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌣𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌾𑌣𑌿 𑌧𑌨𑌧𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾𑌯𑍁𑌧𑍋𑌦𑌕𑍈𑌃 ।
𑌯𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑌿𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌾𑌨𑌿 𑌤𑌥𑌾 𑌶𑌿𑌲𑍍𑌪𑌿𑌧𑌨𑍁𑌰𑍍𑌧𑌰𑍈𑌃 ॥ 53 ॥
𑌆𑌯𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌵𑌿𑌪𑍁𑌲𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌲𑍍𑌪𑌤𑌰𑍋 𑌵𑍍𑌯𑌯𑌃 ।
𑌅𑌪𑌾𑌤𑍍𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌨 𑌤𑍇 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑍋𑌶𑍋 𑌗𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 54 ॥
𑌦𑍇𑌵𑌤𑌾𑌰𑍍𑌥𑍇 𑌚 𑌪𑌿𑌤𑍍𑌰𑌰𑍍𑌥𑍇𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾𑌭𑍍𑌯𑌾𑌗𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌚 ।
𑌯𑍋𑌧𑍇𑌷𑍁 𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌵𑌰𑍍𑌗𑍇𑌷𑍁 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌗𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 𑌤𑍇 𑌵𑍍𑌯𑌯𑌃 ॥ 55 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌾𑌰𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌿𑌶𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌕𑍍𑌷𑌾𑌰𑌿𑌤 𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌰𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌅𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟 𑌶𑍍𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌕𑍁𑌶𑌲𑍈𑌰𑍍𑌨 𑌲𑍋𑌭𑌾𑌦𑍍𑌵𑌧𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌶𑍁𑌚𑌿𑌃 ॥ 56 ॥
𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑌶𑍍𑌚 𑌕𑌾𑌲𑍇 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌸𑍍𑌸𑌕𑌾𑌰𑌣𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌮𑍁𑌚𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌚𑍋𑌰𑍋 𑌧𑌨𑌲𑍋𑌭𑌾𑌨𑍍𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭 ॥ 57 ॥
𑌵𑍍𑌯𑌸𑌨𑍇 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌾𑌢𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌅𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌵𑌿𑌰𑌾𑌗𑌾𑌃 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑌵𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑌾 𑌬𑌹𑍁𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌾𑌃 ॥ 58 ॥
𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌮𑌿𑌥𑍍𑌯𑌾𑌭𑌿𑌶𑌸𑍍𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌪𑌤𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌶𑍍𑌰𑍂𑌣𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌪𑌶𑍂𑌨𑍍𑌘𑍍𑌨𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑍍𑌯𑌰𑍍𑌥𑌮𑌨𑍁𑌶𑌾𑌸𑌤𑌃 ॥ 59 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌬𑌾𑌲𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍈𑌦𑍍𑌯𑌾𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌦𑌾𑌨𑍇𑌨 𑌮𑌨𑌸𑌾 𑌵𑌾𑌚𑌾 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌰𑍇𑌤𑍈𑌰𑍍𑌬𑍁𑌭𑍂𑌷𑌸𑍇 ॥ 60 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌗𑍁𑌰𑍂𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌤𑌾𑌪𑌸𑌾𑌨𑍍 𑌦𑍇𑌵𑌤𑌾𑌤𑌿𑌥𑍀𑌨𑍍 ।
𑌚𑍈𑌤𑍍𑌯𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍𑌸𑌿𑌧𑍍𑌦𑌾𑌰𑍍𑌥𑌾𑌨𑍍𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌮𑌸𑍍𑌯𑌸𑌿 ॥ 61 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌰𑍍𑌥𑍇𑌨 𑌵𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌮𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌧𑌰𑍍𑌮𑍇𑌣 𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌨𑌃 ।
𑌉𑌭𑍗 𑌵𑌾 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌲𑍋𑌭𑍇𑌨 𑌕𑌾𑌮𑍇𑌨 𑌚 𑌨 𑌬𑌾𑌧𑌸𑍇 ॥ 62 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌚 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌂 𑌚 𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌚 𑌜𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌵𑌰 ।
𑌵𑌿𑌭𑌜𑍍𑌯 𑌕𑌾𑌲𑍇 𑌕𑌾𑌲𑌜𑍍𑌞 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍𑌵𑌰𑌦 𑌸𑍇𑌵𑌸𑍇 ॥ 63 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾 𑌶𑍍𑌶𑌰𑍍𑌮 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌰𑍍𑌥𑌕𑍋𑌵𑌿𑌦𑌾𑌃 ।
𑌆𑌶𑌂𑌸𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌮𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞 𑌪𑍗𑌰𑌜𑌾𑌨𑌪𑌦𑍈𑌸𑍍𑌸𑌹 ॥ 64 ॥
𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿𑌕𑍍𑌯𑌮𑌨𑍃𑌤𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌦𑌂 𑌦𑍀𑌰𑍍𑌘𑌸𑍂𑌤𑍍𑌰𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌂 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌨𑌵𑌤𑌾𑌮𑌾𑌲𑌸𑍍𑌯𑌂 𑌪𑌞𑍍𑌚𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 65 ॥
𑌏𑌕𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌨𑌮𑌰𑍍𑌥𑌾𑌨𑌾𑌮𑌨𑌰𑍍𑌥𑌜𑍍𑌞𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌣𑌮𑍍 ।
𑌨𑌿𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑌾𑌨𑌾𑌮𑌨𑌾𑌰𑌮𑍍𑌭𑌂 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯𑌾𑌪𑌰𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑌣𑌮𑍍 ॥ 66 ॥
𑌮𑌙𑍍𑌗𑌲𑌾𑌦𑍍𑌯𑌪𑍍𑌰𑌯𑍋𑌗𑌂 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌤𑍍𑌥𑌾𑌨𑌂 𑌚 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌵𑌰𑍍𑌜𑌯𑌸𑍍𑌯𑍇𑌤𑌾𑌨𑍍𑌰𑌾𑌜𑌦𑍋𑌷𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌦𑌶 ॥ 67 ॥
𑌦𑌶𑌪𑌞𑍍𑌚𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌵𑌰𑍍𑌗𑌾𑌨𑍍𑌸𑌪𑍍𑌤𑌵𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌚 𑌤𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌤𑌃 ।
𑌅𑌷𑍍𑌟𑌵𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌵𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌚 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿𑌸𑍍𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 68 ॥
𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌜𑌯𑌂 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑍍𑌯𑌾 𑌷𑌾𑌡𑍍𑌗𑍁𑌣𑍍𑌯𑌂 𑌦𑍈𑌵𑌮𑌾𑌨𑍁𑌷𑌮𑍍 ।
𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌵𑌿𑌂𑌶𑌤𑌿𑌵𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌚 𑌤𑌥𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌕𑍃𑌤𑌿𑌮𑌣𑍍𑌡𑌲𑌮𑍍 ॥ 69 ॥
𑌯𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾𑌦𑌣𑍍𑌡𑌵𑌿𑌧𑌾𑌨𑌂 𑌚 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌯𑍋𑌨𑍀 𑌸𑌨𑍍𑌧𑌿𑌵𑌿𑌗𑍍𑌰𑌹𑍗 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍇𑌤𑌾𑌨𑍍𑌮𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞 𑌯𑌥𑌾𑌵𑌦𑌨𑍁𑌮𑌨𑍍𑌯𑌸𑍇 ॥ 70 ॥
𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌯𑌥𑍋𑌦𑍍𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍈𑌶𑍍𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌰𑍇𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑌮𑌸𑍍𑌤𑍈𑌰𑍍𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌯𑌸𑍇 𑌮𑌿𑌥𑌃 ॥ 71 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌫𑌲𑌾 𑌵𑍇𑌦𑌾𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌫𑌲𑌾𑌃 𑌕𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌃 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌫𑌲𑌾 𑌦𑌾𑌰𑌾𑌃 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌫𑌲𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌮𑍍 ॥ 72 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍇𑌷𑍈𑌵 𑌤𑍇 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌰𑍍𑌯𑌥𑍋𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌮𑌮 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌆𑌯𑍁𑌷𑍍𑌯𑌾 𑌚 𑌯𑌶𑌸𑍍𑌯𑌾 𑌚 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌕𑌾𑌮𑌾𑌰𑍍𑌥 𑌸𑌂𑌹𑌿𑌤𑌾 ॥ 73 ॥
𑌯𑌾𑌂 𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌂 𑌵𑌰𑍍𑌤𑌤𑍇 𑌤𑌾𑌤𑍋 𑌯𑌾𑌂 𑌚 𑌨𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌪𑌿𑌤𑌾𑌮𑌹𑌾𑌃 ।
𑌤𑌾𑌂 𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌂 𑌵𑌰𑍍𑌤𑌸𑍇 𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾𑌚 𑌸𑌤𑍍𑌪𑌥𑌗𑌾 𑌶𑍁𑌭𑌾 ॥ 74 ॥
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵𑌾𑌦𑍁 𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌭𑍋𑌜𑍍𑌯𑌮𑍇𑌕𑍋 𑌨𑌾𑌶𑍍𑌨𑌾𑌸𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌕𑌚𑍍𑌚𑌿𑌦𑌾𑌶𑌂𑌸𑌮𑌾𑌨𑍇𑌭𑍍𑌯𑍋 𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑍇𑌭𑍍𑌯 𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌯𑌚𑍍𑌛𑌸𑌿 ॥ 75 ॥
𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌤𑍁 𑌧𑌰𑍍𑌮𑍇𑌣 𑌹𑌿 𑌪𑌾𑌲𑌯𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌮𑌤𑌿𑌰𑍍𑌦𑌣𑍍𑌡𑌧𑌰𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌜𑌾𑌨𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌵𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌸𑍍𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌸𑍁𑌧𑌾𑌂 𑌯𑌥𑌾𑌵𑌦𑌿𑌤𑌶𑍍𑌚𑍍𑌯𑍁𑌤 𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌰𑍍𑌗𑌮𑍁𑌪𑍈𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 76 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌅𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌶𑌤𑌤𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha śatatamassargaḥ |
jaṭilaṃ cīravasanaṃ prāñjaliṃ patitaṃ bhuvi |
dadarśa rāmo durdarśaṃ yugānte bhāskaraṃyathā || 1 ||
kathañcidabhivijñāya vivarṇavadanaṃ kṛśam |
bhrātaraṃ bharataṃ rāmaḥ parijagrāha bāhunā || 2 ||
āghrāya rāmastaṃ mūrdhni pariṣvajya ca rāghavaḥ |
aṅke bharatamāropya paryapṛcchatsamāhitaḥ || 3 ||
kva nu te'bhūtpitā tāta yadaraṇyaṃ tvamāgataḥ |
na hi tvaṃ jīvatastasya vanamāgantumarhasi || 4 ||
cirasya bata paśyāmi dūrādbharatamāgatam |
duṣpratīkamaraṇye'smin kiṃ tāta vanamāgataḥ || 5 ||
kacciddhārayate tāta rājā yattvamihā'gataḥ |
kaccinna dīna ssahasā rājā lokāntaraṃ gataḥ || 6 ||
kaccitsaumya na te rājyaṃ bhraṣṭaṃ bālasya śāśvatam |
kaccicchuśrūṣase tāta pitaraṃ satyavikramam || 7 ||
kacciddhaśaratho rājā kuśalī satyasaṃṅgaraḥ |
rājasūyāśvamedhānāmāhartā dharmaniścayaḥ || 8 ||
sa kaccidbrāhmaṇo vidvān dharmanityo mahādyutiḥ |
ikṣvākūṇāmupādhyāyo yathāvattāta pūjyate || 9 ||
sā tāta kaccitkausalyā sumitrā ca prajāvatī |
sukhinī kaccidāryā ca devī nandati kaikayī || 10 ||
kaccidvinayasampannaḥ kulaputro bahuśrutaḥ |
anasūyuranudraṣṭā satkṛtaste purohitaḥ || 11 ||
kaccidagniṣu te yukto vidhijño matimānṛjuḥ |
hutaṃ ca hoṣyamāṇaṃ ca kāle vedayate sadā || 12 ||
kacciddevānpitrūn mātṛrgurūnpitṛsamānapi |
vṛddhāṃśca tāta vaidyāṃśca brāhmaṇāṃścābhimanyase || 13 ||
iṣvastravarasampannamarthaśāstra viśāradam |
sudhanvānamupādhyāyaṃ kaccittvaṃ tāta manyase || 14 ||
kaccidātmasamā śśūrā śśrutavanto jitendriyāḥ |
kulīnāśceṅgitajñāśca kṛtāste tāta mantriṇaḥ || 15 ||
mantro vijayamūlaṃ hi rājñāṃ bhavati rāghava |
susaṃvṛto mantradharairamātyai śśāstrakovidaiḥ || 16 ||
kaccinnidrāvaśaṃ naiṣīḥ kaccit kāle'vabudhyase |
kacciccāpararātreṣu cintiyasyarthanaipuṇam || 17 ||
kaccinmantrayase naikaḥ kaccinna bahubhissaha |
kaccitte mantrito mantro rāṣṭraṃ na paridhāvati || 18 ||
kaccidarthaṃ viniścitya laghumūlaṃ mahodayam |
kṣipramārabhase kartuṃ na dīrghayasi rāghava || 19 ||
kaccittu sukṛtānyeva kṛtarūpāṇi vā punaḥ |
viduste sarvakāryāṇi na kartavyāni pārthivāḥ || 20 ||
kaccinnatarkairyuktyā vā ye cāpyaparikīrtitāḥ |
tvayā vā tavāmātyairbudhyate tāta mantritam || 21 ||
kaccitsahasrānmūrkhāṇāmekamicchasi paṇḍitam |
paṇḍito hyarthakṛcchreṣu kuryānniśreyasaṃ mahat || 22 ||
sahasrāṇyapi mūrkhāṇāṃ yudyupāste mahīpatiḥ |
athavāpyayutānyeva nāsti teṣu sahāyatā || 23 ||
eko'pyamātyo medhāvī śūro dakṣo vicakṣaṇaḥ |
rājānaṃ rājaputraṃ vā prāpayenmahatīṃ śriyam || 24 ||
kaccinmukhyā mahātsveva madhyameṣu ca madhyamāḥ |
jaghanyāśca jaghanyeṣu bhṛtyāḥ karmasu yojitāḥ || 25 ||
amātyānupadhātītānpitṛpaitāmahāñchucīn |
śreṣṭhāñchreṣṭheṣukaccitvaṃ niyojayasi karmasu || 26 ||
kaccinnogreṇa daṇḍena bhṛśamudvejitaprajam |
rāṣṭraṃ tavānujānanti mantriṇaḥ kaikayīsuta || 27 ||
kaccittvāṃ nāvajānanti yājakāḥ patitaṃ yathā |
ugrapratigrahītāraṃ kāmayānamiva striyaḥ || 28 ||
upāyakuśalaṃ vaidyaṃ bhṛtyasandūṣaṇe ratam |
śūramaiśvaryakāmaṃ ca yo na hanti sa hanyate || 29 ||
kacciddhṛṣṭaśca śūraśca matimān dhṛtimān śuciḥ |
kulīnaścānuraktaśca dakṣassenāpatiḥ kṛtaḥ || 30 ||
balavantaśca kaccitte mukhyā yudhdaviśāradāḥ |
dṛṣṭāpadānā vikrāntāstvayā satkṛtyamānitāḥ || 31 ||
kaccidbalasya bhaktaṃ ca vetanaṃ ca yathocitam |
samprāptakālaṃ dātavyaṃ dadāsi na vilambase || 32 ||
kālātikramaṇāccaiva bhaktavetanayorbhṛtāḥ |
bhartuḥ kupyanti duṣyanti so'nartha ssumahān smṛtaḥ || 33 ||
kaccitsarve'nuraktāstvāṃ kulaputrāḥ pradhānataḥ |
kaccitprāṇāṃ stavārtheṣu santyajanti samāhitāḥ || 34 ||
kaccijjānapado vidvāndakṣiṇaḥ pratibhānavān |
yathoktavādī dūtaste kṛto bharata paṇḍitaḥ || 35 ||
kaccidaṣṭādaśānyeṣu svapakṣe daśa pañca ca |
tribhistribhiravijñātairvetsi tīrthāni cārakaiḥ || 36 ||
kaccidvyapāstānahitānpratiyātāṃśca sarvadā |
durbalānanavajñāya vartase ripusūdana || 37 ||
kaccinna laukāyatikānbrāhmaṇāṃstāta sevase |
anarthakuśalā hyete bālāḥ paṇḍitamāninaḥ || 38 ||
dharmaśāstreṣu mukhyeṣu vidyamāneṣu durbudhāḥ |
buddhimānvīkṣikīṃ prāpya nirarthaṃ pravadanti te || 39 ||
vīrairadhyuṣitāṃ pūrvamasmākaṃ tāta pūrvakaiḥ |
satyanāmāṃ dṛḍha dvārāṃ hastyaśvarathasaṅkulām || 40 ||
brāhmaṇaiḥ kṣatriyairvaiśyai ssvakarmanirataissadā |
jitendriyairmahotsāhairvṛtāmāryai ssahasraśaḥ || 41 ||
prāsādairvividhākārairvṛtāṃ vaidyajanākulām |
kaccitsumuditāṃ sphītāmayodhyāṃ parirakṣasi || 42 ||
kacciccaityaśatairjuṣṭa ssuniviṣṭajanākulaḥ |
devasthānaiḥ prapābhiśca taṭākaiścopaśobhitaḥ || 43 ||
prahṛṣṭanaranārīkassamājotsavaśobhitaḥ |
sukṛṣṭasīmā paśumānhiṃsābhiḥ parivarjitaḥ || 44 ||
adevamātṛko ramya śśvāpadaiḥ parivarjitaḥ |
parityakto bhayaissarvaiḥ khanibhiścopaśobhitaḥ || 45 ||
vivarjito naraiḥ pāpairmama pūrvai ssurakṣitaḥ |
kaccijjanapadassphītaḥ sukhaṃ vasati rāghava || 46 ||
kaccitte dayitāssarve kṛṣigorakṣajīvinaḥ |
vārtāyāṃ saṃśritastāta loko hi sukhamedhate || 47 ||
teṣāṃ guptiparīhāraiḥ kaccitte bharaṇaṃ kṛtam |
rakṣyā hi rājñā dharmeṇa sarve viṣayavāsinaḥ || 48 ||
kaccistriya ssāntvayasi kaccittāśca surakṣitāḥ |
kaccinna śraddhāsyāsāṃ kaccidguhyaṃ na bhāṣase || 49 ||
kaccinnāgavanaṃ guptaṃ kaccitte santi dhenukāḥ |
kaccinna gaṇikāśvānāṃ kuñjarāṇāṃ ca tṛpyasi || 50 ||
kacciddarśayase nityaṃ manuṣyāṇāṃ vibhūṣitam |
utthāyotthāya pūrvāhṇe rājaputra mahāpathe || 51 ||
kaccinna sarve karmāntāḥ pratyakṣāste'viśaṅkayā |
sarve vā punarutsṛṣṭā madhyamevātra kāraṇam || 52 ||
kaccitsarvāṇi durgāṇi dhanadhānyāyudhodakaiḥ |
yantraiśca paripūrṇāni tathā śilpidhanurdharaiḥ || 53 ||
āyaste vipulaḥ kaccitkaccidalpataro vyayaḥ |
apātreṣu na te kaccitkośo gacchati rāghava || 54 ||
devatārthe ca pitrarthebrāhmaṇābhyāgateṣu ca |
yodheṣu mitravargeṣu kaccidgacchati te vyayaḥ || 55 ||
kaccidāryo viśuddhātmā kṣārita ścāparakarmaṇā |
apṛṣṭa śśāstrakuśalairna lobhādvadhyate śuciḥ || 56 ||
gṛhītaścaiva pṛṣṭaśca kāle dṛṣṭassakāraṇaḥ |
kaccinna mucyate coro dhanalobhānnararṣabha || 57 ||
vyasane kaccidāḍhyasya durgatasya ca rāghava |
arthaṃ virāgāḥ paśyanti tavāmātyā bahuśrutāḥ || 58 ||
yāni mithyābhiśastānāṃ patantyaśrūṇi rāghava |
tāni putrānpaśūnghnanti prītyarthamanuśāsataḥ || 59 ||
kaccidvṛddhāṃśca bālāṃśca vaidyāmukhyāṃśca rāghava |
dānena manasā vācā tribhiretairbubhūṣase || 60 ||
kaccidgurūṃśca vṛddhāṃśca tāpasān devatātithīn |
caityāṃśca sarvānsidhdārthānbrāhmaṇāṃśca namasyasi || 61 ||
kaccidarthena vā dharmamarthaṃ dharmeṇa vā punaḥ |
ubhau vā prītilobhena kāmena ca na bādhase || 62 ||
kaccidarthaṃ ca dharmaṃ ca kāmaṃ ca jayatāṃ vara |
vibhajya kāle kālajña sarvānvarada sevase || 63 ||
kaccitte brāhmaṇā śśarma sarvaśāstrārthakovidāḥ |
āśaṃsante mahāprājña paurajānapadaissaha || 64 ||
nāstikyamanṛtaṃ krodhaṃ pramādaṃ dīrghasūtratām |
adarśanaṃ jñānavatāmālasyaṃ pañcavṛttitām || 65 ||
ekacintanamarthānāmanarthajñaiśca mantraṇam |
niścitānāmanārambhaṃ mantrasyāparirakṣaṇam || 66 ||
maṅgalādyaprayogaṃ ca pratyutthānaṃ ca sarvataḥ |
kaccitvaṃ varjayasyetānrājadoṣāṃścaturdaśa || 67 ||
daśapañcacaturvargānsaptavargaṃ ca tattvataḥ |
aṣṭavargaṃ trivargaṃ ca vidyāstisraśca rāghava || 68 ||
indriyāṇāṃ jayaṃ buddhyā ṣāḍguṇyaṃ daivamānuṣam |
kṛtyaṃ viṃśativargaṃ ca tathā prakṛtimaṇḍalam || 69 ||
yātrādaṇḍavidhānaṃ ca dviyonī sandhivigrahau |
kaccidetānmahāprājña yathāvadanumanyase || 70 ||
mantribhistvaṃ yathoddiṣṭaiścaturbhistribhireva vā |
kaccitsamastairvyastaiśca mantraṃ mantrayase mithaḥ || 71 ||
kaccitte saphalā vedāḥ kaccitte saphalāḥ kriyāḥ |
kaccitte saphalā dārāḥ kaccitte saphalaṃ śrutam || 72 ||
kaccideṣaiva te buddhiryathoktā mama rāghava |
āyuṣyā ca yaśasyā ca dharmakāmārtha saṃhitā || 73 ||
yāṃ vṛttiṃ vartate tāto yāṃ ca naḥ prapitāmahāḥ |
tāṃ vṛttiṃ vartase kaccidyāca satpathagā śubhā || 74 ||
kaccitsvādu kṛtaṃ bhojyameko nāśnāsi rāghava |
kaccidāśaṃsamānebhyo mitrebhya ssamprayacchasi || 75 ||
rājā tu dharmeṇa hi pālayitvā mahāmatirdaṇḍadharaḥ prajānām |
avāpya kṛtsnāṃ vasudhāṃ yathāvaditaścyuta ssvargamupaiti vidvān || 76 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe śatatamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अयोध्याकाण्डम् ।
अथ शततमस्सर्गः ।
जटिलं चीरवसनं प्राञ्जलिं पतितं भुवि ।
ददर्श रामो दुर्दर्शं युगान्ते भास्करंयथा ॥ 1 ॥
कथञ्चिदभिविज्ञाय विवर्णवदनं कृशम् ।
भ्रातरं भरतं रामः परिजग्राह बाहुना ॥ 2 ॥
आघ्राय रामस्तं मूर्ध्नि परिष्वज्य च राघवः ।
अङ्के भरतमारोप्य पर्यपृच्छत्समाहितः ॥ 3 ॥
क्व नु तेऽभूत्पिता तात यदरण्यं त्वमागतः ।
न हि त्वं जीवतस्तस्य वनमागन्तुमर्हसि ॥ 4 ॥
चिरस्य बत पश्यामि दूराद्भरतमागतम् ।
दुष्प्रतीकमरण्येऽस्मिन् किं तात वनमागतः ॥ 5 ॥
कच्चिद्धारयते तात राजा यत्त्वमिहाऽगतः ।
कच्चिन्न दीन स्सहसा राजा लोकान्तरं गतः ॥ 6 ॥
कच्चित्सौम्य न ते राज्यं भ्रष्टं बालस्य शाश्वतम् ।
कच्चिच्छुश्रूषसे तात पितरं सत्यविक्रमम् ॥ 7 ॥
कच्चिद्धशरथो राजा कुशली सत्यसंङ्गरः ।
राजसूयाश्वमेधानामाहर्ता धर्मनिश्चयः ॥ 8 ॥
स कच्चिद्ब्राह्मणो विद्वान् धर्मनित्यो महाद्युतिः ।
इक्ष्वाकूणामुपाध्यायो यथावत्तात पूज्यते ॥ 9 ॥
सा तात कच्चित्कौसल्या सुमित्रा च प्रजावती ।
सुखिनी कच्चिदार्या च देवी नन्दति कैकयी ॥ 10 ॥
कच्चिद्विनयसम्पन्नः कुलपुत्रो बहुश्रुतः ।
अनसूयुरनुद्रष्टा सत्कृतस्ते पुरोहितः ॥ 11 ॥
कच्चिदग्निषु ते युक्तो विधिज्ञो मतिमानृजुः ।
हुतं च होष्यमाणं च काले वेदयते सदा ॥ 12 ॥
कच्चिद्देवान्पित्रून् मातृर्गुरून्पितृसमानपि ।
वृद्धांश्च तात वैद्यांश्च ब्राह्मणांश्चाभिमन्यसे ॥ 13 ॥
इष्वस्त्रवरसम्पन्नमर्थशास्त्र विशारदम् ।
सुधन्वानमुपाध्यायं कच्चित्त्वं तात मन्यसे ॥ 14 ॥
कच्चिदात्मसमा श्शूरा श्श्रुतवन्तो जितेन्द्रियाः ।
कुलीनाश्चेङ्गितज्ञाश्च कृतास्ते तात मन्त्रिणः ॥ 15 ॥
मन्त्रो विजयमूलं हि राज्ञां भवति राघव ।
सुसंवृतो मन्त्रधरैरमात्यै श्शास्त्रकोविदैः ॥ 16 ॥
कच्चिन्निद्रावशं नैषीः कच्चित् कालेऽवबुध्यसे ।
कच्चिच्चापररात्रेषु चिन्तियस्यर्थनैपुणम् ॥ 17 ॥
कच्चिन्मन्त्रयसे नैकः कच्चिन्न बहुभिस्सह ।
कच्चित्ते मन्त्रितो मन्त्रो राष्ट्रं न परिधावति ॥ 18 ॥
कच्चिदर्थं विनिश्चित्य लघुमूलं महोदयम् ।
क्षिप्रमारभसे कर्तुं न दीर्घयसि राघव ॥ 19 ॥
कच्चित्तु सुकृतान्येव कृतरूपाणि वा पुनः ।
विदुस्ते सर्वकार्याणि न कर्तव्यानि पार्थिवाः ॥ 20 ॥
कच्चिन्नतर्कैर्युक्त्या वा ये चाप्यपरिकीर्तिताः ।
त्वया वा तवामात्यैर्बुध्यते तात मन्त्रितम् ॥ 21 ॥
कच्चित्सहस्रान्मूर्खाणामेकमिच्छसि पण्डितम् ।
पण्डितो ह्यर्थकृच्छ्रेषु कुर्यान्निश्रेयसं महत् ॥ 22 ॥
सहस्राण्यपि मूर्खाणां युद्युपास्ते महीपतिः ।
अथवाप्ययुतान्येव नास्ति तेषु सहायता ॥ 23 ॥
एकोऽप्यमात्यो मेधावी शूरो दक्षो विचक्षणः ।
राजानं राजपुत्रं वा प्रापयेन्महतीं श्रियम् ॥ 24 ॥
कच्चिन्मुख्या महात्स्वेव मध्यमेषु च मध्यमाः ।
जघन्याश्च जघन्येषु भृत्याः कर्मसु योजिताः ॥ 25 ॥
अमात्यानुपधातीतान्पितृपैतामहाञ्छुचीन् ।
श्रेष्ठाञ्छ्रेष्ठेषुकच्चित्वं नियोजयसि कर्मसु ॥ 26 ॥
कच्चिन्नोग्रेण दण्डेन भृशमुद्वेजितप्रजम् ।
राष्ट्रं तवानुजानन्ति मन्त्रिणः कैकयीसुत ॥ 27 ॥
कच्चित्त्वां नावजानन्ति याजकाः पतितं यथा ।
उग्रप्रतिग्रहीतारं कामयानमिव स्त्रियः ॥ 28 ॥
उपायकुशलं वैद्यं भृत्यसन्दूषणे रतम् ।
शूरमैश्वर्यकामं च यो न हन्ति स हन्यते ॥ 29 ॥
कच्चिद्धृष्टश्च शूरश्च मतिमान् धृतिमान् शुचिः ।
कुलीनश्चानुरक्तश्च दक्षस्सेनापतिः कृतः ॥ 30 ॥
बलवन्तश्च कच्चित्ते मुख्या युध्दविशारदाः ।
दृष्टापदाना विक्रान्तास्त्वया सत्कृत्यमानिताः ॥ 31 ॥
कच्चिद्बलस्य भक्तं च वेतनं च यथोचितम् ।
सम्प्राप्तकालं दातव्यं ददासि न विलम्बसे ॥ 32 ॥
कालातिक्रमणाच्चैव भक्तवेतनयोर्भृताः ।
भर्तुः कुप्यन्ति दुष्यन्ति सोऽनर्थ स्सुमहान् स्मृतः ॥ 33 ॥
कच्चित्सर्वेऽनुरक्तास्त्वां कुलपुत्राः प्रधानतः ।
कच्चित्प्राणां स्तवार्थेषु सन्त्यजन्ति समाहिताः ॥ 34 ॥
कच्चिज्जानपदो विद्वान्दक्षिणः प्रतिभानवान् ।
यथोक्तवादी दूतस्ते कृतो भरत पण्डितः ॥ 35 ॥
कच्चिदष्टादशान्येषु स्वपक्षे दश पञ्च च ।
त्रिभिस्त्रिभिरविज्ञातैर्वेत्सि तीर्थानि चारकैः ॥ 36 ॥
कच्चिद्व्यपास्तानहितान्प्रतियातांश्च सर्वदा ।
दुर्बलाननवज्ञाय वर्तसे रिपुसूदन ॥ 37 ॥
कच्चिन्न लौकायतिकान्ब्राह्मणांस्तात सेवसे ।
अनर्थकुशला ह्येते बालाः पण्डितमानिनः ॥ 38 ॥
धर्मशास्त्रेषु मुख्येषु विद्यमानेषु दुर्बुधाः ।
बुद्धिमान्वीक्षिकीं प्राप्य निरर्थं प्रवदन्ति ते ॥ 39 ॥
वीरैरध्युषितां पूर्वमस्माकं तात पूर्वकैः ।
सत्यनामां दृढ द्वारां हस्त्यश्वरथसङ्कुलाम् ॥ 40 ॥
ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यै स्स्वकर्मनिरतैस्सदा ।
जितेन्द्रियैर्महोत्साहैर्वृतामार्यै स्सहस्रशः ॥ 41 ॥
प्रासादैर्विविधाकारैर्वृतां वैद्यजनाकुलाम् ।
कच्चित्सुमुदितां स्फीतामयोध्यां परिरक्षसि ॥ 42 ॥
कच्चिच्चैत्यशतैर्जुष्ट स्सुनिविष्टजनाकुलः ।
देवस्थानैः प्रपाभिश्च तटाकैश्चोपशोभितः ॥ 43 ॥
प्रहृष्टनरनारीकस्समाजोत्सवशोभितः ।
सुकृष्टसीमा पशुमान्हिंसाभिः परिवर्जितः ॥ 44 ॥
अदेवमातृको रम्य श्श्वापदैः परिवर्जितः ।
परित्यक्तो भयैस्सर्वैः खनिभिश्चोपशोभितः ॥ 45 ॥
विवर्जितो नरैः पापैर्मम पूर्वै स्सुरक्षितः ।
कच्चिज्जनपदस्स्फीतः सुखं वसति राघव ॥ 46 ॥
कच्चित्ते दयितास्सर्वे कृषिगोरक्षजीविनः ।
वार्तायां संश्रितस्तात लोको हि सुखमेधते ॥ 47 ॥
तेषां गुप्तिपरीहारैः कच्चित्ते भरणं कृतम् ।
रक्ष्या हि राज्ञा धर्मेण सर्वे विषयवासिनः ॥ 48 ॥
कच्चिस्त्रिय स्सान्त्वयसि कच्चित्ताश्च सुरक्षिताः ।
कच्चिन्न श्रद्धास्यासां कच्चिद्गुह्यं न भाषसे ॥ 49 ॥
कच्चिन्नागवनं गुप्तं कच्चित्ते सन्ति धेनुकाः ।
कच्चिन्न गणिकाश्वानां कुञ्जराणां च तृप्यसि ॥ 50 ॥
कच्चिद्दर्शयसे नित्यं मनुष्याणां विभूषितम् ।
उत्थायोत्थाय पूर्वाह्णे राजपुत्र महापथे ॥ 51 ॥
कच्चिन्न सर्वे कर्मान्ताः प्रत्यक्षास्तेऽविशङ्कया ।
सर्वे वा पुनरुत्सृष्टा मध्यमेवात्र कारणम् ॥ 52 ॥
कच्चित्सर्वाणि दुर्गाणि धनधान्यायुधोदकैः ।
यन्त्रैश्च परिपूर्णानि तथा शिल्पिधनुर्धरैः ॥ 53 ॥
आयस्ते विपुलः कच्चित्कच्चिदल्पतरो व्ययः ।
अपात्रेषु न ते कच्चित्कोशो गच्छति राघव ॥ 54 ॥
देवतार्थे च पित्रर्थेब्राह्मणाभ्यागतेषु च ।
योधेषु मित्रवर्गेषु कच्चिद्गच्छति ते व्ययः ॥ 55 ॥
कच्चिदार्यो विशुद्धात्मा क्षारित श्चापरकर्मणा ।
अपृष्ट श्शास्त्रकुशलैर्न लोभाद्वध्यते शुचिः ॥ 56 ॥
गृहीतश्चैव पृष्टश्च काले दृष्टस्सकारणः ।
कच्चिन्न मुच्यते चोरो धनलोभान्नरर्षभ ॥ 57 ॥
व्यसने कच्चिदाढ्यस्य दुर्गतस्य च राघव ।
अर्थं विरागाः पश्यन्ति तवामात्या बहुश्रुताः ॥ 58 ॥
यानि मिथ्याभिशस्तानां पतन्त्यश्रूणि राघव ।
तानि पुत्रान्पशून्घ्नन्ति प्रीत्यर्थमनुशासतः ॥ 59 ॥
कच्चिद्वृद्धांश्च बालांश्च वैद्यामुख्यांश्च राघव ।
दानेन मनसा वाचा त्रिभिरेतैर्बुभूषसे ॥ 60 ॥
कच्चिद्गुरूंश्च वृद्धांश्च तापसान् देवतातिथीन् ।
चैत्यांश्च सर्वान्सिध्दार्थान्ब्राह्मणांश्च नमस्यसि ॥ 61 ॥
कच्चिदर्थेन वा धर्ममर्थं धर्मेण वा पुनः ।
उभौ वा प्रीतिलोभेन कामेन च न बाधसे ॥ 62 ॥
कच्चिदर्थं च धर्मं च कामं च जयतां वर ।
विभज्य काले कालज्ञ सर्वान्वरद सेवसे ॥ 63 ॥
कच्चित्ते ब्राह्मणा श्शर्म सर्वशास्त्रार्थकोविदाः ।
आशंसन्ते महाप्राज्ञ पौरजानपदैस्सह ॥ 64 ॥
नास्तिक्यमनृतं क्रोधं प्रमादं दीर्घसूत्रताम् ।
अदर्शनं ज्ञानवतामालस्यं पञ्चवृत्तिताम् ॥ 65 ॥
एकचिन्तनमर्थानामनर्थज्ञैश्च मन्त्रणम् ।
निश्चितानामनारम्भं मन्त्रस्यापरिरक्षणम् ॥ 66 ॥
मङ्गलाद्यप्रयोगं च प्रत्युत्थानं च सर्वतः ।
कच्चित्वं वर्जयस्येतान्राजदोषांश्चतुर्दश ॥ 67 ॥
दशपञ्चचतुर्वर्गान्सप्तवर्गं च तत्त्वतः ।
अष्टवर्गं त्रिवर्गं च विद्यास्तिस्रश्च राघव ॥ 68 ॥
इन्द्रियाणां जयं बुद्ध्या षाड्गुण्यं दैवमानुषम् ।
कृत्यं विंशतिवर्गं च तथा प्रकृतिमण्डलम् ॥ 69 ॥
यात्रादण्डविधानं च द्वियोनी सन्धिविग्रहौ ।
कच्चिदेतान्महाप्राज्ञ यथावदनुमन्यसे ॥ 70 ॥
मन्त्रिभिस्त्वं यथोद्दिष्टैश्चतुर्भिस्त्रिभिरेव वा ।
कच्चित्समस्तैर्व्यस्तैश्च मन्त्रं मन्त्रयसे मिथः ॥ 71 ॥
कच्चित्ते सफला वेदाः कच्चित्ते सफलाः क्रियाः ।
कच्चित्ते सफला दाराः कच्चित्ते सफलं श्रुतम् ॥ 72 ॥
कच्चिदेषैव ते बुद्धिर्यथोक्ता मम राघव ।
आयुष्या च यशस्या च धर्मकामार्थ संहिता ॥ 73 ॥
यां वृत्तिं वर्तते तातो यां च नः प्रपितामहाः ।
तां वृत्तिं वर्तसे कच्चिद्याच सत्पथगा शुभा ॥ 74 ॥
कच्चित्स्वादु कृतं भोज्यमेको नाश्नासि राघव ।
कच्चिदाशंसमानेभ्यो मित्रेभ्य स्सम्प्रयच्छसि ॥ 75 ॥
राजा तु धर्मेण हि पालयित्वा महामतिर्दण्डधरः प्रजानाम् ।
अवाप्य कृत्स्नां वसुधां यथावदितश्च्युत स्स्वर्गमुपैति विद्वान् ॥ 76 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अयोध्याकाण्डे शततमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha śatatamassargaḥ |
jaṭilaṃ cīravasanaṃ prāñjaliṃ patitaṃ bhuvi |
dadarśa rāmo durdarśaṃ yugānte bhāskaraṃyathā || 1 ||
kathañcidabhivijñāya vivarṇavadanaṃ kṛśam |
bhrātaraṃ bharataṃ rāmaḥ parijagrāha bāhunā || 2 ||
āghrāya rāmastaṃ mūrdhni pariṣvajya ca rāghavaḥ |
aṅke bharatamāropya paryapṛcchatsamāhitaḥ || 3 ||
kva nu te'bhūtpitā tāta yadaraṇyaṃ tvamāgataḥ |
na hi tvaṃ jīvatastasya vanamāgantumarhasi || 4 ||
cirasya bata paśyāmi dūrādbharatamāgatam |
duṣpratīkamaraṇye'smin kiṃ tāta vanamāgataḥ || 5 ||
kacciddhārayate tāta rājā yattvamihā'gataḥ |
kaccinna dīna ssahasā rājā lokāntaraṃ gataḥ || 6 ||
kaccitsaumya na te rājyaṃ bhraṣṭaṃ bālasya śāśvatam |
kaccicchuśrūṣase tāta pitaraṃ satyavikramam || 7 ||
kacciddhaśaratho rājā kuśalī satyasaṃṅgaraḥ |
rājasūyāśvamedhānāmāhartā dharmaniścayaḥ || 8 ||
sa kaccidbrāhmaṇo vidvān dharmanityo mahādyutiḥ |
ikṣvākūṇāmupādhyāyo yathāvattāta pūjyate || 9 ||
sā tāta kaccitkausalyā sumitrā ca prajāvatī |
sukhinī kaccidāryā ca devī nandati kaikayī || 10 ||
kaccidvinayasampannaḥ kulaputro bahuśrutaḥ |
anasūyuranudraṣṭā satkṛtaste purohitaḥ || 11 ||
kaccidagniṣu te yukto vidhijño matimānṛjuḥ |
hutaṃ ca hoṣyamāṇaṃ ca kāle vedayate sadā || 12 ||
kacciddevānpitrūn mātṛrgurūnpitṛsamānapi |
vṛddhāṃśca tāta vaidyāṃśca brāhmaṇāṃścābhimanyase || 13 ||
iṣvastravarasampannamarthaśāstra viśāradam |
sudhanvānamupādhyāyaṃ kaccittvaṃ tāta manyase || 14 ||
kaccidātmasamā śśūrā śśrutavanto jitendriyāḥ |
kulīnāśceṅgitajñāśca kṛtāste tāta mantriṇaḥ || 15 ||
mantro vijayamūlaṃ hi rājñāṃ bhavati rāghava |
susaṃvṛto mantradharairamātyai śśāstrakovidaiḥ || 16 ||
kaccinnidrāvaśaṃ naiṣīḥ kaccit kāle'vabudhyase |
kacciccāpararātreṣu cintiyasyarthanaipuṇam || 17 ||
kaccinmantrayase naikaḥ kaccinna bahubhissaha |
kaccitte mantrito mantro rāṣṭraṃ na paridhāvati || 18 ||
kaccidarthaṃ viniścitya laghumūlaṃ mahodayam |
kṣipramārabhase kartuṃ na dīrghayasi rāghava || 19 ||
kaccittu sukṛtānyeva kṛtarūpāṇi vā punaḥ |
viduste sarvakāryāṇi na kartavyāni pārthivāḥ || 20 ||
kaccinnatarkairyuktyā vā ye cāpyaparikīrtitāḥ |
tvayā vā tavāmātyairbudhyate tāta mantritam || 21 ||
kaccitsahasrānmūrkhāṇāmekamicchasi paṇḍitam |
paṇḍito hyarthakṛcchreṣu kuryānniśreyasaṃ mahat || 22 ||
sahasrāṇyapi mūrkhāṇāṃ yudyupāste mahīpatiḥ |
athavāpyayutānyeva nāsti teṣu sahāyatā || 23 ||
eko'pyamātyo medhāvī śūro dakṣo vicakṣaṇaḥ |
rājānaṃ rājaputraṃ vā prāpayenmahatīṃ śriyam || 24 ||
kaccinmukhyā mahātsveva madhyameṣu ca madhyamāḥ |
jaghanyāśca jaghanyeṣu bhṛtyāḥ karmasu yojitāḥ || 25 ||
amātyānupadhātītānpitṛpaitāmahāñchucīn |
śreṣṭhāñchreṣṭheṣukaccitvaṃ niyojayasi karmasu || 26 ||
kaccinnogreṇa daṇḍena bhṛśamudvejitaprajam |
rāṣṭraṃ tavānujānanti mantriṇaḥ kaikayīsuta || 27 ||
kaccittvāṃ nāvajānanti yājakāḥ patitaṃ yathā |
ugrapratigrahītāraṃ kāmayānamiva striyaḥ || 28 ||
upāyakuśalaṃ vaidyaṃ bhṛtyasandūṣaṇe ratam |
śūramaiśvaryakāmaṃ ca yo na hanti sa hanyate || 29 ||
kacciddhṛṣṭaśca śūraśca matimān dhṛtimān śuciḥ |
kulīnaścānuraktaśca dakṣassenāpatiḥ kṛtaḥ || 30 ||
balavantaśca kaccitte mukhyā yudhdaviśāradāḥ |
dṛṣṭāpadānā vikrāntāstvayā satkṛtyamānitāḥ || 31 ||
kaccidbalasya bhaktaṃ ca vetanaṃ ca yathocitam |
samprāptakālaṃ dātavyaṃ dadāsi na vilambase || 32 ||
kālātikramaṇāccaiva bhaktavetanayorbhṛtāḥ |
bhartuḥ kupyanti duṣyanti so'nartha ssumahān smṛtaḥ || 33 ||
kaccitsarve'nuraktāstvāṃ kulaputrāḥ pradhānataḥ |
kaccitprāṇāṃ stavārtheṣu santyajanti samāhitāḥ || 34 ||
kaccijjānapado vidvāndakṣiṇaḥ pratibhānavān |
yathoktavādī dūtaste kṛto bharata paṇḍitaḥ || 35 ||
kaccidaṣṭādaśānyeṣu svapakṣe daśa pañca ca |
tribhistribhiravijñātairvetsi tīrthāni cārakaiḥ || 36 ||
kaccidvyapāstānahitānpratiyātāṃśca sarvadā |
durbalānanavajñāya vartase ripusūdana || 37 ||
kaccinna laukāyatikānbrāhmaṇāṃstāta sevase |
anarthakuśalā hyete bālāḥ paṇḍitamāninaḥ || 38 ||
dharmaśāstreṣu mukhyeṣu vidyamāneṣu durbudhāḥ |
buddhimānvīkṣikīṃ prāpya nirarthaṃ pravadanti te || 39 ||
vīrairadhyuṣitāṃ pūrvamasmākaṃ tāta pūrvakaiḥ |
satyanāmāṃ dṛḍha dvārāṃ hastyaśvarathasaṅkulām || 40 ||
brāhmaṇaiḥ kṣatriyairvaiśyai ssvakarmanirataissadā |
jitendriyairmahotsāhairvṛtāmāryai ssahasraśaḥ || 41 ||
prāsādairvividhākārairvṛtāṃ vaidyajanākulām |
kaccitsumuditāṃ sphītāmayodhyāṃ parirakṣasi || 42 ||
kacciccaityaśatairjuṣṭa ssuniviṣṭajanākulaḥ |
devasthānaiḥ prapābhiśca taṭākaiścopaśobhitaḥ || 43 ||
prahṛṣṭanaranārīkassamājotsavaśobhitaḥ |
sukṛṣṭasīmā paśumānhiṃsābhiḥ parivarjitaḥ || 44 ||
adevamātṛko ramya śśvāpadaiḥ parivarjitaḥ |
parityakto bhayaissarvaiḥ khanibhiścopaśobhitaḥ || 45 ||
vivarjito naraiḥ pāpairmama pūrvai ssurakṣitaḥ |
kaccijjanapadassphītaḥ sukhaṃ vasati rāghava || 46 ||
kaccitte dayitāssarve kṛṣigorakṣajīvinaḥ |
vārtāyāṃ saṃśritastāta loko hi sukhamedhate || 47 ||
teṣāṃ guptiparīhāraiḥ kaccitte bharaṇaṃ kṛtam |
rakṣyā hi rājñā dharmeṇa sarve viṣayavāsinaḥ || 48 ||
kaccistriya ssāntvayasi kaccittāśca surakṣitāḥ |
kaccinna śraddhāsyāsāṃ kaccidguhyaṃ na bhāṣase || 49 ||
kaccinnāgavanaṃ guptaṃ kaccitte santi dhenukāḥ |
kaccinna gaṇikāśvānāṃ kuñjarāṇāṃ ca tṛpyasi || 50 ||
kacciddarśayase nityaṃ manuṣyāṇāṃ vibhūṣitam |
utthāyotthāya pūrvāhṇe rājaputra mahāpathe || 51 ||
kaccinna sarve karmāntāḥ pratyakṣāste'viśaṅkayā |
sarve vā punarutsṛṣṭā madhyamevātra kāraṇam || 52 ||
kaccitsarvāṇi durgāṇi dhanadhānyāyudhodakaiḥ |
yantraiśca paripūrṇāni tathā śilpidhanurdharaiḥ || 53 ||
āyaste vipulaḥ kaccitkaccidalpataro vyayaḥ |
apātreṣu na te kaccitkośo gacchati rāghava || 54 ||
devatārthe ca pitrarthebrāhmaṇābhyāgateṣu ca |
yodheṣu mitravargeṣu kaccidgacchati te vyayaḥ || 55 ||
kaccidāryo viśuddhātmā kṣārita ścāparakarmaṇā |
apṛṣṭa śśāstrakuśalairna lobhādvadhyate śuciḥ || 56 ||
gṛhītaścaiva pṛṣṭaśca kāle dṛṣṭassakāraṇaḥ |
kaccinna mucyate coro dhanalobhānnararṣabha || 57 ||
vyasane kaccidāḍhyasya durgatasya ca rāghava |
arthaṃ virāgāḥ paśyanti tavāmātyā bahuśrutāḥ || 58 ||
yāni mithyābhiśastānāṃ patantyaśrūṇi rāghava |
tāni putrānpaśūnghnanti prītyarthamanuśāsataḥ || 59 ||
kaccidvṛddhāṃśca bālāṃśca vaidyāmukhyāṃśca rāghava |
dānena manasā vācā tribhiretairbubhūṣase || 60 ||
kaccidgurūṃśca vṛddhāṃśca tāpasān devatātithīn |
caityāṃśca sarvānsidhdārthānbrāhmaṇāṃśca namasyasi || 61 ||
kaccidarthena vā dharmamarthaṃ dharmeṇa vā punaḥ |
ubhau vā prītilobhena kāmena ca na bādhase || 62 ||
kaccidarthaṃ ca dharmaṃ ca kāmaṃ ca jayatāṃ vara |
vibhajya kāle kālajña sarvānvarada sevase || 63 ||
kaccitte brāhmaṇā śśarma sarvaśāstrārthakovidāḥ |
āśaṃsante mahāprājña paurajānapadaissaha || 64 ||
nāstikyamanṛtaṃ krodhaṃ pramādaṃ dīrghasūtratām |
adarśanaṃ jñānavatāmālasyaṃ pañcavṛttitām || 65 ||
ekacintanamarthānāmanarthajñaiśca mantraṇam |
niścitānāmanārambhaṃ mantrasyāparirakṣaṇam || 66 ||
maṅgalādyaprayogaṃ ca pratyutthānaṃ ca sarvataḥ |
kaccitvaṃ varjayasyetānrājadoṣāṃścaturdaśa || 67 ||
daśapañcacaturvargānsaptavargaṃ ca tattvataḥ |
aṣṭavargaṃ trivargaṃ ca vidyāstisraśca rāghava || 68 ||
indriyāṇāṃ jayaṃ buddhyā ṣāḍguṇyaṃ daivamānuṣam |
kṛtyaṃ viṃśativargaṃ ca tathā prakṛtimaṇḍalam || 69 ||
yātrādaṇḍavidhānaṃ ca dviyonī sandhivigrahau |
kaccidetānmahāprājña yathāvadanumanyase || 70 ||
mantribhistvaṃ yathoddiṣṭaiścaturbhistribhireva vā |
kaccitsamastairvyastaiśca mantraṃ mantrayase mithaḥ || 71 ||
kaccitte saphalā vedāḥ kaccitte saphalāḥ kriyāḥ |
kaccitte saphalā dārāḥ kaccitte saphalaṃ śrutam || 72 ||
kaccideṣaiva te buddhiryathoktā mama rāghava |
āyuṣyā ca yaśasyā ca dharmakāmārtha saṃhitā || 73 ||
yāṃ vṛttiṃ vartate tāto yāṃ ca naḥ prapitāmahāḥ |
tāṃ vṛttiṃ vartase kaccidyāca satpathagā śubhā || 74 ||
kaccitsvādu kṛtaṃ bhojyameko nāśnāsi rāghava |
kaccidāśaṃsamānebhyo mitrebhya ssamprayacchasi || 75 ||
rājā tu dharmeṇa hi pālayitvā mahāmatirdaṇḍadharaḥ prajānām |
avāpya kṛtsnāṃ vasudhāṃ yathāvaditaścyuta ssvargamupaiti vidvān || 76 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe śatatamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.