𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌅𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌯𑌾𑌵𑌤𑍍𑌤𑍁 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌯𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌜𑍋𑌰𑍂𑌪𑌮𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤 ।
𑌨𑍈𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑌾𑌕𑍁𑌵𑌰𑌸𑍍𑌤𑌾𑌵𑌤𑍍𑌸𑌞𑍍𑌜𑌹𑌾𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌚𑌕𑍍𑌷𑍁𑌷𑍀 ॥ 1 ॥
𑌯𑌾𑌵𑌦𑍍𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤𑍍𑌯𑌤𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌧𑌾𑌰𑍍𑌮𑌿𑌕𑌮𑍍 ।
𑌤𑌾𑌵𑌦𑍍𑌵𑍍𑌯𑌵𑌰𑍍𑌧𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌧𑌰𑌣𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑍇 ॥ 2 ॥
𑌨 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌰𑌜𑍋𑌽𑌪𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌯𑌦𑌾 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌭𑍂𑌮𑌿𑌪𑌃 ।
𑌤𑌦𑌾𑌽𑌽𑌰𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌷𑌣𑍍𑌣𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌪𑌾𑌤 𑌧𑌰𑌣𑍀𑌤𑌲𑍇 ॥ 3 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌮𑌨𑍍𑌵𑌾𑌗𑌾𑌤𑍍𑌕𑍗𑌸𑌲𑍍𑌯𑌾 𑌬𑌾𑌹𑍁𑌮𑌙𑍍𑌗𑌨𑌾 ।
𑌵𑌾𑌮𑌂 𑌚𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌵𑌗𑌾𑌤𑍍𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌂 𑌕𑍈𑌕𑍇𑌯𑍀 𑌭𑌰𑌤𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾 ॥ 4 ॥
𑌤𑌾𑌂 𑌨𑌯𑍇𑌨 𑌚 𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑍇𑌣 𑌵𑌿𑌨𑌯𑍇𑌨 𑌚 ।
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌕𑍈𑌕𑍇𑌯𑍀𑌂 𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌵𑍍𑌯𑌥𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ॥ 5 ॥
𑌕𑍈𑌕𑍇𑌯𑌿 𑌮𑌾 𑌮𑌮𑌾𑌙𑍍𑌗𑌾𑌨𑌿 𑌸𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑍀𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌟𑌚𑌾𑌰𑌿𑌣𑍀 ।
𑌨 𑌹𑌿 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌮𑌿𑌚𑍍𑌛𑌾𑌮𑌿 𑌨 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾 𑌨 𑌚 𑌬𑌾𑌨𑍍𑌧𑌵𑍀 ॥ 6 ॥
𑌯𑍇 𑌚 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑌨𑍁𑌜𑍀𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌨𑌾𑌹𑌂 𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌨 𑌤𑍇 𑌮𑌮 ।
𑌕𑍇𑌵𑌲𑌾𑌰𑍍𑌥𑌪𑌰𑌾𑌂 𑌹𑌿 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌂 𑌤𑍍𑌯𑌜𑌾𑌮𑍍𑌯𑌹𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌅𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑌾𑌂 𑌯𑌚𑍍𑌚 𑌤𑍇 𑌪𑌾𑌣𑌿𑌮𑌗𑍍𑌨𑌿𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌯𑌣𑌯𑌂 𑌚 𑌯𑌤𑍍 ।
𑌅𑌨𑍁𑌜𑌾𑌨𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌤𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌮𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌲𑍋𑌕𑍇 𑌪𑌰𑌤𑍍𑌰 𑌚 ॥ 8 ॥
𑌭𑌰𑌤𑌶𑍍𑌚𑍇𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑍀𑌤𑌃 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌦𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌯𑍇𑌦𑌮𑌵𑍍𑌯𑌯𑌮𑍍 ।
𑌯𑌨𑍍𑌮𑍇 𑌸 𑌦𑌦𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌪𑌿𑌤𑍍𑌰𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌮𑌾𑌮𑌾𑌂 𑌤𑌦𑍍𑌦𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌗𑌮𑌤𑍍 ॥ 9 ॥
𑌅𑌥 𑌰𑍇𑌣𑍁𑌸𑌮𑍁𑌧𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌥𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌨𑌰𑌾𑌧𑌿𑌪𑌮𑍍 ।
𑌨𑍍𑌯𑌵𑌰𑍍𑌤𑌤 𑌤𑌦𑌾 𑌦𑍇𑌵𑍀 𑌕𑍗𑌶𑌲𑍍𑌯𑌾 𑌶𑍋𑌕𑌕𑌰𑍍𑌶𑌿𑌤𑌾 ॥ 10 ॥
𑌹𑌤𑍍𑌵𑍇𑌵 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾𑌗𑍍𑌨𑌿𑌮𑌿𑌵 𑌪𑌾𑌣𑌿𑌨𑌾 ।
𑌅𑌨𑍍𑌵𑌤𑌪𑍍𑌯𑌤 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌸𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯 𑌤𑌾𑌪𑌸𑌮𑍍 ॥ 11 ॥
𑌨𑌿𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍍𑌯𑍈𑌵 𑌨𑌿𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍍𑌯𑍈𑌵 𑌸𑍀𑌦𑌤𑍋 𑌰𑌥𑌵𑌰𑍍𑌤𑍍𑌮𑌸𑍁 ।
𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑍋 𑌨𑌾𑌤𑌿𑌬𑌭𑍗 𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌗𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌂𑌶𑍁𑌮𑌤𑍋 𑌯𑌥𑌾 ॥ 12 ॥
𑌵𑌿𑌲𑌲𑌾𑌪 𑌚 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌰𑍍𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌮𑌨𑍁𑌸𑍍𑌮𑌰𑌨𑍍 ।
𑌨𑌗𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌮𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌬𑍁𑌧𑍍𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌮𑌥𑌾𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 13 ॥
𑌵𑌾𑌹𑌨𑌨𑌾𑌂 𑌚 𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌹𑌤𑌾𑌂 𑌤𑌂 𑌮𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ।
𑌪𑌦𑌾𑌨𑌿 𑌪𑌥𑌿 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌨 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 14 ॥
𑌯𑌃 𑌸𑍁𑌖𑍇𑌷𑍂𑌪𑌧𑌾𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌶𑍇𑌤𑍇 𑌚𑌨𑍍𑌦𑌨𑌰𑍂𑌷𑌿𑌤𑌃 ।
𑌵𑍀𑌜𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌾𑌭𑌿𑌃 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌭𑌿𑌰𑍍𑌮𑌮 𑌸𑍁𑌤𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ॥ 15 ॥
𑌸 𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌦𑍇𑌵𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌮𑍂𑌲𑌮𑍁𑌪𑌾𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌃 ।
𑌕𑌾𑌷𑍍𑌠𑌂 𑌵𑌾 𑌯𑌦𑌿 𑌵𑌾𑌶𑍍𑌮𑌾𑌨𑌮𑍁𑌪𑌧𑌾𑌯 𑌶𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 16 ॥
𑌉𑌤𑍍𑌥𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌚 𑌮𑍇𑌦𑌿𑌨𑍍𑌯𑌾𑌃 𑌕𑍃𑌪𑌣𑌃 𑌪𑌾𑌂𑌸𑍁𑌕𑍁𑌣𑍍𑌠𑌿𑌤𑌃 ।
𑌵𑌿𑌨𑌿𑌶𑍍𑌶𑍍𑌵𑌸𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌰𑌵𑌣𑌾𑌤𑍍𑌕𑌰𑍇𑌣𑍂𑌨𑌾𑌮𑌿𑌵𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ॥ 17 ॥
𑌦𑍍𑌰𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌾 𑌦𑍀𑌰𑍍𑌘𑌬𑌾𑌹𑍁𑌂 𑌵𑌨𑍇𑌚𑌰𑌾𑌃 ।
𑌰𑌾𑌮𑌮𑍁𑌤𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌗𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌲𑍋𑌕𑌨𑌾𑌥𑌮𑌨𑌾𑌥𑌵𑌤𑍍 ॥ 18 ॥
𑌸𑌾 𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌜𑌨𑌕𑌸𑍍𑌯𑍇𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌸𑍁𑌤𑌾 𑌸𑍁𑌖𑌸𑌦𑍋𑌚𑌿𑌤𑌾 ।
𑌕𑌣𑍍𑌟𑌕𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌣𑌾𑌕𑍍𑌲𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌵𑌨𑌮𑌦𑍍𑌯 𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 19 ॥
𑌅𑌨𑌭𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾 𑌵𑌨𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌸𑌾 𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌭𑌯𑌮𑍁𑌪𑍈𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ।
𑌶𑍍𑌵𑌾𑌪𑌦𑌾𑌨𑌰𑍍𑌦𑌿𑌤𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌗𑌮𑍍𑌭𑍀𑌰𑌂 𑌰𑍋𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌣𑌮𑍍 ॥ 20 ॥
𑌸𑌕𑌾𑌮𑌾 𑌭𑌵 𑌕𑍈𑌕𑍇𑌯𑌿 𑌵𑌿𑌧𑌵𑌾 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌮𑌾𑌵𑌸 ।
𑌨 𑌹𑌿 𑌤𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌵𑍍𑌯𑌾𑌘𑍍𑌰𑌂 𑌵𑌿𑌨𑌾 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑍁𑌮𑍁𑌤𑍍𑌸𑌹𑍇 ॥ 21 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑍇𑌵𑌂 𑌵𑌿𑌲𑌪𑌨𑍍 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌜𑌨𑍗𑌘𑍇𑌨𑌾𑌭𑌿𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑌃 ।
𑌅𑌪𑌸𑍍𑌨𑌾𑌤 𑌇𑌵𑌾𑌰𑌿𑌷𑍍𑌟𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶 𑌪𑍁𑌰𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ॥ 22 ॥
𑌶𑍂𑌨𑍍𑌯𑌚𑌤𑍍𑌵𑌰𑌵𑍇𑌶𑍍𑌮𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑌾𑌪𑌣𑌦𑍇𑌵𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌕𑍍𑌲𑌾𑌨𑍍𑌤𑌦𑍁𑌰𑍍𑌬𑌲𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌰𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌨𑌾𑌤𑍍𑌯𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌮𑌹𑌾𑌪𑌥𑌾𑌮𑍍 ॥ 23 ॥
𑌤𑌾𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌮𑍇𑌵𑌾𑌨𑍁𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌨𑍍 ।
𑌵𑌿𑌲𑌪𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌵𑌿𑌶𑌦𑍍𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌗𑍃𑌹𑌂 𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯 𑌇𑌵𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌮𑍍 ॥ 24 ॥
𑌮𑌹𑌾𑌹𑍍𑌰𑌦𑌮𑌿𑌵𑌾𑌕𑍍𑌷𑍋𑌭𑍍𑌯𑌂 𑌸𑍁𑌪𑌰𑍍𑌣𑍇𑌨 𑌹𑍃𑌤𑍋𑌰𑌗𑌮𑍍 ।
𑌰𑌾𑌮𑍇𑌣 𑌰𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌵𑍇𑌶𑍍𑌮 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌚 ॥ 25 ॥
𑌅𑌥 𑌗𑌦𑍍𑌗𑌦𑌶𑌬𑍍𑌦𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌵𑌿𑌲𑌪𑌨𑍍𑌮𑌨𑍁𑌜𑌾𑌧𑌿𑌪𑌃 ।
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌮𑍃𑌦𑍁𑌮𑌨𑍍𑌦𑌾𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌦𑍀𑌨𑌮𑌸𑍍𑌵𑌰𑌮𑍍 ॥ 26 ॥
𑌕𑍗𑌶𑌲𑍍𑌯𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌗𑍃𑌹𑌂 𑌶𑍀𑌘𑍍𑌰𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌮𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌨𑌯𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌮𑌾𑌮𑍍 ।
𑌨 𑌹𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑌤𑍍𑌰 𑌮𑌮𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑍋 𑌹𑍃𑌦𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 27 ॥
𑌇𑌤𑌿 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌾𑌨𑌮𑌨𑌯𑌨𑍍 𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌦𑌰𑍍𑌶𑌿𑌨𑌃 ।
𑌕𑍗𑌶𑌲𑍍𑌯𑌾𑌯𑌾 𑌗𑍃𑌹𑌂 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌨𑍍𑌯𑌵𑍇𑌶𑍍𑌯𑌤 𑌵𑌿𑌨𑍀𑌤𑌵𑌤𑍍 ॥ 28 ॥
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍗𑌶𑌲𑍍𑌯𑌾𑌯𑌾 𑌨𑌿𑌵𑍇𑌶𑌨𑌮𑍍 ।
𑌅𑌧𑌿𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯𑌾𑌪𑌿 𑌶𑌯𑌨𑌂 𑌬𑌭𑍂𑌵 𑌲𑍁𑌲𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌨𑌃 ॥ 29 ॥
𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌦𑍍𑌵𑌯𑌵𑌿𑌹𑍀𑌨𑌂 𑌚 𑌸𑍍𑌨𑍁𑌷𑌯𑌾𑌪𑌿 𑌵𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌅𑌪𑌶𑍍𑌯𑌦𑍍𑌭𑌵𑌨𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌨𑌷𑍍𑌟𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑌿𑌵𑌾𑌮𑍍𑌬𑌰𑌮𑍍 ॥ 30 ॥
𑌤𑌚𑍍𑌚 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌰𑌾𑌜𑍋 𑌭𑍁𑌜𑌮𑍁𑌦𑍍𑌯𑌮𑍍𑌯 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ।
𑌉𑌚𑍍𑌚𑍈𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌰𑍇𑌣 𑌚𑍁𑌕𑍍𑌰𑍋𑌶 𑌹𑌾 𑌰𑌾𑌘𑌵 𑌜𑌹𑌾𑌸𑌿 𑌮𑌾𑌮𑍍 ॥ 31 ॥
𑌸𑍁𑌖𑌿𑌤𑌾 𑌬𑌤 𑌤𑌂 𑌕𑌾𑌲𑌂 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌨𑌰𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌃 ।
𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌵𑌜𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌯𑍇 𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌦𑍍𑌰𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌪𑍁𑌨𑌰𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ॥ 32 ॥
𑌅𑌥 𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌪𑌨𑍍𑌨𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌕𑌾𑌲𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿𑌵𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌅𑌰𑍍𑌧𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍇 𑌦𑌶𑌰𑌥𑌃 𑌕𑍗𑌶𑌲𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿𑌦𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 33 ॥
𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌮𑍇𑌽𑌨𑍁𑌗𑌤𑌾 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌰𑌦𑍍𑌯𑌾𑌪𑌿 𑌨 𑌨𑌿𑌵𑌰𑍍𑌤𑌤𑍇 ।
𑌨 𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌕𑍗𑌸𑌲𑍍𑌯𑍇 𑌸𑌾𑌧𑍁 𑌮𑌾𑌂 𑌪𑌾𑌣𑌿𑌨𑌾 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌶 ॥ 34 ॥
𑌤𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌮𑍇𑌵𑌾𑌨𑍁𑌵𑌿𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌦𑍇𑌵𑍀 𑌶𑌯𑌨𑍇 𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑍍 ।
𑌉𑌪𑍋𑌪𑌵𑌿𑌶𑍍𑌯𑌾𑌧𑌿𑌕𑌮𑌾𑌰𑍍𑌤𑌰𑍂𑌪𑌾 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌶𑍍𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑍀 𑌵𑌿𑌲𑌲𑌾𑌪 𑌕𑍃𑌚𑍍𑌛𑍍𑌰𑌮𑍍 ॥ 35 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌅𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha dvicatvāriṃśassargaḥ |
yāvattu niryatastasya rajorūpamadṛśyata |
naivekṣvākuvarastāvatsañjahārātmacakṣuṣī || 1 ||
yāvadrājā priyaṃ putraṃ paśyatyatyantadhārmikam |
tāvadvyavardhate vāsya dharaṇyāṃ putradarśane || 2 ||
na paśyati rajo'pyasya yadā rāmasya bhūmipaḥ |
tadā''rtaśca viṣaṇṇaśca papāta dharaṇītale || 3 ||
tasya dakṣiṇamanvāgātkausalyā bāhumaṅganā |
vāmaṃ cāsyānvagātpārśvaṃ kaikeyī bharatapriyā || 4 ||
tāṃ nayena ca sampanno dharmeṇa vinayena ca |
uvāca rājā kaikeyīṃ samīkṣya vyathitendriyaḥ || 5 ||
kaikeyi mā mamāṅgāni sprākṣīstvaṃ duṣṭacāriṇī |
na hi tvāṃ draṣṭumicchāmi na bhāryā na ca bāndhavī || 6 ||
ye ca tvāmanujīvanti nāhaṃ teṣāṃ na te mama |
kevalārthaparāṃ hi tvāṃ tyaktadharmāṃ tyajāmyaham || 7 ||
agṛhṇāṃ yacca te pāṇimagniṃ paryaṇayaṃ ca yat |
anujānāmi tatsarvamasmin loke paratra ca || 8 ||
bharataścetpratītaḥ syādrājyaṃ prāpyedamavyayam |
yanme sa dadyātpitrarthaṃ māmāṃ taddattamāgamat || 9 ||
atha reṇusamudhvastaṃ samutthāpya narādhipam |
nyavartata tadā devī kauśalyā śokakarśitā || 10 ||
hatveva brāhmaṇaṃ kāmāt spṛṣṭvāgnimiva pāṇinā |
anvatapyata dharmātmā putraṃ sañcintya tāpasam || 11 ||
nivṛttyaiva nivṛttyaiva sīdato rathavartmasu |
rājño nātibabhau rūpaṃ grastasyāṃśumato yathā || 12 ||
vilalāpa ca duḥkhārtaḥ priyaṃ putramanusmaran |
nagarāntamanuprāptaṃ budhvā putramathābravīt || 13 ||
vāhananāṃ ca mukhyānāṃ vahatāṃ taṃ mamātmajam |
padāni pathi dṛśyante sa mahātmā na dṛśyate || 14 ||
yaḥ sukheṣūpadhāneṣu śete candanarūṣitaḥ |
vījyamāno mahārhābhiḥ strībhirmama sutottamaḥ || 15 ||
sa nūnaṃ kvacidevādya vṛkṣamūlamupāśritaḥ |
kāṣṭhaṃ vā yadi vāśmānamupadhāya śayiṣyate || 16 ||
utthāsyati ca medinyāḥ kṛpaṇaḥ pāṃsukuṇṭhitaḥ |
viniśśvasan prasravaṇātkareṇūnāmivarṣabhaḥ || 17 ||
drakṣyanti nūnaṃ puruṣā dīrghabāhuṃ vanecarāḥ |
rāmamutthāya gacchantaṃ lokanāthamanāthavat || 18 ||
sā nūnaṃ janakasyeṣṭā sutā sukhasadocitā |
kaṇṭakākramaṇāklāntā vanamadya gamiṣyati || 19 ||
anabhijñā vanānāṃ sā nūnaṃ bhayamupaiṣyati |
śvāpadānarditaṃ śrutvā gambhīraṃ romaharṣaṇam || 20 ||
sakāmā bhava kaikeyi vidhavā rājyamāvasa |
na hi taṃ puruṣavyāghraṃ vinā jīvitumutsahe || 21 ||
ityevaṃ vilapan rājā janaughenābhisaṃvṛtaḥ |
apasnāta ivāriṣṭaṃ praviveśa purottamam || 22 ||
śūnyacatvaraveśmāntāṃ saṃvṛtāpaṇadevatām |
klāntadurbaladuḥkhārtāṃ nātyākīrṇamahāpathām || 23 ||
tāmavekṣya purīṃ sarvāṃ rāmamevānucintayan |
vilapan prāviśadrājā gṛhaṃ sūrya ivāmbudam || 24 ||
mahāhradamivākṣobhyaṃ suparṇena hṛtoragam |
rāmeṇa rahitaṃ veśma vaidehyā lakṣmaṇena ca || 25 ||
atha gadgadaśabdastu vilapanmanujādhipaḥ |
uvāca mṛdumandārthaṃ vacanaṃ dīnamasvaram || 26 ||
kauśalyāyāṃ gṛhaṃ śīghraṃ rāmamāturnayantu mām |
na hyanyatra mamāśvāso hṛdayasya bhaviṣyati || 27 ||
iti bruvantaṃ rājānamanayan dvāradarśinaḥ |
kauśalyāyā gṛhaṃ tatra nyaveśyata vinītavat || 28 ||
tatastasya praviṣṭasya kauśalyāyā niveśanam |
adhiruhyāpi śayanaṃ babhūva lulitaṃ manaḥ || 29 ||
putradvayavihīnaṃ ca snuṣayāpi vivarjitam |
apaśyadbhavanaṃ rājā naṣṭacandramivāmbaram || 30 ||
tacca dṛṣṭvā mahārājo bhujamudyamya vīryavān |
uccaissvareṇa cukrośa hā rāghava jahāsi mām || 31 ||
sukhitā bata taṃ kālaṃ jīviṣyanti narottamāḥ |
pariṣvajanto ye rāmaṃ drakṣyanti punarāgatam || 32 ||
atha rātryāṃ prapannāyāṃ kālarātryāmivātmanaḥ |
ardharātre daśarathaḥ kauśalyāmidamabravīt || 33 ||
rāmaṃ me'nugatā dṛṣṭiradyāpi na nivartate |
na tvā paśyāmi kausalye sādhu māṃ pāṇinā spṛśa || 34 ||
taṃ rāmamevānuvicintayantaṃ samīkṣya devī śayane narendram |
upopaviśyādhikamārtarūpā viniśvasantī vilalāpa kṛcchram || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe dvicatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अयोध्याकाण्डम् ।
अथ द्विचत्वारिंशस्सर्गः ।
यावत्तु निर्यतस्तस्य रजोरूपमदृश्यत ।
नैवेक्ष्वाकुवरस्तावत्सञ्जहारात्मचक्षुषी ॥ 1 ॥
यावद्राजा प्रियं पुत्रं पश्यत्यत्यन्तधार्मिकम् ।
तावद्व्यवर्धते वास्य धरण्यां पुत्रदर्शने ॥ 2 ॥
न पश्यति रजोऽप्यस्य यदा रामस्य भूमिपः ।
तदाऽऽर्तश्च विषण्णश्च पपात धरणीतले ॥ 3 ॥
तस्य दक्षिणमन्वागात्कौसल्या बाहुमङ्गना ।
वामं चास्यान्वगात्पार्श्वं कैकेयी भरतप्रिया ॥ 4 ॥
तां नयेन च सम्पन्नो धर्मेण विनयेन च ।
उवाच राजा कैकेयीं समीक्ष्य व्यथितेन्द्रियः ॥ 5 ॥
कैकेयि मा ममाङ्गानि स्प्राक्षीस्त्वं दुष्टचारिणी ।
न हि त्वां द्रष्टुमिच्छामि न भार्या न च बान्धवी ॥ 6 ॥
ये च त्वामनुजीवन्ति नाहं तेषां न ते मम ।
केवलार्थपरां हि त्वां त्यक्तधर्मां त्यजाम्यहम् ॥ 7 ॥
अगृह्णां यच्च ते पाणिमग्निं पर्यणयं च यत् ।
अनुजानामि तत्सर्वमस्मिन् लोके परत्र च ॥ 8 ॥
भरतश्चेत्प्रतीतः स्याद्राज्यं प्राप्येदमव्ययम् ।
यन्मे स दद्यात्पित्रर्थं मामां तद्दत्तमागमत् ॥ 9 ॥
अथ रेणुसमुध्वस्तं समुत्थाप्य नराधिपम् ।
न्यवर्तत तदा देवी कौशल्या शोककर्शिता ॥ 10 ॥
हत्वेव ब्राह्मणं कामात् स्पृष्ट्वाग्निमिव पाणिना ।
अन्वतप्यत धर्मात्मा पुत्रं सञ्चिन्त्य तापसम् ॥ 11 ॥
निवृत्त्यैव निवृत्त्यैव सीदतो रथवर्त्मसु ।
राज्ञो नातिबभौ रूपं ग्रस्तस्यांशुमतो यथा ॥ 12 ॥
विललाप च दुःखार्तः प्रियं पुत्रमनुस्मरन् ।
नगरान्तमनुप्राप्तं बुध्वा पुत्रमथाब्रवीत् ॥ 13 ॥
वाहननां च मुख्यानां वहतां तं ममात्मजम् ।
पदानि पथि दृश्यन्ते स महात्मा न दृश्यते ॥ 14 ॥
यः सुखेषूपधानेषु शेते चन्दनरूषितः ।
वीज्यमानो महार्हाभिः स्त्रीभिर्मम सुतोत्तमः ॥ 15 ॥
स नूनं क्वचिदेवाद्य वृक्षमूलमुपाश्रितः ।
काष्ठं वा यदि वाश्मानमुपधाय शयिष्यते ॥ 16 ॥
उत्थास्यति च मेदिन्याः कृपणः पांसुकुण्ठितः ।
विनिश्श्वसन् प्रस्रवणात्करेणूनामिवर्षभः ॥ 17 ॥
द्रक्ष्यन्ति नूनं पुरुषा दीर्घबाहुं वनेचराः ।
राममुत्थाय गच्छन्तं लोकनाथमनाथवत् ॥ 18 ॥
सा नूनं जनकस्येष्टा सुता सुखसदोचिता ।
कण्टकाक्रमणाक्लान्ता वनमद्य गमिष्यति ॥ 19 ॥
अनभिज्ञा वनानां सा नूनं भयमुपैष्यति ।
श्वापदानर्दितं श्रुत्वा गम्भीरं रोमहर्षणम् ॥ 20 ॥
सकामा भव कैकेयि विधवा राज्यमावस ।
न हि तं पुरुषव्याघ्रं विना जीवितुमुत्सहे ॥ 21 ॥
इत्येवं विलपन् राजा जनौघेनाभिसंवृतः ।
अपस्नात इवारिष्टं प्रविवेश पुरोत्तमम् ॥ 22 ॥
शून्यचत्वरवेश्मान्तां संवृतापणदेवताम् ।
क्लान्तदुर्बलदुःखार्तां नात्याकीर्णमहापथाम् ॥ 23 ॥
तामवेक्ष्य पुरीं सर्वां राममेवानुचिन्तयन् ।
विलपन् प्राविशद्राजा गृहं सूर्य इवाम्बुदम् ॥ 24 ॥
महाह्रदमिवाक्षोभ्यं सुपर्णेन हृतोरगम् ।
रामेण रहितं वेश्म वैदेह्या लक्ष्मणेन च ॥ 25 ॥
अथ गद्गदशब्दस्तु विलपन्मनुजाधिपः ।
उवाच मृदुमन्दार्थं वचनं दीनमस्वरम् ॥ 26 ॥
कौशल्यायां गृहं शीघ्रं राममातुर्नयन्तु माम् ।
न ह्यन्यत्र ममाश्वासो हृदयस्य भविष्यति ॥ 27 ॥
इति ब्रुवन्तं राजानमनयन् द्वारदर्शिनः ।
कौशल्याया गृहं तत्र न्यवेश्यत विनीतवत् ॥ 28 ॥
ततस्तस्य प्रविष्टस्य कौशल्याया निवेशनम् ।
अधिरुह्यापि शयनं बभूव लुलितं मनः ॥ 29 ॥
पुत्रद्वयविहीनं च स्नुषयापि विवर्जितम् ।
अपश्यद्भवनं राजा नष्टचन्द्रमिवाम्बरम् ॥ 30 ॥
तच्च दृष्ट्वा महाराजो भुजमुद्यम्य वीर्यवान् ।
उच्चैस्स्वरेण चुक्रोश हा राघव जहासि माम् ॥ 31 ॥
सुखिता बत तं कालं जीविष्यन्ति नरोत्तमाः ।
परिष्वजन्तो ये रामं द्रक्ष्यन्ति पुनरागतम् ॥ 32 ॥
अथ रात्र्यां प्रपन्नायां कालरात्र्यामिवात्मनः ।
अर्धरात्रे दशरथः कौशल्यामिदमब्रवीत् ॥ 33 ॥
रामं मेऽनुगता दृष्टिरद्यापि न निवर्तते ।
न त्वा पश्यामि कौसल्ये साधु मां पाणिना स्पृश ॥ 34 ॥
तं राममेवानुविचिन्तयन्तं समीक्ष्य देवी शयने नरेन्द्रम् ।
उपोपविश्याधिकमार्तरूपा विनिश्वसन्ती विललाप कृच्छ्रम् ॥ 35 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अयोध्याकाण्डे द्विचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha dvicatvāriṃśassargaḥ |
yāvattu niryatastasya rajorūpamadṛśyata |
naivekṣvākuvarastāvatsañjahārātmacakṣuṣī || 1 ||
yāvadrājā priyaṃ putraṃ paśyatyatyantadhārmikam |
tāvadvyavardhate vāsya dharaṇyāṃ putradarśane || 2 ||
na paśyati rajo'pyasya yadā rāmasya bhūmipaḥ |
tadā''rtaśca viṣaṇṇaśca papāta dharaṇītale || 3 ||
tasya dakṣiṇamanvāgātkausalyā bāhumaṅganā |
vāmaṃ cāsyānvagātpārśvaṃ kaikeyī bharatapriyā || 4 ||
tāṃ nayena ca sampanno dharmeṇa vinayena ca |
uvāca rājā kaikeyīṃ samīkṣya vyathitendriyaḥ || 5 ||
kaikeyi mā mamāṅgāni sprākṣīstvaṃ duṣṭacāriṇī |
na hi tvāṃ draṣṭumicchāmi na bhāryā na ca bāndhavī || 6 ||
ye ca tvāmanujīvanti nāhaṃ teṣāṃ na te mama |
kevalārthaparāṃ hi tvāṃ tyaktadharmāṃ tyajāmyaham || 7 ||
agṛhṇāṃ yacca te pāṇimagniṃ paryaṇayaṃ ca yat |
anujānāmi tatsarvamasmin loke paratra ca || 8 ||
bharataścetpratītaḥ syādrājyaṃ prāpyedamavyayam |
yanme sa dadyātpitrarthaṃ māmāṃ taddattamāgamat || 9 ||
atha reṇusamudhvastaṃ samutthāpya narādhipam |
nyavartata tadā devī kauśalyā śokakarśitā || 10 ||
hatveva brāhmaṇaṃ kāmāt spṛṣṭvāgnimiva pāṇinā |
anvatapyata dharmātmā putraṃ sañcintya tāpasam || 11 ||
nivṛttyaiva nivṛttyaiva sīdato rathavartmasu |
rājño nātibabhau rūpaṃ grastasyāṃśumato yathā || 12 ||
vilalāpa ca duḥkhārtaḥ priyaṃ putramanusmaran |
nagarāntamanuprāptaṃ budhvā putramathābravīt || 13 ||
vāhananāṃ ca mukhyānāṃ vahatāṃ taṃ mamātmajam |
padāni pathi dṛśyante sa mahātmā na dṛśyate || 14 ||
yaḥ sukheṣūpadhāneṣu śete candanarūṣitaḥ |
vījyamāno mahārhābhiḥ strībhirmama sutottamaḥ || 15 ||
sa nūnaṃ kvacidevādya vṛkṣamūlamupāśritaḥ |
kāṣṭhaṃ vā yadi vāśmānamupadhāya śayiṣyate || 16 ||
utthāsyati ca medinyāḥ kṛpaṇaḥ pāṃsukuṇṭhitaḥ |
viniśśvasan prasravaṇātkareṇūnāmivarṣabhaḥ || 17 ||
drakṣyanti nūnaṃ puruṣā dīrghabāhuṃ vanecarāḥ |
rāmamutthāya gacchantaṃ lokanāthamanāthavat || 18 ||
sā nūnaṃ janakasyeṣṭā sutā sukhasadocitā |
kaṇṭakākramaṇāklāntā vanamadya gamiṣyati || 19 ||
anabhijñā vanānāṃ sā nūnaṃ bhayamupaiṣyati |
śvāpadānarditaṃ śrutvā gambhīraṃ romaharṣaṇam || 20 ||
sakāmā bhava kaikeyi vidhavā rājyamāvasa |
na hi taṃ puruṣavyāghraṃ vinā jīvitumutsahe || 21 ||
ityevaṃ vilapan rājā janaughenābhisaṃvṛtaḥ |
apasnāta ivāriṣṭaṃ praviveśa purottamam || 22 ||
śūnyacatvaraveśmāntāṃ saṃvṛtāpaṇadevatām |
klāntadurbaladuḥkhārtāṃ nātyākīrṇamahāpathām || 23 ||
tāmavekṣya purīṃ sarvāṃ rāmamevānucintayan |
vilapan prāviśadrājā gṛhaṃ sūrya ivāmbudam || 24 ||
mahāhradamivākṣobhyaṃ suparṇena hṛtoragam |
rāmeṇa rahitaṃ veśma vaidehyā lakṣmaṇena ca || 25 ||
atha gadgadaśabdastu vilapanmanujādhipaḥ |
uvāca mṛdumandārthaṃ vacanaṃ dīnamasvaram || 26 ||
kauśalyāyāṃ gṛhaṃ śīghraṃ rāmamāturnayantu mām |
na hyanyatra mamāśvāso hṛdayasya bhaviṣyati || 27 ||
iti bruvantaṃ rājānamanayan dvāradarśinaḥ |
kauśalyāyā gṛhaṃ tatra nyaveśyata vinītavat || 28 ||
tatastasya praviṣṭasya kauśalyāyā niveśanam |
adhiruhyāpi śayanaṃ babhūva lulitaṃ manaḥ || 29 ||
putradvayavihīnaṃ ca snuṣayāpi vivarjitam |
apaśyadbhavanaṃ rājā naṣṭacandramivāmbaram || 30 ||
tacca dṛṣṭvā mahārājo bhujamudyamya vīryavān |
uccaissvareṇa cukrośa hā rāghava jahāsi mām || 31 ||
sukhitā bata taṃ kālaṃ jīviṣyanti narottamāḥ |
pariṣvajanto ye rāmaṃ drakṣyanti punarāgatam || 32 ||
atha rātryāṃ prapannāyāṃ kālarātryāmivātmanaḥ |
ardharātre daśarathaḥ kauśalyāmidamabravīt || 33 ||
rāmaṃ me'nugatā dṛṣṭiradyāpi na nivartate |
na tvā paśyāmi kausalye sādhu māṃ pāṇinā spṛśa || 34 ||
taṃ rāmamevānuvicintayantaṃ samīkṣya devī śayane narendram |
upopaviśyādhikamārtarūpā viniśvasantī vilalāpa kṛcchram || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe dvicatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.