Valmiki Ramayana Yuddha Kanda Sarga 128 — Gujarati Script

⚠️ AI-generated translation — the Assamese meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Assamese

ৰামে অযোধ্যাৰ ওচৰ চাপি বানৰশ্ৰেষ্ঠ হনুমানক অযোধ্যালৈ পঠিয়াই ভৰত আৰু ৰজা-পৰিয়ালৰ কুশল-বাৰ্তা ল'বলৈ কয়। হনুমানে শৃঙ্গবেৰিপুৰত গুহক ৰামৰ কুশল জনাই, তাৰ পিছত অযোধ্যাত জটাধাৰী, কৃষ্ণাজিন পৰিধান কৰা ভৰতক লগ পায়। হনুমানে ৰাৱণ বধ, সীতা উদ্ধাৰ, সেতু নিৰ্মাণ আদিৰ বাতৰি দি ৰাম, লক্ষ্মণ আৰু সীতাই কুশলেৰে উপস্থিত হোৱাৰ কথা জনায়। এই সংবাদ শুনি ভৰত আনন্দত আচম্বিত হৈ হনুমানক আলিঙ্গন কৰে আৰু তেওঁক গৰু, গাঁও আৰু কন্যা দানৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিয়ে।

AI-generated · not yet verified

The Assamese meaning of each verse is shown below the verse.

Meaning —

શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાણ્ડમ્ ।

અથ અષ્ટાવિંશત્યધિકશતતમસ્સર્ગઃ ।

Shloka 1

અયોધ્યાન્તુસમાલોક્યચિન્તયામાસરાઘવઃ ।
પ્રિયકામઃપ્રિયંરામસ્તતસ્ત્વરિતવિક્રમઃ ॥ 1 ॥

ayodhyāntusamālokyacintayāmāsarāghavaḥ |
priyakāmaḥpriyaṃrāmastatastvaritavikramaḥ || 1 ||

অযোধ্যাক দেখি ৰাঘৱে চিন্তা কৰিলে। প্ৰিয়জনৰ কামনা কৰা ৰামে তেতিয়া শীঘ্ৰগতিৰে [আগবাঢ়িল]। ^AI

Shloka 2

ચિન્તયિત્વાતતોદૃષ્ટિંવાનરેષુન્યપાતયત્ ।
ઉવાચધીમાંસ્તેજસ્વીહનૂમન્તમ્પ્લવઙ્ગમમ્ ॥ 2 ॥

cintayitvātatodṛṣṭiṃvānareṣunyapātayat |
uvācadhīmāṃstejasvīhanūmantamplavaṅgamam || 2 ||

তাৰ পিছত চিন্তা কৰি দৃষ্টি বানৰবিলাকৰ ওপৰত পেলালে। ধীমান আৰু তেজস্বী ৰামে বানৰশ্ৰেষ্ঠ হনুমানক ক'লে। ^AI

Shloka 3

અયોધ્યાન્ત્વરિતોગત્વાશીઘ્રમ્પ્લવગસત્તમ ।
જાનીહિકછચિત્કુશલીજનોનૃપતિમન્દિરે ॥ 3 ॥

ayodhyāntvaritogatvāśīghramplavagasattama |
jānīhikachacitkuśalījanonṛpatimandire || 3 ||

হে বানৰশ্ৰেষ্ঠ, তুমি শীঘ্ৰে অযোধ্যালৈ গৈ জানা, ৰাজপ্ৰাসাদত ৰজা আৰু তেওঁৰ পৰিয়াল সুখে-শান্তিত আছে নে নাই। ^AI

Shloka 4

શૃઙ્ગબેરિપુરમ્પ્રાપ્યગુહઙ્ગહનગોચરમ્ ।
નિષાદાધિપતિમ્બ્રૂહિકુશલંવચનાન્મમ ॥ 4 ॥

śṛṅgaberipuramprāpyaguhaṅgahanagocaram |
niṣādādhipatimbrūhikuśalaṃvacanānmama || 4 ||

শৃঙ্গবেৰিপুৰত উপস্থিত হৈ গুহ নামৰ নগ-নিবাসী নিষাদাধিপতিক মোৰ বাবে কুশল-বাৰ্তা কোৱা। ^AI

Shloka 5

શ્રુત્વાતુમાઙ્કુશલિનમરોગંવિગતજ્વરમ્ ।
ભવિષ્યતિગુહઃપ્રીતસ્સમમાત્મસમસ્સખા ॥ 5 ॥

śrutvātumāṅkuśalinamarogaṃvigatajvaram |
bhaviṣyatiguhaḥprītassamamātmasamassakhā || 5 ||

তুমি কুশলী, ৰোগমুক্ত আৰু জ্বৰশূন্য বুলি শুনি গুহই প্ৰীত হ'ব, তেওঁ মোৰ আত্মসম সখা। ^AI

Shloka 6

અયોધ્યાયાશ્ચતેમાર્ગમ્પ્રવૃત્તિમ્ભરતસ્ય ચ ।
નિવેદયિષ્યતિપ્રીતોનિષાદાધિપતિર્ગુહઃ ॥ 6 ॥

ayodhyāyāścatemārgampravṛttimbharatasya ca |
nivedayiṣyatiprītoniṣādādhipatirguhaḥ || 6 ||

নিষাদাধিপতি গুহই প্ৰীত হৈ অযোধ্যাৰ পথ আৰু ভৰতৰ বৃত্তান্ত নিবেদন কৰিব। ^AI

Shloka 7

ભરતસ્તુત્વયાવાચ્યઃકુશલંવચનાન્મમ ।
સિદ્ધાર્થંશંસમાન્તસ્મૈસભાર્યંસહલક્ષ્મણમ્ ॥ 7 ॥

bharatastutvayāvācyaḥkuśalaṃvacanānmama |
siddhārthaṃśaṃsamāntasmaisabhāryaṃsahalakṣmaṇam || 7 ||

ভৰতক তুমি মোৰ বাবে কুশল-বাৰ্তা কোৱা; তেওঁক সিদ্ধাৰ্থ বুলি কোৱা, তেওঁ ভাৰ্যা আৰু লক্ষ্মণসহ [কুশলী]। ^AI

Shloka 8

હરણઞ્ચાપિવૈદેહ્યારાવણેનબલીયસા ।
સુગ્રીવેણ ચ સમ્વાદંવાલિનશ્ચવધંરણે ॥ 8 ॥

haraṇañcāpivaidehyārāvaṇenabalīyasā |
sugrīveṇa ca samvādaṃvālinaścavadhaṃraṇe || 8 ||

বলৱান ৰাৱণে বৈদেহী সীতাক হৰণ কৰা, সুগ্ৰীৱৰ সৈতে মিত্ৰতা আৰু ৰণত বালি বধ কৰাৰ কথা [কোৱা]। ^AI

Shloka 9

મૈથિલ્યન્વેષણઞ્ચૈવયથાચાધિગતાત્વયા ।
લઙ્ઘયિત્વામહાતોયમાપગાપતિમવ્યયમ્ ॥ 9 ॥

maithilyanveṣaṇañcaivayathācādhigatātvayā |
laṅghayitvāmahātoyamāpagāpatimavyayam || 9 ||

মৈথিলীৰ অন্বেষণ, আৰু তুমি যেনেকৈ মহাজলৰ অধিপতি অক্ষয় সাগৰক লঙ্ঘন কৰি (তেওঁক) লাভ কৰিলা। ^AI

Shloka 10

ઉપયાનંસમુદ્રસ્યસાગરસ્ય ચ દર્શનમ્ ।
યથા ચ કારિતસ્સેતૂરાવણશ્ચયથાહતઃ ॥ 10 ॥

upayānaṃsamudrasyasāgarasya ca darśanam |
yathā ca kāritassetūrāvaṇaścayathāhataḥ || 10 ||

সাগৰৰ ওচৰ চাপি অহা আৰু সাগৰ দৰ্শন, আৰু যেনেকৈ সেতু নিৰ্মাণ কৰোৱা হ'ল আৰু ৰাৱণক যেনেকৈ বধ কৰা হ'ল। ^AI

Shloka 11

વરદાનમ્મહેન્દ્રેણબ્રહ્મણાવરુણેન ચ ।
મહાદેવપ્રસાદાચ્છપિત્રામમસમાગમમ્ ॥ 11 ॥

varadānammahendreṇabrahmaṇāvaruṇena ca |
mahādevaprasādācchapitrāmamasamāgamam || 11 ||

মহেন্দ্ৰ, ব্ৰহ্মা আৰু বৰুণৰ পৰা বৰদান, মহাদেৱৰ প্ৰসাদত, আৰু শাপৰ পৰা ৰাম-মিলন। ^AI

Shloka 12

ઉપયાતં ચ માંસૌમ્ય ભરતાયનિવેદય ।
સહરાક્ષસરાજેનહરીણામીશ્વરેણ ચ ॥ 12 ॥

upayātaṃ ca māṃsaumya bharatāyanivedaya |
saharākṣasarājenaharīṇāmīśvareṇa ca || 12 ||

হে সৌম্য, মই উপস্থিত হোৱা বাতৰি ভৰতক জনোৱা, ৰাক্ষসৰাজৰ সৈতে আৰু বানৰসকলৰ ঈশ্বৰৰ সৈতে। ^AI

Shloka 13

જિત્વાશત્રુગણાન્રામઃપ્રાપ્યચાનુત્તમંયશઃ ।
ઉપાયાનંસમૃદ્ધાર્થસ્સહમિત્રૈર્મહાબલૈઃ ॥ 13 ॥

jitvāśatrugaṇānrāmaḥprāpyacānuttamaṃyaśaḥ |
upāyānaṃsamṛddhārthassahamitrairmahābalaiḥ || 13 ||

শত্ৰুসমূহক জয় কৰি, অনুত্তম যশ লাভ কৰি, মহাবলশালী মিত্ৰসকলৰ সৈতে সমৃদ্ধ অৰ্থসহ ৰাম উপস্থিত হৈছেন। ^AI

Shloka 14

એતચ્છ્રુત્વાયમાકારમ્ભજતેભરતસ્તતઃ ।
સ ચ તેવેદિતવ્યઃસ્યાત્સર્વંયચ્છાપિમામ્પ્રતિ ॥ 14 ॥

etacchrutvāyamākārambhajatebharatastataḥ |
sa ca teveditavyaḥsyātsarvaṃyacchāpimāmprati || 14 ||

এই কথা শুনি ভৰতে তেতিয়া এই আৰম্ভণ কৰে, আৰু তেওঁক জনা উচিত, মোৰ প্ৰতি যি যি শাপো আছে সেই সকলো। ^AI

Shloka 15

જ્ઞેયાઃસર્વે ચ વૃત્તાન્તાઃભરતસ્યેઙ્ગિતાનિ ચ ।
તત્ત્વેનમુખવર્ણેનદૃષ્ટ્યાવ્યાભાષિતેન ચ ॥ 15 ॥

jñeyāḥsarve ca vṛttāntāḥbharatasyeṅgitāni ca |
tattvenamukhavarṇenadṛṣṭyāvyābhāṣitena ca || 15 ||

ভৰতৰ সকলো বৃত্তান্ত আৰু ভঙ্গিসমূহ তত্ত্বগতভাৱে জানিব লাগে, মুখৰ বৰ্ণ, দৃষ্টি আৰু ভাষাৰ দ্বাৰা। ^AI

Shloka 16

સર્વકાલસમૃદ્ધંહિહસ્ત્યશ્વરથસઙ્કુલમ્ ।
પિતૃપૈતામહંરાજ્યઙ્કસ્યનાવર્તયેન્મનઃ ॥ 16 ॥

sarvakālasamṛddhaṃhihastyaśvarathasaṅkulam |
pitṛpaitāmahaṃrājyaṅkasyanāvartayenmanaḥ || 16 ||

সৰ্বকাল সমৃদ্ধ, হাতী-ঘোঁৰা-ৰথেৰে পৰিপূৰ্ণ, পিতৃ-পিতামহৰ ৰাজ্যলৈ কেতিয়াও মন ঘূৰাই নিব নালাগে। ^AI

Shloka 17

સઙ્ગત્યાભરત્શ્રીમાન્ રાજ્યેનાર્થીસ્વયમ્ભવેત્ ।
પ્રશાસ્તુવસુધાંસર્વામખિલાંરઘુનન્દનઃ ॥ 17 ॥

saṅgatyābharatśrīmān rājyenārthīsvayambhavet |
praśāstuvasudhāṃsarvāmakhilāṃraghunandanaḥ || 17 ||

শ্ৰীমান ৰঘুনন্দন ভৰতৰ সৈতে মিলিত হৈ, তেওঁৰ দ্বাৰা ৰাজ্য প্ৰাপ্ত হৈ, নিজেই প্ৰাৰ্থী হৈ, সম্পূৰ্ণ পৃথিৱী শাসন কৰক। ^AI

Shloka 18

તસ્યબુદ્ધિં ચ વિજ્ઞાયવ્યવસાયં ચ વાનર ।
યાવન્નદૂરંયાતાઃસ્મક્ષિપ્રમાગન્તુમર્હસિ ॥ 18 ॥

tasyabuddhiṃ ca vijñāyavyavasāyaṃ ca vānara |
yāvannadūraṃyātāḥsmakṣipramāgantumarhasi || 18 ||

হে বানৰ, তেওঁৰ বুদ্ধি আৰু সংকল্প জানি, আমি যিমান দূৰ গৈছোঁ, সিমানতে তুমি শীঘ্ৰে ঘূৰি আহিব লাগে। ^AI

Shloka 19

ઇતિપ્રતિસમાદિષ્ટોહનૂમાન્મારુતાત્મજઃ ।
માનુષઃધારયનૃપમયોધ્યાન્ત્વરિતોયયૌ ॥ 19 ॥

itipratisamādiṣṭohanūmānmārutātmajaḥ |
mānuṣaḥdhārayanṛpamayodhyāntvaritoyayau || 19 ||

এইদৰে প্ৰতিসমাদিষ্ট হৈ, মাৰুতাত্মজ হনুমানে মানুহৰ ৰূপ ধাৰণ কৰি ৰজাক লৈ অযোধ্যালৈ শীঘ্ৰে গ'ল। ^AI

Shloka 20

અતોત્પપાતવેગેનહનૂમાન્મારુતાત્મજઃ ।
ગરુત્માનિવવેગેનજિઘૃક્ષન્પન્નગોત્તમમ્ ॥ 20 ॥

atotpapātavegenahanūmānmārutātmajaḥ |
garutmānivavegenajighṛkṣanpannagottamam || 20 ||

তাৰ পিছত মাৰুতাত্মজ হনুমানে বেগেৰে জপিয়াই উঠিল, যেন গৰুড়ে বেগেৰে শ্ৰেষ্ঠ সৰ্পক ধৰিবলৈ ইচ্ছা কৰে। ^AI

Shloka 21

લઙ્ઘયિત્વાપિતૃપથંવિહગેન્દ્રાલયંશુભમ્ ।
ગઙ્ગાયમુનયોર્ભીમંસમતીત્યસમાગમમ્ ॥ 21 ॥

laṅghayitvāpitṛpathaṃvihagendrālayaṃśubham |
gaṅgāyamunayorbhīmaṃsamatītyasamāgamam || 21 ||

পিতৃপথ অতিক্ৰম কৰি, শুভ পক্ষীৰাজৰ আলয়, আৰু গঙ্গা-যমুনাৰ ভয়ংকৰ সংগম অতিক্ৰম কৰি। ^AI

Shloka 22

શૃઙ્ગબેરપુરમ્પ્રાપ્યગુહમાસાદ્યવીર્યવાન્ ।
સ વાચાશુભયાહૃષ્ટોહનુમાનિદમબ્રવીત્ ॥ 22 ॥

śṛṅgaberapuramprāpyaguhamāsādyavīryavān |
sa vācāśubhayāhṛṣṭohanumānidamabravīt || 22 ||

শৃঙ্গবেৰপুৰ পাই, গুহাত উপস্থিত হৈ, বীৰ্যৱান সেই হনুমানে শুভ বাণীৰে হৰ্ষিত হৈ এই কথা ক'লে। ^AI

Shloka 23

સખાતુતવકાકુત્સ્થોરામસ્સત્યપરાક્રમઃ ।
સસીતસ્સહસૌમિત્રિસ્સત્વાઙ્કુશલમબ્રવીત્ ॥ 23 ॥

sakhātutavakākutsthorāmassatyaparākramaḥ |
sasītassahasaumitrissatvāṅkuśalamabravīt || 23 ||

হে বন্ধু, তোমাৰ কাকুত্স্থ ৰাম, সত্যপৰাক্ৰম, সীতা আৰু সৌমিত্ৰিৰ সৈতে, তোমাক কুশল সুধিছে। ^AI

Shloka 24

પઞ્ચમીમદ્યરજનીમુષિત્વાવચનાન્મુનેઃ ।
ભરદ્વાજાભ્યનુજ્ઞાતન્દ્રક્ષ્યસ્યદ્યૈવરાઘવમ્ ॥ 24 ॥

pañcamīmadyarajanīmuṣitvāvacanānmuneḥ |
bharadvājābhyanujñātandrakṣyasyadyaivarāghavam || 24 ||

মুনিৰ বচন অনুসৰি আজি পঞ্চমী ৰাতি অতিবাহিত কৰি, ভৰদ্বাজৰ অনুমতি লৈ, আজিয়েই ৰাঘৱক দেখিবা। ^AI

Shloka 25

એવમુક્ત્વામહાતેજાસ્સમ્પ્રહૃષ્ટતનૂરુહઃ ।
ઉત્પપાતમહાવેગાદ્વેગવાન્વિચારયન્ ॥ 25 ॥

evamuktvāmahātejāssamprahṛṣṭatanūruhaḥ |
utpapātamahāvegādvegavānvicārayan || 25 ||

এইদৰে কৈ মহাতেজস্বী, ৰোমাঞ্চিত শৰীৰে, মহাবেগেৰে, বেগৱান হনুমানে চিন্তা কৰি লাফ দিলে। ^AI

Shloka 26

સોઽપશ્યદ્રામતીર્થં ચ નદીંવાલુકિનીન્તથા ।
વરૂથીઙ્ગોમતીઞ્ચૈવભીમંશાલવનન્તથા ॥ 26 ॥

so'paśyadrāmatīrthaṃ ca nadīṃvālukinīntathā |
varūthīṅgomatīñcaivabhīmaṃśālavanantathā || 26 ||

তেওঁ ৰামতীৰ্থ, বালুকাময়ী নদী, বৰূথী, গোমতী, আৰু ভীম শালৱন দেখিলে। ^AI

Shloka 27

પ્રજાશ્ચબહુસાહસ્રીઃસ્ફીતાન્જનપદાનપિ ।
સઃગત્વાદૂરમધ્વાનન્ત્વરિતઃકપિકુઞ્જરઃ ॥ 27 ॥

prajāścabahusāhasrīḥsphītānjanapadānapi |
saḥgatvādūramadhvānantvaritaḥkapikuñjaraḥ || 27 ||

বহু সহস্ৰ প্ৰজা আৰু সমৃদ্ধ জনপদবোৰো তেওঁ দেখিলে; সেই কপিশ্ৰেষ্ঠে দূৰ পথ অতিক্ৰম কৰি খৰধৰকৈ গ'ল। ^AI

Shloka 28

આસસાદદ્રુમાન્ ફુલ્લાન્નન્દિગ્રામસમીપગાન્ ।
સ્ત્રીભિસ્સપુત્રૈર્વૃદ્ધૈશ્ચરમમાણૈઃસ્વલઙ્કૃતૈઃ ।
સુરાધિપસ્યોપવનેયથાચૈત્રરથેદ્રુમાન્ ॥ 28 ॥

āsasādadrumān phullānnandigrāmasamīpagān |
strībhissaputrairvṛddhaiścaramamāṇaiḥsvalaṅkṛtaiḥ |
surādhipasyopavaneyathācaitrarathedrumān || 28 ||

নন্দিগ্ৰামৰ সমীপৱৰ্তী পুষ্পিত বৃক্ষবোৰৰ ওচৰ চাপিল; তাত স্ত্ৰী, পুত্ৰ, বৃদ্ধসকলে সুসজ্জিত হৈ বিচৰণ কৰি আছিল, যেন চৈত্ৰৰথ বনত দেৱৰাজ ইন্দ্ৰৰ বৃক্ষবোৰ। ^AI

Shloka 29

ક્રોશમાત્રેત્વયોધ્યાયાચશીરકૃષ્ણાજિનમ્બરમ્ ॥ 29 ॥

krośamātretvayodhyāyācaśīrakṛṣṇājinambaram || 29 ||

অযোধ্যাৰ পৰা এক ক্ৰোশ দূৰত তেওঁ কৃষ্ণাজিন বস্ত্ৰ ধাৰণ কৰা, শিৰত জটাধাৰী জনকক দেখিলে। ^AI

Shloka 30

દદર્શભરતન્દીનઙ્કૃશમાશ્રમવાસિનમ્ ।
જટિલમ્મલદિગ્ધાઙ્ગમ્ભ્રાતૃવ્યસનકર્શિતમ્ ॥ 30 ॥

dadarśabharatandīnaṅkṛśamāśramavāsinam |
jaṭilammaladigdhāṅgambhrātṛvyasanakarśitam || 30 ||

দীন, ক্ষীণ, আশ্ৰমবাসী, জটাধাৰী, ধূলিৰে মলিন অঙ্গ, ভ্ৰাতৃৰ দুখত কাতৰ ভৰতক দেখিলে। ^AI

Shloka 31

ફલમૂલાશિનન્દાન્તન્તાપસન્ધર્મચારિણમ્ ।
સમુન્નતજટાભારંવલ્કલાજિનવાસસમ્ ॥ 31 ॥

phalamūlāśinandāntantāpasandharmacāriṇam |
samunnatajaṭābhāraṃvalkalājinavāsasam || 31 ||

ফল-মূল ভোজন কৰি সন্তুষ্ট, তাপস ধৰ্ম পালন কৰা, উচ্চ জটাভাৰ আৰু বল্কল-অজিন বস্ত্ৰ ধাৰণ কৰা তেওঁক দেখিলে। ^AI

Shloka 32

નિયતમ્ભાવિતાત્માનમ્બ્રહ્મર્ષિસમતેજસમ્ ।
પાદુકેતેપુરસ્કૃત્યપ્રશાસન્તંવસુન્ધરામ્ ॥ 32 ॥

niyatambhāvitātmānambrahmarṣisamatejasam |
pāduketepuraskṛtyapraśāsantaṃvasundharām || 32 ||

নিয়মিত, শুদ্ধচিত্ত, ব্ৰহ্মৰ্ষিৰ সমান তেজস্বী, পদুকে আগত ৰাখি পৃথিৱী শাসন কৰা তেওঁক দেখিলে। ^AI

Shloka 33

ચાતુર્વર્ણસ્યલોકસ્યત્રાતારમ્મહતોભયાત્ ।
ઉપસ્થિતમમાત્યૈશ્ચશુચિભિશ્ચપુરોહિતૈઃ ॥ 33 ॥

cāturvarṇasyalokasyatrātārammahatobhayāt |
upasthitamamātyaiścaśucibhiścapurohitaiḥ || 33 ||

চাৰি বৰ্ণৰ লোকসমূহক মহান ভয়ৰ পৰা ৰক্ষা কৰ্তা, মন্ত্ৰীসকল আৰু পৱিত্ৰ পুৰোহিতসকলৰ সৈতে উপস্থিত হোৱা। ^AI

Shloka 34

બલમુખ્યૈશ્ચયુક્તૈશ્ચકાષાયામ્બરદારિભિઃ ।
નહિતેરાજપુત્રન્તઞ્ચીરકૃષ્ણાજિનામ્બરમ્ ॥ 34 ॥

balamukhyaiścayuktaiścakāṣāyāmbaradāribhiḥ |
nahiterājaputrantañcīrakṛṣṇājināmbaram || 34 ||

বলবান সেনাপতিসকলৰ সৈতে যুক্ত, কাষায় বস্ত্ৰ ধাৰণ কৰা, ৰাজপুত্ৰক চীৰ-কৃষ্ণাজিন বস্ত্ৰ পৰিধান কৰা। ^AI

Shloka 35

પરિભોક્તુંવ્યવસ્યન્તિપૌરાવૈધર્મવત્સલાઃ ।
તમ્ધર્મમિવધર્મજ્ઞન્દેહવન્તમિવાપરમ્ ॥ 35 ॥

paribhoktuṃvyavasyantipaurāvaidharmavatsalāḥ |
tamdharmamivadharmajñandehavantamivāparam || 35 ||

নগৰবাসীসকলে, ধৰ্মত অনাসক্ত নহৈ, তেওঁক ভোগ কৰিবলৈ ইচ্ছা কৰে—ধৰ্মজ্ঞজনক ধৰ্মৰ দৰে আৰু আন এজন দেহধাৰীৰ দৰে। ^AI

Shloka 36

ઉવાચપ્રાઞ્જલિર્વાક્યંહનૂમાન્મારુતાત્મજઃ ।
વસન્તન્દણ્ડકારણ્યેયન્ત્વઞ્ચીરજટાધરમ્ ॥ 36 ॥

uvācaprāñjalirvākyaṃhanūmānmārutātmajaḥ |
vasantandaṇḍakāraṇyeyantvañcīrajaṭādharam || 36 ||

মাৰুতাত্মজ হনুমানে হাত জোৰ কৰি বাক্য ক'লে, দণ্ডকাৰণ্যত বাস কৰা, চীৰ-জটাধাৰী তেওঁক। ^AI

Shloka 37

અનુશોચસિકાકુત્સ્થં સ ત્વાઙ્કૌશલમબ્રવીત્ ।
પ્રિયમાખ્યામિતેદેવશોકન્ત્યજસુદારુણમ્ ॥ 37 ॥

anuśocasikākutsthaṃ sa tvāṅkauśalamabravīt |
priyamākhyāmitedevaśokantyajasudāruṇam || 37 ||

কাকুত্স্থক শোক কৰা দেখি, তেওঁ কৌশল্যক ক'লে, প্ৰিয়, মই কওঁ, তুমি ভয়ানক শোক ত্যাগ কৰা। ^AI

Shloka 38

અસ્મિન્મુહૂર્તેભ્રાત્રાત્વંરામેણસહસઙ્ગતઃ ।
નિહત્યરાવણંરામઃપ્રતિલભ્ય ચ મૈથિલીમ્ ॥ 38 ॥

asminmuhūrtebhrātrātvaṃrāmeṇasahasaṅgataḥ |
nihatyarāvaṇaṃrāmaḥpratilabhya ca maithilīm || 38 ||

এই মুহূৰ্তত তুমি ভাতৃ ৰামৰ সৈতে মিলিত হৈছা; ৰাৱণক বধ কৰি ৰামে মৈথিলীক পুনৰ লাভ কৰিছে। ^AI

Shloka 39

ઉપયાતિસમૃદ્ધાર્થઃસહમિત્રૈર્મહાબલૈઃ ।
લક્ષ્મણશ્ચમહાતેજાવૈદેહી ચ યશસ્વિની ॥ 39 ॥

upayātisamṛddhārthaḥsahamitrairmahābalaiḥ |
lakṣmaṇaścamahātejāvaidehī ca yaśasvinī || 39 ||

মহাবলৱান মিত্ৰসকলৰ সৈতে সমৃদ্ধ অৰ্থ লৈ উপস্থিত হৈছে, মহাতেজস্বী লক্ষ্মণ আৰু যশস্বিনী বৈদেহীও। ^AI

Shloka 40

સીતાસમગ્રારામેણમહેન્દ્રેણશચીયથા ।
એવમુક્તોહનુમતાભરતઃકૈકયીસુતઃ ॥ 40 ॥

sītāsamagrārāmeṇamahendreṇaśacīyathā |
evamuktohanumatābharataḥkaikayīsutaḥ || 40 ||

সীতাৰ সৈতে ৰাম, যেন মহেন্দ্ৰৰ সৈতে শচী; এইদৰে হনুমতে কোৱা শুনি কৈকেয়ীপুত্ৰ ভৰতে। ^AI

Shloka 41

પપાતસહસાહૃષ્ટોહર્ષાન્મોહમુપાગમત્ ।
તતોમુહૂર્તાદુત્થાયપ્રત્યાશ્વસ્ય ચ રાઘવઃ ॥ 41 ॥

papātasahasāhṛṣṭoharṣānmohamupāgamat |
tatomuhūrtādutthāyapratyāśvasya ca rāghavaḥ || 41 ||

সি হৰ্ষতেই তৎক্ষণাত পৰি গ'ল, আৰু হৰ্ষৰ পৰা মোহ অৱস্থালৈ গ'ল। তাৰ পিছত কিছু সময়ৰ পিছত ৰাঘৱ উঠি পুনৰাই আশ্বাস লাভ কৰিলে। ^AI

Shloka 42

હનૂમન્તમુવાચેદમ્ભરતઃપ્રિયવાદિનમ્ ।
અશોકજૈઃપ્રીતિમયૈઃકપિમાલિઙ્ગ્યસમ્ભ્રમાત્ ॥ 42 ॥

hanūmantamuvācedambharataḥpriyavādinam |
aśokajaiḥprītimayaiḥkapimāliṅgyasambhramāt || 42 ||

প্ৰিয়ভাষী হনুমানক ভৰতে এই কথা ক'লে, আৰু আনন্দময় অশোক ফুলেৰে কপিক সাদৰে আলিঙ্গন কৰিলে। ^AI

Shloka 43

સિષેચભરતઃશ્રીમાન્વિપુલૈરશ્રુબિન્ધુભિઃ ।
દેવોવામાનુષોવાત્વમનુક્રોશાદિહાગતઃ ॥ 43 ॥

siṣecabharataḥśrīmānvipulairaśrubindhubhiḥ |
devovāmānuṣovātvamanukrośādihāgataḥ || 43 ||

শ্ৰীমান ভৰতে তেওঁক প্ৰচুৰ অশ্ৰুবিন্দুৰে সিঞ্চন কৰিলে, আৰু ক'লে, 'হে দেৱ, আপুনি নহয় মানুহ, আপুনি দয়াৰ বশত ইয়ালৈ আহিছে।' ^AI

Shloka 44

પ્રિયાખ્યાનસ્યતેસૌમ્યદદામિબ્રુવતઃપ્રિયમ્ ।
ગવાંશતસહસ્રં ચ ગ્રામાણાં ચ શતમ્પરમ્ ॥ 44 ॥

priyākhyānasyatesaumyadadāmibruvataḥpriyam |
gavāṃśatasahasraṃ ca grāmāṇāṃ ca śatamparam || 44 ||

হে সৌম্য, তুমি প্ৰিয় সংবাদ দিছা, মই তোমাক প্ৰিয় বস্তু দান কৰিম—এশ হাজাৰ গৰু আৰু এশ গাঁও। ^AI

Shloka 45

સકુણ્ડલાશ્શુભાચારાભાર્યાઃકન્યાસ્તુષોડશ ।
હેમવર્ણાસ્સુનાસોરૂશ્શશિસૌમ્યાનનાઃસ્ત્રિયઃ ॥ 45 ॥

sakuṇḍalāśśubhācārābhāryāḥkanyāstuṣoḍaśa |
hemavarṇāssunāsorūśśaśisaumyānanāḥstriyaḥ || 45 ||

কুণ্ডলধাৰী, শুভ আচৰণৰ, ষোল্লজনী কন্যা, সোণৰ বৰণৰ, সুন্দৰ নাক আৰু উৰুৰ, চন্দ্ৰৰ দৰে সৌম্য মুখৰ নাৰী। ^AI

Shloka 46

સર્વાભરણસમ્પન્નાસ્સમ્પન્નાઃકુલજાતિભિઃ ।
નિશમ્યરામાગમનન્નૃપાત્મજઃકપિપ્રવીરસ્યતદાદ્ભુતોપમમ્ ।
પ્રહર્ષિતોરામદિદૃક્ષ્યાઽભવત્પુનશ્ચહર્ષાદિદમબ્રવીદ્વચઃ ॥ 46 ॥

sarvābharaṇasampannāssampannāḥkulajātibhiḥ |
niśamyarāmāgamanannṛpātmajaḥkapipravīrasyatadādbhutopamam |
praharṣitorāmadidṛkṣyā'bhavatpunaścaharṣādidamabravīdvacaḥ || 46 ||

সকলো অলংকাৰেৰে সমৃদ্ধ, কুল আৰু জাতিৰে সমৃদ্ধ। ৰামৰ আগমনৰ কথা শুনি, ৰজাৰ পুত্ৰই, কপিশ্ৰেষ্ঠৰ সেই আচৰিত তুল্য কথা শুনি, ৰামক দেখিবলৈ পুনৰ হৰ্ষিত হ'ল, আৰু হৰ্ষৰ পৰা এই বাক্য ক'লে। ^AI

ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાણ્ડે અષ્ટાવિંશત્યધિકશતતમસ્સર્ગઃ ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।

अथ अष्टाविंशत्यधिकशततमस्सर्गः ।

अयोध्यान्तुसमालोक्यचिन्तयामासराघवः ।

प्रियकामःप्रियंरामस्ततस्त्वरितविक्रमः ॥ 1 ॥

चिन्तयित्वाततोदृष्टिंवानरेषुन्यपातयत् ।

उवाचधीमांस्तेजस्वीहनूमन्तम्प्लवङ्गमम् ॥ 2 ॥

अयोध्यान्त्वरितोगत्वाशीघ्रम्प्लवगसत्तम ।

जानीहिकछचित्कुशलीजनोनृपतिमन्दिरे ॥ 3 ॥

शृङ्गबेरिपुरम्प्राप्यगुहङ्गहनगोचरम् ।

निषादाधिपतिम्ब्रूहिकुशलंवचनान्मम ॥ 4 ॥

श्रुत्वातुमाङ्कुशलिनमरोगंविगतज्वरम् ।

भविष्यतिगुहःप्रीतस्सममात्मसमस्सखा ॥ 5 ॥

अयोध्यायाश्चतेमार्गम्प्रवृत्तिम्भरतस्य च ।

निवेदयिष्यतिप्रीतोनिषादाधिपतिर्गुहः ॥ 6 ॥

भरतस्तुत्वयावाच्यःकुशलंवचनान्मम ।

सिद्धार्थंशंसमान्तस्मैसभार्यंसहलक्ष्मणम् ॥ 7 ॥

हरणञ्चापिवैदेह्यारावणेनबलीयसा ।

सुग्रीवेण च सम्वादंवालिनश्चवधंरणे ॥ 8 ॥

मैथिल्यन्वेषणञ्चैवयथाचाधिगतात्वया ।

लङ्घयित्वामहातोयमापगापतिमव्ययम् ॥ 9 ॥

उपयानंसमुद्रस्यसागरस्य च दर्शनम् ।

यथा च कारितस्सेतूरावणश्चयथाहतः ॥ 10 ॥

वरदानम्महेन्द्रेणब्रह्मणावरुणेन च ।

महादेवप्रसादाच्छपित्राममसमागमम् ॥ 11 ॥

उपयातं च मांसौम्य भरतायनिवेदय ।

सहराक्षसराजेनहरीणामीश्वरेण च ॥ 12 ॥

जित्वाशत्रुगणान्रामःप्राप्यचानुत्तमंयशः ।

उपायानंसमृद्धार्थस्सहमित्रैर्महाबलैः ॥ 13 ॥

एतच्छ्रुत्वायमाकारम्भजतेभरतस्ततः ।

स च तेवेदितव्यःस्यात्सर्वंयच्छापिमाम्प्रति ॥ 14 ॥

ज्ञेयाःसर्वे च वृत्तान्ताःभरतस्येङ्गितानि च ।

तत्त्वेनमुखवर्णेनदृष्ट्याव्याभाषितेन च ॥ 15 ॥

सर्वकालसमृद्धंहिहस्त्यश्वरथसङ्कुलम् ।

पितृपैतामहंराज्यङ्कस्यनावर्तयेन्मनः ॥ 16 ॥

सङ्गत्याभरत्श्रीमान् राज्येनार्थीस्वयम्भवेत् ।

प्रशास्तुवसुधांसर्वामखिलांरघुनन्दनः ॥ 17 ॥

तस्यबुद्धिं च विज्ञायव्यवसायं च वानर ।

यावन्नदूरंयाताःस्मक्षिप्रमागन्तुमर्हसि ॥ 18 ॥

इतिप्रतिसमादिष्टोहनूमान्मारुतात्मजः ।

मानुषःधारयनृपमयोध्यान्त्वरितोययौ ॥ 19 ॥

अतोत्पपातवेगेनहनूमान्मारुतात्मजः ।

गरुत्मानिववेगेनजिघृक्षन्पन्नगोत्तमम् ॥ 20 ॥

लङ्घयित्वापितृपथंविहगेन्द्रालयंशुभम् ।

गङ्गायमुनयोर्भीमंसमतीत्यसमागमम् ॥ 21 ॥

शृङ्गबेरपुरम्प्राप्यगुहमासाद्यवीर्यवान् ।

स वाचाशुभयाहृष्टोहनुमानिदमब्रवीत् ॥ 22 ॥

सखातुतवकाकुत्स्थोरामस्सत्यपराक्रमः ।

ससीतस्सहसौमित्रिस्सत्वाङ्कुशलमब्रवीत् ॥ 23 ॥

पञ्चमीमद्यरजनीमुषित्वावचनान्मुनेः ।

भरद्वाजाभ्यनुज्ञातन्द्रक्ष्यस्यद्यैवराघवम् ॥ 24 ॥

एवमुक्त्वामहातेजास्सम्प्रहृष्टतनूरुहः ।

उत्पपातमहावेगाद्वेगवान्विचारयन् ॥ 25 ॥

सोऽपश्यद्रामतीर्थं च नदींवालुकिनीन्तथा ।

वरूथीङ्गोमतीञ्चैवभीमंशालवनन्तथा ॥ 26 ॥

प्रजाश्चबहुसाहस्रीःस्फीतान्जनपदानपि ।

सःगत्वादूरमध्वानन्त्वरितःकपिकुञ्जरः ॥ 27 ॥

आससादद्रुमान् फुल्लान्नन्दिग्रामसमीपगान् ।

स्त्रीभिस्सपुत्रैर्वृद्धैश्चरममाणैःस्वलङ्कृतैः ।

सुराधिपस्योपवनेयथाचैत्ररथेद्रुमान् ॥ 28 ॥

क्रोशमात्रेत्वयोध्यायाचशीरकृष्णाजिनम्बरम् ॥ 29 ॥

ददर्शभरतन्दीनङ्कृशमाश्रमवासिनम् ।

जटिलम्मलदिग्धाङ्गम्भ्रातृव्यसनकर्शितम् ॥ 30 ॥

फलमूलाशिनन्दान्तन्तापसन्धर्मचारिणम् ।

समुन्नतजटाभारंवल्कलाजिनवाससम् ॥ 31 ॥

नियतम्भावितात्मानम्ब्रह्मर्षिसमतेजसम् ।

पादुकेतेपुरस्कृत्यप्रशासन्तंवसुन्धराम् ॥ 32 ॥

चातुर्वर्णस्यलोकस्यत्रातारम्महतोभयात् ।

उपस्थितममात्यैश्चशुचिभिश्चपुरोहितैः ॥ 33 ॥

बलमुख्यैश्चयुक्तैश्चकाषायाम्बरदारिभिः ।

नहितेराजपुत्रन्तञ्चीरकृष्णाजिनाम्बरम् ॥ 34 ॥

परिभोक्तुंव्यवस्यन्तिपौरावैधर्मवत्सलाः ।

तम्धर्ममिवधर्मज्ञन्देहवन्तमिवापरम् ॥ 35 ॥

उवाचप्राञ्जलिर्वाक्यंहनूमान्मारुतात्मजः ।

वसन्तन्दण्डकारण्येयन्त्वञ्चीरजटाधरम् ॥ 36 ॥

अनुशोचसिकाकुत्स्थं स त्वाङ्कौशलमब्रवीत् ।

प्रियमाख्यामितेदेवशोकन्त्यजसुदारुणम् ॥ 37 ॥

अस्मिन्मुहूर्तेभ्रात्रात्वंरामेणसहसङ्गतः ।

निहत्यरावणंरामःप्रतिलभ्य च मैथिलीम् ॥ 38 ॥

उपयातिसमृद्धार्थःसहमित्रैर्महाबलैः ।

लक्ष्मणश्चमहातेजावैदेही च यशस्विनी ॥ 39 ॥

सीतासमग्रारामेणमहेन्द्रेणशचीयथा ।

एवमुक्तोहनुमताभरतःकैकयीसुतः ॥ 40 ॥

पपातसहसाहृष्टोहर्षान्मोहमुपागमत् ।

ततोमुहूर्तादुत्थायप्रत्याश्वस्य च राघवः ॥ 41 ॥

हनूमन्तमुवाचेदम्भरतःप्रियवादिनम् ।

अशोकजैःप्रीतिमयैःकपिमालिङ्ग्यसम्भ्रमात् ॥ 42 ॥

सिषेचभरतःश्रीमान्विपुलैरश्रुबिन्धुभिः ।

देवोवामानुषोवात्वमनुक्रोशादिहागतः ॥ 43 ॥

प्रियाख्यानस्यतेसौम्यददामिब्रुवतःप्रियम् ।

गवांशतसहस्रं च ग्रामाणां च शतम्परम् ॥ 44 ॥

सकुण्डलाश्शुभाचाराभार्याःकन्यास्तुषोडश ।

हेमवर्णास्सुनासोरूश्शशिसौम्याननाःस्त्रियः ॥ 45 ॥

सर्वाभरणसम्पन्नास्सम्पन्नाःकुलजातिभिः ।

निशम्यरामागमनन्नृपात्मजःकपिप्रवीरस्यतदाद्भुतोपमम् ।

प्रहर्षितोरामदिदृक्ष्याऽभवत्पुनश्चहर्षादिदमब्रवीद्वचः ॥ 46 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे अष्टाविंशत्यधिकशततमस्सर्गः ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

6.128 યુદ્ધકાણ્ડ - અષ્ટાવિંશત્યધિકશતતમ સર્ગઃ