શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાણ્ડમ્ ।
અથ ષષ્ઠસ્સર્ગઃ ।
લઙ્કાયાન્તુકૃતઙ્કર્મઘોરન્દૃષ્ટવાભયાવહમ્ ।
રાક્ષસેન્દ્રોહનુમતાશક્રેણેવમહાત્મના ॥ 1 ॥
અબ્રવીદ્રાક્ષસાન્ સર્વાન્હ્રિયાકિઞ્ચિદવાઙ્મુખઃ ।
ધર્ષિતાચપ્રવિષ્ટાચલઙ્કાદુષ્પ્રસહાપુરી ॥ 2 ॥
તેનવાનરમાત્રેણદૃષ્ટાસીતાચજાનકી ।
પ્રાસાદોધર્ષિતશ્ચૈત્યઃપ્રવરારાક્ષસાહતાઃ ॥ 3 ॥
આવિલાચપુરીલઙ્કાસર્વાહનુમતાકૃતા ।
કિઙ્કરિષ્યામિભદ્રંવોકિંવાયુક્તમનન્તરમ્ ॥ 4 ॥
ઉચ્યતાન્નસ્સમર્થંયત્કૃતઞ્ચસુકૃતમ્ભવેત્ ।
મન્ત્રમૂલઞ્ચવિજયમ્પ્રવદન્તિમનસ્વિનઃ ॥ 5 ॥
તસ્મદ્વૈરોચયેમન્ત્રંરામમ્પ્રતિમહાબલાઃ ।
ત્રિવિધાઃપુરુષાલોકેઉત્તમાધમમધ્યમાઃ ॥ 6 ॥
તેષાન્તુસમવેતાનાઙ્ગુણદોષૌવદામ્યહમ્ ।
મન્ત્રિભિર્હિતસંયુક્તૈસ્સમર્થૈર્મન્ત્રનિર્ણયે ॥ 7 ॥
મિત્રૈર્વાપિસમાનાર્થૈર્બાન્ધવૈરપિવાધિકૈઃ ।
સહિતોમન્ત્રિયિત્વાયઃકર્મારમ્ભાન્પ્રવર્તયેત્ ॥ 8 ॥
દૈવેચકુરુતેયત્નન્તમાહુઃપુરુષોત્તમમ્ ।
કોઽર્થંવિમૃશેદેકોધર્મેપ્રકુરુતેમનઃ ॥ 9 ॥
કઃકાર્યાણિકુરુતેતમાહુર્મધ્યમન્નરમ્ ।
ગુણદોષૌવનિશિચત્ય ત્યક્ત્યાદૈવવ્યપાશ્રયમ્ ॥ 10 ॥
કરિષ્યામીતિયઃકાર્યમુપેક્ષેત્સનરાધમઃ ।
યથેમેપુરુષાનિત્યમુત્તમાધમમધ્યમાઃ ॥ 11 ॥
વમ્મન્ત્રાઽહિવિજ્ઞેયાઉત્તમાધમમધ્યમઃ ।
ઐકમત્યમુપાગમ્યશાસ્ત્રદૃષ્ટેનચક્ષુષા ॥ 12 ॥
મન્ત્રિણોયત્રનિરતાસ્તમાહુર્મન્ત્રમુત્તમમ્ ।
બહ્વ્યોઽપિમતીર્ગત્વામન્ત્રિણામર્થનિર્ણયે ॥ 13 ॥
પુનર્યત્રૈકતામ્પ્રાપ્તસ્સમન્ત્રોમધ્યમસ્સ્મૃતઃ ।
અન્યોન્યમતિમાસ્થાયયત્રસમ્પ્રતિભાષ્યતે ॥ 14 ॥
ન ચ ઐકમત્યે શ્રેયો અસ્તિ મન્ત્રઃ સો અધમ ઉચ્યતે ।
તસ્માત્ સુમન્ત્રિતં સાધુ ભવન્તો મન્ત્રિ સત્તમાઃ ॥ 15 ॥
કાર્યંસમ્પ્રતિપદ્યન્તામેતત્કૃત્યમ્મતમ્મમ ।
વાનરાણાંહિધીરાણાંસહસ્રૈઃપરિવારિતઃ ॥ 16 ॥
રામોઽભ્યેતિપુરીલઙ્કામસ્માકમુપરોધકઃ ।
તરિષ્યતિચસુવ્યક્તંરાઘવસ્સાગરંસુખમ્ ॥ 17 ॥
તરસાયુક્તરૂપેણસાનુજસ્સબલાનુગઃ ।
સમુદ્રમુચ્છોષયતિવીર્યેણાન્યત્કરોતિવા ॥ 18 ॥
અસ્મિન્નેવઙ્ગતેકાર્યેવિરુદ્ધેવાનરૈસ્સહ ।
હિતમ્પુરેચસૈન્યેચસર્વસમ્મન્ત્રયતામ્મમ ॥ 19 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાણ્ડે ષષ્ઠસ્સર્ગઃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ṣaṣṭhassargaḥ |
laṅkāyāntukṛtaṅkarmaghorandṛṣṭavābhayāvaham |
rākṣasendrohanumatāśakreṇevamahātmanā || 1 ||
abravīdrākṣasān sarvānhriyākiñcidavāṅmukhaḥ |
dharṣitācapraviṣṭācalaṅkāduṣprasahāpurī || 2 ||
tenavānaramātreṇadṛṣṭāsītācajānakī |
prāsādodharṣitaścaityaḥpravarārākṣasāhatāḥ || 3 ||
āvilācapurīlaṅkāsarvāhanumatākṛtā |
kiṅkariṣyāmibhadraṃvokiṃvāyuktamanantaram || 4 ||
ucyatānnassamarthaṃyatkṛtañcasukṛtambhavet |
mantramūlañcavijayampravadantimanasvinaḥ || 5 ||
tasmadvairocayemantraṃrāmampratimahābalāḥ |
trividhāḥpuruṣālokeuttamādhamamadhyamāḥ || 6 ||
teṣāntusamavetānāṅguṇadoṣauvadāmyaham |
mantribhirhitasaṃyuktaissamarthairmantranirṇaye || 7 ||
mitrairvāpisamānārthairbāndhavairapivādhikaiḥ |
sahitomantriyitvāyaḥkarmārambhānpravartayet || 8 ||
daivecakuruteyatnantamāhuḥpuruṣottamam |
ko'rthaṃvimṛśedekodharmeprakurutemanaḥ || 9 ||
kaḥkāryāṇikurutetamāhurmadhyamannaram |
guṇadoṣauvaniśicatya tyaktyādaivavyapāśrayam || 10 ||
kariṣyāmītiyaḥkāryamupekṣetsanarādhamaḥ |
yathemepuruṣānityamuttamādhamamadhyamāḥ || 11 ||
vammantrā'hivijñeyāuttamādhamamadhyamaḥ |
aikamatyamupāgamyaśāstradṛṣṭenacakṣuṣā || 12 ||
mantriṇoyatraniratāstamāhurmantramuttamam |
bahvyo'pimatīrgatvāmantriṇāmarthanirṇaye || 13 ||
punaryatraikatāmprāptassamantromadhyamassmṛtaḥ |
anyonyamatimāsthāyayatrasampratibhāṣyate || 14 ||
na ca aikamatye śreyo asti mantraḥ so adhama ucyate |
tasmāt sumantritaṃ sādhu bhavanto mantri sattamāḥ || 15 ||
kāryaṃsampratipadyantāmetatkṛtyammatammama |
vānarāṇāṃhidhīrāṇāṃsahasraiḥparivāritaḥ || 16 ||
rāmo'bhyetipurīlaṅkāmasmākamuparodhakaḥ |
tariṣyaticasuvyaktaṃrāghavassāgaraṃsukham || 17 ||
tarasāyuktarūpeṇasānujassabalānugaḥ |
samudramucchoṣayativīryeṇānyatkarotivā || 18 ||
asminnevaṅgatekāryeviruddhevānaraissaha |
hitampurecasainyecasarvasammantrayatāmmama || 19 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ṣaṣṭhassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ षष्ठस्सर्गः ।
लङ्कायान्तुकृतङ्कर्मघोरन्दृष्टवाभयावहम् ।
राक्षसेन्द्रोहनुमताशक्रेणेवमहात्मना ॥ 1 ॥
अब्रवीद्राक्षसान् सर्वान्ह्रियाकिञ्चिदवाङ्मुखः ।
धर्षिताचप्रविष्टाचलङ्कादुष्प्रसहापुरी ॥ 2 ॥
तेनवानरमात्रेणदृष्टासीताचजानकी ।
प्रासादोधर्षितश्चैत्यःप्रवराराक्षसाहताः ॥ 3 ॥
आविलाचपुरीलङ्कासर्वाहनुमताकृता ।
किङ्करिष्यामिभद्रंवोकिंवायुक्तमनन्तरम् ॥ 4 ॥
उच्यतान्नस्समर्थंयत्कृतञ्चसुकृतम्भवेत् ।
मन्त्रमूलञ्चविजयम्प्रवदन्तिमनस्विनः ॥ 5 ॥
तस्मद्वैरोचयेमन्त्रंरामम्प्रतिमहाबलाः ।
त्रिविधाःपुरुषालोकेउत्तमाधममध्यमाः ॥ 6 ॥
तेषान्तुसमवेतानाङ्गुणदोषौवदाम्यहम् ।
मन्त्रिभिर्हितसंयुक्तैस्समर्थैर्मन्त्रनिर्णये ॥ 7 ॥
मित्रैर्वापिसमानार्थैर्बान्धवैरपिवाधिकैः ।
सहितोमन्त्रियित्वायःकर्मारम्भान्प्रवर्तयेत् ॥ 8 ॥
दैवेचकुरुतेयत्नन्तमाहुःपुरुषोत्तमम् ।
कोऽर्थंविमृशेदेकोधर्मेप्रकुरुतेमनः ॥ 9 ॥
कःकार्याणिकुरुतेतमाहुर्मध्यमन्नरम् ।
गुणदोषौवनिशिचत्य त्यक्त्यादैवव्यपाश्रयम् ॥ 10 ॥
करिष्यामीतियःकार्यमुपेक्षेत्सनराधमः ।
यथेमेपुरुषानित्यमुत्तमाधममध्यमाः ॥ 11 ॥
वम्मन्त्राऽहिविज्ञेयाउत्तमाधममध्यमः ।
ऐकमत्यमुपागम्यशास्त्रदृष्टेनचक्षुषा ॥ 12 ॥
मन्त्रिणोयत्रनिरतास्तमाहुर्मन्त्रमुत्तमम् ।
बह्व्योऽपिमतीर्गत्वामन्त्रिणामर्थनिर्णये ॥ 13 ॥
पुनर्यत्रैकताम्प्राप्तस्समन्त्रोमध्यमस्स्मृतः ।
अन्योन्यमतिमास्थाययत्रसम्प्रतिभाष्यते ॥ 14 ॥
न च ऐकमत्ये श्रेयो अस्ति मन्त्रः सो अधम उच्यते ।
तस्मात् सुमन्त्रितं साधु भवन्तो मन्त्रि सत्तमाः ॥ 15 ॥
कार्यंसम्प्रतिपद्यन्तामेतत्कृत्यम्मतम्मम ।
वानराणांहिधीराणांसहस्रैःपरिवारितः ॥ 16 ॥
रामोऽभ्येतिपुरीलङ्कामस्माकमुपरोधकः ।
तरिष्यतिचसुव्यक्तंराघवस्सागरंसुखम् ॥ 17 ॥
तरसायुक्तरूपेणसानुजस्सबलानुगः ।
समुद्रमुच्छोषयतिवीर्येणान्यत्करोतिवा ॥ 18 ॥
अस्मिन्नेवङ्गतेकार्येविरुद्धेवानरैस्सह ।
हितम्पुरेचसैन्येचसर्वसम्मन्त्रयताम्मम ॥ 19 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे षष्ठस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ṣaṣṭhassargaḥ |
laṅkāyāntukṛtaṅkarmaghorandṛṣṭavābhayāvaham |
rākṣasendrohanumatāśakreṇevamahātmanā || 1 ||
abravīdrākṣasān sarvānhriyākiñcidavāṅmukhaḥ |
dharṣitācapraviṣṭācalaṅkāduṣprasahāpurī || 2 ||
tenavānaramātreṇadṛṣṭāsītācajānakī |
prāsādodharṣitaścaityaḥpravarārākṣasāhatāḥ || 3 ||
āvilācapurīlaṅkāsarvāhanumatākṛtā |
kiṅkariṣyāmibhadraṃvokiṃvāyuktamanantaram || 4 ||
ucyatānnassamarthaṃyatkṛtañcasukṛtambhavet |
mantramūlañcavijayampravadantimanasvinaḥ || 5 ||
tasmadvairocayemantraṃrāmampratimahābalāḥ |
trividhāḥpuruṣālokeuttamādhamamadhyamāḥ || 6 ||
teṣāntusamavetānāṅguṇadoṣauvadāmyaham |
mantribhirhitasaṃyuktaissamarthairmantranirṇaye || 7 ||
mitrairvāpisamānārthairbāndhavairapivādhikaiḥ |
sahitomantriyitvāyaḥkarmārambhānpravartayet || 8 ||
daivecakuruteyatnantamāhuḥpuruṣottamam |
ko'rthaṃvimṛśedekodharmeprakurutemanaḥ || 9 ||
kaḥkāryāṇikurutetamāhurmadhyamannaram |
guṇadoṣauvaniśicatya tyaktyādaivavyapāśrayam || 10 ||
kariṣyāmītiyaḥkāryamupekṣetsanarādhamaḥ |
yathemepuruṣānityamuttamādhamamadhyamāḥ || 11 ||
vammantrā'hivijñeyāuttamādhamamadhyamaḥ |
aikamatyamupāgamyaśāstradṛṣṭenacakṣuṣā || 12 ||
mantriṇoyatraniratāstamāhurmantramuttamam |
bahvyo'pimatīrgatvāmantriṇāmarthanirṇaye || 13 ||
punaryatraikatāmprāptassamantromadhyamassmṛtaḥ |
anyonyamatimāsthāyayatrasampratibhāṣyate || 14 ||
na ca aikamatye śreyo asti mantraḥ so adhama ucyate |
tasmāt sumantritaṃ sādhu bhavanto mantri sattamāḥ || 15 ||
kāryaṃsampratipadyantāmetatkṛtyammatammama |
vānarāṇāṃhidhīrāṇāṃsahasraiḥparivāritaḥ || 16 ||
rāmo'bhyetipurīlaṅkāmasmākamuparodhakaḥ |
tariṣyaticasuvyaktaṃrāghavassāgaraṃsukham || 17 ||
tarasāyuktarūpeṇasānujassabalānugaḥ |
samudramucchoṣayativīryeṇānyatkarotivā || 18 ||
asminnevaṅgatekāryeviruddhevānaraissaha |
hitampurecasainyecasarvasammantrayatāmmama || 19 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ṣaṣṭhassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.