શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાણ્ડમ્ ।
અથ દ્વિસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ।
અતિકાયંહતંશ્રુત્વાલક્ષ્મણેનમહૌજસા ।
ઉદ્વેગમગમદ્રાજાવચનઞ્ચેદમબ્રવીત્ ॥ 1 ॥
ધૂમ્રાક્ષઃપરમામર્ષીધન્વીશસ્ત્રભૃતાંવરઃ ।
અકમ્પનઃપ્રહસ્તશ્ચકુમ્ભુકર્ણસ્તથૈવ ચ ॥ 2 ॥
એતેમહાબલાવીરારાક્ષસાયુદ્ધકાઙ્ક્ષિણઃ ।
જેતારઃપરસૈન્યાનામ્પરૈર્નિત્યાપરાજિતાઃ ॥ 3 ॥
નિહતાસ્તેમહાવીર્યારામેણાક્લિષ્ટકર્મણા ।
રાક્ષસાસ્સુમહાકાયાનાનાશસ્ત્રવિશારદાઃ ॥ 4 ॥
અન્યે ચ બહવશ્શૂરામહાત્માનોનિપાતિતાઃ ।
પ્રખ્યાતબલવીર્યેણપુત્રેણેન્દ્રજિતામમ ॥ 5 ॥
યૌહિતૌભ્રાતરૌતદાવીરૌબદ્ધૌદત્તવરૈશ્શરૈઃ ।
યન્નશક્યંસુરૈસ્સર્વૈરસુરૈર્વામહાબલૈઃ ॥ 6 ॥
મોક્તુન્તદ્બન્ધનઙ્ઘોરંયક્ષગન્ધર્વકિન્નરૈઃ ।
તન્નજાનેપ્રભાવૈર્વામાયયામોહનેનવા ॥ 7 ॥
શરબન્ધાદ્વિમુક્તૌતૌભ્રાતરૌરામલક્ષ્મણૌ ।
યેયોધાનિર્ગતાશ્શૂરારાક્ષસામમશાસનાત્ ॥ 8 ॥
તેસર્વેનિહતાયુદ્ધેવાનરૈસ્સુમહાબલૈઃ ।
તમ્નપશ્યામ્યહંયુદ્ધેયોઽદ્યરામંસલક્ષ્મણમ્ ॥ 9 ॥
શાસયેત્સબલંવીરંસસુગ્રીવવિભીષણમ્ ।
અહોસુબલવાન્ રામોમહદસ્ત્રબલં ચ વૈ ॥ 10 ॥
યસ્યવિક્રમમાસાદ્યરાક્ષસાનિધનઙ્ગતાઃ ।
અપ્રમત્સૈશ્ચસર્વત્રગુપ્સૈરક્ષ્યાપુરીવતિયમ્ ॥ 11 ॥
અશોકવનિકાયાઞ્ચયત્રસીતાઽભિરક્ષ્યતે ।
નિષ્ક્રામોવાપ્રવેશોવાજ્ઞાતવ્યસ્સર્વદૈવનઃ ॥ 12 ॥
યત્રયત્રભવેદ્ગુલ્મસ્તત્રતત્રપુનઃપુનઃ ।
સર્વતશ્ચાપિતિષ્ઠધ્વંસ્સ્વૈઃ પરિવૃતાબલૈઃ ॥ 13 ॥
દ્રષ્ટવ્યં ચ પદન્તેષાંવાનરાણાન્નિશાચરાઃ ।
પ્રદોષેવાર્ધરાત્રેવાપ્રત્યૂષેવાપિસર્વત ॥ 14 ॥
નાવજ્ઞાતેષુકર્તવ્યાવાનરેષુકદાચન ।
દ્વિષતામ્બલમુદ્યુક્તમાપતકતિંસ્થિતંસદા ॥ 15 ॥
તતસ્તેરાક્ષસાસ્સર્વેશ્રુત્વાલઙ્કાધિપસ્યતત્ ।
વચનંસર્વમાતિષ્ઠન્ યથાવત્તુમહાબલાઃ ॥ 16 ॥
સ તાન્ સર્વાન્ હિસન્દિશ્યરાવણોરાક્ષસાધિપઃ ।
મન્યુશલ્યંવહન્ દીનઃપ્રવિવેશસ્વમાલયમ્ ॥ 17 ॥
તતસ્સસન્દીપિતકોપહ્નિર્નિશાચરાણામધિપોમહાબલઃ ।
તદેવપુત્રવ્યસનંવિચિન્તયન્મુહુર્મુહુશ્ચૈવતદાવ્યનિશ્શ્વસત્ ॥ 18 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાણ્ડે દ્વિસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha dvisaptatitamassargaḥ |
atikāyaṃhataṃśrutvālakṣmaṇenamahaujasā |
udvegamagamadrājāvacanañcedamabravīt || 1 ||
dhūmrākṣaḥparamāmarṣīdhanvīśastrabhṛtāṃvaraḥ |
akampanaḥprahastaścakumbhukarṇastathaiva ca || 2 ||
etemahābalāvīrārākṣasāyuddhakāṅkṣiṇaḥ |
jetāraḥparasainyānāmparairnityāparājitāḥ || 3 ||
nihatāstemahāvīryārāmeṇākliṣṭakarmaṇā |
rākṣasāssumahākāyānānāśastraviśāradāḥ || 4 ||
anye ca bahavaśśūrāmahātmānonipātitāḥ |
prakhyātabalavīryeṇaputreṇendrajitāmama || 5 ||
yauhitaubhrātarautadāvīraubaddhaudattavaraiśśaraiḥ |
yannaśakyaṃsuraissarvairasurairvāmahābalaiḥ || 6 ||
moktuntadbandhanaṅghoraṃyakṣagandharvakinnaraiḥ |
tannajāneprabhāvairvāmāyayāmohanenavā || 7 ||
śarabandhādvimuktautaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
yeyodhānirgatāśśūrārākṣasāmamaśāsanāt || 8 ||
tesarvenihatāyuddhevānaraissumahābalaiḥ |
tamnapaśyāmyahaṃyuddheyo'dyarāmaṃsalakṣmaṇam || 9 ||
śāsayetsabalaṃvīraṃsasugrīvavibhīṣaṇam |
ahosubalavān rāmomahadastrabalaṃ ca vai || 10 ||
yasyavikramamāsādyarākṣasānidhanaṅgatāḥ |
apramatsaiścasarvatragupsairakṣyāpurīvatiyam || 11 ||
aśokavanikāyāñcayatrasītā'bhirakṣyate |
niṣkrāmovāpraveśovājñātavyassarvadaivanaḥ || 12 ||
yatrayatrabhavedgulmastatratatrapunaḥpunaḥ |
sarvataścāpitiṣṭhadhvaṃssvaiḥ parivṛtābalaiḥ || 13 ||
draṣṭavyaṃ ca padanteṣāṃvānarāṇānniśācarāḥ |
pradoṣevārdharātrevāpratyūṣevāpisarvata || 14 ||
nāvajñāteṣukartavyāvānareṣukadācana |
dviṣatāmbalamudyuktamāpatakatiṃsthitaṃsadā || 15 ||
tatasterākṣasāssarveśrutvālaṅkādhipasyatat |
vacanaṃsarvamātiṣṭhan yathāvattumahābalāḥ || 16 ||
sa tān sarvān hisandiśyarāvaṇorākṣasādhipaḥ |
manyuśalyaṃvahan dīnaḥpraviveśasvamālayam || 17 ||
tatassasandīpitakopahnirniśācarāṇāmadhipomahābalaḥ |
tadevaputravyasanaṃvicintayanmuhurmuhuścaivatadāvyaniśśvasat || 18 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe dvisaptatitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ द्विसप्ततितमस्सर्गः ।
अतिकायंहतंश्रुत्वालक्ष्मणेनमहौजसा ।
उद्वेगमगमद्राजावचनञ्चेदमब्रवीत् ॥ 1 ॥
धूम्राक्षःपरमामर्षीधन्वीशस्त्रभृतांवरः ।
अकम्पनःप्रहस्तश्चकुम्भुकर्णस्तथैव च ॥ 2 ॥
एतेमहाबलावीराराक्षसायुद्धकाङ्क्षिणः ।
जेतारःपरसैन्यानाम्परैर्नित्यापराजिताः ॥ 3 ॥
निहतास्तेमहावीर्यारामेणाक्लिष्टकर्मणा ।
राक्षसास्सुमहाकायानानाशस्त्रविशारदाः ॥ 4 ॥
अन्ये च बहवश्शूरामहात्मानोनिपातिताः ।
प्रख्यातबलवीर्येणपुत्रेणेन्द्रजितामम ॥ 5 ॥
यौहितौभ्रातरौतदावीरौबद्धौदत्तवरैश्शरैः ।
यन्नशक्यंसुरैस्सर्वैरसुरैर्वामहाबलैः ॥ 6 ॥
मोक्तुन्तद्बन्धनङ्घोरंयक्षगन्धर्वकिन्नरैः ।
तन्नजानेप्रभावैर्वामाययामोहनेनवा ॥ 7 ॥
शरबन्धाद्विमुक्तौतौभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ।
येयोधानिर्गताश्शूराराक्षसाममशासनात् ॥ 8 ॥
तेसर्वेनिहतायुद्धेवानरैस्सुमहाबलैः ।
तम्नपश्याम्यहंयुद्धेयोऽद्यरामंसलक्ष्मणम् ॥ 9 ॥
शासयेत्सबलंवीरंससुग्रीवविभीषणम् ।
अहोसुबलवान् रामोमहदस्त्रबलं च वै ॥ 10 ॥
यस्यविक्रममासाद्यराक्षसानिधनङ्गताः ।
अप्रमत्सैश्चसर्वत्रगुप्सैरक्ष्यापुरीवतियम् ॥ 11 ॥
अशोकवनिकायाञ्चयत्रसीताऽभिरक्ष्यते ।
निष्क्रामोवाप्रवेशोवाज्ञातव्यस्सर्वदैवनः ॥ 12 ॥
यत्रयत्रभवेद्गुल्मस्तत्रतत्रपुनःपुनः ।
सर्वतश्चापितिष्ठध्वंस्स्वैः परिवृताबलैः ॥ 13 ॥
द्रष्टव्यं च पदन्तेषांवानराणान्निशाचराः ।
प्रदोषेवार्धरात्रेवाप्रत्यूषेवापिसर्वत ॥ 14 ॥
नावज्ञातेषुकर्तव्यावानरेषुकदाचन ।
द्विषताम्बलमुद्युक्तमापतकतिंस्थितंसदा ॥ 15 ॥
ततस्तेराक्षसास्सर्वेश्रुत्वालङ्काधिपस्यतत् ।
वचनंसर्वमातिष्ठन् यथावत्तुमहाबलाः ॥ 16 ॥
स तान् सर्वान् हिसन्दिश्यरावणोराक्षसाधिपः ।
मन्युशल्यंवहन् दीनःप्रविवेशस्वमालयम् ॥ 17 ॥
ततस्ससन्दीपितकोपह्निर्निशाचराणामधिपोमहाबलः ।
तदेवपुत्रव्यसनंविचिन्तयन्मुहुर्मुहुश्चैवतदाव्यनिश्श्वसत् ॥ 18 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे द्विसप्ततितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha dvisaptatitamassargaḥ |
atikāyaṃhataṃśrutvālakṣmaṇenamahaujasā |
udvegamagamadrājāvacanañcedamabravīt || 1 ||
dhūmrākṣaḥparamāmarṣīdhanvīśastrabhṛtāṃvaraḥ |
akampanaḥprahastaścakumbhukarṇastathaiva ca || 2 ||
etemahābalāvīrārākṣasāyuddhakāṅkṣiṇaḥ |
jetāraḥparasainyānāmparairnityāparājitāḥ || 3 ||
nihatāstemahāvīryārāmeṇākliṣṭakarmaṇā |
rākṣasāssumahākāyānānāśastraviśāradāḥ || 4 ||
anye ca bahavaśśūrāmahātmānonipātitāḥ |
prakhyātabalavīryeṇaputreṇendrajitāmama || 5 ||
yauhitaubhrātarautadāvīraubaddhaudattavaraiśśaraiḥ |
yannaśakyaṃsuraissarvairasurairvāmahābalaiḥ || 6 ||
moktuntadbandhanaṅghoraṃyakṣagandharvakinnaraiḥ |
tannajāneprabhāvairvāmāyayāmohanenavā || 7 ||
śarabandhādvimuktautaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
yeyodhānirgatāśśūrārākṣasāmamaśāsanāt || 8 ||
tesarvenihatāyuddhevānaraissumahābalaiḥ |
tamnapaśyāmyahaṃyuddheyo'dyarāmaṃsalakṣmaṇam || 9 ||
śāsayetsabalaṃvīraṃsasugrīvavibhīṣaṇam |
ahosubalavān rāmomahadastrabalaṃ ca vai || 10 ||
yasyavikramamāsādyarākṣasānidhanaṅgatāḥ |
apramatsaiścasarvatragupsairakṣyāpurīvatiyam || 11 ||
aśokavanikāyāñcayatrasītā'bhirakṣyate |
niṣkrāmovāpraveśovājñātavyassarvadaivanaḥ || 12 ||
yatrayatrabhavedgulmastatratatrapunaḥpunaḥ |
sarvataścāpitiṣṭhadhvaṃssvaiḥ parivṛtābalaiḥ || 13 ||
draṣṭavyaṃ ca padanteṣāṃvānarāṇānniśācarāḥ |
pradoṣevārdharātrevāpratyūṣevāpisarvata || 14 ||
nāvajñāteṣukartavyāvānareṣukadācana |
dviṣatāmbalamudyuktamāpatakatiṃsthitaṃsadā || 15 ||
tatasterākṣasāssarveśrutvālaṅkādhipasyatat |
vacanaṃsarvamātiṣṭhan yathāvattumahābalāḥ || 16 ||
sa tān sarvān hisandiśyarāvaṇorākṣasādhipaḥ |
manyuśalyaṃvahan dīnaḥpraviveśasvamālayam || 17 ||
tatassasandīpitakopahnirniśācarāṇāmadhipomahābalaḥ |
tadevaputravyasanaṃvicintayanmuhurmuhuścaivatadāvyaniśśvasat || 18 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe dvisaptatitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.