ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே யுத்தகாண்டம் ।
அத பஞ்சசத்வாரிம்ஶஸ்ஸர்கஃ ।
ஸதஸ்யகதிமந்விச்சந்ராஜபுத்ரஃப்ரதாபவாந் ।
திதேஶாதிபலோராமோதஶவாநரயூதபாந் ॥ 1 ॥
த்வௌஸுஷேணஸ்யதாயாதௌநீலஞ்சப்லவகர்ஷபம் ।
அங்கதம்வாலிபுத்ரஞ்சஶரபஞ்சதரஸ்விநம் ॥ 2 ॥
விநதஞ்ஜாம்பவந்தஞ்சஸாநுப்ரஸ்தம்மஹாபலம் ।
ரு'ஷபஞ்சர்ஷபஸ்கந்தமாதிதேஶபரந்தபஃ ॥ 3 ॥
தேஸம்ப்ரஹ்ரு'ஷ்டாஹரயோபீமாநுத்யம்யபாதபாந் ।
ஆகாஶம்விவிஶுஸ்ஸர்வேமார்கமாணாதிஶோதஶஃ ॥ 4 ॥
தேஷாம்வேகவதாம்வேகமிஷுபிர்வேகவத்தரைஃ ।
அஸ்த்ரவித்பரமாஸ்தைரைஸ்துவாரயாமாஸராவணிஃ ॥ 5 ॥
தம்பீமமார்கமாணாதிஶோதஶஃவேகாஹரயோநாராசைஃக்ஷதவிக்ரஹாஃ ।
அந்தகாரேநதத்ரு'ஶுர்மேகைஸ்ஸூர்யமிவாவ்ரு'தம் ॥ 6 ॥
ராமலக்ஷ்மணயோரேவஸர்வதேஹபிதஶ்ஶராந் ।
ப்ரு'ஶமாவேஶயாமாஸராவணிஸ்ஸமிதிஞ்ஜயஃ ॥ 7 ॥
நிரந்தரஶீரீரௌதுதாவுபௌராமலக்ஷ்மணௌ ।
க்ருத்தேநேந்த்ரஜிதாவீரௌபந்நகைஶ்ஶரதாங்கதைஃ ॥ 8 ॥
தயோஃக்ஷதஜமார்கேணஸுஸ்ராவருதிரம்பஹு ।
தாவுபௌசப்ரகாஶேதேபுஷ்பிதாவிவகிம்ஶுகௌ ॥ 9 ॥
ததஃபர்யந்தரக்தாக்ஷோபிந்நாஞ்ஜநசயோபமஃ ।
ராவணிர்ப்ராதரௌவாக்யமந்தர்தாநகதோऽப்ரவீத் ॥ 10 ॥
யுத்யமாநமநாலக்ஷயம்ஶக்ரோऽபித்ரிதஶேஶ்வரஃ ।
த்ரஷ்டுமாஸாதிதும்வாபிநஶக்தஃகிம்புநர்யுவாம் ॥ 11 ॥
ப்ராவ்ரு'தாவிஷுஜாலேநராகவௌகங்கபத்ரிணா ।
ஏஷரோஷபரீதாத்மாநயாமியமஸாதநம் ॥ 12 ॥
ஏவமுக்த்வாதுதர்மஜ்ஞௌப்ராதரௌராமலக்ஷ்மணௌ ।
நிர்பிபேதஶிதைர்பாணைஃப்ரஜஹர்ஷநநாதச ॥ 13 ॥
பிந்நாஞ்ஜநசயஶ்யாமோவிஷ்பார்யவிபுலந்தநுஃ ।
பூயோபூயஶ்ஶராந்கோராந் விஸஸர்ஜமஹாம்ரு'தே ॥ 14 ॥
ததோமர்மஸுமர்மஜ்ஞோமஜ்ஜயநநிஶிதாந் ஶராந் ।
ராமலக்ஷ்மணயோர்வீரோநநதாசமுஹுர்முஹுஃ ॥ 15 ॥
பத்தௌதுஶரஶப்தேநதாவுபௌரணமூர்தநி ।
நிமேஷாந்தரமாத்ரேணநஶேகதுதீக்ஷிதும் ॥ 16 ॥
ததோவிபிந்நஸர்வாங்கௌஶரஶல்யாசிதாவுபௌ ।
த்வஜாவிவமஹேந்த்ரஸ்யரஜ்ஜுமுக்தௌப்ரகம்பிதௌ ॥ 17 ॥
தௌஸம்ப்ரசலிதௌவீரௌமர்மபேதேநகர்ஶிதௌ ।
நிபேததுர்மஹேஷ்வாஸௌஜகத்யாஞ்ஜகதீபதீ ॥ 18 ॥
தௌவீரஶயநேவீரௌஶயாநௌருதிரோக்ஷிதௌ ।
ஶரவேஷ்டிதஸர்வாங்கைவார்தௌபரமபீடிதௌ ॥ 19 ॥
ந ஹ்ய் அவித்தம் தயோர் காத்ரம் பபூவ அந்குலம் அந்தரம் ।
ந அநிர்பிந்நம் ந ச அஸ்தப்தம் ஆ கர அக்ராத் அஜிஹ்மகைஃ ॥ 20 ॥
தௌதுக்ரூரேணநிஹதௌரக்ஷஸாகாமரூபிணா ।
அஸ்ரு'க்ஸுஸ்ருவதுஸ்தீவ்ரஞ்ஜலம்ப்ரஸ்ரவணாவிவ ॥ 21 ॥
பபாதப்ரதமம்ராமோவித்தோமர்மஸுமார்கணைஃ ।
க்ரோதாதிந்த்ரஜிதாயேநபுராஶக்ரோவிநிர்ஜிதஃ ॥ 22 ॥
ருக்மபுங்கைஃப்ரஸந்நாக்ரைரதோகதிபிராஶுகைஃ ।
நாராசைரர்தநாராசைர்பல்லைரஞ்ஜலிகைரபி ॥ 23 ॥
விவ்யாதவத்ஸதந்தைஶ்சஸிம்ஹதம்ஷ்ட்ரைஃக்ஷுரைஸ்ததா ।
ஸவீரஶயநேஶிஶ்யேவிஜ்யமாதாயகார்முகம் ॥ 24 ॥
பிந்நமுஷ்டிபரீணாஹந்த்ரிணதம்ருக்மபூஷிதம் ।
பாணபாதாந்தரேராமம்பதிதம்புருஷர்ஷபம் ॥ 25 ॥
ஸதத்ரலக்ஷ்மணோத்ரு'ஷ்டவாநிராஶோஜீவிதேऽபவத் ।
ராமங்கமலபத்ராக்ஷம்ஶரபந்தபரிக்ஷதம் ॥ 26 ॥
ஶுஶோசப்ராதரந்த்ரு'ஷ்டவாபதிதந்தரணீதலே ।
ஹரயஶ்சாபிதந்த்ரு'ஷ்டவாஸந்தாபம்பரமங்கதாஃ ॥ 27 ॥
ஶோகார்தாஶ்சுக்ரஶுர்கோரமஶ்ருபூரிதலோசநாஃ ।
பத்தௌதுவீரௌபதிதௌஶயாநௌதேவாநராஸ்ஸம்பரிவார்யதஸ்துஃ ।
ஸமாகதாவாயுஸுதப்ரமுக்யாவிஷாதமார்தாஃபரமஞ்சஜக்முஃ ॥ 28 ॥
இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே யுத்தகாண்டே பஞ்சசத்வாரிம்ஶஸ்ஸர்கஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
satasyagatimanvicchanrājaputraḥpratāpavān |
dideśātibalorāmodaśavānarayūthapān || 1 ||
dvausuṣeṇasyadāyādaunīlañcaplavagarṣapam |
aṅgadaṃvāliputrañcaśarabhañcatarasvinam || 2 ||
vinatañjāmbavantañcasānuprasthammahābalam |
ṛṣabhañcarṣabhaskanthamādideśaparantapaḥ || 3 ||
tesamprahṛṣṭāharayobhīmānudyamyapādapān |
ākāśaṃviviśussarvemārgamāṇādiśodaśaḥ || 4 ||
teṣāṃvegavatāṃvegamiṣubhirvegavattaraiḥ |
astravitparamāstairaistuvārayāmāsarāvaṇiḥ || 5 ||
tambhīmamārgamāṇādiśodaśaḥvegāharayonārācaiḥkṣatavigrahāḥ |
andhakārenadadṛśurmeghaissūryamivāvṛtam || 6 ||
rāmalakṣmaṇayorevasarvadehabhidaśśarān |
bhṛśamāveśayāmāsarāvaṇissamitiñjayaḥ || 7 ||
nirantaraśīrīraututāvubhaurāmalakṣmaṇau |
kruddhenendrajitāvīraupannagaiśśaratāṅgataiḥ || 8 ||
tayoḥkṣatajamārgeṇasusrāvarudhirambahu |
tāvubhaucaprakāśetepuṣpitāvivakiṃśukau || 9 ||
tataḥparyantaraktākṣobhinnāñjanacayopamaḥ |
rāvaṇirbhrātarauvākyamantardhānagato'bravīt || 10 ||
yudhyamānamanālakṣayaṃśakro'pitridaśeśvaraḥ |
draṣṭumāsādituṃvāpinaśaktaḥkimpunaryuvām || 11 ||
prāvṛtāviṣujālenarāghavaukaṅkapatriṇā |
eṣaroṣaparītātmānayāmiyamasādanam || 12 ||
evamuktvātudharmajñaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
nirbibhedaśitairbāṇaiḥprajaharṣananādaca || 13 ||
bhinnāñjanacayaśyāmoviṣphāryavipulandhanuḥ |
bhūyobhūyaśśarānghorān visasarjamahāmṛthe || 14 ||
tatomarmasumarmajñomajjayananiśitān śarān |
rāmalakṣmaṇayorvīronanadācamuhurmuhuḥ || 15 ||
baddhautuśaraśabdenatāvubhauraṇamūrdhani |
nimeṣāntaramātreṇanaśekatudīkṣitum || 16 ||
tatovibhinnasarvāṅgauśaraśalyācitāvubhau |
dhvajāvivamahendrasyarajjumuktauprakampitau || 17 ||
tausampracalitauvīraumarmabhedenakarśitau |
nipetaturmaheṣvāsaujagatyāñjagatīpatī || 18 ||
tauvīraśayanevīrauśayānaurudhirokṣitau |
śaraveṣṭitasarvāṅgaivārtauparamapīḍitau || 19 ||
na hy aviddhaṃ tayor gātraṃ babhūva angulaṃ antaram |
na anirbhinnaṃ na ca astabdhaṃ ā kara agrād ajihmagaiḥ || 20 ||
tautukrūreṇanihataurakṣasākāmarūpiṇā |
asṛksusruvatustīvrañjalamprasravaṇāviva || 21 ||
papātaprathamaṃrāmoviddhomarmasumārgaṇaiḥ |
krodhādindrajitāyenapurāśakrovinirjitaḥ || 22 ||
rukmapuṅkhaiḥprasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ |
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi || 23 ||
vivyādhavatsadantaiścasiṃhadaṃṣṭraiḥkṣuraistathā |
savīraśayaneśiśyevijyamādāyakārmukam || 24 ||
bhinnamuṣṭiparīṇāhantriṇataṃrukmabhūṣitam |
bāṇapātāntarerāmampatitampuruṣarṣabham || 25 ||
satatralakṣmaṇodṛṣṭavānirāśojīvite'bhavat |
rāmaṅkamalapatrākṣaṃśarabandhaparikṣatam || 26 ||
śuśocabhrātarandṛṣṭavāpatitandharaṇītale |
harayaścāpitandṛṣṭavāsantāpamparamaṅgatāḥ || 27 ||
śokārtāścukraśurghoramaśrupūritalocanāḥ |
baddhautuvīraupatitauśayānautevānarāssamparivāryatasthuḥ |
samāgatāvāyusutapramukhyāviṣādamārtāḥparamañcajagmuḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ।
सतस्यगतिमन्विच्छन्राजपुत्रःप्रतापवान् ।
दिदेशातिबलोरामोदशवानरयूथपान् ॥ 1 ॥
द्वौसुषेणस्यदायादौनीलञ्चप्लवगर्षपम् ।
अङ्गदंवालिपुत्रञ्चशरभञ्चतरस्विनम् ॥ 2 ॥
विनतञ्जाम्बवन्तञ्चसानुप्रस्थम्महाबलम् ।
ऋषभञ्चर्षभस्कन्थमादिदेशपरन्तपः ॥ 3 ॥
तेसम्प्रहृष्टाहरयोभीमानुद्यम्यपादपान् ।
आकाशंविविशुस्सर्वेमार्गमाणादिशोदशः ॥ 4 ॥
तेषांवेगवतांवेगमिषुभिर्वेगवत्तरैः ।
अस्त्रवित्परमास्तैरैस्तुवारयामासरावणिः ॥ 5 ॥
तम्भीममार्गमाणादिशोदशःवेगाहरयोनाराचैःक्षतविग्रहाः ।
अन्धकारेनददृशुर्मेघैस्सूर्यमिवावृतम् ॥ 6 ॥
रामलक्ष्मणयोरेवसर्वदेहभिदश्शरान् ।
भृशमावेशयामासरावणिस्समितिञ्जयः ॥ 7 ॥
निरन्तरशीरीरौतुतावुभौरामलक्ष्मणौ ।
क्रुद्धेनेन्द्रजितावीरौपन्नगैश्शरताङ्गतैः ॥ 8 ॥
तयोःक्षतजमार्गेणसुस्रावरुधिरम्बहु ।
तावुभौचप्रकाशेतेपुष्पिताविवकिंशुकौ ॥ 9 ॥
ततःपर्यन्तरक्ताक्षोभिन्नाञ्जनचयोपमः ।
रावणिर्भ्रातरौवाक्यमन्तर्धानगतोऽब्रवीत् ॥ 10 ॥
युध्यमानमनालक्षयंशक्रोऽपित्रिदशेश्वरः ।
द्रष्टुमासादितुंवापिनशक्तःकिम्पुनर्युवाम् ॥ 11 ॥
प्रावृताविषुजालेनराघवौकङ्कपत्रिणा ।
एषरोषपरीतात्मानयामियमसादनम् ॥ 12 ॥
एवमुक्त्वातुधर्मज्ञौभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ।
निर्बिभेदशितैर्बाणैःप्रजहर्षननादच ॥ 13 ॥
भिन्नाञ्जनचयश्यामोविष्फार्यविपुलन्धनुः ।
भूयोभूयश्शरान्घोरान् विससर्जमहामृथे ॥ 14 ॥
ततोमर्मसुमर्मज्ञोमज्जयननिशितान् शरान् ।
रामलक्ष्मणयोर्वीरोननदाचमुहुर्मुहुः ॥ 15 ॥
बद्धौतुशरशब्देनतावुभौरणमूर्धनि ।
निमेषान्तरमात्रेणनशेकतुदीक्षितुम् ॥ 16 ॥
ततोविभिन्नसर्वाङ्गौशरशल्याचितावुभौ ।
ध्वजाविवमहेन्द्रस्यरज्जुमुक्तौप्रकम्पितौ ॥ 17 ॥
तौसम्प्रचलितौवीरौमर्मभेदेनकर्शितौ ।
निपेततुर्महेष्वासौजगत्याञ्जगतीपती ॥ 18 ॥
तौवीरशयनेवीरौशयानौरुधिरोक्षितौ ।
शरवेष्टितसर्वाङ्गैवार्तौपरमपीडितौ ॥ 19 ॥
न ह्य् अविद्धं तयोर् गात्रं बभूव अन्गुलं अन्तरम् ।
न अनिर्भिन्नं न च अस्तब्धं आ कर अग्राद् अजिह्मगैः ॥ 20 ॥
तौतुक्रूरेणनिहतौरक्षसाकामरूपिणा ।
असृक्सुस्रुवतुस्तीव्रञ्जलम्प्रस्रवणाविव ॥ 21 ॥
पपातप्रथमंरामोविद्धोमर्मसुमार्गणैः ।
क्रोधादिन्द्रजितायेनपुराशक्रोविनिर्जितः ॥ 22 ॥
रुक्मपुङ्खैःप्रसन्नाग्रैरधोगतिभिराशुगैः ।
नाराचैरर्धनाराचैर्भल्लैरञ्जलिकैरपि ॥ 23 ॥
विव्याधवत्सदन्तैश्चसिंहदंष्ट्रैःक्षुरैस्तथा ।
सवीरशयनेशिश्येविज्यमादायकार्मुकम् ॥ 24 ॥
भिन्नमुष्टिपरीणाहन्त्रिणतंरुक्मभूषितम् ।
बाणपातान्तरेरामम्पतितम्पुरुषर्षभम् ॥ 25 ॥
सतत्रलक्ष्मणोदृष्टवानिराशोजीवितेऽभवत् ।
रामङ्कमलपत्राक्षंशरबन्धपरिक्षतम् ॥ 26 ॥
शुशोचभ्रातरन्दृष्टवापतितन्धरणीतले ।
हरयश्चापितन्दृष्टवासन्तापम्परमङ्गताः ॥ 27 ॥
शोकार्ताश्चुक्रशुर्घोरमश्रुपूरितलोचनाः ।
बद्धौतुवीरौपतितौशयानौतेवानरास्सम्परिवार्यतस्थुः ।
समागतावायुसुतप्रमुख्याविषादमार्ताःपरमञ्चजग्मुः ॥ 28 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
satasyagatimanvicchanrājaputraḥpratāpavān |
dideśātibalorāmodaśavānarayūthapān || 1 ||
dvausuṣeṇasyadāyādaunīlañcaplavagarṣapam |
aṅgadaṃvāliputrañcaśarabhañcatarasvinam || 2 ||
vinatañjāmbavantañcasānuprasthammahābalam |
ṛṣabhañcarṣabhaskanthamādideśaparantapaḥ || 3 ||
tesamprahṛṣṭāharayobhīmānudyamyapādapān |
ākāśaṃviviśussarvemārgamāṇādiśodaśaḥ || 4 ||
teṣāṃvegavatāṃvegamiṣubhirvegavattaraiḥ |
astravitparamāstairaistuvārayāmāsarāvaṇiḥ || 5 ||
tambhīmamārgamāṇādiśodaśaḥvegāharayonārācaiḥkṣatavigrahāḥ |
andhakārenadadṛśurmeghaissūryamivāvṛtam || 6 ||
rāmalakṣmaṇayorevasarvadehabhidaśśarān |
bhṛśamāveśayāmāsarāvaṇissamitiñjayaḥ || 7 ||
nirantaraśīrīraututāvubhaurāmalakṣmaṇau |
kruddhenendrajitāvīraupannagaiśśaratāṅgataiḥ || 8 ||
tayoḥkṣatajamārgeṇasusrāvarudhirambahu |
tāvubhaucaprakāśetepuṣpitāvivakiṃśukau || 9 ||
tataḥparyantaraktākṣobhinnāñjanacayopamaḥ |
rāvaṇirbhrātarauvākyamantardhānagato'bravīt || 10 ||
yudhyamānamanālakṣayaṃśakro'pitridaśeśvaraḥ |
draṣṭumāsādituṃvāpinaśaktaḥkimpunaryuvām || 11 ||
prāvṛtāviṣujālenarāghavaukaṅkapatriṇā |
eṣaroṣaparītātmānayāmiyamasādanam || 12 ||
evamuktvātudharmajñaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
nirbibhedaśitairbāṇaiḥprajaharṣananādaca || 13 ||
bhinnāñjanacayaśyāmoviṣphāryavipulandhanuḥ |
bhūyobhūyaśśarānghorān visasarjamahāmṛthe || 14 ||
tatomarmasumarmajñomajjayananiśitān śarān |
rāmalakṣmaṇayorvīronanadācamuhurmuhuḥ || 15 ||
baddhautuśaraśabdenatāvubhauraṇamūrdhani |
nimeṣāntaramātreṇanaśekatudīkṣitum || 16 ||
tatovibhinnasarvāṅgauśaraśalyācitāvubhau |
dhvajāvivamahendrasyarajjumuktauprakampitau || 17 ||
tausampracalitauvīraumarmabhedenakarśitau |
nipetaturmaheṣvāsaujagatyāñjagatīpatī || 18 ||
tauvīraśayanevīrauśayānaurudhirokṣitau |
śaraveṣṭitasarvāṅgaivārtauparamapīḍitau || 19 ||
na hy aviddhaṃ tayor gātraṃ babhūva angulaṃ antaram |
na anirbhinnaṃ na ca astabdhaṃ ā kara agrād ajihmagaiḥ || 20 ||
tautukrūreṇanihataurakṣasākāmarūpiṇā |
asṛksusruvatustīvrañjalamprasravaṇāviva || 21 ||
papātaprathamaṃrāmoviddhomarmasumārgaṇaiḥ |
krodhādindrajitāyenapurāśakrovinirjitaḥ || 22 ||
rukmapuṅkhaiḥprasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ |
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi || 23 ||
vivyādhavatsadantaiścasiṃhadaṃṣṭraiḥkṣuraistathā |
savīraśayaneśiśyevijyamādāyakārmukam || 24 ||
bhinnamuṣṭiparīṇāhantriṇataṃrukmabhūṣitam |
bāṇapātāntarerāmampatitampuruṣarṣabham || 25 ||
satatralakṣmaṇodṛṣṭavānirāśojīvite'bhavat |
rāmaṅkamalapatrākṣaṃśarabandhaparikṣatam || 26 ||
śuśocabhrātarandṛṣṭavāpatitandharaṇītale |
harayaścāpitandṛṣṭavāsantāpamparamaṅgatāḥ || 27 ||
śokārtāścukraśurghoramaśrupūritalocanāḥ |
baddhautuvīraupatitauśayānautevānarāssamparivāryatasthuḥ |
samāgatāvāyusutapramukhyāviṣādamārtāḥparamañcajagmuḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.