Valmiki Ramayana Yuddha Kanda Sarga 24 — Tamil Script

⚠️ AI-generated translation — the Sinhala meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Sinhala

වාල්මීකි රාමායණයේ යුද්ධකාණ්ඩ චතුර්විංශ සර්ගයේ, රාම ලක්ෂ්මණ සමඟ ලංකාව දෙස බලා සේනාව සූදානම් කරයි. සුග්‍රීවගේ අණින් ශුක නම් රාක්ෂස දූතයා නිදහස් කරන ලද අතර, ඔහු රාවණ වෙත ගොස් රාමගේ බලය හා ඉල්ලීම දන්වයි. සීතාව භාර දෙන ලෙසත්, නැතහොත් යුද්ධයට සූදානම් වන ලෙසත් පණිවිඩය දෙනු ලැබේ. රාවණ කිපී, දෙවියන් හෝ අනෙක් අය සමඟ සටන් කළත් සීතාව නොදෙන බවත්, තම ඊතලවලින් රාම පරාජය කරන බවත් පවසයි.

AI-generated · not yet verified

The Sinhala meaning of each verse is shown below the verse.

⚠️ AI-generated translation — the Marathi meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Marathi

या सर्गात रावणाच्या लंकेचे वर्णन आणि राम-लक्ष्मणाचे लंकेकडे पाहणे यांचे वर्णन आहे. रामाने वानरसेनेची विभागणी करून अंगद, नील, ऋषभ, गंधमादन, जांबवान व सुषेण यांना योग्य स्थाने दिली आणि सुग्रीवाच्या आज्ञेने शुक दूताला सोडून दिले. शुकाने रावणाकडे जाऊन रामाचे सामर्थ्य सांगितले आणि सीता देण्याचा किंवा युद्ध करण्याचा सल्ला दिला. रावणाने रागाने सीता न देण्याची आणि रामाशी युद्ध करण्याची प्रतिज्ञा केली.

AI-generated · not yet verified

The Marathi meaning of each verse is shown below the verse.

Meaning —

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே யுத்தகாண்டம் ।

அத சதுர்விம்ஶஸ்ஸர்கஃ ।

Shloka 1

ஸாவீரஸமிதீராஜ்ஞாவிரராஜவ்யவஸ்திதா ।
ஶஶிநாஶுபநக்ஷத்ராபௌர்ணமாஸீவஶாரதீ ॥ 1 ॥

sāvīrasamitīrājñāvirarājavyavasthitā |
śaśināśubhanakṣatrāpaurṇamāsīvaśāradī || 1 ||

सुंदर अश्वांसहित सैन्याच्या समूहाने राजाने (रावणाने) व्यवस्थित केलेली ती लंका, शरद ऋतूतील अशुभ नक्षत्ररहित पौर्णिमेच्या चंद्रासारखी शोभली. ^AI

සේනාවන්ගෙන් හා රජුගේ නියෝගයෙන් යුතුව, අශුභ නක්ෂත්‍රයක් සහිත පූර්ණිමා දිනයේ ශරත් සඳ මෙන් බැබළුණි. ^AI

Shloka 2

ப்ரசசாலசவேகேநத்ரஸ்தாசைவவஸுந்தரா ।
பீட்யமாநாபலௌகேநதேநஸாகரவர்சஸா ॥ 2 ॥

pracacālacavegenatrastācaivavasundharā |
pīḍyamānābalaughenatenasāgaravarcasā || 2 ||

त्या सागराच्या वेगासारख्या वेगाने, बलाच्या समूहाने पीडित होऊन भयभीत झालेली पृथ्वी कंप पावली. ^AI

එම සාගරයේ තේජස ඇති බලසේනාවගේ බරින් පීඩිත වූ, බියට පත් පෘථිවිය ඉතා වේගයෙන් කම්පා විය. ^AI

Shloka 3

ததஶ்ஶுஶ்ருவுராக்ருஷ்டம்லங்காயாங்காநநௌகஸஃ ।
பேரீம்ரு'தங்கஸங்குஷ்டந்துமுலம்ரோமஹர்ஷணம் ॥ 3 ॥

tataśśuśruvurākruṣṭaṃlaṅkāyāṅkānanaukasaḥ |
bherīmṛdaṅgasaṅghuṣṭantumulaṃromaharṣaṇam || 3 ||

तेव्हा लंकेतील निवासी (राक्षसांनी) भेरी व मृदंगांच्या गंभीर व रोमांचकारी नादाने दुमदुमणारा आक्रोश ऐकला. ^AI

එවිට ලංකාවේ වාසය කරන්නෝ භේරි හා මෘදංග යන භාණ්ඩවලින් ඝෝෂා නංවන ලද, රෝමාංච ඇති කරවන, මහත් ඝෝෂාවක් ඇසූහ. ^AI

Shloka 4

பபூவுஸ்தேநகோஷேணஸம்ஹ்ரு'ஷ்டாஹரியூதபாஃ ।
அம்ரு'ஷ்யமாணாஸ்தங்கோஷம்விநேதுர்கோஷவத்தரம் ॥ 4 ॥

babhūvustenaghoṣeṇasaṃhṛṣṭāhariyūthapāḥ |
amṛṣyamāṇāstaṅghoṣaṃvinedurghoṣavattaram || 4 ||

त्या घोषाने हर्षित झालेले वानरसेनापती तो घोष सहन न करता त्याहून मोठ्या घोषाने गर्जले. ^AI

එම ඝෝෂාවෙන් සතුටට පත් වඳුරු සේනාධිපතීහු එම ඝෝෂාව ඉවසාගත නොහැකිව ඊට වඩා මහත් ඝෝෂාවක් නැංවූහ. ^AI

Shloka 5

ராக்ஷஸாஸ்துப்லவங்காநாம்ஶுஶ்ருவுஶ்சாऽபிகர்ஜிதம் ।
நர்ததாமிவத்ரு'ப்தாநாம்மேகாநாமம்பரேஸ்வநம் ॥ 5 ॥

rākṣasāstuplavaṅgānāṃśuśruvuścā'pigarjitam |
nardatāmivadṛptānāmmeghānāmambaresvanam || 5 ||

राक्षसांनीही वानरांचे गर्जन ऐकले, जे आकाशात गर्वाने गर्जणाऱ्या मेघांच्या नादासारखे होते. ^AI

රාක්ෂසයෝ ද වඳුරන්ගේ ගර්ජනාව ඇසූහ; එය අහසේ ගර්ජනා කරන අහංකාර වළාකුළුවල නාදය මෙන් විය. ^AI

Shloka 6

த்ரு'ஷ்டவாதாஶரதிர்லங்காஞ்சித்ரத்வஜபதாகிநீம் ।
ஜகாமமநஸாஸீதந்தூயமாநேநசேதஸா ॥ 6 ॥

dṛṣṭavādāśarathirlaṅkāñcitradhvajapatākinīm |
jagāmamanasāsītandūyamānenacetasā || 6 ||

दशरथपुत्र रामाने चित्रविचित्र ध्वजा व पताकांनी युक्त लंका पाहिली आणि दुःखाने पीडित मनाने सीतेकडे मनानेच गेले. ^AI

දශරථ පුත්‍රයාණන් විචිත්‍ර ධ්වජ හා පතාකාවලින් යුත් ලංකාව දැක, සීතාව කෙරෙහි දැවෙන සිතින් යුතුව එහි ගියේය. ^AI

Shloka 7

அத்ரஸாம்ரு'கஶாபாக்ஷீராவணேநோபருத்யதே ।
அபிபூதாக்ரஹேணேவலோஹிதாங்கேநரோஹிணீ ॥ 7 ॥

atrasāmṛgaśābākṣīrāvaṇenoparudhyate |
abhibhūtāgraheṇevalohitāṅgenarohiṇī || 7 ||

ही मृगशाबकासारख्या डोळ्यांची सीता रावणाने अशा प्रकारे रोखून धरली आहे, जसे ग्रहाच्या प्रभावाने ग्रासलेल्या रोहिणीला लोहितांग (मंगळ) ग्रासतो. ^AI

මුව පැටියන්ගේ ඇස් ඇති සීතාව රාවණයා විසින් අවහිර කරනු ලබයි; රාහු ග්‍රහයා විසින් අභිභවනය කරන ලද රෝහිණී තාරකාව මෙන්. ^AI

Shloka 8

தீர்கமுஷ்ணஞ்சநிஶ்வஸ்யஸமுத்வீக்ஷ்யசலக்ஷ்மணம் ।
உவாசவசநம்வீரஸ்தத்காலஹிதமாத்மநஃ ॥ 8 ॥

dīrghamuṣṇañcaniśvasyasamudvīkṣyacalakṣmaṇam |
uvācavacanaṃvīrastatkālahitamātmanaḥ || 8 ||

वीर रामाने दीर्घ व उष्ण निःश्वास टाकला आणि चंचल लक्ष्मणाकडे पाहून आपल्यासाठी त्या क्षणी हितकारक असे वचन बोलले. ^AI

වීරයා දිගු හා උණුසුම් නිශ්වාසයක් හෙළා, චංචල වූ ලක්ෂ්මණයා දෙස බලා, එකලට සුදුසු තමාට හිතකර වචනය පැවසීය. ^AI

Shloka 9

ஆலிகந்தீமிவாகாஶமுத்திதாம்பஶ்யலக்ஷ்மண ।
மநஸேவக்ரு'தாம்லங்காந்நகாக்ரேவிஶ்வகர்மணா ॥ 9 ॥

ālikhantīmivākāśamutthitāmpaśyalakṣmaṇa |
manasevakṛtāṃlaṅkānnagāgreviśvakarmaṇā || 9 ||

हे लक्ष्मणा, आकाशावर आकृती काढत असल्यासारखा वर उंचावलेला आणि विश्वकर्म्याने मनानेच निर्माण केलेल्या लंकेच्या नगशिखरावर असल्यासारखा दिसणारा हा (लंकेचा परिसर) पहा. ^AI

ලක්ෂ්මණ, අහසෙහි අඳින්නාක් මෙන් උස්ව නැගී සිටින ලංකාව දෙස බැලුවේය. එය විශ්වකර්මයා විසින් මනසින්ම නිර්මාණය කළාක් මෙන් කන්දක මුදුනක් මෙන් විය. ^AI

Shloka 10

விமாநைர்பஹுபிர்லங்காஸங்கீர்ணாபுவிராஜதே ।
விஷ்ணோஃபதமிவாகாஶஞ்சாதிதம்பாண்டுபிர்கநைஃ ॥ 10 ॥

vimānairbahubhirlaṅkāsaṅkīrṇābhuvirājate |
viṣṇoḥpadamivākāśañchāditampāṇḍubhirghanaiḥ || 10 ||

अनेक विमानांनी व्यापलेली लंका पांढऱ्या ढगांनी झाकलेल्या विष्णूच्या पदासारखी शोभते. ^AI

බොහෝ විමානයන්ගෙන් ලංකාව පිරී ඇති බිම් ඇතිව බැබළේ. එය සුදු වලාකුළුවලින් වැසුණු විෂ්ණුගේ පාදය මෙන් අහසක් මෙන් විය. ^AI

Shloka 11

புஷ்பிதைஶ்ஶோபிதாலங்காவநைஶ்சத்ரரதோபமைஃ ।
நாநாபதகஸங்குஷ்டைஃ பலபுஷ்போபகைஶ்ஶுபைஃ ॥ 11 ॥

puṣpitaiśśobhitālaṅkāvanaiścatrarathopamaiḥ |
nānāpatagasaṅghuṣṭaiḥ phalapuṣpopagaiśśubhaiḥ || 11 ||

फुललेल्या वनांनी शोभलेली ही लंका रथासारख्या दिसणाऱ्या, नाना पक्ष्यांच्या आवाजांनी गजबजलेल्या, फळे व फुलांनी युक्त अशा शुभ वृक्षांनी (शोभते). ^AI

පිපුණු මල්වලින් අලංකාර වූ ලංකා උයන්, සූර්යයාගේ රථයට සමාන විය. නොයෙක් පක්ෂීන්ගේ නාදයෙන් ගහන, පලපුෂ්පවලින් යුක්ත, ශුභ විය. ^AI

Shloka 12

பஶ்யமத்தவிஹாங்காநிப்ரலீநப்ரமராணிச ।
கோகிலாகுலஷண்டாநிதோதவீதிஶிவோऽநிலஃ ॥ 12 ॥

paśyamattavihāṅgānipralīnabhramarāṇica |
kokilākulaṣaṇḍānidodhavītiśivo'nilaḥ || 12 ||

(तिथे) मत्त पक्ष्यांना व आत लीन झालेल्या भुंग्यांना पहा; कोकिळांनी व्यापलेल्या झाडांच्या रांगा आहेत, आणि वारा शांत व सुखकारक आहे. ^AI

මත් වූ පක්ෂීන් ද, බමරුන් සැඟවී ගිය ද, කෝකිලයන්ගෙන් ගහන වන ලැහැබ් ද බැලුවේය. උයන් මාර්ගවල සුවඳ සුළං හමා ගියේය. ^AI

Shloka 13

இதிதாஶரதீராமோலக்ஷ்மணம்ஸமபாஷத ।
பலஞ்சதத்வைவிபஜந் ஶாஸ்த்ரத்ரு'ஷ்டேநகர்மணா ॥ 13 ॥

itidāśarathīrāmolakṣmaṇaṃsamabhāṣata |
balañcatadvaivibhajan śāstradṛṣṭenakarmaṇā || 13 ||

अशा प्रकारे दाशरथी रामाने लक्ष्मणाला सांगितले आणि शास्त्रात दाखविल्याप्रमाणे कर्म करून त्या सैन्याची विभागणी करत (पुढे म्हणाला). ^AI

මෙසේ දශරථ පුත්‍රයා වූ රාම ලක්ෂ්මණයාට පැවසීය. ශාස්ත්‍රයේ දක්නා ලද කර්මය අනුව ඒ බලය ද බෙදා වෙන් කළේය. ^AI

Shloka 14

ஶஶாஸகபிஸேநாயாம்பலமாதாயவீர்யவாந் ।
அங்கதஸ்ஸஹநீலேநதிஷ்டேதுரஸிதுர்ஜயஃ ॥ 14 ॥

śaśāsakapisenāyāmbalamādāyavīryavān |
aṅgadassahanīlenatiṣṭhedurasidurjayaḥ || 14 ||

पराक्रमी अंगदाने वानरसेनेचे सैन्य घेऊन नीलासह दुर्जय असा तो उजव्या बाजूला राहावा. ^AI

පරාක්‍රමවත් වූ අංගද, බලය ගෙන කපි සේනාව තුළ, නීල සමඟ, දුර්ජය වූ ඔහු ඉදිරියෙහි සිටියේය. ^AI

Shloka 15

திஷ்டேத்வாநரவாஹிந்யாவாநரௌகஸமாவ்ரு'தஃ ।
ஆஶ்ரித்யதக்ஷிணம்பார்ஶ்வம்ரு'ஷபோவாநரர்ஷபஃ ॥ 15 ॥

tiṣṭhedvānaravāhinyāvānaraughasamāvṛtaḥ |
āśrityadakṣiṇampārśvamṛṣabhovānararṣabhaḥ || 15 ||

वानरश्रेष्ठ ऋषभ वानरसमूहाने वेढलेला असून वानरसेनेच्या उजव्या बाजूला आश्रय घेऊन राहावा. ^AI

වානර සමූහයාගෙන් වට වූ වානර සේනාව තුළ, වානර ශ්‍රේෂ්ඨයා වූ ඍෂභ, දකුණු පස ඇතිව සිටියේය. ^AI

Shloka 16

கந்தஹஸ்தீவதுர்தர்ஷஸ்தரஸ்வீகந்தமாதநஃ ।
திஷ்டேத்வாநரவாஹிந்யாஸ்ஸவ்யம்பார்ஶ்வம்ஸமாஶ்ரிதஃ ॥ 16 ॥

gandhahastīvadurdharṣastarasvīgandhamādanaḥ |
tiṣṭhedvānaravāhinyāssavyampārśvaṃsamāśritaḥ || 16 ||

गंधहस्ती (हत्ती) यासारखा दुर्धर्ष, वेगवान गंधमादन वानरसेनेच्या डाव्या बाजूला आश्रय घेऊन राहावा. ^AI

ගන්ධ හස්තියෙකු මෙන් දුර්ධර්ෂ වූ, වේගවත් වූ ගන්ධමාදන, වානර සේනාව තුළ වම් පස ඇතිව සිටියේය. ^AI

Shloka 17

மூர்த்நிஸ்தாஸ்யாம்யஹம்யுக்தோலக்ஷ்மணேநஸமந்விதஃ ।
ஜாம்பவாம்ஶ்சஸுஷேணஶ்சவேகதர்ஶீசவாநரஃ ॥ 17 ॥

mūrdhnisthāsyāmyahaṃyuktolakṣmaṇenasamanvitaḥ |
jāmbavāṃścasuṣeṇaścavegadarśīcavānaraḥ || 17 ||

मी लक्ष्मणासह एकत्र होऊन सैन्याच्या मस्तकावर (पुढील भागात) उभा राहीन; तसेच जांबवान, सुषेण आणि वेगवान दृष्टी असलेला वानर हेही तेथे राहतील. ^AI

මම ලක්ෂ්මණ සමඟ එක්ව හිස මුදුනේ සිටිමි. ජාම්බවාන්, සුෂේණ සහ වේගදර්ශී නම් වානරයාද (එහි සිටිත්වා). ^AI

Shloka 18

ரு'க்ஷமுக்யாமஹாத்மாநஃகுக்ஷிம்ரக்ஷந்துதேத்ரயஃ ।
ஜகநங்கபிஸேநாயாஃகபிராஜோऽபிரக்ஷது ।
பஶ்சார்தமிவலோகஸ்யப்ரசேதாஸ்தேஜஸாவ்ரு'தஃ ॥ 18 ॥

ṛkṣamukhyāmahātmānaḥkukṣiṃrakṣantutetrayaḥ |
jaghanaṅkapisenāyāḥkapirājo'bhirakṣatu |
paścārdhamivalokasyapracetāstejasāvṛtaḥ || 18 ||

महात्मा असलेले तीन प्रमुख अस्वल (ऋक्ष) सैन्याच्या मध्यभागाचे रक्षण करोत; वानरसेनेच्या मागील भागाचे रक्षण वानरराज करो, आणि तेजाने व्यापलेला प्रचेतस पृथ्वीच्या पश्चिमार्धाप्रमाणे (मागील बाजूचे) रक्षण करो. ^AI

මහාත්මයන් වන ඍක්ෂ නායකයෝ තිදෙනා බඩ කොටස රකිත්වා. කපි රාජයා වානර සේනාවේ පසුපස කොටස රකිත්වා. තේජසින් යුත් ප්‍රචේතස් ලෝකයේ පසු භාගය මෙන් (එය) රකිත්වා. ^AI

Shloka 19

ஸுவிபக்தமஹாவ்யூஹாமஹாவாநரரக்ஷிதா ।
அநீகிநீஸாவிபபௌயதாத்யௌஸ்ஸாப்ரஸம்ப்லவா ॥ 19 ॥

suvibhaktamahāvyūhāmahāvānararakṣitā |
anīkinīsāvibabhauyathādyaussābhrasamplavā || 19 ||

उत्तम प्रकारे विभागलेली, महावानरांनी रक्षिलेली ती सेना मेघांसहित आकाशाप्रमाणे शोभली. ^AI

මනාව බෙදන ලද මහා ව්‍යූහයක් ඇති, මහා වානරයන් විසින් රක්ෂිත වූ එම සේනාව වලාකුළු සහිත අහස මෙන් බැබළුණි. ^AI

Shloka 20

ப்ரக்ரு'ஹ்யகிரிஶ்ரு'ங்காணிமஹாதஶ்சமஹீருஹந் ।
லங்காம்விமர்தயிஷவோரணே ॥ 20 ॥

pragṛhyagiriśṛṅgāṇimahātaścamahīruhan |
laṅkāṃvimardayiṣavoraṇe || 20 ||

मोठे पर्वतशिखर आणि मोठी वृक्ष धारण करून, ते युद्धात लंकेचा नाश करण्याची इच्छा बाळगून (उभे होते). ^AI

මහා බලසම්පන්න වානරයෝ කඳු මුදුන් සහ මහා වෘක්ෂ අල්ලාගෙන යුද්ධයේදී ලංකාව මැඩපැවැත්වීමට (සූදානම් වූහ). ^AI

Shloka 21

ஶிகரைர்விகிராமைநாம்லங்காம்முஷ்டபிரேவவா ।
இதிஸ்மததிரேஸர்வேமநாம்ஸிஹரிபுங்கவாஃ ॥ 21 ॥

śikharairvikirāmaināṃlaṅkāmmuṣṭabhirevavā |
itismadadhiresarvemanāṃsiharipuṅgavāḥ || 21 ||

‘तिच्यावर शिखरांनी किंवा मुष्टींनी (मुठींनी) प्रहार करून लंकेचा विध्वंस करू’ असे त्या सर्व हरिपुंगवांनी (वानरश्रेष्ठांनी) मनात धरले. ^AI

කඳු මුදුන්වලින් හෝ මිටිවලින් මෙය ලංකාව මත විසිරුවමු යැයි සියලු වානර ශ්‍රේෂ්ඨයෝ සිත් තුළ අධිෂ්ඨාන කළහ. ^AI

Shloka 22

ததோராமோமஹாதேஜாஸ்ஸுக்ரீவமிதமப்ரவீத் ।
ஸுவிபக்தாநிஸைந்யாநிஶுகஏஷவிமுச்யதாம் ॥ 22 ॥

tatorāmomahātejāssugrīvamidamabravīt |
suvibhaktānisainyāniśukaeṣavimucyatām || 22 ||

तेव्हा महातेजस्वी रामाने सुग्रीवाला हे सांगितले: ‘सैन्ये उत्तम प्रकारे विभागलेली आहेत; हा शुक (दूत) आता सोडून द्यावा.’ ^AI

එවිට මහා තේජස් ඇති රාම තෙමේ සුග්‍රීවට මෙසේ පැවසීය: මනාව බෙදන ලද සේනාවන්හි සිටින මෙම ශුක තෙමේ නිදහස් කරනු ලැබේවා. ^AI

Shloka 23

ராமஸ்யதுவசஶ்ஶ்ருத்வாவாநரேந்த்ரோமஹாபலஃ ।
மோசயாமாஸதந்தூதம்ஶுகம்ராமஸ்யஶாஸநாத் ॥ 23 ॥

rāmasyatuvacaśśrutvāvānarendromahābalaḥ |
mocayāmāsatandūtaṃśukaṃrāmasyaśāsanāt || 23 ||

रामाचे वचन ऐकून महाबली वानरेंद्राने रामाच्या आज्ञेने त्या दूत शुकाला सोडून दिले. ^AI

රාමගේ වචනය අසා මහා බලසම්පන්න වානරේන්ද්‍රයා රාමගේ අණ පරිදි එම දූත ශුක නිදහස් කළේය. ^AI

Shloka 24

மோசிதோராமவாக்யேநவாநரைஶ்சநிபீடிதஃ ।
ஶுகஃபரமஸந்த்ரஸ்தோரக்ஷோதிபமுபாகமத் ॥ 24 ॥

mocitorāmavākyenavānaraiścanipīḍitaḥ |
śukaḥparamasantrastorakṣodhipamupāgamat || 24 ||

रामाच्या वचनाने सोडलेला आणि वानरांनी पिढलेला (त्रासलेला) शुक अत्यंत भयभीत होऊन राक्षसाधिपतीकडे (रावणाकडे) गेला. ^AI

රාමගේ වචනයෙන් නිදහස් කරන ලද, වානරයන් විසින් හිංසා කරන ලද ශුක තෙමේ අතිශයින් බියට පත්ව රාක්ෂාධිපති (රාවණ) වෙත පැමිණියේය. ^AI

Shloka 25

ராவணஃப்ரஹஸந்நேவஶுகம்வாக்யமுவாசஹ ॥ 25 ॥

rāvaṇaḥprahasannevaśukaṃvākyamuvācaha || 25 ||

रावण हसतच शुकाला असे वचन बोलला. ^AI

රාවණයන් සිනාසෙමින්ම ශුක නම් රාක්ෂසයාට මෙසේ වචනය පැවසූහ. ^AI

Shloka 26

கிமிமௌதேஸிதௌபக்ஷௌலூநபக்ஷஶ்சத்ரு'ஶ்யஸே ।
கச்சிந்நாநேகசித்தாநாந்தேஷாந்த்வம்வஶமாகதஃ ॥ 26 ॥

kimimautesitaupakṣaulūnapakṣaścadṛśyase |
kaccinnānekacittānānteṣāntvaṃvaśamāgataḥ || 26 ||

हे दोन्ही पंख कापलेले का दिसत आहेत? किंवा अनेक मनांच्या (वानरांच्या) तू त्यांच्या वशात आला आहेस का? ^AI

මේ ඔබගේ පක්ෂ දෙක කැපුණු ලෙස දිස්වන්නේ කුමක් නිසාද? බොහෝ සිත් ඇති ඔවුන්ගේ වසඟයට ඔබ පත් වූයේ නැද්ද? ^AI

Shloka 27

ததஸ்ஸபயஸம்விக்நஸ்ததாராஜ்ஞாபிசோதிதஃ ।
வசநம்ப்ரத்யுவாசேதம்ராக்ஷஸாதிபமுத்தமம் ॥ 27 ॥

tatassabhayasaṃvignastadārājñābhicoditaḥ |
vacanampratyuvācedaṃrākṣasādhipamuttamam || 27 ||

मग भयाने कंपित झालेला तो शुक, राजाच्या आज्ञेने प्रेरित होऊन, राक्षसांच्या उत्तम अधिपतीला हे उत्तम वचन उत्तर दिले. ^AI

එවිට බියෙන් හා තැතිගැනීමෙන් යුක්තව, රජුගේ අණින් යැවුණු ඔහු, රාක්ෂසාධිපතියාට උතුම් වූ මේ වචනය පිළිතුරු වශයෙන් පැවසීය. ^AI

Shloka 28

ஸாகரஸ்யோத்தரேதீரேऽப்ரவந்தேவசநந்ததா ।
யதாஸந்தேஶமக்லிஷ்டம்ஸாந்த்வயந் ஶ்லக்ஷ்ணயாகிரா ॥ 28 ॥

sāgarasyottaretīre'bravantevacanantathā |
yathāsandheśamakliṣṭaṃsāntvayan ślakṣṇayāgirā || 28 ||

समुद्राच्या उत्तरेकडील तीरावर त्यांनी जे वचन बोलले ते, संधीच्या वेळी निर्दोषपणे, सौम्य वाणीने त्यांना शांत करत, त्याने सांगितले. ^AI

සාගරයේ උතුරු තෙරෙහි ඔවුන් පැවසූ වචනය, ගිවිසුමට අනුව, නොකැළඹී, මෘදු වචනයෙන් සැනසවමින් මෙසේ පැවසීය. ^AI

Shloka 29

க்ருத்தைஸ்ஸைரஹமுத்ப்லுதத்ரு'ஷ்டமாத்ரஃப்லவங்கமைஃ ।
க்ரு'ஹீதோऽஸ்ம்யபிசாரப்தோஹந்தும்லோப்துஞ்சமுஷ்டிபி ॥ 29 ॥

kruddhaissairahamutplutadṛṣṭamātraḥplavaṅgamaiḥ |
gṛhīto'smyapicārabdohantuṃloptuñcamuṣṭibhi || 29 ||

मी क्रोधित वानरांनी उडी मारून केवळ दृष्टीक्षेपात पकडला गेलो; आणि हातांनी (मुष्टिप्रहारांनी) ते मला मारण्यास व कापण्यास उद्युक्त झाले. ^AI

කිපුණු වානරයන් විසින් මා උඩ පනින විටම දුටු පමණින්, මා අල්ලාගෙන, 'මරමු! කපමු!' කියමින් මුෂ්ටි පහරවලින් තැළූහ. ^AI

Shloka 30

நைவஸம்பாஷிதும்ஶக்யாஸ்ஸம்ப்ரஶ்நோऽத்ரநலப்யதே ।
ப்ரக்ரு'த்யாகோபநாஸ்தீக்ஷ்ணாநாநராராக்ஷஸாதிப ॥ 30 ॥

naivasambhāṣituṃśakyāssampraśno'tranalabhyate |
prakṛtyākopanāstīkṣṇānānarārākṣasādhipa || 30 ||

हे राक्षसाधिप, ते स्वभावतःच क्रोधी, तीक्ष्ण व निर्दय आहेत; त्यांच्याशी बोलणेही शक्य नाही आणि येथे प्रश्नही विचारता येत नाही. ^AI

ඔවුන් සමඟ කථා කිරීමට පවා නොහැකි විය; මෙහි ප්‍රශ්නයක් ඇසීමට අවකාශයක් නොලැබේ. රාක්ෂසාධිපතියාණෙනි, ඔවුන් ස්වභාවයෙන්ම කිපෙන සුළු, තියුණු ස්වභාවයෙන් යුක්තය. ^AI

Shloka 31

ஸசஹந்தாவிராதஸ்யகபந்தஸ்யகரஸ்யச ।
ஸுக்ரீவஸஹிதோராமஸ்ஸீதாயாஃ பதமாகதஃ ॥ 31 ॥

sacahantāvirādhasyakabandhasyakharasyaca |
sugrīvasahitorāmassītāyāḥ padamāgataḥ || 31 ||

तो राम, विराध, कबंध व खर यांचा वध करून, सुग्रीवासह सीतेच्या पदाचा (ठावाचा) शोध घेऊन आला आहे. ^AI

විරාධ, කබන්ධ සහ ඛර යන අය මැරූ ඔහු, සුග්‍රීව සමඟ රාම, සීතාවගේ ස්ථානය කරා පැමිණියේය. ^AI

Shloka 32

ஸக்ரு'த்வாஸாகரேஸேதுந்தீர்த்வாசலவணோததிம் ।
ஏஷரக்ஷாம்ஸிநிர்தூயதந்வீதிஷ்டதிராகவஃ ॥ 32 ॥

sakṛtvāsāgaresetuntīrtvācalavaṇodadhim |
eṣarakṣāṃsinirdūyadhanvītiṣṭhatirāghavaḥ || 32 ||

एकदा समुद्रावर सेतू बांधून खारट जलाचा महासागर पार करून, हा राघव धनुर्धारी राक्षसांचा संहार करून उभा आहे. ^AI

සාගරය හරහා සේතුවක් තනා, ලුණු ජල සාගරය තරණය කර, රාක්ෂසයන් විනාශ කරමින්, දුනුධාරී රාඝව එහි සිටී. ^AI

Shloka 33

ரு'க்ஷவாநரஸங்காநாமநீகாநிஸஹஸ்ரஶஃ ।
கிரிமேகநிகாஶாநாஞ்சாதயந்திவஸுந்தராம் ॥ 33 ॥

ṛkṣavānarasaṅghānāmanīkānisahasraśaḥ |
girimeghanikāśānāñchādayantivasundharām || 33 ||

ऋक्ष व वानरांच्या समूहांच्या सहस्रावधी सेना पर्वत व मेघांसारख्या दिसणाऱ्या, पृथ्वीला झाकून टाकीत आहेत. ^AI

වලසුන් හා වානර සමූහයන්ගේ සේනාංක දහස් ගණනින්, කඳු හා වළාකුළු හා සමාන වූ, මහ පොළොව ආවරණය කරයි. ^AI

Shloka 34

ராக்ஷஸாநாம்பலௌகஸ்யவாநரேந்த்ரபலஸ்யச ।
நைதயோர்வித்யதேஸந்திர்தேவதாநவயோரிவ ॥ 34 ॥

rākṣasānāmbalaughasyavānarendrabalasyaca |
naitayorvidyatesandhirdevadānavayoriva || 34 ||

राक्षसांच्या सैन्यसमूहाचा आणि वानरेंद्राच्या सैन्याचा असा संधी-मेळ होणे शक्य नाही, जसा देव व दानव यांच्यात होत नाही. ^AI

රාක්ෂසයන්ගේ බල සමූහයට හා වානරේන්ද්‍රයාගේ බලයට අතර, දේව-දානවයන් අතර මෙන්, සන්ධියක් නොමැත. ^AI

Shloka 35

புராப்ராகாரமாயாந்திக்ஷிப்ரமேகதரங்குரு ।
ஸீதாம்வாஸ்மைப்ரயச்சாஶுஸுயுத்தம்வாபிப்ரதீயதாம் ॥ 35 ॥

purāprākāramāyāntikṣipramekataraṅkuru |
sītāṃvāsmaiprayacchāśusuyuddhaṃvāpipradīyatām || 35 ||

पूर्वीप्रमाणे प्राकाराजवळ येऊन त्वरित एकतर एक गोष्ट कर — सीतेला लवकर याला दे, किंवा चांगले युद्ध दिले जावो. ^AI

නගරයට හෝ ප්‍රාකාරයට ඉක්මනින් පැමිණ එක් අයෙකු ගන්න; සීතාව ඔහුට වහාම දෙන්න, නැතහොත් මනා යුද්ධය දෙනු ලැබේවා. ^AI

Shloka 36

ஶுகஸ்யவசநம்ஶ்ருத்வாராவணோவாக்யமப்ரவீத் ।
ரோஷஸம்ரக்தநயநோநிர்தஹந்நிநசக்ஷுஷா ॥ 36 ॥

śukasyavacanaṃśrutvārāvaṇovākyamabravīt |
roṣasaṃraktanayanonirdahanninacakṣuṣā || 36 ||

शुकाचे बोलणे ऐकून रावणाने, रागाने लाल झालेल्या नेत्रांनी, नेत्रांनी जणू जाळत, असे वचन बोलला. ^AI

ශුකගේ වචනය අසා රාවණ රෝෂයෙන් රතු වූ ඇස් ඇතිව, ඇස්වලින් දහනය කරමින් වචනයක් කීය. ^AI

Shloka 37

யதிமாம்ப்ரதியுத்யேரந் தேவகந்தர்வதாநவாஃ ।
நைவஸீதாம்ப்ரதாஸ்யாமிஸர்வலோகபயாதபி ॥ 37 ॥

yadimāmpratiyudhyeran devagandharvadānavāḥ |
naivasītāmpradāsyāmisarvalokabhayādapi || 37 ||

जरी देव, गंधर्व व दानव हे या स्त्रीसाठी (तिच्याविषयी) प्रतियुद्ध करण्यास येतील, तरी सर्व लोकांच्या भयामुळेही मी सीतेला देणार नाही. ^AI

දේව, ගන්ධර්ව, දානවයෝ මා සමඟ යුද්ධ කළත්, සියලු ලෝකයාගේ භය හේතුවෙන් වුවද සීතාව නොදෙන්නෙමි. ^AI

Shloka 38

கதாஸமபிதாவந்திராகவம்மாமகாஶ்ஶராஃ ।
வஸந்தேபுஷ்பிதம்மத்தாப்ரமராஇவபாதபம் ॥ 38 ॥

kadāsamabhidhāvantirāghavammāmakāśśarāḥ |
vasantepuṣpitammattābhramarāivapādapam || 38 ||

माझे बाण राघवावर कधी धावून जातील, जसे वसंतात फुललेल्या वृक्षावर मत्त भ्रमर धावून जातात? ^AI

වසන්ත කාලයේ මල් පිපී මත් වූ භෘංගයන් සහිත වෘක්ෂයකට මෙන්, මාගේ ඊතල කවදා රාඝවයා වෙත එකවර දිව එන්නේද? ^AI

Shloka 39

கதாதூணீயஶைர்தீப்தைர்கணஶஃ கார்முகச்யுதைஃ ।
ஶரைராதீபயாம்யேநமுல்காபிரிவகுஞ்ஜரம் ॥ 39 ॥

kadātūṇīyaśairdīptairgaṇaśaḥ kārmukacyutaiḥ |
śarairādīpayāmyenamulkābhirivakuñjaram || 39 ||

कधी मी तेजस्वी बाणांच्या भात्यांतून समूहाने धनुष्यातून सुटलेल्या बाणांनी याला असे प्रज्वलित करीन, जसे अग्निकाठ्यांनी हत्तीला प्रज्वलित करतात? ^AI

කවදා දිලිසෙන ඊතල කොපුවලින් හා දුනුවලින් මුදා හරින ලද ඊතල සමූහයෙන්, ගිනි සිළු මෙන්, ඔහු ආලෝකමත් කරන්නේද? ^AI

Shloka 40

தச்சாஸ்யபலமாதாஸ்யேபலேநமஹதாவ்ரு'தஃ ।
ஜ்யோதிஷாமிவஸர்வேஷாம்ப்ரபாமுத்யந்திவாகரஃ ॥ 40 ॥

taccāsyabalamādāsyebalenamahatāvṛtaḥ |
jyotiṣāmivasarveṣāmprabhāmudyandivākaraḥ || 40 ||

मोठ्या सैन्याने वेढलेला मी त्याचे ते सामर्थ्य हिरावून घेईन, जसे उगवता सूर्य आपल्या तेजाने सर्व तार्यांचे तेज हिरावून घेतो. ^AI

මහත් බලයකින් යුක්තව, සියලු තාරකාවන්ගේ ආලෝකය උදය කාලයේ සූර්යයා මෙන්, ඔහුගේ බලයද ගන්නෙමි. ^AI

Shloka 41

ஸாகரஸ்யேவமேவேகோமாருதஸ்யேவமேகதிஃ ।
நஹிதாஶரதிர்வேததேநமாம்யோத்துமிச்சதி ॥ 41 ॥

sāgarasyevamevegomārutasyevamegatiḥ |
nahidāśarathirvedatenamāṃyoddhumicchati || 41 ||

समुद्राच्या लाटेसारखा त्याचा वेग आहे आणि वाऱ्याच्या गतीसारखी त्याची गती आहे; पण दाशरथी रामाला हे माहीत नाही की माझ्याशी युद्ध करण्याची इच्छा मी बाळगतो. ^AI

මුහුදේ වේගය මෙන් ද, සුළඟේ ගමන මෙන් ද, දශරථ පුත්‍රයා නොදනී; එබැවින් මා හා සටන් කිරීමට කැමති වේ. ^AI

Shloka 42

நமேதூணீஶயாந்பாணாந் ஸவிஷாநிவபந்நகாந் ।
ராமஃபஶ்யதிஸங்க்ராமேதேநமாம்யோத்துமிச்சதி ॥ 42 ॥

nametūṇīśayānbāṇān saviṣānivapannagān |
rāmaḥpaśyatisaṅgrāmetenamāṃyodhdumicchati || 42 ||

राम युद्धात माझ्या पिशवीत ठेवलेल्या विषारी सर्पांसारख्या बाणांकडे पाहत नाही; म्हणूनच तो माझ्याशी युद्ध करण्याची इच्छा बाळगतो. ^AI

තූණීරයෙහි වැදී ඇති, විෂ සහිත නාගයන් මෙන් වූ බාණයන් රාම බලයි; එබැවින් මා හා සටන් කිරීමට කැමති වේ. ^AI

Shloka 43

நஜாநாதிபுராவீர்யமமயுத்தேஸராகவஃ ।
மமசாபமயீம்வீணாம்ஶரகோணைஃப்ரவாதிதாம் ॥ 43 ॥

najānātipurāvīryamamayuddhesarāghavaḥ |
mamacāpamayīṃvīṇāṃśarakoṇaiḥpravāditām || 43 ||

राघवाला माझ्या पूर्वीच्या पराक्रमाची कल्पना नाही, की माझ्या धनुष्यरूपी वीणेवर बाणांच्या कोपऱ्यांनी वाजवलेल्या सुरांचीही त्याला जाणीव नाही. ^AI

මාගේ පෙර වීර්‍යය රාඝවයා නොදනී; මාගේ දුන්න නමැති වීණාව, ශර කෝණයන්ගෙන් වයන ලද්දක් බව ද නොදනී. ^AI

Shloka 44

ஜ்யாஶப்ததுமுலாங்கோராமார்தபீதமஹாஸ்வநாம் ।
நாராசதலஸந்நாதாந்தாம்மமாஹிதவாஹிநீம் ॥ 44 ॥

jyāśabdatumulāṅghorāmārtabhītamahāsvanām |
nārācatalasannādāntāmmamāhitavāhinīm || 44 ||

जिचा घोर गर्जना करणारा प्रत्यंचेचा आवाज कर्णकर्कश आहे, जी आर्त व भयभीतांच्या मोठ्या आरोळ्यांनी युक्त आहे आणि जिच्यात बाणांच्या टोकांचा टणत्कार आहे, अशी माझी सेना त्याने पाहिली नाही. ^AI

ජ්‍යා නාදයෙන් මහත් හා භයානක වූ, පීඩිත හා බියට පත් මහත් හඬින් යුත්, නාරාච තලයන්ගේ නාදයෙන් ගැසුණු, මාගේ සතුරු සේනාව ද නොදනී. ^AI

Shloka 45

அவகாஹ்யமஹாரங்கம்வாதயிஷ்யாம்யஹம்ரணே ।
நவாஸவேநாபிஸஹஸ்ரசக்ஷுஷாயதாஸ்மிஶக்யோவருணேநவாஸ்வயம் ।
யமேநவாதர்ஷயிதும்ஶராக்நிநாமஹாஹவேவைஶ்ரவணேநவாபுநஃ ॥ 45 ॥

avagāhyamahāraṅgaṃvādayiṣyāmyahaṃraṇe |
navāsavenāpisahasracakṣuṣāyathāsmiśakyovaruṇenavāsvayam |
yamenavādharṣayituṃśarāgnināmahāhavevaiśravaṇenavāpunaḥ || 45 ||

मी युद्धात या महारणांगणात प्रवेश करून वादन करीन; माझ्या बाणाग्नीने या महासंग्रामात स्वतः इंद्राला, हजार नेत्रांच्या वरुणाला, यमाला किंवा पुन्हा कुबेरालाही मला जिंकणे शक्य होणार नाही. ^AI

මහා රංග භූමියට බැස, මම යුද්ධයෙහි වාදනය කරන්නෙමි. දහසක් ඇස් ඇති දෙවියන් වහන්සේට හෝ, වරුණයාට හෝ, යමයාට හෝ, කුවේරයාට හෝ මාගේ ශරාග්නියෙන් මහා යුද්ධයෙහි මා පරාජය කිරීම ශක්‍ය නොවේ. ^AI

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே யுத்தகாண்டே சதுர்விம்ஶஸ்ஸர்கஃ ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।

अथ चतुर्विंशस्सर्गः ।

सावीरसमितीराज्ञाविरराजव्यवस्थिता ।

शशिनाशुभनक्षत्रापौर्णमासीवशारदी ॥ 1 ॥

प्रचचालचवेगेनत्रस्ताचैववसुन्धरा ।

पीड्यमानाबलौघेनतेनसागरवर्चसा ॥ 2 ॥

ततश्शुश्रुवुराक्रुष्टंलङ्कायाङ्काननौकसः ।

भेरीमृदङ्गसङ्घुष्टन्तुमुलंरोमहर्षणम् ॥ 3 ॥

बभूवुस्तेनघोषेणसंहृष्टाहरियूथपाः ।

अमृष्यमाणास्तङ्घोषंविनेदुर्घोषवत्तरम् ॥ 4 ॥

राक्षसास्तुप्लवङ्गानांशुश्रुवुश्चाऽपिगर्जितम् ।

नर्दतामिवदृप्तानाम्मेघानामम्बरेस्वनम् ॥ 5 ॥

दृष्टवादाशरथिर्लङ्काञ्चित्रध्वजपताकिनीम् ।

जगाममनसासीतन्दूयमानेनचेतसा ॥ 6 ॥

अत्रसामृगशाबाक्षीरावणेनोपरुध्यते ।

अभिभूताग्रहेणेवलोहिताङ्गेनरोहिणी ॥ 7 ॥

दीर्घमुष्णञ्चनिश्वस्यसमुद्वीक्ष्यचलक्ष्मणम् ।

उवाचवचनंवीरस्तत्कालहितमात्मनः ॥ 8 ॥

आलिखन्तीमिवाकाशमुत्थिताम्पश्यलक्ष्मण ।

मनसेवकृतांलङ्कान्नगाग्रेविश्वकर्मणा ॥ 9 ॥

विमानैर्बहुभिर्लङ्कासङ्कीर्णाभुविराजते ।

विष्णोःपदमिवाकाशञ्छादितम्पाण्डुभिर्घनैः ॥ 10 ॥

पुष्पितैश्शोभितालङ्कावनैश्चत्ररथोपमैः ।

नानापतगसङ्घुष्टैः फलपुष्पोपगैश्शुभैः ॥ 11 ॥

पश्यमत्तविहाङ्गानिप्रलीनभ्रमराणिच ।

कोकिलाकुलषण्डानिदोधवीतिशिवोऽनिलः ॥ 12 ॥

इतिदाशरथीरामोलक्ष्मणंसमभाषत ।

बलञ्चतद्वैविभजन् शास्त्रदृष्टेनकर्मणा ॥ 13 ॥

शशासकपिसेनायाम्बलमादायवीर्यवान् ।

अङ्गदस्सहनीलेनतिष्ठेदुरसिदुर्जयः ॥ 14 ॥

तिष्ठेद्वानरवाहिन्यावानरौघसमावृतः ।

आश्रित्यदक्षिणम्पार्श्वमृषभोवानरर्षभः ॥ 15 ॥

गन्धहस्तीवदुर्धर्षस्तरस्वीगन्धमादनः ।

तिष्ठेद्वानरवाहिन्यास्सव्यम्पार्श्वंसमाश्रितः ॥ 16 ॥

मूर्ध्निस्थास्याम्यहंयुक्तोलक्ष्मणेनसमन्वितः ।

जाम्बवांश्चसुषेणश्चवेगदर्शीचवानरः ॥ 17 ॥

ऋक्षमुख्यामहात्मानःकुक्षिंरक्षन्तुतेत्रयः ।

जघनङ्कपिसेनायाःकपिराजोऽभिरक्षतु ।

पश्चार्धमिवलोकस्यप्रचेतास्तेजसावृतः ॥ 18 ॥

सुविभक्तमहाव्यूहामहावानररक्षिता ।

अनीकिनीसाविबभौयथाद्यौस्साभ्रसम्प्लवा ॥ 19 ॥

प्रगृह्यगिरिशृङ्गाणिमहातश्चमहीरुहन् ।

लङ्कांविमर्दयिषवोरणे ॥ 20 ॥

शिखरैर्विकिरामैनांलङ्काम्मुष्टभिरेववा ।

इतिस्मदधिरेसर्वेमनांसिहरिपुङ्गवाः ॥ 21 ॥

ततोरामोमहातेजास्सुग्रीवमिदमब्रवीत् ।

सुविभक्तानिसैन्यानिशुकएषविमुच्यताम् ॥ 22 ॥

रामस्यतुवचश्श्रुत्वावानरेन्द्रोमहाबलः ।

मोचयामासतन्दूतंशुकंरामस्यशासनात् ॥ 23 ॥

मोचितोरामवाक्येनवानरैश्चनिपीडितः ।

शुकःपरमसन्त्रस्तोरक्षोधिपमुपागमत् ॥ 24 ॥

रावणःप्रहसन्नेवशुकंवाक्यमुवाचह ॥ 25 ॥

किमिमौतेसितौपक्षौलूनपक्षश्चदृश्यसे ।

कच्चिन्नानेकचित्तानान्तेषान्त्वंवशमागतः ॥ 26 ॥

ततस्सभयसंविग्नस्तदाराज्ञाभिचोदितः ।

वचनम्प्रत्युवाचेदंराक्षसाधिपमुत्तमम् ॥ 27 ॥

सागरस्योत्तरेतीरेऽब्रवन्तेवचनन्तथा ।

यथासन्धेशमक्लिष्टंसान्त्वयन् श्लक्ष्णयागिरा ॥ 28 ॥

क्रुद्धैस्सैरहमुत्प्लुतदृष्टमात्रःप्लवङ्गमैः ।

गृहीतोऽस्म्यपिचारब्दोहन्तुंलोप्तुञ्चमुष्टिभि ॥ 29 ॥

नैवसम्भाषितुंशक्यास्सम्प्रश्नोऽत्रनलभ्यते ।

प्रकृत्याकोपनास्तीक्ष्णानानराराक्षसाधिप ॥ 30 ॥

सचहन्ताविराधस्यकबन्धस्यखरस्यच ।

सुग्रीवसहितोरामस्सीतायाः पदमागतः ॥ 31 ॥

सकृत्वासागरेसेतुन्तीर्त्वाचलवणोदधिम् ।

एषरक्षांसिनिर्दूयधन्वीतिष्ठतिराघवः ॥ 32 ॥

ऋक्षवानरसङ्घानामनीकानिसहस्रशः ।

गिरिमेघनिकाशानाञ्छादयन्तिवसुन्धराम् ॥ 33 ॥

राक्षसानाम्बलौघस्यवानरेन्द्रबलस्यच ।

नैतयोर्विद्यतेसन्धिर्देवदानवयोरिव ॥ 34 ॥

पुराप्राकारमायान्तिक्षिप्रमेकतरङ्कुरु ।

सीतांवास्मैप्रयच्छाशुसुयुद्धंवापिप्रदीयताम् ॥ 35 ॥

शुकस्यवचनंश्रुत्वारावणोवाक्यमब्रवीत् ।

रोषसंरक्तनयनोनिर्दहन्निनचक्षुषा ॥ 36 ॥

यदिमाम्प्रतियुध्येरन् देवगन्धर्वदानवाः ।

नैवसीताम्प्रदास्यामिसर्वलोकभयादपि ॥ 37 ॥

कदासमभिधावन्तिराघवम्मामकाश्शराः ।

वसन्तेपुष्पितम्मत्ताभ्रमराइवपादपम् ॥ 38 ॥

कदातूणीयशैर्दीप्तैर्गणशः कार्मुकच्युतैः ।

शरैरादीपयाम्येनमुल्काभिरिवकुञ्जरम् ॥ 39 ॥

तच्चास्यबलमादास्येबलेनमहतावृतः ।

ज्योतिषामिवसर्वेषाम्प्रभामुद्यन्दिवाकरः ॥ 40 ॥

सागरस्येवमेवेगोमारुतस्येवमेगतिः ।

नहिदाशरथिर्वेदतेनमांयोद्धुमिच्छति ॥ 41 ॥

नमेतूणीशयान्बाणान् सविषानिवपन्नगान् ।

रामःपश्यतिसङ्ग्रामेतेनमांयोध्दुमिच्छति ॥ 42 ॥

नजानातिपुरावीर्यममयुद्धेसराघवः ।

ममचापमयींवीणांशरकोणैःप्रवादिताम् ॥ 43 ॥

ज्याशब्दतुमुलाङ्घोरामार्तभीतमहास्वनाम् ।

नाराचतलसन्नादान्ताम्ममाहितवाहिनीम् ॥ 44 ॥

अवगाह्यमहारङ्गंवादयिष्याम्यहंरणे ।

नवासवेनापिसहस्रचक्षुषायथास्मिशक्योवरुणेनवास्वयम् ।

यमेनवाधर्षयितुंशराग्निनामहाहवेवैश्रवणेनवापुनः ॥ 45 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे चतुर्विंशस्सर्गः ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

6.24 யுத்தகாண்ட - சதுர்விம்ஶ ஸர்கஃ