ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාණ්ඩම් .
අථ පඤ්චචත්වාරිංශස්සර්ගඃ .
සතස්යගතිමන්විච්ඡන්රාජපුත්රඃප්රතාපවාන් .
දිදේශාතිබලෝරාමෝදශවානරයූථපාන් .. 1 ..
ද්වෞසුෂේණස්යදායාදෞනීලඤ්චප්ලවගර්ෂපම් .
අඞ්ගදංවාලිපුත්රඤ්චශරභඤ්චතරස්විනම් .. 2 ..
විනතඤ්ජාම්බවන්තඤ්චසානුප්රස්ථම්මහාබලම් .
ඍෂභඤ්චර්ෂභස්කන්ථමාදිදේශපරන්තපඃ .. 3 ..
තේසම්ප්රහෘෂ්ටාහරයෝභීමානුද්යම්යපාදපාන් .
ආකාශංවිවිශුස්සර්වේමාර්ගමාණාදිශෝදශඃ .. 4 ..
තේෂාංවේගවතාංවේගමිෂුභිර්වේගවත්තරෛඃ .
අස්ත්රවිත්පරමාස්තෛරෛස්තුවාරයාමාසරාවණිඃ .. 5 ..
තම්භීමමාර්ගමාණාදිශෝදශඃවේගාහරයෝනාරාචෛඃක්ෂතවිග්රහාඃ .
අන්ධකාරේනදදෘශුර්මේඝෛස්සූර්යමිවාවෘතම් .. 6 ..
රාමලක්ෂ්මණයෝරේවසර්වදේහභිදශ්ශරාන් .
භෘශමාවේශයාමාසරාවණිස්සමිතිඤ්ජයඃ .. 7 ..
නිරන්තරශීරීරෞතුතාවුභෞරාමලක්ෂ්මණෞ .
ක්රුද්ධේනේන්ද්රජිතාවීරෞපන්නගෛශ්ශරතාඞ්ගතෛඃ .. 8 ..
තයෝඃක්ෂතජමාර්ගේණසුස්රාවරුධිරම්බහු .
තාවුභෞචප්රකාශේතේපුෂ්පිතාවිවකිංශුකෞ .. 9 ..
තතඃපර්යන්තරක්තාක්ෂෝභින්නාඤ්ජනචයෝපමඃ .
රාවණිර්භ්රාතරෞවාක්යමන්තර්ධානගතෝ(අ)බ්රවීත් .. 10 ..
යුධ්යමානමනාලක්ෂයංශක්රෝ(අ)පිත්රිදශේශ්වරඃ .
ද්රෂ්ටුමාසාදිතුංවාපිනශක්තඃකිම්පුනර්යුවාම් .. 11 ..
ප්රාවෘතාවිෂුජාලේනරාඝවෞකඞ්කපත්රිණා .
ඒෂරෝෂපරීතාත්මානයාමියමසාදනම් .. 12 ..
ඒවමුක්ත්වාතුධර්මජ්ඤෞභ්රාතරෞරාමලක්ෂ්මණෞ .
නිර්බිභේදශිතෛර්බාණෛඃප්රජහර්ෂනනාදච .. 13 ..
භින්නාඤ්ජනචයශ්යාමෝවිෂ්ඵාර්යවිපුලන්ධනුඃ .
භූයෝභූයශ්ශරාන්ඝෝරාන් විසසර්ජමහාමෘථේ .. 14 ..
තතෝමර්මසුමර්මජ්ඤෝමජ්ජයනනිශිතාන් ශරාන් .
රාමලක්ෂ්මණයෝර්වීරෝනනදාචමුහුර්මුහුඃ .. 15 ..
බද්ධෞතුශරශබ්දේනතාවුභෞරණමූර්ධනි .
නිමේෂාන්තරමාත්රේණනශේකතුදීක්ෂිතුම් .. 16 ..
තතෝවිභින්නසර්වාඞ්ගෞශරශල්යාචිතාවුභෞ .
ධ්වජාවිවමහේන්ද්රස්යරජ්ජුමුක්තෞප්රකම්පිතෞ .. 17 ..
තෞසම්ප්රචලිතෞවීරෞමර්මභේදේනකර්ශිතෞ .
නිපේතතුර්මහේෂ්වාසෞජගත්යාඤ්ජගතීපතී .. 18 ..
තෞවීරශයනේවීරෞශයානෞරුධිරෝක්ෂිතෞ .
ශරවේෂ්ටිතසර්වාඞ්ගෛවාර්තෞපරමපීඩිතෞ .. 19 ..
න හ්ය් අවිද්ධං තයෝර් ගාත්රං බභූව අන්ගුලං අන්තරම් .
න අනිර්භින්නං න ච අස්තබ්ධං ආ කර අග්රාද් අජිහ්මගෛඃ .. 20 ..
තෞතුක්රූරේණනිහතෞරක්ෂසාකාමරූපිණා .
අසෘක්සුස්රුවතුස්තීව්රඤ්ජලම්ප්රස්රවණාවිව .. 21 ..
පපාතප්රථමංරාමෝවිද්ධෝමර්මසුමාර්ගණෛඃ .
ක්රෝධාදින්ද්රජිතායේනපුරාශක්රෝවිනිර්ජිතඃ .. 22 ..
රුක්මපුඞ්ඛෛඃප්රසන්නාග්රෛරධෝගතිභිරාශුගෛඃ .
නාරාචෛරර්ධනාරාචෛර්භල්ලෛරඤ්ජලිකෛරපි .. 23 ..
විව්යාධවත්සදන්තෛශ්චසිංහදංෂ්ට්රෛඃක්ෂුරෛස්තථා .
සවීරශයනේශිශ්යේවිජ්යමාදායකාර්මුකම් .. 24 ..
භින්නමුෂ්ටිපරීණාහන්ත්රිණතංරුක්මභූෂිතම් .
බාණපාතාන්තරේරාමම්පතිතම්පුරුෂර්ෂභම් .. 25 ..
සතත්රලක්ෂ්මණෝදෘෂ්ටවානිරාශෝජීවිතේ(අ)භවත් .
රාමඞ්කමලපත්රාක්ෂංශරබන්ධපරික්ෂතම් .. 26 ..
ශුශෝචභ්රාතරන්දෘෂ්ටවාපතිතන්ධරණීතලේ .
හරයශ්චාපිතන්දෘෂ්ටවාසන්තාපම්පරමඞ්ගතාඃ .. 27 ..
ශෝකාර්තාශ්චුක්රශුර්ඝෝරමශ්රුපූරිතලෝචනාඃ .
බද්ධෞතුවීරෞපතිතෞශයානෞතේවානරාස්සම්පරිවාර්යතස්ථුඃ .
සමාගතාවායුසුතප්රමුඛ්යාවිෂාදමාර්තාඃපරමඤ්චජග්මුඃ .. 28 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාණ්ඩේ පඤ්චචත්වාරිංශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
satasyagatimanvicchanrājaputraḥpratāpavān |
dideśātibalorāmodaśavānarayūthapān || 1 ||
dvausuṣeṇasyadāyādaunīlañcaplavagarṣapam |
aṅgadaṃvāliputrañcaśarabhañcatarasvinam || 2 ||
vinatañjāmbavantañcasānuprasthammahābalam |
ṛṣabhañcarṣabhaskanthamādideśaparantapaḥ || 3 ||
tesamprahṛṣṭāharayobhīmānudyamyapādapān |
ākāśaṃviviśussarvemārgamāṇādiśodaśaḥ || 4 ||
teṣāṃvegavatāṃvegamiṣubhirvegavattaraiḥ |
astravitparamāstairaistuvārayāmāsarāvaṇiḥ || 5 ||
tambhīmamārgamāṇādiśodaśaḥvegāharayonārācaiḥkṣatavigrahāḥ |
andhakārenadadṛśurmeghaissūryamivāvṛtam || 6 ||
rāmalakṣmaṇayorevasarvadehabhidaśśarān |
bhṛśamāveśayāmāsarāvaṇissamitiñjayaḥ || 7 ||
nirantaraśīrīraututāvubhaurāmalakṣmaṇau |
kruddhenendrajitāvīraupannagaiśśaratāṅgataiḥ || 8 ||
tayoḥkṣatajamārgeṇasusrāvarudhirambahu |
tāvubhaucaprakāśetepuṣpitāvivakiṃśukau || 9 ||
tataḥparyantaraktākṣobhinnāñjanacayopamaḥ |
rāvaṇirbhrātarauvākyamantardhānagato'bravīt || 10 ||
yudhyamānamanālakṣayaṃśakro'pitridaśeśvaraḥ |
draṣṭumāsādituṃvāpinaśaktaḥkimpunaryuvām || 11 ||
prāvṛtāviṣujālenarāghavaukaṅkapatriṇā |
eṣaroṣaparītātmānayāmiyamasādanam || 12 ||
evamuktvātudharmajñaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
nirbibhedaśitairbāṇaiḥprajaharṣananādaca || 13 ||
bhinnāñjanacayaśyāmoviṣphāryavipulandhanuḥ |
bhūyobhūyaśśarānghorān visasarjamahāmṛthe || 14 ||
tatomarmasumarmajñomajjayananiśitān śarān |
rāmalakṣmaṇayorvīronanadācamuhurmuhuḥ || 15 ||
baddhautuśaraśabdenatāvubhauraṇamūrdhani |
nimeṣāntaramātreṇanaśekatudīkṣitum || 16 ||
tatovibhinnasarvāṅgauśaraśalyācitāvubhau |
dhvajāvivamahendrasyarajjumuktauprakampitau || 17 ||
tausampracalitauvīraumarmabhedenakarśitau |
nipetaturmaheṣvāsaujagatyāñjagatīpatī || 18 ||
tauvīraśayanevīrauśayānaurudhirokṣitau |
śaraveṣṭitasarvāṅgaivārtauparamapīḍitau || 19 ||
na hy aviddhaṃ tayor gātraṃ babhūva angulaṃ antaram |
na anirbhinnaṃ na ca astabdhaṃ ā kara agrād ajihmagaiḥ || 20 ||
tautukrūreṇanihataurakṣasākāmarūpiṇā |
asṛksusruvatustīvrañjalamprasravaṇāviva || 21 ||
papātaprathamaṃrāmoviddhomarmasumārgaṇaiḥ |
krodhādindrajitāyenapurāśakrovinirjitaḥ || 22 ||
rukmapuṅkhaiḥprasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ |
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi || 23 ||
vivyādhavatsadantaiścasiṃhadaṃṣṭraiḥkṣuraistathā |
savīraśayaneśiśyevijyamādāyakārmukam || 24 ||
bhinnamuṣṭiparīṇāhantriṇataṃrukmabhūṣitam |
bāṇapātāntarerāmampatitampuruṣarṣabham || 25 ||
satatralakṣmaṇodṛṣṭavānirāśojīvite'bhavat |
rāmaṅkamalapatrākṣaṃśarabandhaparikṣatam || 26 ||
śuśocabhrātarandṛṣṭavāpatitandharaṇītale |
harayaścāpitandṛṣṭavāsantāpamparamaṅgatāḥ || 27 ||
śokārtāścukraśurghoramaśrupūritalocanāḥ |
baddhautuvīraupatitauśayānautevānarāssamparivāryatasthuḥ |
samāgatāvāyusutapramukhyāviṣādamārtāḥparamañcajagmuḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ।
सतस्यगतिमन्विच्छन्राजपुत्रःप्रतापवान् ।
दिदेशातिबलोरामोदशवानरयूथपान् ॥ 1 ॥
द्वौसुषेणस्यदायादौनीलञ्चप्लवगर्षपम् ।
अङ्गदंवालिपुत्रञ्चशरभञ्चतरस्विनम् ॥ 2 ॥
विनतञ्जाम्बवन्तञ्चसानुप्रस्थम्महाबलम् ।
ऋषभञ्चर्षभस्कन्थमादिदेशपरन्तपः ॥ 3 ॥
तेसम्प्रहृष्टाहरयोभीमानुद्यम्यपादपान् ।
आकाशंविविशुस्सर्वेमार्गमाणादिशोदशः ॥ 4 ॥
तेषांवेगवतांवेगमिषुभिर्वेगवत्तरैः ।
अस्त्रवित्परमास्तैरैस्तुवारयामासरावणिः ॥ 5 ॥
तम्भीममार्गमाणादिशोदशःवेगाहरयोनाराचैःक्षतविग्रहाः ।
अन्धकारेनददृशुर्मेघैस्सूर्यमिवावृतम् ॥ 6 ॥
रामलक्ष्मणयोरेवसर्वदेहभिदश्शरान् ।
भृशमावेशयामासरावणिस्समितिञ्जयः ॥ 7 ॥
निरन्तरशीरीरौतुतावुभौरामलक्ष्मणौ ।
क्रुद्धेनेन्द्रजितावीरौपन्नगैश्शरताङ्गतैः ॥ 8 ॥
तयोःक्षतजमार्गेणसुस्रावरुधिरम्बहु ।
तावुभौचप्रकाशेतेपुष्पिताविवकिंशुकौ ॥ 9 ॥
ततःपर्यन्तरक्ताक्षोभिन्नाञ्जनचयोपमः ।
रावणिर्भ्रातरौवाक्यमन्तर्धानगतोऽब्रवीत् ॥ 10 ॥
युध्यमानमनालक्षयंशक्रोऽपित्रिदशेश्वरः ।
द्रष्टुमासादितुंवापिनशक्तःकिम्पुनर्युवाम् ॥ 11 ॥
प्रावृताविषुजालेनराघवौकङ्कपत्रिणा ।
एषरोषपरीतात्मानयामियमसादनम् ॥ 12 ॥
एवमुक्त्वातुधर्मज्ञौभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ।
निर्बिभेदशितैर्बाणैःप्रजहर्षननादच ॥ 13 ॥
भिन्नाञ्जनचयश्यामोविष्फार्यविपुलन्धनुः ।
भूयोभूयश्शरान्घोरान् विससर्जमहामृथे ॥ 14 ॥
ततोमर्मसुमर्मज्ञोमज्जयननिशितान् शरान् ।
रामलक्ष्मणयोर्वीरोननदाचमुहुर्मुहुः ॥ 15 ॥
बद्धौतुशरशब्देनतावुभौरणमूर्धनि ।
निमेषान्तरमात्रेणनशेकतुदीक्षितुम् ॥ 16 ॥
ततोविभिन्नसर्वाङ्गौशरशल्याचितावुभौ ।
ध्वजाविवमहेन्द्रस्यरज्जुमुक्तौप्रकम्पितौ ॥ 17 ॥
तौसम्प्रचलितौवीरौमर्मभेदेनकर्शितौ ।
निपेततुर्महेष्वासौजगत्याञ्जगतीपती ॥ 18 ॥
तौवीरशयनेवीरौशयानौरुधिरोक्षितौ ।
शरवेष्टितसर्वाङ्गैवार्तौपरमपीडितौ ॥ 19 ॥
न ह्य् अविद्धं तयोर् गात्रं बभूव अन्गुलं अन्तरम् ।
न अनिर्भिन्नं न च अस्तब्धं आ कर अग्राद् अजिह्मगैः ॥ 20 ॥
तौतुक्रूरेणनिहतौरक्षसाकामरूपिणा ।
असृक्सुस्रुवतुस्तीव्रञ्जलम्प्रस्रवणाविव ॥ 21 ॥
पपातप्रथमंरामोविद्धोमर्मसुमार्गणैः ।
क्रोधादिन्द्रजितायेनपुराशक्रोविनिर्जितः ॥ 22 ॥
रुक्मपुङ्खैःप्रसन्नाग्रैरधोगतिभिराशुगैः ।
नाराचैरर्धनाराचैर्भल्लैरञ्जलिकैरपि ॥ 23 ॥
विव्याधवत्सदन्तैश्चसिंहदंष्ट्रैःक्षुरैस्तथा ।
सवीरशयनेशिश्येविज्यमादायकार्मुकम् ॥ 24 ॥
भिन्नमुष्टिपरीणाहन्त्रिणतंरुक्मभूषितम् ।
बाणपातान्तरेरामम्पतितम्पुरुषर्षभम् ॥ 25 ॥
सतत्रलक्ष्मणोदृष्टवानिराशोजीवितेऽभवत् ।
रामङ्कमलपत्राक्षंशरबन्धपरिक्षतम् ॥ 26 ॥
शुशोचभ्रातरन्दृष्टवापतितन्धरणीतले ।
हरयश्चापितन्दृष्टवासन्तापम्परमङ्गताः ॥ 27 ॥
शोकार्ताश्चुक्रशुर्घोरमश्रुपूरितलोचनाः ।
बद्धौतुवीरौपतितौशयानौतेवानरास्सम्परिवार्यतस्थुः ।
समागतावायुसुतप्रमुख्याविषादमार्ताःपरमञ्चजग्मुः ॥ 28 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
satasyagatimanvicchanrājaputraḥpratāpavān |
dideśātibalorāmodaśavānarayūthapān || 1 ||
dvausuṣeṇasyadāyādaunīlañcaplavagarṣapam |
aṅgadaṃvāliputrañcaśarabhañcatarasvinam || 2 ||
vinatañjāmbavantañcasānuprasthammahābalam |
ṛṣabhañcarṣabhaskanthamādideśaparantapaḥ || 3 ||
tesamprahṛṣṭāharayobhīmānudyamyapādapān |
ākāśaṃviviśussarvemārgamāṇādiśodaśaḥ || 4 ||
teṣāṃvegavatāṃvegamiṣubhirvegavattaraiḥ |
astravitparamāstairaistuvārayāmāsarāvaṇiḥ || 5 ||
tambhīmamārgamāṇādiśodaśaḥvegāharayonārācaiḥkṣatavigrahāḥ |
andhakārenadadṛśurmeghaissūryamivāvṛtam || 6 ||
rāmalakṣmaṇayorevasarvadehabhidaśśarān |
bhṛśamāveśayāmāsarāvaṇissamitiñjayaḥ || 7 ||
nirantaraśīrīraututāvubhaurāmalakṣmaṇau |
kruddhenendrajitāvīraupannagaiśśaratāṅgataiḥ || 8 ||
tayoḥkṣatajamārgeṇasusrāvarudhirambahu |
tāvubhaucaprakāśetepuṣpitāvivakiṃśukau || 9 ||
tataḥparyantaraktākṣobhinnāñjanacayopamaḥ |
rāvaṇirbhrātarauvākyamantardhānagato'bravīt || 10 ||
yudhyamānamanālakṣayaṃśakro'pitridaśeśvaraḥ |
draṣṭumāsādituṃvāpinaśaktaḥkimpunaryuvām || 11 ||
prāvṛtāviṣujālenarāghavaukaṅkapatriṇā |
eṣaroṣaparītātmānayāmiyamasādanam || 12 ||
evamuktvātudharmajñaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
nirbibhedaśitairbāṇaiḥprajaharṣananādaca || 13 ||
bhinnāñjanacayaśyāmoviṣphāryavipulandhanuḥ |
bhūyobhūyaśśarānghorān visasarjamahāmṛthe || 14 ||
tatomarmasumarmajñomajjayananiśitān śarān |
rāmalakṣmaṇayorvīronanadācamuhurmuhuḥ || 15 ||
baddhautuśaraśabdenatāvubhauraṇamūrdhani |
nimeṣāntaramātreṇanaśekatudīkṣitum || 16 ||
tatovibhinnasarvāṅgauśaraśalyācitāvubhau |
dhvajāvivamahendrasyarajjumuktauprakampitau || 17 ||
tausampracalitauvīraumarmabhedenakarśitau |
nipetaturmaheṣvāsaujagatyāñjagatīpatī || 18 ||
tauvīraśayanevīrauśayānaurudhirokṣitau |
śaraveṣṭitasarvāṅgaivārtauparamapīḍitau || 19 ||
na hy aviddhaṃ tayor gātraṃ babhūva angulaṃ antaram |
na anirbhinnaṃ na ca astabdhaṃ ā kara agrād ajihmagaiḥ || 20 ||
tautukrūreṇanihataurakṣasākāmarūpiṇā |
asṛksusruvatustīvrañjalamprasravaṇāviva || 21 ||
papātaprathamaṃrāmoviddhomarmasumārgaṇaiḥ |
krodhādindrajitāyenapurāśakrovinirjitaḥ || 22 ||
rukmapuṅkhaiḥprasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ |
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi || 23 ||
vivyādhavatsadantaiścasiṃhadaṃṣṭraiḥkṣuraistathā |
savīraśayaneśiśyevijyamādāyakārmukam || 24 ||
bhinnamuṣṭiparīṇāhantriṇataṃrukmabhūṣitam |
bāṇapātāntarerāmampatitampuruṣarṣabham || 25 ||
satatralakṣmaṇodṛṣṭavānirāśojīvite'bhavat |
rāmaṅkamalapatrākṣaṃśarabandhaparikṣatam || 26 ||
śuśocabhrātarandṛṣṭavāpatitandharaṇītale |
harayaścāpitandṛṣṭavāsantāpamparamaṅgatāḥ || 27 ||
śokārtāścukraśurghoramaśrupūritalocanāḥ |
baddhautuvīraupatitauśayānautevānarāssamparivāryatasthuḥ |
samāgatāvāyusutapramukhyāviṣādamārtāḥparamañcajagmuḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.