𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌪𑌞𑍍𑌚𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌚𑍋𑌦𑌿𑌤𑌾 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌣𑌸𑍍𑌸𑍁𑌤𑌾𑌃 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌯𑌯𑍁𑌰𑍍𑌭𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌤𑌸𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌸𑌪𑍍𑌤𑌸𑌪𑍍𑌤𑌾𑌰𑍍𑌚𑌿𑌵𑌰𑍍𑌚𑌸𑌃 ॥ 1 ॥
𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌪𑌰𑍀𑌵𑌾𑌰𑌾 𑌧𑌨𑍁𑌷𑍍𑌮𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌾𑌃 ।
𑌕𑍃𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌵𑌿𑌦𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌾𑌃 𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌜𑌯𑍈𑌷𑌿𑌣𑌃 ॥ 2 ॥
𑌹𑍇𑌮𑌜𑌾𑌲𑌪𑌰𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑍈𑌰𑍍𑌧𑍍𑌵𑌜𑌵𑌦𑍍𑌭𑌿𑌃 𑌪𑌤𑌾𑌕𑌿𑌭𑌿𑌃 ।
𑌤𑍋𑌯𑌦𑌸𑍍𑌵𑌨𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍋𑌷𑍈𑌰𑍍𑌵𑌾𑌜𑌿𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍈𑌰𑍍𑌮𑌹𑌾𑌰𑌥𑍈𑌃 ॥ 3 ॥
𑌤𑌪𑍍𑌤𑌕𑌾𑌞𑍍𑌚𑌨𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌚𑌾𑌪𑌾𑌨𑍍𑌯𑌮𑌿𑌤𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌾𑌃 ।
𑌵𑌿𑌸𑍍𑌫𑌾𑌰𑌯𑌨𑍍𑌤𑌸𑍍𑌸𑌂𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾𑌸𑍍𑌤𑌟𑌿𑌤𑍍𑌵𑌨𑍍𑌤 𑌇𑌵𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌾𑌃 ॥ 4 ॥
𑌜𑌨𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌦𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌕𑌿𑌙𑍍𑌕𑌰𑌾𑌨𑍍𑌹𑌤𑌾𑌨𑍍 ।
𑌬𑌭𑍂𑌵𑍁𑌶𑍍𑌶𑍋𑌕𑌸𑌮𑍍𑌭𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌬𑌾𑌨𑍍𑌧𑌵𑌸𑍁𑌹𑍃𑌜𑍍𑌜𑌨𑌾𑌃 ॥ 5 ॥
𑌤𑍇 𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌸𑌙𑍍𑌘𑌰𑍍𑌷𑌾𑌤𑍍𑌤𑌪𑍍𑌤𑌕𑌾𑌞𑍍𑌚𑌨𑌭𑍂𑌷𑌣𑌾𑌃 ।
𑌅𑌭𑌿𑌪𑍇𑌤𑍁𑌰𑍍𑌹𑌨𑍂𑌮𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌤𑍋𑌰𑌣𑌸𑍍𑌥𑌮𑌵𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 6 ॥
𑌸𑍃𑌜𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌬𑌾𑌣𑌵𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌂 𑌤𑍇 𑌰𑌥𑌗𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌨𑌾𑌃 ।
𑌵𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌮𑌨𑍍𑌤 𑌇𑌵𑌾𑌮𑍍𑌭𑍋𑌦𑌾 𑌵𑌿𑌚𑍇𑌰𑍁𑌰𑍍𑌨𑍈𑌋𑌤𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌾𑌃 ॥ 7 ॥
𑌅𑌵𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌶𑌰𑌵𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌭𑌿𑌃 ।
𑌅𑌭𑌵𑌤𑍍𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑌾𑌕𑌾𑌰𑌶𑍍𑌶𑍈𑌲𑌰𑌾𑌡𑌿𑌵 𑌵𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 8 ॥
𑌸 𑌶𑌰𑌾𑌨𑍍𑌮𑍋𑌘𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌤𑍇𑌷𑌾𑌮𑌾𑌶𑍁𑌚𑌰𑌃 𑌕𑌪𑌿𑌃 ।
𑌰𑌥𑌵𑍇𑌗𑌂 𑌚 𑌵𑍀𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌚𑌰𑌨𑍍𑌵𑌿𑌮𑌲𑍇𑌽𑌮𑍍𑌬𑌰𑍇 ॥ 9 ॥
𑌸 𑌤𑍈𑌃 𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑌨𑍍𑌧𑌨𑍁𑌷𑍍𑌮𑌦𑍍𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑍍𑌯𑍋𑌮𑍍𑌨𑌿 𑌵𑍀𑌰𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌤𑍇 ।
𑌧𑌨𑍁𑌷𑍍𑌮𑌦𑍍𑌭𑌿𑌰𑍍𑌯𑌥𑌾 𑌮𑍇𑌘𑍈𑌰𑍍𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍁𑌰𑌮𑍍𑌬𑌰𑍇 ॥ 10 ॥
𑌸 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌨𑌦𑌂 𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑌯𑌂𑌸𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌚𑌮𑍂𑌮𑍍 ।
𑌚𑌕𑌾𑌰 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌵𑍇𑌗𑌂 𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌸𑍁 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 11 ॥
𑌤𑌲𑍇𑌨𑌾𑌭𑍍𑌯𑌹𑌨𑌤𑍍𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌪𑌾𑌦𑍈𑌃 𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌪𑌰𑌨𑍍𑌤𑌪𑌃 ।
𑌮𑍁𑌷𑍍𑌟𑌿𑌨𑌾𑌭𑍍𑌯𑌹𑌨𑌤𑍍𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑌖𑍈𑌃 𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌵𑍍𑌯𑌦𑌾𑌰𑌯𑌤𑍍 ॥ 12 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌮𑌮𑌾𑌥𑍋𑌰𑌸𑌾 𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌿𑌦𑍂𑌰𑍁𑌭𑍍𑌯𑌾𑌮𑌪𑌰𑌾𑌨𑍍𑌕𑌪𑌿𑌃 ।
𑌕𑍇𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌨𑌾𑌦𑍇𑌨 𑌤𑌤𑍍𑌰𑍈𑌵 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌾 𑌭𑍁𑌵𑌿 ॥ 13 ॥
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇𑌷𑍍𑌵𑌵𑌸𑌨𑍍𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌭𑍂𑌮𑍗 𑌨𑌿𑌪𑌤𑌿𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌚 ।
𑌤𑌤𑍍𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌮𑌗𑌮𑌤𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌦𑌿𑌶𑍋𑌦𑌶 𑌭𑌯𑌾𑌰𑍍𑌦𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 14 ॥
𑌵𑌿𑌨𑍇𑌦𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌸𑍍𑌵𑌰𑌂 𑌨𑌾𑌗𑌾 𑌨𑌿𑌪𑍇𑌤𑍁𑌰𑍍𑌭𑍁𑌵𑌿 𑌵𑌾𑌜𑌿𑌨𑌃 ।
𑌭𑌗𑍍𑌨𑌨𑍀𑌡𑌧𑍍𑌵𑌜𑌚𑍍𑌛𑌤𑍍𑌰𑍈𑌰𑍍𑌭𑍂𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾𑌽𑌭𑌵𑌦𑍍𑌰𑌥𑍈𑌃 ॥ 15 ॥
𑌸𑍍𑌰𑌵𑌤𑌾 𑌰𑍁𑌧𑌿𑌰𑍇𑌣𑌾𑌥 𑌸𑍍𑌰𑌵𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌦𑌰𑍍𑌶𑌿𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌥𑌿 ।
𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍍𑌵𑌰𑍈𑌰𑍍𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌨𑌨𑌾𑌦 𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌤𑌦𑌾 ॥ 16 ॥
𑌸 𑌤𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌨𑍍𑌵𑌿𑌨𑌿𑌹𑌤𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌨𑍍 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌶𑍍𑌚𑌣𑍍𑌡𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 𑌕𑌪𑌿𑌃 ।
𑌯𑍁𑌯𑍁𑌤𑍍𑌸𑍁𑌰𑌨𑍍𑌯𑍈𑌃 𑌪𑍁𑌨𑌰𑍇𑌵 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍈 𑌸𑍍𑌤𑌮𑍇𑌵 𑌵𑍀𑌰𑍋𑌽𑌭𑌿𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌤𑍋𑌰𑌣𑌮𑍍 ॥ 17 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌪𑌞𑍍𑌚𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
tataste rākṣasendreṇa coditā mantriṇassutāḥ |
niryayurbhavanāttasmātsaptasaptārcivarcasaḥ || 1 ||
mahābalaparīvārā dhanuṣmanto mahābalāḥ |
kṛtāstrāstravidāṃ śreṣṭhāḥ parasparajayaiṣiṇaḥ || 2 ||
hemajālaparikṣiptairdhvajavadbhiḥ patākibhiḥ |
toyadasvananirghoṣairvājiyuktairmahārathaiḥ || 3 ||
taptakāñcanacitrāṇi cāpānyamitavikramāḥ |
visphārayantassaṃhṛṣṭāstaṭitvanta ivāmbudāḥ || 4 ||
jananyastu tatasteṣāṃ viditvā kiṅkarānhatān |
babhūvuśśokasambhrāntāssabāndhavasuhṛjjanāḥ || 5 ||
te parasparasaṅgharṣāttaptakāñcanabhūṣaṇāḥ |
abhipeturhanūmantaṃ toraṇasthamavasthitam || 6 ||
sṛjanto bāṇavṛṣṭiṃ te rathagarjitanissvanāḥ |
vṛṣṭimanta ivāmbhodā vicerurnaiṛtāmbudāḥ || 7 ||
avakīrṇastatastābhirhanumānśaravṛṣṭibhiḥ |
abhavatsaṃvṛtākāraśśailarāḍiva vṛṣṭibhiḥ || 8 ||
sa śarānmoghayāmāsa teṣāmāśucaraḥ kapiḥ |
rathavegaṃ ca vīrāṇāṃ vicaranvimale'mbare || 9 ||
sa taiḥ krīḍandhanuṣmadbhirvyomni vīraḥ prakāśate |
dhanuṣmadbhiryathā meghairmārutaḥ prabhurambare || 10 ||
sa kṛtvā ninadaṃ ghoraṃ trāsayaṃstāṃ mahācamūm |
cakāra hanumānvegaṃ teṣu rakṣassu vīryavān || 11 ||
talenābhyahanatkāṃścitpādaiḥ kāṃścitparantapaḥ |
muṣṭinābhyahanatkāṃścinnakhaiḥ kāṃścidvyadārayat || 12 ||
pramamāthorasā kāṃścidūrubhyāmaparānkapiḥ |
kecittasya ninādena tatraiva patitā bhuvi || 13 ||
tatasteṣvavasanneṣu bhūmau nipatiteṣu ca |
tatsainyamagamatsarvaṃ diśodaśa bhayārditam || 14 ||
vinedurvisvaraṃ nāgā nipeturbhuvi vājinaḥ |
bhagnanīḍadhvajacchatrairbhūśca kīrṇā'bhavadrathaiḥ || 15 ||
sravatā rudhireṇātha sravantyo darśitāḥ pathi |
vividhaiśca svarairlaṅkā nanāda vikṛtaṃ tadā || 16 ||
sa tānpravṛddhānvinihatya rākṣasān mahābalaścaṇḍaparākramaḥ kapiḥ |
yuyutsuranyaiḥ punareva rākṣasai stameva vīro'bhijagāma toraṇam || 17 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।
अथ पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ।
ततस्ते राक्षसेन्द्रेण चोदिता मन्त्रिणस्सुताः ।
निर्ययुर्भवनात्तस्मात्सप्तसप्तार्चिवर्चसः ॥ 1 ॥
महाबलपरीवारा धनुष्मन्तो महाबलाः ।
कृतास्त्रास्त्रविदां श्रेष्ठाः परस्परजयैषिणः ॥ 2 ॥
हेमजालपरिक्षिप्तैर्ध्वजवद्भिः पताकिभिः ।
तोयदस्वननिर्घोषैर्वाजियुक्तैर्महारथैः ॥ 3 ॥
तप्तकाञ्चनचित्राणि चापान्यमितविक्रमाः ।
विस्फारयन्तस्संहृष्टास्तटित्वन्त इवाम्बुदाः ॥ 4 ॥
जनन्यस्तु ततस्तेषां विदित्वा किङ्करान्हतान् ।
बभूवुश्शोकसम्भ्रान्तास्सबान्धवसुहृज्जनाः ॥ 5 ॥
ते परस्परसङ्घर्षात्तप्तकाञ्चनभूषणाः ।
अभिपेतुर्हनूमन्तं तोरणस्थमवस्थितम् ॥ 6 ॥
सृजन्तो बाणवृष्टिं ते रथगर्जितनिस्स्वनाः ।
वृष्टिमन्त इवाम्भोदा विचेरुर्नैऋताम्बुदाः ॥ 7 ॥
अवकीर्णस्ततस्ताभिर्हनुमान्शरवृष्टिभिः ।
अभवत्संवृताकारश्शैलराडिव वृष्टिभिः ॥ 8 ॥
स शरान्मोघयामास तेषामाशुचरः कपिः ।
रथवेगं च वीराणां विचरन्विमलेऽम्बरे ॥ 9 ॥
स तैः क्रीडन्धनुष्मद्भिर्व्योम्नि वीरः प्रकाशते ।
धनुष्मद्भिर्यथा मेघैर्मारुतः प्रभुरम्बरे ॥ 10 ॥
स कृत्वा निनदं घोरं त्रासयंस्तां महाचमूम् ।
चकार हनुमान्वेगं तेषु रक्षस्सु वीर्यवान् ॥ 11 ॥
तलेनाभ्यहनत्कांश्चित्पादैः कांश्चित्परन्तपः ।
मुष्टिनाभ्यहनत्कांश्चिन्नखैः कांश्चिद्व्यदारयत् ॥ 12 ॥
प्रममाथोरसा कांश्चिदूरुभ्यामपरान्कपिः ।
केचित्तस्य निनादेन तत्रैव पतिता भुवि ॥ 13 ॥
ततस्तेष्ववसन्नेषु भूमौ निपतितेषु च ।
तत्सैन्यमगमत्सर्वं दिशोदश भयार्दितम् ॥ 14 ॥
विनेदुर्विस्वरं नागा निपेतुर्भुवि वाजिनः ।
भग्ननीडध्वजच्छत्रैर्भूश्च कीर्णाऽभवद्रथैः ॥ 15 ॥
स्रवता रुधिरेणाथ स्रवन्त्यो दर्शिताः पथि ।
विविधैश्च स्वरैर्लङ्का ननाद विकृतं तदा ॥ 16 ॥
स तान्प्रवृद्धान्विनिहत्य राक्षसान् महाबलश्चण्डपराक्रमः कपिः ।
युयुत्सुरन्यैः पुनरेव राक्षसै स्तमेव वीरोऽभिजगाम तोरणम् ॥ 17 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे पञ्चचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
tataste rākṣasendreṇa coditā mantriṇassutāḥ |
niryayurbhavanāttasmātsaptasaptārcivarcasaḥ || 1 ||
mahābalaparīvārā dhanuṣmanto mahābalāḥ |
kṛtāstrāstravidāṃ śreṣṭhāḥ parasparajayaiṣiṇaḥ || 2 ||
hemajālaparikṣiptairdhvajavadbhiḥ patākibhiḥ |
toyadasvananirghoṣairvājiyuktairmahārathaiḥ || 3 ||
taptakāñcanacitrāṇi cāpānyamitavikramāḥ |
visphārayantassaṃhṛṣṭāstaṭitvanta ivāmbudāḥ || 4 ||
jananyastu tatasteṣāṃ viditvā kiṅkarānhatān |
babhūvuśśokasambhrāntāssabāndhavasuhṛjjanāḥ || 5 ||
te parasparasaṅgharṣāttaptakāñcanabhūṣaṇāḥ |
abhipeturhanūmantaṃ toraṇasthamavasthitam || 6 ||
sṛjanto bāṇavṛṣṭiṃ te rathagarjitanissvanāḥ |
vṛṣṭimanta ivāmbhodā vicerurnaiṛtāmbudāḥ || 7 ||
avakīrṇastatastābhirhanumānśaravṛṣṭibhiḥ |
abhavatsaṃvṛtākāraśśailarāḍiva vṛṣṭibhiḥ || 8 ||
sa śarānmoghayāmāsa teṣāmāśucaraḥ kapiḥ |
rathavegaṃ ca vīrāṇāṃ vicaranvimale'mbare || 9 ||
sa taiḥ krīḍandhanuṣmadbhirvyomni vīraḥ prakāśate |
dhanuṣmadbhiryathā meghairmārutaḥ prabhurambare || 10 ||
sa kṛtvā ninadaṃ ghoraṃ trāsayaṃstāṃ mahācamūm |
cakāra hanumānvegaṃ teṣu rakṣassu vīryavān || 11 ||
talenābhyahanatkāṃścitpādaiḥ kāṃścitparantapaḥ |
muṣṭinābhyahanatkāṃścinnakhaiḥ kāṃścidvyadārayat || 12 ||
pramamāthorasā kāṃścidūrubhyāmaparānkapiḥ |
kecittasya ninādena tatraiva patitā bhuvi || 13 ||
tatasteṣvavasanneṣu bhūmau nipatiteṣu ca |
tatsainyamagamatsarvaṃ diśodaśa bhayārditam || 14 ||
vinedurvisvaraṃ nāgā nipeturbhuvi vājinaḥ |
bhagnanīḍadhvajacchatrairbhūśca kīrṇā'bhavadrathaiḥ || 15 ||
sravatā rudhireṇātha sravantyo darśitāḥ pathi |
vividhaiśca svarairlaṅkā nanāda vikṛtaṃ tadā || 16 ||
sa tānpravṛddhānvinihatya rākṣasān mahābalaścaṇḍaparākramaḥ kapiḥ |
yuyutsuranyaiḥ punareva rākṣasai stameva vīro'bhijagāma toraṇam || 17 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.