𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌦𑌶𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌸𑌮𑌾𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌰𑌬𑍍𑌧𑌂 𑌤𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ।
𑌅𑌹𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑌯𑌾𑌞𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑍇 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌕𑌾𑌮𑍍𑌯𑌯𑌾 ॥ 1 ॥
𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍍𑌯𑌾𑌸𑌿 𑌕𑍁𑌶𑌲𑍀 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍋 𑌨𑌿𑌹𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌰𑌿𑌪𑍁𑌃 ।
𑌅𑌨𑌾𑌥𑌸𑍍𑌯 𑌹𑌿 𑌮𑍇 𑌨𑌾𑌥𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌮𑍇𑌕𑍋𑌽𑌨𑌾𑌥𑌨𑌨𑍍𑌦𑌨𑌃 ॥ 2 ॥
𑌇𑌦𑌂 𑌬𑌹𑍁𑌶𑌲𑌾𑌕𑌂 𑌤𑍇 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑌿𑌵𑍋𑌦𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌛𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌸𑌵𑌾𑌲𑌵𑍍𑌯𑌜𑌨𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍀𑌚𑍍𑌛𑌸𑍍𑌵 𑌮𑌯𑌾 𑌧𑍃𑌤𑌮𑍍 ॥ 3 ॥
𑌆𑌰𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚𑌾𑌥 𑌬𑌿𑌲𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌸𑍍𑌸𑌂𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌂 𑌨𑍃𑌪 ।
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾𑌽𑌹𑌂 𑌶𑍋𑌣𑌿𑌤𑌂 𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿 𑌬𑌿𑌲𑌾𑌚𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌥𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 4 ॥
𑌶𑍋𑌕𑌸𑌂𑌵𑌿𑌗𑍍𑌨𑌹𑍃𑌦𑌯𑍋 𑌭𑍃𑌶𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌾𑌕𑍁𑌲𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ।
𑌅𑌪𑌿𑌧𑌾𑌯 𑌬𑌿𑌲𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌂 𑌶𑍈𑌲𑌶𑍃𑌙𑍍𑌗𑍇𑌣 𑌤𑌤𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 5 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌮𑌾𑌦𑍍𑌦𑍇𑌶𑌾𑌦𑌪𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌵𑌿𑌶𑌂 𑌪𑍁𑌨𑌃 ।
𑌵𑌿𑌷𑌾𑌦𑌾𑌤𑍍𑌵𑌿𑌹 𑌮𑌾𑌂 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌪𑍗𑌰𑍈𑌰𑍍𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌰𑍇𑌵 𑌚 ॥ 6 ॥
𑌅𑌭𑌿𑌷𑌿𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌨 𑌕𑌾𑌮𑍇𑌨 𑌤𑌨𑍍𑌮𑍇𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌕𑍍𑌷𑌨𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 ।
𑌤𑍍𑌵𑌮𑍇𑌵 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌮𑌾𑌨𑌾𑌰𑍍𑌹𑌸𑍍𑌸𑌦𑌾 𑌚𑌾𑌹𑌂 𑌯𑌥𑌾 𑌪𑍁𑌰𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌰𑌾𑌜𑌭𑌾𑌵𑌨𑌿𑌯𑍋𑌗𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌮𑌮 𑌤𑍍𑌵𑌦𑍍𑌵𑌿𑌰𑌹𑌾𑌤𑍍𑌕𑍃𑌤𑌃 ।
𑌸𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑌪𑍗𑌰𑌨𑌗𑌰𑌂 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌂 𑌨𑌿𑌹𑌤𑌕𑌣𑍍𑌟𑌕𑌮𑍍 ॥ 8 ॥
𑌨𑍍𑌯𑌾𑌸𑌭𑍂𑌤𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌂 𑌤𑌵 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌯𑌾𑌤𑌯𑌾𑌮𑍍𑌯𑌹𑌮𑍍 ।
𑌮𑌾 𑌚 𑌰𑍋𑌷𑌂 𑌕𑍃𑌥𑌾𑌸𑍍𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌮𑌯𑌿 𑌶𑌤𑍍𑌰𑍁𑌨𑌿𑌬𑌰𑍍𑌹𑌣 ॥ 9 ॥
𑌯𑌾𑌚𑍇 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌶𑌿𑌰𑌸𑌾 𑌰𑌾𑌜𑌨𑍍𑌮𑌯𑌾 𑌬𑌦𑍍𑌧𑍋𑌽𑌯𑌮𑌞𑍍𑌜𑌲𑌿𑌃 ।
𑌬𑌲𑌾𑌦𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌸𑌮𑌾𑌗𑌮𑍍𑌯 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌃 𑌪𑍁𑌰𑌵𑌾𑌸𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 10 ॥
𑌰𑌾𑌜𑌭𑌾𑌵𑍇 𑌨𑌿𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌶𑍂𑌨𑍍𑌯𑌦𑍇𑌶𑌜𑌿𑌗𑍀𑌷𑌯𑌾 ।
𑌸𑍍𑌨𑌿𑌗𑍍𑌧𑌮𑍇𑌵𑌂 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌾𑌣𑌂 𑌮𑌾𑌂 𑌸 𑌤𑍁 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌭𑌰𑍍𑌤𑍍𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 ॥ 11 ॥
𑌧𑌿𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌚 𑌮𑌾 𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌬𑌹𑍁 𑌤𑌤𑍍𑌤𑌦𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌹 ।
𑌪𑍍𑌰𑌕𑍃𑌤𑍀𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌮𑌾𑌨𑍀𑌯 𑌮𑍁𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌣𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌸𑌮𑍍𑌮𑌤𑌾𑌨𑍍 ॥ 12 ॥
𑌮𑌾𑌮𑌾𑌹 𑌸𑍁𑌹𑍃𑌦𑌾𑌂 𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌪𑌰𑌮𑌗𑌰𑍍𑌹𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌵𑌿𑌦𑌿𑌤𑌂 𑌵𑍋 𑌯𑌥𑌾 𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍗 𑌮𑌾𑌯𑌾𑌵𑍀 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌸𑍁𑌰𑌃 ॥ 13 ॥
𑌮𑌾𑌂 𑌸𑌮𑌾𑌹𑍍𑌵𑌯𑌤 𑌕𑍍𑌰𑍂𑌰𑍋 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌙𑍍𑌕𑍍𑌷𑍀 𑌸𑍁𑌦𑍁𑌰𑍍𑌮𑌤𑌿𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍃𑌤𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌨𑍃𑌪𑌾𑌲𑌯𑌾𑌤𑍍 ॥ 14 ॥
𑌅𑌨𑍁𑌯𑌾𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌾𑌂 𑌤𑍂𑌰𑍍𑌣𑌮𑌯𑌂 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌾 𑌸𑍁𑌦𑌾𑌰𑍁𑌣𑌃 ।
𑌸 𑌤𑍁 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑍈𑌵 𑌮𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑍗 𑌸𑌦𑍍𑌵𑌿𑌤𑍀𑌯𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌃 ॥ 15 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌦𑍍𑌰𑌵𑌦𑍍𑌭𑌯𑌸𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑍋 𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌾𑌵𑌾𑌂 𑌸𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑍗 ।
𑌅𑌨𑍁𑌦𑍍𑌰𑍁𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍇𑌗𑍇𑌨 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌿𑌲𑌮𑍍 ॥ 16 ॥
𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌂 𑌵𑌿𑌦𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌸𑍁𑌮𑌹𑌦𑍍𑌬𑌿𑌲𑌮𑍍 ।
𑌅𑌯𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋𑌽𑌥 𑌮𑍇 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌾 𑌮𑌯𑌾 𑌤𑍁 𑌕𑍍𑌰𑍂𑌰𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌃 ॥ 17 ॥
𑌅𑌹𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌮𑍇 𑌶𑌕𑍍𑌤𑌿𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌗𑌨𑍍𑌤𑍁𑌮𑌿𑌤𑌃 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌮𑍍 ।
𑌬𑌿𑌲𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌯𑌾𑌵𑌦𑍇𑌨𑌂 𑌨𑌿𑌹𑌨𑍍𑌮𑍍𑌯𑌹𑌮𑍍 ॥ 18 ॥
𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑍋𑌽𑌯𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌮𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌸𑌦𑌮𑍍 ।
𑌤𑌂 𑌚 𑌮𑍇 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌮𑌾𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌗𑌤𑌸𑍍𑌸𑌂𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 19 ॥
𑌸 𑌤𑍁 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌮𑌯𑌾 𑌶𑌤𑍍𑌰𑍁𑌰𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦𑌾𑌦𑍍𑌭𑌯𑌾𑌵𑌹𑌃 ।
𑌨𑌿𑌹𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌯𑌾 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌸𑍋𑌽𑌸𑍁𑌰𑍋 𑌬𑌨𑍍𑌧𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌸𑌹 ॥ 20 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌤𑍁 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌰𑍁𑌧𑌿𑌰𑍗𑌘𑍇𑌣 𑌤𑌦𑍍𑌬𑌿𑌲𑌮𑍍 ।
𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌮𑌾𑌸𑍀𑌦𑍍𑌦𑍁𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌸𑍍𑌤𑌨𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌭𑍂𑌤𑌲𑍇 ॥ 21 ॥
𑌸𑍂𑌦𑌯𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌤𑌂 𑌶𑌤𑍍𑌰𑍁𑌂 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇𑌸𑍍𑌸𑍁𑌤𑌮𑍍 ।
𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌾𑌮𑌨𑍍𑌨𑍇𑌵 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌬𑌿𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌪𑌿𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌮𑍁𑌖𑌮𑍍 ॥ 22 ॥
𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑍋𑌶𑌮𑌾𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌤𑍁 𑌮𑍇 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌤𑌿 𑌪𑍁𑌨𑌃 𑌪𑍁𑌨𑌃 ।
𑌯𑌦𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌵𑌚𑍋 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌤𑌤𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌭𑍃𑌶𑌦𑍁𑌃𑌖𑌿𑌤𑌃 ॥ 23 ॥
𑌪𑌾𑌦𑌪𑍍𑌰𑌹𑌾𑌰𑍈𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌮𑌯𑌾 𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌦𑍍𑌵𑌿𑌦𑌾𑌰𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌤𑌤𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌤𑍇𑌨 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌯𑌥𑌾 𑌪𑍁𑌰𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 24 ॥
𑌅𑌤𑍍𑌰𑌾𑌨𑍇𑌨𑌾𑌸𑍍𑌮𑌿 𑌸𑌂𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑍋 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌰𑍍𑌥𑌯𑌤𑌾𑌽𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌣 𑌨𑍃𑌶𑌂𑌸𑍇𑌨 𑌵𑌿𑌸𑍍𑌮𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍃𑌸𑍗𑌹𑍃𑌦𑌮𑍍 ॥ 25 ॥
𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌮𑌾𑌂 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍇𑌣𑍈𑌕𑍇𑌨 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌤𑌦𑌾 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑌿𑌗𑌤𑌸𑌾𑌧𑍍𑌵𑌸𑌃 ॥ 26 ॥
𑌤𑍇𑌨𑌾𑌹𑌮𑌪𑌵𑌿𑌦𑍍𑌧𑌶𑍍𑌚 𑌹𑍃𑌤𑌦𑌾𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌤𑌦𑍍𑌭𑌯𑌾𑌚𑍍𑌛 𑌮𑌹𑍀𑌕𑍃𑌤𑍍𑌸𑍍𑌨𑌾 𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑍇𑌯𑌂 𑌸𑌵𑌨𑌾𑌰𑍍𑌣𑌵𑌾 ॥ 27 ॥
𑌋𑌷𑍍𑌯𑌮𑍂𑌕𑌂 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌵𑌰𑌂 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌹𑌰𑌣𑌦𑍁𑌃𑌖𑌿𑌤𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑍋𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌧𑌰𑍍𑌷𑌂 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌃 𑌕𑌾𑌰𑌣𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑍇 ॥ 28 ॥
𑌏𑌤𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌮𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑌂 𑌵𑍈𑌰𑌾𑌨𑍁𑌕𑌥𑌨𑌂 𑌮𑌹𑌤𑍍 ।
𑌅𑌨𑌾𑌗𑌸𑌾 𑌮𑌯𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌸𑌨𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 29 ॥
𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌭𑌯𑌾𑌰𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌲𑍋𑌕𑌭𑌯𑌙𑍍𑌕𑌰 ।
𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 𑌮𑍇 𑌵𑍀𑌰 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌗𑍍𑌰𑌹𑌾𑌤𑍍 ॥ 30 ॥
𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌸𑍍𑌸 𑌤𑍇𑌜𑌸𑍍𑌵𑍀 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌜𑍍𑌞𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌸𑌂𑌹𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌵𑌕𑍍𑌤𑍁𑌮𑌾𑌰𑍇𑌭𑍇 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌹𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌵 ॥ 31 ॥
𑌅𑌮𑍋𑌘𑌾𑌸𑍍𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌸𑌙𑍍𑌕𑌾𑌶𑌾 𑌮𑌮𑍈𑌤𑍇 𑌨𑌿𑌶𑌿𑌤𑌾 𑌶𑍍𑌶𑌰𑌾𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌨𑌿𑌪𑌤𑌿𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌵𑍇𑌗𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 32 ॥
𑌯𑌾𑌵𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌨𑌾𑌭𑌿𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌵 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌪𑌹𑌾𑌰𑌿𑌣𑌮𑍍 ।
𑌤𑌾𑌵𑌤𑍍𑌸 𑌜𑍀𑌵𑍇𑌤𑍍𑌪𑌾𑌪𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌚𑌾𑌰𑌿𑌤𑍍𑌰𑌦𑍂𑌷𑌕𑌃 ॥ 33 ॥
𑌆𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑌾𑌤𑍍𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌮𑌗𑍍𑌨𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌶𑍋𑌕𑌸𑌾𑌗𑌰𑍇 ।
𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑌹𑌂 𑌤𑌾𑌰𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌸𑍍𑌯𑌸𑌿 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌕𑌲𑌮𑍍 ॥ 34 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌰𑍍𑌷𑌪𑍗𑌰𑍁𑌷𑌵𑌰𑍍𑌧𑌨𑌮𑍍 ।
𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌃 𑌪𑌰𑌮𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌸𑍍𑌸𑍁𑌮𑌹𑌦𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 35 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌦𑌶𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥ krodhasamāviṣṭaṃ samrabdhaṃ tamupāgatam |
ahaṃ prasādayāñcakre bhrātaraṃ priyakāmyayā || 1 ||
diṣṭyāsi kuśalī prāpto nihataśca tvayā ripuḥ |
anāthasya hi me nāthastvameko'nāthanandanaḥ || 2 ||
idaṃ bahuśalākaṃ te pūrṇacandramivoditam |
chatraṃ savālavyajanaṃ pratīcchasva mayā dhṛtam || 3 ||
ārtaścātha biladvāri sthitassaṃvatsaraṃ nṛpa |
dṛṣṭvā'haṃ śoṇitaṃ dvāri bilāccāpi samutthitam || 4 ||
śokasaṃvignahṛdayo bhṛśaṃ vyākulitendriyaḥ |
apidhāya biladvāraṃ śailaśṛṅgeṇa tattathā || 5 ||
tasmāddeśādapākramya kiṣkindhāṃ prāviśaṃ punaḥ |
viṣādātviha māṃ dṛṣṭvā paurairmantribhireva ca || 6 ||
abhiṣikto na kāmena tanmetvaṃ kṣantumarhasi |
tvameva rājā mānārhassadā cāhaṃ yathā puram || 7 ||
rājabhāvaniyogo'yaṃ mama tvadvirahātkṛtaḥ |
sāmātyapauranagaraṃ sthitaṃ nihatakaṇṭakam || 8 ||
nyāsabhūtamidaṃ rājyaṃ tava niryātayāmyaham |
mā ca roṣaṃ kṛthāssaumya mayi śatrunibarhaṇa || 9 ||
yāce tvāṃ śirasā rājanmayā baddho'yamañjaliḥ |
balādasmin samāgamya mantribhiḥ puravāsibhiḥ || 10 ||
rājabhāve niyukto'haṃ śūnyadeśajigīṣayā |
snigdhamevaṃ bruvāṇaṃ māṃ sa tu nirbhartsya vānaraḥ || 11 ||
dhiktvāmiti ca mā muktvā bahu tattaduvāca ha |
prakṛtīśca samānīya muntriṇaścaiva sammatān || 12 ||
māmāha suhṛdāṃ madhye vākyaṃ paramagarhitam |
viditaṃ vo yathā rātrau māyāvī sa mahāsuraḥ || 13 ||
māṃ samāhvayata krūro yuddhākāṅkṣī sudurmatiḥ |
tasya tadvacanaṃ śrutvā nissṛto'haṃ nṛpālayāt || 14 ||
anuyātaśca māṃ tūrṇamayaṃ bhrātā sudāruṇaḥ |
sa tu dṛṣṭvaiva māṃ rātrau sadvitīyaṃ mahābalaḥ || 15 ||
prādravadbhayasantrasto vīkṣyāvāṃ samupāgatau |
anudrutaśca vegena praviveśa mahābilam || 16 ||
taṃ praviṣṭaṃ viditvā sughoraṃ sumahadbilam |
ayamukto'tha me bhrātā mayā tu krūradarśanaḥ || 17 ||
ahatvā nāsti me śaktiḥ pratigantumitaḥ purīm |
biladvāri pratīkṣa tvaṃ yāvadenaṃ nihanmyaham || 18 ||
sthito'yamiti matvā tu praviṣṭo'haṃ durāsadam |
taṃ ca me mārgamāṇasya gatassaṃvatsarastadā || 19 ||
sa tu dṛṣṭo mayā śatruranirvedādbhayāvahaḥ |
nihataśca mayā tatra so'suro bandhubhissaha || 20 ||
tasyāsyāttu pravṛttena rudhiraugheṇa tadbilam |
pūrṇamāsīddurākrāmaṃ stanatastasya bhūtale || 21 ||
sūdayitvā tu taṃ śatruṃ vikrāntaṃ dundubhessutam |
niṣkrāmanneva paśyāmi bilasya pihitaṃ mukham || 22 ||
vikrośamānasya tu me sugrīveti punaḥ punaḥ |
yadā prativaco nāsti tato'haṃ bhṛśaduḥkhitaḥ || 23 ||
pādaprahāraistu mayā bahubhistadvidāritam |
tato'haṃ tena niṣkramya yathā puramupāgataḥ || 24 ||
atrānenāsmi saṃruddho rājyaṃ prārthayatā'tmanaḥ |
sugrīveṇa nṛśaṃsena vismṛtya bhrātṛsauhṛdam || 25 ||
evamuktvā tu māṃ tatra vastreṇaikena vānaraḥ |
nirvāsayāmāsa tadā vālī vigatasādhvasaḥ || 26 ||
tenāhamapaviddhaśca hṛtadāraśca rāghava |
tadbhayāccha mahīkṛtsnā krānteyaṃ savanārṇavā || 27 ||
ṛṣyamūkaṃ girivaraṃ bhāryāharaṇaduḥkhitaḥ |
praviṣṭo'smi durādharṣaṃ vālinaḥ kāraṇāntare || 28 ||
etatte sarvamākhyātaṃ vairānukathanaṃ mahat |
anāgasā mayā prāptaṃ vyasanaṃ paśya rāghava || 29 ||
vālinastu bhayārtasya sarvalokabhayaṅkara |
kartumarhasi me vīra prasādaṃ tasya nigrahāt || 30 ||
evamuktassa tejasvī dharmajño dharmasaṃhitam |
vacanaṃ vaktumārebhe sugrīvaṃ prahasanniva || 31 ||
amoghāssūryasaṅkāśā mamaite niśitā śśarāḥ |
tasminvālini durvṛtte nipatiṣyanti vegitāḥ || 32 ||
yāvattaṃ nābhipaśyāmi tava bhāryāpahāriṇam |
tāvatsa jīvetpāpātmā vālī cāritradūṣakaḥ || 33 ||
ātmānumānātpaśyāmi magnaṃ tvāṃ śokasāgare |
tvāmahaṃ tārayiṣyāmi kāmaṃ prāpsyasi puṣkalam || 34 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā harṣapauruṣavardhanam |
sugrīvaḥ paramaprītassumahadvākyamabravīt || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe daśamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किन्धाकाण्डम् ।
अथ दशमस्सर्गः ।
ततः क्रोधसमाविष्टं सम्रब्धं तमुपागतम् ।
अहं प्रसादयाञ्चक्रे भ्रातरं प्रियकाम्यया ॥ 1 ॥
दिष्ट्यासि कुशली प्राप्तो निहतश्च त्वया रिपुः ।
अनाथस्य हि मे नाथस्त्वमेकोऽनाथनन्दनः ॥ 2 ॥
इदं बहुशलाकं ते पूर्णचन्द्रमिवोदितम् ।
छत्रं सवालव्यजनं प्रतीच्छस्व मया धृतम् ॥ 3 ॥
आर्तश्चाथ बिलद्वारि स्थितस्संवत्सरं नृप ।
दृष्ट्वाऽहं शोणितं द्वारि बिलाच्चापि समुत्थितम् ॥ 4 ॥
शोकसंविग्नहृदयो भृशं व्याकुलितेन्द्रियः ।
अपिधाय बिलद्वारं शैलशृङ्गेण तत्तथा ॥ 5 ॥
तस्माद्देशादपाक्रम्य किष्किन्धां प्राविशं पुनः ।
विषादात्विह मां दृष्ट्वा पौरैर्मन्त्रिभिरेव च ॥ 6 ॥
अभिषिक्तो न कामेन तन्मेत्वं क्षन्तुमर्हसि ।
त्वमेव राजा मानार्हस्सदा चाहं यथा पुरम् ॥ 7 ॥
राजभावनियोगोऽयं मम त्वद्विरहात्कृतः ।
सामात्यपौरनगरं स्थितं निहतकण्टकम् ॥ 8 ॥
न्यासभूतमिदं राज्यं तव निर्यातयाम्यहम् ।
मा च रोषं कृथास्सौम्य मयि शत्रुनिबर्हण ॥ 9 ॥
याचे त्वां शिरसा राजन्मया बद्धोऽयमञ्जलिः ।
बलादस्मिन् समागम्य मन्त्रिभिः पुरवासिभिः ॥ 10 ॥
राजभावे नियुक्तोऽहं शून्यदेशजिगीषया ।
स्निग्धमेवं ब्रुवाणं मां स तु निर्भर्त्स्य वानरः ॥ 11 ॥
धिक्त्वामिति च मा मुक्त्वा बहु तत्तदुवाच ह ।
प्रकृतीश्च समानीय मुन्त्रिणश्चैव सम्मतान् ॥ 12 ॥
मामाह सुहृदां मध्ये वाक्यं परमगर्हितम् ।
विदितं वो यथा रात्रौ मायावी स महासुरः ॥ 13 ॥
मां समाह्वयत क्रूरो युद्धाकाङ्क्षी सुदुर्मतिः ।
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा निस्सृतोऽहं नृपालयात् ॥ 14 ॥
अनुयातश्च मां तूर्णमयं भ्राता सुदारुणः ।
स तु दृष्ट्वैव मां रात्रौ सद्वितीयं महाबलः ॥ 15 ॥
प्राद्रवद्भयसन्त्रस्तो वीक्ष्यावां समुपागतौ ।
अनुद्रुतश्च वेगेन प्रविवेश महाबिलम् ॥ 16 ॥
तं प्रविष्टं विदित्वा सुघोरं सुमहद्बिलम् ।
अयमुक्तोऽथ मे भ्राता मया तु क्रूरदर्शनः ॥ 17 ॥
अहत्वा नास्ति मे शक्तिः प्रतिगन्तुमितः पुरीम् ।
बिलद्वारि प्रतीक्ष त्वं यावदेनं निहन्म्यहम् ॥ 18 ॥
स्थितोऽयमिति मत्वा तु प्रविष्टोऽहं दुरासदम् ।
तं च मे मार्गमाणस्य गतस्संवत्सरस्तदा ॥ 19 ॥
स तु दृष्टो मया शत्रुरनिर्वेदाद्भयावहः ।
निहतश्च मया तत्र सोऽसुरो बन्धुभिस्सह ॥ 20 ॥
तस्यास्यात्तु प्रवृत्तेन रुधिरौघेण तद्बिलम् ।
पूर्णमासीद्दुराक्रामं स्तनतस्तस्य भूतले ॥ 21 ॥
सूदयित्वा तु तं शत्रुं विक्रान्तं दुन्दुभेस्सुतम् ।
निष्क्रामन्नेव पश्यामि बिलस्य पिहितं मुखम् ॥ 22 ॥
विक्रोशमानस्य तु मे सुग्रीवेति पुनः पुनः ।
यदा प्रतिवचो नास्ति ततोऽहं भृशदुःखितः ॥ 23 ॥
पादप्रहारैस्तु मया बहुभिस्तद्विदारितम् ।
ततोऽहं तेन निष्क्रम्य यथा पुरमुपागतः ॥ 24 ॥
अत्रानेनास्मि संरुद्धो राज्यं प्रार्थयताऽत्मनः ।
सुग्रीवेण नृशंसेन विस्मृत्य भ्रातृसौहृदम् ॥ 25 ॥
एवमुक्त्वा तु मां तत्र वस्त्रेणैकेन वानरः ।
निर्वासयामास तदा वाली विगतसाध्वसः ॥ 26 ॥
तेनाहमपविद्धश्च हृतदारश्च राघव ।
तद्भयाच्छ महीकृत्स्ना क्रान्तेयं सवनार्णवा ॥ 27 ॥
ऋष्यमूकं गिरिवरं भार्याहरणदुःखितः ।
प्रविष्टोऽस्मि दुराधर्षं वालिनः कारणान्तरे ॥ 28 ॥
एतत्ते सर्वमाख्यातं वैरानुकथनं महत् ।
अनागसा मया प्राप्तं व्यसनं पश्य राघव ॥ 29 ॥
वालिनस्तु भयार्तस्य सर्वलोकभयङ्कर ।
कर्तुमर्हसि मे वीर प्रसादं तस्य निग्रहात् ॥ 30 ॥
एवमुक्तस्स तेजस्वी धर्मज्ञो धर्मसंहितम् ।
वचनं वक्तुमारेभे सुग्रीवं प्रहसन्निव ॥ 31 ॥
अमोघास्सूर्यसङ्काशा ममैते निशिता श्शराः ।
तस्मिन्वालिनि दुर्वृत्ते निपतिष्यन्ति वेगिताः ॥ 32 ॥
यावत्तं नाभिपश्यामि तव भार्यापहारिणम् ।
तावत्स जीवेत्पापात्मा वाली चारित्रदूषकः ॥ 33 ॥
आत्मानुमानात्पश्यामि मग्नं त्वां शोकसागरे ।
त्वामहं तारयिष्यामि कामं प्राप्स्यसि पुष्कलम् ॥ 34 ॥
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा हर्षपौरुषवर्धनम् ।
सुग्रीवः परमप्रीतस्सुमहद्वाक्यमब्रवीत् ॥ 35 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे दशमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥ krodhasamāviṣṭaṃ samrabdhaṃ tamupāgatam |
ahaṃ prasādayāñcakre bhrātaraṃ priyakāmyayā || 1 ||
diṣṭyāsi kuśalī prāpto nihataśca tvayā ripuḥ |
anāthasya hi me nāthastvameko'nāthanandanaḥ || 2 ||
idaṃ bahuśalākaṃ te pūrṇacandramivoditam |
chatraṃ savālavyajanaṃ pratīcchasva mayā dhṛtam || 3 ||
ārtaścātha biladvāri sthitassaṃvatsaraṃ nṛpa |
dṛṣṭvā'haṃ śoṇitaṃ dvāri bilāccāpi samutthitam || 4 ||
śokasaṃvignahṛdayo bhṛśaṃ vyākulitendriyaḥ |
apidhāya biladvāraṃ śailaśṛṅgeṇa tattathā || 5 ||
tasmāddeśādapākramya kiṣkindhāṃ prāviśaṃ punaḥ |
viṣādātviha māṃ dṛṣṭvā paurairmantribhireva ca || 6 ||
abhiṣikto na kāmena tanmetvaṃ kṣantumarhasi |
tvameva rājā mānārhassadā cāhaṃ yathā puram || 7 ||
rājabhāvaniyogo'yaṃ mama tvadvirahātkṛtaḥ |
sāmātyapauranagaraṃ sthitaṃ nihatakaṇṭakam || 8 ||
nyāsabhūtamidaṃ rājyaṃ tava niryātayāmyaham |
mā ca roṣaṃ kṛthāssaumya mayi śatrunibarhaṇa || 9 ||
yāce tvāṃ śirasā rājanmayā baddho'yamañjaliḥ |
balādasmin samāgamya mantribhiḥ puravāsibhiḥ || 10 ||
rājabhāve niyukto'haṃ śūnyadeśajigīṣayā |
snigdhamevaṃ bruvāṇaṃ māṃ sa tu nirbhartsya vānaraḥ || 11 ||
dhiktvāmiti ca mā muktvā bahu tattaduvāca ha |
prakṛtīśca samānīya muntriṇaścaiva sammatān || 12 ||
māmāha suhṛdāṃ madhye vākyaṃ paramagarhitam |
viditaṃ vo yathā rātrau māyāvī sa mahāsuraḥ || 13 ||
māṃ samāhvayata krūro yuddhākāṅkṣī sudurmatiḥ |
tasya tadvacanaṃ śrutvā nissṛto'haṃ nṛpālayāt || 14 ||
anuyātaśca māṃ tūrṇamayaṃ bhrātā sudāruṇaḥ |
sa tu dṛṣṭvaiva māṃ rātrau sadvitīyaṃ mahābalaḥ || 15 ||
prādravadbhayasantrasto vīkṣyāvāṃ samupāgatau |
anudrutaśca vegena praviveśa mahābilam || 16 ||
taṃ praviṣṭaṃ viditvā sughoraṃ sumahadbilam |
ayamukto'tha me bhrātā mayā tu krūradarśanaḥ || 17 ||
ahatvā nāsti me śaktiḥ pratigantumitaḥ purīm |
biladvāri pratīkṣa tvaṃ yāvadenaṃ nihanmyaham || 18 ||
sthito'yamiti matvā tu praviṣṭo'haṃ durāsadam |
taṃ ca me mārgamāṇasya gatassaṃvatsarastadā || 19 ||
sa tu dṛṣṭo mayā śatruranirvedādbhayāvahaḥ |
nihataśca mayā tatra so'suro bandhubhissaha || 20 ||
tasyāsyāttu pravṛttena rudhiraugheṇa tadbilam |
pūrṇamāsīddurākrāmaṃ stanatastasya bhūtale || 21 ||
sūdayitvā tu taṃ śatruṃ vikrāntaṃ dundubhessutam |
niṣkrāmanneva paśyāmi bilasya pihitaṃ mukham || 22 ||
vikrośamānasya tu me sugrīveti punaḥ punaḥ |
yadā prativaco nāsti tato'haṃ bhṛśaduḥkhitaḥ || 23 ||
pādaprahāraistu mayā bahubhistadvidāritam |
tato'haṃ tena niṣkramya yathā puramupāgataḥ || 24 ||
atrānenāsmi saṃruddho rājyaṃ prārthayatā'tmanaḥ |
sugrīveṇa nṛśaṃsena vismṛtya bhrātṛsauhṛdam || 25 ||
evamuktvā tu māṃ tatra vastreṇaikena vānaraḥ |
nirvāsayāmāsa tadā vālī vigatasādhvasaḥ || 26 ||
tenāhamapaviddhaśca hṛtadāraśca rāghava |
tadbhayāccha mahīkṛtsnā krānteyaṃ savanārṇavā || 27 ||
ṛṣyamūkaṃ girivaraṃ bhāryāharaṇaduḥkhitaḥ |
praviṣṭo'smi durādharṣaṃ vālinaḥ kāraṇāntare || 28 ||
etatte sarvamākhyātaṃ vairānukathanaṃ mahat |
anāgasā mayā prāptaṃ vyasanaṃ paśya rāghava || 29 ||
vālinastu bhayārtasya sarvalokabhayaṅkara |
kartumarhasi me vīra prasādaṃ tasya nigrahāt || 30 ||
evamuktassa tejasvī dharmajño dharmasaṃhitam |
vacanaṃ vaktumārebhe sugrīvaṃ prahasanniva || 31 ||
amoghāssūryasaṅkāśā mamaite niśitā śśarāḥ |
tasminvālini durvṛtte nipatiṣyanti vegitāḥ || 32 ||
yāvattaṃ nābhipaśyāmi tava bhāryāpahāriṇam |
tāvatsa jīvetpāpātmā vālī cāritradūṣakaḥ || 33 ||
ātmānumānātpaśyāmi magnaṃ tvāṃ śokasāgare |
tvāmahaṃ tārayiṣyāmi kāmaṃ prāpsyasi puṣkalam || 34 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā harṣapauruṣavardhanam |
sugrīvaḥ paramaprītassumahadvākyamabravīt || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe daśamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.