4.4 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡 - 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥 𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃

4.4 Kishkindhakanda - Chaturtha Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Grantha script
📄 Download PDF
𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌤𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍗 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑌿𑌤𑌿 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌃 ।
𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌧𑍁𑌰𑌸𑌮𑍍𑌭𑌾𑌷𑌂 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌮𑌨𑌸𑌾 𑌗𑌤𑌃 ॥ 1 ॥
𑌭𑌵𑍍𑌯𑍋 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌾𑌗𑌮𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌯𑌦𑌯𑌂 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌚𑍈𑌤𑌦𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ॥ 2 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌮𑌸𑌂𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌗𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌤𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌃 ॥ 3 ॥
𑌕𑌿𑌂 𑌅𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌵𑌨𑌂 𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌪𑌮𑍍𑌪𑌾 𑌕𑌾𑌨𑌨 𑌮𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌆𑌗𑌤𑌃 𑌸𑌾𑌨𑍁𑌜𑍋 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌨𑌾𑌨𑌾 𑌵𑍍𑌯𑌾𑌲 𑌮𑍃𑌗 𑌆𑌯𑍁𑌤𑌮𑍍 ॥ 4 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍋 𑌰𑌾𑌮𑌚𑍋𑌦𑌿𑌤𑌃 ।
𑌆𑌚𑌚𑌕𑍍𑌷𑍇 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌦𑌶𑌰𑌥𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ॥ 5 ॥
𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌦𑌶𑌰𑌥𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌦𑍍𑌯𑍁𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍𑌧𑌰𑍍𑌮𑌵𑌤𑍍𑌸𑌲𑌃 ।
𑌚𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌵𑌰𑍍𑌣𑍍𑌯𑌂 𑌸𑍍𑌵𑌧𑌰𑍍𑌮𑍇𑌣 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌮𑍇𑌵𑌾𑌭𑍍𑌯𑌪𑌾𑌲𑌯𑌤𑍍 ॥ 6 ॥
𑌨 𑌦𑍍𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌨 𑌚 𑌸 𑌦𑍍𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑌿 𑌕𑌞𑍍𑌚𑌨 ।
𑌸 𑌚 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇𑌷𑍁 𑌭𑍂𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌪𑌿𑌤𑌾𑌮𑌹 𑌇𑌵𑌾𑌪𑌰𑌃 ॥ 7 ॥
𑌅𑌗𑍍𑌨𑌿𑌷𑍍𑌟𑍋𑌮𑌾𑌦𑌿𑌭𑌿𑌰𑍍𑌯𑌜𑍍𑌞𑍈𑌰𑌿𑌷𑍍𑌟𑌵𑌾𑌨𑌾𑌪𑍍𑌤𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑍈𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌯𑌂 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌜𑌃 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌜𑌨𑍈𑌃 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌃 ॥ 8 ॥
𑌶𑌰𑌣𑍍𑌯𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌪𑌿𑌤𑍁𑌰𑍍𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑍇𑌶𑌪𑌾𑌰𑌗𑌃 ।
𑌵𑍀𑌰𑍋 𑌦𑌶𑌰𑌥𑌸𑍍𑌯𑌾𑌯𑌂 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌗𑍁𑌣𑌵𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ॥ 9 ॥
𑌰𑌾𑌜𑌲𑌕𑍍𑌷𑌣𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌰𑌾𑌜𑌸𑌮𑍍𑌪𑌦𑌾 ।
𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌾𑌦𑍍𑌭𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌵𑌨𑍇 𑌵𑌸𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌮𑌯𑌾 𑌸𑌾𑌰𑍍𑌧𑌮𑌿𑌹𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 10 ॥
𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌯𑌾 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾𑌽𑌨𑍁𑌗𑌤𑍋 𑌵𑌶𑍀 ।
𑌦𑌿𑌨𑌕𑍍𑌷𑌯𑍇 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌭𑌯𑍇𑌵 𑌦𑌿𑌵𑌾𑌕𑌰𑌃 ॥ 11 ॥
𑌅𑌹𑌮𑌸𑍍𑌯𑌾𑌵𑌰𑍋 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌾 𑌗𑍁𑌣𑍈𑌰𑍍𑌦𑌾𑌸𑍍𑌯𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌃 ।
𑌕𑍃𑌤𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌯 𑌬𑌹𑍁𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌯 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌨𑌾𑌮𑌤𑌃 ॥ 12 ॥
𑌸𑍁𑌖𑌾𑌰𑍍𑌹𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌭𑍂𑌤𑌹𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌐𑌶𑍍𑌵𑌰𑍍𑌯𑍇𑌣 𑌚 𑌹𑍀𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌨𑌵𑌾𑌸𑌾𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚 ॥ 13 ॥
𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌽𑌪𑌹𑍃𑌤𑌾 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾 𑌰𑌹𑌿𑌤𑍇 𑌕𑌾𑌮𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑌾 ।
𑌤𑌚𑍍𑌚 𑌨 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯𑌤𑍇 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌃 𑌪𑌤𑍍𑌨𑍀 𑌯𑍇𑌨𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌾 𑌹𑍃𑌤𑌾 ॥ 14 ॥
𑌦𑌨𑍁𑌰𑍍𑌨𑌾𑌮 𑌦𑌿𑌤𑍇𑌃 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌶𑍍𑌶𑌾𑌪𑌾𑌦𑍍𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌤𑌾𑌂 𑌗𑌤𑌃 ।
𑌆𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌸𑍍𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ॥ 15 ॥
𑌸 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌮𑌹𑌾𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌵 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌪𑌹𑌾𑌰𑌿𑌣𑌮𑍍 ।
𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌦𑌨𑍁𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌜𑌮𑌾𑌨𑍋 𑌗𑌤𑌸𑍍𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ॥ 16 ॥
𑌏𑌤𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌮𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑌂 𑌯𑌥𑌾 𑌤𑌥𑍍𑌯𑍇𑌨 𑌪𑍃𑌚𑍍𑌛𑌤𑌃 ।
𑌅𑌹𑌂 𑌚𑍈𑌵 𑌹𑌿 𑌰𑌾𑌮𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌗𑌤𑍗 ॥ 17 ॥
𑌏𑌷 𑌦𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌚 𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌚𑌾𑌨𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌂 𑌯𑌶𑌃 ।
𑌲𑍋𑌕𑌨𑌾𑌥𑌃 𑌪𑍁𑌰𑌾 𑌭𑍂𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌨𑌾𑌥𑌮𑌿𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 ॥ 18 ॥
𑌪𑌿𑌤𑌾 𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌰𑌾 𑌹𑍍𑌯𑌾𑌸𑍀𑌚𑍍𑌛𑌰𑌣𑍍𑌯𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌵𑌤𑍍𑌸𑌲𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌶𑍍𑌶𑌰𑌣𑍍𑌯𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌗𑌤𑌃 ॥ 19 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌲𑍋𑌕𑌸𑍍𑌯 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌶𑌰𑌣𑍍𑌯𑌶𑍍𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌪𑍁𑌰𑌾 ।
𑌗𑍁𑌰𑍁𑌰𑍍𑌮𑍇 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌸𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌗𑌤𑌃 ॥ 20 ॥
𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑍇 𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌸𑍀𑌦𑍇𑌯𑍁𑌰𑌿𑌮𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌜𑌾𑌃 ।
𑌸 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑌮𑌭𑌿𑌕𑌾𑌙𑍍𑌕𑍍𑌷𑌤𑍇 ॥ 21 ॥
𑌯𑍇𑌨 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌗𑍁𑌣𑍋𑌪𑍇𑌤𑌾𑌃 𑌪𑍃𑌥𑌿𑌵𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌪𑌾𑌰𑍍𑌥𑌿𑌵𑌾𑌃 ।
𑌮𑌾𑌨𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌾 𑌸𑌦𑌾 𑌦𑌶𑌰𑌥𑍇𑌨 𑌵𑍈 ॥ 22 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌯𑌂 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌜𑌃 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌷𑍁 𑌲𑍋𑌕𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌃 ।
𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌤𑍁 𑌰𑌾𑌮𑌶𑍍𑌶𑌰𑌣𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 23 ॥
𑌶𑍋𑌕𑌾𑌭𑌿𑌭𑍂𑌤𑍇 𑌰𑌾𑌮𑍇 𑌤𑍁 𑌶𑍋𑌕𑌾𑌰𑍍𑌤𑍇 𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌗𑌤𑍇 ।
𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌤𑌿 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑌂 𑌹𑌰𑌿𑌯𑍂𑌧𑌪𑌃 ॥ 24 ॥
𑌏𑌵𑌂 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌾𑌣𑌂 𑌸𑍗𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌿𑌂 𑌕𑌰𑍁𑌣𑌂 𑌸𑌾𑌶𑍍𑌰𑍁𑌲𑍋𑌚𑌨𑌮𑍍 ।
𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌵𑌾𑌚𑍇𑌦𑌂 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌃 ॥ 25 ॥
𑌈𑌦𑍃𑌶𑌾 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌾 𑌜𑌿𑌤𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌾 𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌃 ।
𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌵𑍍𑌯𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍍𑌯𑌾 𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌮𑌾𑌗𑌤𑌾𑌃 ॥ 26 ॥
𑌸 𑌹𑌿 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌪𑌰𑌿𑌭𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌵𑍈𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌾 ।
𑌹𑍃𑌤𑌦𑌾𑌰𑍋 𑌵𑌨𑍇 𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌕𑍃𑌤𑍋 𑌭𑍃𑌶𑌮𑍍 ॥ 27 ॥
𑌕𑌰𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌸 𑌸𑌾𑌹𑌾𑌯𑍍𑌯𑌂 𑌯𑍁𑌵𑌯𑍋𑌰𑍍𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ।
𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌚𑌾𑌸𑍍𑌮𑌾𑌭𑌿 𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌯𑌾𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌣𑍇 ॥ 28 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑍇𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌶𑍍𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌂 𑌮𑌧𑍁𑌰𑌯𑌾 𑌗𑌿𑌰𑌾 ।
𑌬𑌭𑌾𑌷𑍇 𑌸𑍋𑌽𑌭𑌿𑌗𑌚𑍍𑌛𑍇𑌮 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌮𑍍 ॥ 29 ॥
𑌏𑌵𑌂 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌾𑌣𑌂 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌸 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌪𑍂𑌜𑍍𑌯 𑌯𑌥𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾𑌯𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌪𑍍𑌰𑍋𑌵𑌾𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌮𑍍 ॥ 30 ॥
𑌕𑌪𑌿𑌃 𑌕𑌥𑌯𑌤𑍇 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌯𑌥𑌾𑌽𑌯𑌂 𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ।
𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌸𑍋𑌽𑌪𑌿 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑍋𑌽𑌸𑌿 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 31 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌮𑍁𑌖𑌵𑌰𑍍𑌣𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌶𑍍𑌚 𑌭𑌾𑌷𑌤𑍇 ।
𑌨𑌾𑌨𑍃𑌤𑌂 𑌵𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌵𑍀𑌰𑍋 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ॥ 32 ॥
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸 𑌤𑍁 𑌮𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑍋 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ।
𑌜𑌗𑌾𑌮𑌾𑌦𑌾𑌯 𑌤𑍗 𑌵𑍀𑌰𑍗 𑌹𑌰𑌿𑌰𑌾𑌜𑌾𑌯 𑌰𑌾𑌘𑌵𑍗 ॥ 33 ॥
𑌭𑌿𑌕𑍍𑌷𑍁𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌯𑌜𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌂 𑌰𑍂𑌪𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌃 ।
𑌪𑍃𑌷𑍍𑌠𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑍍𑌯 𑌤𑍗 𑌵𑍀𑌰𑍗 𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌕𑌪𑌿𑌕𑍁𑌞𑍍𑌜𑌰𑌃 ॥ 34 ॥
𑌸 𑌤𑍁 𑌵𑌿𑌪𑍁𑌲𑌯𑌶𑌾𑌃 𑌕𑌪𑌿𑌪𑍍𑌰𑌵𑍀𑌰𑌃 𑌪𑌵𑌨𑌸𑍁𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌵𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌃 ।
𑌗𑌿𑌰𑌿𑌵𑌰𑌮𑍁𑌰𑍁𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌾𑌤 𑌸𑍍𑌸 𑌶𑍁𑌭𑌮𑌤𑌿𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌰𑌾𑌮𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌾𑌭𑍍𑌯𑌾𑌮𑍍 ॥ 35 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
tataḥ prahṛṣṭau hanumānkṛtyavāniti tadvacaḥ |
śrutvā madhurasambhāṣaṃ sugrīvaṃ manasā gataḥ || 1 ||
bhavyo rājyāgamastasya sugrīvasya mahātmanaḥ |
yadayaṃ kṛtyavānprāptaḥ kṛtyaṃ caitadupāgatam || 2 ||
tataḥ paramasaṃhṛṣṭo hanumān plavagarṣabhaḥ |
pratyuvāca tato vākyaṃ rāmaṃ vākyaviśāradaḥ || 3 ||
kiṃ arthaṃ tvaṃ vanaṃ ghoraṃ pampā kānana maṇḍitam |
āgataḥ sānujo durgaṃ nānā vyāla mṛga āyutam || 4 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā lakṣmaṇo rāmacoditaḥ |
ācacakṣe mahātmānaṃ rāmaṃ daśarathātmajam || 5 ||
rājā daśaratho nāma dyutimāndharmavatsalaḥ |
cāturvarṇyaṃ svadharmeṇa nityamevābhyapālayat || 6 ||
na dveṣṭā vidyate tasya na ca sa dveṣṭi kañcana |
sa ca sarveṣu bhūteṣu pitāmaha ivāparaḥ || 7 ||
agniṣṭomādibhiryajñairiṣṭavānāptadakṣiṇaiḥ |
tasyāyaṃ pūrvajaḥ putro rāmo nāma janaiḥ śrutaḥ || 8 ||
śaraṇyassarvabhūtānāṃ piturnirdeśapāragaḥ |
vīro daśarathasyāyaṃ putrāṇāṃ guṇavattamaḥ || 9 ||
rājalakṣaṇasampannassamyukto rājasampadā |
rājyādbhraṣṭo vane vastuṃ mayā sārdhamihāgataḥ || 10 ||
bhāryayā ca mahātejāssītayā'nugato vaśī |
dinakṣaye mahātejāḥ prabhayeva divākaraḥ || 11 ||
ahamasyāvaro bhrātā guṇairdāsyamupāgataḥ |
kṛtajñasya bahujñasya lakṣmaṇo nāma nāmataḥ || 12 ||
sukhārhasya mahārhasya sarvabhūtahitātmanaḥ |
aiśvaryeṇa ca hīnasya vanavāsāśritasya ca || 13 ||
rakṣasā'pahṛtā bhāryā rahite kāmarūpiṇā |
tacca na jñāyate rakṣaḥ patnī yenāsya sā hṛtā || 14 ||
danurnāma diteḥ putraśśāpādrākṣasatāṃ gataḥ |
ākhyātastena sugrīvassamartho vānararṣabhaḥ || 15 ||
sa jñāsyati mahāvīryastava bhāryāpahāriṇam |
evamuktvā danussvargaṃ bhrājamāno gatassukham || 16 ||
etatte sarvamākhyātaṃ yathā tathyena pṛcchataḥ |
ahaṃ caiva hi rāmaśca sugrīvaṃ śaraṇaṃ gatau || 17 ||
eṣa dattvā ca vittāni prāpya cānuttamaṃ yaśaḥ |
lokanāthaḥ purā bhūtvā sugrīvaṃ nāthamicchati || 18 ||
pitā yasya purā hyāsīccharaṇyo dharmavatsalaḥ |
tasya putraśśaraṇyaśca sugrīvaṃ śaraṇaṃ gataḥ || 19 ||
sarvalokasya dharmātmā śaraṇyaśśaraṇaṃ purā |
gururme rāghavasso'yaṃ sugrīvaṃ śaraṇaṃ gataḥ || 20 ||
yasya prasāde satataṃ prasīdeyurimāḥ prajāḥ |
sa rāmo vānarendrasya prasādamabhikāṅkṣate || 21 ||
yena sarvaguṇopetāḥ pṛthivyāṃ sarvapārthivāḥ |
mānitāssatataṃ rājñā sadā daśarathena vai || 22 ||
tasyāyaṃ pūrvajaḥ putrastriṣu lokeṣu viśrutaḥ |
sugrīvaṃ vānarendraṃ tu rāmaśśaraṇamāgataḥ || 23 ||
śokābhibhūte rāme tu śokārte śaraṇaṃ gate |
kartumarhati sugrīvaḥ prasādaṃ hariyūdhapaḥ || 24 ||
evaṃ bruvāṇaṃ saumitriṃ karuṇaṃ sāśrulocanam |
hanumānpratyuvācedaṃ vākyaṃ vākyaviśāradaḥ || 25 ||
īdṛśā buddhisampannā jitakrodhā jitendriyāḥ |
draṣṭavyā vānarendreṇa diṣṭyā darśanamāgatāḥ || 26 ||
sa hi rājyātparibhraṣṭaḥ kṛtavairaśca vālinā |
hṛtadāro vane tyakto bhrātrā vinikṛto bhṛśam || 27 ||
kariṣyati sa sāhāyyaṃ yuvayorbhāskarātmajaḥ |
sugrīvassaha cāsmābhi ssītāyāḥ parimārgaṇe || 28 ||
ityevamuktvā hanumān ślakṣṇaṃ madhurayā girā |
babhāṣe so'bhigacchema sugrīvamiti rāghavam || 29 ||
evaṃ bruvāṇaṃ dharmātmā hanumantaṃ sa lakṣmaṇaḥ |
pratipūjya yathānyāyamidaṃ provāca rāghavam || 30 ||
kapiḥ kathayate hṛṣṭo yathā'yaṃ mārutātmajaḥ |
kṛtyavāntso'pi samprāptaḥ kṛtakṛtyo'si rāghava || 31 ||
prasannamukhavarṇaśca vyaktaṃ hṛṣṭaśca bhāṣate |
nānṛtaṃ vakṣyate vīro hanumānmārutātmajaḥ || 32 ||
tatassa tu mahāprājño hanumānmārutātmajaḥ |
jagāmādāya tau vīrau harirājāya rāghavau || 33 ||
bhikṣurūpaṃ parityajya vānaraṃ rūpamāsthitaḥ |
pṛṣṭhamāropya tau vīrau jagāma kapikuñjaraḥ || 34 ||
sa tu vipulayaśāḥ kapipravīraḥ pavanasutaḥ kṛtakṛtyavatprahṛṣṭaḥ |
girivaramuruvikramaḥ prayāta ssa śubhamatissaha rāmalakṣmaṇābhyām || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe caturthassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किन्धाकाण्डम् ।
अथ चतुर्थस्सर्गः ।
ततः प्रहृष्टौ हनुमान्कृत्यवानिति तद्वचः ।
श्रुत्वा मधुरसम्भाषं सुग्रीवं मनसा गतः ॥ 1 ॥
भव्यो राज्यागमस्तस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ।
यदयं कृत्यवान्प्राप्तः कृत्यं चैतदुपागतम् ॥ 2 ॥
ततः परमसंहृष्टो हनुमान् प्लवगर्षभः ।
प्रत्युवाच ततो वाक्यं रामं वाक्यविशारदः ॥ 3 ॥
किं अर्थं त्वं वनं घोरं पम्पा कानन मण्डितम् ।
आगतः सानुजो दुर्गं नाना व्याल मृग आयुतम् ॥ 4 ॥
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा लक्ष्मणो रामचोदितः ।
आचचक्षे महात्मानं रामं दशरथात्मजम् ॥ 5 ॥
राजा दशरथो नाम द्युतिमान्धर्मवत्सलः ।
चातुर्वर्ण्यं स्वधर्मेण नित्यमेवाभ्यपालयत् ॥ 6 ॥
न द्वेष्टा विद्यते तस्य न च स द्वेष्टि कञ्चन ।
स च सर्वेषु भूतेषु पितामह इवापरः ॥ 7 ॥
अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैरिष्टवानाप्तदक्षिणैः ।
तस्यायं पूर्वजः पुत्रो रामो नाम जनैः श्रुतः ॥ 8 ॥
शरण्यस्सर्वभूतानां पितुर्निर्देशपारगः ।
वीरो दशरथस्यायं पुत्राणां गुणवत्तमः ॥ 9 ॥
राजलक्षणसम्पन्नस्सम्युक्तो राजसम्पदा ।
राज्याद्भ्रष्टो वने वस्तुं मया सार्धमिहागतः ॥ 10 ॥
भार्यया च महातेजास्सीतयाऽनुगतो वशी ।
दिनक्षये महातेजाः प्रभयेव दिवाकरः ॥ 11 ॥
अहमस्यावरो भ्राता गुणैर्दास्यमुपागतः ।
कृतज्ञस्य बहुज्ञस्य लक्ष्मणो नाम नामतः ॥ 12 ॥
सुखार्हस्य महार्हस्य सर्वभूतहितात्मनः ।
ऐश्वर्येण च हीनस्य वनवासाश्रितस्य च ॥ 13 ॥
रक्षसाऽपहृता भार्या रहिते कामरूपिणा ।
तच्च न ज्ञायते रक्षः पत्नी येनास्य सा हृता ॥ 14 ॥
दनुर्नाम दितेः पुत्रश्शापाद्राक्षसतां गतः ।
आख्यातस्तेन सुग्रीवस्समर्थो वानरर्षभः ॥ 15 ॥
स ज्ञास्यति महावीर्यस्तव भार्यापहारिणम् ।
एवमुक्त्वा दनुस्स्वर्गं भ्राजमानो गतस्सुखम् ॥ 16 ॥
एतत्ते सर्वमाख्यातं यथा तथ्येन पृच्छतः ।
अहं चैव हि रामश्च सुग्रीवं शरणं गतौ ॥ 17 ॥
एष दत्त्वा च वित्तानि प्राप्य चानुत्तमं यशः ।
लोकनाथः पुरा भूत्वा सुग्रीवं नाथमिच्छति ॥ 18 ॥
पिता यस्य पुरा ह्यासीच्छरण्यो धर्मवत्सलः ।
तस्य पुत्रश्शरण्यश्च सुग्रीवं शरणं गतः ॥ 19 ॥
सर्वलोकस्य धर्मात्मा शरण्यश्शरणं पुरा ।
गुरुर्मे राघवस्सोऽयं सुग्रीवं शरणं गतः ॥ 20 ॥
यस्य प्रसादे सततं प्रसीदेयुरिमाः प्रजाः ।
स रामो वानरेन्द्रस्य प्रसादमभिकाङ्क्षते ॥ 21 ॥
येन सर्वगुणोपेताः पृथिव्यां सर्वपार्थिवाः ।
मानितास्सततं राज्ञा सदा दशरथेन वै ॥ 22 ॥
तस्यायं पूर्वजः पुत्रस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ।
सुग्रीवं वानरेन्द्रं तु रामश्शरणमागतः ॥ 23 ॥
शोकाभिभूते रामे तु शोकार्ते शरणं गते ।
कर्तुमर्हति सुग्रीवः प्रसादं हरियूधपः ॥ 24 ॥
एवं ब्रुवाणं सौमित्रिं करुणं साश्रुलोचनम् ।
हनुमान्प्रत्युवाचेदं वाक्यं वाक्यविशारदः ॥ 25 ॥
ईदृशा बुद्धिसम्पन्ना जितक्रोधा जितेन्द्रियाः ।
द्रष्टव्या वानरेन्द्रेण दिष्ट्या दर्शनमागताः ॥ 26 ॥
स हि राज्यात्परिभ्रष्टः कृतवैरश्च वालिना ।
हृतदारो वने त्यक्तो भ्रात्रा विनिकृतो भृशम् ॥ 27 ॥
करिष्यति स साहाय्यं युवयोर्भास्करात्मजः ।
सुग्रीवस्सह चास्माभि स्सीतायाः परिमार्गणे ॥ 28 ॥
इत्येवमुक्त्वा हनुमान् श्लक्ष्णं मधुरया गिरा ।
बभाषे सोऽभिगच्छेम सुग्रीवमिति राघवम् ॥ 29 ॥
एवं ब्रुवाणं धर्मात्मा हनुमन्तं स लक्ष्मणः ।
प्रतिपूज्य यथान्यायमिदं प्रोवाच राघवम् ॥ 30 ॥
कपिः कथयते हृष्टो यथाऽयं मारुतात्मजः ।
कृत्यवान्त्सोऽपि सम्प्राप्तः कृतकृत्योऽसि राघव ॥ 31 ॥
प्रसन्नमुखवर्णश्च व्यक्तं हृष्टश्च भाषते ।
नानृतं वक्ष्यते वीरो हनुमान्मारुतात्मजः ॥ 32 ॥
ततस्स तु महाप्राज्ञो हनुमान्मारुतात्मजः ।
जगामादाय तौ वीरौ हरिराजाय राघवौ ॥ 33 ॥
भिक्षुरूपं परित्यज्य वानरं रूपमास्थितः ।
पृष्ठमारोप्य तौ वीरौ जगाम कपिकुञ्जरः ॥ 34 ॥
स तु विपुलयशाः कपिप्रवीरः पवनसुतः कृतकृत्यवत्प्रहृष्टः ।
गिरिवरमुरुविक्रमः प्रयात स्स शुभमतिस्सह रामलक्ष्मणाभ्याम् ॥ 35 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे चतुर्थस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
tataḥ prahṛṣṭau hanumānkṛtyavāniti tadvacaḥ |
śrutvā madhurasambhāṣaṃ sugrīvaṃ manasā gataḥ || 1 ||
bhavyo rājyāgamastasya sugrīvasya mahātmanaḥ |
yadayaṃ kṛtyavānprāptaḥ kṛtyaṃ caitadupāgatam || 2 ||
tataḥ paramasaṃhṛṣṭo hanumān plavagarṣabhaḥ |
pratyuvāca tato vākyaṃ rāmaṃ vākyaviśāradaḥ || 3 ||
kiṃ arthaṃ tvaṃ vanaṃ ghoraṃ pampā kānana maṇḍitam |
āgataḥ sānujo durgaṃ nānā vyāla mṛga āyutam || 4 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā lakṣmaṇo rāmacoditaḥ |
ācacakṣe mahātmānaṃ rāmaṃ daśarathātmajam || 5 ||
rājā daśaratho nāma dyutimāndharmavatsalaḥ |
cāturvarṇyaṃ svadharmeṇa nityamevābhyapālayat || 6 ||
na dveṣṭā vidyate tasya na ca sa dveṣṭi kañcana |
sa ca sarveṣu bhūteṣu pitāmaha ivāparaḥ || 7 ||
agniṣṭomādibhiryajñairiṣṭavānāptadakṣiṇaiḥ |
tasyāyaṃ pūrvajaḥ putro rāmo nāma janaiḥ śrutaḥ || 8 ||
śaraṇyassarvabhūtānāṃ piturnirdeśapāragaḥ |
vīro daśarathasyāyaṃ putrāṇāṃ guṇavattamaḥ || 9 ||
rājalakṣaṇasampannassamyukto rājasampadā |
rājyādbhraṣṭo vane vastuṃ mayā sārdhamihāgataḥ || 10 ||
bhāryayā ca mahātejāssītayā'nugato vaśī |
dinakṣaye mahātejāḥ prabhayeva divākaraḥ || 11 ||
ahamasyāvaro bhrātā guṇairdāsyamupāgataḥ |
kṛtajñasya bahujñasya lakṣmaṇo nāma nāmataḥ || 12 ||
sukhārhasya mahārhasya sarvabhūtahitātmanaḥ |
aiśvaryeṇa ca hīnasya vanavāsāśritasya ca || 13 ||
rakṣasā'pahṛtā bhāryā rahite kāmarūpiṇā |
tacca na jñāyate rakṣaḥ patnī yenāsya sā hṛtā || 14 ||
danurnāma diteḥ putraśśāpādrākṣasatāṃ gataḥ |
ākhyātastena sugrīvassamartho vānararṣabhaḥ || 15 ||
sa jñāsyati mahāvīryastava bhāryāpahāriṇam |
evamuktvā danussvargaṃ bhrājamāno gatassukham || 16 ||
etatte sarvamākhyātaṃ yathā tathyena pṛcchataḥ |
ahaṃ caiva hi rāmaśca sugrīvaṃ śaraṇaṃ gatau || 17 ||
eṣa dattvā ca vittāni prāpya cānuttamaṃ yaśaḥ |
lokanāthaḥ purā bhūtvā sugrīvaṃ nāthamicchati || 18 ||
pitā yasya purā hyāsīccharaṇyo dharmavatsalaḥ |
tasya putraśśaraṇyaśca sugrīvaṃ śaraṇaṃ gataḥ || 19 ||
sarvalokasya dharmātmā śaraṇyaśśaraṇaṃ purā |
gururme rāghavasso'yaṃ sugrīvaṃ śaraṇaṃ gataḥ || 20 ||
yasya prasāde satataṃ prasīdeyurimāḥ prajāḥ |
sa rāmo vānarendrasya prasādamabhikāṅkṣate || 21 ||
yena sarvaguṇopetāḥ pṛthivyāṃ sarvapārthivāḥ |
mānitāssatataṃ rājñā sadā daśarathena vai || 22 ||
tasyāyaṃ pūrvajaḥ putrastriṣu lokeṣu viśrutaḥ |
sugrīvaṃ vānarendraṃ tu rāmaśśaraṇamāgataḥ || 23 ||
śokābhibhūte rāme tu śokārte śaraṇaṃ gate |
kartumarhati sugrīvaḥ prasādaṃ hariyūdhapaḥ || 24 ||
evaṃ bruvāṇaṃ saumitriṃ karuṇaṃ sāśrulocanam |
hanumānpratyuvācedaṃ vākyaṃ vākyaviśāradaḥ || 25 ||
īdṛśā buddhisampannā jitakrodhā jitendriyāḥ |
draṣṭavyā vānarendreṇa diṣṭyā darśanamāgatāḥ || 26 ||
sa hi rājyātparibhraṣṭaḥ kṛtavairaśca vālinā |
hṛtadāro vane tyakto bhrātrā vinikṛto bhṛśam || 27 ||
kariṣyati sa sāhāyyaṃ yuvayorbhāskarātmajaḥ |
sugrīvassaha cāsmābhi ssītāyāḥ parimārgaṇe || 28 ||
ityevamuktvā hanumān ślakṣṇaṃ madhurayā girā |
babhāṣe so'bhigacchema sugrīvamiti rāghavam || 29 ||
evaṃ bruvāṇaṃ dharmātmā hanumantaṃ sa lakṣmaṇaḥ |
pratipūjya yathānyāyamidaṃ provāca rāghavam || 30 ||
kapiḥ kathayate hṛṣṭo yathā'yaṃ mārutātmajaḥ |
kṛtyavāntso'pi samprāptaḥ kṛtakṛtyo'si rāghava || 31 ||
prasannamukhavarṇaśca vyaktaṃ hṛṣṭaśca bhāṣate |
nānṛtaṃ vakṣyate vīro hanumānmārutātmajaḥ || 32 ||
tatassa tu mahāprājño hanumānmārutātmajaḥ |
jagāmādāya tau vīrau harirājāya rāghavau || 33 ||
bhikṣurūpaṃ parityajya vānaraṃ rūpamāsthitaḥ |
pṛṣṭhamāropya tau vīrau jagāma kapikuñjaraḥ || 34 ||
sa tu vipulayaśāḥ kapipravīraḥ pavanasutaḥ kṛtakṛtyavatprahṛṣṭaḥ |
girivaramuruvikramaḥ prayāta ssa śubhamatissaha rāmalakṣmaṇābhyām || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe caturthassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in