Meaning —
⏳ The meaning of this text is being prepared (AI translation with an accuracy check). This usually takes a few minutes — this page will refresh when it is ready.
The meaning is ready. Show it.
The meaning could not be prepared right now.
A translation in is not yet available for this text.
The original text and transliteration are shown below.
ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಚತುಃಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
Shloka 1
ಹ್ರಿಯಮಾಣಾ ತು ವೈದೇಹೀ ಕಞ್ಚಿನ್ನಾಥಮಪಶ್ಯತೀ ।
ದದರ್ಶ ಗಿರಿಶೃಙ್ಗಸ್ಥಾನ್ಪಞ್ಚ ವಾನರಪುಙ್ಗವಾನ್ ॥ 1 ॥
ದದರ್ಶ ಗಿರಿಶೃಙ್ಗಸ್ಥಾನ್ಪಞ್ಚ ವಾನರಪುಙ್ಗವಾನ್ ॥ 1 ॥
hriyamāṇā tu vaidehī kañcinnāthamapaśyatī |
dadarśa giriśṛṅgasthānpañca vānarapuṅgavān || 1 ||
dadarśa giriśṛṅgasthānpañca vānarapuṅgavān || 1 ||
Shloka 2
ತೇಷಾಂ ಮಧ್ಯೇ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀ ಕೌಶೇಯಂ ಕನಕಪ್ರಭಮ್ ।
ಉತ್ತರೀಯಂ ವರಾರೋಹಾ ಶುಭಾನ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 2 ॥
ಉತ್ತರೀಯಂ ವರಾರೋಹಾ ಶುಭಾನ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 2 ॥
teṣāṃ madhye viśālākṣī kauśeyaṃ kanakaprabham |
uttarīyaṃ varārohā śubhānyābharaṇāni ca || 2 ||
uttarīyaṃ varārohā śubhānyābharaṇāni ca || 2 ||
Shloka 3
ಮುಮೋಚ ಯದಿ ರಾಮಾಯ ಶಂಸೇಯುರಿತಿ ಮೈಥಿಲೀ ।
ವಸ್ತ್ರಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ತನ್ಮಧ್ಯೇ ನಿಕ್ಷಿಪ್ತಂ ಸಹಭೂಷಣಮ್ ॥ 3 ॥
ವಸ್ತ್ರಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ತನ್ಮಧ್ಯೇ ನಿಕ್ಷಿಪ್ತಂ ಸಹಭೂಷಣಮ್ ॥ 3 ॥
mumoca yadi rāmāya śaṃseyuriti maithilī |
vastramutsṛjya tanmadhye nikṣiptaṃ sahabhūṣaṇam || 3 ||
vastramutsṛjya tanmadhye nikṣiptaṃ sahabhūṣaṇam || 3 ||
Shloka 4
ಸಮ್ಭ್ರಮಾತ್ತು ದಶಗ್ರೀವಸ್ತತ್ಕರ್ಮ ನ ಸ ಬುದ್ಧವಾನ್ ।
ಪಿಙ್ಗಾಕ್ಷಾಸ್ತಾಂ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀಂ ನೇತ್ರೈರನಿಮಿಷೈರಿವ ॥ 4 ॥
ಪಿಙ್ಗಾಕ್ಷಾಸ್ತಾಂ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀಂ ನೇತ್ರೈರನಿಮಿಷೈರಿವ ॥ 4 ॥
sambhramāttu daśagrīvastatkarma na sa buddhavān |
piṅgākṣāstāṃ viśālākṣīṃ netrairanimiṣairiva || 4 ||
piṅgākṣāstāṃ viśālākṣīṃ netrairanimiṣairiva || 4 ||
Shloka 5
ವಿಕ್ರೋಶನ್ತೀಂ ತಥಾ ಸೀತಾಂ ದದೃಶುರ್ವಾನರರ್ಷಭಾಃ ।
ಸ ಚ ಪಮ್ಪಾಮತಿಕ್ರಮ್ಯ ಲಙ್ಕಾಮಭಿಮುಖಃ ಪುರೀಮ್ ॥ 5 ॥
ಸ ಚ ಪಮ್ಪಾಮತಿಕ್ರಮ್ಯ ಲಙ್ಕಾಮಭಿಮುಖಃ ಪುರೀಮ್ ॥ 5 ॥
vikrośantīṃ tathā sītāṃ dadṛśurvānararṣabhāḥ |
sa ca pampāmatikramya laṅkāmabhimukhaḥ purīm || 5 ||
sa ca pampāmatikramya laṅkāmabhimukhaḥ purīm || 5 ||
Shloka 6
ಜಗಾಮ ರುದತೀಂ ಗೃಹ್ಯ ವೈದೇಹೀಂ ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಃ ।
ತಾಂ ಜಹಾರ ಸುಸಂಹೃಷ್ಟೋ ರಾವಣೋ ಮೃತ್ಯುಮಾತ್ಮನಃ ॥ 6 ॥
ತಾಂ ಜಹಾರ ಸುಸಂಹೃಷ್ಟೋ ರಾವಣೋ ಮೃತ್ಯುಮಾತ್ಮನಃ ॥ 6 ॥
jagāma rudatīṃ gṛhya vaidehīṃ rākṣaseśvaraḥ |
tāṃ jahāra susaṃhṛṣṭo rāvaṇo mṛtyumātmanaḥ || 6 ||
tāṃ jahāra susaṃhṛṣṭo rāvaṇo mṛtyumātmanaḥ || 6 ||
Shloka 7
ಉತ್ಸಙ್ಗೇನೇವ ಭುಜಗೀಂ ತೀಕ್ಷ್ಣದಂಷ್ಟ್ರಾಂ ಮಹಾವಿಷಾಮ್ ।
ವನಾನಿ ಸರಿತಶ್ಶೈಲಾನ್ತ್ಸರಾಂಸಿ ಚ ವಿಹಾಯಸಾ ॥ 7 ॥
ವನಾನಿ ಸರಿತಶ್ಶೈಲಾನ್ತ್ಸರಾಂಸಿ ಚ ವಿಹಾಯಸಾ ॥ 7 ॥
utsaṅgeneva bhujagīṃ tīkṣṇadaṃṣṭrāṃ mahāviṣām |
vanāni saritaśśailāntsarāṃsi ca vihāyasā || 7 ||
vanāni saritaśśailāntsarāṃsi ca vihāyasā || 7 ||
Shloka 8
ಸ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಸಮತೀಯಾಯ ಶರಶ್ಚಾಪಾದಿವ ಚ್ಯುತಃ ।
ತಿಮಿನಕ್ರನಿಕೇತಂ ತು ವರುಣಾಲಯಮಕ್ಷಯಮ್ ॥ 8 ॥
ತಿಮಿನಕ್ರನಿಕೇತಂ ತು ವರುಣಾಲಯಮಕ್ಷಯಮ್ ॥ 8 ॥
sa kṣipraṃ samatīyāya śaraścāpādiva cyutaḥ |
timinakraniketaṃ tu varuṇālayamakṣayam || 8 ||
timinakraniketaṃ tu varuṇālayamakṣayam || 8 ||
Shloka 9
ಸರಿತಾಂ ಶರಣಂ ಗತ್ವಾ ಸಮತೀಯಾಯ ಸಾಗರಮ್ ।
ಸಮ್ಭ್ರಮಾತ್ಪರಿವೃತ್ತೋರ್ಮೀ ರುದ್ಧಮೀನಮಹೋರಗಃ ॥ 9 ॥
ಸಮ್ಭ್ರಮಾತ್ಪರಿವೃತ್ತೋರ್ಮೀ ರುದ್ಧಮೀನಮಹೋರಗಃ ॥ 9 ॥
saritāṃ śaraṇaṃ gatvā samatīyāya sāgaram |
sambhramātparivṛttormī ruddhamīnamahoragaḥ || 9 ||
sambhramātparivṛttormī ruddhamīnamahoragaḥ || 9 ||
Shloka 10
ವೈದೇಹ್ಯಾಂ ಹ್ರಿಯಮಾಣಾಯಾಂ ಬಭೂವ ವರುಣಾಲಯಃ ।
ಅನ್ತರಿಕ್ಷಗತಾ ವಾಚಸ್ಸಸೃಜುಶ್ಚಾರಣಾಸ್ತದಾ ॥ 10 ॥
ಅನ್ತರಿಕ್ಷಗತಾ ವಾಚಸ್ಸಸೃಜುಶ್ಚಾರಣಾಸ್ತದಾ ॥ 10 ॥
vaidehyāṃ hriyamāṇāyāṃ babhūva varuṇālayaḥ |
antarikṣagatā vācassasṛjuścāraṇāstadā || 10 ||
antarikṣagatā vācassasṛjuścāraṇāstadā || 10 ||
Shloka 11
ಏತದನ್ತೋ ದಶಗ್ರೀವ ಇತಿ ಸಿದ್ಧಾಸ್ತದಾಬ್ರುವನ್ ।
ಸ ತು ಸೀತಾಂ ವಿವೇಷ್ಟನ್ತೀಮಙ್ಕೇನಾದಾಯ ರಾವಣಃ ॥ 11 ॥
ಸ ತು ಸೀತಾಂ ವಿವೇಷ್ಟನ್ತೀಮಙ್ಕೇನಾದಾಯ ರಾವಣಃ ॥ 11 ॥
etadanto daśagrīva iti siddhāstadābruvan |
sa tu sītāṃ viveṣṭantīmaṅkenādāya rāvaṇaḥ || 11 ||
sa tu sītāṃ viveṣṭantīmaṅkenādāya rāvaṇaḥ || 11 ||
Shloka 12
ಪ್ರವಿವೇಶ ಪುರೀಂ ಲಙ್ಕಾಂ ರೂಪಿಣೀಂ ಮೃತ್ಯುಮಾತ್ಮನಃ ।
ಸೋಽಭಿಗಮ್ಯ ಪುರೀಂ ಲಙ್ಕಾಂ ಸುವಿಭಕ್ತಮಹಾಪಥಾಮ್ ॥ 12 ॥
ಸೋಽಭಿಗಮ್ಯ ಪುರೀಂ ಲಙ್ಕಾಂ ಸುವಿಭಕ್ತಮಹಾಪಥಾಮ್ ॥ 12 ॥
praviveśa purīṃ laṅkāṃ rūpiṇīṃ mṛtyumātmanaḥ |
so'bhigamya purīṃ laṅkāṃ suvibhaktamahāpathām || 12 ||
so'bhigamya purīṃ laṅkāṃ suvibhaktamahāpathām || 12 ||
Shloka 13
ಸಂರೂಢಕಕ್ಷ್ಯಾಬಹುಲಂ ಸ್ವಮನ್ತಃಪುರಮಾವಿಶತ್ ।
ತತ್ರ ತಾಮಸಿತಾಪಾಙ್ಗಾಂ ಶೋಕಮೋಹಪರಾಯಣಾಮ್ ॥ 13 ॥
ತತ್ರ ತಾಮಸಿತಾಪಾಙ್ಗಾಂ ಶೋಕಮೋಹಪರಾಯಣಾಮ್ ॥ 13 ॥
saṃrūḍhakakṣyābahulaṃ svamantaḥpuramāviśat |
tatra tāmasitāpāṅgāṃ śokamohaparāyaṇām || 13 ||
tatra tāmasitāpāṅgāṃ śokamohaparāyaṇām || 13 ||
Shloka 14
ನಿದಧೇ ರಾವಣಸ್ಸೀತಾಂ ಮಯೋ ಮಾಯಾಮಿವಸ್ತ್ರಿಯಮ್ ।
ಅಬ್ರವೀಚ್ಚ ದಶಗ್ರೀವಃ ಪಿಶಾಚೀರ್ಘೋರದರ್ಶನಾಃ ॥ 14 ॥
ಅಬ್ರವೀಚ್ಚ ದಶಗ್ರೀವಃ ಪಿಶಾಚೀರ್ಘೋರದರ್ಶನಾಃ ॥ 14 ॥
nidadhe rāvaṇassītāṃ mayo māyāmivastriyam |
abravīcca daśagrīvaḥ piśācīrghoradarśanāḥ || 14 ||
abravīcca daśagrīvaḥ piśācīrghoradarśanāḥ || 14 ||
Shloka 15
ಯಥಾ ನೇಮಾಂ ಪುಮಾನ್ ಸ್ತ್ರೀ ವಾ ಸೀತಾಂ ಪಶ್ಯತ್ಯಸಮ್ಮತಃ ।
ಮುಕ್ತಾಮಣಿಸುವರ್ಣಾನಿ ವಸ್ತ್ರಾಣ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 15 ॥
ಮುಕ್ತಾಮಣಿಸುವರ್ಣಾನಿ ವಸ್ತ್ರಾಣ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 15 ॥
yathā nemāṃ pumān strī vā sītāṃ paśyatyasammataḥ |
muktāmaṇisuvarṇāni vastrāṇyābharaṇāni ca || 15 ||
muktāmaṇisuvarṇāni vastrāṇyābharaṇāni ca || 15 ||
Shloka 16
ಯದ್ಯದಿಚ್ಛೇತ್ತದೇವಾಸ್ಯಾ ದೇಯಂ ಮಚ್ಛನ್ದತೋ ಯಥಾ ।
ಯಾ ಚ ವಕ್ಷ್ಯತಿ ವೈದೇಹೀಂ ವಚನಂ ಕಿಞ್ಚಿದಪ್ರಿಯಮ್ ॥ 16 ॥
ಯಾ ಚ ವಕ್ಷ್ಯತಿ ವೈದೇಹೀಂ ವಚನಂ ಕಿಞ್ಚಿದಪ್ರಿಯಮ್ ॥ 16 ॥
yadyadicchettadevāsyā deyaṃ macchandato yathā |
yā ca vakṣyati vaidehīṃ vacanaṃ kiñcidapriyam || 16 ||
yā ca vakṣyati vaidehīṃ vacanaṃ kiñcidapriyam || 16 ||
Shloka 17
ಅಜ್ಞಾನಾದ್ಯದಿ ವಾ ಜ್ಞಾನಾನ್ನ ತಸ್ಯಾ ಜೀವಿತಂ ಪ್ರಿಯಮ್ ।
ತಥೋಕ್ತ್ವಾ ರಾಕ್ಷಸೀಸ್ತಾಸ್ತು ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ ॥ 17 ॥
ತಥೋಕ್ತ್ವಾ ರಾಕ್ಷಸೀಸ್ತಾಸ್ತು ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ ॥ 17 ॥
ajñānādyadi vā jñānānna tasyā jīvitaṃ priyam |
tathoktvā rākṣasīstāstu rākṣasendraḥ pratāpavān || 17 ||
tathoktvā rākṣasīstāstu rākṣasendraḥ pratāpavān || 17 ||
Shloka 18
ನಿಷ್ಕ್ರಮ್ಯಾನ್ತಃ ಪುರಾತ್ತಸ್ಮಾತ್ಕಿಙ್ಕೃತ್ಯಮಿತಿ ಚಿನ್ತಯನ್ ।
ದದರ್ಶಾಷ್ಟೌ ಮಹಾವೀರ್ಯಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾನ್ಪಿಶಿತಾಶನಾನ್ ॥ 18 ॥
ದದರ್ಶಾಷ್ಟೌ ಮಹಾವೀರ್ಯಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾನ್ಪಿಶಿತಾಶನಾನ್ ॥ 18 ॥
niṣkramyāntaḥ purāttasmātkiṅkṛtyamiti cintayan |
dadarśāṣṭau mahāvīryānrākṣasānpiśitāśanān || 18 ||
dadarśāṣṭau mahāvīryānrākṣasānpiśitāśanān || 18 ||
Shloka 19
ಸ ತಾನ್ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಹಾವೀರ್ಯೋ ವರದಾನೇನ ಮೋಹಿತಃ ।
ಉವಾಚೈತಾನಿದಂ ವಾಕ್ಯಂ ಪ್ರಶಸ್ಯ ಬಲವೀರ್ಯತಃ ॥ 19 ॥
ಉವಾಚೈತಾನಿದಂ ವಾಕ್ಯಂ ಪ್ರಶಸ್ಯ ಬಲವೀರ್ಯತಃ ॥ 19 ॥
sa tāndṛṣṭvā mahāvīryo varadānena mohitaḥ |
uvācaitānidaṃ vākyaṃ praśasya balavīryataḥ || 19 ||
uvācaitānidaṃ vākyaṃ praśasya balavīryataḥ || 19 ||
Shloka 20
ನಾನಾಪ್ರಹರಣಾಃ ಕ್ಷಿಪ್ರಮಿತೋ ಗಚ್ಛತ ಸತ್ವರಾಃ ।
ಜನಸ್ಥಾನಂ ಹತಸ್ಥಾನಂ ಭೂತಪೂರ್ವಂ ಖರಾಲಯಮ್ ॥ 20 ॥
ಜನಸ್ಥಾನಂ ಹತಸ್ಥಾನಂ ಭೂತಪೂರ್ವಂ ಖರಾಲಯಮ್ ॥ 20 ॥
nānāpraharaṇāḥ kṣipramito gacchata satvarāḥ |
janasthānaṃ hatasthānaṃ bhūtapūrvaṃ kharālayam || 20 ||
janasthānaṃ hatasthānaṃ bhūtapūrvaṃ kharālayam || 20 ||
Shloka 21
ತತ್ರೋಷ್ಯತಾಂ ಜನಸ್ಥಾನೇ ಶೂನ್ಯೇ ನಿಹತರಾಕ್ಷಸೇ ।
ಪೌರುಷಂ ಬಲಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ತ್ರಾಸಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ದೂರತಃ ॥ 21 ॥
ಪೌರುಷಂ ಬಲಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ತ್ರಾಸಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ದೂರತಃ ॥ 21 ॥
tatroṣyatāṃ janasthāne śūnye nihatarākṣase |
pauruṣaṃ balamāśritya trāsamutsṛjya dūrataḥ || 21 ||
pauruṣaṃ balamāśritya trāsamutsṛjya dūrataḥ || 21 ||
Shloka 22
ಬಲಂ ಹಿ ಸುಮಹದ್ಯನ್ಮೇ ಜನಸ್ಥಾನೇ ನಿವೇಶಿತಮ್ ।
ಸದೂಷಣಖರಂ ಯುದ್ಧೇ ಹತಂ ರಾಮೇಣ ಸಾಯಕೈಃ ॥ 22 ॥
ಸದೂಷಣಖರಂ ಯುದ್ಧೇ ಹತಂ ರಾಮೇಣ ಸಾಯಕೈಃ ॥ 22 ॥
balaṃ hi sumahadyanme janasthāne niveśitam |
sadūṣaṇakharaṃ yuddhe hataṃ rāmeṇa sāyakaiḥ || 22 ||
sadūṣaṇakharaṃ yuddhe hataṃ rāmeṇa sāyakaiḥ || 22 ||
Shloka 23
ತತ ಕ್ರೋಧೋ ಮಮಾಮರ್ಷಾದ್ಧೈರ್ಯಸ್ಯೋಪರಿ ವರ್ತತೇ ।
ವೈರಂ ಚ ಸುಮಹಜ್ಜಾತಂ ರಾಮಂ ಪ್ರತಿ ಸುದಾರುಣಮ್ ॥ 23 ॥
ವೈರಂ ಚ ಸುಮಹಜ್ಜಾತಂ ರಾಮಂ ಪ್ರತಿ ಸುದಾರುಣಮ್ ॥ 23 ॥
tata krodho mamāmarṣāddhairyasyopari vartate |
vairaṃ ca sumahajjātaṃ rāmaṃ prati sudāruṇam || 23 ||
vairaṃ ca sumahajjātaṃ rāmaṃ prati sudāruṇam || 23 ||
Shloka 24
ನಿರ್ಯಾತಯಿತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ತಚ್ಚ ವೈರಮಹಂ ರಿಪೋಃ ।
ನ ಹಿ ಲಪ್ಸ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ನಿದ್ರಾಮಹತ್ವಾ ಸಂಯುಗೇ ರಿಪುಮ್ ॥ 24 ॥
ನ ಹಿ ಲಪ್ಸ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ನಿದ್ರಾಮಹತ್ವಾ ಸಂಯುಗೇ ರಿಪುಮ್ ॥ 24 ॥
niryātayitumicchāmi tacca vairamahaṃ ripoḥ |
na hi lapsyāmyahaṃ nidrāmahatvā saṃyuge ripum || 24 ||
na hi lapsyāmyahaṃ nidrāmahatvā saṃyuge ripum || 24 ||
Shloka 25
ತಂ ತ್ವಿದಾನೀಮಹಂ ಹತ್ವಾ ಖರದೂಷಣಘಾತಿನಮ್ ।
ರಾಮಂ ಶರ್ಮೋಪಲಪ್ಸ್ಯಾಮಿ ಧನಂ ಲಬ್ಧ್ವೇವ ನಿರ್ಧನಃ ॥ 25 ॥
ರಾಮಂ ಶರ್ಮೋಪಲಪ್ಸ್ಯಾಮಿ ಧನಂ ಲಬ್ಧ್ವೇವ ನಿರ್ಧನಃ ॥ 25 ॥
taṃ tvidānīmahaṃ hatvā kharadūṣaṇaghātinam |
rāmaṃ śarmopalapsyāmi dhanaṃ labdhveva nirdhanaḥ || 25 ||
rāmaṃ śarmopalapsyāmi dhanaṃ labdhveva nirdhanaḥ || 25 ||
Shloka 26
ಜನಸ್ಥಾನೇ ವಸದ್ಭಿಸ್ತು ಭವದ್ಭೀರಾಮಮಾಶ್ರಿತಾ ।
ಪ್ರವೃತ್ತಿರುಪನೇತವ್ಯಾ ಕಿಞ್ಕರೋತೀತಿ ತತ್ತ್ವತಃ ॥ 26 ॥
ಪ್ರವೃತ್ತಿರುಪನೇತವ್ಯಾ ಕಿಞ್ಕರೋತೀತಿ ತತ್ತ್ವತಃ ॥ 26 ॥
janasthāne vasadbhistu bhavadbhīrāmamāśritā |
pravṛttirupanetavyā kiñkarotīti tattvataḥ || 26 ||
pravṛttirupanetavyā kiñkarotīti tattvataḥ || 26 ||
Shloka 27
ಅಪ್ರಮಾದಾಚ್ಚ ಗನ್ತವ್ಯಂ ಸರ್ವೈರಪಿ ನಿಶಾಚರೈಃ ।
ಕರ್ತವ್ಯಶ್ಚ ಸದಾ ಯತ್ನೋ ರಾಘವಸ್ಯ ವಧಂ ಪ್ರತಿ ॥ 27 ॥
ಕರ್ತವ್ಯಶ್ಚ ಸದಾ ಯತ್ನೋ ರಾಘವಸ್ಯ ವಧಂ ಪ್ರತಿ ॥ 27 ॥
apramādācca gantavyaṃ sarvairapi niśācaraiḥ |
kartavyaśca sadā yatno rāghavasya vadhaṃ prati || 27 ||
kartavyaśca sadā yatno rāghavasya vadhaṃ prati || 27 ||
Shloka 28
ಯುಷ್ಮಾಕಂ ಚ ಬಲಜ್ಞೋಽಹಂ ಬಹುಶೋ ರಣಮೂರ್ಧನಿ ।
ಅತಶ್ಚಾಸ್ಮಿನ್ ಜನಸ್ಥಾನೇ ಮಯಾ ಯೂಯಂ ನಿಯೋಜಿತಾಃ ॥ 28 ॥
ಅತಶ್ಚಾಸ್ಮಿನ್ ಜನಸ್ಥಾನೇ ಮಯಾ ಯೂಯಂ ನಿಯೋಜಿತಾಃ ॥ 28 ॥
yuṣmākaṃ ca balajño'haṃ bahuśo raṇamūrdhani |
ataścāsmin janasthāne mayā yūyaṃ niyojitāḥ || 28 ||
ataścāsmin janasthāne mayā yūyaṃ niyojitāḥ || 28 ||
Shloka 29
ತತಃ ಪ್ರಿಯಂ ವಾಕ್ಯಮುಪೇತ್ಯ ರಾಕ್ಷಸಾ ಮಹಾರ್ಥಮಷ್ಟಾವಭಿವಾದ್ಯ ರಾವಣಮ್ ।
ವಿಹಾಯ ಲಙ್ಕಾಂ ಸಹಿತಾಃ ಪ್ರತಸ್ಥಿರೇ ಯತೋ ಜನಸ್ಥಾನಮಲಕ್ಷ್ಯದರ್ಶನಾಃ ॥ 29 ॥
ವಿಹಾಯ ಲಙ್ಕಾಂ ಸಹಿತಾಃ ಪ್ರತಸ್ಥಿರೇ ಯತೋ ಜನಸ್ಥಾನಮಲಕ್ಷ್ಯದರ್ಶನಾಃ ॥ 29 ॥
tataḥ priyaṃ vākyamupetya rākṣasā mahārthamaṣṭāvabhivādya rāvaṇam |
vihāya laṅkāṃ sahitāḥ pratasthire yato janasthānamalakṣyadarśanāḥ || 29 ||
vihāya laṅkāṃ sahitāḥ pratasthire yato janasthānamalakṣyadarśanāḥ || 29 ||
Shloka 30
ತತಸ್ತು ಸೀತಾಮುಪಲಭ್ಯ ರಾವಣಃ ಸುಸಮ್ಪ್ರಹೃಷ್ಟಃ ಪರಿಗೃಹ್ಯ ಮೈಥಿಲೀಮ್ ।
ಪ್ರಸಜ್ಯ ರಾಮೇಣ ಚ ವೈರಮುತ್ತಮಂ ಬಭೂವ ಮೋಹಾನ್ಮುದಿತಸ್ಸರಾಕ್ಷಸಃ ॥ 30 ॥
ಪ್ರಸಜ್ಯ ರಾಮೇಣ ಚ ವೈರಮುತ್ತಮಂ ಬಭೂವ ಮೋಹಾನ್ಮುದಿತಸ್ಸರಾಕ್ಷಸಃ ॥ 30 ॥
tatastu sītāmupalabhya rāvaṇaḥ susamprahṛṣṭaḥ parigṛhya maithilīm |
prasajya rāmeṇa ca vairamuttamaṃ babhūva mohānmuditassarākṣasaḥ || 30 ||
prasajya rāmeṇa ca vairamuttamaṃ babhūva mohānmuditassarākṣasaḥ || 30 ||
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಚತುಃಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ चतुःपञ्चाशस्सर्गः ।
ह्रियमाणा तु वैदेही कञ्चिन्नाथमपश्यती ।
ददर्श गिरिशृङ्गस्थान्पञ्च वानरपुङ्गवान् ॥ 1 ॥
तेषां मध्ये विशालाक्षी कौशेयं कनकप्रभम् ।
उत्तरीयं वरारोहा शुभान्याभरणानि च ॥ 2 ॥
मुमोच यदि रामाय शंसेयुरिति मैथिली ।
वस्त्रमुत्सृज्य तन्मध्ये निक्षिप्तं सहभूषणम् ॥ 3 ॥
सम्भ्रमात्तु दशग्रीवस्तत्कर्म न स बुद्धवान् ।
पिङ्गाक्षास्तां विशालाक्षीं नेत्रैरनिमिषैरिव ॥ 4 ॥
विक्रोशन्तीं तथा सीतां ददृशुर्वानरर्षभाः ।
स च पम्पामतिक्रम्य लङ्कामभिमुखः पुरीम् ॥ 5 ॥
जगाम रुदतीं गृह्य वैदेहीं राक्षसेश्वरः ।
तां जहार सुसंहृष्टो रावणो मृत्युमात्मनः ॥ 6 ॥
उत्सङ्गेनेव भुजगीं तीक्ष्णदंष्ट्रां महाविषाम् ।
वनानि सरितश्शैलान्त्सरांसि च विहायसा ॥ 7 ॥
स क्षिप्रं समतीयाय शरश्चापादिव च्युतः ।
तिमिनक्रनिकेतं तु वरुणालयमक्षयम् ॥ 8 ॥
सरितां शरणं गत्वा समतीयाय सागरम् ।
सम्भ्रमात्परिवृत्तोर्मी रुद्धमीनमहोरगः ॥ 9 ॥
वैदेह्यां ह्रियमाणायां बभूव वरुणालयः ।
अन्तरिक्षगता वाचस्ससृजुश्चारणास्तदा ॥ 10 ॥
एतदन्तो दशग्रीव इति सिद्धास्तदाब्रुवन् ।
स तु सीतां विवेष्टन्तीमङ्केनादाय रावणः ॥ 11 ॥
प्रविवेश पुरीं लङ्कां रूपिणीं मृत्युमात्मनः ।
सोऽभिगम्य पुरीं लङ्कां सुविभक्तमहापथाम् ॥ 12 ॥
संरूढकक्ष्याबहुलं स्वमन्तःपुरमाविशत् ।
तत्र तामसितापाङ्गां शोकमोहपरायणाम् ॥ 13 ॥
निदधे रावणस्सीतां मयो मायामिवस्त्रियम् ।
अब्रवीच्च दशग्रीवः पिशाचीर्घोरदर्शनाः ॥ 14 ॥
यथा नेमां पुमान् स्त्री वा सीतां पश्यत्यसम्मतः ।
मुक्तामणिसुवर्णानि वस्त्राण्याभरणानि च ॥ 15 ॥
यद्यदिच्छेत्तदेवास्या देयं मच्छन्दतो यथा ।
या च वक्ष्यति वैदेहीं वचनं किञ्चिदप्रियम् ॥ 16 ॥
अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानान्न तस्या जीवितं प्रियम् ।
तथोक्त्वा राक्षसीस्तास्तु राक्षसेन्द्रः प्रतापवान् ॥ 17 ॥
निष्क्रम्यान्तः पुरात्तस्मात्किङ्कृत्यमिति चिन्तयन् ।
ददर्शाष्टौ महावीर्यान्राक्षसान्पिशिताशनान् ॥ 18 ॥
स तान्दृष्ट्वा महावीर्यो वरदानेन मोहितः ।
उवाचैतानिदं वाक्यं प्रशस्य बलवीर्यतः ॥ 19 ॥
नानाप्रहरणाः क्षिप्रमितो गच्छत सत्वराः ।
जनस्थानं हतस्थानं भूतपूर्वं खरालयम् ॥ 20 ॥
तत्रोष्यतां जनस्थाने शून्ये निहतराक्षसे ।
पौरुषं बलमाश्रित्य त्रासमुत्सृज्य दूरतः ॥ 21 ॥
बलं हि सुमहद्यन्मे जनस्थाने निवेशितम् ।
सदूषणखरं युद्धे हतं रामेण सायकैः ॥ 22 ॥
तत क्रोधो ममामर्षाद्धैर्यस्योपरि वर्तते ।
वैरं च सुमहज्जातं रामं प्रति सुदारुणम् ॥ 23 ॥
निर्यातयितुमिच्छामि तच्च वैरमहं रिपोः ।
न हि लप्स्याम्यहं निद्रामहत्वा संयुगे रिपुम् ॥ 24 ॥
तं त्विदानीमहं हत्वा खरदूषणघातिनम् ।
रामं शर्मोपलप्स्यामि धनं लब्ध्वेव निर्धनः ॥ 25 ॥
जनस्थाने वसद्भिस्तु भवद्भीराममाश्रिता ।
प्रवृत्तिरुपनेतव्या किञ्करोतीति तत्त्वतः ॥ 26 ॥
अप्रमादाच्च गन्तव्यं सर्वैरपि निशाचरैः ।
कर्तव्यश्च सदा यत्नो राघवस्य वधं प्रति ॥ 27 ॥
युष्माकं च बलज्ञोऽहं बहुशो रणमूर्धनि ।
अतश्चास्मिन् जनस्थाने मया यूयं नियोजिताः ॥ 28 ॥
ततः प्रियं वाक्यमुपेत्य राक्षसा महार्थमष्टावभिवाद्य रावणम् ।
विहाय लङ्कां सहिताः प्रतस्थिरे यतो जनस्थानमलक्ष्यदर्शनाः ॥ 29 ॥
ततस्तु सीतामुपलभ्य रावणः सुसम्प्रहृष्टः परिगृह्य मैथिलीम् ।
प्रसज्य रामेण च वैरमुत्तमं बभूव मोहान्मुदितस्सराक्षसः ॥ 30 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे चतुःपञ्चाशस्सर्गः ॥
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.