ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಸಪ್ತವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಖರಂ ತು ರಾಮಾಭಿಮುಖಂ ಪ್ರಯಾನ್ತಂ ವಾಹಿನೀಪತಿಃ ।
ರಾಕ್ಷಸಸ್ತ್ರಿಶಿರಾ ನಾಮ ಸನ್ನಿಪತ್ಯೇದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 1 ॥
ಮಾಂ ನಿಯೋಜಯ ವಿಕ್ರಾನ್ತ ಸನ್ನಿವರ್ತಸ್ವ ಸಾಹಸಾತ್ ।
ಪಶ್ಯ ರಾಮಂ ಮಹಾಬಾಹುಂ ಸಂಯುಗೇ ವಿನಿಪಾತಿತಮ್ ॥ 2 ॥
ಪ್ರತಿಜಾನಾಮಿ ತೇ ಸತ್ಯಮಾಯುಧಂ ಚಾಹಮಾಲಭೇ ।
ಯಥಾ ರಾಮಂ ವಧಿಷ್ಯಾಮಿ ವಧಾರ್ಹಂ ಸರ್ವರಕ್ಷಸಾಮ್ ॥ 3 ॥
ಅಹಂ ವಾಸ್ಯ ರಣೇ ಮೃತ್ಯುರೇಷ ವಾ ಸಮರೇ ಮಮ ।
ವಿನಿವೃತ್ಯ ರಣೋತ್ಸಾಹಾನ್ಮುಹೂರ್ತಂ ಪ್ರಾಶ್ನಿಕೋ ಭವ ॥ 4 ॥
ಪ್ರಹೃಷ್ಟೋ ವಾ ಹತೇ ರಾಮೇ ಜನಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಯಾಸ್ಯಸಿ ।
ಮಯಿ ವಾ ನಿಹತೇ ರಾಮಂ ಸಂಯುಗಾಯೋಪಯಾಸ್ಯಸಿ ॥ 5 ॥
ಖರಸ್ತ್ರಿಶಿರಸಾ ತೇನ ಮೃತ್ಯುಲೋಭಾತ್ಪ್ರಸಾದಿತಃ ।
ಗಚ್ಛ ಯುಧ್ಯೇತ್ಯನುಜ್ಞಾತೋ ರಾಘವಾಭಿಮುಖೋ ಯಯೌ ॥ 6 ॥
ತ್ರಿಶಿರಾಶ್ಚ ರಥೇನೈವ ವಾಜಿಯುಕ್ತೇನ ಭಾಸ್ವತಾ ।
ಅಭ್ಯದ್ರವದ್ರಣೇ ರಾಮಂ ತ್ರಿಶೃಙ್ಗ ಇವ ಪರ್ವತಃ ॥ 7 ॥
ಶರಧಾರಾಸಮೂಹಾನ್ಸ ಮಹಾಮೇಘ ಇವೋತ್ಸೃಜನ್ ।
ವ್ಯಸೃಜತ್ಸದೃಶಂ ನಾದಂ ಜಲಾರ್ದ್ರಸ್ಯ ತು ದುನ್ದುಭೇಃ ॥ 8 ॥
ಆಗಚ್ಛನ್ತಂ ತ್ರಿಶಿರಸಂ ರಾಕ್ಷಸಂ ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ರಾಘವಃ ।
ಧನುಷಾ ಪ್ರತಿಜಗ್ರಾಹ ವಿಧುನ್ವನ್ಸಾಯಕಾನ್ ಶಿತಾನ್ ॥ 9 ॥
ಸ ಸಮ್ಪ್ರಹಾರಸ್ತುಮುಲೋ ರಾಮತ್ರಿಶಿರಸೋರ್ಮಹಾನ್ ।
ಬಭೂವಾತೀವ ಬಲಿನೋಸ್ಸಿಂಹಕುಞ್ಜರಯೋರಿವ ॥ 10 ॥
ತತಸ್ತ್ರಿಶಿರಸಾ ಬಾಣೈರ್ಲಲಾಟೇ ತಾಡಿತಸ್ತ್ರಿಭಿಃ ।
ಅಮರ್ಷೀ ಕುಪಿತೋರಾಮಸ್ಸಂರಬ್ಧಮಿದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 11 ॥
ಅಹೋ ವಿಕ್ರಮಶೂರಸ್ಯ ರಾಕ್ಷಸಸ್ಯೇದೃಶಂ ಬಲಮ್ ।
ಪುಷ್ಪೈರಿವ ಶರೈರ್ಯಸ್ಯ ಲಲಾಟೇಽಸ್ಮಿನ್ಪರಿಕ್ಷತಃ ॥ 12 ॥
ಮಮಾಪಿ ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಣೀಷ್ವ ಶರಾಂಶ್ಚಾಪಗುಣಾಚ್ಚ್ಯುತಾನ್ ।
ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತು ಸಂರಬ್ಧಶ್ಶರಾನಾಶೀವಿಷೋಪಮಾನ್ ॥ 13 ॥
ತ್ರಿಶಿರೋವಕ್ಷಸಿ ಕ್ರುದ್ಧೋ ನಿಜಘಾನ ಚತುರ್ದಶ ।
ಚತುರ್ಭಿಸ್ತುರಗಾನಸ್ಯ ಶರೈಃ ಸನ್ನತಪರ್ವಭಿಃ ॥ 14 ॥
ನ್ಯಪಾತಯತ ತೇಜಸ್ವೀ ಚತುರಸ್ತಸ್ಯ ವಾಜಿನಃ ।
ಅಷ್ಟಭಿಸ್ಸಾಯಕೈಸ್ಸೂತಂ ರಥೋಪಸ್ಥಾನ್ನ್ಯಪಾತಯತ್ ॥ 15 ॥
ರಾಮಶ್ಚಿಚ್ಛೇದ ಬಾಣೇನ ಧ್ವಜಂ ಚಾಸ್ಯ ಸಮುಚ್ಛ್ರಿತಮ್ ।
ತತೋ ಹತರಥಾತ್ತಸ್ಮಾದುತ್ಪತನ್ತಂ ನಿಶಾಚರಮ್ ॥ 16 ॥
ಬಿಭೇದ ರಾಮಸ್ತಂ ಬಾಣೈರ್ಹೃದಯೇ ಸೋಽಭವಜ್ಜಡಃ ।
ಸಾಯಕೈಶ್ಚಾಪ್ರಮೇಯಾತ್ಮಾ ಸಾಮರ್ಷಸ್ತಸ್ಯ ರಕ್ಷಸಃ ॥ 17 ॥
ಶಿರಾಂಸ್ಯಪಾತಯದ್ರಾಮೋ ವೇಗವದ್ಭಿಸ್ತ್ರಿಭಿಶ್ಶಿತೈಃ ।
ಸ ಭೂಮೌ ರುಧಿರೋದ್ಗಾರೀ ರಾಮಬಾಣಾಭಿಪೀಡಿತಃ ॥ 18 ॥
ನ್ಯಪತತ್ಪತಿತೈಃ ಪೂರ್ವಂ ಸ್ವಶಿರೋಭಿರ್ನಿಶಾಚರಃ ।
ಹತಶೇಷಾಸ್ತತೋ ಭಗ್ನಾ ರಾಕ್ಷಸಾಃ ಖರಸಂಶ್ರಯಾ ॥ 19 ॥
ದ್ರವನ್ತಿ ಸ್ಮ ನ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ವ್ಯಾಘ್ರತ್ರಸ್ತಾ ಮೃಗಾ ಇವ ।
ತಾನ್ಖರೋ ದ್ರವತೋ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ನಿವರ್ತ್ಯ ರುಷಿತಸ್ಸ್ವಯಮ್ ॥ 20 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಸಪ್ತವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha saptaviṃśassargaḥ |
kharaṃ tu rāmābhimukhaṃ prayāntaṃ vāhinīpatiḥ |
rākṣasastriśirā nāma sannipatyedamabravīt || 1 ||
māṃ niyojaya vikrānta sannivartasva sāhasāt |
paśya rāmaṃ mahābāhuṃ saṃyuge vinipātitam || 2 ||
pratijānāmi te satyamāyudhaṃ cāhamālabhe |
yathā rāmaṃ vadhiṣyāmi vadhārhaṃ sarvarakṣasām || 3 ||
ahaṃ vāsya raṇe mṛtyureṣa vā samare mama |
vinivṛtya raṇotsāhānmuhūrtaṃ prāśniko bhava || 4 ||
prahṛṣṭo vā hate rāme janasthānaṃ prayāsyasi |
mayi vā nihate rāmaṃ saṃyugāyopayāsyasi || 5 ||
kharastriśirasā tena mṛtyulobhātprasāditaḥ |
gaccha yudhyetyanujñāto rāghavābhimukho yayau || 6 ||
triśirāśca rathenaiva vājiyuktena bhāsvatā |
abhyadravadraṇe rāmaṃ triśṛṅga iva parvataḥ || 7 ||
śaradhārāsamūhānsa mahāmegha ivotsṛjan |
vyasṛjatsadṛśaṃ nādaṃ jalārdrasya tu dundubheḥ || 8 ||
āgacchantaṃ triśirasaṃ rākṣasaṃ prekṣya rāghavaḥ |
dhanuṣā pratijagrāha vidhunvansāyakān śitān || 9 ||
sa samprahārastumulo rāmatriśirasormahān |
babhūvātīva balinossiṃhakuñjarayoriva || 10 ||
tatastriśirasā bāṇairlalāṭe tāḍitastribhiḥ |
amarṣī kupitorāmassaṃrabdhamidamabravīt || 11 ||
aho vikramaśūrasya rākṣasasyedṛśaṃ balam |
puṣpairiva śarairyasya lalāṭe'sminparikṣataḥ || 12 ||
mamāpi pratigṛhṇīṣva śarāṃścāpaguṇāccyutān |
evamuktvā tu saṃrabdhaśśarānāśīviṣopamān || 13 ||
triśirovakṣasi kruddho nijaghāna caturdaśa |
caturbhisturagānasya śaraiḥ sannataparvabhiḥ || 14 ||
nyapātayata tejasvī caturastasya vājinaḥ |
aṣṭabhissāyakaissūtaṃ rathopasthānnyapātayat || 15 ||
rāmaściccheda bāṇena dhvajaṃ cāsya samucchritam |
tato hatarathāttasmādutpatantaṃ niśācaram || 16 ||
bibheda rāmastaṃ bāṇairhṛdaye so'bhavajjaḍaḥ |
sāyakaiścāprameyātmā sāmarṣastasya rakṣasaḥ || 17 ||
śirāṃsyapātayadrāmo vegavadbhistribhiśśitaiḥ |
sa bhūmau rudhirodgārī rāmabāṇābhipīḍitaḥ || 18 ||
nyapatatpatitaiḥ pūrvaṃ svaśirobhirniśācaraḥ |
hataśeṣāstato bhagnā rākṣasāḥ kharasaṃśrayā || 19 ||
dravanti sma na tiṣṭhanti vyāghratrastā mṛgā iva |
tānkharo dravato dṛṣṭvā nivartya ruṣitassvayam || 20 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptaviṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ सप्तविंशस्सर्गः ।
खरं तु रामाभिमुखं प्रयान्तं वाहिनीपतिः ।
राक्षसस्त्रिशिरा नाम सन्निपत्येदमब्रवीत् ॥ 1 ॥
मां नियोजय विक्रान्त सन्निवर्तस्व साहसात् ।
पश्य रामं महाबाहुं संयुगे विनिपातितम् ॥ 2 ॥
प्रतिजानामि ते सत्यमायुधं चाहमालभे ।
यथा रामं वधिष्यामि वधार्हं सर्वरक्षसाम् ॥ 3 ॥
अहं वास्य रणे मृत्युरेष वा समरे मम ।
विनिवृत्य रणोत्साहान्मुहूर्तं प्राश्निको भव ॥ 4 ॥
प्रहृष्टो वा हते रामे जनस्थानं प्रयास्यसि ।
मयि वा निहते रामं संयुगायोपयास्यसि ॥ 5 ॥
खरस्त्रिशिरसा तेन मृत्युलोभात्प्रसादितः ।
गच्छ युध्येत्यनुज्ञातो राघवाभिमुखो ययौ ॥ 6 ॥
त्रिशिराश्च रथेनैव वाजियुक्तेन भास्वता ।
अभ्यद्रवद्रणे रामं त्रिशृङ्ग इव पर्वतः ॥ 7 ॥
शरधारासमूहान्स महामेघ इवोत्सृजन् ।
व्यसृजत्सदृशं नादं जलार्द्रस्य तु दुन्दुभेः ॥ 8 ॥
आगच्छन्तं त्रिशिरसं राक्षसं प्रेक्ष्य राघवः ।
धनुषा प्रतिजग्राह विधुन्वन्सायकान् शितान् ॥ 9 ॥
स सम्प्रहारस्तुमुलो रामत्रिशिरसोर्महान् ।
बभूवातीव बलिनोस्सिंहकुञ्जरयोरिव ॥ 10 ॥
ततस्त्रिशिरसा बाणैर्ललाटे ताडितस्त्रिभिः ।
अमर्षी कुपितोरामस्संरब्धमिदमब्रवीत् ॥ 11 ॥
अहो विक्रमशूरस्य राक्षसस्येदृशं बलम् ।
पुष्पैरिव शरैर्यस्य ललाटेऽस्मिन्परिक्षतः ॥ 12 ॥
ममापि प्रतिगृह्णीष्व शरांश्चापगुणाच्च्युतान् ।
एवमुक्त्वा तु संरब्धश्शरानाशीविषोपमान् ॥ 13 ॥
त्रिशिरोवक्षसि क्रुद्धो निजघान चतुर्दश ।
चतुर्भिस्तुरगानस्य शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ 14 ॥
न्यपातयत तेजस्वी चतुरस्तस्य वाजिनः ।
अष्टभिस्सायकैस्सूतं रथोपस्थान्न्यपातयत् ॥ 15 ॥
रामश्चिच्छेद बाणेन ध्वजं चास्य समुच्छ्रितम् ।
ततो हतरथात्तस्मादुत्पतन्तं निशाचरम् ॥ 16 ॥
बिभेद रामस्तं बाणैर्हृदये सोऽभवज्जडः ।
सायकैश्चाप्रमेयात्मा सामर्षस्तस्य रक्षसः ॥ 17 ॥
शिरांस्यपातयद्रामो वेगवद्भिस्त्रिभिश्शितैः ।
स भूमौ रुधिरोद्गारी रामबाणाभिपीडितः ॥ 18 ॥
न्यपतत्पतितैः पूर्वं स्वशिरोभिर्निशाचरः ।
हतशेषास्ततो भग्ना राक्षसाः खरसंश्रया ॥ 19 ॥
द्रवन्ति स्म न तिष्ठन्ति व्याघ्रत्रस्ता मृगा इव ।
तान्खरो द्रवतो दृष्ट्वा निवर्त्य रुषितस्स्वयम् ॥ 20 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे सप्तविंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha saptaviṃśassargaḥ |
kharaṃ tu rāmābhimukhaṃ prayāntaṃ vāhinīpatiḥ |
rākṣasastriśirā nāma sannipatyedamabravīt || 1 ||
māṃ niyojaya vikrānta sannivartasva sāhasāt |
paśya rāmaṃ mahābāhuṃ saṃyuge vinipātitam || 2 ||
pratijānāmi te satyamāyudhaṃ cāhamālabhe |
yathā rāmaṃ vadhiṣyāmi vadhārhaṃ sarvarakṣasām || 3 ||
ahaṃ vāsya raṇe mṛtyureṣa vā samare mama |
vinivṛtya raṇotsāhānmuhūrtaṃ prāśniko bhava || 4 ||
prahṛṣṭo vā hate rāme janasthānaṃ prayāsyasi |
mayi vā nihate rāmaṃ saṃyugāyopayāsyasi || 5 ||
kharastriśirasā tena mṛtyulobhātprasāditaḥ |
gaccha yudhyetyanujñāto rāghavābhimukho yayau || 6 ||
triśirāśca rathenaiva vājiyuktena bhāsvatā |
abhyadravadraṇe rāmaṃ triśṛṅga iva parvataḥ || 7 ||
śaradhārāsamūhānsa mahāmegha ivotsṛjan |
vyasṛjatsadṛśaṃ nādaṃ jalārdrasya tu dundubheḥ || 8 ||
āgacchantaṃ triśirasaṃ rākṣasaṃ prekṣya rāghavaḥ |
dhanuṣā pratijagrāha vidhunvansāyakān śitān || 9 ||
sa samprahārastumulo rāmatriśirasormahān |
babhūvātīva balinossiṃhakuñjarayoriva || 10 ||
tatastriśirasā bāṇairlalāṭe tāḍitastribhiḥ |
amarṣī kupitorāmassaṃrabdhamidamabravīt || 11 ||
aho vikramaśūrasya rākṣasasyedṛśaṃ balam |
puṣpairiva śarairyasya lalāṭe'sminparikṣataḥ || 12 ||
mamāpi pratigṛhṇīṣva śarāṃścāpaguṇāccyutān |
evamuktvā tu saṃrabdhaśśarānāśīviṣopamān || 13 ||
triśirovakṣasi kruddho nijaghāna caturdaśa |
caturbhisturagānasya śaraiḥ sannataparvabhiḥ || 14 ||
nyapātayata tejasvī caturastasya vājinaḥ |
aṣṭabhissāyakaissūtaṃ rathopasthānnyapātayat || 15 ||
rāmaściccheda bāṇena dhvajaṃ cāsya samucchritam |
tato hatarathāttasmādutpatantaṃ niśācaram || 16 ||
bibheda rāmastaṃ bāṇairhṛdaye so'bhavajjaḍaḥ |
sāyakaiścāprameyātmā sāmarṣastasya rakṣasaḥ || 17 ||
śirāṃsyapātayadrāmo vegavadbhistribhiśśitaiḥ |
sa bhūmau rudhirodgārī rāmabāṇābhipīḍitaḥ || 18 ||
nyapatatpatitaiḥ pūrvaṃ svaśirobhirniśācaraḥ |
hataśeṣāstato bhagnā rākṣasāḥ kharasaṃśrayā || 19 ||
dravanti sma na tiṣṭhanti vyāghratrastā mṛgā iva |
tānkharo dravato dṛṣṭvā nivartya ruṣitassvayam || 20 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptaviṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.