ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಸಪ್ತದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಕೃತಾಭಿಷೇಕೋ ರಾಮಸ್ತು ಸೀತಾ ಸೌಮಿತ್ರಿರೇವ ಚ ।
ತಸ್ಮಾದ್ಗೋದಾವರೀತೀರಾತ್ತತೋ ಜಗ್ಮುಸ್ವಮಾಶ್ರಮಮ್ ॥ 1 ॥
ಆಶ್ರಮಂ ತಮುಪಾಗಮ್ಯ ರಾಘವಸ್ಸಹ ಲಕ್ಷ್ಮಣಃ ।
ಕೃತ್ವಾ ಪೌರ್ವಾಹ್ಣಿಕಂ ಕರ್ಮ ಪರ್ಣಶಾಲಾಮುಪಾಗಮತ್ ॥ 2 ॥
ಉವಾಸ ಸುಖಿತಸ್ತತ್ರ ಪೂಜ್ಯಮಾನೋ ಮಹರ್ಷಿಭಿಃ ।
ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನ ಸಹ ಭ್ರಾತ್ರಾ ಚಕಾರ ವಿವಿಧಾಃ ಕಥಾಃ ॥ 3 ॥
ಸ ರಾಮಃ ಪರ್ಣಶಾಲಾಯಾಮಾಸೀನಸ್ಸಹ ಸೀತಯಾ ।
ವಿರರಾಜ ಮಹಾಬಾಹುಶ್ಚಿತ್ರಯಾ ಚನ್ದ್ರಮಾಃ ಇವ ॥ 4 ॥
ತದಾಽಽಸೀನಸ್ಯ ರಾಮಸ್ಯ ಕಥಾಸಂಸಕ್ತಚೇತಸಃ ।
ತಂ ದೇಶಂ ರಾಕ್ಷಸೀ ಕಾಚಿದಾಜಗಾಮ ಯದೃಚ್ಛಯಾ ॥ 5 ॥
ಸಾ ತು ಶೂರ್ಪಣಖಾ ನಾಮ ದಶಗ್ರೀವಸ್ಯ ರಾಕ್ಷಸಃ ।
ಭಗಿನೀ ರಾಮಮಾಸಾದ್ಯ ದದರ್ಶ ತ್ರಿದಶೋಪಮಮ್ ॥ 6 ॥
ಸಿಂಹೋರಸ್ಕಂ ಮಹಾಬಾಹುಂ ಪದ್ಮಪತ್ರನಿಭೇಕ್ಷಣಮ್ ।
ಆಜಾನುಬಾಹುಂ ದೀಪ್ತಾಸ್ಯಮತೀವ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನಮ್ ॥ 7 ॥
ಗಜವಿಕ್ರಾನ್ತಗಮನಂ ಜಟಾಮಣ್ಡಲಧಾರಿಣಮ್ ।
ಸುಕುಮಾರಂ ಮಹಾಸತ್ತ್ವಂ ಪಾರ್ಥಿವವ್ಯಞ್ಜನಾನ್ವಿತಮ್ ॥ 8 ॥
ರಾಮಮಿನ್ದೀವರಶ್ಯಾಮಂ ಕನ್ದರ್ಪಸದೃಶಪ್ರಭಮ್ ।
ಬಭೂವೇನ್ದ್ರೋಪಮಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ರಾಕ್ಷಸೀ ಕಾಮಮೋಹಿತಾ ॥ 9 ॥
ಸುಮುಖಂ ದುರ್ಮುಖೀ ರಾಮಂ ವೃತ್ತಮಧ್ಯಂ ಮಹೋದರೀ ।
ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಂ ವಿರೂಪಾಕ್ಷೀ ಸುಕೇಶಂ ತಾಮ್ರಮೂರ್ಧಜಾ ॥ 10 ॥
ಪ್ರೀತಿರೂಪಂ ವಿರೂಪಾ ಸಾ ಸುಸ್ವರಂ ಭೈರವಸ್ವರಾ ।
ತರುಣಂ ದಾರುಣಾ ವೃದ್ಧಾ ದಕ್ಷಿಣಂ ವಾಮಭಾಷಿಣೀ ॥ 11 ॥
ನ್ಯಾಯವೃತ್ತಂ ಸುದುರ್ವೃತ್ತಾ ಪ್ರಿಯಮಪ್ರಿಯದರ್ಶನಾ ।
ಶರೀರಜಸಮಾವಿಷ್ಟಾ ರಾಕ್ಷಸೀ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 12 ॥
ಜಟೀ ತಾಪಸರೂಪೇಣ ಸಭಾರ್ಯಶ್ಶರಚಾಪಧೃತ್ ।
ಆಗತಸ್ತ್ವಮಿಮಂ ದೇಶಂ ಕಥಂ ರಾಕ್ಷಸಸೇವಿತಮ್ ॥ 13 ॥
ಕಿಮಾಗಮನಕೃತ್ಯಂ ತೇ ತತ್ತ್ವಮಾಖ್ಯಾತುಮರ್ಹಸಿ ।
ಏವಮುಕ್ತಸ್ತು ರಾಕ್ಷಸ್ಯಾ ಶೂರ್ಪಣಖ್ಯಾ ಪರನ್ತಪಃ ॥ 14 ॥
ಋಜುಬುದ್ಧಿತಯಾ ಸರ್ವಮಾಖ್ಯಾತುಮುಪಚಕ್ರಮೇ ।
ಅನೃತಂ ನ ಹಿ ರಾಮಸ್ಯ ಕದಾಚಿದಪಿ ಸಮ್ಮತಮ್ ॥ 15 ॥
ವಿಶೇಷೇಣಾಽಶ್ರಮಸ್ಥಸ್ಯ ಸಮೀಪೇ ಸ್ತ್ರೀಜನಸ್ಯ ಚ ।
ಆಸೀದ್ಧಶರಥೋ ನಾಮ ರಾಜಾ ತ್ರಿದಶವಿಕ್ರಮಃ ॥ 16 ॥
ತಸ್ಯಾಹಮಗ್ರಜಃ ಪುತ್ರೋ ರಾಮೋ ನಾಮ ಜನೈಶ್ಶ್ರುತಃ ।
ಭ್ರಾತಾಽಯಂ ಲಕ್ಷ್ಮಣೋ ನಾಮ ಯವೀಯಾನ್ಮಾಮನುವ್ರತಃ ॥ 17 ॥
ಇಯಂ ಭಾರ್ಯಾ ಚ ವೈದೇಹೀ ಮಮ ಸೀತೇತಿ ವಿಶ್ರುತಾ ।
ನಿಯೋಗಾತ್ ತು ನರೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಪಿತುರ್ಮಾತುಶ್ಚ ಯನ್ತ್ರಿತಃ ॥ 18 ॥
ಧರ್ಮಾರ್ಥಂ ಧರ್ಮಕಾಙ್ಕ್ಷೀ ಚ ವನಂ ವಸ್ತುಮಿಹಾಗತಃ ।
ತ್ವಾಂ ತು ವೇದಿತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಕಸ್ಯ ತ್ವಂ ಕಾಸಿ ಕಸ್ಯ ವಾ ॥ 19 ॥
ತ್ವಂ ಹಿ ತಾವನ್ಮನೋಜ್ಞಾಙ್ಗೀ ರಾಕ್ಷಸೀ ಪ್ರತಿಭಾಸಿ ಮೇ ।
ಇಹ ವಾ ಕಿನ್ನಿಮಿತ್ತಂ ತ್ವಮಾಗತಾ ಬ್ರೂಹಿ ತತ್ತ್ವತಃ ॥ 20 ॥
ಸಾಬ್ರವೀದ್ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ರಾಕ್ಷಸೀ ಮದನಾರ್ದಿತಾ ।
ಶ್ರೂಯತಾಂ ರಾಮ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತತ್ತ್ವಾರ್ಥಂ ವಚನಂ ಮಮ ॥ 21 ॥
ಅಹಂ ಶೂರ್ಪಣಖಾ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ಕಾಮರೂಪಿಣೀ ।
ಅರಣ್ಯಂ ವಿಚರಾಮೀದಮೇಕಾ ಸರ್ವಭಯಙ್ಕರಾ ॥ 22 ॥
ರಾವಣೋ ನಾಮ ಮೇ ಭ್ರಾತಾ ಬಲೀಯಾನ್ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಃ ।
ವೀರೋ ವಿಶ್ರವಸಃ ಪುತ್ರೋ ಯದಿ ತೇ ಶ್ರೋತ್ರಮಾಗತಃ ॥ 23 ॥
ಪ್ರವೃದ್ಧನಿದ್ರಶ್ಚ ಸದಾ ಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋ ಮಹಾಬಲಃ ।
ವಿಭೀಷಣಸ್ತು ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ನ ತು ರಾಕ್ಷಸಚೇಷ್ಟಿತಃ ॥ 24 ॥
ಪ್ರಖ್ಯಾತವೀರ್ಯೌ ಚ ರಣೇ ಭ್ರಾತರೌ ಖರದೂಷಣೌ ।
ತಾನಹಂ ಸಮತಿಕ್ರಾನ್ತಾ ರಾಮ ತ್ವಾ ಪೂರ್ವದರ್ಶನಾತ್ ॥ 25 ॥
ಸಮುಪೇತಾಸ್ಮಿ ಭಾವೇನ ಭರ್ತಾರಂ ಪುರುಷೋತ್ತಮಮ್ ।
ಅಹಂ ಪ್ರಭಾವಸಮ್ಪನ್ನಾ ಸ್ವಚ್ಛನ್ದಬಲಗಾಮಿನೀ ॥ 26 ॥
ಚಿರಾಯ ಭವ ಮೇ ಭರ್ತಾ ಸೀತಯಾ ಕಿಂ ಕರಿಷ್ಯಸಿ ।
ವಿಕೃತಾ ಚ ವಿರೂಪಾ ಚ ನ ಚೇಯಂ ಸದೃಶೀ ತವ ॥ 27 ॥
ಅಹಮೇವಾನುರೂಪಾ ತೇ ಭಾರ್ಯಾ ರೂಪೇಣ ಪಶ್ಯ ಮಾಮ್ ।
ಇಮಾಂ ವಿರೂಪಾಮಸತೀಂ ಕರಾಲಾಂ ನಿರ್ಣತೋದರೀಮ್ ॥ 28 ॥
ಅನೇನ ತೇ ಸಹ ಭ್ರಾತ್ರಾ ಭಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಮಾನುಷೀಮ್ ।
ತತಃ ಪರ್ವತಶೃಙ್ಗಾಣಿ ವನಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ ॥ 29 ॥
ಪಶ್ಯನ್ಸಹ ಮಯಾ ಕಾನ್ತ ದಣ್ಡಕಾನ್ವಿಚರಿಷ್ಯಸಿ ।
ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತಃ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥಃ ಪ್ರಹಸ್ಯ ಮದಿರೇಕ್ಷಣಾಮ್ ॥ 30 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಸಪ್ತದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha saptadaśassargaḥ |
kṛtābhiṣeko rāmastu sītā saumitrireva ca |
tasmādgodāvarītīrāttato jagmusvamāśramam || 1 ||
āśramaṃ tamupāgamya rāghavassaha lakṣmaṇaḥ |
kṛtvā paurvāhṇikaṃ karma parṇaśālāmupāgamat || 2 ||
uvāsa sukhitastatra pūjyamāno maharṣibhiḥ |
lakṣmaṇena saha bhrātrā cakāra vividhāḥ kathāḥ || 3 ||
sa rāmaḥ parṇaśālāyāmāsīnassaha sītayā |
virarāja mahābāhuścitrayā candramāḥ iva || 4 ||
tadā''sīnasya rāmasya kathāsaṃsaktacetasaḥ |
taṃ deśaṃ rākṣasī kācidājagāma yadṛcchayā || 5 ||
sā tu śūrpaṇakhā nāma daśagrīvasya rākṣasaḥ |
bhaginī rāmamāsādya dadarśa tridaśopamam || 6 ||
siṃhoraskaṃ mahābāhuṃ padmapatranibhekṣaṇam |
ājānubāhuṃ dīptāsyamatīva priyadarśanam || 7 ||
gajavikrāntagamanaṃ jaṭāmaṇḍaladhāriṇam |
sukumāraṃ mahāsattvaṃ pārthivavyañjanānvitam || 8 ||
rāmamindīvaraśyāmaṃ kandarpasadṛśaprabham |
babhūvendropamaṃ dṛṣṭvā rākṣasī kāmamohitā || 9 ||
sumukhaṃ durmukhī rāmaṃ vṛttamadhyaṃ mahodarī |
viśālākṣaṃ virūpākṣī sukeśaṃ tāmramūrdhajā || 10 ||
prītirūpaṃ virūpā sā susvaraṃ bhairavasvarā |
taruṇaṃ dāruṇā vṛddhā dakṣiṇaṃ vāmabhāṣiṇī || 11 ||
nyāyavṛttaṃ sudurvṛttā priyamapriyadarśanā |
śarīrajasamāviṣṭā rākṣasī vākyamabravīt || 12 ||
jaṭī tāpasarūpeṇa sabhāryaśśaracāpadhṛt |
āgatastvamimaṃ deśaṃ kathaṃ rākṣasasevitam || 13 ||
kimāgamanakṛtyaṃ te tattvamākhyātumarhasi |
evamuktastu rākṣasyā śūrpaṇakhyā parantapaḥ || 14 ||
ṛjubuddhitayā sarvamākhyātumupacakrame |
anṛtaṃ na hi rāmasya kadācidapi sammatam || 15 ||
viśeṣeṇā'śramasthasya samīpe strījanasya ca |
āsīddhaśaratho nāma rājā tridaśavikramaḥ || 16 ||
tasyāhamagrajaḥ putro rāmo nāma janaiśśrutaḥ |
bhrātā'yaṃ lakṣmaṇo nāma yavīyānmāmanuvrataḥ || 17 ||
iyaṃ bhāryā ca vaidehī mama sīteti viśrutā |
niyogāt tu narendrasya piturmātuśca yantritaḥ || 18 ||
dharmārthaṃ dharmakāṅkṣī ca vanaṃ vastumihāgataḥ |
tvāṃ tu veditumicchāmi kasya tvaṃ kāsi kasya vā || 19 ||
tvaṃ hi tāvanmanojñāṅgī rākṣasī pratibhāsi me |
iha vā kinnimittaṃ tvamāgatā brūhi tattvataḥ || 20 ||
sābravīd vacanaṃ śrutvā rākṣasī madanārditā |
śrūyatāṃ rāma vakṣyāmi tattvārthaṃ vacanaṃ mama || 21 ||
ahaṃ śūrpaṇakhā nāma rākṣasī kāmarūpiṇī |
araṇyaṃ vicarāmīdamekā sarvabhayaṅkarā || 22 ||
rāvaṇo nāma me bhrātā balīyānrākṣaseśvaraḥ |
vīro viśravasaḥ putro yadi te śrotramāgataḥ || 23 ||
pravṛddhanidraśca sadā kumbhakarṇo mahābalaḥ |
vibhīṣaṇastu dharmātmā na tu rākṣasaceṣṭitaḥ || 24 ||
prakhyātavīryau ca raṇe bhrātarau kharadūṣaṇau |
tānahaṃ samatikrāntā rāma tvā pūrvadarśanāt || 25 ||
samupetāsmi bhāvena bhartāraṃ puruṣottamam |
ahaṃ prabhāvasampannā svacchandabalagāminī || 26 ||
cirāya bhava me bhartā sītayā kiṃ kariṣyasi |
vikṛtā ca virūpā ca na ceyaṃ sadṛśī tava || 27 ||
ahamevānurūpā te bhāryā rūpeṇa paśya mām |
imāṃ virūpāmasatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm || 28 ||
anena te saha bhrātrā bhakṣayiṣyāmi mānuṣīm |
tataḥ parvataśṛṅgāṇi vanāni vividhāni ca || 29 ||
paśyansaha mayā kānta daṇḍakānvicariṣyasi |
ityevamuktaḥ kākutsthaḥ prahasya madirekṣaṇām || 30 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptadaśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ सप्तदशस्सर्गः ।
कृताभिषेको रामस्तु सीता सौमित्रिरेव च ।
तस्माद्गोदावरीतीरात्ततो जग्मुस्वमाश्रमम् ॥ 1 ॥
आश्रमं तमुपागम्य राघवस्सह लक्ष्मणः ।
कृत्वा पौर्वाह्णिकं कर्म पर्णशालामुपागमत् ॥ 2 ॥
उवास सुखितस्तत्र पूज्यमानो महर्षिभिः ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा चकार विविधाः कथाः ॥ 3 ॥
स रामः पर्णशालायामासीनस्सह सीतया ।
विरराज महाबाहुश्चित्रया चन्द्रमाः इव ॥ 4 ॥
तदाऽऽसीनस्य रामस्य कथासंसक्तचेतसः ।
तं देशं राक्षसी काचिदाजगाम यदृच्छया ॥ 5 ॥
सा तु शूर्पणखा नाम दशग्रीवस्य राक्षसः ।
भगिनी राममासाद्य ददर्श त्रिदशोपमम् ॥ 6 ॥
सिंहोरस्कं महाबाहुं पद्मपत्रनिभेक्षणम् ।
आजानुबाहुं दीप्तास्यमतीव प्रियदर्शनम् ॥ 7 ॥
गजविक्रान्तगमनं जटामण्डलधारिणम् ।
सुकुमारं महासत्त्वं पार्थिवव्यञ्जनान्वितम् ॥ 8 ॥
राममिन्दीवरश्यामं कन्दर्पसदृशप्रभम् ।
बभूवेन्द्रोपमं दृष्ट्वा राक्षसी काममोहिता ॥ 9 ॥
सुमुखं दुर्मुखी रामं वृत्तमध्यं महोदरी ।
विशालाक्षं विरूपाक्षी सुकेशं ताम्रमूर्धजा ॥ 10 ॥
प्रीतिरूपं विरूपा सा सुस्वरं भैरवस्वरा ।
तरुणं दारुणा वृद्धा दक्षिणं वामभाषिणी ॥ 11 ॥
न्यायवृत्तं सुदुर्वृत्ता प्रियमप्रियदर्शना ।
शरीरजसमाविष्टा राक्षसी वाक्यमब्रवीत् ॥ 12 ॥
जटी तापसरूपेण सभार्यश्शरचापधृत् ।
आगतस्त्वमिमं देशं कथं राक्षससेवितम् ॥ 13 ॥
किमागमनकृत्यं ते तत्त्वमाख्यातुमर्हसि ।
एवमुक्तस्तु राक्षस्या शूर्पणख्या परन्तपः ॥ 14 ॥
ऋजुबुद्धितया सर्वमाख्यातुमुपचक्रमे ।
अनृतं न हि रामस्य कदाचिदपि सम्मतम् ॥ 15 ॥
विशेषेणाऽश्रमस्थस्य समीपे स्त्रीजनस्य च ।
आसीद्धशरथो नाम राजा त्रिदशविक्रमः ॥ 16 ॥
तस्याहमग्रजः पुत्रो रामो नाम जनैश्श्रुतः ।
भ्राताऽयं लक्ष्मणो नाम यवीयान्मामनुव्रतः ॥ 17 ॥
इयं भार्या च वैदेही मम सीतेति विश्रुता ।
नियोगात् तु नरेन्द्रस्य पितुर्मातुश्च यन्त्रितः ॥ 18 ॥
धर्मार्थं धर्मकाङ्क्षी च वनं वस्तुमिहागतः ।
त्वां तु वेदितुमिच्छामि कस्य त्वं कासि कस्य वा ॥ 19 ॥
त्वं हि तावन्मनोज्ञाङ्गी राक्षसी प्रतिभासि मे ।
इह वा किन्निमित्तं त्वमागता ब्रूहि तत्त्वतः ॥ 20 ॥
साब्रवीद् वचनं श्रुत्वा राक्षसी मदनार्दिता ।
श्रूयतां राम वक्ष्यामि तत्त्वार्थं वचनं मम ॥ 21 ॥
अहं शूर्पणखा नाम राक्षसी कामरूपिणी ।
अरण्यं विचरामीदमेका सर्वभयङ्करा ॥ 22 ॥
रावणो नाम मे भ्राता बलीयान्राक्षसेश्वरः ।
वीरो विश्रवसः पुत्रो यदि ते श्रोत्रमागतः ॥ 23 ॥
प्रवृद्धनिद्रश्च सदा कुम्भकर्णो महाबलः ।
विभीषणस्तु धर्मात्मा न तु राक्षसचेष्टितः ॥ 24 ॥
प्रख्यातवीर्यौ च रणे भ्रातरौ खरदूषणौ ।
तानहं समतिक्रान्ता राम त्वा पूर्वदर्शनात् ॥ 25 ॥
समुपेतास्मि भावेन भर्तारं पुरुषोत्तमम् ।
अहं प्रभावसम्पन्ना स्वच्छन्दबलगामिनी ॥ 26 ॥
चिराय भव मे भर्ता सीतया किं करिष्यसि ।
विकृता च विरूपा च न चेयं सदृशी तव ॥ 27 ॥
अहमेवानुरूपा ते भार्या रूपेण पश्य माम् ।
इमां विरूपामसतीं करालां निर्णतोदरीम् ॥ 28 ॥
अनेन ते सह भ्रात्रा भक्षयिष्यामि मानुषीम् ।
ततः पर्वतशृङ्गाणि वनानि विविधानि च ॥ 29 ॥
पश्यन्सह मया कान्त दण्डकान्विचरिष्यसि ।
इत्येवमुक्तः काकुत्स्थः प्रहस्य मदिरेक्षणाम् ॥ 30 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे सप्तदशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha saptadaśassargaḥ |
kṛtābhiṣeko rāmastu sītā saumitrireva ca |
tasmādgodāvarītīrāttato jagmusvamāśramam || 1 ||
āśramaṃ tamupāgamya rāghavassaha lakṣmaṇaḥ |
kṛtvā paurvāhṇikaṃ karma parṇaśālāmupāgamat || 2 ||
uvāsa sukhitastatra pūjyamāno maharṣibhiḥ |
lakṣmaṇena saha bhrātrā cakāra vividhāḥ kathāḥ || 3 ||
sa rāmaḥ parṇaśālāyāmāsīnassaha sītayā |
virarāja mahābāhuścitrayā candramāḥ iva || 4 ||
tadā''sīnasya rāmasya kathāsaṃsaktacetasaḥ |
taṃ deśaṃ rākṣasī kācidājagāma yadṛcchayā || 5 ||
sā tu śūrpaṇakhā nāma daśagrīvasya rākṣasaḥ |
bhaginī rāmamāsādya dadarśa tridaśopamam || 6 ||
siṃhoraskaṃ mahābāhuṃ padmapatranibhekṣaṇam |
ājānubāhuṃ dīptāsyamatīva priyadarśanam || 7 ||
gajavikrāntagamanaṃ jaṭāmaṇḍaladhāriṇam |
sukumāraṃ mahāsattvaṃ pārthivavyañjanānvitam || 8 ||
rāmamindīvaraśyāmaṃ kandarpasadṛśaprabham |
babhūvendropamaṃ dṛṣṭvā rākṣasī kāmamohitā || 9 ||
sumukhaṃ durmukhī rāmaṃ vṛttamadhyaṃ mahodarī |
viśālākṣaṃ virūpākṣī sukeśaṃ tāmramūrdhajā || 10 ||
prītirūpaṃ virūpā sā susvaraṃ bhairavasvarā |
taruṇaṃ dāruṇā vṛddhā dakṣiṇaṃ vāmabhāṣiṇī || 11 ||
nyāyavṛttaṃ sudurvṛttā priyamapriyadarśanā |
śarīrajasamāviṣṭā rākṣasī vākyamabravīt || 12 ||
jaṭī tāpasarūpeṇa sabhāryaśśaracāpadhṛt |
āgatastvamimaṃ deśaṃ kathaṃ rākṣasasevitam || 13 ||
kimāgamanakṛtyaṃ te tattvamākhyātumarhasi |
evamuktastu rākṣasyā śūrpaṇakhyā parantapaḥ || 14 ||
ṛjubuddhitayā sarvamākhyātumupacakrame |
anṛtaṃ na hi rāmasya kadācidapi sammatam || 15 ||
viśeṣeṇā'śramasthasya samīpe strījanasya ca |
āsīddhaśaratho nāma rājā tridaśavikramaḥ || 16 ||
tasyāhamagrajaḥ putro rāmo nāma janaiśśrutaḥ |
bhrātā'yaṃ lakṣmaṇo nāma yavīyānmāmanuvrataḥ || 17 ||
iyaṃ bhāryā ca vaidehī mama sīteti viśrutā |
niyogāt tu narendrasya piturmātuśca yantritaḥ || 18 ||
dharmārthaṃ dharmakāṅkṣī ca vanaṃ vastumihāgataḥ |
tvāṃ tu veditumicchāmi kasya tvaṃ kāsi kasya vā || 19 ||
tvaṃ hi tāvanmanojñāṅgī rākṣasī pratibhāsi me |
iha vā kinnimittaṃ tvamāgatā brūhi tattvataḥ || 20 ||
sābravīd vacanaṃ śrutvā rākṣasī madanārditā |
śrūyatāṃ rāma vakṣyāmi tattvārthaṃ vacanaṃ mama || 21 ||
ahaṃ śūrpaṇakhā nāma rākṣasī kāmarūpiṇī |
araṇyaṃ vicarāmīdamekā sarvabhayaṅkarā || 22 ||
rāvaṇo nāma me bhrātā balīyānrākṣaseśvaraḥ |
vīro viśravasaḥ putro yadi te śrotramāgataḥ || 23 ||
pravṛddhanidraśca sadā kumbhakarṇo mahābalaḥ |
vibhīṣaṇastu dharmātmā na tu rākṣasaceṣṭitaḥ || 24 ||
prakhyātavīryau ca raṇe bhrātarau kharadūṣaṇau |
tānahaṃ samatikrāntā rāma tvā pūrvadarśanāt || 25 ||
samupetāsmi bhāvena bhartāraṃ puruṣottamam |
ahaṃ prabhāvasampannā svacchandabalagāminī || 26 ||
cirāya bhava me bhartā sītayā kiṃ kariṣyasi |
vikṛtā ca virūpā ca na ceyaṃ sadṛśī tava || 27 ||
ahamevānurūpā te bhāryā rūpeṇa paśya mām |
imāṃ virūpāmasatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm || 28 ||
anena te saha bhrātrā bhakṣayiṣyāmi mānuṣīm |
tataḥ parvataśṛṅgāṇi vanāni vividhāni ca || 29 ||
paśyansaha mayā kānta daṇḍakānvicariṣyasi |
ityevamuktaḥ kākutsthaḥ prahasya madirekṣaṇām || 30 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptadaśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.