1.4 பாலகாண்ட - சதுர்த ஸர்கஃ

1.4 Balakanda - Chaturtha Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Tamil script
📄 Download PDF
ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே பாலகாண்டம் ।
அத சதுர்தஸ்ஸர்கஃ ।
ப்ராப்தராஜ்யஸ்ய ராமஸ்ய வால்மீகிர்பகவாந்ரு'ஷிஃ ।
சகார சரிதம் க்ரு'த்ஸ்நம் விசித்ரபதமாத்மவாந் ॥ 1 ॥
சதுர்விம்ஶத்ஸஹஸ்ராணி ஶ்லோகாநாமுக்தவாந்ரு'ஷிஃ ।
ததா ஸர்கஶதாந்பஞ்ச ஷட்காண்டாநி ததோத்தரம் ॥ 2 ॥
க்ரு'த்வாபி தந்மஹாப்ராஜ்ஞஸ்ஸபவிஷ்யம் ஸஹோத்தரம் ।
சிந்தயாமாஸ கோந்வேதத்ப்ரயுஞ்ஜீயாதிதி ப்ரபுஃ ॥ 3 ॥
தஸ்ய சிந்தயமாநஸ்ய மஹர்ஷேர்பாவிதாத்மநஃ ।
அக்ரு'ஹ்ணீதாம் ததஃ பாதௌ முநிவேஷௌ குஶீலவௌ ॥ 4 ॥
குஶீலவௌ து தர்மஜ்ஞௌ ராஜபுத்ரௌ யஶஸ்விநௌ ।
ப்ராதரௌ ஸ்வரஸம்பந்நௌ ததர்ஶாஶ்ரமவாஸிநௌ ॥ 5 ॥
ஸ து மேதாவிநௌ த்ரு'ஷ்ட்வா வேதேஷு பரிநிஷ்டிதௌ ।
வேதோபப்ரு'ம்ஹணார்தாய தாவக்ராஹயத ப்ரபுஃ ॥ 6 ॥
காவ்யம் ராமாயணம் க்ரு'த்ஸ்நம் ஸீதாயாஶ்சரிதம் மஹத் ।
பௌலஸ்த்யவதமித்யேவ சகார சரிதவ்ரதஃ ॥ 7 ॥
பாட்யே கேயே ச மதுரம் ப்ரமாணைஸ்த்ரிபிரந்விதம் ।
ஜாதிபிஸ்ஸப்தபிர்பத்தம் தந்த்ரீலயஸமந்விதம் ॥ 8 ॥
ரஸைஶ்ஶ்ரு'ங்காரகாருண்யஹாஸ்யவீரபயாநகைஃ ।
ரௌத்ராதிபிஶ்ச ஸம்யுக்தம் காவ்யமேததகாயதாம் ॥ 9 ॥
தௌ து காந்தர்வதத்த்வஜ்ஞௌ மூர்சநாஸ்தாநகோவிதௌ ।
ப்ராதரௌ ஸ்வரஸம்பந்நௌ கந்தர்வாவிவ ரூபிணௌ ॥ 10 ॥
ரூபலக்ஷணஸம்பந்நௌ மதுரஸ்வரபாஷிணௌ ।
பிம்பாதிவோத்த்ரு'தௌ பிம்பௌ ராமதேஹாத்ததா¶உ ॥ 11 ॥
தௌ ராஜபுத்ரௌ கார்த்ஸ்ந்யேந தர்ம்யமாக்யாநமுத்தமம் ।
வாசோவிதேயம் தத்ஸர்வம் க்ரு'த்வா காவ்யமநிந்திதௌ ॥ 12 ॥
ரு'ஷீணாம் ச த்விஜாதீநாம் ஸாதூநாம் ச ஸமாகமே ।
யதோபதேஶம் தத்த்வஜ்ஞௌ ஜகதுஸ்ஸுஸமாஹிதௌ ॥ 13 ॥
மஹாத்மாநௌ மஹாபாகௌ ஸர்வலக்ஷணலக்ஷிதௌ ।
தௌ கதாசித்ஸமேதாநாம்ரு'ஷீணாம் பாவிதாத்மநாம் ।
ஆஸீநாநாம் ஸமீபஸ்தாவிதம் காவ்யமகாயதாம் ॥ 14 ॥
தச்ச்ருத்வா முநயஸ்ஸர்வே பாஷ்பபர்யாகுலேக்ஷணாஃ ।
ஸாதுஸாத்விதி தாவூசுஃ பரம் விஸ்மயமாகதாஃ ॥ 15 ॥
தே ப்ரீதமநஸஸ்ஸர்வே முநயோ தர்மவத்ஸலாஃ ।
ப்ரஶஶம்ஸுஃ ப்ரஶஸ்தவ்யௌ காயமாநௌ குஶீலவௌ ॥ 16 ॥
அஹோ கீதஸ்ய மாதுர்யம் ஶ்லோகாநாம் ச விஶேஷதஃ ।
சிரநிர்வ்ரு'த்தமப்யேதத்ப்ரத்யக்ஷமிவ தர்ஶிதம் ॥ 17 ॥
ப்ரவிஶ்ய தாவுபௌ ஸுஷ்டு பாவம் ஸம்யககாயதாம் ।
ஸஹிதௌ மதுரம் ரக்தம் ஸம்பந்நம் ஸ்வரஸம்பதா ॥ 18 ॥
ஏவம் ப்ரஶஸ்யமாநௌ தௌ தபஶ்ஶ்லாக்யைர்மஹாத்மபிஃ ।
ஸம்ரக்ததரமத்யர்தம் மதுரம் தாவகாயதாம் ॥ 19 ॥
ப்ரீதஃ கஶ்சிந்முநிஸ்தாப்யாம் ஸம்ஸ்திதஃ கலஶம் ததௌ ।
ப்ரஸந்நோ வல்கலம் கஶ்சித்ததௌ தாப்யாம் மஹாயஶாஃ ॥ 20 ॥
ஆஶ்சர்யமிதமாக்யாநம் முநிநா ஸம்ப்ரகீர்திதம் ।
பரம் கவீநாமாதாரம் ஸமாப்தம் ச யதாக்ரமம் ॥ 21 ॥
அபிகீதமிதம் கீதம் ஸர்வகீதேஷு கோவிதௌ ।
ஆயுஷ்யம் புஷ்டிஜநகம் ஸர்வஶ்ருதிமநோஹரம் ॥ 22 ॥
ப்ரஶஸ்யமாநௌ ஸர்வத்ர கதாசித்தத்ர காயகௌ ।
ரத்யாஸு ராஜமார்கேஷு ததர்ஶ பரதாக்ரஜஃ ॥ 23 ॥
ஸ்வவேஶ்ம சாநீய ததா ப்ராதரௌ ஸ குஶீலவௌ ।
பூஜயாமாஸ பூஜார்ஹௌ ராமஶ்ஶத்ருநிபர்ஹணஃ ॥ 24 ॥
ஆஸீநஃ காஞ்சநே திவ்யே ஸ ச ஸிம்ஹாஸநே ப்ரபுஃ ।
உபோபவிஷ்டஸ்ஸசிவைர்ப்ராத்ரு'பிஶ்ச பரந்தபஃ ॥ 25 ॥
த்ரு'ஷ்ட்வா து ரூபஸம்பந்நௌ தாவுபௌ நியதஸ்ததா ।
உவாச லக்ஷ்மணம் ராமஶ்ஶத்ருக்நம் பரதம் ததா ॥ 26 ॥
ஶ்ரூயதாமிதமாக்யாநமநயோர்தேவவர்சஸோஃ ।
விசித்ரார்தபதம் ஸம்யக்காயகௌ தாவசோதயத் ॥ 27 ॥
தௌ சாபி மதுரம் ரக்தம் ஸ்வஞ்சிதாயதநிஸ்வநம் ।
தந்த்ரீலயவதத்யர்தம் விஶ்ருதார்தமகாயதாம் ॥ 28 ॥
ஹ்லாதயத்ஸர்வகாத்ராணி மநாம்ஸி ஹ்ரு'தயாநி ச ।
ஶ்ரோத்ராஶ்ரயஸுகம் கேயம் தத்பபௌ ஜநஸம்ஸதி ॥ 29 ॥
இமௌ முநீ பார்திவலக்ஷணாந்விதௌ குஶீலவௌ சைவ மஹாதபஸ்விநௌ ।
மமாபி தத்பூதிகரம் ப்ரவக்ஷ்யதே மஹாநுபாவம் சரிதம் நிபோதத ॥ 30 ॥
ததஸ்து தௌ ராமவசஃப்ரசோதிதாவகாயதாம் மார்கவிதாநஸம்பதா ।
ஸ சாபி ராமஃ பரிஷத்கதஃ ஶநைர்புபூஷயாஸக்தமநா பபூவ ॥ 31 ॥
இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே பாலகாண்டே சதுர்தஸ்ஸர்கஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
prāptarājyasya rāmasya vālmīkirbhagavānṛṣiḥ |
cakāra caritaṃ kṛtsnaṃ vicitrapadamātmavān || 1 ||
caturviṃśatsahasrāṇi ślokānāmuktavānṛṣiḥ |
tathā sargaśatānpañca ṣaṭkāṇḍāni tathottaram || 2 ||
kṛtvāpi tanmahāprājñassabhaviṣyaṃ sahottaram |
cintayāmāsa konvetatprayuñjīyāditi prabhuḥ || 3 ||
tasya cintayamānasya maharṣerbhāvitātmanaḥ |
agṛhṇītāṃ tataḥ pādau muniveṣau kuśīlavau || 4 ||
kuśīlavau tu dharmajñau rājaputrau yaśasvinau |
bhrātarau svarasampannau dadarśāśramavāsinau || 5 ||
sa tu medhāvinau dṛṣṭvā vedeṣu pariniṣṭhitau |
vedopabṛṃhaṇārthāya tāvagrāhayata prabhuḥ || 6 ||
kāvyaṃ rāmāyaṇaṃ kṛtsnaṃ sītāyāścaritaṃ mahat |
paulastyavadhamityeva cakāra caritavrataḥ || 7 ||
pāṭhye geye ca madhuraṃ pramāṇaistribhiranvitam |
jātibhissaptabhirbaddhaṃ tantrīlayasamanvitam || 8 ||
rasaiśśṛṅgārakāruṇyahāsyavīrabhayānakaiḥ |
raudrādibhiśca saṃyuktaṃ kāvyametadagāyatām || 9 ||
tau tu gāndharvatattvajñau mūrchanāsthānakovidau |
bhrātarau svarasampannau gandharvāviva rūpiṇau || 10 ||
rūpalakṣaṇasampannau madhurasvarabhāṣiṇau |
bimbādivoddhṛtau bimbau rāmadehāttathā¶u || 11 ||
tau rājaputrau kārtsnyena dharmyamākhyānamuttamam |
vācovidheyaṃ tatsarvaṃ kṛtvā kāvyamaninditau || 12 ||
ṛṣīṇāṃ ca dvijātīnāṃ sādhūnāṃ ca samāgame |
yathopadeśaṃ tattvajñau jagatussusamāhitau || 13 ||
mahātmānau mahābhāgau sarvalakṣaṇalakṣitau |
tau kadācitsametānāmṛṣīṇāṃ bhāvitātmanām |
āsīnānāṃ samīpasthāvidaṃ kāvyamagāyatām || 14 ||
tacchrutvā munayassarve bāṣpaparyākulekṣaṇāḥ |
sādhusādhviti tāvūcuḥ paraṃ vismayamāgatāḥ || 15 ||
te prītamanasassarve munayo dharmavatsalāḥ |
praśaśaṃsuḥ praśastavyau gāyamānau kuśīlavau || 16 ||
aho gītasya mādhuryaṃ ślokānāṃ ca viśeṣataḥ |
ciranirvṛttamapyetatpratyakṣamiva darśitam || 17 ||
praviśya tāvubhau suṣṭhu bhāvaṃ samyagagāyatām |
sahitau madhuraṃ raktaṃ sampannaṃ svarasampadā || 18 ||
evaṃ praśasyamānau tau tapaśślāghyairmahātmabhiḥ |
saṃraktataramatyarthaṃ madhuraṃ tāvagāyatām || 19 ||
prītaḥ kaścinmunistābhyāṃ saṃsthitaḥ kalaśaṃ dadau |
prasanno valkalaṃ kaściddadau tābhyāṃ mahāyaśāḥ || 20 ||
āścaryamidamākhyānaṃ muninā samprakīrtitam |
paraṃ kavīnāmādhāraṃ samāptaṃ ca yathākramam || 21 ||
abhigītamidaṃ gītaṃ sarvagīteṣu kovidau |
āyuṣyaṃ puṣṭijanakaṃ sarvaśrutimanoharam || 22 ||
praśasyamānau sarvatra kadācittatra gāyakau |
rathyāsu rājamārgeṣu dadarśa bharatāgrajaḥ || 23 ||
svaveśma cānīya tadā bhrātarau sa kuśīlavau |
pūjayāmāsa pūjārhau rāmaśśatrunibarhaṇaḥ || 24 ||
āsīnaḥ kāñcane divye sa ca siṃhāsane prabhuḥ |
upopaviṣṭassacivairbhrātṛbhiśca parantapaḥ || 25 ||
dṛṣṭvā tu rūpasampannau tāvubhau niyatastathā |
uvāca lakṣmaṇaṃ rāmaśśatrughnaṃ bharataṃ tadā || 26 ||
śrūyatāmidamākhyānamanayordevavarcasoḥ |
vicitrārthapadaṃ samyaggāyakau tāvacodayat || 27 ||
tau cāpi madhuraṃ raktaṃ svañcitāyatanisvanam |
tantrīlayavadatyarthaṃ viśrutārthamagāyatām || 28 ||
hlādayatsarvagātrāṇi manāṃsi hṛdayāni ca |
śrotrāśrayasukhaṃ geyaṃ tadbabhau janasaṃsadi || 29 ||
imau munī pārthivalakṣaṇānvitau kuśīlavau caiva mahātapasvinau |
mamāpi tadbhūtikaraṃ pravakṣyate mahānubhāvaṃ caritaṃ nibodhata || 30 ||
tatastu tau rāmavacaḥpracoditāvagāyatāṃ mārgavidhānasampadā |
sa cāpi rāmaḥ pariṣadgataḥ śanairbubhūṣayāsaktamanā babhūva || 31 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe caturthassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ चतुर्थस्सर्गः ।
प्राप्तराज्यस्य रामस्य वाल्मीकिर्भगवानृषिः ।
चकार चरितं कृत्स्नं विचित्रपदमात्मवान् ॥ 1 ॥
चतुर्विंशत्सहस्राणि श्लोकानामुक्तवानृषिः ।
तथा सर्गशतान्पञ्च षट्काण्डानि तथोत्तरम् ॥ 2 ॥
कृत्वापि तन्महाप्राज्ञस्सभविष्यं सहोत्तरम् ।
चिन्तयामास कोन्वेतत्प्रयुञ्जीयादिति प्रभुः ॥ 3 ॥
तस्य चिन्तयमानस्य महर्षेर्भावितात्मनः ।
अगृह्णीतां ततः पादौ मुनिवेषौ कुशीलवौ ॥ 4 ॥
कुशीलवौ तु धर्मज्ञौ राजपुत्रौ यशस्विनौ ।
भ्रातरौ स्वरसम्पन्नौ ददर्शाश्रमवासिनौ ॥ 5 ॥
स तु मेधाविनौ दृष्ट्वा वेदेषु परिनिष्ठितौ ।
वेदोपबृंहणार्थाय तावग्राहयत प्रभुः ॥ 6 ॥
काव्यं रामायणं कृत्स्नं सीतायाश्चरितं महत् ।
पौलस्त्यवधमित्येव चकार चरितव्रतः ॥ 7 ॥
पाठ्ये गेये च मधुरं प्रमाणैस्त्रिभिरन्वितम् ।
जातिभिस्सप्तभिर्बद्धं तन्त्रीलयसमन्वितम् ॥ 8 ॥
रसैश्शृङ्गारकारुण्यहास्यवीरभयानकैः ।
रौद्रादिभिश्च संयुक्तं काव्यमेतदगायताम् ॥ 9 ॥
तौ तु गान्धर्वतत्त्वज्ञौ मूर्छनास्थानकोविदौ ।
भ्रातरौ स्वरसम्पन्नौ गन्धर्वाविव रूपिणौ ॥ 10 ॥
रूपलक्षणसम्पन्नौ मधुरस्वरभाषिणौ ।
बिम्बादिवोद्धृतौ बिम्बौ रामदेहात्तथा¶उ ॥ 11 ॥
तौ राजपुत्रौ कार्त्स्न्येन धर्म्यमाख्यानमुत्तमम् ।
वाचोविधेयं तत्सर्वं कृत्वा काव्यमनिन्दितौ ॥ 12 ॥
ऋषीणां च द्विजातीनां साधूनां च समागमे ।
यथोपदेशं तत्त्वज्ञौ जगतुस्सुसमाहितौ ॥ 13 ॥
महात्मानौ महाभागौ सर्वलक्षणलक्षितौ ।
तौ कदाचित्समेतानामृषीणां भावितात्मनाम् ।
आसीनानां समीपस्थाविदं काव्यमगायताम् ॥ 14 ॥
तच्छ्रुत्वा मुनयस्सर्वे बाष्पपर्याकुलेक्षणाः ।
साधुसाध्विति तावूचुः परं विस्मयमागताः ॥ 15 ॥
ते प्रीतमनसस्सर्वे मुनयो धर्मवत्सलाः ।
प्रशशंसुः प्रशस्तव्यौ गायमानौ कुशीलवौ ॥ 16 ॥
अहो गीतस्य माधुर्यं श्लोकानां च विशेषतः ।
चिरनिर्वृत्तमप्येतत्प्रत्यक्षमिव दर्शितम् ॥ 17 ॥
प्रविश्य तावुभौ सुष्ठु भावं सम्यगगायताम् ।
सहितौ मधुरं रक्तं सम्पन्नं स्वरसम्पदा ॥ 18 ॥
एवं प्रशस्यमानौ तौ तपश्श्लाघ्यैर्महात्मभिः ।
संरक्ततरमत्यर्थं मधुरं तावगायताम् ॥ 19 ॥
प्रीतः कश्चिन्मुनिस्ताभ्यां संस्थितः कलशं ददौ ।
प्रसन्नो वल्कलं कश्चिद्ददौ ताभ्यां महायशाः ॥ 20 ॥
आश्चर्यमिदमाख्यानं मुनिना सम्प्रकीर्तितम् ।
परं कवीनामाधारं समाप्तं च यथाक्रमम् ॥ 21 ॥
अभिगीतमिदं गीतं सर्वगीतेषु कोविदौ ।
आयुष्यं पुष्टिजनकं सर्वश्रुतिमनोहरम् ॥ 22 ॥
प्रशस्यमानौ सर्वत्र कदाचित्तत्र गायकौ ।
रथ्यासु राजमार्गेषु ददर्श भरताग्रजः ॥ 23 ॥
स्ववेश्म चानीय तदा भ्रातरौ स कुशीलवौ ।
पूजयामास पूजार्हौ रामश्शत्रुनिबर्हणः ॥ 24 ॥
आसीनः काञ्चने दिव्ये स च सिंहासने प्रभुः ।
उपोपविष्टस्सचिवैर्भ्रातृभिश्च परन्तपः ॥ 25 ॥
दृष्ट्वा तु रूपसम्पन्नौ तावुभौ नियतस्तथा ।
उवाच लक्ष्मणं रामश्शत्रुघ्नं भरतं तदा ॥ 26 ॥
श्रूयतामिदमाख्यानमनयोर्देववर्चसोः ।
विचित्रार्थपदं सम्यग्गायकौ तावचोदयत् ॥ 27 ॥
तौ चापि मधुरं रक्तं स्वञ्चितायतनिस्वनम् ।
तन्त्रीलयवदत्यर्थं विश्रुतार्थमगायताम् ॥ 28 ॥
ह्लादयत्सर्वगात्राणि मनांसि हृदयानि च ।
श्रोत्राश्रयसुखं गेयं तद्बभौ जनसंसदि ॥ 29 ॥
इमौ मुनी पार्थिवलक्षणान्वितौ कुशीलवौ चैव महातपस्विनौ ।
ममापि तद्भूतिकरं प्रवक्ष्यते महानुभावं चरितं निबोधत ॥ 30 ॥
ततस्तु तौ रामवचःप्रचोदितावगायतां मार्गविधानसम्पदा ।
स चापि रामः परिषद्गतः शनैर्बुभूषयासक्तमना बभूव ॥ 31 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे चतुर्थस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
prāptarājyasya rāmasya vālmīkirbhagavānṛṣiḥ |
cakāra caritaṃ kṛtsnaṃ vicitrapadamātmavān || 1 ||
caturviṃśatsahasrāṇi ślokānāmuktavānṛṣiḥ |
tathā sargaśatānpañca ṣaṭkāṇḍāni tathottaram || 2 ||
kṛtvāpi tanmahāprājñassabhaviṣyaṃ sahottaram |
cintayāmāsa konvetatprayuñjīyāditi prabhuḥ || 3 ||
tasya cintayamānasya maharṣerbhāvitātmanaḥ |
agṛhṇītāṃ tataḥ pādau muniveṣau kuśīlavau || 4 ||
kuśīlavau tu dharmajñau rājaputrau yaśasvinau |
bhrātarau svarasampannau dadarśāśramavāsinau || 5 ||
sa tu medhāvinau dṛṣṭvā vedeṣu pariniṣṭhitau |
vedopabṛṃhaṇārthāya tāvagrāhayata prabhuḥ || 6 ||
kāvyaṃ rāmāyaṇaṃ kṛtsnaṃ sītāyāścaritaṃ mahat |
paulastyavadhamityeva cakāra caritavrataḥ || 7 ||
pāṭhye geye ca madhuraṃ pramāṇaistribhiranvitam |
jātibhissaptabhirbaddhaṃ tantrīlayasamanvitam || 8 ||
rasaiśśṛṅgārakāruṇyahāsyavīrabhayānakaiḥ |
raudrādibhiśca saṃyuktaṃ kāvyametadagāyatām || 9 ||
tau tu gāndharvatattvajñau mūrchanāsthānakovidau |
bhrātarau svarasampannau gandharvāviva rūpiṇau || 10 ||
rūpalakṣaṇasampannau madhurasvarabhāṣiṇau |
bimbādivoddhṛtau bimbau rāmadehāttathā¶u || 11 ||
tau rājaputrau kārtsnyena dharmyamākhyānamuttamam |
vācovidheyaṃ tatsarvaṃ kṛtvā kāvyamaninditau || 12 ||
ṛṣīṇāṃ ca dvijātīnāṃ sādhūnāṃ ca samāgame |
yathopadeśaṃ tattvajñau jagatussusamāhitau || 13 ||
mahātmānau mahābhāgau sarvalakṣaṇalakṣitau |
tau kadācitsametānāmṛṣīṇāṃ bhāvitātmanām |
āsīnānāṃ samīpasthāvidaṃ kāvyamagāyatām || 14 ||
tacchrutvā munayassarve bāṣpaparyākulekṣaṇāḥ |
sādhusādhviti tāvūcuḥ paraṃ vismayamāgatāḥ || 15 ||
te prītamanasassarve munayo dharmavatsalāḥ |
praśaśaṃsuḥ praśastavyau gāyamānau kuśīlavau || 16 ||
aho gītasya mādhuryaṃ ślokānāṃ ca viśeṣataḥ |
ciranirvṛttamapyetatpratyakṣamiva darśitam || 17 ||
praviśya tāvubhau suṣṭhu bhāvaṃ samyagagāyatām |
sahitau madhuraṃ raktaṃ sampannaṃ svarasampadā || 18 ||
evaṃ praśasyamānau tau tapaśślāghyairmahātmabhiḥ |
saṃraktataramatyarthaṃ madhuraṃ tāvagāyatām || 19 ||
prītaḥ kaścinmunistābhyāṃ saṃsthitaḥ kalaśaṃ dadau |
prasanno valkalaṃ kaściddadau tābhyāṃ mahāyaśāḥ || 20 ||
āścaryamidamākhyānaṃ muninā samprakīrtitam |
paraṃ kavīnāmādhāraṃ samāptaṃ ca yathākramam || 21 ||
abhigītamidaṃ gītaṃ sarvagīteṣu kovidau |
āyuṣyaṃ puṣṭijanakaṃ sarvaśrutimanoharam || 22 ||
praśasyamānau sarvatra kadācittatra gāyakau |
rathyāsu rājamārgeṣu dadarśa bharatāgrajaḥ || 23 ||
svaveśma cānīya tadā bhrātarau sa kuśīlavau |
pūjayāmāsa pūjārhau rāmaśśatrunibarhaṇaḥ || 24 ||
āsīnaḥ kāñcane divye sa ca siṃhāsane prabhuḥ |
upopaviṣṭassacivairbhrātṛbhiśca parantapaḥ || 25 ||
dṛṣṭvā tu rūpasampannau tāvubhau niyatastathā |
uvāca lakṣmaṇaṃ rāmaśśatrughnaṃ bharataṃ tadā || 26 ||
śrūyatāmidamākhyānamanayordevavarcasoḥ |
vicitrārthapadaṃ samyaggāyakau tāvacodayat || 27 ||
tau cāpi madhuraṃ raktaṃ svañcitāyatanisvanam |
tantrīlayavadatyarthaṃ viśrutārthamagāyatām || 28 ||
hlādayatsarvagātrāṇi manāṃsi hṛdayāni ca |
śrotrāśrayasukhaṃ geyaṃ tadbabhau janasaṃsadi || 29 ||
imau munī pārthivalakṣaṇānvitau kuśīlavau caiva mahātapasvinau |
mamāpi tadbhūtikaraṃ pravakṣyate mahānubhāvaṃ caritaṃ nibodhata || 30 ||
tatastu tau rāmavacaḥpracoditāvagāyatāṃ mārgavidhānasampadā |
sa cāpi rāmaḥ pariṣadgataḥ śanairbubhūṣayāsaktamanā babhūva || 31 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe caturthassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in