ඕං ශ්රී පරමාත්මනේ නමඃ
අථ පඤ්චදශෝ(අ)ධ්යායඃ .
පුරුෂෝත්තමප්රාප්තියෝගඃ
ශ්රීභගවානුවාච
ඌර්ධ්වමූලමධඃශාඛමශ්වත්ථං ප්රාහුරව්යයම් .
ඡන්දාංසි යස්ය පර්ණානි යස්තං වේද ස වේදවිත් .. 1 ..
අධශ්චෝර්ධ්වං ප්රසෘතාස්තස්ය ශාඛා ගුණප්රවෘද්ධා විෂයප්රවාලාඃ.
අධශ්ච මූලාන්යනුසන්තතානි කර්මානුබන්ධීනි මනුෂ්යලෝකේ .. 2 ..
න රූපමස්යේහ තථෝපලභ්යතේ නාන්තෝ න චාදිර්න ච සම්ප්රතිෂ්ඨා.
අශ්වත්ථමේනං සුවිරූඪමූලමසඞ්ගශස්ත්රේණ දෘඪේන ඡිත්ත්වා .. 3 ..
තතඃ පදං තත්පරිමාර්ගිතව්යං යස්මින්ගතා න නිවර්තන්ති භූයඃ.
තමේව චාද්යං පුරුෂං ප්රපද්යේ යතඃ ප්රවෘත්තිඃ ප්රසෘතා පුරාණී .. 4 ..
නිර්මානමෝහා ජිතසඞ්ගදෝෂා අධ්යාත්මනිත්යා විනිවෘත්තකාමාඃ.
ද්වන්ද්වෛර්විමුක්තාඃ සුඛදුඃඛසඤ්ජ්ඤෛර්ගච්ඡන්ත්යමූඪාඃ පදමව්යයං තත් .. 5 ..
න තද්භාසයතේ සූර්යෝ න ශශාඞ්කෝ න පාවකඃ .
යද්ගත්වා න නිවර්තන්තේ තද්ධාම පරමං මම .. 6 ..
මමෛවාංශෝ ජීවලෝකේ ජීවභූතඃ සනාතනඃ .
මනඃෂෂ්ඨානීන්ද්රියාණි ප්රකෘතිස්ථානි කර්ෂති .. 7 ..
ශරීරං යදවාප්නෝති යච්චාප්යුත්ක්රාමතීශ්වරඃ .
ගෘහීත්වෛතානි සංයාති වායුර්ගන්ධානිවාශයාත් .. 8 ..
ශ්රෝත්රං චක්ෂුඃ ස්පර්ශනං ච රසනං ඝ්රාණමේව ච .
අධිෂ්ඨාය මනශ්චායං විෂයානුපසේවතේ .. 9 ..
උත්ක්රාමන්තං ස්ථිතං වාපි භුඤ්ජානං වා ගුණාන්විතම් .
විමූඪා නානුපශ්යන්ති පශ්යන්ති ජ්ඤානචක්ෂුෂඃ .. 10 ..
යතන්තෝ යෝගිනශ්චෛනං පශ්යන්ත්යාත්මන්යවස්ථිතම් .
යතන්තෝ(අ)ප්යකෘතාත්මානෝ නෛනං පශ්යන්ත්යචේතසඃ .. 11 ..
යදාදිත්යගතං තේජෝ ජගද්භාසයතේ(අ)ඛිලම් .
යච්චන්ද්රමසි යච්චාග්නෞ තත්තේජෝ විද්ධි මාමකම් .. 12 ..
ගාමාවිශ්ය ච භූතානි ධාරයාම්යහමෝජසා .
පුෂ්ණාමි චෞෂධීඃ සර්වාඃ සෝමෝ භූත්වා රසාත්මකඃ .. 13 ..
අහං වෛශ්වානරෝ භූත්වා ප්රාණිනාං දේහමාශ්රිතඃ .
ප්රාණාපානසමායුක්තඃ පචාම්යන්නං චතුර්විධම් .. 14 ..
සර්වස්ය චාහං හෘදි සන්නිවිෂ්ටෝ මත්තඃ ස්මෘතිර්ජ්ඤානමපෝහනං ච.
වේදෛශ්ච සර්වෛරහමේව වේද්යෝ වේදාන්තකෘද්වේදවිදේව චාහම් .. 15 ..
ද්වාවිමෞ පුරුෂෞ ලෝකේ ක්ෂරශ්චාක්ෂර ඒව ච .
ක්ෂරඃ සර්වාණි භූතානි කූටස්ථෝ(අ)ක්ෂර උච්යතේ .. 16 ..
උත්තමඃ පුරුෂස්ත්වන්යඃ පරමාත්මේත්යුධාහෘතඃ .
යෝ ලෝකත්රයමාවිශ්ය බිභර්ත්යව්යය ඊශ්වරඃ .. 17 ..
යස්මාත්ක්ෂරමතීතෝ(අ)හමක්ෂරාදපි චෝත්තමඃ .
අතෝ(අ)ස්මි ලෝකේ වේදේ ච ප්රථිතඃ පුරුෂෝත්තමඃ .. 18 ..
යෝ මාමේවමසම්මූඪෝ ජානාති පුරුෂෝත්තමම් .
ස සර්වවිද්භජති මාං සර්වභාවේන භාරත .. 19 ..
ඉති ගුහ්යතමං ශාස්ත්රමිදමුක්තං මයානඝ .
ඒතද්බුද්ධ්වා බුද්ධිමාන්ස්යාත්කෘතකෘත්යශ්ච භාරත .. 20 ..
ඕං තත්සදිති ශ්රීමද්භගවද්ගීතාසූපනිෂත්සු බ්රහ්මවිද්යායාං යෝගශාස්ත්රේ
ශ්රීකෘෂ්ණාර්ජුනසංවාදේ පුරුෂෝත්තමයෝගෝ නාම පඤ්චදශෝ(අ)ධ්යායඃ ..15 ..
Roman (IAST) Transliteration
oṃ śrī paramātmane namaḥ
atha pañcadaśo'dhyāyaḥ |
puruṣottamaprāptiyogaḥ
śrībhagavānuvāca
ūrdhvamūlamadhaḥśākhamaśvatthaṃ prāhuravyayam |
chandāṃsi yasya parṇāni yastaṃ veda sa vedavit || 1 ||
adhaścordhvaṃ prasṛtāstasya śākhā guṇapravṛddhā viṣayapravālāḥ|
adhaśca mūlānyanusantatāni karmānubandhīni manuṣyaloke || 2 ||
na rūpamasyeha tathopalabhyate nānto na cādirna ca sampratiṣṭhā|
aśvatthamenaṃ suvirūḍhamūlamasaṅgaśastreṇa dṛḍhena chittvā || 3 ||
tataḥ padaṃ tatparimārgitavyaṃ yasmingatā na nivartanti bhūyaḥ|
tameva cādyaṃ puruṣaṃ prapadye yataḥ pravṛttiḥ prasṛtā purāṇī || 4 ||
nirmānamohā jitasaṅgadoṣā adhyātmanityā vinivṛttakāmāḥ|
dvandvairvimuktāḥ sukhaduḥkhasañjñairgacchantyamūḍhāḥ padamavyayaṃ tat || 5 ||
na tadbhāsayate sūryo na śaśāṅko na pāvakaḥ |
yadgatvā na nivartante taddhāma paramaṃ mama || 6 ||
mamaivāṃśo jīvaloke jīvabhūtaḥ sanātanaḥ |
manaḥṣaṣṭhānīndriyāṇi prakṛtisthāni karṣati || 7 ||
śarīraṃ yadavāpnoti yaccāpyutkrāmatīśvaraḥ |
gṛhītvaitāni saṃyāti vāyurgandhānivāśayāt || 8 ||
śrotraṃ cakṣuḥ sparśanaṃ ca rasanaṃ ghrāṇameva ca |
adhiṣṭhāya manaścāyaṃ viṣayānupasevate || 9 ||
utkrāmantaṃ sthitaṃ vāpi bhuñjānaṃ vā guṇānvitam |
vimūḍhā nānupaśyanti paśyanti jñānacakṣuṣaḥ || 10 ||
yatanto yoginaścainaṃ paśyantyātmanyavasthitam |
yatanto'pyakṛtātmāno nainaṃ paśyantyacetasaḥ || 11 ||
yadādityagataṃ tejo jagadbhāsayate'khilam |
yaccandramasi yaccāgnau tattejo viddhi māmakam || 12 ||
gāmāviśya ca bhūtāni dhārayāmyahamojasā |
puṣṇāmi cauṣadhīḥ sarvāḥ somo bhūtvā rasātmakaḥ || 13 ||
ahaṃ vaiśvānaro bhūtvā prāṇināṃ dehamāśritaḥ |
prāṇāpānasamāyuktaḥ pacāmyannaṃ caturvidham || 14 ||
sarvasya cāhaṃ hṛdi sanniviṣṭo mattaḥ smṛtirjñānamapohanaṃ ca|
vedaiśca sarvairahameva vedyo vedāntakṛdvedavideva cāham || 15 ||
dvāvimau puruṣau loke kṣaraścākṣara eva ca |
kṣaraḥ sarvāṇi bhūtāni kūṭastho'kṣara ucyate || 16 ||
uttamaḥ puruṣastvanyaḥ paramātmetyudhāhṛtaḥ |
yo lokatrayamāviśya bibhartyavyaya īśvaraḥ || 17 ||
yasmātkṣaramatīto'hamakṣarādapi cottamaḥ |
ato'smi loke vede ca prathitaḥ puruṣottamaḥ || 18 ||
yo māmevamasammūḍho jānāti puruṣottamam |
sa sarvavidbhajati māṃ sarvabhāvena bhārata || 19 ||
iti guhyatamaṃ śāstramidamuktaṃ mayānagha |
etadbuddhvā buddhimānsyātkṛtakṛtyaśca bhārata || 20 ||
oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre
śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde puruṣottamayogo nāma pañcadaśo'dhyāyaḥ ||15 ||
Sanskrit — Devanagari (original)
ॐ श्री परमात्मने नमः
अथ पञ्चदशोऽध्यायः ।
पुरुषोत्तमप्राप्तियोगः
श्रीभगवानुवाच
ऊर्ध्वमूलमधःशाखमश्वत्थं प्राहुरव्ययम् ।
छन्दांसि यस्य पर्णानि यस्तं वेद स वेदवित् ॥ 1 ॥
अधश्चोर्ध्वं प्रसृतास्तस्य शाखा गुणप्रवृद्धा विषयप्रवालाः।
अधश्च मूलान्यनुसन्ततानि कर्मानुबन्धीनि मनुष्यलोके ॥ 2 ॥
न रूपमस्येह तथोपलभ्यते नान्तो न चादिर्न च सम्प्रतिष्ठा।
अश्वत्थमेनं सुविरूढमूलमसङ्गशस्त्रेण दृढेन छित्त्वा ॥ 3 ॥
ततः पदं तत्परिमार्गितव्यं यस्मिन्गता न निवर्तन्ति भूयः।
तमेव चाद्यं पुरुषं प्रपद्ये यतः प्रवृत्तिः प्रसृता पुराणी ॥ 4 ॥
निर्मानमोहा जितसङ्गदोषा अध्यात्मनित्या विनिवृत्तकामाः।
द्वन्द्वैर्विमुक्ताः सुखदुःखसञ्ज्ञैर्गच्छन्त्यमूढाः पदमव्ययं तत् ॥ 5 ॥
न तद्भासयते सूर्यो न शशाङ्को न पावकः ।
यद्गत्वा न निवर्तन्ते तद्धाम परमं मम ॥ 6 ॥
ममैवांशो जीवलोके जीवभूतः सनातनः ।
मनःषष्ठानीन्द्रियाणि प्रकृतिस्थानि कर्षति ॥ 7 ॥
शरीरं यदवाप्नोति यच्चाप्युत्क्रामतीश्वरः ।
गृहीत्वैतानि संयाति वायुर्गन्धानिवाशयात् ॥ 8 ॥
श्रोत्रं चक्षुः स्पर्शनं च रसनं घ्राणमेव च ।
अधिष्ठाय मनश्चायं विषयानुपसेवते ॥ 9 ॥
उत्क्रामन्तं स्थितं वापि भुञ्जानं वा गुणान्वितम् ।
विमूढा नानुपश्यन्ति पश्यन्ति ज्ञानचक्षुषः ॥ 10 ॥
यतन्तो योगिनश्चैनं पश्यन्त्यात्मन्यवस्थितम् ।
यतन्तोऽप्यकृतात्मानो नैनं पश्यन्त्यचेतसः ॥ 11 ॥
यदादित्यगतं तेजो जगद्भासयतेऽखिलम् ।
यच्चन्द्रमसि यच्चाग्नौ तत्तेजो विद्धि मामकम् ॥ 12 ॥
गामाविश्य च भूतानि धारयाम्यहमोजसा ।
पुष्णामि चौषधीः सर्वाः सोमो भूत्वा रसात्मकः ॥ 13 ॥
अहं वैश्वानरो भूत्वा प्राणिनां देहमाश्रितः ।
प्राणापानसमायुक्तः पचाम्यन्नं चतुर्विधम् ॥ 14 ॥
सर्वस्य चाहं हृदि सन्निविष्टो मत्तः स्मृतिर्ज्ञानमपोहनं च।
वेदैश्च सर्वैरहमेव वेद्यो वेदान्तकृद्वेदविदेव चाहम् ॥ 15 ॥
द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।
क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥ 16 ॥
उत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युधाहृतः ।
यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥ 17 ॥
यस्मात्क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।
अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रथितः पुरुषोत्तमः ॥ 18 ॥
यो मामेवमसम्मूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।
स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥ 19 ॥
इति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयानघ ।
एतद्बुद्ध्वा बुद्धिमान्स्यात्कृतकृत्यश्च भारत ॥ 20 ॥
ॐ तत्सदिति श्रीमद्भगवद्गीतासूपनिषत्सु ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे
श्रीकृष्णार्जुनसंवादे पुरुषोत्तमयोगो नाम पञ्चदशोऽध्यायः ॥15 ॥
oṃ śrī paramātmane namaḥ
atha pañcadaśo'dhyāyaḥ |
puruṣottamaprāptiyogaḥ
śrībhagavānuvāca
ūrdhvamūlamadhaḥśākhamaśvatthaṃ prāhuravyayam |
chandāṃsi yasya parṇāni yastaṃ veda sa vedavit || 1 ||
adhaścordhvaṃ prasṛtāstasya śākhā guṇapravṛddhā viṣayapravālāḥ|
adhaśca mūlānyanusantatāni karmānubandhīni manuṣyaloke || 2 ||
na rūpamasyeha tathopalabhyate nānto na cādirna ca sampratiṣṭhā|
aśvatthamenaṃ suvirūḍhamūlamasaṅgaśastreṇa dṛḍhena chittvā || 3 ||
tataḥ padaṃ tatparimārgitavyaṃ yasmingatā na nivartanti bhūyaḥ|
tameva cādyaṃ puruṣaṃ prapadye yataḥ pravṛttiḥ prasṛtā purāṇī || 4 ||
nirmānamohā jitasaṅgadoṣā adhyātmanityā vinivṛttakāmāḥ|
dvandvairvimuktāḥ sukhaduḥkhasañjñairgacchantyamūḍhāḥ padamavyayaṃ tat || 5 ||
na tadbhāsayate sūryo na śaśāṅko na pāvakaḥ |
yadgatvā na nivartante taddhāma paramaṃ mama || 6 ||
mamaivāṃśo jīvaloke jīvabhūtaḥ sanātanaḥ |
manaḥṣaṣṭhānīndriyāṇi prakṛtisthāni karṣati || 7 ||
śarīraṃ yadavāpnoti yaccāpyutkrāmatīśvaraḥ |
gṛhītvaitāni saṃyāti vāyurgandhānivāśayāt || 8 ||
śrotraṃ cakṣuḥ sparśanaṃ ca rasanaṃ ghrāṇameva ca |
adhiṣṭhāya manaścāyaṃ viṣayānupasevate || 9 ||
utkrāmantaṃ sthitaṃ vāpi bhuñjānaṃ vā guṇānvitam |
vimūḍhā nānupaśyanti paśyanti jñānacakṣuṣaḥ || 10 ||
yatanto yoginaścainaṃ paśyantyātmanyavasthitam |
yatanto'pyakṛtātmāno nainaṃ paśyantyacetasaḥ || 11 ||
yadādityagataṃ tejo jagadbhāsayate'khilam |
yaccandramasi yaccāgnau tattejo viddhi māmakam || 12 ||
gāmāviśya ca bhūtāni dhārayāmyahamojasā |
puṣṇāmi cauṣadhīḥ sarvāḥ somo bhūtvā rasātmakaḥ || 13 ||
ahaṃ vaiśvānaro bhūtvā prāṇināṃ dehamāśritaḥ |
prāṇāpānasamāyuktaḥ pacāmyannaṃ caturvidham || 14 ||
sarvasya cāhaṃ hṛdi sanniviṣṭo mattaḥ smṛtirjñānamapohanaṃ ca|
vedaiśca sarvairahameva vedyo vedāntakṛdvedavideva cāham || 15 ||
dvāvimau puruṣau loke kṣaraścākṣara eva ca |
kṣaraḥ sarvāṇi bhūtāni kūṭastho'kṣara ucyate || 16 ||
uttamaḥ puruṣastvanyaḥ paramātmetyudhāhṛtaḥ |
yo lokatrayamāviśya bibhartyavyaya īśvaraḥ || 17 ||
yasmātkṣaramatīto'hamakṣarādapi cottamaḥ |
ato'smi loke vede ca prathitaḥ puruṣottamaḥ || 18 ||
yo māmevamasammūḍho jānāti puruṣottamam |
sa sarvavidbhajati māṃ sarvabhāvena bhārata || 19 ||
iti guhyatamaṃ śāstramidamuktaṃ mayānagha |
etadbuddhvā buddhimānsyātkṛtakṛtyaśca bhārata || 20 ||
oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre
śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde puruṣottamayogo nāma pañcadaśo'dhyāyaḥ ||15 ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.