Valmiki Ramayana Aranya Kanda Sarga 47 — Devanagari Script

⚠️ AI-generated translation — the Odia meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Odia

ଏହି ସର୍ଗରେ ରାବଣ ସନ୍ୟାସୀ ବେଶରେ ସୀତାଙ୍କୁ ଭେଟି ନିଜ ବିଷୟରେ ପଚାରେ। ସୀତା ନିଜକୁ ଜନକଙ୍କ କନ୍ୟା ଓ ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀ ବୋଲି କହି, କୈକେୟୀଙ୍କ ଦୁଇ ବର ଯୋଗୁଁ ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସେ ବନକୁ ଆସିଥିବା ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି। ଏହା ପରେ ରାବଣ ନିଜକୁ ରାକ୍ଷସଗଣର ଈଶ୍ୱର ବୋଲି ପରିଚୟ ଦେଇ ସୀତାଙ୍କୁ ଲଙ୍କାରେ ମହିଷୀ ହେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଏ। ସୀତା କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ରାମ ଓ ରାବଣ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଅତୁଳନୀୟ ଅନ୍ତରକୁ ଅନେକ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ସହ ବୁଝାଇ ତାକୁ ଧିକ୍କାର କରନ୍ତି। ଶେଷରେ ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରିବା ପାଇଁ ନିଜ କୁଳ, ବଳ, ନାମ ଓ କର୍ମ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ।

AI-generated · not yet verified

The Odia meaning of each verse is shown below the verse.

⚠️ AI-generated translation — the Bengali meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Bengali

বাল্মীকি রামায়ণের অরণ্যকাণ্ডের সপ্তচত্বারিংশ সর্গে সন্ন্যাসীর ছদ্মবেশে রাবণ সীতাকে হরণের উদ্দেশ্যে নিজের পরিচয় দেয়। সীতা তাঁকে রামের পত্নী হিসেবে নিজের পরিচয় দিয়ে রামের বনবাস, কৈকেয়ীর বর ও লক্ষ্মণের সঙ্গে তাঁর বনগমনের কথা বলেন। এরপর রাবণ নিজেকে রাক্ষসাধিপতি বলে সীতাকে লঙ্কায় প্রধান মহিষী হওয়ার প্রস্তাব দেয়। সীতা ক্রুদ্ধ হয়ে রাবণকে তিরস্কার করেন এবং রামের প্রতি নিজের অনুরাগ প্রকাশ করে রাবণ ও রামের মধ্যে বহু উপমার মাধ্যমে পার্থক্য দেখান। শেষে সীতা ভয়ে কদলী লতার মতো কাঁপতে থাকেন এবং রাবণ নিজের কুল, বল, নাম ও কর্ম সম্পর্কে বলতে শুরু করে।

AI-generated · not yet verified

The Bengali meaning of each verse is shown below the verse.

⚠️ AI-generated translation — the Gujarati meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Gujarati

આ સર્ગમાં સીતા સંન્યાસીના વેશમાં આવેલા રાવણને પોતાનો પરિચય આપે છે — તે જનકની પુત્રી અને રામની પત્ની છે, અને કૈકેયીના વરદાનને કારણે રામ, લક્ષ્મણ અને તે ત્રણેય રાજ્યમાંથી ચ્યુત થઈ વનમાં વિચરે છે. પછી રાવણ પોતાને રાક્ષસેશ્વર તરીકે ઓળખાવી, લંકાની મહાપુરી અને પોતાની પત્ની થવાનું પ્રલોભન આપે છે. સીતા ક્રોધિત થઈ રાવણનો અનાદર કરે છે અને કહે છે કે તે રામને જ અનુસરનારી છે; શિયાળ સિંહણને ઇચ્છે તેમ રાવણ તેને ઇચ્છે છે, અને રામ તથા રાવણ વચ્ચે સિંહ-શિયાળ, સોનું-સીસું જેવું અંતર છે. અંતે સીતા કંપતી થઈ જાય છે અને રાવણ ભય ઉપજાવવા પોતાનું કુળ, બળ, નામ અને કર્મ જણાવે છે.

AI-generated · not yet verified

The Gujarati meaning of each verse is shown below the verse.

⚠️ AI-generated translation — the Sinhala meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Sinhala

රාවණ තාපස වේශයෙන් පැමිණ සීතාගෙන් ඇය ගැන විචාළ විට, සීතා තමා ජනක රජුගේ දියණිය වූ රාම භාර්යාව බවත්, රාම අභිෂේකයට සූදානම් වෙද්දී කෛකේයීගේ වර ඉල්ලීම නිසා රාම, ලක්ෂ්මණ සහ තමා වනයට පිටත් වූ බවත් පවසයි. ඇය රාමගේ ගුණ වර්ණනා කරමින් ඔහු වනයෙන් ආහාර ගෙනැවිත් පැමිණෙන බවද කියා සිටියි. එවිට රාවණ තමා රාක්ෂස අධිපති බව හෙළිදරව් කර, ලංකාවේ තම ප්‍රධාන බිසව වන ලෙස සීතාට ආරාධනා කරයි. සීතා කෝප වී රාමට පමණක් අයත් බව පවසමින් රාවණට දැඩි ලෙස පිළිතුරු දෙයි.

AI-generated · not yet verified

The Sinhala meaning of each verse is shown below the verse.

Meaning —

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।

अथ सप्तचत्वारिंशस्सर्गः ।

Shloka 1

रावणेन तु वैदेही तदा पृष्टा जिहीर्षता ।
परिव्राजकरूपेण शशंसात्मानमात्मना ॥ 1 ॥

rāvaṇena tu vaidehī tadā pṛṣṭā jihīrṣatā |
parivrājakarūpeṇa śaśaṃsātmānamātmanā || 1 ||

তখন রাবণ, সীতাকে হরণ করতে ইচ্ছুক হয়ে, সন্ন্যাসীর ছদ্মবেশে, নিজের পরিচয় নিজেই বলল। ^AI

તે સમયે વિદેહની પુત્રી સીતાને હરી લેવાની ઇચ્છાવાળા રાવણે સંન્યાસીના વેશમાં પૂછ્યું, ત્યારે તેણે પોતાનો પરિચય પોતે જ આપ્યો. ^AI

ସେତେବେଳେ ସୀତାଙ୍କୁ ହରଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ରାବଣ ସନ୍ୟାସୀର ବେଶରେ ପଚାରିବାରୁ ସେ ନିଜ ବିଷୟରେ ନିଜେ କହିଲେ ॥ 1 ॥ ^AI

විදේහ රාජකුමාරිය ගැනීමට අදහස් කළ රාවණ තාපස වේශයෙන් ඇයගෙන් විචාළ කල්හි, ඇය තමා ගැන තමාම මෙසේ පැවසුවාය. ^AI

ब्राह्मणश्चातिथिश्चायमनुक्तो हि शपेत माम् ।

brāhmaṇaścātithiścāyamanukto hi śapeta mām |

এ ইনি ব্রাহ্মণ এবং অতিথি; না বললে ইনি আমাকে শাপ দেবেন। ^AI

આ બ્રાહ્મણ અને અતિથિ છે; જો તેને કહેવામાં ન આવે તો તે મને શાપ આપશે. ^AI

ଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅତିଥି, ଅନୁମତି ନ ପାଇ ମୋତେ ଶାପ ଦେଇପାରନ୍ତି । ^AI

මොහු බ්‍රාහ්මණයෙක්ද, අමුත්තෙක්ද වේ; නොකීවොත් මා හට ශාප කරනු ඇත. ^AI

इति ध्यात्वा मुहूर्तं तु सीता वचनमब्रवीत् ॥ 2 ॥

Shloka 3

दुहिता जनकस्याहं मैथिलस्य महात्मनः ।
सीता नाम्नास्मि भद्रं ते रामभार्या द्विजोत्तम ॥ 3 ॥

duhitā janakasyāhaṃ maithilasya mahātmanaḥ |
sītā nāmnāsmi bhadraṃ te rāmabhāryā dvijottama || 3 ||

হে দ্বিজশ্রেষ্ঠ, আমি মহাত্মা জনক মিথিলার কন্যা; আমার নাম সীতা, রামের পত্নী; তোমার মঙ্গল হোক। ^AI

હે દ્વિજોત્તમ, હું મહાત્મા જનકની પુત્રી છું, મારું નામ સીતા છે, હું રામની પત્ની છું; તમારું કલ્યાણ થાઓ. ^AI

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ମୁଁ ମହାତ୍ମା ଜନକଙ୍କ କନ୍ୟା, ମୈଥିଳୀ, ମୋ ନାମ ସୀତା, ମୁଁ ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀ; ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ ॥ 3 ॥ ^AI

ද්විජෝත්තමය, මම මහාත්ම ජනක රජුගේ දියණිය වූ මෛථිලිය; මගේ නම සීතාය; රාම භාර්යාවයි; ඔබට යහපත වේවා. ^AI

Shloka 4

उषित्वा द्वादश समा इक्ष्वाकुणां निवेशने ।
भुञ्जाना मानुषान्भोगान्सर्वकामसमृद्धिनी ॥ 4 ॥

uṣitvā dvādaśa samā ikṣvākuṇāṃ niveśane |
bhuñjānā mānuṣānbhogānsarvakāmasamṛddhinī || 4 ||

ইক্ষ্বাকুদের গৃহে বারো বছর বাস করে, সর্বপ্রকার কামনার সমৃদ্ধি ভোগ করতে করতে, মানুষের ভোগ্য বস্তু ভোগ করেছি। ^AI

હું ઇક્ષ્વાકુ વંશના મહેલમાં બાર વર્ષ રહી, મનુષ્યોને યોગ્ય ભોગો ભોગવતી અને સર્વ કામનાઓની સમૃદ્ધિ ભોગવતી હતી. ^AI

ମୁଁ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ବାର ବର୍ଷ ରହି, ସମସ୍ତ କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ କରୁଥିବା ମାନବ ଭୋଗମାନ ଭୋଗ କଲି ॥ 4 ॥ ^AI

සියලු කැමැති සම්පත් ඇතිව මනුෂ්‍ය භෝග අනුභව කරමින් ඉක්ෂ්වාකු රජ පරපුරේ මාලිගයේ වසර දොළහක් විසුවෙමි. ^AI

Shloka 5

ततस्त्रयोदशे वर्षे राजामन्त्रयत प्रभुः ।
अभिषेचयितुं रामं समेतो राजमन्त्रिभिः ॥ 5 ॥

tatastrayodaśe varṣe rājāmantrayata prabhuḥ |
abhiṣecayituṃ rāmaṃ sameto rājamantribhiḥ || 5 ||

তারপর ত্রয়োদশ বর্ষে, প্রভু রাজা মন্ত্রীদের সঙ্গে পরামর্শ করে রামকে অভিষিক্ত করতে মনস্থ করলেন। ^AI

પછી તેરમા વર્ષે પ્રભુ રાજાએ રાજમંત્રીઓ સાથે મંત્રણા કરીને રામનો અભિષેક કરવાનું નક્કી કર્યું. ^AI

ତା’ପରେ ତ୍ରୟୋଦଶ ବର୍ଷରେ ପ୍ରଭୁ ରାଜା ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ରାମଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରିବା ପାଇଁ ଆଲୋଚନା କଲେ ॥ 5 ॥ ^AI

ඉන්පසු දහතුන්වන වර්ෂයේදී ප්‍රභූ රජු රජ අමාත්‍යවරුන් සමඟ එක්ව රාම අභිෂේක කිරීම සඳහා ඔහුට ආරාධනා කළේය. ^AI

Shloka 6

तस्मिन्सम्भ्रियमाणे तु राघवस्याभिषेचने ।
कैकेयी नाम भर्तारमार्या सा याचते वरम् ॥ 6 ॥

tasminsambhriyamāṇe tu rāghavasyābhiṣecane |
kaikeyī nāma bhartāramāryā sā yācate varam || 6 ||

রাঘবের সেই অভিষেকের আয়োজন চলছিল, তখন আর্যা কৈকেয়ী নাম্নী রানি স্বামীর কাছে বর প্রার্থনা করলেন। ^AI

રાઘવનો અભિષેક તૈયાર થઈ રહ્યો હતો, તે સમયે આર્યા કૈકેયીએ પોતાના પતિ પાસે વરદાન માગ્યું. ^AI

ରାଘବଙ୍କ ଅଭିଷେକର ଆୟୋଜନ ହେଉଥିବା ସମୟରେ ଆର୍ଯ୍ୟା କୈକେୟୀ ନାମ୍ନୀ ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ବର ମାଗିଲେ ॥ 6 ॥ ^AI

රාඝවගේ අභිෂේකය සූදානම් කරමින් තිබියදී, කෛකේයී නම් ආර්‍යාව සිය ස්වාමියාගෙන් වරයක් ඉල්ලා සිටියාය. ^AI

Shloka 7

प्रतिगृह्य तु कैकेयी श्वशुरं सुकृतेन मे ।
मम प्रव्राजनं भर्तुर्भरतस्याभिषेचनम् ॥ 7 ॥

pratigṛhya tu kaikeyī śvaśuraṃ sukṛtena me |
mama pravrājanaṃ bharturbharatasyābhiṣecanam || 7 ||

কৈকেয়ী শ্বশুরের কাছে পূর্বে করা উপকারের বিনিময়ে দুটি বর চাইলেন: আমার স্বামীর বনবাস এবং ভরতের অভিষেক। ^AI

કૈકેયીએ પોતાના સસરા પાસેથી પોતાના સદ્ગુણના બદલામાં બે વરદાન મેળવ્યાં હતાં — મારા પતિનો વનવાસ અને ભરતનો અભિષેક. ^AI

କୈକେୟୀ ଶ୍ୱଶୁରଙ୍କଠାରୁ ମୋ ପ୍ରତି କରାଯାଇଥିବା ଉପକାର ବଦଳରେ ଦୁଇଟି ବର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ — ମୋ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ବନବାସ ଓ ଭରତଙ୍କ ଅଭିଷେକ ॥ 7 ॥ ^AI

කෛකේයී තමා කළ යහපත සඳහා මාමණ්ඩියගෙන් (ශ්වශුරයාගෙන්) වර දෙකක් ලබාගෙන, මාගේ ස්වාමියා වන රාම රජු වනයට යැවීම සහ භරත අභිෂේක කිරීම ඉල්ලා සිටියාය. ^AI

Shloka 8

द्वावयाचत भर्तारं सत्यसन्धं नृपोत्तमम् ।
नाद्य भोक्ष्ये न च स्वप्स्ये न पास्येच कथञ्चन ॥ 8 ॥

dvāvayācata bhartāraṃ satyasandhaṃ nṛpottamam |
nādya bhokṣye na ca svapsye na pāsyeca kathañcana || 8 ||

সত্যনিষ্ঠ নৃপশ্রেষ্ঠ স্বামীর কাছে তিনি দুটি বর প্রার্থনা করলেন: আমার স্বামীর বনবাস এবং ভরতের অভিষেক। ^AI

તેણે સત્યપ્રતિજ્ઞ નૃપોત્તમ પતિ પાસે બે વરદાન માગ્યાં — મારા પતિનો વનવાસ અને ભરતનો અભિષેક. ^AI

ସେ ସତ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞ ନୃପୋତ୍ତମ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ବର ମାଗିଲେ — ଆଜି ମୁଁ ଭୋଜନ କରିବି ନାହିଁ, ଶୟନ କରିବି ନାହିଁ ଓ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ପାନ ମଧ୍ୟ କରିବି ନାହିଁ ॥ 8 ॥ ^AI

සත්‍යයට බැඳුණු උතුම් නරේන්ද්‍රයා වූ සිය ස්වාමියාගෙන් ඇය වර දෙකක් ඉල්ලා සිටියාය: අද මම ආහාර නොගන්නෙමි, නොනිදන්නෙමි, කිසි ලෙසකින්වත් පානය නොකරන්නෙමි. ^AI

एष मे जीवितस्यान्तो रामो यद्यभिषिच्यते ।

eṣa me jīvitasyānto rāmo yadyabhiṣicyate |

যদি রাম অভিষিক্ত হন, তবে এটাই আমার জীবনের শেষ। ^AI

જો રામનો અભિષેક થાય તો આ મારા જીવનનો અંત છે. ^AI

ଯଦି ରାମ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ଏହା ମୋ ଜୀବନର ଅନ୍ତ ହେବ। ^AI

රාම රජු අභිෂේක කරනු ලැබුවහොත් මාගේ ජීවිතයේ අවසානය එයයි. ^AI

इति ब्रुवाणां कैकेयीं श्वशुरो मे स मानदः ॥ 9 ॥

Shloka 10

अयाचतार्थैरन्वर्थैर्न च याञ्चां चकार सा ।
मम भर्तामहातेजा वयसा पञ्चविंशकः ॥ 10 ॥

ayācatārthairanvarthairna ca yāñcāṃ cakāra sā |
mama bhartāmahātejā vayasā pañcaviṃśakaḥ || 10 ||

সে অর্থপূর্ণ (সার্থক) বাক্যে যাচ্ঞা করল না, কোনো প্রার্থনাও করল না। আমার স্বামী মহাতেজস্বী, বয়সে পঁচিশ বছর। ^AI

તેણે અર્થવાળા અને યોગ્ય અર્થવાળા શબ્દોથી યાચના કરી નહીં; મારા પતિ મહાતેજસ્વી છે અને ઉંમરે પચ્ચીસ વર્ષના છે. ^AI

ସେ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ଶବ୍ଦରେ ଯାଚନା କରିନାହିଁ, କୌଣସି ପ୍ରକାର ଭିକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କରିନାହିଁ — ମୋ ସ୍ୱାମୀ ମହାତେଜାଃ, ବୟସରେ ପଚିଶ ବର୍ଷର। ^AI

ඇය අර්ථවත් වචනවලින් ඉල්ලා සිටියාය, නමුත් ඇය යාඥාවක් නොකළාය. මාගේ ස්වාමියා මහා තේජස් ඇත්තා වන අතර වයසින් විසිපහක් වේ. ^AI

Shloka 11

अष्टादश हि वर्षाणि मम जन्मनि गण्यते ।
रामेति प्रथितो लोके गुणवान्सत्यवान्शुचिः ॥ 11 ॥

aṣṭādaśa hi varṣāṇi mama janmani gaṇyate |
rāmeti prathito loke guṇavānsatyavānśuciḥ || 11 ||

আমার জন্ম থেকে আঠারো বছর গণনা করা হয়। তিনি রাম নামে লোকে বিখ্যাত, গুণবান, সত্যবাদী ও পবিত্র। ^AI

મારા જન્મને અઢાર વર્ષ ગણાય છે. લોકમાં 'રામ' એમ પ્રખ્યાત, ગુણવાન, સત્યવાદી અને પવિત્ર છે. ^AI

ମୋ ଜନ୍ମରୁ ଅଠର ବର୍ଷ ଗଣନା କରାଯାଏ। ସେ ଲୋକରେ ରାମ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଗୁଣବାନ, ସତ୍ୟବାନ ଓ ପବିତ୍ର। ^AI

මාගේ උපතේ සිට වසර දහඅටක් ගණන් කරනු ලැබේ. ඔහු ලෝකයේ 'රාම' යනුවෙන් ප්‍රසිද්ධ වූ ගුණවත්, සත්‍යවාදී, පවිත්‍ර පුද්ගලයෙකි. ^AI

Shloka 12

विशालाक्षो महाबाहुस्सर्वभूतहिते रतः ।
कामार्तस्तु महातेजाः पिता दशरथस्स्वयम् ॥ 12 ॥

viśālākṣo mahābāhussarvabhūtahite rataḥ |
kāmārtastu mahātejāḥ pitā daśarathassvayam || 12 ||

বিশালাক্ষ, মহাবাহু, সর্বভূতের হিতে রত; কামার্ত মহাতেজস্বী পিতা দশরথ স্বয়ং। ^AI

વિશાળ આંખોવાળા, મહાબાહુ, સર્વ પ્રાણીઓના હિતમાં રત; કામથી પીડિત મહાતેજસ્વી પિતા દશરથ પોતે. ^AI

ବିଶାଳାକ୍ଷ, ମହାବାହୁ, ସର୍ବଭୂତର ହିତରେ ରତ; ମାତ୍ର କାମାର୍ତ ହୋଇ ମହାତେଜାଃ ପିତା ଦଶରଥ ସ୍ୱୟଂ। ^AI

විශාල ඇස් ඇති, මහා බාහු ඇති, සියලු සත්වයන්ගේ යහපතෙහි යෙදුණු ඔහුය. මහා තේජස් ඇති පියා වූ දශරථ රජුද කාමයෙන් පීඩිත විය. ^AI

Shloka 13

कैकेय्याः प्रियकामार्थं तं रामं नाभ्यषेचयत् ।
अभिषेकाय तु पितुस्समीपं राममागतम् ॥ 13 ॥

kaikeyyāḥ priyakāmārthaṃ taṃ rāmaṃ nābhyaṣecayat |
abhiṣekāya tu pitussamīpaṃ rāmamāgatam || 13 ||

কৈকেয়ীর প্রিয় কামনা পূরণের জন্য তিনি সেই রামকে অভিষিক্ত করলেন না। অভিষেকের জন্য পিতার কাছে আগত রামকে। ^AI

કૈકેયીની પ્રિય કામના પૂર્ણ કરવા માટે તેણે રામનો અભિષેક કર્યો નહીં. અભિષેક માટે પિતાની પાસે આવેલા રામને— ^AI

କୈକେୟୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ସେ ରାମଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରାଇଲେ ନାହିଁ। ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ପିତାଙ୍କ ସମୀପକୁ ଆସିଥିବା ରାମଙ୍କୁ। ^AI

කෛකේයීගේ ප්‍රිය ආශාව සඳහා ඔහු රාම රජු අභිෂේක නොකළේය. අභිෂේකය සඳහා පියා අසලට පැමිණි රාම රජුට, ^AI

Shloka 14

कैकेयी मम भर्तारमित्युवाच धृतं वचः ।
तव पित्रा समाज्ञप्तं ममेदं शृणु राघव ॥ 14 ॥

kaikeyī mama bhartāramityuvāca dhṛtaṃ vacaḥ |
tava pitrā samājñaptaṃ mamedaṃ śṛṇu rāghava || 14 ||

কৈকেয়ী আমার স্বামীকে এই ধৃত (সংকলিত) বাক্য বললেন: 'হে রাঘব, তোমার পিতা আমাকে যে আদেশ দিয়েছেন, তা শোনো।' ^AI

કૈકેયીએ મારા પતિને આ ધરેલું વચન કહ્યું: 'હે રાઘવ, તારા પિતાએ આજ્ઞા આપી છે, મારું આ સાંભળ.' ^AI

କୈକେୟୀ ମୋ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସେ ଧୃତ ବଚନ କହିଲେ — ହେ ରାଘବ, ତୁମ ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଏହି ଆଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି, ଶୁଣ। ^AI

කෛකේයී මාගේ ස්වාමියාට මෙසේ පැවසුවාය: 'රාඝව, ඔබේ පියා විසින් අණ කරන ලද මාගේ මෙම වචනය අසන්න.' ^AI

Shloka 15

भरताय प्रदातव्यमिदं राज्यमकण्टकम् ।
त्वया हि खलु वस्तव्यं नव वर्षाणि पञ्च च ॥ 15 ॥

bharatāya pradātavyamidaṃ rājyamakaṇṭakam |
tvayā hi khalu vastavyaṃ nava varṣāṇi pañca ca || 15 ||

এই নির্ভয় ও নির্বিঘ্ন রাজ্য ভরতকে দিতে হবে। তোমাকে অবশ্যই নয় বছর ও পাঁচ বছর (চৌদ্দ বছর) বনে বাস করতে হবে। ^AI

'આ નિર્વિઘ્ન રાજ્ય ભરતને આપવાનું છે. અને તારે ખરેખર નવ અને પાંચ વર્ષ વનમાં રહેવું.' ^AI

ଏହି ନିର୍ବିଘ୍ନ ରାଜ୍ୟ ଭରତକୁ ଦେବାକୁ ହେବ। ତୁମକୁ ନଅ ବର୍ଷ ଓ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଅର୍ଥାତ୍ ଚଉଦ ବର୍ଷ ବନରେ ବାସ କରିବାକୁ ହେବ। ^AI

මෙම රාජ්‍යය නිර්භයව භරතයාට දිය යුතුය. ඔබ විසින් වසර නවයක් සහ පහක් වනයේ වාසය කළ යුතුය. ^AI

Shloka 16

वने प्रव्रज काकुत्स्थ पितरं मोचयानृतान् ।
तथेत्युक्त्वा च तां रामः कैकेयीमकुतोभयः ॥ 16 ॥

vane pravraja kākutstha pitaraṃ mocayānṛtān |
tathetyuktvā ca tāṃ rāmaḥ kaikeyīmakutobhayaḥ || 16 ||

হে কাকুত্স্থ, বনে প্রস্থান কর, পিতাকে মিথ্যা থেকে মুক্ত কর। তখন রাম নির্ভয় হয়ে কৈকেয়ীকে 'তথাস্তু' বলে। ^AI

'હે કાકુત્સ્થ, વનમાં જા અને પિતાને અસત્યથી મુક્ત કર.' પછી રામે નિર્ભયપણે તે કૈકેયીને 'તથાસ્તુ' કહ્યું. ^AI

ହେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ, ବନକୁ ଯାଅ ଏବଂ ପିତାଙ୍କୁ ଅସତ୍ୟରୁ ମୁକ୍ତ କର। ତାହା ହେଉ ବୋଲି କହି ରାମ ନିର୍ଭୟରେ ସେ କୈକେୟୀଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ^AI

කාකුත්ස්ථ, වනයට ගොස් පියා අසත්‍යයෙන් මුදවන්න. එසේ යැයි පවසා, භයක් නොමැති රාම එම කෛකේයීට, ^AI

Shloka 17

चकार तद्वचस्तस्या मम भर्ता दृढव्रतः ।
दद्यान्न प्रतिगृह्णीयात्सत्यं ब्रूयान्न चानृतम् ॥ 17 ॥

cakāra tadvacastasyā mama bhartā dṛḍhavrataḥ |
dadyānna pratigṛhṇīyātsatyaṃ brūyānna cānṛtam || 17 ||

আমার স্বামী দৃঢ়ব্রত, তিনি সেই কৈকেয়ীর সেই কথাই পালন করেছিলেন — তিনি দান করেন, কিন্তু কারও দান গ্রহণ করেন না; সত্য বলেন, মিথ্যা বলেন না। ^AI

મારા પતિએ, જે દૃઢ વ્રત ધરાવે છે, તેમણે તેનું એ વચન પાળ્યું — તે દાન આપે, પણ દાન સ્વીકારે નહીં; સત્ય બોલે, પણ અસત્ય બોલે નહીં. ^AI

ମୋ ସ୍ୱାମୀ ଦୃଢବ୍ରତ ଥିଲେ, ସେ ସେହି କଥା ପାଳନ କଲେ — ଦାନ କରିବେ, କିନ୍ତୁ ଗ୍ରହଣ କରିବେ ନାହିଁ; ସତ୍ୟ କହିବେ, କିନ୍ତୁ ଅସତ୍ୟ କହିବେ ନାହିଁ। ^AI

මගේ ස්වාමියා, ස්ථිර ව්‍රතයෙන් යුත් අයෙක් වූ ඔහු, ඇගේ එම වචනය ඉටු කළේය. ඔහු දෙන්නේය, පිළිගන්නේ නැත; සත්‍යයම කියන්නේය, අසත්‍යය නොකියන්නේය. ^AI

Shloka 18

एतद्ब्राह्मण रामस्य ध्रृवं व्रतमनुत्तमम् ।
तस्य भ्राता तु द्वैमात्रो लक्ष्मणो नाम वीर्यवान् ॥ 18 ॥

etadbrāhmaṇa rāmasya dhrṛvaṃ vratamanuttamam |
tasya bhrātā tu dvaimātro lakṣmaṇo nāma vīryavān || 18 ||

হে ব্রাহ্মণ, রামের এই ব্রত নিশ্চয়ই অতি উত্তম ও অটল। তাঁর বৈমাত্রেয় ভাই, বীর্যবান লক্ষ্মণ নামে একজন আছেন। ^AI

હે બ્રાહ્મણ, રામનું આ નિશ્ચિત અને શ્રેષ્ઠ વ્રત છે. તેમનો બીજી માતાનો ભાઈ, વીર્યવાન લક્ષ્મણ નામનો છે. ^AI

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏହା ରାମଙ୍କର ଅତୁଳନୀୟ ଓ ଅଟଳ ବ୍ରତ। ତାଙ୍କର ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଭାଇ ଅଛନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ ନାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଯେ ଅନ୍ୟ ମାତାଙ୍କ ଠାରୁ ଜାତ। ^AI

බ්‍රාහ්මණය, රාමගේ මෙය නිසැකවම උතුම් වූ ව්‍රතයයි. ඔහුගේ මව වෙනස් වූ සහෝදරයා නම් බලවත් ලක්ෂ්මණය. ^AI

Shloka 19

रामस्य पुरुषव्याघ्रस्सहायस्समरेरिहा ।
स भ्राता लक्ष्मणो नाम धर्मचारी दृढव्रतः ॥ 19 ॥

rāmasya puruṣavyāghrassahāyassamarerihā |
sa bhrātā lakṣmaṇo nāma dharmacārī dṛḍhavrataḥ || 19 ||

পুরুষশ্রেষ্ঠ রামের সহায়, যুদ্ধে শত্রু বিনাশকারী — সেই ভাই লক্ষ্মণ নামে, ধর্মাচারী ও দৃঢ়ব্রত। ^AI

પુરુષશ્રેષ્ઠ રામનો સહાયક, યુદ્ધમાં શત્રુઓનો સંહાર કરનાર, ધર્મનું આચરણ કરનાર અને દૃઢ વ્રત ધરાવનાર તે ભાઈ લક્ષ્મણ નામનો છે. ^AI

ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମଙ୍କର ସହାୟକ ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁହନ୍ତା ସେହି ଭାଇଙ୍କ ନାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣ; ସେ ଧର୍ମାଚାରୀ ଓ ଦୃଢବ୍ରତ। ^AI

රාමයාණන්ගේ සහායකයා වූ, පුරුෂයන් අතර ව්‍යාඝ්‍රයෙකු වූ, යුද්ධයේදී සතුරන් මරන්නා වූ, ධර්මයේ හැසිරෙන්නා වූ, ස්ථිර ව්‍රතයෙන් යුත් එම සහෝදරයා නම් ලක්ෂ්මණය. ^AI

Shloka 20

अन्वगच्छद्दनुष्पाणिः प्रव्रजन्तं मया सह ।
जटी तापसरूपेण मया सह सहानुजः ॥ 20 ॥

anvagacchaddanuṣpāṇiḥ pravrajantaṃ mayā saha |
jaṭī tāpasarūpeṇa mayā saha sahānujaḥ || 20 ||

হাতে ধনু নিয়ে, জটাধারী হয়ে, তপস্বীর বেশে, ছোট ভাইসহ তিনি আমার সঙ্গে বনগমনে আমার অনুগমন করেছিলেন। ^AI

હાથમાં ધનુષ ધારણ કરીને, જટા ધારણ કરીને તાપસના વેશમાં, નાના ભાઈ સાથે, તે મારી સાથે વનમાં જતાં મારી પાછળ આવ્યો. ^AI

ମୁଁ ପ୍ରବ୍ରଜନ (ବନଗମନ) କରୁଥିବା ସମୟରେ ଧନୁ ହାତରେ ଧରି ସେ ମୋ ପଛେ ପଛେ ଆସିଲେ; ଜଟା ଧାରଣ କରି ତାପସ ବେଶରେ ମୋ ସହିତ ଆସିଲେ। ^AI

ඔහු දුන්න අතින් ගෙන, මා සමඟ වනයට ගියේය. ජටා ධරා, තාපස වේශයෙන්, මා සමඟ, තම බාල සහෝදරයාද සමඟ. ^AI

Shloka 21

प्रविष्टो दण्डकारण्यं धर्मनित्यो जितेन्द्रियः ।
ते वयं प्रच्युता राज्यात्कैकेय्यास्तु कृते त्रयः ॥ 21 ॥

praviṣṭo daṇḍakāraṇyaṃ dharmanityo jitendriyaḥ |
te vayaṃ pracyutā rājyātkaikeyyāstu kṛte trayaḥ || 21 ||

ধর্মনিত্য ও জিতেন্দ্রিয় হয়ে তিনি দণ্ডকারণ্যে প্রবেশ করেছেন। কৈকেয়ীর কারণে আমরা এই তিনজন রাজ্য থেকে বিতাড়িত হয়েছি। ^AI

ધર્મનિષ્ઠ, જિતેન્દ્રિય તે દંડકારણ્યમાં પ્રવેશ્યો. હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ, કૈકેયીના કારણે અમે ત્રણેય રાજ્યમાંથી ચ્યુત થયા છીએ. ^AI

ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟ ସେ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। କୈକେୟୀଙ୍କ କାରଣରୁ ଆମେ ତିନି ଜଣ ରାଜ୍ୟରୁ ବିତାଡ଼ିତ ହୋଇଛୁ। ^AI

ධර්මයේ නිතර සිටින, ඉන්ද්‍රිය දමනය කළ ඔහු දණ්ඩකාරණ්‍යයට පිවිසියේය. කෛකේයී නිසා රාජ්‍යයෙන් පහ කරන ලද අපි තිදෙනා මෙසේ වෙමු. ^AI

Shloka 22

विचरामो द्विजश्रेष्ठ वनं गम्भीरमोजसा ।
समाश्वस मुहूर्तं तु शक्यं वस्तुमिह त्वया ॥ 22 ॥

vicarāmo dvijaśreṣṭha vanaṃ gambhīramojasā |
samāśvasa muhūrtaṃ tu śakyaṃ vastumiha tvayā || 22 ||

হে দ্বিজশ্রেষ্ঠ, আমরা বলবীর্যে এই গভীর বনে বিচরণ করছি। এক মুহূর্ত শান্ত হও; এখানে তোমার বাস করা সম্ভব। ^AI

હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ, અમે પરાક્રમ સાથે આ ગંભીર વનમાં વિચરીએ છીએ. તમે થોડી વાર નિશ્ચિંત થાઓ; અહીં તમે રહી શકો છો. ^AI

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମେ ଆମ ଶକ୍ତିରେ ଏହି ଗମ୍ଭୀର ବନରେ ବିଚରଣ କରୁଛୁ। ତୁମେ କିଛି ସମୟ ବିଶ୍ରାମ କର; ଏଠାରେ ତୁମେ ରହିପାରିବ। ^AI

ද්විජයන් අතර උතුම් තැනැත්ත, අපි තේජසින් ගැඹුරු වනයෙහි හැසිරෙමු. මොහොතක් සැනසෙන්න; ඔබට මෙහි වාසය කළ හැකිය. ^AI

Shloka 23

आगमिष्यति मे भर्ता वन्यमादाय पुष्कलम् ।
रुरून्गोधा न्वराहांश्च हत्वाऽदायाऽमिषान्बहून् ॥ 23 ॥

āgamiṣyati me bhartā vanyamādāya puṣkalam |
rurūngodhā nvarāhāṃśca hatvā'dāyā'miṣānbahūn || 23 ||

আমার স্বামী প্রচুর বনের ফলমূল নিয়ে আসবেন; রুরু মৃগ, গোধা ও বরাহ বধ করে বহু মাংসও নিয়ে আসবেন। ^AI

મારા પતિ પુષ્કળ વન્ય ફળ લઈને આવશે; રુરુ મૃગ, ગોધા અને વરાહને મારીને પુષ્કળ માંસ લઈને આવશે. ^AI

ମୋ ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରଚୁର ବନ୍ୟ ମାଂସ ଆଣି ଫେରିଆସିବେ; ରୁରୁ ମୃଗ, ଗୋଧା ଓ ବାରାହ ମାରି ବହୁ ମାଂସ ଆଣିବେ। ^AI

මගේ ස්වාමියා බොහෝ වනයේ ආහාර ගෙනැවිත් මෙහි පැමිණෙනු ඇත. රුරු මුවන්, ගෝධාවන්, වරාහයන් මරා බොහෝ මාංශ ගෙනැවිත්. ^AI

Shloka 24

स त्वं नाम च गोत्रञ्च कुलं चाचक्ष्व तत्त्वतः ।
एकश्च दण्डकारण्ये किमर्थं चरसि द्विज ॥ 24 ॥

sa tvaṃ nāma ca gotrañca kulaṃ cācakṣva tattvataḥ |
ekaśca daṇḍakāraṇye kimarthaṃ carasi dvija || 24 ||

হে দ্বিজ, তুমি তোমার নাম, গোত্র ও কুল সত্য করে বলো; আর একা হয়ে দণ্ডকারণ্যে কেন বিচরণ করছ? ^AI

હે દ્વિજ, તમે તમારું નામ, ગોત્ર અને કુળ યથાર્થ રીતે કહો. અને તમે એકલા દંડકારણ્યમાં કેમ વિચરો છો? ^AI

ହେ ଦ୍ୱିଜ, ତୁମେ ନିଜର ନାମ, ଗୋତ୍ର ଓ କୁଳ ସତ୍ୟରୂପେ କୁହ। ଏବଂ ଏକାକୀ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ କାହିଁକି ଭ୍ରମଣ କରୁଛ? ^AI

එබැවින් ඔබ ඔබේ නමද ගෝත්‍රයද කුලයද සැබෑ ලෙසම කියන්න. ද්විජය, ඔබ තනිව දණ්ඩකාරණ්‍යයේ කුමක් සඳහා හැසිරෙන්නෙහිද? ^AI

Shloka 25

एवं बृवन्त्यां सीतायां रामपत्न्यां महाबलः ।
प्रत्युवाचोत्तरं तीव्रं रावणो राक्षसाधिपः ॥ 25 ॥

evaṃ bṛvantyāṃ sītāyāṃ rāmapatnyāṃ mahābalaḥ |
pratyuvācottaraṃ tīvraṃ rāvaṇo rākṣasādhipaḥ || 25 ||

মহাবলশালী রাক্ষসাধিপতি রাবণ, রামপত্নী সীতা এভাবে বলছেন, তখন তীব্র উত্তর দিল। ^AI

જ્યારે રામપત્ની સીતા આમ બોલતી હતી, ત્યારે મહાબળવાન રાક્ષસાધિપ રાવણે તીવ્ર ઉત્તર આપ્યો. ^AI

ସୀତା ଏହିପରି କହୁଥିବାବେଳେ ମହାବଳୀ ରାକ୍ଷସାଧିପ ରାବଣ ତୀବ୍ର ଉତ୍ତର ଦେଲା ॥ 25 ॥ ^AI

මහා බලසම්පන්න රාමගේ බිරිඳ වූ සීතා මෙසේ කියද්දී, රාක්ෂසයන්ගේ අධිපති වූ රාවණ තියුණු පිළිතුරක් දුන්නේය. ^AI

Shloka 26

येन वित्रासिता लोकास्सदेवासुरपन्नगाः ।
अहं तु रावणो नाम सीते रक्षोगणेश्वरः ॥ 26 ॥

yena vitrāsitā lokāssadevāsurapannagāḥ |
ahaṃ tu rāvaṇo nāma sīte rakṣogaṇeśvaraḥ || 26 ||

যার ভয়ে দেবতা, অসুর ও নাগগণ সহ সমস্ত লোক ভীত হয়, আমি সেই রাবণ, রাক্ষসগণের অধিপতি, হে সীতে। ^AI

જેના ડરથી દેવ, અસુર અને નાગ સહિત સર્વ લોકો ત્રાસ પામ્યા છે, હું રાવણ નામનો રાક્ષસગણનો ઈશ્વર છું, હે સીતે. ^AI

ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦେବତା, ଅସୁର ଓ ନାଗମାନଙ୍କ ସହିତ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଭୟଭୀତ ହୋଇଛନ୍ତି, ହେ ସୀତେ, ମୁଁ ସେ ରାବଣ, ରାକ୍ଷସଗଣର ଈଶ୍ୱର ॥ 26 ॥ ^AI

දෙවි, අසුර සහ නාගයන් සමඟ සියලු ලෝක කම්පා කළ තැනැත්තා මමය. සීතා, මම රාක්ෂස සමූහයේ අධිපති වූ රාවණ නම් වෙමි. ^AI

Shloka 27

त्वां तु काञ्चनवर्णाभां दृष्ट्वा कौशेयवासिनीम् ।
रतिं स्वकेषु दारेषु नाधिगच्छाम्यनिन्दिते ॥ 27 ॥

tvāṃ tu kāñcanavarṇābhāṃ dṛṣṭvā kauśeyavāsinīm |
ratiṃ svakeṣu dāreṣu nādhigacchāmyanindite || 27 ||

হে অনিন্দিতে, স্বর্ণবর্ণা ও রেশমবস্ত্র পরিহিতা তোমাকে দেখে আমি নিজের স্ত্রীদের প্রতি আর আসক্তি পাই না। ^AI

હે નિંદારહિતે, સોનેરી વર્ણવાળી અને રેશમી વસ્ત્ર પહેરેલી તને જોઈને મને મારી પોતાની પત્નીઓમાં રતિ (આનંદ) મળતો નથી. ^AI

ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷେ, ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣା ଓ ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତା ତୁମକୁ ଦେଖି ମୁଁ ନିଜ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନଙ୍କଠାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉନାହିଁ ॥ 27 ॥ ^AI

නින්දා රහිත තැනැත්තිය, රන්වන් පැහැය ඇති, පටසළු ඇඳි ඔබ දැක, මගේම භාර්යාවන් කෙරෙහි මට ඇල්මක් ඇති නොවේ. ^AI

Shloka 28

बह्वीनामुत्तमस्त्रीणामाहृतानामितस्ततः ।
सर्वासामेव भद्रं ते ममाग्रमहिषी भव ॥ 28 ॥

bahvīnāmuttamastrīṇāmāhṛtānāmitastataḥ |
sarvāsāmeva bhadraṃ te mamāgramahiṣī bhava || 28 ||

এখান-সেখানে থেকে আনীত বহু শ্রেষ্ঠ নারীর মধ্যে তুমি আমার প্রধান মহিষী হও; তোমার মঙ্গল হোক। ^AI

અહીં-તહીં લાવવામાં આવેલી ઘણી ઉત્તમ સ્ત્રીઓમાંથી તું સર્વની અગ્રણી મહારાણી થા; તારું ભલું થાઓ. ^AI

ଏଠାରୁ ସେଠାରୁ ଅଣାଯାଇଥିବା ଅନେକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଅଗ୍ରଣୀ ମହିଷୀ ହୁଅ; ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ ॥ 28 ॥ ^AI

මෙතැනින් හා එතැනින් ගෙන එන ලද බොහෝ උතුම් ස්ත්‍රීන් අතරින් සියලු දෙනාටම යහපතක් වේවා; ඔබ මගේ ප්‍රධාන බිසව වන්න. ^AI

Shloka 29

लङ्कानाम समुद्रस्य मम मध्ये महापुरी ।
सागरेण परिक्षिस्ता निविष्टा नगमूर्धनि ॥ 29 ॥

laṅkānāma samudrasya mama madhye mahāpurī |
sāgareṇa parikṣistā niviṣṭā nagamūrdhani || 29 ||

সমুদ্রের মধ্যস্থিত লঙ্কা নামে আমার এক মহাপুরী আছে, যা সমুদ্রবেষ্টিত ও পর্বতশিখরে অবস্থিত। ^AI

સમુદ્રની મધ્યમાં મારી મહાપુરી લંકા છે, જે સમુદ્રથી ઘેરાયેલી છે અને પર્વતના શિખર પર વસેલી છે. ^AI

ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଲଙ୍କା ନାମକ ମୋର ଏକ ମହାପୁରୀ ଅଛି; ସମୁଦ୍ର ତାହାକୁ ଘେରି ରହିଛି ଓ ସେ ପର୍ବତଶିଖରରେ ଅବସ୍ଥିତ ॥ 29 ॥ ^AI

සමුද්‍රය මැද, ලංකා නම් වූ මගේ මහා නගරයක් ඇත. එය සාගරයෙන් වට වූ, කන්දක මුදුනේ පිහිටි නගරයකි. ^AI

Shloka 30

तत्र सीते मया सार्धं वनेषु विहरिष्यसि ।
न चास्यारण्यवासस्य स्पृहयिष्यसि भामिनि ॥ 30 ॥

tatra sīte mayā sārdhaṃ vaneṣu vihariṣyasi |
na cāsyāraṇyavāsasya spṛhayiṣyasi bhāmini || 30 ||

হে সীতে, সেখানে তুমি আমার সঙ্গে বনে বিহার করবে; হে ভামিনি, এই বনবাসের জন্য আর আকাঙ্ক্ষা করবে না। ^AI

હે સીતે, ત્યાં તું મારી સાથે વનોમાં વિહાર કરીશ; હે ભામિનિ, તું આ અરણ્યવાસની ઈચ્છા (લાલસા) નહીં કરે. ^AI

ହେ ସୀତେ, ସେଠାରେ ତୁମେ ମୋ ସହିତ ବନରେ ବିହାର କରିବ; ହେ ଭାମିନୀ, ଏହି ଅରଣ୍ୟବାସକୁ ତୁମେ ଆଉ ଇଚ୍ଛା କରିବ ନାହିଁ ॥ 30 ॥ ^AI

සීතා, එහි ඔබ මා සමඟ වනයන්හි සැරිසරන්නෙහි. භාමිනී, ඔබ මේ වනවාසයට ආශා නොකරන්නෙහි. ^AI

Shloka 31

पञ्च दास्यस्सहस्राणि सर्वाभरणभूषिताः ।
सीते परिचरिष्यन्ति भार्या भवसि मे यदि ॥ 31 ॥

pañca dāsyassahasrāṇi sarvābharaṇabhūṣitāḥ |
sīte paricariṣyanti bhāryā bhavasi me yadi || 31 ||

হে সীতে, তুমি যদি আমার ভার্যা হও, তবে সর্বালঙ্কারে ভূষিতা পাঁচ হাজার দাসী তোমার পরিচর্যা করবে। ^AI

હે સીતે, જો તું મારી પત્ની થાય, તો સર્વ આભૂષણોથી શોભિત પાંચ હજાર દાસીઓ તારી સેવા કરશે. ^AI

ହେ ସୀତେ, ତୁମେ ଯଦି ମୋର ଭାର୍ଯ୍ୟା ହୁଅ, ତେବେ ସର୍ବାଭରଣରେ ଭୂଷିତା ପାଞ୍ଚ ହଜାର ଦାସୀ ତୁମର ସେବା କରିବେ ॥ 31 ॥ ^AI

සියලු ආභරණයෙන් සැරසුණු දාසියන් පන්දහසක් ඔබට සේවය කරන්නාහ; ඔබ මගේ භාර්යාව වන්නෙහි නම්. ^AI

Shloka 32

रावणेनैवमुक्ता तु कुपिता जनकात्मजा ।
प्रत्युवाचानवद्याङ्गी तमनादृत्य राक्षसम् ॥ 32 ॥

rāvaṇenaivamuktā tu kupitā janakātmajā |
pratyuvācānavadyāṅgī tamanādṛtya rākṣasam || 32 ||

রাবণ এভাবে বললে, জনককন্যা অনবদ্যাঙ্গী ক্রুদ্ধ হয়ে সেই রাক্ষসকে অবজ্ঞা করে উত্তর দিলেন। ^AI

રાવણે આમ કહ્યું ત્યારે નિર્દોષ અંગવાળી જનકપુત્રી ક્રોધિત થઈ, તે રાક્ષસનો અનાદર કરીને તેને ઉત્તર આપ્યો. ^AI

ରାବଣ ଏହିପରି କହିବାରୁ ଜନକକନ୍ୟା କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ରାକ୍ଷସକୁ ଅବହେଳା କରି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗୀ ତାକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ ॥ 32 ॥ ^AI

රාවණ එසේ කී කල, නිර්දෝෂ අවයව ඇති ජනකගේ දියණිය කෝප වී, එම රාක්ෂසයා නොසලකා ඔහුට පිළිතුරු දුන්නාය. ^AI

Shloka 33

महागिरिमिवाकम्प्यं महेन्द्रसदृशं पतिम् ।
महोदधिमिवाक्षोभ्यमहं राममनुव्रता ॥ 33 ॥

mahāgirimivākampyaṃ mahendrasadṛśaṃ patim |
mahodadhimivākṣobhyamahaṃ rāmamanuvratā || 33 ||

মহাপর্বতের মতো অচল, মহেন্দ্রের তুল্য স্বামী এবং মহাসাগরের মতো অক্ষোভ্য শ্রীরামের প্রতি আমি অনুগতা। ^AI

હું રામને અનુસરનારી છું; તેમને મહાન પર્વત જેવા અડગ, મહેન્દ્ર પર્વત જેવા સમાન અને મહાસાગર જેવા અક્ષોભ્ય પતિ રૂપે જોઉં છું. ^AI

ମୁଁ ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ନାରୀ; ସେ ମହାପର୍ବତ ପରି ଅଚଳ ଓ ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଦୃଶ ମୋର ସ୍ୱାମୀ, ମହାସମୁଦ୍ର ପରି ଅକ୍ଷୁବ୍ଧ। ^AI

මහා පර්වතයක් මෙන් නොසැලෙන, මහේන්ද්‍රයාට සමාන ස්වාමියා වූ, මහා සාගරය මෙන් නොකැළඹෙන රාමයන් අනුව යන මම (ඔබට අයත් නොවෙමි). ^AI

Shloka 34

सर्वलक्षणसम्पन्नं न्यग्रोधपरिमण्डलम् ।
सत्यसन्धं महाभागमहं राममनुव्रता ॥ 34 ॥

sarvalakṣaṇasampannaṃ nyagrodhaparimaṇḍalam |
satyasandhaṃ mahābhāgamahaṃ rāmamanuvratā || 34 ||

সমস্ত লক্ষণে সম্পন্ন, ন্যাগ্রোধবৃক্ষের মতো পরিমণ্ডলযুক্ত, সত্যব্রত ও মহাভাগ্যবান শ্রীরামের প্রতি আমি অনুগতা। ^AI

હું રામને અનુસરનારી છું; તે સર્વ લક્ષણોથી સંપન્ન, વડના વૃક્ષ જેવા સમાન વર્તુળાકાર શરીરવાળા, સત્યવચન પાળનારા અને મહાભાગ્યશાળી છે. ^AI

ମୁଁ ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ନାରୀ; ସେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ବରଗଛର ପରିମଣ୍ଡଳ ପରି ବିଶାଳ, ସତ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞ ଓ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ୍। ^AI

සියලු ලක්ෂණවලින් යුක්ත වූ, නුග ගසක මණ්ඩලය වැනි (ශරීර ස්වභාවයක් ඇති), සත්‍යයෙහි ස්ථිර වූ, මහා භාග්‍යවත් රාමයන් අනුව යන මම (ඔබට අයත් නොවෙමි). ^AI

Shloka 35

महाबाहुं महोरस्कं सिंहविक्रान्तगामिनम् ।
नृसिंहं सिंहसङ्काशमहं राममनुव्रता ॥ 35 ॥

mahābāhuṃ mahoraskaṃ siṃhavikrāntagāminam |
nṛsiṃhaṃ siṃhasaṅkāśamahaṃ rāmamanuvratā || 35 ||

মহাবাহু, মহাবক্ষ, সিংহের মতো বিক্রান্ত গতিযুক্ত, নৃসিংহ ও সিংহতুল্য শ্রীরামের প্রতি আমি অনুগতা। ^AI

હું રામને અનુસરનારી છું; તે મહાબાહુ, વિશાળ વક્ષસ્થળવાળા, સિંહની જેમ પરાક્રમી ગતિવાળા, નરશ્રેષ્ઠ અને સિંહ જેવા છે. ^AI

ମୁଁ ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ନାରୀ; ସେ ମହାବାହୁ, ବିଶାଳ ବକ୍ଷସ୍ଥଳବିଶିଷ୍ଟ, ସିଂହର ଭଳି ବିକ୍ରମଶାଳୀ ଗତି ଥିବା, ନରସିଂହ ଓ ସିଂହ ସଦୃଶ। ^AI

මහා බාහු ඇති, මහත් වක්ෂස්ථල ඇති, සිංහයෙකුගේ වික්‍රමාන්විත ගමනින් යුතු, නරශ්‍රේෂ්ඨ වූ, සිංහයෙකුට සමාන රාමයන් අනුව යන මම (ඔබට අයත් නොවෙමි). ^AI

Shloka 36

पूर्णचन्द्राननं रामं राजवत्सं जितेन्द्रियम् ।
पृथुकीर्तिं महात्मानमहं राममनुव्रता ॥ 36 ॥

pūrṇacandrānanaṃ rāmaṃ rājavatsaṃ jitendriyam |
pṛthukīrtiṃ mahātmānamahaṃ rāmamanuvratā || 36 ||

পূর্ণচন্দ্রের মতো মুখমণ্ডলযুক্ত, রাজপুত্র, জিতেন্দ্রিয়, বিস্তৃত কীর্তিমান ও মহাত্মা শ্রীরামের প্রতি আমি অনুগতা। ^AI

હું રામને અનુસરનારી છું; તે પૂર્ણ ચંદ્ર જેવા મુખવાળા, રાજકુમાર, જિતેન્દ્રિય, વિશાળ કીર્તિવાળા અને મહાત્મા છે. ^AI

ମୁଁ ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ନାରୀ; ସେ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ରାଜପୁତ୍ର, ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟ, ପୃଥୁଳ କୀର୍ତ୍ତିବିଶିଷ୍ଟ ଓ ମହାତ୍ମା। ^AI

පූර්ණ චන්ද්‍රයා මෙන් මුහුණ ඇති, රජ කුමරෙකු වැනි, ඉන්ද්‍රියයන් දමනය කළ, පුළුල් කීර්තිය ඇති, මහාත්ම රාමයන් අනුව යන මම (ඔබට අයත් නොවෙමි). ^AI

Shloka 37

त्वं पुनर्जम्बुकस्सिंहीं मामिच्छसि सुदुर्लभाम् ।
नाहं शक्या त्वया स्प्रष्टुमादित्यस्य प्रभा यथा ॥ 37 ॥

tvaṃ punarjambukassiṃhīṃ māmicchasi sudurlabhām |
nāhaṃ śakyā tvayā spraṣṭumādityasya prabhā yathā || 37 ||

তুমি আবার শৃগাল হয়ে সিংহীর মতো দুর্লভ আমাকে কামনা করছ। সূর্যের প্রভার মতো আমাকে তুমি স্পর্শ করতে পারবে না। ^AI

તું તો શિયાળ છે, છતાં અત્યંત દુર્લભ એવી સિંહણ જેવી મને ઇચ્છે છે. સૂર્યની પ્રભાને જેમ સ્પર્શી શકાય નહીં, તેમ તું મને સ્પર્શી શકવા સમર્થ નથી. ^AI

ତୁ ପୁଣି ଏକ ଶୃଗାଳ ହୋଇ ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ସିଂହୀ ଅର୍ଥାତ୍ ମୋତେ ଚାହୁଁଛୁ। ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କିରଣକୁ ଯେପରି ସ୍ପର୍ଶ କରିହେବ ନାହିଁ, ସେପରି ମୁଁ ତୋ ଦ୍ୱାରା ସ୍ପର୍ଶ କରିବାର ଅଯୋଗ୍ୟ। ^AI

නමුත් නරි ගැහැණියක් වූ මා, ඉතා දුර්ලභ වූ මා, නරි ගැහැණියක වූ ඔබ (ජම්බුකයා) අපේක්ෂා කරන්නෙහිය. හිරු එළිය මෙන් ඔබට මා ස්පර්ශ කළ නොහැකිය. ^AI

Shloka 38

पादपान्काञ्चनान्नूनं बहून्पश्यसि मन्दभाक् ।
राघपस्य प्रियां भार्यां यस्त्वमिच्छसि रावण ॥ 38 ॥

pādapānkāñcanānnūnaṃ bahūnpaśyasi mandabhāk |
rāghapasya priyāṃ bhāryāṃ yastvamicchasi rāvaṇa || 38 ||

হে মন্দভাগ্য রাবণ, তুমি নিশ্চয়ই অনেক স্বর্ণবৃক্ষ দেখছ; কারণ তুমি রাঘবের প্রিয় পত্নীকে কামনা করছ। ^AI

હે મંદભાગ્ય રાવણ, તું ચોક્કસ ઘણાં સોનાનાં વૃક્ષો જુએ છે; કારણ કે તું રાઘવની પ્રિય પત્નીને ઇચ્છે છે. ^AI

ହେ ମନ୍ଦଭାଗ୍ୟ ରାବଣ! ତୁ ନିଶ୍ଚୟ ଅନେକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବୃକ୍ଷ ଦେଖୁଛୁ; ଯେହେତୁ ତୁ ରାଘବଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଚାହୁଁଛୁ। ^AI

අල්ප භාග්‍ය ඇත්ත, රාඝවයන්ගේ ප්‍රිය භාර්යාව වූ මා ඔබ අපේක්ෂා කරන බැවින්, නිසැකවම ඔබ බොහෝ රන්වන් ගස් දකින්නෙහිය (එනම් මායාවෙන් මුළා වී ඇත). ^AI

Shloka 39

क्षुधितस्य हि सिंहस्य मृगशत्रोस्तरस्विनः ।
आशीविषस्य मुखाद्दंष्ट्रामादातुमिच्छसि ॥ 39 ॥

kṣudhitasya hi siṃhasya mṛgaśatrostarasvinaḥ |
āśīviṣasya mukhāddaṃṣṭrāmādātumicchasi || 39 ||

ক্ষুধিত, মৃগশত্রু ও বেগবান সিংহের মুখ থেকে, কিংবা বিষধর সর্পের দন্ত উপড়ে নিতে তুমি ইচ্ছা করছ। ^AI

તું ભૂખ્યા, પરાક્રમી, મૃગશત્રુ સિંહના મુખમાંથી તેની દાઢ ખેંચી લેવા ઇચ્છે છે, અને વિષધર સર્પના મુખમાંથી પણ દાઢ લેવા ઇચ્છે છે. ^AI

ତୁ କ୍ଷୁଧିତ, ମୃଗମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ବଳବାନ ସିଂହର ମୁଖରୁ ଏବଂ ବିଷଧର ସର୍ପର ଦାନ୍ତକୁ ବାହାର କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ^AI

බඩගින්නෙන් පෙළෙන, මෘගයන්ගේ සතුරා වූ, වේගවත් සිංහයෙකුගේ මුඛයෙන් දත් උදුරා ගැනීමට ඔබ අපේක්ෂා කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 40

मन्दरं पर्वतश्रेष्ठं पाणिना हर्तुमिच्छसि ।
कालकूटं विषं पीत्वा स्वस्तिमान्गन्तुमिच्छसि ॥ 40 ॥

mandaraṃ parvataśreṣṭhaṃ pāṇinā hartumicchasi |
kālakūṭaṃ viṣaṃ pītvā svastimāngantumicchasi || 40 ||

শ্রেষ্ঠ পর্বত মন্দরকে হাতে তুলে নিতে তুমি ইচ্ছা করছ; কালকূট বিষ পান করে সুস্থভাবে চলতে তুমি ইচ্ছা করছ। ^AI

તું હાથથી શ્રેષ્ઠ પર્વત મંદરાચલને ઉપાડી લેવા ઇચ્છે છે, અને કાલકૂટ વિષ પીને પણ કુશળતાપૂર્વક જવા ઇચ્છે છે. ^AI

ତୁ ହାତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବତ ମନ୍ଦରକୁ ଉଠାଇ ନେବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ; ଏବଂ କାଳକୂଟ ବିଷ ପାନ କରି ମଙ୍ଗଳରେ ରହିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ^AI

පර්වත අතර ශ්‍රේෂ්ඨ මන්දර පර්වතය අතින් ගෙන යාමට ඔබ අපේක්ෂා කරන්නෙහිය. කාලකූට විෂ පානය කර සුවසේ යාමට ඔබ අපේක්ෂා කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 41

अक्षि सूच्या प्रमृजसि जिह्वया लेक्षि च क्षुरम् ।
राघवस्य प्रियां भार्यां योऽधिगन्तुं त्वमिच्छसि ॥ 41 ॥

akṣi sūcyā pramṛjasi jihvayā lekṣi ca kṣuram |
rāghavasya priyāṃ bhāryāṃ yo'dhigantuṃ tvamicchasi || 41 ||

তুমি সুচ দিয়ে চোখ মোছো, জিভ দিয়ে ক্ষুর চাটো — তবুও তুমি রাঘবের প্রিয় পত্নীকে পেতে চাও। ^AI

તું સોયથી આંખ લૂછે છે અને જીભથી છરી ચાટે છે; તેમ છતાં તું રાઘવની પ્રિય પત્નીને પ્રાપ્ત કરવા ઈચ્છે છે. ^AI

ତୁମେ ଛୁଞ୍ଚିରେ ଆଖି ପୋଛୁଛ ଏବଂ ଜିଭରେ କ୍ଷୁରକୁ ଚାଟୁଛ; ଯେ ତୁମେ ରାଘବଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ। ^AI

ඇස සූචියකින් පිස දමන්නටත්, දිවෙන් කැපුම් පිහිය ලෙව කන්නටත් ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. රාඝවගේ ප්‍රිය බිරිය ලබා ගැනීමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 42

अवसज्य शिलां कण्ठे समुद्रं तर्तुमिच्छसि ।
सूर्याचन्द्रमसौ चोभौ पाणिभ्यां हर्तुमिच्छसि ॥ 42 ॥

avasajya śilāṃ kaṇṭhe samudraṃ tartumicchasi |
sūryācandramasau cobhau pāṇibhyāṃ hartumicchasi || 42 ||

গলায় পাথর বেঁধে তুমি সমুদ্র পার হতে চাও, আর দুই হাতে সূর্য ও চন্দ্রকে হরণ করতে চাও। ^AI

તું ગળામાં પથ્થર બાંધીને સમુદ્ર તરવા ઈચ્છે છે; અને સૂર્ય તથા ચંદ્ર બંનેને હાથોથી હરી લેવા ઈચ્છે છે. ^AI

ତୁମେ ବେକରେ ପଥର ବାନ୍ଧି ସମୁଦ୍ର ପାର ହେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ; ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ଉଭୟଙ୍କୁ ହାତରେ ଧରି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ। ^AI

ගෙලේ ගලක් බැඳගෙන මුහුද පීනා තරණය කිරීමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. හිරු සහ සඳ යන දෙදෙනාම අත් දෙකින් ගෙන යාමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 43

यो रामस्य प्रियां भार्यां प्रधर्षयितुमिच्छसि ।
अग्निं प्रज्वलितं दृष्ट्वा वस्त्रेणाहर्तुमिच्छसि ॥ 43 ॥

yo rāmasya priyāṃ bhāryāṃ pradharṣayitumicchasi |
agniṃ prajvalitaṃ dṛṣṭvā vastreṇāhartumicchasi || 43 ||

যে তুমি রামের প্রিয় পত্নীকে আক্রমণ করতে চাও, তুমি যেন জ্বলন্ত অগ্নিকে বস্ত্র দিয়ে ধরতে চাও। ^AI

તું રામની પ્રિય પત્ની પર બળાત્કાર કરવા ઈચ્છે છે; અને પ્રજ્વલિત અગ્નિને જોઈને વસ્ત્રથી ઉપાડી લેવા ઈચ્છે છે. ^AI

ଯେ ତୁମେ ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ସ୍ପର୍ଶ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ; ତୁମେ ଜଳନ୍ତା ଅଗ୍ନିକୁ ଦେଖି ବସ୍ତ୍ରରେ ଧରି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ। ^AI

රාමගේ ප්‍රිය බිරියට හිංසා කිරීමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. දැල්වෙන ගින්න දැක රෙද්දකින් එය ගෙන යාමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 44

काल्याणवृत्तां रामस्य यो भार्यांहर्तुमिच्छसि ।
अयोमुखानां शूलानामग्रे चरितुमिच्छसि ॥ 44 ॥

kālyāṇavṛttāṃ rāmasya yo bhāryāṃhartumicchasi |
ayomukhānāṃ śūlānāmagre caritumicchasi || 44 ||

যে তুমি রামের কল্যাণময়ী পত্নীকে হরণ করতে চাও, তুমি যেন লোহার মুখযুক্ত শূলের অগ্রভাগে বিচরণ করতে চাও। ^AI

તું રામની કલ્યાણવૃત્તા પત્નીને હરી લેવા ઈચ્છે છે; અને લોખંડના મુખવાળા શૂળોની આગળ ચાલવા ઈચ્છે છે. ^AI

ଯେ ତୁମେ କଲ୍ୟାଣମୟୀ ଆଚରଣବତୀ ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ହରଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ; ତୁମେ ଲୁହାର ମୁହଁ ଥିବା ଶୂଳମାନଙ୍କ ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଚାଲିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ। ^AI

කල්‍යාණ ගුණ සපිරි රාමගේ බිරිය ගෙන යාමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. යකඩ මුවහත් ඇති හෙල්ලවල අගින් ඇවිදීමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 45

रामस्य सदृशीं भार्यां योऽधिगन्तुं त्वमिच्छसि ।
यदन्तरं सिंहशृगालयोर्वने यदन्तरं स्यन्दिनिका समुद्रयोः ।
सुराग्र्य सौवीरकयोर्यदन्तरं तदन्तरं वै तव राघवस्य च ॥ 45 ॥

rāmasya sadṛśīṃ bhāryāṃ yo'dhigantuṃ tvamicchasi |
yadantaraṃ siṃhaśṛgālayorvane yadantaraṃ syandinikā samudrayoḥ |
surāgrya sauvīrakayoryadantaraṃ tadantaraṃ vai tava rāghavasya ca || 45 ||

যে তুমি রামের সমতুল্যা পত্নীকে পেতে চাও — বনে সিংহ ও শৃগালের মধ্যে যে পার্থক্য, স্রোতস্বিনী নদী ও সমুদ্রের মধ্যে যে পার্থক্য, সুরা ও সৌবীরকের মধ্যে যে পার্থক্য — তোমার ও রাঘবের মধ্যে ততটাই পার্থক্য। ^AI

તું રામની સમાન પત્નીને પ્રાપ્ત કરવા ઈચ્છે છે; વનમાં સિંહ અને શિયાળ વચ્ચે જેટલું અંતર છે, નદી અને સમુદ્ર વચ્ચે જેટલું અંતર છે, અને શ્રેષ્ઠ સુરા અને સૌવીરક વચ્ચે જેટલું અંતર છે, તેટલું જ અંતર તારા અને રાઘવ વચ્ચે છે. ^AI

ଯେ ତୁମେ ରାମଙ୍କ ସଦୃଶୀ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ; ବନରେ ସିଂହ ଓ ଶୃଗାଳ ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ନଦୀ ଓ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ନୀଚ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ସେତିକି ଅନ୍ତର ତୁମ ଓ ରାଘବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ। ^AI

රාමට සමාන බිරියක් ලබා ගැනීමට ඔබ උත්සාහ කරන්නෙහිය. වනයේ සිංහයාට සහ නරියාට අතර ඇති පරතරයද, ස්‍යන්දිනි ගඟට සහ මුහුදට අතර ඇති පරතරයද, ශ්‍රේෂ්ඨ සුරාවට සහ සෞවීරක මත්පැනට අතර ඇති පරතරයද, එපමණ පරතරයක් ඔබට සහ රාඝවට අතර ඇත. ^AI

Shloka 46

यदन्तरं काञ्चनसीसलोहयोर्यदन्तरं चन्दनवारिपङ्कयोः ।
यदन्तरं हस्तिबिडालयोर्वने तदन्तरं दाशरथेस्तवैव च ॥ 46 ॥

yadantaraṃ kāñcanasīsalohayoryadantaraṃ candanavāripaṅkayoḥ |
yadantaraṃ hastibiḍālayorvane tadantaraṃ dāśarathestavaiva ca || 46 ||

স্বর্ণ ও সীসা-লোহার মধ্যে যে পার্থক্য, চন্দন ও কাদাজলের মধ্যে যে পার্থক্য, বনে হাতি ও বিড়ালের মধ্যে যে পার্থক্য — দাশরথি ও তোমার মধ্যে ততটাই পার্থক্য। ^AI

સોનું અને સીસું-લોહ વચ્ચે જેટલું અંતર છે, ચંદન અને કાદવ-પાણી વચ્ચે જેટલું અંતર છે, અને વનમાં હાથી અને બિલાડી વચ્ચે જેટલું અંતર છે, તેટલું જ અંતર દાશરથિ અને તારા વચ્ચે છે. ^AI

ସୁନା ଓ ସୀସା ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ଚନ୍ଦନ ଓ ପଙ୍କ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ବନରେ ହାତୀ ଓ ବିଲେଇ ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ସେତିକି ଅନ୍ତର ଦାଶରଥିଙ୍କ ଓ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ। ^AI

රන් සහ ඊයම්-යකඩ අතර ඇති පරතරයද, සඳුන් සහ මඩ-ජලය අතර ඇති පරතරයද, වනයේ ඇතාට සහ බළලාට අතර ඇති පරතරයද, එපමණ පරතරයක් දාශරථ පුත්‍රයාට සහ ඔබට අතර ඇත. ^AI

Shloka 47

यदन्तरं वायसवैनतेययोर्यदन्तरं मद्गुमयूरयोरपि ।
यदन्तरं सारसगृध्रयोर्वने तदन्तरं दाशरथेस्तवैव च ॥ 47 ॥

yadantaraṃ vāyasavainateyayoryadantaraṃ madgumayūrayorapi |
yadantaraṃ sārasagṛdhrayorvane tadantaraṃ dāśarathestavaiva ca || 47 ||

কাক ও গরুড়ের মধ্যে যে পার্থক্য, মদ্গু ও ময়ূরের মধ্যে যে পার্থক্য, বনে সারস ও গৃধ্রের মধ্যে যে পার্থক্য — দাশরথি ও তোমার মধ্যে ততটাই পার্থক্য। ^AI

કાગડા અને ગરુડ વચ્ચે જેટલું અંતર છે, બગલો અને મોર વચ્ચે જેટલું અંતર છે, અને વનમાં સારસ અને ગીધ વચ્ચે જેટલું અંતર છે, તેટલું જ અંતર દાશરથિ અને તારા વચ્ચે છે. ^AI

କାଉ ଓ ଗରୁଡ଼ ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ମାଛ (ମଦ୍ଗୁ) ଓ ମୟୂର ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ବନରେ ସାରସ ଓ ଗୃଧ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଅନ୍ତର, ସେତିକି ଅନ୍ତର ଦାଶରଥିଙ୍କ ଓ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ। ^AI

කපුටාට සහ ගරුඩයාට අතර ඇති පරතරයද, මද්ගු පක්ෂියාට සහ මොනරාට අතර ඇති පරතරයද, වනයේ සාරස පක්ෂියාට සහ ගොදුරු කුරුල්ලාට අතර ඇති පරතරයද, එපමණ පරතරයක් දාශරථ පුත්‍රයාට සහ ඔබට අතර ඇත. ^AI

Shloka 48

तस्मिन्सहस्राक्षसमप्रभावे रामे स्थिते कार्मुकबाणपाणौ ।
हृतापि तेहं न जरां गमिष्ये वज्रं यथा मक्षिकयावगीर्णम् ॥ 48 ॥

tasminsahasrākṣasamaprabhāve rāme sthite kārmukabāṇapāṇau |
hṛtāpi tehaṃ na jarāṃ gamiṣye vajraṃ yathā makṣikayāvagīrṇam || 48 ||

সহস্রাক্ষের সমান প্রতাপশালী সেই রাম যখন ধনুর্বাণ হাতে দাঁড়িয়ে আছেন, তখন আমি হৃত হলেও জরাগ্রস্ত হব না — যেমন মাছির দ্বারা গলিত বজ্র। ^AI

હજાર નેત્રવાળા ઇન્દ્ર સમાન પ્રભાવવાળા, હાથમાં ધનુષ-બાણ ધારણ કરેલા તે રામ જ્યારે હાજર છે, ત્યારે હું હરાઈ જવા છતાં જરાય જર્જરિત થઈશ નહીં, જેમ માખીએ ગળેલું વજ્ર જર્જરિત થતું નથી. ^AI

ହଜାର ଆଖି ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ସେ ରାମ ଧନୁ ଓ ବାଣ ହାତରେ ଧରି ରହିଥିବା ବେଳେ, ମୁଁ ହରଣ କରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜରାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବି ନାହିଁ, ଯେପରି ମାଛି ଗିଳିଥିବା ବଜ୍ର। ^AI

දහසක් ඇස් ඇති දෙවියන් හා සමාන බලය ඇති, අතේ දුන්න සහ ඊතලය රඳවාගෙන සිටින රාම එසේ සිටින විට, මා පැහැරගෙන ගියත්, මැස්සෙකු විසින් ගිල දැමූ වජ්‍රායුධය මෙන් මා කිසිදා දිරාපත් නොවන්නීය. ^AI

Shloka 49

इतीव तद्वाक्यमदुष्टभावा सुदुष्टमुक्त्वा रजनीचरं तम् ।
गात्रप्रकम्पाद्व्यथिता बभूव वातोद्धता सा कदलीव तन्वी ॥ 49 ॥

itīva tadvākyamaduṣṭabhāvā suduṣṭamuktvā rajanīcaraṃ tam |
gātraprakampādvyathitā babhūva vātoddhatā sā kadalīva tanvī || 49 ||

এইভাবে সেই নির্দোষ-হৃদয়া সীতা সেই অতি দুষ্ট রাক্ষসকে ওই কথা বলিয়া, দেহের কম্পনে ব্যাকুলা হইয়া, বাতাহতা কদলী লতার ন্যায় কাঁপিতে লাগিলেন। ^AI

આવું કહીને, નિર્દોષ ભાવવાળી તે કૃશાંગી સીતાએ દુષ્ટ બુદ્ધિવાળા તે રાક્ષસને એવું કહ્યા પછી, અંગોના કંપથી વ્યથિત થઈ, જાણે પવનથી હલાવેલી કેળનું ઝાડ હોય તેમ થઈ ગઈ. ^AI

ଏହିପରି କହି, ଦୁଷ୍ଟ ଭାବନା ନ ଥିବା ସେ କୃଶାଙ୍ଗୀ ସୀତା ସେ ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସକୁ ଏହା କହିବା ପରେ ଶରୀର କମ୍ପନରେ ବ୍ୟଥିତ ହୋଇ ପବନରେ ଦୋହଲୁଥିବା କଦଳୀ ଗଛ ପରି ହୋଇଗଲେ। ^AI

එසේ කී ඇය, දුෂ්ට සිත් නැති ඇය, එම ඉතා දුෂ්ට වචන එම රාත්‍රිචරයාට පවසා, ශරීරය සෙලවීම නිසා වේදනාවට පත්ව, සුළඟින් සොලවන ලද සිහින් කෙසෙල් පැළයක් මෙන් වූවාය. ^AI

Shloka 50

तां वेपमानामुपलक्ष्य सीतां स रावणो मृत्युसमप्रभावः ।
कुलं बलं नाम च कर्म चात्मनः समाचचक्षे भयकारणार्थम् ॥ 50 ॥

tāṃ vepamānāmupalakṣya sītāṃ sa rāvaṇo mṛtyusamaprabhāvaḥ |
kulaṃ balaṃ nāma ca karma cātmanaḥ samācacakṣe bhayakāraṇārtham || 50 ||

মৃত্যুর সমান প্রভাবযুক্ত সেই রাবণ কাঁপিত সীতাকে লক্ষ্য করিয়া, ভয় উৎপাদনের জন্য নিজের কুল, বল, নাম ও কর্ম সম্বন্ধে বলিতে লাগিল। ^AI

મૃત્યુ સમાન પ્રભાવવાળા તે રાવણે ધ્રૂજતી સીતાને જોઈને, ભય ઉપજાવવા માટે પોતાનું કુળ, બળ, નામ અને કર્મ જણાવ્યાં. ^AI

ମୃତ୍ୟୁ ସଦୃଶ ପ୍ରଭାବ ଥିବା ସେ ରାବଣ କମ୍ପୁଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ନିଜର କୁଳ, ବଳ, ନାମ ଓ କର୍ମ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲା। ^AI

මරණයට සමාන බලය ඇති ඒ රාවණ, වෙව්ලමින් සිටින ඒ සීතා දුටුවිට, බිය ඇති කිරීම සඳහා තමන්ගේ කුලය, බලය, නාමය සහ ක්‍රියාව ඇයට පැවසීය. ^AI

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे सप्तचत्वारिंशस्सर्गः ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।

अथ सप्तचत्वारिंशस्सर्गः ।

रावणेन तु वैदेही तदा पृष्टा जिहीर्षता ।

परिव्राजकरूपेण शशंसात्मानमात्मना ॥ 1 ॥

ब्राह्मणश्चातिथिश्चायमनुक्तो हि शपेत माम् ।

इति ध्यात्वा मुहूर्तं तु सीता वचनमब्रवीत् ॥ 2 ॥

दुहिता जनकस्याहं मैथिलस्य महात्मनः ।

सीता नाम्नास्मि भद्रं ते रामभार्या द्विजोत्तम ॥ 3 ॥

उषित्वा द्वादश समा इक्ष्वाकुणां निवेशने ।

भुञ्जाना मानुषान्भोगान्सर्वकामसमृद्धिनी ॥ 4 ॥

ततस्त्रयोदशे वर्षे राजामन्त्रयत प्रभुः ।

अभिषेचयितुं रामं समेतो राजमन्त्रिभिः ॥ 5 ॥

तस्मिन्सम्भ्रियमाणे तु राघवस्याभिषेचने ।

कैकेयी नाम भर्तारमार्या सा याचते वरम् ॥ 6 ॥

प्रतिगृह्य तु कैकेयी श्वशुरं सुकृतेन मे ।

मम प्रव्राजनं भर्तुर्भरतस्याभिषेचनम् ॥ 7 ॥

द्वावयाचत भर्तारं सत्यसन्धं नृपोत्तमम् ।

नाद्य भोक्ष्ये न च स्वप्स्ये न पास्येच कथञ्चन ॥ 8 ॥

एष मे जीवितस्यान्तो रामो यद्यभिषिच्यते ।

इति ब्रुवाणां कैकेयीं श्वशुरो मे स मानदः ॥ 9 ॥

अयाचतार्थैरन्वर्थैर्न च याञ्चां चकार सा ।

मम भर्तामहातेजा वयसा पञ्चविंशकः ॥ 10 ॥

अष्टादश हि वर्षाणि मम जन्मनि गण्यते ।

रामेति प्रथितो लोके गुणवान्सत्यवान्शुचिः ॥ 11 ॥

विशालाक्षो महाबाहुस्सर्वभूतहिते रतः ।

कामार्तस्तु महातेजाः पिता दशरथस्स्वयम् ॥ 12 ॥

कैकेय्याः प्रियकामार्थं तं रामं नाभ्यषेचयत् ।

अभिषेकाय तु पितुस्समीपं राममागतम् ॥ 13 ॥

कैकेयी मम भर्तारमित्युवाच धृतं वचः ।

तव पित्रा समाज्ञप्तं ममेदं शृणु राघव ॥ 14 ॥

भरताय प्रदातव्यमिदं राज्यमकण्टकम् ।

त्वया हि खलु वस्तव्यं नव वर्षाणि पञ्च च ॥ 15 ॥

वने प्रव्रज काकुत्स्थ पितरं मोचयानृतान् ।

तथेत्युक्त्वा च तां रामः कैकेयीमकुतोभयः ॥ 16 ॥

चकार तद्वचस्तस्या मम भर्ता दृढव्रतः ।

दद्यान्न प्रतिगृह्णीयात्सत्यं ब्रूयान्न चानृतम् ॥ 17 ॥

एतद्ब्राह्मण रामस्य ध्रृवं व्रतमनुत्तमम् ।

तस्य भ्राता तु द्वैमात्रो लक्ष्मणो नाम वीर्यवान् ॥ 18 ॥

रामस्य पुरुषव्याघ्रस्सहायस्समरेरिहा ।

स भ्राता लक्ष्मणो नाम धर्मचारी दृढव्रतः ॥ 19 ॥

अन्वगच्छद्दनुष्पाणिः प्रव्रजन्तं मया सह ।

जटी तापसरूपेण मया सह सहानुजः ॥ 20 ॥

प्रविष्टो दण्डकारण्यं धर्मनित्यो जितेन्द्रियः ।

ते वयं प्रच्युता राज्यात्कैकेय्यास्तु कृते त्रयः ॥ 21 ॥

विचरामो द्विजश्रेष्ठ वनं गम्भीरमोजसा ।

समाश्वस मुहूर्तं तु शक्यं वस्तुमिह त्वया ॥ 22 ॥

आगमिष्यति मे भर्ता वन्यमादाय पुष्कलम् ।

रुरून्गोधा न्वराहांश्च हत्वाऽदायाऽमिषान्बहून् ॥ 23 ॥

स त्वं नाम च गोत्रञ्च कुलं चाचक्ष्व तत्त्वतः ।

एकश्च दण्डकारण्ये किमर्थं चरसि द्विज ॥ 24 ॥

एवं बृवन्त्यां सीतायां रामपत्न्यां महाबलः ।

प्रत्युवाचोत्तरं तीव्रं रावणो राक्षसाधिपः ॥ 25 ॥

येन वित्रासिता लोकास्सदेवासुरपन्नगाः ।

अहं तु रावणो नाम सीते रक्षोगणेश्वरः ॥ 26 ॥

त्वां तु काञ्चनवर्णाभां दृष्ट्वा कौशेयवासिनीम् ।

रतिं स्वकेषु दारेषु नाधिगच्छाम्यनिन्दिते ॥ 27 ॥

बह्वीनामुत्तमस्त्रीणामाहृतानामितस्ततः ।

सर्वासामेव भद्रं ते ममाग्रमहिषी भव ॥ 28 ॥

लङ्कानाम समुद्रस्य मम मध्ये महापुरी ।

सागरेण परिक्षिस्ता निविष्टा नगमूर्धनि ॥ 29 ॥

तत्र सीते मया सार्धं वनेषु विहरिष्यसि ।

न चास्यारण्यवासस्य स्पृहयिष्यसि भामिनि ॥ 30 ॥

पञ्च दास्यस्सहस्राणि सर्वाभरणभूषिताः ।

सीते परिचरिष्यन्ति भार्या भवसि मे यदि ॥ 31 ॥

रावणेनैवमुक्ता तु कुपिता जनकात्मजा ।

प्रत्युवाचानवद्याङ्गी तमनादृत्य राक्षसम् ॥ 32 ॥

महागिरिमिवाकम्प्यं महेन्द्रसदृशं पतिम् ।

महोदधिमिवाक्षोभ्यमहं राममनुव्रता ॥ 33 ॥

सर्वलक्षणसम्पन्नं न्यग्रोधपरिमण्डलम् ।

सत्यसन्धं महाभागमहं राममनुव्रता ॥ 34 ॥

महाबाहुं महोरस्कं सिंहविक्रान्तगामिनम् ।

नृसिंहं सिंहसङ्काशमहं राममनुव्रता ॥ 35 ॥

पूर्णचन्द्राननं रामं राजवत्सं जितेन्द्रियम् ।

पृथुकीर्तिं महात्मानमहं राममनुव्रता ॥ 36 ॥

त्वं पुनर्जम्बुकस्सिंहीं मामिच्छसि सुदुर्लभाम् ।

नाहं शक्या त्वया स्प्रष्टुमादित्यस्य प्रभा यथा ॥ 37 ॥

पादपान्काञ्चनान्नूनं बहून्पश्यसि मन्दभाक् ।

राघपस्य प्रियां भार्यां यस्त्वमिच्छसि रावण ॥ 38 ॥

क्षुधितस्य हि सिंहस्य मृगशत्रोस्तरस्विनः ।

आशीविषस्य मुखाद्दंष्ट्रामादातुमिच्छसि ॥ 39 ॥

मन्दरं पर्वतश्रेष्ठं पाणिना हर्तुमिच्छसि ।

कालकूटं विषं पीत्वा स्वस्तिमान्गन्तुमिच्छसि ॥ 40 ॥

अक्षि सूच्या प्रमृजसि जिह्वया लेक्षि च क्षुरम् ।

राघवस्य प्रियां भार्यां योऽधिगन्तुं त्वमिच्छसि ॥ 41 ॥

अवसज्य शिलां कण्ठे समुद्रं तर्तुमिच्छसि ।

सूर्याचन्द्रमसौ चोभौ पाणिभ्यां हर्तुमिच्छसि ॥ 42 ॥

यो रामस्य प्रियां भार्यां प्रधर्षयितुमिच्छसि ।

अग्निं प्रज्वलितं दृष्ट्वा वस्त्रेणाहर्तुमिच्छसि ॥ 43 ॥

काल्याणवृत्तां रामस्य यो भार्यांहर्तुमिच्छसि ।

अयोमुखानां शूलानामग्रे चरितुमिच्छसि ॥ 44 ॥

रामस्य सदृशीं भार्यां योऽधिगन्तुं त्वमिच्छसि ।

यदन्तरं सिंहशृगालयोर्वने यदन्तरं स्यन्दिनिका समुद्रयोः ।

सुराग्र्य सौवीरकयोर्यदन्तरं तदन्तरं वै तव राघवस्य च ॥ 45 ॥

यदन्तरं काञ्चनसीसलोहयोर्यदन्तरं चन्दनवारिपङ्कयोः ।

यदन्तरं हस्तिबिडालयोर्वने तदन्तरं दाशरथेस्तवैव च ॥ 46 ॥

यदन्तरं वायसवैनतेययोर्यदन्तरं मद्गुमयूरयोरपि ।

यदन्तरं सारसगृध्रयोर्वने तदन्तरं दाशरथेस्तवैव च ॥ 47 ॥

तस्मिन्सहस्राक्षसमप्रभावे रामे स्थिते कार्मुकबाणपाणौ ।

हृतापि तेहं न जरां गमिष्ये वज्रं यथा मक्षिकयावगीर्णम् ॥ 48 ॥

इतीव तद्वाक्यमदुष्टभावा सुदुष्टमुक्त्वा रजनीचरं तम् ।

गात्रप्रकम्पाद्व्यथिता बभूव वातोद्धता सा कदलीव तन्वी ॥ 49 ॥

तां वेपमानामुपलक्ष्य सीतां स रावणो मृत्युसमप्रभावः ।

कुलं बलं नाम च कर्म चात्मनः समाचचक्षे भयकारणार्थम् ॥ 50 ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Devanagari script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

3.47 अरण्यकाण्ड - सप्तचत्वारिंश सर्गः