𑌜𑌨𑌕 𑌉𑌵𑌾𑌚 ॥
𑌕𑍍𑌵 𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌕𑍍𑌵 𑌦𑍇𑌹𑍋 𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 𑌮𑌨𑌃 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌶𑍂𑌨𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌨𑍈𑌰𑌾𑌶𑍍𑌯𑌂 𑌮𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵𑌰𑍂𑌪𑍇 𑌨𑌿𑌰𑌞𑍍𑌜𑌨𑍇 ॥ 20-1॥
𑌕𑍍𑌵 𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌕𑍍𑌵𑌾𑌤𑍍𑌮𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌨𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌷𑌯𑌂 𑌮𑌨𑌃 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌤𑍃𑌪𑍍𑌤𑌿𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌿𑌤𑍃𑌷𑍍𑌣𑌾𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌗𑌤𑌦𑍍𑌵𑌨𑍍𑌦𑍍𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 𑌸𑌦𑌾 ॥ 20-2॥
𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾 𑌕𑍍𑌵𑌾𑌹𑌂 𑌕𑍍𑌵𑍇𑌦𑌂 𑌮𑌮 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌬𑌨𑍍𑌧 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌮𑍋𑌕𑍍𑌷𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌰𑍂𑌪𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍍𑌵 𑌰𑍂𑌪𑌿𑌤𑌾 ॥ 20-3॥
𑌕𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌰𑌬𑍍𑌧𑌾𑌨𑌿 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌾𑌣𑌿 𑌜𑍀𑌵𑌨𑍍𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌿𑌰𑌪𑌿 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌤𑌦𑍍 𑌵𑌿𑌦𑍇𑌹𑌕𑍈𑌵𑌲𑍍𑌯𑌂 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 ॥ 20-4॥
𑌕𑍍𑌵 𑌕𑌰𑍍𑌤𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌭𑍋𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌸𑍍𑌫𑍁𑌰𑌣𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵𑌾𑌪𑌰𑍋𑌕𑍍𑌷𑌂 𑌫𑌲𑌂 𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌨𑌿𑌃𑌸𑍍𑌵𑌭𑌾𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 𑌸𑌦𑌾 ॥ 20-5॥
𑌕𑍍𑌵 𑌲𑍋𑌕𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌮𑍁𑌮𑍁𑌕𑍍𑌷𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌯𑍋𑌗𑍀 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌨𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌬𑌦𑍍𑌧𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌸𑍍𑌵𑌰𑍂𑌪𑍇𑌽𑌹𑌮𑌦𑍍𑌵𑌯𑍇 ॥ 20-6॥
𑌕𑍍𑌵 𑌸𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌸𑌂𑌹𑌾𑌰𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌸𑌾𑌧𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌸𑌾𑌧𑌨𑌮𑍍 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌸𑌾𑌧𑌕𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍍𑌵𑌸𑍍𑌵𑌰𑍂𑌪𑍇𑌽𑌹𑌮𑌦𑍍𑌵𑌯𑍇 ॥ 20-7॥
𑌕𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌤𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌣𑌂 𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌮𑍇𑌯𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍 𑌕𑍍𑌵 𑌨 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍 𑌵𑌾 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 𑌵𑌿𑌮𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 ॥ 20-8॥
𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌷𑍇𑌪𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚𑍈𑌕𑌾𑌗𑍍𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌬𑍋𑌧𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌮𑍂𑌢𑌤𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌹𑌰𑍍𑌷𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌿𑌷𑌾𑌦𑍋 𑌵𑌾 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌿𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 ॥ 20-9॥
𑌕𑍍𑌵 𑌚𑍈𑌷 𑌵𑍍𑌯𑌵𑌹𑌾𑌰𑍋 𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌸𑌾 𑌪𑌰𑌮𑌾𑌰𑍍𑌥𑌤𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌸𑍁𑌖𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌦𑍁𑌖𑌂 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌮𑌰𑍍𑌶𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 𑌸𑌦𑌾 ॥ 20-10॥
𑌕𑍍𑌵 𑌮𑌾𑌯𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌸𑌂𑌸𑌾𑌰𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌰𑌤𑌿𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌜𑍀𑌵𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌤𑌦𑍍𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 𑌵𑌿𑌮𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 ॥ 20-11॥
𑌕𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾 𑌕𑍍𑌵 𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌿𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌬𑌨𑍍𑌧𑌨𑌮𑍍 ।
𑌕𑍂𑌟𑌸𑍍𑌥𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌭𑌾𑌗𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍍𑌵𑌸𑍍𑌥𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌮 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌦𑌾 ॥ 20-12॥
𑌕𑍍𑌵𑍋𑌪𑌦𑍇𑌶𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌵𑌾 𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌶𑌿𑌷𑍍𑌯𑌃 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌗𑍁𑌰𑍁𑌃 ।
𑌕𑍍𑌵 𑌚𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌾𑌰𑍍𑌥𑍋 𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍁𑌪𑌾𑌧𑍇𑌃 𑌶𑌿𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍇 ॥ 20-13॥
𑌕𑍍𑌵 𑌚𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌵𑌾 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌕𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌚𑍈𑌕𑌂 𑌕𑍍𑌵 𑌚 𑌦𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍 ।
𑌬𑌹𑍁𑌨𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌿𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑍋𑌤𑍍𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌤𑍇 𑌮𑌮 ॥ 20-14॥
𑌇𑌤𑌿 𑌅𑌷𑍍𑌟𑌾𑌵𑌕𑍍𑌰𑌗𑍀𑌤𑌾 𑌸𑌮𑌾𑌪𑍍𑌤𑌾 ।
॥ 𑍐 𑌤𑌤𑍍𑌸𑌤𑍍 ॥
Roman (IAST) Transliteration
janaka uvāca ||
kva bhūtāni kva deho vā kvendriyāṇi kva vā manaḥ |
kva śūnyaṃ kva ca nairāśyaṃ matsvarūpe nirañjane || 20-1||
kva śāstraṃ kvātmavijñānaṃ kva vā nirviṣayaṃ manaḥ |
kva tṛptiḥ kva vitṛṣṇātvaṃ gatadvandvasya me sadā || 20-2||
kva vidyā kva ca vāvidyā kvāhaṃ kvedaṃ mama kva vā |
kva bandha kva ca vā mokṣaḥ svarūpasya kva rūpitā || 20-3||
kva prārabdhāni karmāṇi jīvanmuktirapi kva vā |
kva tad videhakaivalyaṃ nirviśeṣasya sarvadā || 20-4||
kva kartā kva ca vā bhoktā niṣkriyaṃ sphuraṇaṃ kva vā |
kvāparokṣaṃ phalaṃ vā kva niḥsvabhāvasya me sadā || 20-5||
kva lokaṃ kva mumukṣurvā kva yogī jñānavān kva vā |
kva baddhaḥ kva ca vā muktaḥ svasvarūpe'hamadvaye || 20-6||
kva sṛṣṭiḥ kva ca saṃhāraḥ kva sādhyaṃ kva ca sādhanam |
kva sādhakaḥ kva siddhirvā svasvarūpe'hamadvaye || 20-7||
kva pramātā pramāṇaṃ vā kva prameyaṃ kva ca pramā |
kva kiñcit kva na kiñcid vā sarvadā vimalasya me || 20-8||
kva vikṣepaḥ kva caikāgryaṃ kva nirbodhaḥ kva mūḍhatā |
kva harṣaḥ kva viṣādo vā sarvadā niṣkriyasya me || 20-9||
kva caiṣa vyavahāro vā kva ca sā paramārthatā |
kva sukhaṃ kva ca vā dukhaṃ nirvimarśasya me sadā || 20-10||
kva māyā kva ca saṃsāraḥ kva prītirviratiḥ kva vā |
kva jīvaḥ kva ca tadbrahma sarvadā vimalasya me || 20-11||
kva pravṛttirnirvṛttirvā kva muktiḥ kva ca bandhanam |
kūṭasthanirvibhāgasya svasthasya mama sarvadā || 20-12||
kvopadeśaḥ kva vā śāstraṃ kva śiṣyaḥ kva ca vā guruḥ |
kva cāsti puruṣārtho vā nirupādheḥ śivasya me || 20-13||
kva cāsti kva ca vā nāsti kvāsti caikaṃ kva ca dvayam |
bahunātra kimuktena kiñcinnottiṣṭhate mama || 20-14||
iti aṣṭāvakragītā samāptā |
|| oṃ tatsat ||
Sanskrit — Devanagari (original)
जनक उवाच ॥
क्व भूतानि क्व देहो वा क्वेन्द्रियाणि क्व वा मनः ।
क्व शून्यं क्व च नैराश्यं मत्स्वरूपे निरञ्जने ॥ 20-1॥
क्व शास्त्रं क्वात्मविज्ञानं क्व वा निर्विषयं मनः ।
क्व तृप्तिः क्व वितृष्णात्वं गतद्वन्द्वस्य मे सदा ॥ 20-2॥
क्व विद्या क्व च वाविद्या क्वाहं क्वेदं मम क्व वा ।
क्व बन्ध क्व च वा मोक्षः स्वरूपस्य क्व रूपिता ॥ 20-3॥
क्व प्रारब्धानि कर्माणि जीवन्मुक्तिरपि क्व वा ।
क्व तद् विदेहकैवल्यं निर्विशेषस्य सर्वदा ॥ 20-4॥
क्व कर्ता क्व च वा भोक्ता निष्क्रियं स्फुरणं क्व वा ।
क्वापरोक्षं फलं वा क्व निःस्वभावस्य मे सदा ॥ 20-5॥
क्व लोकं क्व मुमुक्षुर्वा क्व योगी ज्ञानवान् क्व वा ।
क्व बद्धः क्व च वा मुक्तः स्वस्वरूपेऽहमद्वये ॥ 20-6॥
क्व सृष्टिः क्व च संहारः क्व साध्यं क्व च साधनम् ।
क्व साधकः क्व सिद्धिर्वा स्वस्वरूपेऽहमद्वये ॥ 20-7॥
क्व प्रमाता प्रमाणं वा क्व प्रमेयं क्व च प्रमा ।
क्व किञ्चित् क्व न किञ्चिद् वा सर्वदा विमलस्य मे ॥ 20-8॥
क्व विक्षेपः क्व चैकाग्र्यं क्व निर्बोधः क्व मूढता ।
क्व हर्षः क्व विषादो वा सर्वदा निष्क्रियस्य मे ॥ 20-9॥
क्व चैष व्यवहारो वा क्व च सा परमार्थता ।
क्व सुखं क्व च वा दुखं निर्विमर्शस्य मे सदा ॥ 20-10॥
क्व माया क्व च संसारः क्व प्रीतिर्विरतिः क्व वा ।
क्व जीवः क्व च तद्ब्रह्म सर्वदा विमलस्य मे ॥ 20-11॥
क्व प्रवृत्तिर्निर्वृत्तिर्वा क्व मुक्तिः क्व च बन्धनम् ।
कूटस्थनिर्विभागस्य स्वस्थस्य मम सर्वदा ॥ 20-12॥
क्वोपदेशः क्व वा शास्त्रं क्व शिष्यः क्व च वा गुरुः ।
क्व चास्ति पुरुषार्थो वा निरुपाधेः शिवस्य मे ॥ 20-13॥
क्व चास्ति क्व च वा नास्ति क्वास्ति चैकं क्व च द्वयम् ।
बहुनात्र किमुक्तेन किञ्चिन्नोत्तिष्ठते मम ॥ 20-14॥
इति अष्टावक्रगीता समाप्ता ।
॥ ॐ तत्सत् ॥
janaka uvāca ||
kva bhūtāni kva deho vā kvendriyāṇi kva vā manaḥ |
kva śūnyaṃ kva ca nairāśyaṃ matsvarūpe nirañjane || 20-1||
kva śāstraṃ kvātmavijñānaṃ kva vā nirviṣayaṃ manaḥ |
kva tṛptiḥ kva vitṛṣṇātvaṃ gatadvandvasya me sadā || 20-2||
kva vidyā kva ca vāvidyā kvāhaṃ kvedaṃ mama kva vā |
kva bandha kva ca vā mokṣaḥ svarūpasya kva rūpitā || 20-3||
kva prārabdhāni karmāṇi jīvanmuktirapi kva vā |
kva tad videhakaivalyaṃ nirviśeṣasya sarvadā || 20-4||
kva kartā kva ca vā bhoktā niṣkriyaṃ sphuraṇaṃ kva vā |
kvāparokṣaṃ phalaṃ vā kva niḥsvabhāvasya me sadā || 20-5||
kva lokaṃ kva mumukṣurvā kva yogī jñānavān kva vā |
kva baddhaḥ kva ca vā muktaḥ svasvarūpe'hamadvaye || 20-6||
kva sṛṣṭiḥ kva ca saṃhāraḥ kva sādhyaṃ kva ca sādhanam |
kva sādhakaḥ kva siddhirvā svasvarūpe'hamadvaye || 20-7||
kva pramātā pramāṇaṃ vā kva prameyaṃ kva ca pramā |
kva kiñcit kva na kiñcid vā sarvadā vimalasya me || 20-8||
kva vikṣepaḥ kva caikāgryaṃ kva nirbodhaḥ kva mūḍhatā |
kva harṣaḥ kva viṣādo vā sarvadā niṣkriyasya me || 20-9||
kva caiṣa vyavahāro vā kva ca sā paramārthatā |
kva sukhaṃ kva ca vā dukhaṃ nirvimarśasya me sadā || 20-10||
kva māyā kva ca saṃsāraḥ kva prītirviratiḥ kva vā |
kva jīvaḥ kva ca tadbrahma sarvadā vimalasya me || 20-11||
kva pravṛttirnirvṛttirvā kva muktiḥ kva ca bandhanam |
kūṭasthanirvibhāgasya svasthasya mama sarvadā || 20-12||
kvopadeśaḥ kva vā śāstraṃ kva śiṣyaḥ kva ca vā guruḥ |
kva cāsti puruṣārtho vā nirupādheḥ śivasya me || 20-13||
kva cāsti kva ca vā nāsti kvāsti caikaṃ kva ca dvayam |
bahunātra kimuktena kiñcinnottiṣṭhate mama || 20-14||
iti aṣṭāvakragītā samāptā |
|| oṃ tatsat ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.