కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ద్వితీయాష్టకే షష్ఠః ప్రపాఠకః - సౌత్రామణిః కౌకిలీ హోత్ర-ఞ్చ
ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,
శ్రీ గురుభ్యో నమః । హ॒రిః॒ ఓమ్ ॥
అనువాకం 1 - గ్రహాః
స్వా॒ద్వీ-న్త్వా᳚ స్వా॒దునా᳚ । తీ॒వ్రా-న్తీ॒వ్రేణ॑ । అ॒మృతా॑-మ॒మృతే॑న । మధు॑మతీ॒-మ్మధు॑మతా । సృ॒జామి॒ సగ్ం సోమే॑న । సోమో᳚-ఽస్య॒శ్విభ్యా᳚-మ్పచ్యస్వ । సర॑స్వత్యై పచ్యస్వ । ఇన్ద్రా॑య సు॒త్రామ్ణే॑ పచ్యస్వ ॥ పరీ॒తోషి॑ఞ్చతా సు॒తమ్ । సోమో॒ య ఉ॑త్త॒మగ్ం హ॒విః ॥ 1 ॥
ద॒ధ॒న్వా యో నర్యో॑ అ॒ఫ్స్వ॑న్తరా । సు॒షావ॒ సోమ॒మద్రి॑భిః ॥ పు॒నాతు॑ తే పరి॒స్రుత᳚మ్ । సోమ॒గ్ం॒ సూర్య॑స్య దుహి॒తా । వారే॑ణ॒ శశ్వ॑తా॒ తనా᳚ । వా॒యుః పూ॒తః ప॒విత్రే॑ణ । ప్రాఙ్ఖ్సోమో॒ అతి॑ద్రుతః । ఇన్ద్ర॑స్య॒ యుజ్య॒-స్సఖా᳚ ॥ వా॒యుః పూ॒తః ప॒విత్రే॑ణ । ప్ర॒త్యఙ్ఖ్సోమో॒ ఆతి॑ద్రుతః ॥ 2 ॥
ఇన్ద్ర॑స్య॒ యుజ్య॒-స్సఖా᳚ ॥ బ్రహ్మ॑ క్ష॒త్ర-మ్ప॑వతే॒ తేజ॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । సుర॑యా॒ సోమః॑ సు॒త ఆసు॑తో॒ మదా॑య । శు॒క్రేణ॑ దేవ దే॒వతాః᳚ పిపృగ్ధి । రసే॒నాన్నం॒-యఁజ॑మానాయ ధేహి ॥ కు॒విద॒ఙ్గ యవ॑మన్తో॒ యవ॑-ఞ్చిత్ । యథా॒ దాన్త్య॑నుపూ॒ర్వం-విఁ॒యూయ॑ । ఇ॒హేహై॑షా-ఙ్కృణుత॒ భోజ॑నాని । యే బ॒ర॒ఃఇషో॒ నమో॑వృక్తి॒-న్న జ॒గ్ముః ॥ ఉ॒ప॒యా॒మ-గృ॑హీతో-ఽస్య॒శ్విభ్యా᳚-న్త్వా॒ జుష్ట॑-ఙ్గృహ్ణామి ॥ 3 ॥
సర॑స్వత్యా॒ ఇన్ద్రా॑య సు॒త్రామ్ణే᳚ ॥ ఏ॒ష తే॒ యోని॒స్తేజ॑సే త్వా । వీ॒ర్యా॑య త్వా॒ బలా॑య త్వా ॥ తేజో॑-ఽసి॒ తేజో॒ మయి॑ ధేహి । వీ॒ర్య॑మసి వీ॒ర్య॑-మ్మయి॑ ధేహి । బల॑మసి॒ బల॒-మ్మయి॑ ధేహి ॥ నానా॒ హి వా᳚-న్దే॒వహి॑త॒గ్ం॒ సదః॑ కృ॒తమ్ । మా సగ్ంసృ॑క్షాథా-మ్పర॒మే వ్యో॑మన్న్ । సురా॒ త్వమసి॑ శు॒ష్మిణీ॒ సోమ॑ ఏ॒షః । మా మా॑ హిగ్ంసీ॒-స్స్వాం-యోఁని॑మావి॒శన్న్ ॥ 4 ॥
ఉ॒ప॒యా॒మగృ॑హీతో-ఽస్యాశ్వి॒న-న్తేజః॑ । సా॒ర॒స్వ॒తం-వీఁ॒ర్య᳚మ్ । ఐ॒న్ద్ర-మ్బల᳚మ్ ॥ ఏ॒ష తే॒ యోని॒ర్మోదా॑య త్వా । ఆ॒న॒న్దాయ॑ త్వా॒ మహ॑సే త్వా ॥ ఓజో॒-ఽస్యోజో॒ మయి॑ ధేహి । మ॒న్యుర॑సి మ॒న్యు-మ్మయి॑ ధేహి । మహో॑-ఽసి॒ మహో॒ మయి॑ ధేహి । సహో॑-ఽసి॒ సహో॒ మయి॑ ధేహి ॥ యా వ్యా॒ఘ్రం-విఁషూ॑చికా । ఉ॒భౌ వృక॑-ఞ్చ॒ రక్ష॑తి । శ్యే॒న-మ్ప॑త॒త్రిణగ్ం॑ సి॒గ్ం॒హమ్ । సేమ-మ్పా॒త్వగ్ంహ॑సః ॥ స॒-మ్పృచః॑ స్థ॒ స-మ్మా॑ భ॒ద్రేణ॑ పృఙ్క్త । వి॒పృచః॑ స్థ॒ వి మా॑ పా॒ప్మనా॑ పృఙ్క్త ॥ 5 ॥
(హ॒విః - ప్ర॒త్యఙ్ఖ్సోమో॒ ఆతి॑ద్రుతో - గృహ్ణా - మ్యావి॒శన్ - విషూ॑చికా॒ పఞ్చ॑ చ) (అ. 1)
అనువాకం 2 - గ్రహోపస్థానమ్
సోమో॒ రాజా॒-ఽమృతగ్ం॑ సు॒తః । ఋ॒జీ॒షేణా॑జహాన్మృ॒త్యుమ్ । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ । విపానగ్ం॑ శు॒క్రమన్ధ॑సః । ఇన్ద్ర॑స్యేన్ద్రి॒యమ్ । ఇ॒ద-మ్పయో॒-ఽమృత॒-మ్మధు॑ ॥ సోమ॑మ॒ద్భ్యో వ్య॑పిబత్ । ఛన్ద॑సా హ॒గ్ం॒స-శ్శు॑చి॒షత్ । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ । అ॒ద్భ్యః, క్షీ॒రం-వ్యఁ॑పిబత్ ॥ 6 ॥
క్రుఙ్ఙా᳚ఙ్గిర॒సో ధి॒యా । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ । అన్నా᳚-త్పరి॒స్రుతో॒ రస᳚మ్ । బ్రహ్మ॑ణా॒ వ్య॑పిబ-త్క్ష॒త్రమ్ । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ ॥ రేతో॒ మూత్రం॒-విఁజ॑హాతి । యోని॑-మ్ప్రవి॒శది॑న్ద్రి॒యమ్ । గర్భో॑ జ॒రాయు॒ణా-ఽఽవృ॑తః । ఉల్బ॑-ఞ్జహాతి॒ జన్మ॑నా । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ ॥ 7 ॥
వేదే॑న రూ॒పే వ్య॑కరోత్ । స॒తా॒స॒తీ ప్ర॒జాప॑తిః । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ ॥ సోమే॑న॒ సోమౌ॒ వ్య॑పిబత్ । సు॒తా॒సు॒తౌ ప్ర॒జాప॑తిః । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ । దృ॒ష్ట్వా రూ॒పే వ్యాక॑రోత్ । స॒త్యా॒నృ॒తే ప్ర॒జాప॑తిః । అశ్ర॑ద్ధా॒-మనృ॒తే-ఽద॑ధాత్ । శ్ర॒ద్ధాగ్ం స॒త్యే ప్ర॒జాప॑తిః । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ ॥ దృ॒ష్ట్వా ప॑రి॒స్రుతో॒ రస᳚మ్ । శు॒క్రేణ॑ శు॒క్రం-వ్యఁ॑పిబత్ । పయ॒-స్సోమ॑-మ్ప్ర॒జాప॑తిః । ఋ॒తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యమ్ । విపానగ్ం॑ శు॒క్రమన్ధ॑సః । ఇన్ద్ర॑స్యేన్ద్రి॒యమ్ । ఇ॒ద-మ్పయో॒-ఽమృత॒-మ్మధు॑ ॥ 8 ॥
(అ॒ద్భ్యః, క్షీ॒రం-వ్యఁ॑పిబ॒ - జ్జన్మ॑న॒ర్తేన॑ స॒త్యమి॑న్ద్రి॒యగ్గ్ - శ్ర॒ద్ధాగ్ం స॒త్యే ప్ర॒జాప॑తిర॒ష్టౌ చ॑) (అ. 2)
(సోమో॒ రాజా॒ విపాన॒గ్ం॒ సోమ॑మ॒ద్భ్యో-ఽన్నా॒-ద్రేతో॒ మూత్రం॒-వేఁదే॑న సతాస॒తీ సోమే॑న సుతాసు॒తౌ దృ॒ష్ట్వా రూ॒పే దృ॒ష్ట్వా ప॑రి॒స్రుతో॒ రసం॒-విఁపాన॒-న్దశ॑ )
అనువాకం 3 - గ్రహహోమః
సురా॑వన్త-మ్బర్హి॒షదగ్ం॑ సు॒వీర᳚మ్ । య॒జ్ఞగ్ం హి॑న్వన్తి మహి॒షా నమో॑భిః । దధా॑నా॒-స్సోమ॑-న్ది॒వి దే॒వతా॑సు । మదే॒మేన్ద్రం॒-యఁజ॑మానా-స్స్వ॒ర్కాః ॥ యస్తే॒ రస॒-స్సమ్భృ॑త॒ ఓష॑ధీషు । సోమ॑స్య॒ శుష్మ॒-స్సుర॑యా సు॒తస్య॑ । తేన॑ జిన్వ॒ యజ॑మాన॒-మ్మదే॑న । సర॑స్వతీ-మ॒శ్వినా॒-విన్ద్ర॑-మ॒గ్నిమ్ ॥ యమ॒శ్వినా॒ నము॑చేరాసు॒రాదధి॑ । సర॑స్వ॒త్యస॑నోదిన్ద్రి॒యాయ॑ ॥ 9 ॥
ఇ॒మ-న్తగ్ం శు॒క్ర-మ్మధు॑మన్త॒-మిన్దు᳚మ్ । సోమ॒గ్ం॒ రాజా॑నమి॒హ భ॑క్షయామి ॥ యదత్ర॑ రి॒ప్తగ్ం ర॒సినః॑ సు॒తస్య॑ । యదిన్ద్రో॒ అపి॑బ॒చ్ఛచీ॑భిః । అ॒హ-న్తద॑స్య॒ మన॑సా శి॒వేన॑ । సోమ॒గ్ం॒ రాజా॑నమి॒హ భ॑క్షయామి ॥ పి॒తృభ్యః॑ స్వధా॒విభ్యః॑ స్వ॒ధా నమః॑ । పి॒తా॒మ॒హేభ్యః॑ స్వధా॒విభ్యః॑ స్వ॒ధా నమః॑ । ప్రపి॑తామహేభ్య-స్స్వధా॒విభ్యః॑ స్వ॒ధా నమః॑ । అక్ష॑-న్పి॒తరః॑ ॥ 10 ॥
అమీ॑మదన్త పి॒తరః॑ । అతీ॑తృపన్త పి॒తరః॑ । అమీ॑మృజన్త పి॒తరః॑ । పిత॑ర॒-శ్శున్ధ॑ద్ధ్వమ్ ॥ పు॒నన్తు॑ మా పి॒తరః॑ సో॒మ్యాసః॑ । పు॒నన్తు॑ మా పితామ॒హాః । పు॒నన్తు॒ ప్రపి॑తామహాః । ప॒విత్రే॑ణ శ॒తాయు॑షా । పు॒నన్తు॑ మా పితామ॒హాః । పు॒నన్తు॒ ప్రపి॑తామహాః ॥ 11 ॥
ప॒విత్రే॑ణ శ॒తాయు॑షా ॥ విశ్వ॒మాయు॒-ర్వ్య॑శ్నవై । అగ్న॒ ఆయూగ్ం॑షి పవస॒ ఆ సు॒వోర్జ॒మిష॑-ఞ్చ నః । ఆ॒రే బా॑ధస్వ దు॒చ్ఛునా᳚మ్ ॥ అగ్నే॒ పవ॑స్వ॒ స్వపా॑ అ॒స్మే వర్చః॑ సు॒వీర్య᳚మ్ । దధ॒-త్పోషగ్ం॑ ర॒యి-మ్మయి॑ ॥। పవ॑మాన॒-స్సువ॒ర్జనః॑ । ప॒విత్రే॑ణ॒ విచ॑ర్షణిః । యః పోతా॒ స పు॑నాతు మా ॥ పు॒నన్తు॑ మా దేవజ॒నాః । పు॒నన్తు॒ మన॑ వో ధి॒యా । పు॒నన్తు॒ విశ్వ॑ ఆ॒యవః॑ ॥। జాత॑వేదః ప॒విత్ర॑వత్ । ప॒విత్రే॑ణ పునాహి మా । శు॒క్రేణ॑ దేవ॒ దీద్య॑త్ । అగ్నే॒ క్రత్వా॒ క్రతూ॒గ్ం॒రను॑ ॥ యత్తే॑ ప॒విత్ర॑-మ॒ర్చిషి॑ । అగ్నే॒ విత॑తమన్త॒రా । బ్రహ్మ॒ తేన॑ పునీమహే ॥। ఉ॒భాభ్యా᳚-న్దేవ సవితః । ప॒విత్రే॑ణ స॒వేన॑ చ । ఇ॒ద-మ్బ్రహ్మ॑ పునీమహే ॥ వై॒శ్వ॒దే॒వీ పు॑న॒తీ దే॒వ్యాగా᳚త్ । యస్యై॑ బ॒హ్వీ-స్త॒నువో॑ వీ॒తపృ॑ష్ఠాః । తయా॒ మద॑న్త-స్సధ॒మాద్యే॑షు । వ॒యగ్గ్ స్యా॑మ॒ పత॑యో రయీ॒ణామ్ ॥॥ యే స॑మా॒నా-స్సమ॑నసః । పి॒తరో॑ యమ॒రాజ్యే᳚ । తేషాం᳚-లోఁ॒క-స్స్వ॒ధా నమః॑ । య॒జ్ఞో దే॒వేషు॑ కల్పతామ్ ॥ 12 ॥
యే స॑జా॒తా-స్సమ॑నసః । జీ॒వా జీ॒వేషు॑ మామ॒కాః । తేషా॒గ్॒ శ్రీర్మయి॑ కల్పతామ్ । అ॒స్మిల్ ఁలో॒కే శ॒తగ్ం సమాః᳚ ॥ ద్వే స్రు॒తీ అ॑శృణవ-మ్పితృ॒ణామ్ । అ॒హ-న్దే॒వానా॑ము॒త మర్త్యా॑నామ్ । యాభ్యా॑మి॒దం-విఁశ్వ॒మేజ॒-థ్సమే॑తి । యద॑న్త॒రా పి॒తర॑-మ్మా॒తర॑-ఞ్చ ॥ ఇ॒దగ్ం హ॒విః ప్ర॒జన॑న-మ్మే అస్తు । దశ॑వీరగ్ం స॒ర్వగ॑ణగ్గ్ స్వ॒స్తయే᳚ । ఆ॒త్మ॒సని॑ ప్రజా॒సని॑ । ప॒శు॒సన్య॑భయ॒సని॑ లోక॒సని॑ । అ॒గ్నిః ప్ర॒జా-మ్బ॑హు॒లా-మ్మే॑ కరోతు । అన్న॒-మ్పయో॒ రేతో॑ అ॒స్మాసు॑ ధత్త । రా॒యస్పోష॒-మిష॒మూర్జ॑మ॒స్మాసు॑ దీధర॒-థ్స్వాహా᳚ ॥ 13 ॥
(ఇ॒న్ద్రి॒యాయ॑ - పి॒తరః॑ - శ॒తాయు॑షా పు॒నన్తు॑ మా పితామ॒హాః పు॒నన్తు॒ ప్రపి॑తామహాః-కల్పతాగ్-స్వ॒స్తయే॒ పఞ్చ॑ చ) (అ. 3)
అనువాకం 4 - ఉపహోమాః
సీసే॑న॒ తన్త్ర॒-మ్మన॑సా మనీ॒షిణః॑ । ఊ॒ర్ణా॒సూ॒త్రేణ॑ క॒వయో॑ వయన్తి । అ॒శ్వినా॑ య॒జ్ఞగ్ం స॑వి॒తా సర॑స్వతీ । ఇన్ద్ర॑స్య రూ॒పం-వఁరు॑ణో భిష॒జ్యన్న్ ॥ తద॑స్య రూ॒పమ॒మృత॒గ్ం॒ శచీ॑భిః । తి॒స్రో ద॑ధుర్దే॒వతా᳚-స్సగ్ంరరా॒ణాః । లోమా॑ని॒ శష్పై᳚-ర్బహు॒ధా న తోక్మ॑భిః । త్వగ॑స్య మా॒గ్ం॒సమ॑భవ॒న్న లా॒జాః ॥ తద॒శ్వినా॑ భి॒షజా॑ రు॒ద్రవ॑ర్తనీ । సర॑స్వతీ వయతి॒ పేశో॒ అన్త॑రః ॥ 14 ॥
అస్థి॑ మ॒జ్జాన॒-మ్మాస॑రైః । కా॒రో॒త॒రేణ॒ దధ॑తో॒ గవా᳚-న్త్వ॒చి ॥ సర॑స్వతీ॒ మన॑సా పేశ॒లం-వఁసు॑ । నాస॑త్యాభ్యాం-వఁయతి దర్శ॒తం-వఁపుః॑ । రస॑-మ్పరి॒స్రుతా॒ న రోహి॑తమ్ । న॒గ్నహు॒ర్ధీర॒స్తస॑ర॒-న్న వేమ॑ ॥ పయ॑సా శు॒క్రమ॒మృత॑-ఞ్జ॒నిత్ర᳚మ్ । సుర॑యా॒ మూత్రా᳚జ్జనయన్తి॒ రేతః॑ । అపామ॑తి-న్దుర్మ॒తి-మ్బాధ॑మానాః । ఊవ॑ద్ధ్యం॒-వాఁతగ్ం॑ స॒బువ॒-న్తదా॒రాత్ ॥ 15 ॥
ఇన్ద్రః॑ సు॒త్రామా॒ హృద॑యేన స॒త్యమ్ । పు॒రో॒డాశే॑న సవి॒తా జ॑జాన । యకృ॑-త్క్లో॒మానం॒-వఁరు॑ణో భిష॒జ్యన్న్ । మత॑స్నే వాయ॒వ్యై᳚ర్న మి॑నాతి పి॒త్తమ్ ॥ ఆ॒న్త్రాణి॑ స్థా॒లీ మధు॒ పిన్వ॑మానా । గుదా॒ పాత్రా॑ణి సు॒దుఘా॒ న ధే॒నుః । శ్యే॒నస్య॒ పత్ర॒-న్న ప్లీ॒హా శచీ॑భిః । ఆ॒స॒న్దీ నాభి॑రు॒దర॒-న్న మా॒తా ॥ కు॒మ్భో వ॑ని॒ష్ఠుర్జ॑ని॒తా శచీ॑భిః । యస్మి॒న్నగ్రే॒ యోన్యా॒-ఙ్గర్భో॑ అ॒న్తః ॥ 16 ॥
ప్లా॒శీర్వ్య॑క్త-శ్శ॒తధా॑ర॒ ఉథ్సః॑ । దు॒హే న కు॒మ్భీగ్ స్వ॒ధా-మ్పి॒తృభ్యః॑ ॥ ముఖ॒గ్ం॒ సద॑స్య॒ శిర॒ ఇథ్సదే॑న । జి॒హ్వా ప॒విత్ర॑మ॒శ్వినా॒ సగ్ం సర॑స్వతీ । చప్ప॒-న్న పా॒యుర్భి॒షగ॑స్య॒ వాలః॑ । వ॒స్తిర్న శేపో॒ హర॑సా తర॒స్వీ ॥ అ॒శ్విభ్యా॒-ఞ్చక్షు॑ర॒మృత॒-ఙ్గ్రహా᳚భ్యామ్ । ఛాగే॑న॒ తేజో॑ హ॒విషా॑ శృ॒తేన॑ । పక్ష్మా॑ణి గో॒ధూమైః॒ క్వ॑లైరు॒తాని॑ । పేశో॒ న శు॒క్లమసి॑తం-వఁసాతే ॥ 17 ॥
అవి॒ర్న మే॒షో న॒సి వీ॒ర్యా॑య । ప్రా॒ణస్య॒ పన్థా॑ అ॒మృతో॒ గ్రహా᳚భ్యామ్ । సర॑స్వ॒త్యుప॒వాకై᳚ర్వ్యా॒నమ్ । నస్యా॑ని బ॒ర॒ఃఇ-ర్బద॑రై-ర్జజాన ॥ ఇన్ద్ర॑స్య రూ॒పమృ॑ష॒భో బలా॑య । కర్ణా᳚భ్యా॒గ్॒ శ్రోత్ర॑మ॒మృత॒-ఙ్గ్రహా᳚భ్యామ్ । యవా॒ న బ॒ర॒ఃఇ-ర్భ్రు॒వి కేస॑రాణి । క॒ర్కన్ధు॑ జజ్ఞే॒ మధు॑ సార॒ఘ-మ్ముఖా᳚త్ ॥ ఆ॒త్మన్ను॒పస్థే॒ న వృక॑స్య॒ లోమ॑ । ముఖే॒ శ్మశ్రూ॑ణి॒ న వ్యా᳚ఘ్రలో॒మమ్ ॥ 18 ॥
కేశా॒ న శీ॒ర॒.షన్. యశ॑సే శ్రి॒యై శిఖా᳚ । సి॒గ్ం॒హస్య॒ లోమ॒ త్విషి॑-రిన్ద్రి॒యాణి॑ ॥ అఙ్గా᳚న్యా॒త్మన్-భి॒షజా॒ తద॒శ్వినా᳚ । ఆ॒త్మాన॒మఙ్గై॒-స్సమ॑ధా॒-థ్సర॑స్వతీ । ఇన్ద్ర॑స్య రూ॒పగ్ం శ॒తమా॑న॒మాయుః॑ । చ॒న్ద్రేణ॒ జ్యోతి॑ర॒మృత॒-న్దధా॑నా ॥ సర॑స్వతీ॒ యోన్యా॒-ఙ్గర్భ॑మ॒న్తః । అ॒శ్విభ్యా॒-మ్పత్నీ॒ సుకృ॑త-మ్బిభర్తి । అ॒పాగ్ం రసే॑న॒ వరు॑ణో॒ న సామ్నా᳚ । ఇన్ద్రగ్గ్॑ శ్రి॒యై జ॒నయ॑న్న॒ఫ్సు రాజా᳚ ॥ తేజః॑ పశూ॒నాగ్ం హ॒విరి॑న్ద్రి॒యావ॑త్ । ప॒రి॒స్రుతా॒ పయ॑సా సార॒ఘ-మ్మధు॑ । అ॒శ్విభ్యా᳚-న్దు॒గ్ధ-మ్భి॒షజా॒ సర॑స్వత్యా సుతాసు॒తాభ్యా᳚మ్ । అ॒మృత॒-స్సోమ॒ ఇన్దుః॑ ॥ 19 ॥
(అన్త॑ర - ఆ॒రా - ద॒న్త--ర్ వ॑సాతే - వ్యాఘ్రలో॒మగ్ం - రాజా॑ చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 4)
అనువాకం 5 - అభిషేకః
మి॒త్రో॑-ఽసి॒ వరు॑ణో-ఽసి । సమ॒హం-విఁశ్వై᳚ర్దే॒వైః ॥ క్ష॒త్రస్య॒ నాభి॑రసి । క్ష॒త్రస్య॒ యోని॑రసి ॥ స్యో॒నామాసీ॑ద । సు॒షదా॒మాసీ॑ద । మా త్వా॑ హిగ్ంసీత్ । మా మా॑ హిగ్ంసీత్ ॥ నిష॑సాద ధృ॒తవ్ర॑తో॒ వరు॑ణః । ప॒స్త్యా᳚స్వా ॥ 20 ॥
సామ్రా᳚జ్యాయ సు॒క్రతుః॑ ॥ దే॒వస్య॑ త్వా సవి॒తుః ప్ర॑స॒వే । అ॒శ్వినో᳚-ర్బా॒హుభ్యా᳚మ్ । పూ॒ష్ణో హస్తా᳚భ్యామ్ । అ॒శ్వినో॒-ర్భైష॑జ్యేన । తేజ॑సే బ్రహ్మవర్చ॒సాయా॒భిషి॑ఞ్చామి ॥ దే॒వస్య॑ త్వా సవి॒తుః ప్ర॑స॒వే । అ॒శ్వినో᳚-ర్బా॒హుభ్యా᳚మ్ । పూ॒ష్ణో హస్తా᳚భ్యామ్ । సర॑స్వత్యై॒ భైష॑జ్యేన ॥ 21 ॥
వీ॒ర్యా॑యా॒న్నాద్యా॑యా॒భిషి॑ఞ్చామి ॥ దే॒వస్య॑ త్వా సవి॒తుః ప్ర॑స॒వే । అ॒శ్వినో᳚-ర్బా॒హుభ్యా᳚మ్ । పూ॒ష్ణో హస్తా᳚భ్యామ్ । ఇన్ద్ర॑స్యేన్ద్రి॒యేణ॑ । శ్రి॒యై యశ॑సే॒ బలా॑యా॒భిషి॑ఞ్చామి ॥ కో॑-ఽసి కత॒మో॑-ఽసి । కస్మై᳚ త్వా॒ కాయ॑ త్వా ॥ సుశ్లో॒కాఁ(4) సుమ॑డ్గ॒లాఁ(4) సత్య॑రా॒జా(3)న్ ॥ శిరో॑ మే॒ శ్రీః ॥ 22 ॥
యశో॒ ముఖ᳚మ్ । త్విషిః॒ కేశా᳚శ్చ॒ శ్మశ్రూ॑ణి । రాజా॑ మే ప్రా॒ణో॑-ఽమృత᳚మ్ । స॒మ్రాట్ చక్షుః॑ । వి॒రాట్ఛ్రోత్ర᳚మ్ । జి॒హ్వా మే॑ భ॒ద్రమ్ । వామ్మహః॑ । మనో॑ మ॒న్యుః । స్వ॒రాడ్భామః॑ । మోదాః᳚ ప్రమో॒దా అ॒ఙ్గులీ॒రఙ్గా॑ని ॥ 23 ॥
చి॒త్త-మ్మే॒ సహః॑ । బా॒హూ మే॒ బల॑మిన్ద్రి॒యమ్ । హస్తౌ॑ మే॒ కర్మ॑ వీ॒ర్య᳚మ్ । ఆ॒త్మా క్ష॒త్రమురో॒ మమ॑ । పృ॒ష్టీర్మే॑ రా॒ష్ట్రము॒దర॒మగ్ంసౌ᳚ । గ్రీ॒వాశ్చ॒ శ్రోణ్యౌ᳚ । ఊ॒రూ అ॑ర॒త్నీ జాను॑నీ । విశో॒ మే-ఽఙ్గా॑ని స॒ర్వతః॑ । నాభి॑ర్మే చి॒త్తం-విఁ॒జ్ఞాన᳚మ్ । పా॒యుర్మే-ఽప॑చితిర్భ॒సత్ ॥ 24 ॥
ఆ॒న॒న్ద॒న॒న్దావా॒ణ్డౌ మే᳚ । భగ॒-స్సౌభా᳚గ్య॒-మ్పసః॑ ॥ జఙ్ఘా᳚భ్యా-మ్ప॒ద్భ్యా-న్ధర్మో᳚-ఽస్మి । వి॒శి రాజా॒ ప్రతి॑ష్ఠితః ॥ ప్రతి॑ క్ష॒త్రే ప్రతి॑తిష్ఠామి రా॒ష్ట్రే । ప్రత్యశ్వే॑షు॒ ప్రతి॑తిష్ఠామి॒ గోషు॑ । ప్రత్యఙ్గే॑షు॒ ప్రతి॑తిష్ఠామ్యా॒త్మన్న్ । ప్రతి॑ ప్రా॒ణేషు॒ ప్రతి॑తిష్ఠామి పు॒ష్టే । ప్రతి॒ ద్యావా॑పృథి॒వ్యోః । ప్రతితి॑ష్ఠామి య॒జ్ఞే ॥ 25 ॥
త్ర॒యా దే॒వా ఏకా॑దశ । త్ర॒య॒స్త్రి॒గ్ం॒శా-స్సు॒రాధ॑సః । బృహ॒స్పతి॑ పురోహితాః । దే॒వస్య॑ సవి॒తు-స్స॒వే । దే॒వా దే॒వైర॑వన్తు మా । ప్ర॒థ॒మా ద్వి॒తీయైః᳚ । ద్వి॒తీయా᳚స్తృ॒తీయైః᳚ । తృ॒తీయా᳚-స్స॒త్యేన॑ । స॒త్యం-యఁ॒జ్ఞేన॑ ।య॒జ్ఞో యజు॑ర్భిః ॥ 26 ॥
యజూగ్ం॑షి॒ సామ॑భిః । సామా᳚న్యృ॒గ్భిః । ఋచో॑ యా॒జ్యా॑భిః । యా॒జ్యా॑ వషట్కా॒రైః । వ॒ష॒ట్కా॒రా ఆహు॑తిభిః । ఆహు॑తయో మే॒ కామా॒న్-థ్సమ॑ర్ధయన్తు ॥ భూ-స్స్వాహా᳚ ॥ లోమా॑ని॒ ప్రయ॑తి॒ర్మమ॑ । త్వమ్మ॒ ఆన॑తి॒రాగ॑తిః । మా॒గ్ం॒స-మ్మ॒ ఉప॑నతిః । వ స్వస్థి॑ । మ॒జ్జా మ॒ ఆన॑తిః ॥ 27 ॥
(ప॒స్త్యా᳚స్వా - సర॑స్వత్యై॒ భైష॑జ్యేన॒ - శ్రీ - రఙ్గా॑ని - భ॒స--ద్య॒జ్ఞే - య॒జ్ఞో యజు॑ర్భి॒ - రుప॑నతి॒ర్ద్వే చ॑) (అ. 5)
అనువాకం 6 - అవభృథః
య-ద్దే॑వా దేవ॒హేడ॑నమ్ । దేవా॑సశ్చకృ॒మా వ॒యమ్ । అ॒గ్నిర్మా॒ తస్మా॒దేన॑సః । విశ్వా᳚-న్ముఞ్చ॒త్వగ్ంహ॑సః ॥ యది॒ దివా॒ యది॒ నక్త᳚మ్ । ఏనాగ్ం॑సి చకృ॒మా వ॒యమ్ । వా॒యుర్మా॒ తస్మా॒దేన॑సః । విశ్వా᳚-న్ముఞ్చ॒త్వగ్ంహ॑సః ॥ యది॒ జాగ్ర॒-ద్యది॒ స్వప్నే᳚ । ఏనాగ్ం॑సి చకృ॒మా వ॒యమ్ ॥ 28 ॥
సూర్యో॑ మా॒ తస్మా॒దేన॑సః । విశ్వా᳚-న్ముఞ్చ॒త్వగ్ంహ॑సః ॥ యద్గ్రామే॒ యదర॑ణ్యే । య-థ్స॒భాయాం॒-యఁది॑న్ద్రి॒యే । యచ్ఛూ॒ద్రే యద॒ర్యే᳚ । ఏన॑శ్చకృ॒మా వ॒యమ్ । యదేక॒స్యాధి॒ ధర్మ॑ణి । తస్యా॑వ॒యజ॑నమసి ॥ యదాపో॒ అఘ్ని॑యా॒ వరు॒ణేతి॒ శపా॑మహే । తతో॑ వరుణ నో ముఞ్చ ॥ 29 ॥
అవ॑భృథ నిచఙ్కుణ నిచే॒రుర॑సి నిచఙ్కుణ । అవ॑ దే॒వై-ర్దే॒వకృ॑త॒మేనో॑-ఽయాట్ । అవ॒ మర్త్యై॒ర్మర్త్య॑కృతమ్ । ఉ॒రోరా నో॑ దేవ రి॒షస్పా॑హి ॥ సు॒మి॒త్రా న॒ ఆప॒ ఓష॑ధయ-స్సన్తు । దు॒ర్మి॒త్రాస్తస్మై॑ భుయాసుః । యో᳚-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి॑ । య-ఞ్చ॑ వ॒య-న్ద్వి॒ష్మః ॥ ద్రు॒ప॒దాది॒వే-న్ము॑ముచా॒నః । స్వి॒న్న-స్స్నా॒త్వీ మలా॑దివ ॥ 30 ॥
పూ॒త-మ్ప॒విత్రే॑ణే॒వాజ్య᳚మ్ । ఆపః॑ శున్ధన్తు॒ మైన॑సః ॥ ఉద్వ॒య-న్తమ॑స॒స్పరి॑ । పశ్య॑న్తో॒ జ్యోతి॒రుత్త॑రమ్ । దే॒వ-న్దే॑వ॒త్రా సూర్య᳚మ్ । అగ॑న్మ॒ జ్యోతి॑రుత్త॒మమ్ ॥ ప్రతి॑యుతో॒ వరు॑ణస్య॒ పాశః॑ । ప్రత్య॑స్తో॒ వరు॑ణస్య॒ పాశః॑ ॥ ఏధో᳚-ఽస్యేధిషీ॒మహి॑ । స॒మిద॑సి ॥ 31 ॥
తేజో॑-ఽసి॒ తేజో॒ మయి॑ ధేహి ॥ అ॒పో అన్వ॑చారిషమ్ । రసే॑న॒ సమ॑సృక్ష్మహి । పయ॑స్వాగ్ం అగ్న॒ ఆ-ఽగ॑మమ్ । త-మ్మా॒ సగ్ంసృ॑జ॒ వర్చ॑సా । ప్ర॒జయా॑ చ॒ ధనే॑న చ ॥ స॒మావ॑వర్తి పృథి॒వీ । సము॒షాః । సము॒ సూర్యః॑ । సము॒ విశ్వ॑మి॒ద-ఞ్జగ॑త్ । వై॒శ్వా॒న॒ర జ్యో॑తి-ర్భూయాసమ్ । వి॒భు-ఙ్కామం॒-వ్యఁ॑శ్నవై ॥ భూ-స్స్వాహా᳚ ॥ 32 ॥
(స్వప్న॒ ఏనాగ్ం॑సి చకృ॒మా వ॒యం - ము॑ఞ్చ॒ - మలా॑దివ - స॒మిద॑సి॒ - జగ॒-త్త్రీణి॑ చ) (అ. 6)
అనువాకం 7 - ఐన్ద్రే ప్రశ్నౌ ప్రయాజానామేకాదశ మైత్రావరుణప్రైషాః
హోతా॑ యక్ష-థ్స॒మిధేన్ద్ర॑-మి॒డస్ప॒దే । నాభా॑ పృథి॒వ్యా అధి॑ । ది॒వో వర్ష్మ॒న్-థ్సమి॑ద్ధ్యతే । ఓజి॑ష్ఠశ్చర్షణీ॒సహాన్॑ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒త్తనూ॒నపా॑తమ్ । ఊ॒తిభి॒-ర్జేతా॑ర॒-మప॑రాజితమ్ । ఇన్ద్ర॑-న్దే॒వగ్ం సు॑వ॒ర్విద᳚మ్ । ప॒థిభి॒-ర్మధు॑మత్తమైః । నరా॒శగ్ంసే॑న॒ తేజ॑సా ॥ 33 ॥
వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒దిడా॑భి॒-రిన్ద్ర॑-మీడి॒తమ్ । ఆ॒జుహ్వా॑న॒-మమ॑ర్త్యమ్ । దే॒వో దే॒వై-స్సవీ᳚ర్యః । వజ్ర॑హస్తః పురన్ద॒రః । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-ద్బ॒ర॒ఃఇషీన్ద్ర॑-న్నిషద్వ॒రమ్ । వృ॒ష॒భ-న్నర్యా॑పసమ్ । వసు॑భీ రు॒ద్రైరా॑ది॒త్యైః । స॒యుగ్భి॑-ర్బ॒ర॒ఃఇరా ఽస॑దత్ ॥ 34 ॥
వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒దోజో॒ న వీ॒ర్య᳚మ్ । సహో॒ ద్వార॒ ఇన్ద్ర॑మవర్ధయన్న్ । సు॒ప్రా॒య॒ణా విశ్ర॑యన్తామృతా॒వృధః॑ । ద్వార॒ ఇన్ద్రా॑య మీ॒ఢుషే᳚ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్షదు॒షే ఇన్ద్ర॑స్య ధే॒నూ । సు॒దుఘే॑ మా॒తరౌ॑ మ॒హీ । సవా॒తరౌ॒ న తేజ॑సీ । వ॒థ్సమిన్ద్ర॑-మవర్ధతామ్ ॥ 35 ॥
వీ॒తామాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-ద్దైవ్యా॒ హోతా॑రా । భి॒షజా॒ సఖా॑యా । హ॒విషేన్ద్ర॑-మ్భిషజ్యతః । క॒వీ దే॒వౌ ప్రచే॑తసౌ । ఇన్ద్రా॑య ధత్త ఇన్ద్రి॒యమ్ । వీ॒తామాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్షత్తి॒స్రో దే॒వీః । త్రయ॑స్త్రి॒ధాత॑వో॒-ఽపసః॑ । ఇడా॒ సర॑స్వతీ॒ భార॑తీ ॥ 36 ॥
మ॒హీన్ద్ర॑పత్నీర్-హ॒విష్మ॑తీః । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒త్త్వష్టా॑ర॒-మిన్ద్ర॑-న్దే॒వమ్ । భి॒షజగ్ం॑ సు॒యజ॑-ఙ్ఘృత॒శ్రియ᳚మ్ । పు॒రు॒రూపగ్ం॑ సు॒రేత॑స-మ్మ॒ఘోని᳚మ్ । ఇన్ద్రా॑య॒ త్వష్టా॒ దధ॑దిన్ద్రి॒యాణి॑ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-ద్వన॒స్పతి᳚మ్ । శ॒మి॒తారగ్ం॑ శ॒తక్ర॑తుమ్ । ధి॒యో జో॒ష్టార॑-మిన్ద్రి॒యమ్ ॥ 37 ॥
మద్ధ్వా॑ సమ॒ఞ్జన్ప॒థిభిః॑ సు॒గేభిః॑ । స్వదా॑తి హ॒వ్య-మ్మధు॑నా ఘృ॒తేన॑ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒దిన్ద్ర॒గ్గ్॒ స్వాహా-ఽఽజ్య॑స్య । స్వాహా॒ మేద॑సః । స్వాహా᳚ స్తో॒కానా᳚మ్ । స్వాహా॒ స్వాహా॑కృతీనామ్ । స్వాహా॑ హ॒వ్యసూ᳚క్తీనామ్ । స్వాహా॑ దే॒వాగ్ం ఆ᳚జ్య॒పాన్ । స్వాహేన్ద్రగ్ం॑ హో॒త్రాజ్జు॑షా॒ణాః । ఇన్ద్ర॒ ఆజ్య॑స్య వియన్తు । హోత॒ర్యజ॑ ॥ 38 ॥
(తేజ॑సా-ఽసద-దవర్ధతాం॒-భార॑తీ-న్ద్రి॒యం-జు॑షా॒ణా ద్వే చ॑) (అ. 7)
(స॒మిధేన్ద్ర॒-న్తనూ॒నపా॑త॒మిడా॑భి-ర్బ॒ర్॒హిష్యోజ॑ ఉ॒షే దైవ్యా॑ తి॒స్రస్త్వష్టా॑రం॒-వఁన॒స్పతి॒మిన్ద్ర᳚మ్ । స॒మిధేన్ద్ర॑-ఞ్చ॒తుర్వేత్వేకో॑ వి॒యన్తు॒ ద్విర్వీ॒తామేకో॑ వి॒యన్తు॒ ద్విర్వేత్వేకో॑ వి॒యన్తు॒ హోత॒ర్యజ॑ )
అనువాకం 8 - ఐన్ద్రే ప్రశ్నౌ ప్రయాజయాజ్యాః
సమి॑ద్ధ॒ ఇన్ద్ర॑ ఉ॒షసా॒మనీ॑కే । పు॒రో॒రుచా॑ పూర్వ॒కృద్వా॑వృధా॒నః । త్రి॒భిర్దే॒వైస్త్రి॒గ్ం॒శతా॒ వజ్ర॑బాహుః । జ॒ఘాన॑ వృ॒త్రం-విఁ దురో॑ వవార ॥ నరా॒శగ్ంసః॒ ప్రతి॒ శూరో॒ మిమా॑నః । తనూ॒నపా॒త్-ప్రతి॑ య॒జ్ఞస్య॒ ధామ॑ । గోభి॑-ర్వ॒పావా॒-న్మధు॑నా సమ॒ఞ్జన్న్ । హిర॑ణ్యైశ్చ॒న్ద్రీ య॑జతి॒ ప్రచే॑తాః ॥ ఈ॒డి॒తో దే॒వైర్హరి॑వాగ్ం అభి॒ష్టిః । ఆ॒జుహ్వా॑నో హ॒విషా॒ శర్ధ॑మానః ॥ 39 ॥
పు॒ర॒దం॒రో మ॒ఘవా॒న్॒. వజ్ర॑బాహుః । ఆయా॑తు య॒జ్ఞముప॑ నో జుషా॒ణః ॥ జు॒షా॒ణో బ॒ర॒ఃఇర్హరి॑వాన్న॒ ఇన్ద్రః॑ । ప్రా॒చీనగ్ం॑ సీదత్ప్ర॒దిశా॑ పృథి॒వ్యాః । ఉ॒రు॒వ్యచాః॒ ప్రథ॑మానగ్గ్ స్యో॒నమ్ । ఆ॒ది॒త్యైర॒క్తం-వఁసు॑భి-స్స॒జోషాః᳚ ॥ ఇన్ద్ర॒-న్దురః॑ కవ॒ష్యో॑ ధావ॑మానాః । వృషా॑ణం-యఁన్తు॒ జన॑య-స్సు॒పత్నీః᳚ । ద్వారో॑ దే॒వీర॒భితో॒ విశ్ర॑యన్తామ్ । సు॒వీరా॑ వీ॒ర-మ్ప్రథ॑మానా॒ మహో॑భిః ॥ 40 ॥
ఉ॒షాసా॒ నక్తా॑ బృహ॒తీ బృ॒హన్త᳚మ్ । పయ॑స్వతీ సు॒దుఘే॒ శూర॒మిన్ద్ర᳚మ్ । పేశ॑స్వతీ॒ తన్తు॑నా సం॒వ్యఁయ॑న్తీ । దే॒వానా᳚-న్దే॒వం-యఁ॑జత-స్సురు॒క్మే ॥ దైవ్యా॒ మిమా॑నా॒ మన॑సా పురు॒త్రా । హోతా॑రా॒విన్ద్ర॑-మ్ప్రథ॒మా సు॒వాచా᳚ । మూ॒ర్ధన్. య॒జ్ఞస్య॒ మధు॑నా॒ దధా॑నా । ప్రా॒చీన॒-ఞ్జ్యోతి॑ర్హ॒విషా॑ వృధాతః ॥ తి॒స్రో దే॒వీర్హ॒విషా॒ వర్ధ॑మానాః । ఇన్ద్ర॑-ఞ్జుషా॒ణా వృష॑ణ॒-న్న పత్నీః᳚ ॥ 41 ॥
అచ్ఛి॑న్న॒-న్తన్తు॒-మ్పయ॑సా॒ సర॑స్వతీ । ఇడా॑ దే॒వీ భార॑తీ వి॒శ్వతూ᳚ర్తిః ॥ త్వష్టా॒ దధ॒దిన్ద్రా॑య॒ శుష్మ᳚మ్ । అపా॒కో-ఽచి॑ష్టుర్య॒శసే॑ పు॒రూణి॑ । వృషా॒ యజ॒న్ వృష॑ణ॒-మ్భూరి॑రేతాః । మూ॒ర్ధన్. య॒జ్ఞస్య॒ సమ॑నక్తు దే॒వాన్ ॥ వన॒స్పతి॒-రవ॑సృష్టో॒ న పాశైః᳚ । త్మన్యా॑ సమ॒ఞ్జఞ్ఛ॑మి॒తా న దే॒వః । ఇన్ద్ర॑స్య హ॒వ్యైర్జ॒ఠర॑-మ్పృణా॒నః । స్వదా॑తి హ॒వ్య-మ్మధు॑నా ఘృ॒తేన॑ ॥ స్తో॒కానా॒మిన్దు॒-మ్ప్రతి॒ శూర॒ ఇన్ద్రః॑ । వృ॒షా॒యమా॑ణో వృష॒భ-స్తు॑రా॒షాట్ । ఘృ॒త॒ప్రుషా॒ మధు॑నా హ॒వ్యము॒న్దన్న్ । మూ॒ర్ధన్. య॒జ్ఞస్య॑ జుషతా॒గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ 42 ॥
(శర్ధ॑మానో॒ - మహో॑భిః॒ - పత్నీ᳚--ర్ ఘృ॒తేన॑ చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 8)
అనువాకం 9 - ఐన్ద్రే ప్రశ్నౌ వపాదీనాం-యాఁజ్యానువాక్యాః
ఆచ॑ర్షణి॒ప్రా వృ॑ష॒భో జనా॑నామ్ । రాజా॑ కృష్టీ॒నా-మ్పు॑రుహూ॒త ఇన్ద్రః॑ । స్తు॒త-శ్శ్ర॑వ॒స్యన్నవ॒సోప॑మ॒ద్రిక్ । యు॒క్త్వా హరీ॒ వృష॒ణా ఽఽయా᳚హ్య॒ర్వామ్ ॥, వి॒వేష॒ యన్మా॑ ధి॒షణా॑ జ॒జాన॒ స్తవై॑ పు॒రా పార్యా॒దిన్ద్ర॒ మహ్నః॑ । అగ్ంహ॑సో॒ యత్ర॑ పీ॒పర॒ద్యథా॑ నో నా॒వేవ॒ యాన్త॑ ము॒భయే॑ హవన్తే ॥॥ తగ్ం స॒ధ్రీచీ॑రూ॒తయో॒ వృష్ణి॑యాని । పౌగ్గ్స్యా॑ని ని॒యుతః॑ సశ్చు॒రిన్ద్ర᳚మ్ । స॒ము॒ద్ర-న్న సిన్ధ॑వ ఉ॒క్థశు॑ష్మాః । ఉ॒రు॒వ్యచ॑స॒గింర॒ ఆవి॑శన్తి ॥॥ స॒త్యమిత్తన్న త్వావాగ్ం॑ అ॒న్యో అస్తి॑ । ఇన్ద్ర॑ దే॒వో న మర్త్యో॒ జ్యాయాన్॑ । అహ॒న్నహి॑-మ్పరి॒శయా॑న॒మర్ణః॑ । అవా॑సృజో॒-ఽపో అచ్ఛా॑ సము॒ద్రమ్ ॥ ప్రస॑సాహిషే పురుహూత॒ శత్రూన్॑ । జ్యేష్ఠ॑స్తే॒ శుష్మ॑ ఇ॒హ రా॒తిర॑స్తు । ఇన్ద్రాభ॑ర॒ దక్షి॑ణేనా॒ వసూ॑ని । పతి॒-స్సిన్ధూ॑నామసి రే॒వతీ॑నామ్ ॥ స శేవృ॑ధ॒మధి॑ధా ద్యు॒మ్నమ॒స్మే । మహి॑ క్ష॒త్ర-ఞ్జ॑నా॒షాడి॑న్ద్ర॒ తవ్య᳚మ్ । రక్షా॑ చ నో మ॒ఘోనః॑ పా॒హి సూ॒రీన్ । రా॒యే చ॑ న-స్స్వప॒త్యా ఇ॒షే ధాః᳚ ॥ 43 ॥
(రే॒వతీ॑నా-ఞ్చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 9)
అనువాకం 10 - ఐన్ద్రే ప్రశ్నౌ అనుయాజానామేకాదశ మైత్రావరుణప్రైషాః
దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిరిన్ద్రగ్ం॑ సుదే॒వ-న్దే॒వైః । వీ॒రవ॑-థ్స్తీ॒ర్ణం-వేఁద్యా॑మవర్ధయత్ । వస్తో᳚ర్వృ॒త-మ్ప్రాక్తో᳚ర్భృ॒తమ్ । రా॒యా బ॒ర్॒హిష్మ॒తో-ఽత్య॑గాత్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వీర్ద్వార॒ ఇన్ద్రగ్ం॑ సఙ్ఘా॒తే । వి॒డ్వీర్యామ॑న్నవర్ధయన్న్ । ఆ వ॒థ్సేన॒ తరు॑ణేన కుమా॒రేణ॑ చ మీవి॒తా అపార్వా॑ణమ్ । రే॒ణుక॑కాట-న్నుదన్తామ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 44 ॥
దే॒వీ ఉ॒షాసా॒ నక్తా᳚ । ఇన్ద్రం॑-యఁ॒జ్ఞే ప్ర॑య॒త్య॑హ్వేతామ్ । దైవీ॒ర్విశః॒ ప్రాయా॑సిష్టామ్ । సుప్రీ॑తే॒ సుధి॑తే అభూతామ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ దే॒వీ జోష్ట్రీ॒ వసు॑ధితీ । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధతామ్ । అయా᳚వ్య॒న్యా-ఽఘా ద్వేషాగ్ం॑సి । ఆ-ఽన్యా వా᳚క్షీ॒-ద్వసు॒ వార్యా॑ణి । యజ॑మానాయ శిక్షి॒తే ॥ 45 ॥
వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ దే॒వీ ఊ॒ర్జాహు॑తీ॒ దుఘే॑ సు॒దుఘే᳚ । పయ॒సేన్ద్ర॑మవర్ధతామ్ । ఇష॒మూర్జ॑మ॒న్యా ఽవా᳚క్షీత్ । సగ్ధి॒గ్ం॒ సపీ॑తిమ॒న్యా । నవే॑న॒ పూర్వ॒-న్దయ॑మానే । పు॒రా॒ణేన॒ నవ᳚మ్ । అధా॑తా॒-మూర్జ॑మూ॒ర్జాహు॑తీ॒ వసు॒ వార్యా॑ణి । యజ॑మానాయ శిక్షి॒తే । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ 46 ॥
దే॒వా దైవ్యా॒ హోతా॑రా । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధతామ్ । హ॒తాఘ॑శగ్ం సా॒వాభా᳚ర్ష్టాం॒-వఁసు॒ వార్యా॑ణి । యజ॑మానాయ శిక్షి॒తౌ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ దే॒వీస్తి॒స్రస్తి॒స్రో దే॒వీః । పతి॒మిన్ద్ర॑మవర్ధయన్న్ । అస్పృ॑క్ష॒ద్భార॑తీ॒ దివ᳚మ్ । రు॒ద్రైర్య॒జ్ఞగ్ం సర॑స్వతీ । ఇడా॒ వసు॑మతీ గృ॒హాన్ ॥ 47 ॥
వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వ ఇన్ద్రో॒ నరా॒శగ్ంసః॑ । త్రి॒వ॒రూ॒థ-స్త్రి॑వన్ధు॒రః । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధయత్ । శ॒తేన॑ శితిపృ॒ష్ఠానా॒మాహి॑తః । స॒హస్రే॑ణ॒ ప్రవ॑ర్తతే । మి॒త్రావరు॒ణేద॑స్య హో॒త్రమర్హ॑తః । బృహ॒స్పతిః॑ స్తో॒త్రమ్ । అ॒శ్వినా-ఽఽద్ధ్వ॑ర్యవమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ 48 ॥
దే॒వ ఇన్ద్రో॒ వన॒స్పతిః॑ । హిర॑ణ్యపర్ణో॒ మధు॑శాఖ-స్సుపిప్ప॒లః । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధయత్ । దివ॒మగ్రే॑ణాప్రాత్ । ఆ-ఽన్తరి॑క్ష-మ్పృథి॒వీమ॑దృగ్ంహీత్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వ-మ్బ॒ర॒ఃఇర్వారి॑తీనామ్ । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధయత్ । స్వా॒స॒స్థ-మిన్ద్రే॒ణాస॑న్నమ్ । అ॒న్యా బ॒ర్॒హీగ్ష్య॒భ్య॑భూత్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వో అ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృత్ । దే॒వమిన్ద్ర॑మవర్ధయత్ । స్వి॑ష్ట-ఙ్కు॒ర్వన్-థ్స్వి॑ష్ట॒కృత్ । స్వి॑ష్టమ॒ద్య క॑రోతు నః । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజే॑ ॥ 49 ॥
(వి॒య॒న్తు॒ యజ॑ - శిక్షి॒తే - శి॑క్షి॒తే వ॑సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑-గృ॒హాన్.-వే॑తు॒ యజా॑-భూ॒-థ్షట్చ॑) (అ. 10)
దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-ర్దే॒వీర్ద్వారో॑ దే॒వీ ఉ॒షాసా॒ నక్తా॑ దే॒వీ జోష్ట్రీ॑ దే॒వీ ఊ॒ర్జాహు॑తీ దే॒వా దైవ్యా॒ హోతా॑రా శిక్షి॒తౌ దే॒వీస్తి॒స్రస్తి॒స్రో దే॒వీః పతి॑-న్దే॒వ ఇన్ద్రో॒ నరా॒శగ్ంసో॑ దే॒వ ఇన్ద్రో॒ వన॒స్పతి॑-ర్దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిర్వారి॑తీనా-న్దే॒వో అ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృ-ద్దే॒వమ్ । వే॒తు॒ వి॒య॒న్తు॒ చ॒తుర్వీ॑తా॒మేకో॑ వియన్తు చ॒తుర్వే॑తు । అ॒వ॒ర్ధ॒య॒ద॒వ॒ర్ధ॒య॒-న్త్రిర॑వర్ధతా॒మేకో॑ ఽవర్ధయగ్గ్ శ్చ॒తుర॑వర్ధయత్ । వస్తో॒రా వ॒థ్సేన॒ దైవీ॒రయా॒వీషగ్ం॑ హ॒తాస్పృ॑క్షచ్ఛ॒తేన॒ దివ॒మిన్ద్రగ్గ్॑ స్వాస॒స్థగ్గ్ స్వి॑ష్టమ్ । శిక్షి॒తే శి॑క్షి॒తే శి॑క్షి॒తౌ ।
అనువాకం 11 - పశుత్రయే ప్రయ జార్థా మైత్రావరుణప్రైషాః
హోతా॑ యక్ష-థ్స॒మిధా॒-ఽగ్ని-మి॒డస్ప॒దే । అ॒శ్వినేన్ద్ర॒గ్ం॒ సర॑స్వతీమ్ । అ॒జో ధూ॒మ్రో న గో॒ధూమైః॒ క్వ॑లైర్భేష॒జమ్ । మధు॒ శష్పై॒ర్న తేజ॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒త్తనూ॒నపా॒-థ్సర॑స్వతీ । అవి॑ర్మే॒షో న భే॑ష॒జమ్ । ప॒థా మధు॑మ॒తా ఽఽభ॑రన్న్ । అ॒శ్వినేన్ద్రా॑య వీ॒ర్య᳚మ్ ॥ 50 ॥
బద॑రైరుప॒వాకా॑భి-ర్భేష॒జ-న్తోక్మ॑భిః । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒న్నరా॒శగ్ంస॒న-న్న॒గ్నహు᳚మ్ । పతి॒గ్ం॒ సురా॑యై భేష॒జమ్ । మే॒ష-స్సర॑స్వతీ భి॒షక్ । రథో॒ న చ॒న్ద్ర్య॑శ్వినో᳚ర్వ॒పా ఇన్ద్ర॑స్య వీ॒ర్య᳚మ్ । బద॑రైరుప॒వాకా॑భి-ర్భేష॒జ-న్తోక్మ॑భిః । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ 51 ॥
హోతా॑ యక్షది॒డేడి॒త ఆ॒జుహ్వా॑న॒-స్సర॑స్వతీమ్ । ఇన్ద్ర॒-మ్బలే॑న వ॒ర్ధయన్న్॑ । ఋ॒ష॒భేణ॒ గవే᳚న్ద్రి॒యమ్ । అ॒శ్వినేన్ద్రా॑య వీ॒ర్య᳚మ్ । యవైః᳚ క॒ర్కన్ధు॑భిః । మధు॑ లా॒జైర్న మాస॑రమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-ద్బ॒ర॒ఃఇ-స్సు॒ష్టరీ॒మో-ఽర్ణ॑మ్రదాః । భి॒షన్నాస॑త్యా ॥ 52 ॥
భి॒షజా॒-ఽశ్వినా-ఽశ్వా॒ శిశు॑మతీ । భి॒షగ్ధే॒ను-స్సర॑స్వతీ । భి॒షగ్దు॒హ ఇన్ద్రా॑య భేష॒జమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒ద్దురో॒ దిశః॑ । క॒వ॒ష్యో॑ న వ్యచ॑స్వతీః । అ॒శ్విభ్యా॒-న్న దురో॒ దిశః॑ । ఇన్ద్రో॒ న రోద॑సీ॒ దుఘే᳚ । దు॒హే కామా॒న్-థ్సర॑స్వతీ ॥ 53 ॥
అ॒శ్వినేన్ద్రా॑య భేష॒జమ్ । శు॒క్ర-న్న జ్యోతి॑రిన్ద్రి॒యమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-థ్సు॒పేశ॑సో॒షే నక్త॒-న్దివా᳚ । అ॒శ్వినా॑ సఞ్జానా॒నే । సమ॑ఞ్జాతే॒ సర॑స్వత్యా । త్విషి॒మిన్ద్రే॒ న భే॑ష॒జమ్ । శ్యే॒నో న రజ॑సా హృ॒దా । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ ॥ 54 ॥
వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒ద్దైవ్యా॒ హోతా॑రా భి॒షజా॒-ఽశ్వినా᳚ । ఇన్ద్ర॒-న్న జాగృ॑వీ॒ దివా॒ నక్త॒-న్న భే॑ష॒జైః । శూష॒గ్ం॒ సర॑స్వతీ భి॒షక్ । సీసే॑న దుహ ఇన్ద్రి॒యమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-త్తి॒స్రో దే॒వీర్న భే॑ష॒జమ్ । త్రయ॑స్త్రి॒ధాత॑వో॒-ఽపసః॑ । రూ॒పమిన్ద్రే॑ హిర॒ణ్యయ᳚మ్ ॥ 55 ॥
అ॒శ్వినేడా॒ న భార॑తీ । వా॒చా సర॑స్వతీ । మహ॒ ఇన్ద్రా॑య దధురిన్ద్రి॒యమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒త్త్వష్టా॑ర॒-మిన్ద్ర॑మ॒శ్వినా᳚ । భి॒షజ॒-న్న సర॑స్వతీమ్ । ఓజో॒ న జూ॒తిరి॑న్ద్రి॒యమ్ । వృకో॒ న ర॑భ॒సో భి॒షక్ । యశ॒-స్సుర॑యా భేష॒జమ్ ॥ 56 ॥
శ్రి॒యా న మాస॑రమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-ద్వన॒స్పతి᳚మ్ । శ॒మి॒తారగ్ం॑ శ॒తక్ర॑తుమ్ । భీ॒మ-న్న మ॒న్యుగ్ం రాజా॑నం-వ్యాఁ॒ఘ్ర-న్నమ॑సా॒-ఽశ్వినా॒ భామ᳚మ్ । సర॑స్వతీ భి॒షక్ । ఇన్ద్రా॑య దుహ ఇన్ద్రి॒యమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ 57 ॥
హోతా॑ యక్షద॒గ్నిగ్గ్ స్వాహా-ఽఽజ్య॑స్య స్తో॒కానా᳚మ్ । స్వాహా॒ మేద॑సా॒-మ్పృథ॑క్ । స్వాహా॒ ఛాగ॑మ॒శ్విభ్యా᳚మ్ । స్వాహా॑ మే॒షగ్ం సర॑స్వత్యై । స్వాహా॑ర్ష॒భ-మిన్ద్రా॑య సి॒గ్ం॒హాయ॒ సహ॑సేన్ద్రి॒యమ్ । స్వాహా॒-ఽగ్ని-న్న భే॑ష॒జమ్ । స్వాహా॒ సోమ॑మిన్ద్రి॒యమ్ । స్వాహేన్ద్రగ్ం॑ సు॒త్రామా॑ణగ్ం సవి॒తారం॒-వఁరు॑ణ-మ్భి॒షజా॒-మ్పతి᳚మ్ । స్వాహా॒ వన॒స్పతి॑-మ్ప్రి॒య-మ్పాథో॒ న భే॑ష॒జమ్ । స్వాహా॑ దే॒వాగ్ం ఆ᳚జ్య॒పాన్ ॥ 58 ॥
స్వాహా॒-ఽగ్నిగ్ం హో॒త్రాజ్జు॑షా॒ణో అ॒గ్ని-ర్భే॑ష॒జమ్ । పయ॒-స్సోమః॑ పరి॒స్రుతా॑ ఘృ॒త-మ్మధు॑ । వి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్షద॒శ్వినా॒ సర॑స్వతీ॒మిన్ద్రగ్ం॑ సు॒త్రామా॑ణమ్ । ఇ॒మే సోమా᳚-స్సు॒రామా॑ణః । ఛాగై॒ర్న మే॒షైర్-ఋ॑ష॒భై-స్సు॒తాః । శష్పై॒ర్న తోక్మ॑భిః । లా॒జైర్మహ॑స్వన్తః । మదా॒ మాస॑రేణ॒ పరి॑ష్కృతాః । శు॒క్రాః పయ॑స్వన్తో॒-ఽమృతాః᳚ । ప్రస్థి॑తా వో మధు॒శ్చుతః॑ । తాన॒శ్వినా॒ సర॑స్వ॒తీన్ద్రః॑ సు॒త్రామా॑ వృత్ర॒హా । జు॒షన్తాగ్ం॑ సౌ॒మ్య-మ్మధు॑ । పిబ॑న్తు॒ మద॑న్తు వి॒యన్తు॒ సోమ᳚మ్ । హోత॒ర్యజ॑ ॥ 59 ॥
(వీ॒ర్యం - ఁవి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॒ - నాస॑త్యా॒ - సర॑స్వతీ॒ - మధు॑ - హిర॒ణ్యయం॑ - భేష॒జం - ఁవి॒యన్త్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజా᳚ - జ్య॒పా - న॒మృతాః॒ పఞ్చ॑ చ) (అ. 11)
స॒మిధా॒-ఽగ్నిగ్ం షట్ । తనూ॒నపా᳚-థ్స॒ప్త । నరా॒శగ్ంస॒మృషిః॑ । ఇ॒డేడి॒తో యవై॑ర॒ష్టౌ । బ॒ర్॒హి-స్స॒ప్త । దురో॒-ఽశ్వినా॑ శు॒క్రన్నవ॑ । సు॒పేశ॑సో॒షే నక్త॒మృషిః॑। దైవ్యా॒ హోతా॑రా॒ సీసే॑న॒ రసః॑ । తి॒స్రస్త్వష్టా॑రమ॒ష్టావ॑ష్టౌ । వన॒స్పతి॒మృషిః॑ । అ॒గ్ని-న్త్రయో॑దశ । అ॒శ్వినా॒ ద్వాద॑శ॒ త్రయో॑దశ । స॒మిధా॒-ఽగ్ని-మ్బద॑రై॒-ర్బద॑రై॒-ర్యవై॑ర॒శ్వినా॒ త్విషి॑మ॒శ్వినా॒ న భే॑ష॒జగ్ం రూ॒పమ॒శ్వినా॑ భీ॒మ-మ్భామ᳚మ్ ।
అనువాకం 12 - పశుత్రయే ప్రయాజయాజ్యా ఆప్రియః
సమి॑ద్ధో అ॒గ్నిర॑శ్వినా । త॒ప్తో ఘ॒ర్మో వి॒రాట్-థ్సు॒తః । దు॒హే ధే॒ను-స్సర॑స్వతీ । సోమగ్ం॑ శు॒క్రమి॒హేన్ద్రి॒యమ్ ॥ త॒నూ॒పా భి॒షజా॑ సు॒తే । అ॒శ్వినో॒భా సర॑స్వతీ । మద్ధ్వా॒ రజాగ్ం॑సీన్ద్రి॒యమ్ । ఇన్ద్రా॑య ప॒థిభి॑-ర్వహాన్ ॥ ఇన్ద్రా॒యేన్దు॒గ్ం॒ సర॑స్వతీ । నరా॒శగ్ంసే॑న న॒గ్నహుః॑ ॥ 60 ॥
అధా॑తామ॒శ్వినా॒ మధు॑ । భే॒ష॒జ-మ్భి॒షజా॑ సు॒తే ॥ ఆ॒జుహ్వా॑నా॒ సర॑స్వతీ । ఇన్ద్రా॑యేన్ద్రి॒యాణి॑ వీ॒ర్య᳚మ్ । ఇడా॑భిరశ్వినా॒విష᳚మ్ । సమూర్జ॒గ్ం॒ సగ్ం ర॒యి-న్ద॑ధుః ॥ అశ్వి॑నా॒ నము॑చే-స్సు॒తమ్ । సోమగ్ం॑ శు॒క్ర-మ్ప॑రి॒స్రుతా᳚ । సర॑స్వతీ॒ తమాభ॑రత్ । బ॒ర్॒హిషేన్ద్రా॑య॒ పాత॑వే ॥ 61 ॥
క॒వ॒ష్యో॑ న వ్యచ॑స్వతీః । అ॒శ్విభ్యా॒-న్న దురో॒ దిశః॑ । ఇన్ద్రో॒ న రోద॑సీ॒ దుఘే᳚ । దు॒హే కామా॒న్-థ్సర॑స్వతీ ॥ ఉ॒షాసా॒ నక్త॑మశ్వినా । దివేన్ద్రగ్ం॑ సా॒యమి॑న్ద్రి॒యైః । స॒జా॒న్నా॒నే సు॒పేశ॑సా । సమ॑ఞ్జాతే॒ సర॑స్వత్యా ॥ పా॒త-న్నో॑ అశ్వినా॒ దివా᳚ । పా॒హి నక్తగ్ం॑ సరస్వతి ॥ 62 ॥
దైవ్యా॑ హోతారా భిషజా । పా॒తమిన్ద్ర॒గ్ం॒ సచా॑ సు॒తే ॥ తి॒స్రస్త్రే॒ధా సర॑స్వతీ । అ॒శ్వినా॒ భార॒తీడా᳚ । తీ॒వ్ర-మ్ప॑రి॒స్రుతా॒ సోమ᳚మ్ । ఇన్ద్రా॑య సుషవు॒ర్మద᳚మ్ ॥ అశ్వి॑నా భేష॒జ-మ్మధు॑ । భే॒ష॒జ-న్న॒-స్సర॑స్వతీ । ఇన్ద్రే॒ త్వష్టా॒ యశ॒-శ్శ్రియ᳚మ్ । రూ॒పగ్ం రూ॑పమధు-స్సు॒తే ॥ ఋ॒తు॒థేన్ద్రో॒ వన॒స్పతిః॑ । శ॒శ॒మా॒నః ప॑రి॒స్రుతా᳚ । కీ॒లాల॑మ॒శ్విభ్యా॒-మ్మధు॑ । దు॒హే ధే॒ను-స్సర॑స్వతీ ॥ గోభి॒ర్న సోమ॑మశ్వినా । మాస॑రేణ పరి॒ష్కృతా᳚ । సమ॑ధాతా॒గ్ం॒ సర॑స్వత్యా । స్వాహేన్ద్రే॑ సు॒త-మ్మధు॑ ॥ 63 ॥
(న॒గ్నహుః॒ - పాత॑వే - సరస్వ - త్యధు-స్సు॒తే᳚-ఽష్టౌ చ॑) (అ. 12)
అనువాకం 13 - పశుత్రయే వపాదీనాం-యాఁజ్యానువాక్యాః
అ॒శ్వినా॑ హ॒విరి॑న్ద్రి॒యమ్ । నము॑చేర్ధి॒యా సర॑స్వతీ । ఆ శు॒క్రమా॑సు॒రాద్వ॒సు । మ॒ఘమిన్ద్రా॑య జభ్రిరే ॥ యమ॒శ్వినా॒ సర॑స్వతీ । హ॒విషేన్ద్ర॒-మవ॑ర్ధయన్న్ । స బి॑భేద బ॒లం (వ॒లం) మ॒ఘమ్ । నము॑చావాసు॒రే సచా᳚ । తమిన్ద్ర॑-మ్ప॒శవ॒-స్సచా᳚ ॥ అ॒శ్వినో॒భా సర॑స్వతీ ॥ 64 ॥
దధా॑నా అ॒భ్య॑నూషత । హ॒విషా॑ య॒జ్ఞమి॑న్ద్రి॒యమ్ ॥ య ఇన్ద్ర॑ ఇన్ద్రి॒య-న్ద॒ధుః । స॒వి॒తా వరు॑ణో॒ భగః॑ । స సు॒త్రామా॑ హ॒విష్ప॑తిః । యజ॑మానాయ సశ్చత ॥ స॒వి॒తా వరు॑ణో॒ దధ॑త్ । యజ॑మానాయ దా॒శుషే᳚ । ఆద॑త్త॒ నము॑చే॒ర్వసు॑ । సు॒త్రామా॒ బల॑మిన్ద్రి॒యమ్ ॥ 65 ॥
వరు॑ణః, క్ష॒త్రమి॑న్ద్రి॒యమ్ । భగే॑న సవి॒తా శ్రియ᳚మ్ । సు॒త్రామా॒ యశ॑సా॒ బల᳚మ్ । దధా॑నా య॒జ్ఞమా॑శత ॥ అశ్వి॑నా॒ గోభి॑రిన్ద్రి॒యమ్ । అశ్వే॑భి-ర్వీ॒ర్య॑-మ్బల᳚మ్ । హ॒విషేన్ద్ర॒గ్ం॒ సర॑స్వతీ । యజ॑మాన-మవర్ధయన్న్ ॥ తా నాస॑త్యా సు॒పేశ॑సా । హిర॑ణ్యవర్తనీ॒ నరా᳚ । సర॑స్వతీ హ॒విష్మ॑తీ । ఇన్ద్ర॒ కమ॑ర్సు నో-ఽవత ॥ తా భి॒షజా॑ సు॒కర్మ॑ణా । సా సు॒దుఘా॒ సర॑స్వతీ । స వృ॑త్ర॒హా శ॒తక్ర॑తుః । ఇన్ద్రా॑య దధురిన్ద్రి॒యమ్ ॥ 66 ॥
(ఉ॒భా సర॑స్వతీ॒ - బల॑మిన్ద్రి॒యం - నరా॒ షట్చ॑) (అ. 13)
అనువాకం 14 - పశుత్రయే అనూయాజప్రైషాః
దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-స్సర॑స్వతీ । సు॒దే॒వమిన్ద్రే॑ అ॒శ్వినా᳚ । తేజో॒ న చక్షు॑ర॒క్ష్యోః । బ॒ర్॒హిషా॑ దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వీర్ద్వారో॑ అ॒శ్వినా᳚ । భి॒షజేన్ద్రే॒ సర॑స్వతీ । ప్రా॒ణ-న్న వీ॒ర్య॑-న్న॒సి । ద్వారో॑ దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 67 ॥
దే॒వీ ఉ॒షాసా॑వ॒శ్వినా᳚ । భి॒షజేన్ద్రే॒ సర॑స్వతీ । బల॒-న్న వాచ॑మా॒స్యే᳚ । ఉ॒షాభ్యా᳚-న్దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వీ జోష్ట్రీ॑ అ॒శ్వినా᳚ । సు॒త్రామేన్ద్రే॒ సర॑స్వతీ । శ్రోత్ర॒-న్న కర్ణ॑యో॒ర్యశః॑ । జోష్ట్రీ᳚భ్యా-న్దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 68 ॥
దే॒వీ ఊ॒ర్జాహు॑తీ॒ దుఘే॑ సు॒దుఘే᳚ । పయ॒సేన్ద్ర॒గ్ం॒ సర॑స్వత్య॒శ్వినా॑ భి॒షజా॑-ఽవత । శు॒క్ర-న్న జ్యోతి॒-స్స్తన॑యో॒రాహు॑తీ ధత్త ఇన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వా దే॒వానా᳚-మ్భి॒షజా᳚ । హోతా॑రా॒విన్ద్ర॑-మ॒శ్వినా᳚ । వ॒ష॒ట్కా॒రై-స్సర॑స్వతీ । త్విషి॒-న్న హృద॑యే మ॒తిమ్ । హోతృ॑భ్యా-న్దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 69 ॥
దే॒వీ-స్తి॒స్ర-స్తి॒స్రో దే॒వీః । సర॑స్వత్య॒శ్వినా॒ భార॒తీడా᳚ । శూష॒-న్న మద్ధ్యే॒ నాభ్యా᳚మ్ । ఇన్ద్రా॑య దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వ ఇన్ద్రో॒ నరా॒శగ్ంసః॑ । త్రి॒వ॒రూ॒థ-స్సర॑స్వత్యా॒ ఽశ్విభ్యా॑మీయతే॒ రథః॑ । రేతో॒ న రూ॒పమ॒మృత॑-ఞ్జ॒నిత్ర᳚మ్ । ఇన్ద్రా॑య॒ త్వష్టా॒ దధ॑దిన్ద్రి॒యాణి॑ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 70 ॥
దే॒వ ఇన్ద్రో॒ వన॒స్పతిః॑ । హిర॑ణ్యపర్ణో అ॒శ్విభ్యా᳚మ్ । సర॑స్వత్యా-స్సుపిప్ప॒లః । ఇన్ద్రా॑య పచ్యతే॒ మధు॑ । ఓజో॒ న జూ॒తిమృ॑ష॒భో న భామ᳚మ్ । వన॒స్పతి॑ర్నో॒ దధ॑దిన్ద్రి॒యాణి॑ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిర్వారి॑తీనామ్ । అ॒ద్ధ్వ॒రే స్తీ॒ర్ణమ॒శ్విభ్యా᳚మ్ । ఊర్ణ॑మ్రదా॒-స్సర॑స్వత్యాః ॥ 71 ॥
స్యో॒నమి॑న్ద్ర తే॒ సదః॑ । ఈ॒శాయై॑ మ॒న్యుగ్ం రాజా॑న-మ్బ॒ర్॒హిషా॑ దధురిన్ద్రి॒యమ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వో అ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృత్ । దే॒వాన్.య॑క్ష-ద్యథాయ॒థమ్ । హోతా॑రా॒-విన్ద్ర॑మ॒శ్వినా᳚ । వా॒చా వాచ॒గ్ం॒ సర॑స్వతీమ్ । అ॒గ్నిగ్ం సోమగ్గ్॑ స్విష్ట॒కృత్ । స్వి॑ష్ట॒ ఇన్ద్రః॑ సు॒త్రామా॑ సవి॒తా వరు॑ణో భి॒షక్ । ఇ॒ష్టో దే॒వో వన॒స్పతిః॑ । స్వి॑ష్టా దే॒వా ఆ᳚జ్య॒పాః । ఇ॒ష్టో అ॒గ్నిర॒గ్నినా᳚ । హోతా॑ హో॒త్రే స్వి॑ష్ట॒కృత్ । యశో॒ న దధ॑దిన్ద్రి॒యమ్ । ఊర్జ॒మప॑చితిగ్గ్ స్వ॒ధామ్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 72 ॥
(ద్వారో॑ దధురిన్ద్రి॒యం-వఁ॑సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॒ - జోష్ట్రీ᳚భ్యా-న్దధురిన్ద్రి॒యం-వఁ॑సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॒ -హోతృ॑భ్యా-న్దధురిన్ద్రి॒యం-వఁ॑సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజే᳚ - న్ద్రి॒యాణి॑ వసు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॒ - సర॑స్వత్యా॒ - వన॒స్పతి॒-ష్షట్చ॑) (అ. 14)
(దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-ర్దే॒వీ-ర్ద్వారో॑ దే॒వీ ఉ॒షాసా॑వ॒శ్వినా॑ దే॒వీ జోష్ట్ర॑ దే॒వీ ఊ॒ర్జాహూ॑తీ దే॒వా దే॒వానా᳚-మ్భి॒షజా॑ వషట్కా॒రై-ర్దే॒వీస్తిస్రస్తి॒స్రో దే॒వీ-స్సర॑స్వతీ దే॒వ ఇన్ద్రో॒ నరా॒శగ్ంసో॑ దే॒వ ఇన్ద్రో॒ వన॒స్పతి॑ర్దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిర్వారి॑తీనా-న్దే॒వోఅ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృ-ద్దే॒వాన్) ।
(స॒మిధా॒-ఽగ్ని-న్దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-స్సర॑స్వత్యా॒శ్వినా॒ సర్వం॑-విఁయన్తు । ద్వార॑స్తి॒స్ర-స్సంర్వ॑ వియన్తు । అ॒జ ఇన్ద్ర॒మోజో॒-ఽగ్ని-మ్పర॒-స్సర॑స్వతీమ్ । నక్త॒మ్పూర్వ॒-స్సర॑స్వతి । అ॒న్యత్ర॒ సర॑స్వతి । భి॒ష-క్పూర్వ॑-న్దుహ ఇన్ద్రి॒యమ్ । అ॒న్యత్ర॑ దధురిన్ద్రి॒యమ్ । సౌ॒త్రా॒మ॒ణ్యాగ్ం సు॑తాసు॒తీ । అ॒ఞ్జన్త్య॒యం-యఁజ॑మానః)
అనువాకం 15 - సూక్తవాకప్రైషః
అ॒గ్నిమ॒ద్య హోతా॑రమవృణీత । అ॒యగ్ం సు॑తాసు॒తీ యజ॑మానః । పచ॑-న్ప॒క్తీః । పచ॑-న్పురో॒డాశాన్॑ । గృ॒హ్ణ-న్గ్రహాన్॑ । బ॒ద్ధ్నన్న॒శ్విభ్యా॒-ఞ్ఛాగ॒గ్ం॒ సర॑స్వత్యా॒ ఇన్ద్రా॑య । బ॒ద్ధ్నన్-థ్సర॑స్వత్యై మే॒షమిన్ద్రా॑యా॒శ్విభ్యా᳚మ్ । బ॒ద్ధ్నన్నిన్ద్రా॑యర్ష॒భ-మ॒శ్విభ్యా॒గ్ం॒ సర॑స్వత్యై । సూ॒ప॒స్థా అ॒ద్య దే॒వో వన॒స్పతి॑రభవత్ । అ॒శ్విభ్యా॒-ఞ్ఛాగే॑న॒ సర॑స్వత్యా॒ ఇన్ద్రా॑య ॥ 73 ॥
సర॑స్వత్యై మే॒షేణేన్ద్రా॑యా॒శ్విభ్యా᳚మ్ । ఇన్ద్రా॑యర్ష॒భేణా॒శ్విభ్యా॒గ్ం॒ సర॑స్వత్యై । అక్ష॒గ్గ్॒స్తాన్మే॑ద॒స్తః ప్రతి॑ పచ॒తా-ఽగ్ర॑భీషుః । అవీ॑వృధన్త॒ గ్రహైః᳚ । అపా॑తామ॒శ్వినా॒ సర॑స్వ॒తీన్ద్రః॑ సు॒త్రామా॑ వృత్ర॒హా । సోమా᳚న్-థ్సు॒రామ్ణః॑ । ఉపో॑ ఉక్థామ॒దా-శ్శ్రౌ॒ద్విమదా॑ అదన్న్ । అవీ॑వృధ-న్తాఙ్గూ॒షైః । త్వామ॒ద్యర్ష॑ ఆర్షేయర్షీణా-న్నపాదవృణీత । అ॒యగ్ం సు॑తాసు॒తీ యజ॑మానః । బ॒హుభ్య॒ ఆసఙ్గ॑తేభ్యః । ఏ॒ష మే॑ దే॒వేషు॒ వసు॒ వార్యా య॑క్ష్యత॒ ఇతి॑ । తా యా దే॒వా దే॑వ॒దానా॒న్యదుః॑ । తాన్య॑స్మా॒ ఆ చ॒ శాస్వ॑ । ఆ చ॑ గురస్వ । ఇ॒షి॒తశ్చ॑ హోత॒రసి॑ భద్ర॒వాచ్యా॑య॒ ప్రేషి॑తో॒ మాను॑షః । సూ॒క్త॒వా॒కాయ॑ సూ॒క్తా బ్రూ॑హి ॥ 74 ॥
(ఇన్ద్రా॑య॒ - యజ॑మాన-స్స॒ప్త చ॑) (అ. 15)
అనువాకం 16 - పితృయజ్ఞయాజ్యానువాక్యాః
ఉ॒శన్త॑స్త్వా హవామహ ఉ॒శన్త॒-స్సమి॑ధీమహి । ఉ॒శన్ను॑శ॒త ఆ వ॑హ పి॒తౄన్ హ॒విషే॒ అత్త॑వే ॥, ఆ నో॑ అగ్నే సుకే॒తునా᳚ । ర॒యిం-విఁ॒శ్వాయు॑పోషసమ్ । మా॒ర్డీ॒క-న్ధే॑హి జీ॒వసే᳚ ॥। త్వగ్ం సో॑మ మ॒హే భగ᳚మ్ । త్వం-యూఁన॑ ఋతాయ॒తే । దక్ష॑-న్దధాసి జీ॒వసే᳚ ॥,త్వగ్ం సో॑మ॒ ప్రచి॑కితో మనీ॒షా త్వగ్ం రజి॑ష్ఠ॒మను॑ నేషి॒ పన్థా᳚మ్ । తవ॒ ప్రణీ॑తీ పి॒తరో॑ న ఇన్దో దే॒వేషు॒ రత్న॑మ భజన్త॒ ధీరాః᳚ ॥। త్వయా॒ హి నః॑ పి॒తరః॑ సోమ॒ పూర్వే॒ కర్మా॑ణి చ॒క్రుః ప॑వమాన॒ ధీరాః᳚ । వ॒న్వన్నవా॑తః పరి॒ధీగ్ం రపో᳚ర్ణు వీ॒రేభి॒రశ్వై᳚ర్మ॒ఘవా॑ భవా నః ॥, త్వగ్ం సో॑మ పి॒తృభిః॑ సంవిఁదా॒నో-ఽను॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ ఆ త॑తన్థ । తస్మై॑ త ఇన్దో హ॒విషా॑ విధేమ వ॒యగ్గ్ స్యా॑మ॒ పత॑యో రయీ॒ణామ్ ॥ । బర్హి॑షదః పితర ఊ॒త్య॑ర్వాగి॒మా వో॑ హ॒వ్యా చ॑కృమా జు॒షధ్వ᳚మ్ । త ఆ గ॒తా-ఽవ॑సా॒ శ-న్త॑మే॒నాథా॒స్మభ్య॒గ్ం॒ శం-యోఁర॑ర॒పో ద॑ధాత ॥, ఆ-ఽహ-మ్పి॒తౄన్-థ్సు॑వి॒దత్రాగ్ం॑ అవిథ్సి॒ నపా॑త-ఞ్చ వి॒క్రమ॑ణ-ఞ్చ॒ విష్ణోః᳚ । బ॒ర్హి॒షదో॒ యే స్వ॒ధయా॑ సు॒తస్య॒ భజ॑న్త పి॒త్వస్త ఇ॒హా-ఽఽ గ॑మిష్ఠాః ॥ । ఉప॑హూతాః పి॒తరః॑ సో॒మ్యాసో॑ బర్హి॒ష్యే॑షు ని॒ధిషు॑ ప్రి॒యేషు॑ । త ఆ గ॑మన్తు॒ త ఇ॒హ శ్రు॑వ॒న్త్వధి॑ బ్రువన్తు॒ తే అ॑వన్త్వ॒స్మాన్ ॥, అగ్ని॑ష్వాత్తాః పితర॒ ఏహ గ॑చ్ఛత॒ సదః॑ సద-స్సదత సుప్రణీతయః । అ॒త్తా హ॒వీగ్ంషి॒ ప్రయ॑తాని బ॒ర్॒హిష్యథా॑ ర॒యిగ్ం సర్వ॑వీర-న్దధాతన ॥ ॥ అ॒గ్ని॒ష్వా॒త్తానృ॑తు॒మతో॑ హవామహే । నరా॒శగ్ంసే॑ సోమపీ॒థం-యఁ ఆ॒శుః । తే నో॒ అర్వ॑న్త-స్సు॒హవా॑ భవన్తు । శ-న్నో॑ భవన్తు ద్వి॒పదే॒ శ-ఞ్చతు॑ష్పదే ॥ యే అ॑గ్నిష్వా॒త్తా యే-ఽన॑గ్నిష్వాత్తాః ॥ 75 ॥
అ॒గ్ం॒హో॒ముచః॑ పి॒తరః॑ సో॒మ్యాసః॑ । పరే-ఽవ॑రే॒-ఽమృతా॑సో॒ భవ॑న్తః । అధి॑బ్రువన్తు॒ తే అ॑వన్త్వ॒స్మాన్ ॥ వా॒న్యా॑యై దు॒గ్ధే జు॒షమా॑ణాః కర॒మ్భమ్ । ఉ॒దీరా॑ణా॒ అవ॑రే॒ పరే॑ చ । అ॒గ్ని॒ష్వా॒త్తా ఋ॒తుభిః॑ సంవిఁదా॒నాః । ఇన్ద్ర॑వన్తో హ॒విరి॒ద-ఞ్జు॑షన్తామ్ ॥ యద॑గ్నే కవ్యవాహన పి॒తౄన్ యక్ష్యృ॑తా॒వృధః॑ । ప్ర చ॑ హ॒వ్యాని॑ వక్ష్యసి దే॒వేభ్య॑శ్చ పి॒తృభ్య॒ ఆ ॥, త్వమ॑గ్న ఈడి॒తో జా॑తవే॒దో-ఽవా᳚డ్ఢ॒వ్యాని॑ సుర॒భీణి॑ కృ॒త్వా । ప్రాదాః᳚ పి॒తృభ్యః॑ స్వ॒ధయా॒ తే అ॑క్షన్న॒ద్ధి త్వ-న్దే॑వ॒ ప్రయ॑తా హ॒వీగ్ంషి॑ । । మాత॑లీ క॒వ్యైర్య॒మో అఙ్గి॑రోభి॒ ర్బృహ॒స్పతి॒ర్-ఋక్వ॑భి ర్వావృధా॒నః । యాగ్శ్చ॑ దే॒వా వా॑వృ॒ధుర్యే చ॑ దే॒వాన్-థ్స్వాహా॒-ఽన్యే స్వ॒ధయా॒-ఽన్యే మ॑దన్తి ॥ ॥ యే తా॑తృ॒పుర్దే॑వ॒త్రా జేహ॑మానాః । హో॒త్రా॒వృధ॒-స్స్తోమ॑తష్టాసో అ॒ర్కైః । ఆ-ఽగ్నే॑ యాహి సువి॒దత్రే॑భిర॒ర్వామ్ । స॒త్యైః క॒వ్యైః పి॒తృభి॑-ర్ఘర్మ॒సద్భిః॑ ॥ హ॒వ్య॒వాహ॑మ॒జర॑-మ్పురుప్రి॒యమ్ । అ॒గ్ని-ఙ్ఘృ॒తేన॑ హ॒విషా॑ సప॒ర్యన్న్ । ఉపా॑సద-ఙ్కవ్య॒వాహ॑-మ్పితృ॒ణామ్ । స నః॑ ప్ర॒జాం-వీఁ॒రవ॑తీ॒గ్ం॒ సమృ॑ణ్వతు ॥ 76 ॥
(అన॑గ్నిష్వాత్తా॒ - జేహ॑మానా-స్స॒ప్త చ॑) (అ. 16)
అనువాకం 17 - ఐన్ద్రో పశౌ ఏకాదశ ప్రయాజాః
హోతా॑ యక్షది॒డస్ప॒దే । స॒మి॒ధా॒న-మ్మ॒హద్యశః॑ । సుష॑మిద్ధం॒-వఁరే᳚ణ్యమ్ । అ॒గ్నిమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । గా॒య॒త్రీ-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । త్ర్యవి॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒చ్ఛుచి॑వ్రతమ్ । తనూ॒నపా॑తము॒ద్భిద᳚మ్ । య-ఙ్గర్భ॒మది॑తిర్ద॒ధే ॥ 77 ॥
శుచి॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । ఉ॒ష్ణిహ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । ది॒త్య॒వాహ॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్షదీ॒డేన్య᳚మ్ । ఈ॒డి॒తం-వృఁ॑త్ర॒హన్త॑మమ్ । ఇడా॑భి॒రీడ్య॒గ్ం॒ సహః॑ । సోమ॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । అ॒ను॒ష్టుభ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । త్రి॒వ॒థ్స-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ ॥ 78 ॥
వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-థ్సుబర్హి॒షద᳚మ్ । పూ॒ష॒ణ్వన్త॒-మమ॑ర్త్యమ్ । సీద॑న్త-మ్బ॒ర్॒హిషి॑ ప్రి॒యే । అ॒మృతేన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । బృ॒హ॒తీ-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । పఞ్చా॑వి॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-ద్వ్యచ॑స్వతీః । సు॒ప్రా॒య॒ణా ఋ॑తా॒వృధః॑ ॥ 79 ॥
ద్వారో॑ దే॒వీర్హి॑ర॒ణ్యయీః᳚ । బ్ర॒హ్మాణ॒ ఇన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । ప॒ఙ్క్తి-ఞ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । తు॒ర్య॒వాహ॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-థ్సు॒పేశ॑సే । సు॒శి॒ల్పే బృ॑హ॒తీ ఉ॒భే । నక్తో॒షాసా॒ న ద॑ర్శ॒తే । విశ్వ॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । త్రి॒ష్టుభ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ ॥ 80 ॥
ప॒ష్ఠ॒వాహ॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-త్ప్రచే॑తసా । దే॒వానా॑ముత్త॒మం-యఁశః॑ । హోతా॑రా॒ దైవ్యా॑ క॒వీ । స॒యుజేన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । జగ॑తీ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । అ॒న॒డ్వాహ॒-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-త్పేశ॑స్వతీః ॥ 81 ॥
తి॒స్రో దే॒వీర్హి॑ర॒ణ్యయీః᳚ । భార॑తీ-ర్బృహ॒తీర్మ॒హీః । పతి॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । వి॒రాజ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । ధే॒ను-ఙ్గా-న్న వయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష-థ్సు॒రేత॑సమ్ । త్వష్టా॑ర-మ్పుష్టి॒వర్ధ॑నమ్ । రూ॒పాణి॒ బిభ్ర॑త॒-మ్పృథ॑క్ । పుష్టి॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ ॥ 82 ॥
ద్వి॒పద॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । ఉ॒క్షాణ॒-ఙ్గా-న్న వయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్షచ్ఛ॒తక్ర॑తుమ్ । హిర॑ణ్యపర్ణ-ము॒క్థిన᳚మ్ । ర॒శ॒నా-మ్బిభ్ర॑తం-వఁ॒శిమ్ । భగ॒మిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । క॒కుభ॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । వ॒శాం-వేఁ॒హత॒-ఙ్గా-న్న వయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ హోతా॑ యక్ష॒-థ్స్వాహా॑కృతీః । అ॒గ్ని-ఙ్గృ॒హప॑తి॒-మ్పృథ॑క్ । వరు॑ణ-మ్భేష॒జ-ఙ్క॒విమ్ । క్ష॒త్రమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । అతి॑చ్ఛన్దస॒-ఞ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । బృ॒హదృ॑ష॒భ-ఙ్గాం-వఁయో॒ దధ॑త్ । వేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ ॥ 83 ॥
(ద॒ధే - దధ॑-ద్- ఋతా॒వృధ॑ - ఇన్ద్రి॒యం - పేశ॑స్వతీ--ర్ వయో॒ధసం॒ - ఁవేత్వాజ్య॑స్య॒ హోత॒ర్యజ॑ స॒ప్త చ॑) (అ. 17)
ఇ॒డస్ప॒దే᳚-ఽగ్ని-ఙ్గా॑య॒త్రీ-న్త్ర్యవి᳚మ్ । శుచి॑వ్రత॒గ్ం॒ శుచి॑ము॒ష్ణిహ॑-న్దిత్య॒వాహ᳚మ్ । ఈ॒డేన్య॒గ్ం॒ సోమ॑-మన॒ష్టుభ॑-న్త్రివ॒థ్సమ్ । సు॒బ॒ర॒ఃఇ॒షద॑మ॒మృతేన్ద్ర॑-మ్బృహ॒తీ-మ్పఞ్చా॑విమ్ । వ్యచ॑స్వతీ-స్సుప్రాయ॒ణా ద్వారో᳚ బ్రా॒హ్మాణః॑ పా॒ఙ్క్తిమి॒హ తు॑ర్య॒వాహ᳚మ్ । సు॒పేశ॑సే॒ విశ్వ॒మిన్ద్ర॑-న్త్రి॒ష్టుభ॑-మ్పష్ఠ॒వాహ᳚మ్ । ప్రచే॑తసా స॒యుజేన్ద్ర॒-ఞ్జగ॑తీమి॒హాన॒డ్వాహ᳚మ్ । పేశ॑స్వతీస్తి॒స్త్రో భార॑తీః॒ పతిం॑-విఁ॒రాజ॑మి॒హ ధే॒ను-న్న । సు॒రేత॑స॒-న్త్వష్టా॑ర॒-మ్పుష్టి॑-న్ద్వి॒పద॑మి॒హోక్షాణ॒-న్న । శ॒తక్ర॑తు॒-మ్భగ॒మిన్ద్ర॑-ఙ్క॒కుభ॑మి॒హ వ॒శాం-వేఁ॒హత॒-ఙ్గా-న్న । స్వాహా॑కృతీః, క్ష॒త్రమతి॑చ్ఛన్దస-మ్బృ॒హదృ॑ష॒భ-ఙ్గాం-వఁయః॑ । ఇ॒న్ద్రి॒యముషి॑వసు॒నవ॑ద॒శేహే᳚న్ద్రియ॒మష్ట॑ నవ దశ॒ గా-న్న వయో॒ దధ॒-థ్సర్వ॑వేతు ।
అనువాకం 18 - ఐన్ద్రో పశౌ ప్రయాజయాజ్యాః
సమి॑ద్ధో అ॒గ్ని-స్స॒మిధా᳚ । సుష॑మిద్ధో॒ వరే᳚ణ్యః । గా॒య॒త్రీ ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । త్ర్యవి॒ర్గౌర్వయో॑ దధుః ॥ తనూ॒నపా॒-చ్ఛుచి॑వ్రతః । త॒నూ॒నపాచ్చ॒ (త॒నూ॒పాచ్చ) సర॑స్వతీ । ఉ॒ష్ణిక్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । ది॒త్య॒వాడ్గౌర్వయో॑ దధుః ॥ ఇడా॑భిర॒గ్నిరీడ్యః॑ । సోమో॑ దే॒వో అమ॑ర్త్యః ॥ 84 ॥
అ॒ను॒ష్టుప్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । త్రి॒వ॒థ్సో గౌర్వయో॑ దధుః ॥ సు॒బ॒ర్॒హిర॒గ్నిః పూ॑ష॒ణ్వాన్ । స్తీ॒ర్ణ-బ॑ర్హి॒రమ॑ర్త్యః । బృ॒హ॒తీ ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । పఞ్చా॑వి॒-ర్గౌర్వయో॑ దధుః ॥ దురో॑ దే॒వీర్దిశో॑ మ॒హీః । బ్ర॒హ్మా దే॒వో బృహ॒స్పతిః॑ । ప॒ఙ్క్తి-శ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । తు॒ర్య॒వాడ్ గౌర్వయో॑ దధుః ॥ 85 ॥
ఉ॒షే య॒హ్వీ సు॒పేశ॑సా । విశ్వే॑ దే॒వా అమ॑ర్త్యాః । త్రి॒ష్టు-ప్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । ప॒ష్ఠ॒వాద్గౌర్వయో॑ దధుః ॥ దైవ్యా॑ హోతారా భిషజా । ఇన్ద్రే॑ణ స॒యుజా॑ యు॒జా । జగ॑తీ॒ ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । అ॒న॒డ్వాన్-గౌర్వయో॑ దధుః ॥ తి॒స్ర ఇడా॒ సర॑స్వతీ । భార॑తీ మ॒రుతో॒ విశః॑ ॥ 86 ॥
వి॒రాట్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । ధే॒నుర్గౌర్న వయో॑ దధుః ॥ త్వష్టా॑ తు॒రీపో॒ అద్భు॑తః । ఇ॒న్ద్రా॒గ్నీ పు॑ష్టి॒వర్ధ॑నా । ద్వి॒పాచ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । ఉ॒క్షా గౌర్న వయో॑ దధుః ॥ శ॒మి॒తా నో॒ వన॒స్పతిః॑ । స॒వి॒తా ప్ర॑సు॒వన్భగ᳚మ్ । క॒కుచ్ఛన్ద॑ ఇ॒హేన్ద్రి॒యమ్ । వ॒శా వే॒హద్గౌర్న వయో॑ దధుః ॥ స్వాహా॑ య॒జ్ఞం-వఁరు॑ణః । సు॒క్ష॒త్రో భే॑ష॒జ-ఙ్క॑రత్ । అతిః॑ ఛన్దా॒-శ్ఛన్ద॑ ఇన్ద్రి॒యమ్ । బృ॒హదృ॑ష॒భో గౌర్వయో॑ దధుః ॥ 87 ॥
(అమ॑ర్త్య - స్తుర్య॒వాడ్గౌర్వయో॑ దధు॒--ర్ విశో॑ - వ॒శా వే॒హద్గౌర్న వయో॑ దధుశ్చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 18)
అనువాకం 19 - ఐన్ద్రో పశౌ వపాదీనాం-యఁజ్యానువాక్యాః
వ॒స॒న్తేన॒ర్తునా॑ దే॒వాః । వస॑వస్త్రి॒వృతా᳚ స్తు॒తమ్ । ర॒థ॒న్త॒రేణ॒ తేజ॑సా । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ గ్రీ॒ష్మేణ॑ దే॒వా ఋ॒తునా᳚ । రు॒ద్రాః ప॑ఞ్చద॒శే స్తు॒తమ్ । బృ॒హ॒తా యశ॑సా॒ బల᳚మ్ । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ వ॒ర॒.షాభి॑ర్-ఋ॒తునా॑-ఽఽది॒త్యాః । స్తోమే॑ సప్తద॒శే స్తు॒తమ్ ॥ 88 ॥
వై॒రూ॒పేణ॑ వి॒శౌజ॑సా । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ శా॒ర॒దేన॒ర్తునా॑ దే॒వాః । ఏ॒క॒వి॒గ్ం॒శ ఋ॒భవః॑ స్తు॒తమ్ । వై॒రా॒జేన॑ శ్రి॒యా శ్రియ᳚మ్ । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ హే॒మ॒న్తేన॒ర్తునా॑ దే॒వాః । మ॒రుత॑స్త్రిణ॒వే స్తు॒తమ్ । బలే॑న॒ శక్వ॑రీ॒-స్సహః॑ । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ శై॒శి॒రేణ॒ర్తునా॑ దే॒వాః । త్ర॒య॒స్త్రి॒గ్ం॒శే॑ ఽమృతగ్గ్॑ స్తు॒తమ్ । స॒త్యేన॑ రే॒వతీః᳚, క్ష॒త్రమ్ । హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుః ॥ 89 ॥
(స్తోమే॑ సప్తద॒శే స్తు॒తగ్ం - సహో॑ హ॒విరిన్ద్రే॒ వయో॑ దధుశ్చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 19)
(వ॒స॒న్తేన॑ గ్రీ॒ష్మేణ॑ వ॒ర్॒షాభిః॑ శార॒దేన॑ హేమ॒న్తేన॑ శైశి॒రేణ॒ షట్ )
అనువాకం 20 - ఐన్ద్రో పశౌ అనూయాజానా-మ్మైత్రావరిణప్రైషాః
దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిరిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వ-న్దే॒వమ॑వర్ధయత్ । గా॒య॒త్రి॒యా ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । తేజ॒ ఇన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వీర్ద్వారో॑ దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వీర్దే॒వ-మ॑వర్ధయన్న్ । ఉ॒ష్ణిహా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । ప్రా॒ణమిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ 90 ॥
దే॒వీ దే॒వం-వఁ॑యో॒ధస᳚మ్ । ఉ॒షే ఇన్ద్ర॑మవర్ధతామ్ । అ॒ను॒ష్టుభా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । వాచ॒మిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ దే॒వీ జోష్ట్రీ॑ దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వీ దే॒వమ॑వర్ధతామ్ । బృ॒హ॒త్యా ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । శ్రోత్ర॒మిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ 91 ॥
దే॒వీ ఊ॒ర్జాహు॑తీ దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వీ దే॒వమ॑వర్ధతామ్ । ప॒ఙ్క్త్యా ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । శు॒క్రమిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ దే॒వా దైవ్యా॒ హోతా॑రా దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వా దే॒వమ॑వర్ధతామ్ । త్రి॒ష్టుభా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । త్విషి॒మిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వీతాం॒-యఁజ॑ ॥ 92 ॥
దే॒వీ-స్తి॒స్ర-స్తి॒స్రో దే॒వీర్వ॑యో॒ధస᳚మ్ । పతి॒మిన్ద్ర॑-మవర్ధయన్న్ । జగ॑త్యా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । బల॒మిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వియన్తు॒ యజ॑ ॥ దే॒వో నరా॒శగ్ంసో॑ దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వో దే॒వమ॑వర్ధయత్ । వి॒రాజా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । రేత॒ ఇన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ 93 ॥
దే॒వో వన॒స్పతి॑-ర్దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వో దే॒వమ॑వర్ధయత్ । ద్వి॒పదా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । భగ॒మిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిర్వారి॑తీనా-న్దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వో (దే॒వం) దే॒వమ॑వర్ధయత్ । క॒కుభా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । యశ॒ ఇన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ దే॒వో అ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృ-ద్దే॒వమిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధస᳚మ్ । దే॒వో దే॒వమ॑వర్ధయత్ । అతి॑చ్ఛన్దసా॒ ఛన్ద॑సేన్ద్రి॒యమ్ । క్ష॒త్రమిన్ద్రే॒ వయో॒ దధ॑త్ । వ॒సు॒వనే॑ వసు॒ధేయ॑స్య వేతు॒ యజ॑ ॥ 94 ॥
(వి॒య॒న్తు॒ యజ॑ - వీతాం॒-యఁజ॑-వీతాం॒-యఁజ॑-వేతు॒ యజ॑-వేతు॒ యజ॒ పఞ్చ॑ చ) (అ. 20)
(దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-ర్గా॑యత్రి॒యా తేజః॑ । దే॒వీర్ద్వార॑ ఉ॒ష్ణిహా᳚ ప్రా॒ణమ్ । దే॒వీ దే॒వము॒షే అ॑ను॒ష్టుభా॒ వాచ᳚మ్ । దే॒వీ జోష్ట్రీ॑ బృహ॒త్యా శ్రోత్ర᳚మ్ । దే॒వీ ఊ॒ర్జాహూ॑తీ ప॒ఙ్క్త్యా శు॒క్రమ్ । దే॒వా దైవ్యా॒ హోతా॑రా త్రి॒ష్టుభా॒ త్విషి᳚మ్ । దే॒వీస్తి॒స్రస్తి॒స్రో దే॒వీః పతి॒-ఞ్జగ॑త్యా॒ బల᳚మ్ । దే॒వో నరా॒శగ్ంసో॑ వి॒రాజా॒ రేతః॑ । దే॒వో వన॒స్పతి॑-ర్ద్వి॒పదా॒ భగ᳚మ్ । దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-ర్వారి॑తీనా-ఙ్క॒కుభా॒ యశః॑ । దే॒వో అ॒గ్ని-స్స్వి॑ష్ట॒కృదతి॑చ్ఛన్దసా క్ష॒త్రమ్ । వే॒తు॒ వి॒య॒న్తు॒ చ॒తు-ర్వీ॑తా॒మేకో॑ వియన్తు చ॒తుర్వే॑తు । అ॒వ॒ర్ధ॒య॒ద॒వ॒ర్ధ॒య॒గ్గ్॒ శ్చ॒తుర॑వర్ధతా॒మేకో॑ ఽవర్ధయగ్గ్ శ్చ॒తుర॑వర్ధయత్ ।)
(స్వా॒ద్వీ-న్త్వా॒ - సోమః॒ - సురా॑వన్త॒గ్ం॒ - సీసే॑న - మి॒త్రో॑-ఽసి॒ - య-ద్దే॑వా॒ - హోతా॑ యక్ష-థ్స॒మిధేన్ద్ర॒గ్ం॒ - సమి॑ద్ధ॒ ఇన్ద్ర॒ - ఆచ॑ర్షణి॒ప్రా - దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిరిన్ద్రగ్ం॑ సుదే॒వగ్ం - హోతా॑ యక్ష-థ్స॒మిధా॒-ఽగ్నిగ్ం - సమి॑ద్ధో అ॒గ్నిర॑శ్వినా॒ - ఽశ్వినా॑ హ॒విరి॑న్ద్రి॒యం - దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హి-స్సర॑స్వ - త్యా॒గ్నిమ॒ - ద్యోశన్తో॒ - హోతా॑ యక్షది॒డస్ప॒దే - సమి॑ద్ధో అ॒గ్ని-స్స॒మిధా॑ - వస॒న్తేన॑ - దే॒వ-మ్బ॒ర్॒హిరిన్ద్రం॑-వఁయో॒ధసం॑-విఁగ్ంశ॒తిః)
(స్వా॒ద్వీ-న్త్వా-ఽ - మీ॑ మదన్త పి॒తరః॒ - సామ్రా᳚జ్యాయ - పూ॒త-మ్ప॒విత్రే॑ణే॒ వాజ్య॑ - ము॒షాసా॒నక్తా॒ - బద॑రై॒ - రధా॑తామ॒శ్వినా॑ - దే॒వ ఇన్ద్రో॒ వన॒స్పతిః॑ - పష్ఠ॒వాహ॒-ఙ్గాం - దే॒వీ దే॒వం-వఁ॑యో॒ధస॒-ఞ్చతు॑ర్నవతిః )
(స్వా॒ద్వీన్త్వా॑ - వేతు॒ యజ॑)
॥ హరిః॑ ఓమ్ ॥
॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ద్వితీయాష్టకే షష్ఠః ప్రపాఠక-స్సమాప్తః ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe dvitīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhakaḥ - sautrāmaṇiḥ kaukilī hotra-ñca
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - grahāḥ
svā॒dvī-ntvā᳚ svā॒dunā᳚ | tī॒vrā-ntī॒vreṇa̭ | a॒mṛtā̭-ma॒mṛtḙna | madhṷmatī॒-mmadhṷmatā | sṛ॒jāmi॒ sagṃ somḙna | somo᳚-'sya॒śvibhyā᳚-mpacyasva | sara̭svatyai pacyasva | indrā̭ya su॒trāmṇḙ pacyasva || parī॒toṣi̭ñcatā su॒tam | somo॒ ya ṷtta॒magṃ ha॒viḥ || 1 ||
da॒dha॒nvā yo naryo̭ a॒phsva̭ntarā | su॒ṣāva॒ soma॒madri̭bhiḥ || pu॒nātṷ te pari॒sruta᳚m | soma॒gṃ॒ sūrya̭sya duhi॒tā | vārḙṇa॒ śaśva̭tā॒ tanā᳚ | vā॒yuḥ pū॒taḥ pa॒vitrḙṇa | prāṅkhsomo॒ ati̭drutaḥ | indra̭sya॒ yujya॒-ssakhā᳚ || vā॒yuḥ pū॒taḥ pa॒vitrḙṇa | pra॒tyaṅkhsomo॒ āti̭drutaḥ || 2 ||
indra̭sya॒ yujya॒-ssakhā᳚ || brahma̭ kṣa॒tra-mpa̭vate॒ teja̭ indri॒yam | sura̭yā॒ somaḥ̭ su॒ta āsṷto॒ madā̭ya | śu॒kreṇa̭ deva de॒vatāḥ᳚ pipṛgdhi | rase॒nānnaṃ॒-ya~ja̭mānāya dhehi || ku॒vida॒ṅga yava̭manto॒ yava̭-ñcit | yathā॒ dāntya̭nupū॒rvaṃ-vi~॒yūya̭ | i॒hehai̭ṣā-ṅkṛṇuta॒ bhoja̭nāni | ye ba॒ra॒ḥiṣo॒ namo̭vṛkti॒-nna ja॒gmuḥ || u॒pa॒yā॒ma-gṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi || 3 ||
sara̭svatyā॒ indrā̭ya su॒trāmṇe᳚ || e॒ṣa te॒ yoni॒steja̭se tvā | vī॒ryā̭ya tvā॒ balā̭ya tvā || tejo̭-'si॒ tejo॒ mayi̭ dhehi | vī॒rya̭masi vī॒rya̭-mmayi̭ dhehi | bala̭masi॒ bala॒-mmayi̭ dhehi || nānā॒ hi vā᳚-nde॒vahi̭ta॒gṃ॒ sadaḥ̭ kṛ॒tam | mā sagṃsṛ̭kṣāthā-mpara॒me vyo̭mann | surā॒ tvamasi̭ śu॒ṣmiṇī॒ soma̭ e॒ṣaḥ | mā mā̭ higṃsī॒-ssvāṃ-yo~ni̭māvi॒śann || 4 ||
u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'syāśvi॒na-ntejaḥ̭ | sā॒ra॒sva॒taṃ-vī~॒rya᳚m | ai॒ndra-mbala᳚m || e॒ṣa te॒ yoni॒rmodā̭ya tvā | ā॒na॒ndāya̭ tvā॒ maha̭se tvā || ojo॒-'syojo॒ mayi̭ dhehi | ma॒nyura̭si ma॒nyu-mmayi̭ dhehi | maho̭-'si॒ maho॒ mayi̭ dhehi | saho̭-'si॒ saho॒ mayi̭ dhehi || yā vyā॒ghraṃ-vi~ṣṷ̄cikā | u॒bhau vṛka̭-ñca॒ rakṣa̭ti | śye॒na-mpa̭ta॒triṇagṃ̭ si॒gṃ॒ham | sema-mpā॒tvagṃha̭saḥ || sa॒-mpṛcaḥ̭ stha॒ sa-mmā̭ bha॒dreṇa̭ pṛṅkta | vi॒pṛcaḥ̭ stha॒ vi mā̭ pā॒pmanā̭ pṛṅkta || 5 ||
(ha॒viḥ - pra॒tyaṅkhsomo॒ āti̭druto - gṛhṇā - myāvi॒śan - viṣṷ̄cikā॒ pañca̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - grahopasthānam
somo॒ rājā॒-'mṛtagṃ̭ su॒taḥ | ṛ॒jī॒ṣeṇā̭jahānmṛ॒tyum | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | vipānagṃ̭ śu॒kramandha̭saḥ | indra̭syendri॒yam | i॒da-mpayo॒-'mṛta॒-mmadhṷ || soma̭ma॒dbhyo vya̭pibat | chanda̭sā ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣat | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | a॒dbhyaḥ, kṣī॒raṃ-vya~̭pibat || 6 ||
kruṅṅā᳚ṅgira॒so dhi॒yā | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | annā᳚-tpari॒sruto॒ rasa᳚m | brahma̭ṇā॒ vya̭piba-tkṣa॒tram | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || reto॒ mūtraṃ॒-vi~ja̭hāti | yoni̭-mpravi॒śadi̭ndri॒yam | garbho̭ ja॒rāyu॒ṇā-''vṛ̭taḥ | ulba̭-ñjahāti॒ janma̭nā | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || 7 ||
vedḙna rū॒pe vya̭karot | sa॒tā॒sa॒tī pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || somḙna॒ somau॒ vya̭pibat | su॒tā॒su॒tau pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | dṛ॒ṣṭvā rū॒pe vyāka̭rot | sa॒tyā॒nṛ॒te pra॒jāpa̭tiḥ | aśra̭ddhā॒-manṛ॒te-'da̭dhāt | śra॒ddhāgṃ sa॒tye pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || dṛ॒ṣṭvā pa̭ri॒sruto॒ rasa᳚m | śu॒kreṇa̭ śu॒kraṃ-vya~̭pibat | paya॒-ssoma̭-mpra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | vipānagṃ̭ śu॒kramandha̭saḥ | indra̭syendri॒yam | i॒da-mpayo॒-'mṛta॒-mmadhṷ || 8 ||
(a॒dbhyaḥ, kṣī॒raṃ-vya~̭piba॒ - jjanma̭na॒rtena̭ sa॒tyami̭ndri॒yagg - śra॒ddhāgṃ sa॒tye pra॒jāpa̭tira॒ṣṭau ca̭) (a. 2)
(somo॒ rājā॒ vipāna॒gṃ॒ soma̭ma॒dbhyo-'nnā॒-dreto॒ mūtraṃ॒-ve~dḙna satāsa॒tī somḙna sutāsu॒tau dṛ॒ṣṭvā rū॒pe dṛ॒ṣṭvā pa̭ri॒sruto॒ rasaṃ॒-vi~pāna॒-ndaśa̭ )
anuvākaṃ 3 - grahahomaḥ
surā̭vanta-mbarhi॒ṣadagṃ̭ su॒vīra᳚m | ya॒jñagṃ hi̭nvanti mahi॒ṣā namo̭bhiḥ | dadhā̭nā॒-ssoma̭-ndi॒vi de॒vatā̭su | made॒mendraṃ॒-ya~ja̭mānā-ssva॒rkāḥ || yaste॒ rasa॒-ssambhṛ̭ta॒ oṣa̭dhīṣu | soma̭sya॒ śuṣma॒-ssura̭yā su॒tasya̭ | tena̭ jinva॒ yaja̭māna॒-mmadḙna | sara̭svatī-ma॒śvinā॒-vindra̭-ma॒gnim || yama॒śvinā॒ namṷcerāsu॒rādadhi̭ | sara̭sva॒tyasa̭nodindri॒yāya̭ || 9 ||
i॒ma-ntagṃ śu॒kra-mmadhṷmanta॒-mindu᳚m | soma॒gṃ॒ rājā̭nami॒ha bha̭kṣayāmi || yadatra̭ ri॒ptagṃ ra॒sinaḥ̭ su॒tasya̭ | yadindro॒ api̭ba॒cchacī̭bhiḥ | a॒ha-ntada̭sya॒ mana̭sā śi॒vena̭ | soma॒gṃ॒ rājā̭nami॒ha bha̭kṣayāmi || pi॒tṛbhyaḥ̭ svadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | pi॒tā॒ma॒hebhyaḥ̭ svadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | prapi̭tāmahebhya-ssvadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | akṣa̭-npi॒taraḥ̭ || 10 ||
amī̭madanta pi॒taraḥ̭ | atī̭tṛpanta pi॒taraḥ̭ | amī̭mṛjanta pi॒taraḥ̭ | pita̭ra॒-śśundha̭ddhvam || pu॒nantṷ mā pi॒taraḥ̭ so॒myāsaḥ̭ | pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ | pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ | pa॒vitrḙṇa śa॒tāyṷṣā | pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ | pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ || 11 ||
pa॒vitrḙṇa śa॒tāyṷṣā || viśva॒māyu॒-rvya̭śnavai | agna॒ āyūgṃ̭ṣi pavasa॒ ā su॒vorja॒miṣa̭-ñca naḥ | ā॒re bā̭dhasva du॒cchunā᳚m || agne॒ pava̭sva॒ svapā̭ a॒sme varcaḥ̭ su॒vīrya᳚m | dadha॒-tpoṣagṃ̭ ra॒yi-mmayi̭ ||| pava̭māna॒-ssuva॒rjanaḥ̭ | pa॒vitrḙṇa॒ vica̭rṣaṇiḥ | yaḥ potā॒ sa pṷnātu mā || pu॒nantṷ mā devaja॒nāḥ | pu॒nantu॒ mana̭ vo dhi॒yā | pu॒nantu॒ viśva̭ ā॒yavaḥ̭ ||| jāta̭vedaḥ pa॒vitra̭vat | pa॒vitrḙṇa punāhi mā | śu॒kreṇa̭ deva॒ dīdya̭t | agne॒ kratvā॒ kratū॒gṃ॒ranṷ || yattḙ pa॒vitra̭-ma॒rciṣi̭ | agne॒ vita̭tamanta॒rā | brahma॒ tena̭ punīmahe ||| u॒bhābhyā᳚-ndeva savitaḥ | pa॒vitrḙṇa sa॒vena̭ ca | i॒da-mbrahma̭ punīmahe || vai॒śva॒de॒vī pṷna॒tī de॒vyāgā᳚t | yasyai̭ ba॒hvī-sta॒nuvo̭ vī॒tapṛ̭ṣṭhāḥ | tayā॒ mada̭nta-ssadha॒mādyḙṣu | va॒yagg syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām |||| ye sa̭mā॒nā-ssama̭nasaḥ | pi॒taro̭ yama॒rājye᳚ | teṣāṃ᳚-lo~॒ka-ssva॒dhā namaḥ̭ | ya॒jño de॒veṣṷ kalpatām || 12 ||
ye sa̭jā॒tā-ssama̭nasaḥ | jī॒vā jī॒veṣṷ māma॒kāḥ | teṣā॒g॒ śrīrmayi̭ kalpatām | a॒smil ~lo॒ke śa॒tagṃ samāḥ᳚ || dve sru॒tī a̭śṛṇava-mpitṛ॒ṇām | a॒ha-nde॒vānā̭mu॒ta martyā̭nām | yābhyā̭mi॒daṃ-vi~śva॒meja॒-thsamḙti | yada̭nta॒rā pi॒tara̭-mmā॒tara̭-ñca || i॒dagṃ ha॒viḥ pra॒jana̭na-mme astu | daśa̭vīragṃ sa॒rvaga̭ṇagg sva॒staye᳚ | ā॒tma॒sani̭ prajā॒sani̭ | pa॒śu॒sanya̭bhaya॒sani̭ loka॒sani̭ | a॒gniḥ pra॒jā-mba̭hu॒lā-mmḙ karotu | anna॒-mpayo॒ reto̭ a॒smāsṷ dhatta | rā॒yaspoṣa॒-miṣa॒mūrja̭ma॒smāsṷ dīdhara॒-thsvāhā᳚ || 13 ||
(i॒ndri॒yāya̭ - pi॒taraḥ̭ - śa॒tāyṷṣā pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ-kalpatāg-sva॒staye॒ pañca̭ ca) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - upahomāḥ
sīsḙna॒ tantra॒-mmana̭sā manī॒ṣiṇaḥ̭ | ū॒rṇā॒sū॒treṇa̭ ka॒vayo̭ vayanti | a॒śvinā̭ ya॒jñagṃ sa̭vi॒tā sara̭svatī | indra̭sya rū॒paṃ-va~rṷṇo bhiṣa॒jyann || tada̭sya rū॒pama॒mṛta॒gṃ॒ śacī̭bhiḥ | ti॒sro da̭dhurde॒vatā᳚-ssagṃrarā॒ṇāḥ | lomā̭ni॒ śaṣpai᳚-rbahu॒dhā na tokma̭bhiḥ | tvaga̭sya mā॒gṃ॒sama̭bhava॒nna lā॒jāḥ || tada॒śvinā̭ bhi॒ṣajā̭ ru॒drava̭rtanī | sara̭svatī vayati॒ peśo॒ anta̭raḥ || 14 ||
asthi̭ ma॒jjāna॒-mmāsa̭raiḥ | kā॒ro॒ta॒reṇa॒ dadha̭to॒ gavā᳚-ntva॒ci || sara̭svatī॒ mana̭sā peśa॒laṃ-va~sṷ | nāsa̭tyābhyāṃ-va~yati darśa॒taṃ-va~puḥ̭ | rasa̭-mpari॒srutā॒ na rohi̭tam | na॒gnahu॒rdhīra॒stasa̭ra॒-nna vema̭ || paya̭sā śu॒krama॒mṛta̭-ñja॒nitra᳚m | sura̭yā॒ mūtrā᳚jjanayanti॒ retaḥ̭ | apāma̭ti-ndurma॒ti-mbādha̭mānāḥ | ūva̭ddhyaṃ॒-vā~tagṃ̭ sa॒buva॒-ntadā॒rāt || 15 ||
indraḥ̭ su॒trāmā॒ hṛda̭yena sa॒tyam | pu॒ro॒ḍāśḙna savi॒tā ja̭jāna | yakṛ̭-tklo॒mānaṃ॒-va~rṷṇo bhiṣa॒jyann | mata̭sne vāya॒vyai᳚rna mi̭nāti pi॒ttam || ā॒ntrāṇi̭ sthā॒lī madhu॒ pinva̭mānā | gudā॒ pātrā̭ṇi su॒dughā॒ na dhe॒nuḥ | śye॒nasya॒ patra॒-nna plī॒hā śacī̭bhiḥ | ā॒sa॒ndī nābhi̭ru॒dara॒-nna mā॒tā || ku॒mbho va̭ni॒ṣṭhurja̭ni॒tā śacī̭bhiḥ | yasmi॒nnagre॒ yonyā॒-ṅgarbho̭ a॒ntaḥ || 16 ||
plā॒śīrvya̭kta-śśa॒tadhā̭ra॒ uthsaḥ̭ | du॒he na ku॒mbhīg sva॒dhā-mpi॒tṛbhyaḥ̭ || mukha॒gṃ॒ sada̭sya॒ śira॒ ithsadḙna | ji॒hvā pa॒vitra̭ma॒śvinā॒ sagṃ sara̭svatī | cappa॒-nna pā॒yurbhi॒ṣaga̭sya॒ vālaḥ̭ | va॒stirna śepo॒ hara̭sā tara॒svī || a॒śvibhyā॒-ñcakṣṷra॒mṛta॒-ṅgrahā᳚bhyām | chāgḙna॒ tejo̭ ha॒viṣā̭ śṛ॒tena̭ | pakṣmā̭ṇi go॒dhūmaiḥ॒ kva̭lairu॒tāni̭ | peśo॒ na śu॒klamasi̭taṃ-va~sāte || 17 ||
avi॒rna me॒ṣo na॒si vī॒ryā̭ya | prā॒ṇasya॒ panthā̭ a॒mṛto॒ grahā᳚bhyām | sara̭sva॒tyupa॒vākai᳚rvyā॒nam | nasyā̭ni ba॒ra॒ḥi-rbada̭rai-rjajāna || indra̭sya rū॒pamṛ̭ṣa॒bho balā̭ya | karṇā᳚bhyā॒g॒ śrotra̭ma॒mṛta॒-ṅgrahā᳚bhyām | yavā॒ na ba॒ra॒ḥi-rbhru॒vi kesa̭rāṇi | ka॒rkandhṷ jajñe॒ madhṷ sāra॒gha-mmukhā᳚t || ā॒tmannu॒pasthe॒ na vṛka̭sya॒ loma̭ | mukhe॒ śmaśrṷ̄ṇi॒ na vyā᳚ghralo॒mam || 18 ||
keśā॒ na śī॒ra॒.ṣan. yaśa̭se śri॒yai śikhā᳚ | si॒gṃ॒hasya॒ loma॒ tviṣi̭-rindri॒yāṇi̭ || aṅgā᳚nyā॒tman-bhi॒ṣajā॒ tada॒śvinā᳚ | ā॒tmāna॒maṅgai॒-ssama̭dhā॒-thsara̭svatī | indra̭sya rū॒pagṃ śa॒tamā̭na॒māyuḥ̭ | ca॒ndreṇa॒ jyoti̭ra॒mṛta॒-ndadhā̭nā || sara̭svatī॒ yonyā॒-ṅgarbha̭ma॒ntaḥ | a॒śvibhyā॒-mpatnī॒ sukṛ̭ta-mbibharti | a॒pāgṃ rasḙna॒ varṷṇo॒ na sāmnā᳚ | indragg̭ śri॒yai ja॒naya̭nna॒phsu rājā᳚ || tejaḥ̭ paśū॒nāgṃ ha॒viri̭ndri॒yāva̭t | pa॒ri॒srutā॒ paya̭sā sāra॒gha-mmadhṷ | a॒śvibhyā᳚-ndu॒gdha-mbhi॒ṣajā॒ sara̭svatyā sutāsu॒tābhyā᳚m | a॒mṛta॒-ssoma॒ induḥ̭ || 19 ||
(anta̭ra - ā॒rā - da॒nta--r va̭sāte - vyāghralo॒magṃ - rājā̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - abhiṣekaḥ
mi॒tro̭-'si॒ varṷṇo-'si | sama॒haṃ-vi~śvai᳚rde॒vaiḥ || kṣa॒trasya॒ nābhi̭rasi | kṣa॒trasya॒ yoni̭rasi || syo॒nāmāsī̭da | su॒ṣadā॒māsī̭da | mā tvā̭ higṃsīt | mā mā̭ higṃsīt || niṣa̭sāda dhṛ॒tavra̭to॒ varṷṇaḥ | pa॒styā᳚svā || 20 ||
sāmrā᳚jyāya su॒kratuḥ̭ || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | a॒śvino॒-rbhaiṣa̭jyena | teja̭se brahmavarca॒sāyā॒bhiṣi̭ñcāmi || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | sara̭svatyai॒ bhaiṣa̭jyena || 21 ||
vī॒ryā̭yā॒nnādyā̭yā॒bhiṣi̭ñcāmi || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | indra̭syendri॒yeṇa̭ | śri॒yai yaśa̭se॒ balā̭yā॒bhiṣi̭ñcāmi || ko̭-'si kata॒mo̭-'si | kasmai᳚ tvā॒ kāya̭ tvā || suślo॒kā~(4) suma̭ḍga॒lā~(4) satya̭rā॒jā(3)n || śiro̭ me॒ śrīḥ || 22 ||
yaśo॒ mukha᳚m | tviṣiḥ॒ keśā᳚śca॒ śmaśrṷ̄ṇi | rājā̭ me prā॒ṇo̭-'mṛta᳚m | sa॒mrāṭ cakṣuḥ̭ | vi॒rāṭchrotra᳚m | ji॒hvā mḙ bha॒dram | vāmmahaḥ̭ | mano̭ ma॒nyuḥ | sva॒rāḍbhāmaḥ̭ | modāḥ᳚ pramo॒dā a॒ṅgulī॒raṅgā̭ni || 23 ||
ci॒tta-mme॒ sahaḥ̭ | bā॒hū me॒ bala̭mindri॒yam | hastaṷ me॒ karma̭ vī॒rya᳚m | ā॒tmā kṣa॒tramuro॒ mama̭ | pṛ॒ṣṭīrmḙ rā॒ṣṭramu॒dara॒magṃsau᳚ | grī॒vāśca॒ śroṇyau᳚ | ū॒rū a̭ra॒tnī jānṷnī | viśo॒ me-'ṅgā̭ni sa॒rvataḥ̭ | nābhi̭rme ci॒ttaṃ-vi~॒jñāna᳚m | pā॒yurme-'pa̭citirbha॒sat || 24 ||
ā॒na॒nda॒na॒ndāvā॒ṇḍau me᳚ | bhaga॒-ssaubhā᳚gya॒-mpasaḥ̭ || jaṅghā᳚bhyā-mpa॒dbhyā-ndharmo᳚-'smi | vi॒śi rājā॒ prati̭ṣṭhitaḥ || prati̭ kṣa॒tre prati̭tiṣṭhāmi rā॒ṣṭre | pratyaśvḙṣu॒ prati̭tiṣṭhāmi॒ goṣṷ | pratyaṅgḙṣu॒ prati̭tiṣṭhāmyā॒tmann | prati̭ prā॒ṇeṣu॒ prati̭tiṣṭhāmi pu॒ṣṭe | prati॒ dyāvā̭pṛthi॒vyoḥ | pratiti̭ṣṭhāmi ya॒jñe || 25 ||
tra॒yā de॒vā ekā̭daśa | tra॒ya॒stri॒gṃ॒śā-ssu॒rādha̭saḥ | bṛha॒spati̭ purohitāḥ | de॒vasya̭ savi॒tu-ssa॒ve | de॒vā de॒vaira̭vantu mā | pra॒tha॒mā dvi॒tīyaiḥ᳚ | dvi॒tīyā᳚stṛ॒tīyaiḥ᳚ | tṛ॒tīyā᳚-ssa॒tyena̭ | sa॒tyaṃ-ya~॒jñena̭ |ya॒jño yajṷrbhiḥ || 26 ||
yajūgṃ̭ṣi॒ sāma̭bhiḥ | sāmā᳚nyṛ॒gbhiḥ | ṛco̭ yā॒jyā̭bhiḥ | yā॒jyā̭ vaṣaṭkā॒raiḥ | va॒ṣa॒ṭkā॒rā āhṷtibhiḥ | āhṷtayo me॒ kāmā॒n-thsama̭rdhayantu || bhū-ssvāhā᳚ || lomā̭ni॒ praya̭ti॒rmama̭ | tvamma॒ āna̭ti॒rāga̭tiḥ | mā॒gṃ॒sa-mma॒ upa̭natiḥ | va svasthi̭ | ma॒jjā ma॒ āna̭tiḥ || 27 ||
(pa॒styā᳚svā - sara̭svatyai॒ bhaiṣa̭jyena॒ - śrī - raṅgā̭ni - bha॒sa--dya॒jñe - ya॒jño yajṷrbhi॒ - rupa̭nati॒rdve ca̭) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - avabhṛthaḥ
ya-ddḙvā deva॒heḍa̭nam | devā̭saścakṛ॒mā va॒yam | a॒gnirmā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadi॒ divā॒ yadi॒ nakta᳚m | enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yam | vā॒yurmā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadi॒ jāgra॒-dyadi॒ svapne᳚ | enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yam || 28 ||
sūryo̭ mā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadgrāme॒ yadara̭ṇye | ya-thsa॒bhāyāṃ॒-ya~di̭ndri॒ye | yacchū॒dre yada॒rye᳚ | ena̭ścakṛ॒mā va॒yam | yadeka॒syādhi॒ dharma̭ṇi | tasyā̭va॒yaja̭namasi || yadāpo॒ aghni̭yā॒ varu॒ṇeti॒ śapā̭mahe | tato̭ varuṇa no muñca || 29 ||
ava̭bhṛtha nicaṅkuṇa nice॒rura̭si nicaṅkuṇa | ava̭ de॒vai-rde॒vakṛ̭ta॒meno̭-'yāṭ | ava॒ martyai॒rmartya̭kṛtam | u॒rorā no̭ deva ri॒ṣaspā̭hi || su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu | du॒rmi॒trāstasmai̭ bhuyāsuḥ | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ | ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || dru॒pa॒dādi॒ve-nmṷmucā॒naḥ | svi॒nna-ssnā॒tvī malā̭diva || 30 ||
pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒vājya᳚m | āpaḥ̭ śundhantu॒ maina̭saḥ || udva॒ya-ntama̭sa॒spari̭ | paśya̭nto॒ jyoti॒rutta̭ram | de॒va-ndḙva॒trā sūrya᳚m | aga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam || prati̭yuto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ | pratya̭sto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ || edho᳚-'syedhiṣī॒mahi̭ | sa॒mida̭si || 31 ||
tejo̭-'si॒ tejo॒ mayi̭ dhehi || a॒po anva̭cāriṣam | rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā-'ga̭mam | ta-mmā॒ sagṃsṛ̭ja॒ varca̭sā | pra॒jayā̭ ca॒ dhanḙna ca || sa॒māva̭varti pṛthi॒vī | samu॒ṣāḥ | samu॒ sūryaḥ̭ | samu॒ viśva̭mi॒da-ñjaga̭t | vai॒śvā॒na॒ra jyo̭ti-rbhūyāsam | vi॒bhu-ṅkāmaṃ॒-vya~̭śnavai || bhū-ssvāhā᳚ || 32 ||
(svapna॒ enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yaṃ - mṷñca॒ - malā̭diva - sa॒mida̭si॒ - jaga॒-ttrīṇi̭ ca) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - aindre praśnau prayājānāmekādaśa maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣa-thsa॒midhendra̭-mi॒ḍaspa॒de | nābhā̭ pṛthi॒vyā adhi̭ | di॒vo varṣma॒n-thsami̭ddhyate | oji̭ṣṭhaścarṣaṇī॒sahāṋ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttanū॒napā̭tam | ū॒tibhi॒-rjetā̭ra॒-mapa̭rājitam | indra̭-nde॒vagṃ sṷva॒rvida᳚m | pa॒thibhi॒-rmadhṷmattamaiḥ | narā॒śagṃsḙna॒ teja̭sā || 33 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒diḍā̭bhi॒-rindra̭-mīḍi॒tam | ā॒juhvā̭na॒-mama̭rtyam | de॒vo de॒vai-ssavī᳚ryaḥ | vajra̭hastaḥ puranda॒raḥ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒ra॒ḥiṣīndra̭-nniṣadva॒ram | vṛ॒ṣa॒bha-nnaryā̭pasam | vasṷbhī ru॒drairā̭di॒tyaiḥ | sa॒yugbhi̭-rba॒ra॒ḥirā 'sa̭dat || 34 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dojo॒ na vī॒rya᳚m | saho॒ dvāra॒ indra̭mavardhayann | su॒prā॒ya॒ṇā viśra̭yantāmṛtā॒vṛdhaḥ̭ | dvāra॒ indrā̭ya mī॒ḍhuṣe᳚ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣadu॒ṣe indra̭sya dhe॒nū | su॒dughḙ mā॒taraṷ ma॒hī | savā॒tarau॒ na teja̭sī | va॒thsamindra̭-mavardhatām || 35 ||
vī॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-ddaivyā॒ hotā̭rā | bhi॒ṣajā॒ sakhā̭yā | ha॒viṣendra̭-mbhiṣajyataḥ | ka॒vī de॒vau pracḙtasau | indrā̭ya dhatta indri॒yam | vī॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣatti॒sro de॒vīḥ | traya̭stri॒dhāta̭vo॒-'pasaḥ̭ | iḍā॒ sara̭svatī॒ bhāra̭tī || 36 ||
ma॒hīndra̭patnīr-ha॒viṣma̭tīḥ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttvaṣṭā̭ra॒-mindra̭-nde॒vam | bhi॒ṣajagṃ̭ su॒yaja̭-ṅghṛta॒śriya᳚m | pu॒ru॒rūpagṃ̭ su॒reta̭sa-mma॒ghoni᳚m | indrā̭ya॒ tvaṣṭā॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati᳚m | śa॒mi॒tāragṃ̭ śa॒takra̭tum | dhi॒yo jo॒ṣṭāra̭-mindri॒yam || 37 ||
maddhvā̭ sama॒ñjanpa॒thibhiḥ̭ su॒gebhiḥ̭ | svadā̭ti ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dindra॒gg॒ svāhā-''jya̭sya | svāhā॒ meda̭saḥ | svāhā᳚ sto॒kānā᳚m | svāhā॒ svāhā̭kṛtīnām | svāhā̭ ha॒vyasū᳚ktīnām | svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān | svāhendragṃ̭ ho॒trājjṷṣā॒ṇāḥ | indra॒ ājya̭sya viyantu | hota॒ryaja̭ || 38 ||
(teja̭sā-'sada-davardhatāṃ॒-bhāra̭tī-ndri॒yaṃ-jṷṣā॒ṇā dve ca̭) (a. 7)
(sa॒midhendra॒-ntanū॒napā̭ta॒miḍā̭bhi-rba॒r॒hiṣyoja̭ u॒ṣe daivyā̭ ti॒srastvaṣṭā̭raṃ॒-va~na॒spati॒mindra᳚m | sa॒midhendra̭-ñca॒turvetveko̭ vi॒yantu॒ dvirvī॒tāmeko̭ vi॒yantu॒ dvirvetveko̭ vi॒yantu॒ hota॒ryaja̭ )
anuvākaṃ 8 - aindre praśnau prayājayājyāḥ
sami̭ddha॒ indra̭ u॒ṣasā॒manī̭ke | pu॒ro॒rucā̭ pūrva॒kṛdvā̭vṛdhā॒naḥ | tri॒bhirde॒vaistri॒gṃ॒śatā॒ vajra̭bāhuḥ | ja॒ghāna̭ vṛ॒traṃ-vi~ duro̭ vavāra || narā॒śagṃsaḥ॒ prati॒ śūro॒ mimā̭naḥ | tanū॒napā॒t-prati̭ ya॒jñasya॒ dhāma̭ | gobhi̭-rva॒pāvā॒-nmadhṷnā sama॒ñjann | hira̭ṇyaiśca॒ndrī ya̭jati॒ pracḙtāḥ || ī॒ḍi॒to de॒vairhari̭vāgṃ abhi॒ṣṭiḥ | ā॒juhvā̭no ha॒viṣā॒ śardha̭mānaḥ || 39 ||
pu॒ra॒daṃ॒ro ma॒ghavā॒n॒. vajra̭bāhuḥ | āyā̭tu ya॒jñamupa̭ no juṣā॒ṇaḥ || ju॒ṣā॒ṇo ba॒ra॒ḥirhari̭vānna॒ indraḥ̭ | prā॒cīnagṃ̭ sīdatpra॒diśā̭ pṛthi॒vyāḥ | u॒ru॒vyacāḥ॒ pratha̭mānagg syo॒nam | ā॒di॒tyaira॒ktaṃ-va~sṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ || indra॒-nduraḥ̭ kava॒ṣyo̭ dhāva̭mānāḥ | vṛṣā̭ṇaṃ-ya~ntu॒ jana̭ya-ssu॒patnīḥ᳚ | dvāro̭ de॒vīra॒bhito॒ viśra̭yantām | su॒vīrā̭ vī॒ra-mpratha̭mānā॒ maho̭bhiḥ || 40 ||
u॒ṣāsā॒ naktā̭ bṛha॒tī bṛ॒hanta᳚m | paya̭svatī su॒dughe॒ śūra॒mindra᳚m | peśa̭svatī॒ tantṷnā saṃ॒vya~ya̭ntī | de॒vānā᳚-nde॒vaṃ-ya~̭jata-ssuru॒kme || daivyā॒ mimā̭nā॒ mana̭sā puru॒trā | hotā̭rā॒vindra̭-mpratha॒mā su॒vācā᳚ | mū॒rdhan. ya॒jñasya॒ madhṷnā॒ dadhā̭nā | prā॒cīna॒-ñjyoti̭rha॒viṣā̭ vṛdhātaḥ || ti॒sro de॒vīrha॒viṣā॒ vardha̭mānāḥ | indra̭-ñjuṣā॒ṇā vṛṣa̭ṇa॒-nna patnīḥ᳚ || 41 ||
acchi̭nna॒-ntantu॒-mpaya̭sā॒ sara̭svatī | iḍā̭ de॒vī bhāra̭tī vi॒śvatū᳚rtiḥ || tvaṣṭā॒ dadha॒dindrā̭ya॒ śuṣma᳚m | apā॒ko-'ci̭ṣṭurya॒śasḙ pu॒rūṇi̭ | vṛṣā॒ yaja॒n vṛṣa̭ṇa॒-mbhūri̭retāḥ | mū॒rdhan. ya॒jñasya॒ sama̭naktu de॒vān || vana॒spati॒-rava̭sṛṣṭo॒ na pāśaiḥ᳚ | tmanyā̭ sama॒ñjañcha̭mi॒tā na de॒vaḥ | indra̭sya ha॒vyairja॒ṭhara̭-mpṛṇā॒naḥ | svadā̭ti ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ || sto॒kānā॒mindu॒-mprati॒ śūra॒ indraḥ̭ | vṛ॒ṣā॒yamā̭ṇo vṛṣa॒bha-stṷrā॒ṣāṭ | ghṛ॒ta॒pruṣā॒ madhṷnā ha॒vyamu॒ndann | mū॒rdhan. ya॒jñasya̭ juṣatā॒g॒ svāhā᳚ || 42 ||
(śardha̭māno॒ - maho̭bhiḥ॒ - patnī᳚--r ghṛ॒tena̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - aindre praśnau vapādīnāṃ-yā~jyānuvākyāḥ
āca̭rṣaṇi॒prā vṛ̭ṣa॒bho janā̭nām | rājā̭ kṛṣṭī॒nā-mpṷruhū॒ta indraḥ̭ | stu॒ta-śśra̭va॒syannava॒sopa̭ma॒drik | yu॒ktvā harī॒ vṛṣa॒ṇā ''yā᳚hya॒rvām ||, vi॒veṣa॒ yanmā̭ dhi॒ṣaṇā̭ ja॒jāna॒ stavai̭ pu॒rā pāryā॒dindra॒ mahnaḥ̭ | agṃha̭so॒ yatra̭ pī॒para॒dyathā̭ no nā॒veva॒ yānta̭ mu॒bhayḙ havante |||| tagṃ sa॒dhrīcī̭rū॒tayo॒ vṛṣṇi̭yāni | pauggsyā̭ni ni॒yutaḥ̭ saścu॒rindra᳚m | sa॒mu॒dra-nna sindha̭va u॒kthaśṷṣmāḥ | u॒ru॒vyaca̭sa॒giṃra॒ āvi̭śanti |||| sa॒tyamittanna tvāvāgṃ̭ a॒nyo asti̭ | indra̭ de॒vo na martyo॒ jyāyāṋ | aha॒nnahi̭-mpari॒śayā̭na॒marṇaḥ̭ | avā̭sṛjo॒-'po acchā̭ samu॒dram || prasa̭sāhiṣe puruhūta॒ śatrūṋ | jyeṣṭha̭ste॒ śuṣma̭ i॒ha rā॒tira̭stu | indrābha̭ra॒ dakṣi̭ṇenā॒ vasṷ̄ni | pati॒-ssindhṷ̄nāmasi re॒vatī̭nām || sa śevṛ̭dha॒madhi̭dhā dyu॒mnama॒sme | mahi̭ kṣa॒tra-ñja̭nā॒ṣāḍi̭ndra॒ tavya᳚m | rakṣā̭ ca no ma॒ghonaḥ̭ pā॒hi sū॒rīn | rā॒ye ca̭ na-ssvapa॒tyā i॒ṣe dhāḥ᳚ || 43 ||
(re॒vatī̭nā-ñca॒tvāri̭ ca) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - aindre praśnau anuyājānāmekādaśa maitrāvaruṇapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hirindragṃ̭ sude॒va-nde॒vaiḥ | vī॒rava̭-thstī॒rṇaṃ-ve~dyā̭mavardhayat | vasto᳚rvṛ॒ta-mprākto᳚rbhṛ॒tam | rā॒yā ba॒r॒hiṣma॒to-'tya̭gāt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāra॒ indragṃ̭ saṅghā॒te | vi॒ḍvīryāma̭nnavardhayann | ā va॒thsena॒ tarṷṇena kumā॒reṇa̭ ca mīvi॒tā apārvā̭ṇam | re॒ṇuka̭kāṭa-nnudantām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 44 ||
de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā᳚ | indraṃ̭-ya~॒jñe pra̭ya॒tya̭hvetām | daivī॒rviśaḥ॒ prāyā̭siṣṭām | suprī̭te॒ sudhi̭te abhūtām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī joṣṭrī॒ vasṷdhitī | de॒vamindra̭mavardhatām | ayā᳚vya॒nyā-'ghā dveṣāgṃ̭si | ā-'nyā vā᳚kṣī॒-dvasu॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒te || 45 ||
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ dughḙ su॒dughe᳚ | paya॒sendra̭mavardhatām | iṣa॒mūrja̭ma॒nyā 'vā᳚kṣīt | sagdhi॒gṃ॒ sapī̭tima॒nyā | navḙna॒ pūrva॒-ndaya̭māne | pu॒rā॒ṇena॒ nava᳚m | adhā̭tā॒-mūrja̭mū॒rjāhṷtī॒ vasu॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒te | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 46 ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā | de॒vamindra̭mavardhatām | ha॒tāgha̭śagṃ sā॒vābhā᳚rṣṭāṃ॒-va~su॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒tau | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ | pati॒mindra̭mavardhayann | aspṛ̭kṣa॒dbhāra̭tī॒ diva᳚m | ru॒drairya॒jñagṃ sara̭svatī | iḍā॒ vasṷmatī gṛ॒hān || 47 ||
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va indro॒ narā॒śagṃsaḥ̭ | tri॒va॒rū॒tha-stri̭vandhu॒raḥ | de॒vamindra̭mavardhayat | śa॒tena̭ śitipṛ॒ṣṭhānā॒māhi̭taḥ | sa॒hasrḙṇa॒ prava̭rtate | mi॒trāvaru॒ṇeda̭sya ho॒tramarha̭taḥ | bṛha॒spatiḥ̭ sto॒tram | a॒śvinā-''ddhva̭ryavam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 48 ||
de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ | hira̭ṇyaparṇo॒ madhṷśākha-ssupippa॒laḥ | de॒vamindra̭mavardhayat | diva॒magrḙṇāprāt | ā-'ntari̭kṣa-mpṛthi॒vīma̭dṛgṃhīt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒ra॒ḥirvāri̭tīnām | de॒vamindra̭mavardhayat | svā॒sa॒stha-mindre॒ṇāsa̭nnam | a॒nyā ba॒r॒hīgṣya॒bhya̭bhūt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | de॒vamindra̭mavardhayat | svi̭ṣṭa-ṅku॒rvan-thsvi̭ṣṭa॒kṛt | svi̭ṣṭama॒dya ka̭rotu naḥ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yajḙ || 49 ||
(vi॒ya॒ntu॒ yaja̭ - śikṣi॒te - śi̭kṣi॒te va̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭-gṛ॒hān.-vḙtu॒ yajā̭-bhū॒-thṣaṭca̭) (a. 10)
de॒va-mba॒r॒hi-rde॒vīrdvāro̭ de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā̭ de॒vī joṣṭrī̭ de॒vī ū॒rjāhṷtī de॒vā daivyā॒ hotā̭rā śikṣi॒tau de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ pati̭-nde॒va indro॒ narā॒śagṃso̭ de॒va indro॒ vana॒spati̭-rde॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vam | ve॒tu॒ vi॒ya॒ntu॒ ca॒turvī̭tā॒meko̭ viyantu ca॒turvḙtu | a॒va॒rdha॒ya॒da॒va॒rdha॒ya॒-ntrira̭vardhatā॒meko̭ 'vardhayagg śca॒tura̭vardhayat | vasto॒rā va॒thsena॒ daivī॒rayā॒vīṣagṃ̭ ha॒tāspṛ̭kṣaccha॒tena॒ diva॒mindragg̭ svāsa॒sthagg svi̭ṣṭam | śikṣi॒te śi̭kṣi॒te śi̭kṣi॒tau |
anuvākaṃ 11 - paśutraye praya jārthā maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣa-thsa॒midhā॒-'gni-mi॒ḍaspa॒de | a॒śvinendra॒gṃ॒ sara̭svatīm | a॒jo dhū॒mro na go॒dhūmaiḥ॒ kva̭lairbheṣa॒jam | madhu॒ śaṣpai॒rna teja̭ indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttanū॒napā॒-thsara̭svatī | avi̭rme॒ṣo na bhḙṣa॒jam | pa॒thā madhṷma॒tā ''bha̭rann | a॒śvinendrā̭ya vī॒rya᳚m || 50 ||
bada̭rairupa॒vākā̭bhi-rbheṣa॒ja-ntokma̭bhiḥ | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒nnarā॒śagṃsa॒na-nna॒gnahu᳚m | pati॒gṃ॒ surā̭yai bheṣa॒jam | me॒ṣa-ssara̭svatī bhi॒ṣak | ratho॒ na ca॒ndrya̭śvino᳚rva॒pā indra̭sya vī॒rya᳚m | bada̭rairupa॒vākā̭bhi-rbheṣa॒ja-ntokma̭bhiḥ | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 51 ||
hotā̭ yakṣadi॒ḍeḍi॒ta ā॒juhvā̭na॒-ssara̭svatīm | indra॒-mbalḙna va॒rdhayanṋ | ṛ॒ṣa॒bheṇa॒ gave᳚ndri॒yam | a॒śvinendrā̭ya vī॒rya᳚m | yavaiḥ᳚ ka॒rkandhṷbhiḥ | madhṷ lā॒jairna māsa̭ram | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒ra॒ḥi-ssu॒ṣṭarī॒mo-'rṇa̭mradāḥ | bhi॒ṣannāsa̭tyā || 52 ||
bhi॒ṣajā॒-'śvinā-'śvā॒ śiśṷmatī | bhi॒ṣagdhe॒nu-ssara̭svatī | bhi॒ṣagdu॒ha indrā̭ya bheṣa॒jam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dduro॒ diśaḥ̭ | ka॒va॒ṣyo̭ na vyaca̭svatīḥ | a॒śvibhyā॒-nna duro॒ diśaḥ̭ | indro॒ na roda̭sī॒ dughe᳚ | du॒he kāmā॒n-thsara̭svatī || 53 ||
a॒śvinendrā̭ya bheṣa॒jam | śu॒kra-nna jyoti̭rindri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒peśa̭so॒ṣe nakta॒-ndivā᳚ | a॒śvinā̭ sañjānā॒ne | sama̭ñjāte॒ sara̭svatyā | tviṣi॒mindre॒ na bhḙṣa॒jam | śye॒no na raja̭sā hṛ॒dā | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ || 54 ||
vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ddaivyā॒ hotā̭rā bhi॒ṣajā॒-'śvinā᳚ | indra॒-nna jāgṛ̭vī॒ divā॒ nakta॒-nna bhḙṣa॒jaiḥ | śūṣa॒gṃ॒ sara̭svatī bhi॒ṣak | sīsḙna duha indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-tti॒sro de॒vīrna bhḙṣa॒jam | traya̭stri॒dhāta̭vo॒-'pasaḥ̭ | rū॒pamindrḙ hira॒ṇyaya᳚m || 55 ||
a॒śvineḍā॒ na bhāra̭tī | vā॒cā sara̭svatī | maha॒ indrā̭ya dadhurindri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttvaṣṭā̭ra॒-mindra̭ma॒śvinā᳚ | bhi॒ṣaja॒-nna sara̭svatīm | ojo॒ na jū॒tiri̭ndri॒yam | vṛko॒ na ra̭bha॒so bhi॒ṣak | yaśa॒-ssura̭yā bheṣa॒jam || 56 ||
śri॒yā na māsa̭ram | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati᳚m | śa॒mi॒tāragṃ̭ śa॒takra̭tum | bhī॒ma-nna ma॒nyugṃ rājā̭naṃ-vyā~॒ghra-nnama̭sā॒-'śvinā॒ bhāma᳚m | sara̭svatī bhi॒ṣak | indrā̭ya duha indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 57 ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svāhā-''jya̭sya sto॒kānā᳚m | svāhā॒ meda̭sā॒-mpṛtha̭k | svāhā॒ chāga̭ma॒śvibhyā᳚m | svāhā̭ me॒ṣagṃ sara̭svatyai | svāhā̭rṣa॒bha-mindrā̭ya si॒gṃ॒hāya॒ saha̭sendri॒yam | svāhā॒-'gni-nna bhḙṣa॒jam | svāhā॒ soma̭mindri॒yam | svāhendragṃ̭ su॒trāmā̭ṇagṃ savi॒tāraṃ॒-va~rṷṇa-mbhi॒ṣajā॒-mpati᳚m | svāhā॒ vana॒spati̭-mpri॒ya-mpātho॒ na bhḙṣa॒jam | svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān || 58 ||
svāhā॒-'gnigṃ ho॒trājjṷṣā॒ṇo a॒gni-rbhḙṣa॒jam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣada॒śvinā॒ sara̭svatī॒mindragṃ̭ su॒trāmā̭ṇam | i॒me somā᳚-ssu॒rāmā̭ṇaḥ | chāgai॒rna me॒ṣair-ṛ̭ṣa॒bhai-ssu॒tāḥ | śaṣpai॒rna tokma̭bhiḥ | lā॒jairmaha̭svantaḥ | madā॒ māsa̭reṇa॒ pari̭ṣkṛtāḥ | śu॒krāḥ paya̭svanto॒-'mṛtāḥ᳚ | prasthi̭tā vo madhu॒ścutaḥ̭ | tāna॒śvinā॒ sara̭sva॒tīndraḥ̭ su॒trāmā̭ vṛtra॒hā | ju॒ṣantāgṃ̭ sau॒mya-mmadhṷ | piba̭ntu॒ mada̭ntu vi॒yantu॒ soma᳚m | hota॒ryaja̭ || 59 ||
(vī॒ryaṃ - ~vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja॒ - nāsa̭tyā॒ - sara̭svatī॒ - madhṷ - hira॒ṇyayaṃ̭ - bheṣa॒jaṃ - ~vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryajā᳚ - jya॒pā - na॒mṛtāḥ॒ pañca̭ ca) (a. 11)
sa॒midhā॒-'gnigṃ ṣaṭ | tanū॒napā᳚-thsa॒pta | narā॒śagṃsa॒mṛṣiḥ̭ | i॒ḍeḍi॒to yavai̭ra॒ṣṭau | ba॒r॒hi-ssa॒pta | duro॒-'śvinā̭ śu॒krannava̭ | su॒peśa̭so॒ṣe nakta॒mṛṣiḥ̭| daivyā॒ hotā̭rā॒ sīsḙna॒ rasaḥ̭ | ti॒srastvaṣṭā̭rama॒ṣṭāva̭ṣṭau | vana॒spati॒mṛṣiḥ̭ | a॒gni-ntrayo̭daśa | a॒śvinā॒ dvāda̭śa॒ trayo̭daśa | sa॒midhā॒-'gni-mbada̭rai॒-rbada̭rai॒-ryavai̭ra॒śvinā॒ tviṣi̭ma॒śvinā॒ na bhḙṣa॒jagṃ rū॒pama॒śvinā̭ bhī॒ma-mbhāma᳚m |
anuvākaṃ 12 - paśutraye prayājayājyā āpriyaḥ
sami̭ddho a॒gnira̭śvinā | ta॒pto gha॒rmo vi॒rāṭ-thsu॒taḥ | du॒he dhe॒nu-ssara̭svatī | somagṃ̭ śu॒krami॒hendri॒yam || ta॒nū॒pā bhi॒ṣajā̭ su॒te | a॒śvino॒bhā sara̭svatī | maddhvā॒ rajāgṃ̭sīndri॒yam | indrā̭ya pa॒thibhi̭-rvahān || indrā॒yendu॒gṃ॒ sara̭svatī | narā॒śagṃsḙna na॒gnahuḥ̭ || 60 ||
adhā̭tāma॒śvinā॒ madhṷ | bhe॒ṣa॒ja-mbhi॒ṣajā̭ su॒te || ā॒juhvā̭nā॒ sara̭svatī | indrā̭yendri॒yāṇi̭ vī॒rya᳚m | iḍā̭bhiraśvinā॒viṣa᳚m | samūrja॒gṃ॒ sagṃ ra॒yi-nda̭dhuḥ || aśvi̭nā॒ namṷce-ssu॒tam | somagṃ̭ śu॒kra-mpa̭ri॒srutā᳚ | sara̭svatī॒ tamābha̭rat | ba॒r॒hiṣendrā̭ya॒ pāta̭ve || 61 ||
ka॒va॒ṣyo̭ na vyaca̭svatīḥ | a॒śvibhyā॒-nna duro॒ diśaḥ̭ | indro॒ na roda̭sī॒ dughe᳚ | du॒he kāmā॒n-thsara̭svatī || u॒ṣāsā॒ nakta̭maśvinā | divendragṃ̭ sā॒yami̭ndri॒yaiḥ | sa॒jā॒nnā॒ne su॒peśa̭sā | sama̭ñjāte॒ sara̭svatyā || pā॒ta-nno̭ aśvinā॒ divā᳚ | pā॒hi naktagṃ̭ sarasvati || 62 ||
daivyā̭ hotārā bhiṣajā | pā॒tamindra॒gṃ॒ sacā̭ su॒te || ti॒srastre॒dhā sara̭svatī | a॒śvinā॒ bhāra॒tīḍā᳚ | tī॒vra-mpa̭ri॒srutā॒ soma᳚m | indrā̭ya suṣavu॒rmada᳚m || aśvi̭nā bheṣa॒ja-mmadhṷ | bhe॒ṣa॒ja-nna॒-ssara̭svatī | indre॒ tvaṣṭā॒ yaśa॒-śśriya᳚m | rū॒pagṃ rṷ̄pamadhu-ssu॒te || ṛ॒tu॒thendro॒ vana॒spatiḥ̭ | śa॒śa॒mā॒naḥ pa̭ri॒srutā᳚ | kī॒lāla̭ma॒śvibhyā॒-mmadhṷ | du॒he dhe॒nu-ssara̭svatī || gobhi॒rna soma̭maśvinā | māsa̭reṇa pari॒ṣkṛtā᳚ | sama̭dhātā॒gṃ॒ sara̭svatyā | svāhendrḙ su॒ta-mmadhṷ || 63 ||
(na॒gnahuḥ॒ - pāta̭ve - sarasva - tyadhu-ssu॒te᳚-'ṣṭau ca̭) (a. 12)
anuvākaṃ 13 - paśutraye vapādīnāṃ-yā~jyānuvākyāḥ
a॒śvinā̭ ha॒viri̭ndri॒yam | namṷcerdhi॒yā sara̭svatī | ā śu॒kramā̭su॒rādva॒su | ma॒ghamindrā̭ya jabhrire || yama॒śvinā॒ sara̭svatī | ha॒viṣendra॒-mava̭rdhayann | sa bi̭bheda ba॒laṃ (va॒laṃ) ma॒gham | namṷcāvāsu॒re sacā᳚ | tamindra̭-mpa॒śava॒-ssacā᳚ || a॒śvino॒bhā sara̭svatī || 64 ||
dadhā̭nā a॒bhya̭nūṣata | ha॒viṣā̭ ya॒jñami̭ndri॒yam || ya indra̭ indri॒ya-nda॒dhuḥ | sa॒vi॒tā varṷṇo॒ bhagaḥ̭ | sa su॒trāmā̭ ha॒viṣpa̭tiḥ | yaja̭mānāya saścata || sa॒vi॒tā varṷṇo॒ dadha̭t | yaja̭mānāya dā॒śuṣe᳚ | āda̭tta॒ namṷce॒rvasṷ | su॒trāmā॒ bala̭mindri॒yam || 65 ||
varṷṇaḥ, kṣa॒trami̭ndri॒yam | bhagḙna savi॒tā śriya᳚m | su॒trāmā॒ yaśa̭sā॒ bala᳚m | dadhā̭nā ya॒jñamā̭śata || aśvi̭nā॒ gobhi̭rindri॒yam | aśvḙbhi-rvī॒rya̭-mbala᳚m | ha॒viṣendra॒gṃ॒ sara̭svatī | yaja̭māna-mavardhayann || tā nāsa̭tyā su॒peśa̭sā | hira̭ṇyavartanī॒ narā᳚ | sara̭svatī ha॒viṣma̭tī | indra॒ kama̭rsu no-'vata || tā bhi॒ṣajā̭ su॒karma̭ṇā | sā su॒dughā॒ sara̭svatī | sa vṛ̭tra॒hā śa॒takra̭tuḥ | indrā̭ya dadhurindri॒yam || 66 ||
(u॒bhā sara̭svatī॒ - bala̭mindri॒yaṃ - narā॒ ṣaṭca̭) (a. 13)
anuvākaṃ 14 - paśutraye anūyājapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hi-ssara̭svatī | su॒de॒vamindrḙ a॒śvinā᳚ | tejo॒ na cakṣṷra॒kṣyoḥ | ba॒r॒hiṣā̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāro̭ a॒śvinā᳚ | bhi॒ṣajendre॒ sara̭svatī | prā॒ṇa-nna vī॒rya̭-nna॒si | dvāro̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 67 ||
de॒vī u॒ṣāsā̭va॒śvinā᳚ | bhi॒ṣajendre॒ sara̭svatī | bala॒-nna vāca̭mā॒sye᳚ | u॒ṣābhyā᳚-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vī joṣṭrī̭ a॒śvinā᳚ | su॒trāmendre॒ sara̭svatī | śrotra॒-nna karṇa̭yo॒ryaśaḥ̭ | joṣṭrī᳚bhyā-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 68 ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ dughḙ su॒dughe᳚ | paya॒sendra॒gṃ॒ sara̭svatya॒śvinā̭ bhi॒ṣajā̭-'vata | śu॒kra-nna jyoti॒-sstana̭yo॒rāhṷtī dhatta indri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vā de॒vānā᳚-mbhi॒ṣajā᳚ | hotā̭rā॒vindra̭-ma॒śvinā᳚ | va॒ṣa॒ṭkā॒rai-ssara̭svatī | tviṣi॒-nna hṛda̭ye ma॒tim | hotṛ̭bhyā-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 69 ||
de॒vī-sti॒sra-sti॒sro de॒vīḥ | sara̭svatya॒śvinā॒ bhāra॒tīḍā᳚ | śūṣa॒-nna maddhye॒ nābhyā᳚m | indrā̭ya dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va indro॒ narā॒śagṃsaḥ̭ | tri॒va॒rū॒tha-ssara̭svatyā॒ 'śvibhyā̭mīyate॒ rathaḥ̭ | reto॒ na rū॒pama॒mṛta̭-ñja॒nitra᳚m | indrā̭ya॒ tvaṣṭā॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 70 ||
de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ | hira̭ṇyaparṇo a॒śvibhyā᳚m | sara̭svatyā-ssupippa॒laḥ | indrā̭ya pacyate॒ madhṷ | ojo॒ na jū॒timṛ̭ṣa॒bho na bhāma᳚m | vana॒spati̭rno॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnām | a॒ddhva॒re stī॒rṇama॒śvibhyā᳚m | ūrṇa̭mradā॒-ssara̭svatyāḥ || 71 ||
syo॒nami̭ndra te॒ sadaḥ̭ | ī॒śāyai̭ ma॒nyugṃ rājā̭na-mba॒r॒hiṣā̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | de॒vān.ya̭kṣa-dyathāya॒tham | hotā̭rā॒-vindra̭ma॒śvinā᳚ | vā॒cā vāca॒gṃ॒ sara̭svatīm | a॒gnigṃ somagg̭ sviṣṭa॒kṛt | svi̭ṣṭa॒ indraḥ̭ su॒trāmā̭ savi॒tā varṷṇo bhi॒ṣak | i॒ṣṭo de॒vo vana॒spatiḥ̭ | svi̭ṣṭā de॒vā ā᳚jya॒pāḥ | i॒ṣṭo a॒gnira॒gninā᳚ | hotā̭ ho॒tre svi̭ṣṭa॒kṛt | yaśo॒ na dadha̭dindri॒yam | ūrja॒mapa̭citigg sva॒dhām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 72 ||
(dvāro̭ dadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ - joṣṭrī᳚bhyā-ndadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ -hotṛ̭bhyā-ndadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaje᳚ - ndri॒yāṇi̭ vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ - sara̭svatyā॒ - vana॒spati॒-ṣṣaṭca̭) (a. 14)
(de॒va-mba॒r॒hi-rde॒vī-rdvāro̭ de॒vī u॒ṣāsā̭va॒śvinā̭ de॒vī joṣṭra̭ de॒vī ū॒rjāhṷ̄tī de॒vā de॒vānā᳚-mbhi॒ṣajā̭ vaṣaṭkā॒rai-rde॒vīstisrasti॒sro de॒vī-ssara̭svatī de॒va indro॒ narā॒śagṃso̭ de॒va indro॒ vana॒spati̭rde॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒voa॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vān) |
(sa॒midhā॒-'gni-nde॒va-mba॒r॒hi-ssara̭svatyā॒śvinā॒ sarvaṃ̭-vi~yantu | dvāra̭sti॒sra-ssaṃrva̭ viyantu | a॒ja indra॒mojo॒-'gni-mpara॒-ssara̭svatīm | nakta॒mpūrva॒-ssara̭svati | a॒nyatra॒ sara̭svati | bhi॒ṣa-kpūrva̭-nduha indri॒yam | a॒nyatra̭ dadhurindri॒yam | sau॒trā॒ma॒ṇyāgṃ sṷtāsu॒tī | a॒ñjantya॒yaṃ-ya~ja̭mānaḥ)
anuvākaṃ 15 - sūktavākapraiṣaḥ
a॒gnima॒dya hotā̭ramavṛṇīta | a॒yagṃ sṷtāsu॒tī yaja̭mānaḥ | paca̭-npa॒ktīḥ | paca̭-npuro॒ḍāśāṋ | gṛ॒hṇa-ngrahāṋ | ba॒ddhnanna॒śvibhyā॒-ñchāga॒gṃ॒ sara̭svatyā॒ indrā̭ya | ba॒ddhnan-thsara̭svatyai me॒ṣamindrā̭yā॒śvibhyā᳚m | ba॒ddhnannindrā̭yarṣa॒bha-ma॒śvibhyā॒gṃ॒ sara̭svatyai | sū॒pa॒sthā a॒dya de॒vo vana॒spati̭rabhavat | a॒śvibhyā॒-ñchāgḙna॒ sara̭svatyā॒ indrā̭ya || 73 ||
sara̭svatyai me॒ṣeṇendrā̭yā॒śvibhyā᳚m | indrā̭yarṣa॒bheṇā॒śvibhyā॒gṃ॒ sara̭svatyai | akṣa॒gg॒stānmḙda॒staḥ prati̭ paca॒tā-'gra̭bhīṣuḥ | avī̭vṛdhanta॒ grahaiḥ᳚ | apā̭tāma॒śvinā॒ sara̭sva॒tīndraḥ̭ su॒trāmā̭ vṛtra॒hā | somā᳚n-thsu॒rāmṇaḥ̭ | upo̭ ukthāma॒dā-śśrau॒dvimadā̭ adann | avī̭vṛdha-ntāṅgū॒ṣaiḥ | tvāma॒dyarṣa̭ ārṣeyarṣīṇā-nnapādavṛṇīta | a॒yagṃ sṷtāsu॒tī yaja̭mānaḥ | ba॒hubhya॒ āsaṅga̭tebhyaḥ | e॒ṣa mḙ de॒veṣu॒ vasu॒ vāryā ya̭kṣyata॒ iti̭ | tā yā de॒vā dḙva॒dānā॒nyaduḥ̭ | tānya̭smā॒ ā ca॒ śāsva̭ | ā ca̭ gurasva | i॒ṣi॒taśca̭ hota॒rasi̭ bhadra॒vācyā̭ya॒ preṣi̭to॒ mānṷṣaḥ | sū॒kta॒vā॒kāya̭ sū॒ktā brṷ̄hi || 74 ||
(indrā̭ya॒ - yaja̭māna-ssa॒pta ca̭) (a. 15)
anuvākaṃ 16 - pitṛyajñayājyānuvākyāḥ
u॒śanta̭stvā havāmaha u॒śanta॒-ssami̭dhīmahi | u॒śannṷśa॒ta ā va̭ha pi॒tṝn ha॒viṣe॒ atta̭ve ||, ā no̭ agne suke॒tunā᳚ | ra॒yiṃ-vi~॒śvāyṷpoṣasam | mā॒rḍī॒ka-ndhḙhi jī॒vase᳚ ||| tvagṃ so̭ma ma॒he bhaga᳚m | tvaṃ-yū~na̭ ṛtāya॒te | dakṣa̭-ndadhāsi jī॒vase᳚ ||,tvagṃ so̭ma॒ praci̭kito manī॒ṣā tvagṃ raji̭ṣṭha॒manṷ neṣi॒ panthā᳚m | tava॒ praṇī̭tī pi॒taro̭ na indo de॒veṣu॒ ratna̭ma bhajanta॒ dhīrāḥ᳚ ||| tvayā॒ hi naḥ̭ pi॒taraḥ̭ soma॒ pūrve॒ karmā̭ṇi ca॒kruḥ pa̭vamāna॒ dhīrāḥ᳚ | va॒nvannavā̭taḥ pari॒dhīgṃ rapo᳚rṇu vī॒rebhi॒raśvai᳚rma॒ghavā̭ bhavā naḥ ||, tvagṃ so̭ma pi॒tṛbhiḥ̭ saṃvi~dā॒no-'nu॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ā ta̭tantha | tasmai̭ ta indo ha॒viṣā̭ vidhema va॒yagg syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || | barhi̭ṣadaḥ pitara ū॒tya̭rvāgi॒mā vo̭ ha॒vyā ca̭kṛmā ju॒ṣadhva᳚m | ta ā ga॒tā-'va̭sā॒ śa-nta̭me॒nāthā॒smabhya॒gṃ॒ śaṃ-yo~ra̭ra॒po da̭dhāta ||, ā-'ha-mpi॒tṝn-thsṷvi॒datrāgṃ̭ avithsi॒ napā̭ta-ñca vi॒krama̭ṇa-ñca॒ viṣṇoḥ᳚ | ba॒rhi॒ṣado॒ ye sva॒dhayā̭ su॒tasya॒ bhaja̭nta pi॒tvasta i॒hā-'' ga̭miṣṭhāḥ || | upa̭hūtāḥ pi॒taraḥ̭ so॒myāso̭ barhi॒ṣyḙṣu ni॒dhiṣṷ pri॒yeṣṷ | ta ā ga̭mantu॒ ta i॒ha śrṷva॒ntvadhi̭ bruvantu॒ te a̭vantva॒smān ||, agni̭ṣvāttāḥ pitara॒ eha ga̭cchata॒ sadaḥ̭ sada-ssadata supraṇītayaḥ | a॒ttā ha॒vīgṃṣi॒ praya̭tāni ba॒r॒hiṣyathā̭ ra॒yigṃ sarva̭vīra-ndadhātana || || a॒gni॒ṣvā॒ttānṛ̭tu॒mato̭ havāmahe | narā॒śagṃsḙ somapī॒thaṃ-ya~ ā॒śuḥ | te no॒ arva̭nta-ssu॒havā̭ bhavantu | śa-nno̭ bhavantu dvi॒pade॒ śa-ñcatṷṣpade || ye a̭gniṣvā॒ttā ye-'na̭gniṣvāttāḥ || 75 ||
a॒gṃ॒ho॒mucaḥ̭ pi॒taraḥ̭ so॒myāsaḥ̭ | pare-'va̭re॒-'mṛtā̭so॒ bhava̭ntaḥ | adhi̭bruvantu॒ te a̭vantva॒smān || vā॒nyā̭yai du॒gdhe ju॒ṣamā̭ṇāḥ kara॒mbham | u॒dīrā̭ṇā॒ ava̭re॒ parḙ ca | a॒gni॒ṣvā॒ttā ṛ॒tubhiḥ̭ saṃvi~dā॒nāḥ | indra̭vanto ha॒viri॒da-ñjṷṣantām || yada̭gne kavyavāhana pi॒tṝn yakṣyṛ̭tā॒vṛdhaḥ̭ | pra ca̭ ha॒vyāni̭ vakṣyasi de॒vebhya̭śca pi॒tṛbhya॒ ā ||, tvama̭gna īḍi॒to jā̭tave॒do-'vā᳚ḍḍha॒vyāni̭ sura॒bhīṇi̭ kṛ॒tvā | prādāḥ᳚ pi॒tṛbhyaḥ̭ sva॒dhayā॒ te a̭kṣanna॒ddhi tva-ndḙva॒ praya̭tā ha॒vīgṃṣi̭ | | māta̭lī ka॒vyairya॒mo aṅgi̭robhi॒ rbṛha॒spati॒r-ṛkva̭bhi rvāvṛdhā॒naḥ | yāgśca̭ de॒vā vā̭vṛ॒dhurye ca̭ de॒vān-thsvāhā॒-'nye sva॒dhayā॒-'nye ma̭danti || || ye tā̭tṛ॒purdḙva॒trā jeha̭mānāḥ | ho॒trā॒vṛdha॒-sstoma̭taṣṭāso a॒rkaiḥ | ā-'gnḙ yāhi suvi॒datrḙbhira॒rvām | sa॒tyaiḥ ka॒vyaiḥ pi॒tṛbhi̭-rgharma॒sadbhiḥ̭ || ha॒vya॒vāha̭ma॒jara̭-mpurupri॒yam | a॒gni-ṅghṛ॒tena̭ ha॒viṣā̭ sapa॒ryann | upā̭sada-ṅkavya॒vāha̭-mpitṛ॒ṇām | sa naḥ̭ pra॒jāṃ-vī~॒rava̭tī॒gṃ॒ samṛ̭ṇvatu || 76 ||
(ana̭gniṣvāttā॒ - jeha̭mānā-ssa॒pta ca̭) (a. 16)
anuvākaṃ 17 - aindro paśau ekādaśa prayājāḥ
hotā̭ yakṣadi॒ḍaspa॒de | sa॒mi॒dhā॒na-mma॒hadyaśaḥ̭ | suṣa̭middhaṃ॒-va~re᳚ṇyam | a॒gnimindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | gā॒ya॒trī-ñchanda̭ indri॒yam | tryavi॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒cchuci̭vratam | tanū॒napā̭tamu॒dbhida᳚m | ya-ṅgarbha॒madi̭tirda॒dhe || 77 ||
śuci॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | u॒ṣṇiha॒-ñchanda̭ indri॒yam | di॒tya॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣadī॒ḍenya᳚m | ī॒ḍi॒taṃ-vṛ~̭tra॒hanta̭mam | iḍā̭bhi॒rīḍya॒gṃ॒ sahaḥ̭ | soma॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | a॒nu॒ṣṭubha॒-ñchanda̭ indri॒yam | tri॒va॒thsa-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t || 78 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsubarhi॒ṣada᳚m | pū॒ṣa॒ṇvanta॒-mama̭rtyam | sīda̭nta-mba॒r॒hiṣi̭ pri॒ye | a॒mṛtendraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | bṛ॒ha॒tī-ñchanda̭ indri॒yam | pañcā̭vi॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvyaca̭svatīḥ | su॒prā॒ya॒ṇā ṛ̭tā॒vṛdhaḥ̭ || 79 ||
dvāro̭ de॒vīrhi̭ra॒ṇyayīḥ᳚ | bra॒hmāṇa॒ indraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | pa॒ṅkti-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | tu॒rya॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒peśa̭se | su॒śi॒lpe bṛ̭ha॒tī u॒bhe | nakto॒ṣāsā॒ na da̭rśa॒te | viśva॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | tri॒ṣṭubha॒-ñchanda̭ indri॒yam || 80 ||
pa॒ṣṭha॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-tpracḙtasā | de॒vānā̭mutta॒maṃ-ya~śaḥ̭ | hotā̭rā॒ daivyā̭ ka॒vī | sa॒yujendraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | jaga̭tī॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | a॒na॒ḍvāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-tpeśa̭svatīḥ || 81 ||
ti॒sro de॒vīrhi̭ra॒ṇyayīḥ᳚ | bhāra̭tī-rbṛha॒tīrma॒hīḥ | pati॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | vi॒rāja॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | dhe॒nu-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒reta̭sam | tvaṣṭā̭ra-mpuṣṭi॒vardha̭nam | rū॒pāṇi॒ bibhra̭ta॒-mpṛtha̭k | puṣṭi॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m || 82 ||
dvi॒pada॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | u॒kṣāṇa॒-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣaccha॒takra̭tum | hira̭ṇyaparṇa-mu॒kthina᳚m | ra॒śa॒nā-mbibhra̭taṃ-va~॒śim | bhaga॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | ka॒kubha॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | va॒śāṃ-ve~॒hata॒-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-thsvāhā̭kṛtīḥ | a॒gni-ṅgṛ॒hapa̭ti॒-mpṛtha̭k | varṷṇa-mbheṣa॒ja-ṅka॒vim | kṣa॒tramindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | ati̭cchandasa॒-ñchanda̭ indri॒yam | bṛ॒hadṛ̭ṣa॒bha-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 83 ||
(da॒dhe - dadha̭-d- ṛtā॒vṛdha̭ - indri॒yaṃ - peśa̭svatī--r vayo॒dhasaṃ॒ - ~vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ sa॒pta ca̭) (a. 17)
i॒ḍaspa॒de᳚-'gni-ṅgā̭ya॒trī-ntryavi᳚m | śuci̭vrata॒gṃ॒ śuci̭mu॒ṣṇiha̭-nditya॒vāha᳚m | ī॒ḍenya॒gṃ॒ soma̭-mana॒ṣṭubha̭-ntriva॒thsam | su॒ba॒ra॒ḥi॒ṣada̭ma॒mṛtendra̭-mbṛha॒tī-mpañcā̭vim | vyaca̭svatī-ssuprāya॒ṇā dvāro᳚ brā॒hmāṇaḥ̭ pā॒ṅktimi॒ha tṷrya॒vāha᳚m | su॒peśa̭se॒ viśva॒mindra̭-ntri॒ṣṭubha̭-mpaṣṭha॒vāha᳚m | pracḙtasā sa॒yujendra॒-ñjaga̭tīmi॒hāna॒ḍvāha᳚m | peśa̭svatīsti॒stro bhāra̭tīḥ॒ patiṃ̭-vi~॒rāja̭mi॒ha dhe॒nu-nna | su॒reta̭sa॒-ntvaṣṭā̭ra॒-mpuṣṭi̭-ndvi॒pada̭mi॒hokṣāṇa॒-nna | śa॒takra̭tu॒-mbhaga॒mindra̭-ṅka॒kubha̭mi॒ha va॒śāṃ-ve~॒hata॒-ṅgā-nna | svāhā̭kṛtīḥ, kṣa॒tramati̭cchandasa-mbṛ॒hadṛ̭ṣa॒bha-ṅgāṃ-va~yaḥ̭ | i॒ndri॒yamuṣi̭vasu॒nava̭da॒śehe᳚ndriya॒maṣṭa̭ nava daśa॒ gā-nna vayo॒ dadha॒-thsarva̭vetu |
anuvākaṃ 18 - aindro paśau prayājayājyāḥ
sami̭ddho a॒gni-ssa॒midhā᳚ | suṣa̭middho॒ vare᳚ṇyaḥ | gā॒ya॒trī chanda̭ indri॒yam | tryavi॒rgaurvayo̭ dadhuḥ || tanū॒napā॒-cchuci̭vrataḥ | ta॒nū॒napācca॒ (ta॒nū॒pācca) sara̭svatī | u॒ṣṇikchanda̭ indri॒yam | di॒tya॒vāḍgaurvayo̭ dadhuḥ || iḍā̭bhira॒gnirīḍyaḥ̭ | somo̭ de॒vo ama̭rtyaḥ || 84 ||
a॒nu॒ṣṭupchanda̭ indri॒yam | tri॒va॒thso gaurvayo̭ dadhuḥ || su॒ba॒r॒hira॒gniḥ pṷ̄ṣa॒ṇvān | stī॒rṇa-ba̭rhi॒rama̭rtyaḥ | bṛ॒ha॒tī chanda̭ indri॒yam | pañcā̭vi॒-rgaurvayo̭ dadhuḥ || duro̭ de॒vīrdiśo̭ ma॒hīḥ | bra॒hmā de॒vo bṛha॒spatiḥ̭ | pa॒ṅkti-śchanda̭ i॒hendri॒yam | tu॒rya॒vāḍ gaurvayo̭ dadhuḥ || 85 ||
u॒ṣe ya॒hvī su॒peśa̭sā | viśvḙ de॒vā ama̭rtyāḥ | tri॒ṣṭu-pchanda̭ indri॒yam | pa॒ṣṭha॒vādgaurvayo̭ dadhuḥ || daivyā̭ hotārā bhiṣajā | indrḙṇa sa॒yujā̭ yu॒jā | jaga̭tī॒ chanda̭ i॒hendri॒yam | a॒na॒ḍvān-gaurvayo̭ dadhuḥ || ti॒sra iḍā॒ sara̭svatī | bhāra̭tī ma॒ruto॒ viśaḥ̭ || 86 ||
vi॒rāṭchanda̭ i॒hendri॒yam | dhe॒nurgaurna vayo̭ dadhuḥ || tvaṣṭā̭ tu॒rīpo॒ adbhṷtaḥ | i॒ndrā॒gnī pṷṣṭi॒vardha̭nā | dvi॒pācchanda̭ i॒hendri॒yam | u॒kṣā gaurna vayo̭ dadhuḥ || śa॒mi॒tā no॒ vana॒spatiḥ̭ | sa॒vi॒tā pra̭su॒vanbhaga᳚m | ka॒kucchanda̭ i॒hendri॒yam | va॒śā ve॒hadgaurna vayo̭ dadhuḥ || svāhā̭ ya॒jñaṃ-va~rṷṇaḥ | su॒kṣa॒tro bhḙṣa॒ja-ṅka̭rat | atiḥ̭ chandā॒-śchanda̭ indri॒yam | bṛ॒hadṛ̭ṣa॒bho gaurvayo̭ dadhuḥ || 87 ||
(ama̭rtya - sturya॒vāḍgaurvayo̭ dadhu॒--r viśo̭ - va॒śā ve॒hadgaurna vayo̭ dadhuśca॒tvāri̭ ca) (a. 18)
anuvākaṃ 19 - aindro paśau vapādīnāṃ-ya~jyānuvākyāḥ
va॒sa॒ntena॒rtunā̭ de॒vāḥ | vasa̭vastri॒vṛtā᳚ stu॒tam | ra॒tha॒nta॒reṇa॒ teja̭sā | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || grī॒ṣmeṇa̭ de॒vā ṛ॒tunā᳚ | ru॒drāḥ pa̭ñcada॒śe stu॒tam | bṛ॒ha॒tā yaśa̭sā॒ bala᳚m | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || va॒ra॒.ṣābhi̭r-ṛ॒tunā̭-''di॒tyāḥ | stomḙ saptada॒śe stu॒tam || 88 ||
vai॒rū॒peṇa̭ vi॒śauja̭sā | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || śā॒ra॒dena॒rtunā̭ de॒vāḥ | e॒ka॒vi॒gṃ॒śa ṛ॒bhavaḥ̭ stu॒tam | vai॒rā॒jena̭ śri॒yā śriya᳚m | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || he॒ma॒ntena॒rtunā̭ de॒vāḥ | ma॒ruta̭striṇa॒ve stu॒tam | balḙna॒ śakva̭rī॒-ssahaḥ̭ | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || śai॒śi॒reṇa॒rtunā̭ de॒vāḥ | tra॒ya॒stri॒gṃ॒śḙ 'mṛtagg̭ stu॒tam | sa॒tyena̭ re॒vatīḥ᳚, kṣa॒tram | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || 89 ||
(stomḙ saptada॒śe stu॒tagṃ - saho̭ ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuśca॒tvāri̭ ca) (a. 19)
(va॒sa॒ntena̭ grī॒ṣmeṇa̭ va॒r॒ṣābhiḥ̭ śāra॒dena̭ hema॒ntena̭ śaiśi॒reṇa॒ ṣaṭ )
anuvākaṃ 20 - aindro paśau anūyājānā-mmaitrāvariṇapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hirindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒va-nde॒vama̭vardhayat | gā॒ya॒tri॒yā chanda̭sendri॒yam | teja॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāro̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vīrde॒va-ma̭vardhayann | u॒ṣṇihā॒ chanda̭sendri॒yam | prā॒ṇamindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 90 ||
de॒vī de॒vaṃ-va~̭yo॒dhasa᳚m | u॒ṣe indra̭mavardhatām | a॒nu॒ṣṭubhā॒ chanda̭sendri॒yam | vāca॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī joṣṭrī̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vī de॒vama̭vardhatām | bṛ॒ha॒tyā chanda̭sendri॒yam | śrotra॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 91 ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vī de॒vama̭vardhatām | pa॒ṅktyā chanda̭sendri॒yam | śu॒kramindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vā daivyā॒ hotā̭rā de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vā de॒vama̭vardhatām | tri॒ṣṭubhā॒ chanda̭sendri॒yam | tviṣi॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 92 ||
de॒vī-sti॒sra-sti॒sro de॒vīrva̭yo॒dhasa᳚m | pati॒mindra̭-mavardhayann | jaga̭tyā॒ chanda̭sendri॒yam | bala॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vo narā॒śagṃso̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | vi॒rājā॒ chanda̭sendri॒yam | reta॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 93 ||
de॒vo vana॒spati̭-rde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | dvi॒padā॒ chanda̭sendri॒yam | bhaga॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo (de॒vaṃ) de॒vama̭vardhayat | ka॒kubhā॒ chanda̭sendri॒yam | yaśa॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | ati̭cchandasā॒ chanda̭sendri॒yam | kṣa॒tramindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 94 ||
(vi॒ya॒ntu॒ yaja̭ - vītāṃ॒-ya~ja̭-vītāṃ॒-ya~ja̭-vetu॒ yaja̭-vetu॒ yaja॒ pañca̭ ca) (a. 20)
(de॒va-mba॒r॒hi-rgā̭yatri॒yā tejaḥ̭ | de॒vīrdvāra̭ u॒ṣṇihā᳚ prā॒ṇam | de॒vī de॒vamu॒ṣe a̭nu॒ṣṭubhā॒ vāca᳚m | de॒vī joṣṭrī̭ bṛha॒tyā śrotra᳚m | de॒vī ū॒rjāhṷ̄tī pa॒ṅktyā śu॒kram | de॒vā daivyā॒ hotā̭rā tri॒ṣṭubhā॒ tviṣi᳚m | de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ pati॒-ñjaga̭tyā॒ bala᳚m | de॒vo narā॒śagṃso̭ vi॒rājā॒ retaḥ̭ | de॒vo vana॒spati̭-rdvi॒padā॒ bhaga᳚m | de॒va-mba॒r॒hi-rvāri̭tīnā-ṅka॒kubhā॒ yaśaḥ̭ | de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛdati̭cchandasā kṣa॒tram | ve॒tu॒ vi॒ya॒ntu॒ ca॒tu-rvī̭tā॒meko̭ viyantu ca॒turvḙtu | a॒va॒rdha॒ya॒da॒va॒rdha॒ya॒gg॒ śca॒tura̭vardhatā॒meko̭ 'vardhayagg śca॒tura̭vardhayat |)
(svā॒dvī-ntvā॒ - somaḥ॒ - surā̭vanta॒gṃ॒ - sīsḙna - mi॒tro̭-'si॒ - ya-ddḙvā॒ - hotā̭ yakṣa-thsa॒midhendra॒gṃ॒ - sami̭ddha॒ indra॒ - āca̭rṣaṇi॒prā - de॒va-mba॒r॒hirindragṃ̭ sude॒vagṃ - hotā̭ yakṣa-thsa॒midhā॒-'gnigṃ - sami̭ddho a॒gnira̭śvinā॒ - 'śvinā̭ ha॒viri̭ndri॒yaṃ - de॒va-mba॒r॒hi-ssara̭sva - tyā॒gnima॒ - dyośanto॒ - hotā̭ yakṣadi॒ḍaspa॒de - sami̭ddho a॒gni-ssa॒midhā̭ - vasa॒ntena̭ - de॒va-mba॒r॒hirindraṃ̭-va~yo॒dhasaṃ̭-vi~gṃśa॒tiḥ)
(svā॒dvī-ntvā-' - mī̭ madanta pi॒taraḥ॒ - sāmrā᳚jyāya - pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒ vājya̭ - mu॒ṣāsā॒naktā॒ - bada̭rai॒ - radhā̭tāma॒śvinā̭ - de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ - paṣṭha॒vāha॒-ṅgāṃ - de॒vī de॒vaṃ-va~̭yo॒dhasa॒-ñcatṷrnavatiḥ )
(svā॒dvīntvā̭ - vetu॒ yaja̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe dvitīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे द्वितीयाष्टके षष्ठः प्रपाठकः - सौत्रामणिः कौकिली होत्र-ञ्च
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
अनुवाकं 1 - ग्रहाः
स्वा॒द्वी-न्त्वा᳚ स्वा॒दुना᳚ । ती॒व्रा-न्ती॒व्रेण॑ । अ॒मृता॑-म॒मृते॑न । मधु॑मती॒-म्मधु॑मता । सृ॒जामि॒ सग्ं सोमे॑न । सोमो᳚-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-म्पच्यस्व । सर॑स्वत्यै पच्यस्व । इन्द्रा॑य सु॒त्राम्णे॑ पच्यस्व ॥ परी॒तोषि॑ञ्चता सु॒तम् । सोमो॒ य उ॑त्त॒मग्ं ह॒विः ॥ 1 ॥
द॒ध॒न्वा यो नर्यो॑ अ॒फ्स्व॑न्तरा । सु॒षाव॒ सोम॒मद्रि॑भिः ॥ पु॒नातु॑ ते परि॒स्रुत᳚म् । सोम॒ग्ं॒ सूर्य॑स्य दुहि॒ता । वारे॑ण॒ शश्व॑ता॒ तना᳚ । वा॒युः पू॒तः प॒वित्रे॑ण । प्राङ्ख्सोमो॒ अति॑द्रुतः । इन्द्र॑स्य॒ युज्य॒-स्सखा᳚ ॥ वा॒युः पू॒तः प॒वित्रे॑ण । प्र॒त्यङ्ख्सोमो॒ आति॑द्रुतः ॥ 2 ॥
इन्द्र॑स्य॒ युज्य॒-स्सखा᳚ ॥ ब्रह्म॑ क्ष॒त्र-म्प॑वते॒ तेज॑ इन्द्रि॒यम् । सुर॑या॒ सोमः॑ सु॒त आसु॑तो॒ मदा॑य । शु॒क्रेण॑ देव दे॒वताः᳚ पिपृग्धि । रसे॒नान्नं॒-यँज॑मानाय धेहि ॥ कु॒विद॒ङ्ग यव॑मन्तो॒ यव॑-ञ्चित् । यथा॒ दान्त्य॑नुपू॒र्वं-विँ॒यूय॑ । इ॒हेहै॑षा-ङ्कृणुत॒ भोज॑नानि । ये ब॒र॒ःइषो॒ नमो॑वृक्ति॒-न्न ज॒ग्मुः ॥ उ॒प॒या॒म-गृ॑हीतो-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-न्त्वा॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णामि ॥ 3 ॥
सर॑स्वत्या॒ इन्द्रा॑य सु॒त्राम्णे᳚ ॥ ए॒ष ते॒ योनि॒स्तेज॑से त्वा । वी॒र्या॑य त्वा॒ बला॑य त्वा ॥ तेजो॑-ऽसि॒ तेजो॒ मयि॑ धेहि । वी॒र्य॑मसि वी॒र्य॑-म्मयि॑ धेहि । बल॑मसि॒ बल॒-म्मयि॑ धेहि ॥ नाना॒ हि वा᳚-न्दे॒वहि॑त॒ग्ं॒ सदः॑ कृ॒तम् । मा सग्ंसृ॑क्षाथा-म्पर॒मे व्यो॑मन्न् । सुरा॒ त्वमसि॑ शु॒ष्मिणी॒ सोम॑ ए॒षः । मा मा॑ हिग्ंसी॒-स्स्वां-योँनि॑मावि॒शन्न् ॥ 4 ॥
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्याश्वि॒न-न्तेजः॑ । सा॒र॒स्व॒तं-वीँ॒र्य᳚म् । ऐ॒न्द्र-म्बल᳚म् ॥ ए॒ष ते॒ योनि॒र्मोदा॑य त्वा । आ॒न॒न्दाय॑ त्वा॒ मह॑से त्वा ॥ ओजो॒-ऽस्योजो॒ मयि॑ धेहि । म॒न्युर॑सि म॒न्यु-म्मयि॑ धेहि । महो॑-ऽसि॒ महो॒ मयि॑ धेहि । सहो॑-ऽसि॒ सहो॒ मयि॑ धेहि ॥ या व्या॒घ्रं-विँषू॑चिका । उ॒भौ वृक॑-ञ्च॒ रक्ष॑ति । श्ये॒न-म्प॑त॒त्रिणग्ं॑ सि॒ग्ं॒हम् । सेम-म्पा॒त्वग्ंह॑सः ॥ स॒-म्पृचः॑ स्थ॒ स-म्मा॑ भ॒द्रेण॑ पृङ्क्त । वि॒पृचः॑ स्थ॒ वि मा॑ पा॒प्मना॑ पृङ्क्त ॥ 5 ॥
(ह॒विः - प्र॒त्यङ्ख्सोमो॒ आति॑द्रुतो - गृह्णा - म्यावि॒शन् - विषू॑चिका॒ पञ्च॑ च) (अ. 1)
अनुवाकं 2 - ग्रहोपस्थानम्
सोमो॒ राजा॒-ऽमृतग्ं॑ सु॒तः । ऋ॒जी॒षेणा॑जहान्मृ॒त्युम् । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् । विपानग्ं॑ शु॒क्रमन्ध॑सः । इन्द्र॑स्येन्द्रि॒यम् । इ॒द-म्पयो॒-ऽमृत॒-म्मधु॑ ॥ सोम॑म॒द्भ्यो व्य॑पिबत् । छन्द॑सा ह॒ग्ं॒स-श्शु॑चि॒षत् । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् । अ॒द्भ्यः, क्षी॒रं-व्यँ॑पिबत् ॥ 6 ॥
क्रुङ्ङा᳚ङ्गिर॒सो धि॒या । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् । अन्ना᳚-त्परि॒स्रुतो॒ रस᳚म् । ब्रह्म॑णा॒ व्य॑पिब-त्क्ष॒त्रम् । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् ॥ रेतो॒ मूत्रं॒-विँज॑हाति । योनि॑-म्प्रवि॒शदि॑न्द्रि॒यम् । गर्भो॑ ज॒रायु॒णा-ऽऽवृ॑तः । उल्ब॑-ञ्जहाति॒ जन्म॑ना । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् ॥ 7 ॥
वेदे॑न रू॒पे व्य॑करोत् । स॒ता॒स॒ती प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् ॥ सोमे॑न॒ सोमौ॒ व्य॑पिबत् । सु॒ता॒सु॒तौ प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् । दृ॒ष्ट्वा रू॒पे व्याक॑रोत् । स॒त्या॒नृ॒ते प्र॒जाप॑तिः । अश्र॑द्धा॒-मनृ॒ते-ऽद॑धात् । श्र॒द्धाग्ं स॒त्ये प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् ॥ दृ॒ष्ट्वा प॑रि॒स्रुतो॒ रस᳚म् । शु॒क्रेण॑ शु॒क्रं-व्यँ॑पिबत् । पय॒-स्सोम॑-म्प्र॒जाप॑तिः । ऋ॒तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यम् । विपानग्ं॑ शु॒क्रमन्ध॑सः । इन्द्र॑स्येन्द्रि॒यम् । इ॒द-म्पयो॒-ऽमृत॒-म्मधु॑ ॥ 8 ॥
(अ॒द्भ्यः, क्षी॒रं-व्यँ॑पिब॒ - ज्जन्म॑न॒र्तेन॑ स॒त्यमि॑न्द्रि॒यग्ग् - श्र॒द्धाग्ं स॒त्ये प्र॒जाप॑तिर॒ष्टौ च॑) (अ. 2)
(सोमो॒ राजा॒ विपान॒ग्ं॒ सोम॑म॒द्भ्यो-ऽन्ना॒-द्रेतो॒ मूत्रं॒-वेँदे॑न सतास॒ती सोमे॑न सुतासु॒तौ दृ॒ष्ट्वा रू॒पे दृ॒ष्ट्वा प॑रि॒स्रुतो॒ रसं॒-विँपान॒-न्दश॑ )
अनुवाकं 3 - ग्रहहोमः
सुरा॑वन्त-म्बर्हि॒षदग्ं॑ सु॒वीर᳚म् । य॒ज्ञग्ं हि॑न्वन्ति महि॒षा नमो॑भिः । दधा॑ना॒-स्सोम॑-न्दि॒वि दे॒वता॑सु । मदे॒मेन्द्रं॒-यँज॑माना-स्स्व॒र्काः ॥ यस्ते॒ रस॒-स्सम्भृ॑त॒ ओष॑धीषु । सोम॑स्य॒ शुष्म॒-स्सुर॑या सु॒तस्य॑ । तेन॑ जिन्व॒ यज॑मान॒-म्मदे॑न । सर॑स्वती-म॒श्विना॒-विन्द्र॑-म॒ग्निम् ॥ यम॒श्विना॒ नमु॑चेरासु॒रादधि॑ । सर॑स्व॒त्यस॑नोदिन्द्रि॒याय॑ ॥ 9 ॥
इ॒म-न्तग्ं शु॒क्र-म्मधु॑मन्त॒-मिन्दु᳚म् । सोम॒ग्ं॒ राजा॑नमि॒ह भ॑क्षयामि ॥ यदत्र॑ रि॒प्तग्ं र॒सिनः॑ सु॒तस्य॑ । यदिन्द्रो॒ अपि॑ब॒च्छची॑भिः । अ॒ह-न्तद॑स्य॒ मन॑सा शि॒वेन॑ । सोम॒ग्ं॒ राजा॑नमि॒ह भ॑क्षयामि ॥ पि॒तृभ्यः॑ स्वधा॒विभ्यः॑ स्व॒धा नमः॑ । पि॒ता॒म॒हेभ्यः॑ स्वधा॒विभ्यः॑ स्व॒धा नमः॑ । प्रपि॑तामहेभ्य-स्स्वधा॒विभ्यः॑ स्व॒धा नमः॑ । अक्ष॑-न्पि॒तरः॑ ॥ 10 ॥
अमी॑मदन्त पि॒तरः॑ । अती॑तृपन्त पि॒तरः॑ । अमी॑मृजन्त पि॒तरः॑ । पित॑र॒-श्शुन्ध॑द्ध्वम् ॥ पु॒नन्तु॑ मा पि॒तरः॑ सो॒म्यासः॑ । पु॒नन्तु॑ मा पिताम॒हाः । पु॒नन्तु॒ प्रपि॑तामहाः । प॒वित्रे॑ण श॒तायु॑षा । पु॒नन्तु॑ मा पिताम॒हाः । पु॒नन्तु॒ प्रपि॑तामहाः ॥ 11 ॥
प॒वित्रे॑ण श॒तायु॑षा ॥ विश्व॒मायु॒-र्व्य॑श्नवै । अग्न॒ आयूग्ं॑षि पवस॒ आ सु॒वोर्ज॒मिष॑-ञ्च नः । आ॒रे बा॑धस्व दु॒च्छुना᳚म् ॥ अग्ने॒ पव॑स्व॒ स्वपा॑ अ॒स्मे वर्चः॑ सु॒वीर्य᳚म् । दध॒-त्पोषग्ं॑ र॒यि-म्मयि॑ ॥। पव॑मान॒-स्सुव॒र्जनः॑ । प॒वित्रे॑ण॒ विच॑र्षणिः । यः पोता॒ स पु॑नातु मा ॥ पु॒नन्तु॑ मा देवज॒नाः । पु॒नन्तु॒ मन॑ वो धि॒या । पु॒नन्तु॒ विश्व॑ आ॒यवः॑ ॥। जात॑वेदः प॒वित्र॑वत् । प॒वित्रे॑ण पुनाहि मा । शु॒क्रेण॑ देव॒ दीद्य॑त् । अग्ने॒ क्रत्वा॒ क्रतू॒ग्ं॒रनु॑ ॥ यत्ते॑ प॒वित्र॑-म॒र्चिषि॑ । अग्ने॒ वित॑तमन्त॒रा । ब्रह्म॒ तेन॑ पुनीमहे ॥। उ॒भाभ्या᳚-न्देव सवितः । प॒वित्रे॑ण स॒वेन॑ च । इ॒द-म्ब्रह्म॑ पुनीमहे ॥ वै॒श्व॒दे॒वी पु॑न॒ती दे॒व्यागा᳚त् । यस्यै॑ ब॒ह्वी-स्त॒नुवो॑ वी॒तपृ॑ष्ठाः । तया॒ मद॑न्त-स्सध॒माद्ये॑षु । व॒यग्ग् स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥॥ ये स॑मा॒ना-स्सम॑नसः । पि॒तरो॑ यम॒राज्ये᳚ । तेषां᳚-लोँ॒क-स्स्व॒धा नमः॑ । य॒ज्ञो दे॒वेषु॑ कल्पताम् ॥ 12 ॥
ये स॑जा॒ता-स्सम॑नसः । जी॒वा जी॒वेषु॑ माम॒काः । तेषा॒ग्॒ श्रीर्मयि॑ कल्पताम् । अ॒स्मिल् ँलो॒के श॒तग्ं समाः᳚ ॥ द्वे स्रु॒ती अ॑शृणव-म्पितृ॒णाम् । अ॒ह-न्दे॒वाना॑मु॒त मर्त्या॑नाम् । याभ्या॑मि॒दं-विँश्व॒मेज॒-थ्समे॑ति । यद॑न्त॒रा पि॒तर॑-म्मा॒तर॑-ञ्च ॥ इ॒दग्ं ह॒विः प्र॒जन॑न-म्मे अस्तु । दश॑वीरग्ं स॒र्वग॑णग्ग् स्व॒स्तये᳚ । आ॒त्म॒सनि॑ प्रजा॒सनि॑ । प॒शु॒सन्य॑भय॒सनि॑ लोक॒सनि॑ । अ॒ग्निः प्र॒जा-म्ब॑हु॒ला-म्मे॑ करोतु । अन्न॒-म्पयो॒ रेतो॑ अ॒स्मासु॑ धत्त । रा॒यस्पोष॒-मिष॒मूर्ज॑म॒स्मासु॑ दीधर॒-थ्स्वाहा᳚ ॥ 13 ॥
(इ॒न्द्रि॒याय॑ - पि॒तरः॑ - श॒तायु॑षा पु॒नन्तु॑ मा पिताम॒हाः पु॒नन्तु॒ प्रपि॑तामहाः-कल्पताग्-स्व॒स्तये॒ पञ्च॑ च) (अ. 3)
अनुवाकं 4 - उपहोमाः
सीसे॑न॒ तन्त्र॒-म्मन॑सा मनी॒षिणः॑ । ऊ॒र्णा॒सू॒त्रेण॑ क॒वयो॑ वयन्ति । अ॒श्विना॑ य॒ज्ञग्ं स॑वि॒ता सर॑स्वती । इन्द्र॑स्य रू॒पं-वँरु॑णो भिष॒ज्यन्न् ॥ तद॑स्य रू॒पम॒मृत॒ग्ं॒ शची॑भिः । ति॒स्रो द॑धुर्दे॒वता᳚-स्सग्ंररा॒णाः । लोमा॑नि॒ शष्पै᳚-र्बहु॒धा न तोक्म॑भिः । त्वग॑स्य मा॒ग्ं॒सम॑भव॒न्न ला॒जाः ॥ तद॒श्विना॑ भि॒षजा॑ रु॒द्रव॑र्तनी । सर॑स्वती वयति॒ पेशो॒ अन्त॑रः ॥ 14 ॥
अस्थि॑ म॒ज्जान॒-म्मास॑रैः । का॒रो॒त॒रेण॒ दध॑तो॒ गवा᳚-न्त्व॒चि ॥ सर॑स्वती॒ मन॑सा पेश॒लं-वँसु॑ । नास॑त्याभ्यां-वँयति दर्श॒तं-वँपुः॑ । रस॑-म्परि॒स्रुता॒ न रोहि॑तम् । न॒ग्नहु॒र्धीर॒स्तस॑र॒-न्न वेम॑ ॥ पय॑सा शु॒क्रम॒मृत॑-ञ्ज॒नित्र᳚म् । सुर॑या॒ मूत्रा᳚ज्जनयन्ति॒ रेतः॑ । अपाम॑ति-न्दुर्म॒ति-म्बाध॑मानाः । ऊव॑द्ध्यं॒-वाँतग्ं॑ स॒बुव॒-न्तदा॒रात् ॥ 15 ॥
इन्द्रः॑ सु॒त्रामा॒ हृद॑येन स॒त्यम् । पु॒रो॒डाशे॑न सवि॒ता ज॑जान । यकृ॑-त्क्लो॒मानं॒-वँरु॑णो भिष॒ज्यन्न् । मत॑स्ने वाय॒व्यै᳚र्न मि॑नाति पि॒त्तम् ॥ आ॒न्त्राणि॑ स्था॒ली मधु॒ पिन्व॑माना । गुदा॒ पात्रा॑णि सु॒दुघा॒ न धे॒नुः । श्ये॒नस्य॒ पत्र॒-न्न प्ली॒हा शची॑भिः । आ॒स॒न्दी नाभि॑रु॒दर॒-न्न मा॒ता ॥ कु॒म्भो व॑नि॒ष्ठुर्ज॑नि॒ता शची॑भिः । यस्मि॒न्नग्रे॒ योन्या॒-ङ्गर्भो॑ अ॒न्तः ॥ 16 ॥
प्ला॒शीर्व्य॑क्त-श्श॒तधा॑र॒ उथ्सः॑ । दु॒हे न कु॒म्भीग् स्व॒धा-म्पि॒तृभ्यः॑ ॥ मुख॒ग्ं॒ सद॑स्य॒ शिर॒ इथ्सदे॑न । जि॒ह्वा प॒वित्र॑म॒श्विना॒ सग्ं सर॑स्वती । चप्प॒-न्न पा॒युर्भि॒षग॑स्य॒ वालः॑ । व॒स्तिर्न शेपो॒ हर॑सा तर॒स्वी ॥ अ॒श्विभ्या॒-ञ्चक्षु॑र॒मृत॒-ङ्ग्रहा᳚भ्याम् । छागे॑न॒ तेजो॑ ह॒विषा॑ शृ॒तेन॑ । पक्ष्मा॑णि गो॒धूमैः॒ क्व॑लैरु॒तानि॑ । पेशो॒ न शु॒क्लमसि॑तं-वँसाते ॥ 17 ॥
अवि॒र्न मे॒षो न॒सि वी॒र्या॑य । प्रा॒णस्य॒ पन्था॑ अ॒मृतो॒ ग्रहा᳚भ्याम् । सर॑स्व॒त्युप॒वाकै᳚र्व्या॒नम् । नस्या॑नि ब॒र॒ःइ-र्बद॑रै-र्जजान ॥ इन्द्र॑स्य रू॒पमृ॑ष॒भो बला॑य । कर्णा᳚भ्या॒ग्॒ श्रोत्र॑म॒मृत॒-ङ्ग्रहा᳚भ्याम् । यवा॒ न ब॒र॒ःइ-र्भ्रु॒वि केस॑राणि । क॒र्कन्धु॑ जज्ञे॒ मधु॑ सार॒घ-म्मुखा᳚त् ॥ आ॒त्मन्नु॒पस्थे॒ न वृक॑स्य॒ लोम॑ । मुखे॒ श्मश्रू॑णि॒ न व्या᳚घ्रलो॒मम् ॥ 18 ॥
केशा॒ न शी॒र॒.षन्. यश॑से श्रि॒यै शिखा᳚ । सि॒ग्ं॒हस्य॒ लोम॒ त्विषि॑-रिन्द्रि॒याणि॑ ॥ अङ्गा᳚न्या॒त्मन्-भि॒षजा॒ तद॒श्विना᳚ । आ॒त्मान॒मङ्गै॒-स्सम॑धा॒-थ्सर॑स्वती । इन्द्र॑स्य रू॒पग्ं श॒तमा॑न॒मायुः॑ । च॒न्द्रेण॒ ज्योति॑र॒मृत॒-न्दधा॑ना ॥ सर॑स्वती॒ योन्या॒-ङ्गर्भ॑म॒न्तः । अ॒श्विभ्या॒-म्पत्नी॒ सुकृ॑त-म्बिभर्ति । अ॒पाग्ं रसे॑न॒ वरु॑णो॒ न साम्ना᳚ । इन्द्रग्ग्॑ श्रि॒यै ज॒नय॑न्न॒फ्सु राजा᳚ ॥ तेजः॑ पशू॒नाग्ं ह॒विरि॑न्द्रि॒याव॑त् । प॒रि॒स्रुता॒ पय॑सा सार॒घ-म्मधु॑ । अ॒श्विभ्या᳚-न्दु॒ग्ध-म्भि॒षजा॒ सर॑स्वत्या सुतासु॒ताभ्या᳚म् । अ॒मृत॒-स्सोम॒ इन्दुः॑ ॥ 19 ॥
(अन्त॑र - आ॒रा - द॒न्त--र् व॑साते - व्याघ्रलो॒मग्ं - राजा॑ च॒त्वारि॑ च) (अ. 4)
अनुवाकं 5 - अभिषेकः
मि॒त्रो॑-ऽसि॒ वरु॑णो-ऽसि । सम॒हं-विँश्वै᳚र्दे॒वैः ॥ क्ष॒त्रस्य॒ नाभि॑रसि । क्ष॒त्रस्य॒ योनि॑रसि ॥ स्यो॒नामासी॑द । सु॒षदा॒मासी॑द । मा त्वा॑ हिग्ंसीत् । मा मा॑ हिग्ंसीत् ॥ निष॑साद धृ॒तव्र॑तो॒ वरु॑णः । प॒स्त्या᳚स्वा ॥ 20 ॥
साम्रा᳚ज्याय सु॒क्रतुः॑ ॥ दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे । अ॒श्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚म् । पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्याम् । अ॒श्विनो॒-र्भैष॑ज्येन । तेज॑से ब्रह्मवर्च॒साया॒भिषि॑ञ्चामि ॥ दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे । अ॒श्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚म् । पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्याम् । सर॑स्वत्यै॒ भैष॑ज्येन ॥ 21 ॥
वी॒र्या॑या॒न्नाद्या॑या॒भिषि॑ञ्चामि ॥ दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे । अ॒श्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚म् । पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्याम् । इन्द्र॑स्येन्द्रि॒येण॑ । श्रि॒यै यश॑से॒ बला॑या॒भिषि॑ञ्चामि ॥ को॑-ऽसि कत॒मो॑-ऽसि । कस्मै᳚ त्वा॒ काय॑ त्वा ॥ सुश्लो॒काँ(4) सुम॑ड्ग॒लाँ(4) सत्य॑रा॒जा(3)न् ॥ शिरो॑ मे॒ श्रीः ॥ 22 ॥
यशो॒ मुख᳚म् । त्विषिः॒ केशा᳚श्च॒ श्मश्रू॑णि । राजा॑ मे प्रा॒णो॑-ऽमृत᳚म् । स॒म्राट् चक्षुः॑ । वि॒राट्छ्रोत्र᳚म् । जि॒ह्वा मे॑ भ॒द्रम् । वाम्महः॑ । मनो॑ म॒न्युः । स्व॒राड्भामः॑ । मोदाः᳚ प्रमो॒दा अ॒ङ्गुली॒रङ्गा॑नि ॥ 23 ॥
चि॒त्त-म्मे॒ सहः॑ । बा॒हू मे॒ बल॑मिन्द्रि॒यम् । हस्तौ॑ मे॒ कर्म॑ वी॒र्य᳚म् । आ॒त्मा क्ष॒त्रमुरो॒ मम॑ । पृ॒ष्टीर्मे॑ रा॒ष्ट्रमु॒दर॒मग्ंसौ᳚ । ग्री॒वाश्च॒ श्रोण्यौ᳚ । ऊ॒रू अ॑र॒त्नी जानु॑नी । विशो॒ मे-ऽङ्गा॑नि स॒र्वतः॑ । नाभि॑र्मे चि॒त्तं-विँ॒ज्ञान᳚म् । पा॒युर्मे-ऽप॑चितिर्भ॒सत् ॥ 24 ॥
आ॒न॒न्द॒न॒न्दावा॒ण्डौ मे᳚ । भग॒-स्सौभा᳚ग्य॒-म्पसः॑ ॥ जङ्घा᳚भ्या-म्प॒द्भ्या-न्धर्मो᳚-ऽस्मि । वि॒शि राजा॒ प्रति॑ष्ठितः ॥ प्रति॑ क्ष॒त्रे प्रति॑तिष्ठामि रा॒ष्ट्रे । प्रत्यश्वे॑षु॒ प्रति॑तिष्ठामि॒ गोषु॑ । प्रत्यङ्गे॑षु॒ प्रति॑तिष्ठाम्या॒त्मन्न् । प्रति॑ प्रा॒णेषु॒ प्रति॑तिष्ठामि पु॒ष्टे । प्रति॒ द्यावा॑पृथि॒व्योः । प्रतिति॑ष्ठामि य॒ज्ञे ॥ 25 ॥
त्र॒या दे॒वा एका॑दश । त्र॒य॒स्त्रि॒ग्ं॒शा-स्सु॒राध॑सः । बृह॒स्पति॑ पुरोहिताः । दे॒वस्य॑ सवि॒तु-स्स॒वे । दे॒वा दे॒वैर॑वन्तु मा । प्र॒थ॒मा द्वि॒तीयैः᳚ । द्वि॒तीया᳚स्तृ॒तीयैः᳚ । तृ॒तीया᳚-स्स॒त्येन॑ । स॒त्यं-यँ॒ज्ञेन॑ ।य॒ज्ञो यजु॑र्भिः ॥ 26 ॥
यजूग्ं॑षि॒ साम॑भिः । सामा᳚न्यृ॒ग्भिः । ऋचो॑ या॒ज्या॑भिः । या॒ज्या॑ वषट्का॒रैः । व॒ष॒ट्का॒रा आहु॑तिभिः । आहु॑तयो मे॒ कामा॒न्-थ्सम॑र्धयन्तु ॥ भू-स्स्वाहा᳚ ॥ लोमा॑नि॒ प्रय॑ति॒र्मम॑ । त्वम्म॒ आन॑ति॒राग॑तिः । मा॒ग्ं॒स-म्म॒ उप॑नतिः । व स्वस्थि॑ । म॒ज्जा म॒ आन॑तिः ॥ 27 ॥
(प॒स्त्या᳚स्वा - सर॑स्वत्यै॒ भैष॑ज्येन॒ - श्री - रङ्गा॑नि - भ॒स--द्य॒ज्ञे - य॒ज्ञो यजु॑र्भि॒ - रुप॑नति॒र्द्वे च॑) (अ. 5)
अनुवाकं 6 - अवभृथः
य-द्दे॑वा देव॒हेड॑नम् । देवा॑सश्चकृ॒मा व॒यम् । अ॒ग्निर्मा॒ तस्मा॒देन॑सः । विश्वा᳚-न्मुञ्च॒त्वग्ंह॑सः ॥ यदि॒ दिवा॒ यदि॒ नक्त᳚म् । एनाग्ं॑सि चकृ॒मा व॒यम् । वा॒युर्मा॒ तस्मा॒देन॑सः । विश्वा᳚-न्मुञ्च॒त्वग्ंह॑सः ॥ यदि॒ जाग्र॒-द्यदि॒ स्वप्ने᳚ । एनाग्ं॑सि चकृ॒मा व॒यम् ॥ 28 ॥
सूर्यो॑ मा॒ तस्मा॒देन॑सः । विश्वा᳚-न्मुञ्च॒त्वग्ंह॑सः ॥ यद्ग्रामे॒ यदर॑ण्ये । य-थ्स॒भायां॒-यँदि॑न्द्रि॒ये । यच्छू॒द्रे यद॒र्ये᳚ । एन॑श्चकृ॒मा व॒यम् । यदेक॒स्याधि॒ धर्म॑णि । तस्या॑व॒यज॑नमसि ॥ यदापो॒ अघ्नि॑या॒ वरु॒णेति॒ शपा॑महे । ततो॑ वरुण नो मुञ्च ॥ 29 ॥
अव॑भृथ निचङ्कुण निचे॒रुर॑सि निचङ्कुण । अव॑ दे॒वै-र्दे॒वकृ॑त॒मेनो॑-ऽयाट् । अव॒ मर्त्यै॒र्मर्त्य॑कृतम् । उ॒रोरा नो॑ देव रि॒षस्पा॑हि ॥ सु॒मि॒त्रा न॒ आप॒ ओष॑धय-स्सन्तु । दु॒र्मि॒त्रास्तस्मै॑ भुयासुः । यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॑ । य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मः ॥ द्रु॒प॒दादि॒वे-न्मु॑मुचा॒नः । स्वि॒न्न-स्स्ना॒त्वी मला॑दिव ॥ 30 ॥
पू॒त-म्प॒वित्रे॑णे॒वाज्य᳚म् । आपः॑ शुन्धन्तु॒ मैन॑सः ॥ उद्व॒य-न्तम॑स॒स्परि॑ । पश्य॑न्तो॒ ज्योति॒रुत्त॑रम् । दे॒व-न्दे॑व॒त्रा सूर्य᳚म् । अग॑न्म॒ ज्योति॑रुत्त॒मम् ॥ प्रति॑युतो॒ वरु॑णस्य॒ पाशः॑ । प्रत्य॑स्तो॒ वरु॑णस्य॒ पाशः॑ ॥ एधो᳚-ऽस्येधिषी॒महि॑ । स॒मिद॑सि ॥ 31 ॥
तेजो॑-ऽसि॒ तेजो॒ मयि॑ धेहि ॥ अ॒पो अन्व॑चारिषम् । रसे॑न॒ सम॑सृक्ष्महि । पय॑स्वाग्ं अग्न॒ आ-ऽग॑मम् । त-म्मा॒ सग्ंसृ॑ज॒ वर्च॑सा । प्र॒जया॑ च॒ धने॑न च ॥ स॒माव॑वर्ति पृथि॒वी । समु॒षाः । समु॒ सूर्यः॑ । समु॒ विश्व॑मि॒द-ञ्जग॑त् । वै॒श्वा॒न॒र ज्यो॑ति-र्भूयासम् । वि॒भु-ङ्कामं॒-व्यँ॑श्नवै ॥ भू-स्स्वाहा᳚ ॥ 32 ॥
(स्वप्न॒ एनाग्ं॑सि चकृ॒मा व॒यं - मु॑ञ्च॒ - मला॑दिव - स॒मिद॑सि॒ - जग॒-त्त्रीणि॑ च) (अ. 6)
अनुवाकं 7 - ऐन्द्रे प्रश्नौ प्रयाजानामेकादश मैत्रावरुणप्रैषाः
होता॑ यक्ष-थ्स॒मिधेन्द्र॑-मि॒डस्प॒दे । नाभा॑ पृथि॒व्या अधि॑ । दि॒वो वर्ष्म॒न्-थ्समि॑द्ध्यते । ओजि॑ष्ठश्चर्षणी॒सहान्॑ । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒त्तनू॒नपा॑तम् । ऊ॒तिभि॒-र्जेता॑र॒-मप॑राजितम् । इन्द्र॑-न्दे॒वग्ं सु॑व॒र्विद᳚म् । प॒थिभि॒-र्मधु॑मत्तमैः । नरा॒शग्ंसे॑न॒ तेज॑सा ॥ 33 ॥
वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒दिडा॑भि॒-रिन्द्र॑-मीडि॒तम् । आ॒जुह्वा॑न॒-मम॑र्त्यम् । दे॒वो दे॒वै-स्सवी᳚र्यः । वज्र॑हस्तः पुरन्द॒रः । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-द्ब॒र॒ःइषीन्द्र॑-न्निषद्व॒रम् । वृ॒ष॒भ-न्नर्या॑पसम् । वसु॑भी रु॒द्रैरा॑दि॒त्यैः । स॒युग्भि॑-र्ब॒र॒ःइरा ऽस॑दत् ॥ 34 ॥
वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒दोजो॒ न वी॒र्य᳚म् । सहो॒ द्वार॒ इन्द्र॑मवर्धयन्न् । सु॒प्रा॒य॒णा विश्र॑यन्तामृता॒वृधः॑ । द्वार॒ इन्द्रा॑य मी॒ढुषे᳚ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षदु॒षे इन्द्र॑स्य धे॒नू । सु॒दुघे॑ मा॒तरौ॑ म॒ही । सवा॒तरौ॒ न तेज॑सी । व॒थ्समिन्द्र॑-मवर्धताम् ॥ 35 ॥
वी॒तामाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-द्दैव्या॒ होता॑रा । भि॒षजा॒ सखा॑या । ह॒विषेन्द्र॑-म्भिषज्यतः । क॒वी दे॒वौ प्रचे॑तसौ । इन्द्रा॑य धत्त इन्द्रि॒यम् । वी॒तामाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षत्ति॒स्रो दे॒वीः । त्रय॑स्त्रि॒धात॑वो॒-ऽपसः॑ । इडा॒ सर॑स्वती॒ भार॑ती ॥ 36 ॥
म॒हीन्द्र॑पत्नीर्-ह॒विष्म॑तीः । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒त्त्वष्टा॑र॒-मिन्द्र॑-न्दे॒वम् । भि॒षजग्ं॑ सु॒यज॑-ङ्घृत॒श्रिय᳚म् । पु॒रु॒रूपग्ं॑ सु॒रेत॑स-म्म॒घोनि᳚म् । इन्द्रा॑य॒ त्वष्टा॒ दध॑दिन्द्रि॒याणि॑ । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-द्वन॒स्पति᳚म् । श॒मि॒तारग्ं॑ श॒तक्र॑तुम् । धि॒यो जो॒ष्टार॑-मिन्द्रि॒यम् ॥ 37 ॥
मद्ध्वा॑ सम॒ञ्जन्प॒थिभिः॑ सु॒गेभिः॑ । स्वदा॑ति ह॒व्य-म्मधु॑ना घृ॒तेन॑ । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒दिन्द्र॒ग्ग्॒ स्वाहा-ऽऽज्य॑स्य । स्वाहा॒ मेद॑सः । स्वाहा᳚ स्तो॒काना᳚म् । स्वाहा॒ स्वाहा॑कृतीनाम् । स्वाहा॑ ह॒व्यसू᳚क्तीनाम् । स्वाहा॑ दे॒वाग्ं आ᳚ज्य॒पान् । स्वाहेन्द्रग्ं॑ हो॒त्राज्जु॑षा॒णाः । इन्द्र॒ आज्य॑स्य वियन्तु । होत॒र्यज॑ ॥ 38 ॥
(तेज॑सा-ऽसद-दवर्धतां॒-भार॑ती-न्द्रि॒यं-जु॑षा॒णा द्वे च॑) (अ. 7)
(स॒मिधेन्द्र॒-न्तनू॒नपा॑त॒मिडा॑भि-र्ब॒र्॒हिष्योज॑ उ॒षे दैव्या॑ ति॒स्रस्त्वष्टा॑रं॒-वँन॒स्पति॒मिन्द्र᳚म् । स॒मिधेन्द्र॑-ञ्च॒तुर्वेत्वेको॑ वि॒यन्तु॒ द्विर्वी॒तामेको॑ वि॒यन्तु॒ द्विर्वेत्वेको॑ वि॒यन्तु॒ होत॒र्यज॑ )
अनुवाकं 8 - ऐन्द्रे प्रश्नौ प्रयाजयाज्याः
समि॑द्ध॒ इन्द्र॑ उ॒षसा॒मनी॑के । पु॒रो॒रुचा॑ पूर्व॒कृद्वा॑वृधा॒नः । त्रि॒भिर्दे॒वैस्त्रि॒ग्ं॒शता॒ वज्र॑बाहुः । ज॒घान॑ वृ॒त्रं-विँ दुरो॑ ववार ॥ नरा॒शग्ंसः॒ प्रति॒ शूरो॒ मिमा॑नः । तनू॒नपा॒त्-प्रति॑ य॒ज्ञस्य॒ धाम॑ । गोभि॑-र्व॒पावा॒-न्मधु॑ना सम॒ञ्जन्न् । हिर॑ण्यैश्च॒न्द्री य॑जति॒ प्रचे॑ताः ॥ ई॒डि॒तो दे॒वैर्हरि॑वाग्ं अभि॒ष्टिः । आ॒जुह्वा॑नो ह॒विषा॒ शर्ध॑मानः ॥ 39 ॥
पु॒र॒दं॒रो म॒घवा॒न्॒. वज्र॑बाहुः । आया॑तु य॒ज्ञमुप॑ नो जुषा॒णः ॥ जु॒षा॒णो ब॒र॒ःइर्हरि॑वान्न॒ इन्द्रः॑ । प्रा॒चीनग्ं॑ सीदत्प्र॒दिशा॑ पृथि॒व्याः । उ॒रु॒व्यचाः॒ प्रथ॑मानग्ग् स्यो॒नम् । आ॒दि॒त्यैर॒क्तं-वँसु॑भि-स्स॒जोषाः᳚ ॥ इन्द्र॒-न्दुरः॑ कव॒ष्यो॑ धाव॑मानाः । वृषा॑णं-यँन्तु॒ जन॑य-स्सु॒पत्नीः᳚ । द्वारो॑ दे॒वीर॒भितो॒ विश्र॑यन्ताम् । सु॒वीरा॑ वी॒र-म्प्रथ॑माना॒ महो॑भिः ॥ 40 ॥
उ॒षासा॒ नक्ता॑ बृह॒ती बृ॒हन्त᳚म् । पय॑स्वती सु॒दुघे॒ शूर॒मिन्द्र᳚म् । पेश॑स्वती॒ तन्तु॑ना सं॒व्यँय॑न्ती । दे॒वाना᳚-न्दे॒वं-यँ॑जत-स्सुरु॒क्मे ॥ दैव्या॒ मिमा॑ना॒ मन॑सा पुरु॒त्रा । होता॑रा॒विन्द्र॑-म्प्रथ॒मा सु॒वाचा᳚ । मू॒र्धन्. य॒ज्ञस्य॒ मधु॑ना॒ दधा॑ना । प्रा॒चीन॒-ञ्ज्योति॑र्ह॒विषा॑ वृधातः ॥ ति॒स्रो दे॒वीर्ह॒विषा॒ वर्ध॑मानाः । इन्द्र॑-ञ्जुषा॒णा वृष॑ण॒-न्न पत्नीः᳚ ॥ 41 ॥
अच्छि॑न्न॒-न्तन्तु॒-म्पय॑सा॒ सर॑स्वती । इडा॑ दे॒वी भार॑ती वि॒श्वतू᳚र्तिः ॥ त्वष्टा॒ दध॒दिन्द्रा॑य॒ शुष्म᳚म् । अपा॒को-ऽचि॑ष्टुर्य॒शसे॑ पु॒रूणि॑ । वृषा॒ यज॒न् वृष॑ण॒-म्भूरि॑रेताः । मू॒र्धन्. य॒ज्ञस्य॒ सम॑नक्तु दे॒वान् ॥ वन॒स्पति॒-रव॑सृष्टो॒ न पाशैः᳚ । त्मन्या॑ सम॒ञ्जञ्छ॑मि॒ता न दे॒वः । इन्द्र॑स्य ह॒व्यैर्ज॒ठर॑-म्पृणा॒नः । स्वदा॑ति ह॒व्य-म्मधु॑ना घृ॒तेन॑ ॥ स्तो॒काना॒मिन्दु॒-म्प्रति॒ शूर॒ इन्द्रः॑ । वृ॒षा॒यमा॑णो वृष॒भ-स्तु॑रा॒षाट् । घृ॒त॒प्रुषा॒ मधु॑ना ह॒व्यमु॒न्दन्न् । मू॒र्धन्. य॒ज्ञस्य॑ जुषता॒ग्॒ स्वाहा᳚ ॥ 42 ॥
(शर्ध॑मानो॒ - महो॑भिः॒ - पत्नी᳚--र् घृ॒तेन॑ च॒त्वारि॑ च) (अ. 8)
अनुवाकं 9 - ऐन्द्रे प्रश्नौ वपादीनां-याँज्यानुवाक्याः
आच॑र्षणि॒प्रा वृ॑ष॒भो जना॑नाम् । राजा॑ कृष्टी॒ना-म्पु॑रुहू॒त इन्द्रः॑ । स्तु॒त-श्श्र॑व॒स्यन्नव॒सोप॑म॒द्रिक् । यु॒क्त्वा हरी॒ वृष॒णा ऽऽया᳚ह्य॒र्वाम् ॥, वि॒वेष॒ यन्मा॑ धि॒षणा॑ ज॒जान॒ स्तवै॑ पु॒रा पार्या॒दिन्द्र॒ मह्नः॑ । अग्ंह॑सो॒ यत्र॑ पी॒पर॒द्यथा॑ नो ना॒वेव॒ यान्त॑ मु॒भये॑ हवन्ते ॥॥ तग्ं स॒ध्रीची॑रू॒तयो॒ वृष्णि॑यानि । पौग्ग्स्या॑नि नि॒युतः॑ सश्चु॒रिन्द्र᳚म् । स॒मु॒द्र-न्न सिन्ध॑व उ॒क्थशु॑ष्माः । उ॒रु॒व्यच॑स॒गिंर॒ आवि॑शन्ति ॥॥ स॒त्यमित्तन्न त्वावाग्ं॑ अ॒न्यो अस्ति॑ । इन्द्र॑ दे॒वो न मर्त्यो॒ ज्यायान्॑ । अह॒न्नहि॑-म्परि॒शया॑न॒मर्णः॑ । अवा॑सृजो॒-ऽपो अच्छा॑ समु॒द्रम् ॥ प्रस॑साहिषे पुरुहूत॒ शत्रून्॑ । ज्येष्ठ॑स्ते॒ शुष्म॑ इ॒ह रा॒तिर॑स्तु । इन्द्राभ॑र॒ दक्षि॑णेना॒ वसू॑नि । पति॒-स्सिन्धू॑नामसि रे॒वती॑नाम् ॥ स शेवृ॑ध॒मधि॑धा द्यु॒म्नम॒स्मे । महि॑ क्ष॒त्र-ञ्ज॑ना॒षाडि॑न्द्र॒ तव्य᳚म् । रक्षा॑ च नो म॒घोनः॑ पा॒हि सू॒रीन् । रा॒ये च॑ न-स्स्वप॒त्या इ॒षे धाः᳚ ॥ 43 ॥
(रे॒वती॑ना-ञ्च॒त्वारि॑ च) (अ. 9)
अनुवाकं 10 - ऐन्द्रे प्रश्नौ अनुयाजानामेकादश मैत्रावरुणप्रैषाः
दे॒व-म्ब॒र्॒हिरिन्द्रग्ं॑ सुदे॒व-न्दे॒वैः । वी॒रव॑-थ्स्ती॒र्णं-वेँद्या॑मवर्धयत् । वस्तो᳚र्वृ॒त-म्प्राक्तो᳚र्भृ॒तम् । रा॒या ब॒र्॒हिष्म॒तो-ऽत्य॑गात् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒वीर्द्वार॒ इन्द्रग्ं॑ सङ्घा॒ते । वि॒ड्वीर्याम॑न्नवर्धयन्न् । आ व॒थ्सेन॒ तरु॑णेन कुमा॒रेण॑ च मीवि॒ता अपार्वा॑णम् । रे॒णुक॑काट-न्नुदन्ताम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 44 ॥
दे॒वी उ॒षासा॒ नक्ता᳚ । इन्द्रं॑-यँ॒ज्ञे प्र॑य॒त्य॑ह्वेताम् । दैवी॒र्विशः॒ प्राया॑सिष्टाम् । सुप्री॑ते॒ सुधि॑ते अभूताम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ दे॒वी जोष्ट्री॒ वसु॑धिती । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धताम् । अया᳚व्य॒न्या-ऽघा द्वेषाग्ं॑सि । आ-ऽन्या वा᳚क्षी॒-द्वसु॒ वार्या॑णि । यज॑मानाय शिक्षि॒ते ॥ 45 ॥
व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती॒ दुघे॑ सु॒दुघे᳚ । पय॒सेन्द्र॑मवर्धताम् । इष॒मूर्ज॑म॒न्या ऽवा᳚क्षीत् । सग्धि॒ग्ं॒ सपी॑तिम॒न्या । नवे॑न॒ पूर्व॒-न्दय॑माने । पु॒रा॒णेन॒ नव᳚म् । अधा॑ता॒-मूर्ज॑मू॒र्जाहु॑ती॒ वसु॒ वार्या॑णि । यज॑मानाय शिक्षि॒ते । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ 46 ॥
दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धताम् । ह॒ताघ॑शग्ं सा॒वाभा᳚र्ष्टां॒-वँसु॒ वार्या॑णि । यज॑मानाय शिक्षि॒तौ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ दे॒वीस्ति॒स्रस्ति॒स्रो दे॒वीः । पति॒मिन्द्र॑मवर्धयन्न् । अस्पृ॑क्ष॒द्भार॑ती॒ दिव᳚म् । रु॒द्रैर्य॒ज्ञग्ं सर॑स्वती । इडा॒ वसु॑मती गृ॒हान् ॥ 47 ॥
व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒व इन्द्रो॒ नरा॒शग्ंसः॑ । त्रि॒व॒रू॒थ-स्त्रि॑वन्धु॒रः । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धयत् । श॒तेन॑ शितिपृ॒ष्ठाना॒माहि॑तः । स॒हस्रे॑ण॒ प्रव॑र्तते । मि॒त्रावरु॒णेद॑स्य हो॒त्रमर्ह॑तः । बृह॒स्पतिः॑ स्तो॒त्रम् । अ॒श्विना-ऽऽद्ध्व॑र्यवम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ 48 ॥
दे॒व इन्द्रो॒ वन॒स्पतिः॑ । हिर॑ण्यपर्णो॒ मधु॑शाख-स्सुपिप्प॒लः । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धयत् । दिव॒मग्रे॑णाप्रात् । आ-ऽन्तरि॑क्ष-म्पृथि॒वीम॑दृग्ंहीत् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒व-म्ब॒र॒ःइर्वारि॑तीनाम् । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धयत् । स्वा॒स॒स्थ-मिन्द्रे॒णास॑न्नम् । अ॒न्या ब॒र्॒हीग्ष्य॒भ्य॑भूत् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृत् । दे॒वमिन्द्र॑मवर्धयत् । स्वि॑ष्ट-ङ्कु॒र्वन्-थ्स्वि॑ष्ट॒कृत् । स्वि॑ष्टम॒द्य क॑रोतु नः । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यजे॑ ॥ 49 ॥
(वि॒य॒न्तु॒ यज॑ - शिक्षि॒ते - शि॑क्षि॒ते व॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑-गृ॒हान्.-वे॑तु॒ यजा॑-भू॒-थ्षट्च॑) (अ. 10)
दे॒व-म्ब॒र्॒हि-र्दे॒वीर्द्वारो॑ दे॒वी उ॒षासा॒ नक्ता॑ दे॒वी जोष्ट्री॑ दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा शिक्षि॒तौ दे॒वीस्ति॒स्रस्ति॒स्रो दे॒वीः पति॑-न्दे॒व इन्द्रो॒ नरा॒शग्ंसो॑ दे॒व इन्द्रो॒ वन॒स्पति॑-र्दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीना-न्दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृ-द्दे॒वम् । वे॒तु॒ वि॒य॒न्तु॒ च॒तुर्वी॑ता॒मेको॑ वियन्तु च॒तुर्वे॑तु । अ॒व॒र्ध॒य॒द॒व॒र्ध॒य॒-न्त्रिर॑वर्धता॒मेको॑ ऽवर्धयग्ग् श्च॒तुर॑वर्धयत् । वस्तो॒रा व॒थ्सेन॒ दैवी॒रया॒वीषग्ं॑ ह॒तास्पृ॑क्षच्छ॒तेन॒ दिव॒मिन्द्रग्ग्॑ स्वास॒स्थग्ग् स्वि॑ष्टम् । शिक्षि॒ते शि॑क्षि॒ते शि॑क्षि॒तौ ।
अनुवाकं 11 - पशुत्रये प्रय जार्था मैत्रावरुणप्रैषाः
होता॑ यक्ष-थ्स॒मिधा॒-ऽग्नि-मि॒डस्प॒दे । अ॒श्विनेन्द्र॒ग्ं॒ सर॑स्वतीम् । अ॒जो धू॒म्रो न गो॒धूमैः॒ क्व॑लैर्भेष॒जम् । मधु॒ शष्पै॒र्न तेज॑ इन्द्रि॒यम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒त्तनू॒नपा॒-थ्सर॑स्वती । अवि॑र्मे॒षो न भे॑ष॒जम् । प॒था मधु॑म॒ता ऽऽभ॑रन्न् । अ॒श्विनेन्द्रा॑य वी॒र्य᳚म् ॥ 50 ॥
बद॑रैरुप॒वाका॑भि-र्भेष॒ज-न्तोक्म॑भिः । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒न्नरा॒शग्ंस॒न-न्न॒ग्नहु᳚म् । पति॒ग्ं॒ सुरा॑यै भेष॒जम् । मे॒ष-स्सर॑स्वती भि॒षक् । रथो॒ न च॒न्द्र्य॑श्विनो᳚र्व॒पा इन्द्र॑स्य वी॒र्य᳚म् । बद॑रैरुप॒वाका॑भि-र्भेष॒ज-न्तोक्म॑भिः । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ 51 ॥
होता॑ यक्षदि॒डेडि॒त आ॒जुह्वा॑न॒-स्सर॑स्वतीम् । इन्द्र॒-म्बले॑न व॒र्धयन्न्॑ । ऋ॒ष॒भेण॒ गवे᳚न्द्रि॒यम् । अ॒श्विनेन्द्रा॑य वी॒र्य᳚म् । यवैः᳚ क॒र्कन्धु॑भिः । मधु॑ ला॒जैर्न मास॑रम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-द्ब॒र॒ःइ-स्सु॒ष्टरी॒मो-ऽर्ण॑म्रदाः । भि॒षन्नास॑त्या ॥ 52 ॥
भि॒षजा॒-ऽश्विना-ऽश्वा॒ शिशु॑मती । भि॒षग्धे॒नु-स्सर॑स्वती । भि॒षग्दु॒ह इन्द्रा॑य भेष॒जम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒द्दुरो॒ दिशः॑ । क॒व॒ष्यो॑ न व्यच॑स्वतीः । अ॒श्विभ्या॒-न्न दुरो॒ दिशः॑ । इन्द्रो॒ न रोद॑सी॒ दुघे᳚ । दु॒हे कामा॒न्-थ्सर॑स्वती ॥ 53 ॥
अ॒श्विनेन्द्रा॑य भेष॒जम् । शु॒क्र-न्न ज्योति॑रिन्द्रि॒यम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-थ्सु॒पेश॑सो॒षे नक्त॒-न्दिवा᳚ । अ॒श्विना॑ सञ्जाना॒ने । सम॑ञ्जाते॒ सर॑स्वत्या । त्विषि॒मिन्द्रे॒ न भे॑ष॒जम् । श्ये॒नो न रज॑सा हृ॒दा । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ ॥ 54 ॥
वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒द्दैव्या॒ होता॑रा भि॒षजा॒-ऽश्विना᳚ । इन्द्र॒-न्न जागृ॑वी॒ दिवा॒ नक्त॒-न्न भे॑ष॒जैः । शूष॒ग्ं॒ सर॑स्वती भि॒षक् । सीसे॑न दुह इन्द्रि॒यम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-त्ति॒स्रो दे॒वीर्न भे॑ष॒जम् । त्रय॑स्त्रि॒धात॑वो॒-ऽपसः॑ । रू॒पमिन्द्रे॑ हिर॒ण्यय᳚म् ॥ 55 ॥
अ॒श्विनेडा॒ न भार॑ती । वा॒चा सर॑स्वती । मह॒ इन्द्रा॑य दधुरिन्द्रि॒यम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒त्त्वष्टा॑र॒-मिन्द्र॑म॒श्विना᳚ । भि॒षज॒-न्न सर॑स्वतीम् । ओजो॒ न जू॒तिरि॑न्द्रि॒यम् । वृको॒ न र॑भ॒सो भि॒षक् । यश॒-स्सुर॑या भेष॒जम् ॥ 56 ॥
श्रि॒या न मास॑रम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-द्वन॒स्पति᳚म् । श॒मि॒तारग्ं॑ श॒तक्र॑तुम् । भी॒म-न्न म॒न्युग्ं राजा॑नं-व्याँ॒घ्र-न्नम॑सा॒-ऽश्विना॒ भाम᳚म् । सर॑स्वती भि॒षक् । इन्द्रा॑य दुह इन्द्रि॒यम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ 57 ॥
होता॑ यक्षद॒ग्निग्ग् स्वाहा-ऽऽज्य॑स्य स्तो॒काना᳚म् । स्वाहा॒ मेद॑सा॒-म्पृथ॑क् । स्वाहा॒ छाग॑म॒श्विभ्या᳚म् । स्वाहा॑ मे॒षग्ं सर॑स्वत्यै । स्वाहा॑र्ष॒भ-मिन्द्रा॑य सि॒ग्ं॒हाय॒ सह॑सेन्द्रि॒यम् । स्वाहा॒-ऽग्नि-न्न भे॑ष॒जम् । स्वाहा॒ सोम॑मिन्द्रि॒यम् । स्वाहेन्द्रग्ं॑ सु॒त्रामा॑णग्ं सवि॒तारं॒-वँरु॑ण-म्भि॒षजा॒-म्पति᳚म् । स्वाहा॒ वन॒स्पति॑-म्प्रि॒य-म्पाथो॒ न भे॑ष॒जम् । स्वाहा॑ दे॒वाग्ं आ᳚ज्य॒पान् ॥ 58 ॥
स्वाहा॒-ऽग्निग्ं हो॒त्राज्जु॑षा॒णो अ॒ग्नि-र्भे॑ष॒जम् । पय॒-स्सोमः॑ परि॒स्रुता॑ घृ॒त-म्मधु॑ । वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षद॒श्विना॒ सर॑स्वती॒मिन्द्रग्ं॑ सु॒त्रामा॑णम् । इ॒मे सोमा᳚-स्सु॒रामा॑णः । छागै॒र्न मे॒षैर्-ऋ॑ष॒भै-स्सु॒ताः । शष्पै॒र्न तोक्म॑भिः । ला॒जैर्मह॑स्वन्तः । मदा॒ मास॑रेण॒ परि॑ष्कृताः । शु॒क्राः पय॑स्वन्तो॒-ऽमृताः᳚ । प्रस्थि॑ता वो मधु॒श्चुतः॑ । तान॒श्विना॒ सर॑स्व॒तीन्द्रः॑ सु॒त्रामा॑ वृत्र॒हा । जु॒षन्ताग्ं॑ सौ॒म्य-म्मधु॑ । पिब॑न्तु॒ मद॑न्तु वि॒यन्तु॒ सोम᳚म् । होत॒र्यज॑ ॥ 59 ॥
(वी॒र्यं - ँवि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॒ - नास॑त्या॒ - सर॑स्वती॒ - मधु॑ - हिर॒ण्ययं॑ - भेष॒जं - ँवि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यजा᳚ - ज्य॒पा - न॒मृताः॒ पञ्च॑ च) (अ. 11)
स॒मिधा॒-ऽग्निग्ं षट् । तनू॒नपा᳚-थ्स॒प्त । नरा॒शग्ंस॒मृषिः॑ । इ॒डेडि॒तो यवै॑र॒ष्टौ । ब॒र्॒हि-स्स॒प्त । दुरो॒-ऽश्विना॑ शु॒क्रन्नव॑ । सु॒पेश॑सो॒षे नक्त॒मृषिः॑। दैव्या॒ होता॑रा॒ सीसे॑न॒ रसः॑ । ति॒स्रस्त्वष्टा॑रम॒ष्टाव॑ष्टौ । वन॒स्पति॒मृषिः॑ । अ॒ग्नि-न्त्रयो॑दश । अ॒श्विना॒ द्वाद॑श॒ त्रयो॑दश । स॒मिधा॒-ऽग्नि-म्बद॑रै॒-र्बद॑रै॒-र्यवै॑र॒श्विना॒ त्विषि॑म॒श्विना॒ न भे॑ष॒जग्ं रू॒पम॒श्विना॑ भी॒म-म्भाम᳚म् ।
अनुवाकं 12 - पशुत्रये प्रयाजयाज्या आप्रियः
समि॑द्धो अ॒ग्निर॑श्विना । त॒प्तो घ॒र्मो वि॒राट्-थ्सु॒तः । दु॒हे धे॒नु-स्सर॑स्वती । सोमग्ं॑ शु॒क्रमि॒हेन्द्रि॒यम् ॥ त॒नू॒पा भि॒षजा॑ सु॒ते । अ॒श्विनो॒भा सर॑स्वती । मद्ध्वा॒ रजाग्ं॑सीन्द्रि॒यम् । इन्द्रा॑य प॒थिभि॑-र्वहान् ॥ इन्द्रा॒येन्दु॒ग्ं॒ सर॑स्वती । नरा॒शग्ंसे॑न न॒ग्नहुः॑ ॥ 60 ॥
अधा॑ताम॒श्विना॒ मधु॑ । भे॒ष॒ज-म्भि॒षजा॑ सु॒ते ॥ आ॒जुह्वा॑ना॒ सर॑स्वती । इन्द्रा॑येन्द्रि॒याणि॑ वी॒र्य᳚म् । इडा॑भिरश्विना॒विष᳚म् । समूर्ज॒ग्ं॒ सग्ं र॒यि-न्द॑धुः ॥ अश्वि॑ना॒ नमु॑चे-स्सु॒तम् । सोमग्ं॑ शु॒क्र-म्प॑रि॒स्रुता᳚ । सर॑स्वती॒ तमाभ॑रत् । ब॒र्॒हिषेन्द्रा॑य॒ पात॑वे ॥ 61 ॥
क॒व॒ष्यो॑ न व्यच॑स्वतीः । अ॒श्विभ्या॒-न्न दुरो॒ दिशः॑ । इन्द्रो॒ न रोद॑सी॒ दुघे᳚ । दु॒हे कामा॒न्-थ्सर॑स्वती ॥ उ॒षासा॒ नक्त॑मश्विना । दिवेन्द्रग्ं॑ सा॒यमि॑न्द्रि॒यैः । स॒जा॒न्ना॒ने सु॒पेश॑सा । सम॑ञ्जाते॒ सर॑स्वत्या ॥ पा॒त-न्नो॑ अश्विना॒ दिवा᳚ । पा॒हि नक्तग्ं॑ सरस्वति ॥ 62 ॥
दैव्या॑ होतारा भिषजा । पा॒तमिन्द्र॒ग्ं॒ सचा॑ सु॒ते ॥ ति॒स्रस्त्रे॒धा सर॑स्वती । अ॒श्विना॒ भार॒तीडा᳚ । ती॒व्र-म्प॑रि॒स्रुता॒ सोम᳚म् । इन्द्रा॑य सुषवु॒र्मद᳚म् ॥ अश्वि॑ना भेष॒ज-म्मधु॑ । भे॒ष॒ज-न्न॒-स्सर॑स्वती । इन्द्रे॒ त्वष्टा॒ यश॒-श्श्रिय᳚म् । रू॒पग्ं रू॑पमधु-स्सु॒ते ॥ ऋ॒तु॒थेन्द्रो॒ वन॒स्पतिः॑ । श॒श॒मा॒नः प॑रि॒स्रुता᳚ । की॒लाल॑म॒श्विभ्या॒-म्मधु॑ । दु॒हे धे॒नु-स्सर॑स्वती ॥ गोभि॒र्न सोम॑मश्विना । मास॑रेण परि॒ष्कृता᳚ । सम॑धाता॒ग्ं॒ सर॑स्वत्या । स्वाहेन्द्रे॑ सु॒त-म्मधु॑ ॥ 63 ॥
(न॒ग्नहुः॒ - पात॑वे - सरस्व - त्यधु-स्सु॒ते᳚-ऽष्टौ च॑) (अ. 12)
अनुवाकं 13 - पशुत्रये वपादीनां-याँज्यानुवाक्याः
अ॒श्विना॑ ह॒विरि॑न्द्रि॒यम् । नमु॑चेर्धि॒या सर॑स्वती । आ शु॒क्रमा॑सु॒राद्व॒सु । म॒घमिन्द्रा॑य जभ्रिरे ॥ यम॒श्विना॒ सर॑स्वती । ह॒विषेन्द्र॒-मव॑र्धयन्न् । स बि॑भेद ब॒लं (व॒लं) म॒घम् । नमु॑चावासु॒रे सचा᳚ । तमिन्द्र॑-म्प॒शव॒-स्सचा᳚ ॥ अ॒श्विनो॒भा सर॑स्वती ॥ 64 ॥
दधा॑ना अ॒भ्य॑नूषत । ह॒विषा॑ य॒ज्ञमि॑न्द्रि॒यम् ॥ य इन्द्र॑ इन्द्रि॒य-न्द॒धुः । स॒वि॒ता वरु॑णो॒ भगः॑ । स सु॒त्रामा॑ ह॒विष्प॑तिः । यज॑मानाय सश्चत ॥ स॒वि॒ता वरु॑णो॒ दध॑त् । यज॑मानाय दा॒शुषे᳚ । आद॑त्त॒ नमु॑चे॒र्वसु॑ । सु॒त्रामा॒ बल॑मिन्द्रि॒यम् ॥ 65 ॥
वरु॑णः, क्ष॒त्रमि॑न्द्रि॒यम् । भगे॑न सवि॒ता श्रिय᳚म् । सु॒त्रामा॒ यश॑सा॒ बल᳚म् । दधा॑ना य॒ज्ञमा॑शत ॥ अश्वि॑ना॒ गोभि॑रिन्द्रि॒यम् । अश्वे॑भि-र्वी॒र्य॑-म्बल᳚म् । ह॒विषेन्द्र॒ग्ं॒ सर॑स्वती । यज॑मान-मवर्धयन्न् ॥ ता नास॑त्या सु॒पेश॑सा । हिर॑ण्यवर्तनी॒ नरा᳚ । सर॑स्वती ह॒विष्म॑ती । इन्द्र॒ कम॑र्सु नो-ऽवत ॥ ता भि॒षजा॑ सु॒कर्म॑णा । सा सु॒दुघा॒ सर॑स्वती । स वृ॑त्र॒हा श॒तक्र॑तुः । इन्द्रा॑य दधुरिन्द्रि॒यम् ॥ 66 ॥
(उ॒भा सर॑स्वती॒ - बल॑मिन्द्रि॒यं - नरा॒ षट्च॑) (अ. 13)
अनुवाकं 14 - पशुत्रये अनूयाजप्रैषाः
दे॒व-म्ब॒र्॒हि-स्सर॑स्वती । सु॒दे॒वमिन्द्रे॑ अ॒श्विना᳚ । तेजो॒ न चक्षु॑र॒क्ष्योः । ब॒र्॒हिषा॑ दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वीर्द्वारो॑ अ॒श्विना᳚ । भि॒षजेन्द्रे॒ सर॑स्वती । प्रा॒ण-न्न वी॒र्य॑-न्न॒सि । द्वारो॑ दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 67 ॥
दे॒वी उ॒षासा॑व॒श्विना᳚ । भि॒षजेन्द्रे॒ सर॑स्वती । बल॒-न्न वाच॑मा॒स्ये᳚ । उ॒षाभ्या᳚-न्दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वी जोष्ट्री॑ अ॒श्विना᳚ । सु॒त्रामेन्द्रे॒ सर॑स्वती । श्रोत्र॒-न्न कर्ण॑यो॒र्यशः॑ । जोष्ट्री᳚भ्या-न्दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 68 ॥
दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती॒ दुघे॑ सु॒दुघे᳚ । पय॒सेन्द्र॒ग्ं॒ सर॑स्वत्य॒श्विना॑ भि॒षजा॑-ऽवत । शु॒क्र-न्न ज्योति॒-स्स्तन॑यो॒राहु॑ती धत्त इन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वा दे॒वाना᳚-म्भि॒षजा᳚ । होता॑रा॒विन्द्र॑-म॒श्विना᳚ । व॒ष॒ट्का॒रै-स्सर॑स्वती । त्विषि॒-न्न हृद॑ये म॒तिम् । होतृ॑भ्या-न्दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 69 ॥
दे॒वी-स्ति॒स्र-स्ति॒स्रो दे॒वीः । सर॑स्वत्य॒श्विना॒ भार॒तीडा᳚ । शूष॒-न्न मद्ध्ये॒ नाभ्या᳚म् । इन्द्रा॑य दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒व इन्द्रो॒ नरा॒शग्ंसः॑ । त्रि॒व॒रू॒थ-स्सर॑स्वत्या॒ ऽश्विभ्या॑मीयते॒ रथः॑ । रेतो॒ न रू॒पम॒मृत॑-ञ्ज॒नित्र᳚म् । इन्द्रा॑य॒ त्वष्टा॒ दध॑दिन्द्रि॒याणि॑ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 70 ॥
दे॒व इन्द्रो॒ वन॒स्पतिः॑ । हिर॑ण्यपर्णो अ॒श्विभ्या᳚म् । सर॑स्वत्या-स्सुपिप्प॒लः । इन्द्रा॑य पच्यते॒ मधु॑ । ओजो॒ न जू॒तिमृ॑ष॒भो न भाम᳚म् । वन॒स्पति॑र्नो॒ दध॑दिन्द्रि॒याणि॑ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीनाम् । अ॒द्ध्व॒रे स्ती॒र्णम॒श्विभ्या᳚म् । ऊर्ण॑म्रदा॒-स्सर॑स्वत्याः ॥ 71 ॥
स्यो॒नमि॑न्द्र ते॒ सदः॑ । ई॒शायै॑ म॒न्युग्ं राजा॑न-म्ब॒र्॒हिषा॑ दधुरिन्द्रि॒यम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृत् । दे॒वान्.य॑क्ष-द्यथाय॒थम् । होता॑रा॒-विन्द्र॑म॒श्विना᳚ । वा॒चा वाच॒ग्ं॒ सर॑स्वतीम् । अ॒ग्निग्ं सोमग्ग्॑ स्विष्ट॒कृत् । स्वि॑ष्ट॒ इन्द्रः॑ सु॒त्रामा॑ सवि॒ता वरु॑णो भि॒षक् । इ॒ष्टो दे॒वो वन॒स्पतिः॑ । स्वि॑ष्टा दे॒वा आ᳚ज्य॒पाः । इ॒ष्टो अ॒ग्निर॒ग्निना᳚ । होता॑ हो॒त्रे स्वि॑ष्ट॒कृत् । यशो॒ न दध॑दिन्द्रि॒यम् । ऊर्ज॒मप॑चितिग्ग् स्व॒धाम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 72 ॥
(द्वारो॑ दधुरिन्द्रि॒यं-वँ॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॒ - जोष्ट्री᳚भ्या-न्दधुरिन्द्रि॒यं-वँ॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॒ -होतृ॑भ्या-न्दधुरिन्द्रि॒यं-वँ॑सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यजे᳚ - न्द्रि॒याणि॑ वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॒ - सर॑स्वत्या॒ - वन॒स्पति॒-ष्षट्च॑) (अ. 14)
(दे॒व-म्ब॒र्॒हि-र्दे॒वी-र्द्वारो॑ दे॒वी उ॒षासा॑व॒श्विना॑ दे॒वी जोष्ट्र॑ दे॒वी ऊ॒र्जाहू॑ती दे॒वा दे॒वाना᳚-म्भि॒षजा॑ वषट्का॒रै-र्दे॒वीस्तिस्रस्ति॒स्रो दे॒वी-स्सर॑स्वती दे॒व इन्द्रो॒ नरा॒शग्ंसो॑ दे॒व इन्द्रो॒ वन॒स्पति॑र्दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीना-न्दे॒वोअ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृ-द्दे॒वान्) ।
(स॒मिधा॒-ऽग्नि-न्दे॒व-म्ब॒र्॒हि-स्सर॑स्वत्या॒श्विना॒ सर्वं॑-विँयन्तु । द्वार॑स्ति॒स्र-स्संर्व॑ वियन्तु । अ॒ज इन्द्र॒मोजो॒-ऽग्नि-म्पर॒-स्सर॑स्वतीम् । नक्त॒म्पूर्व॒-स्सर॑स्वति । अ॒न्यत्र॒ सर॑स्वति । भि॒ष-क्पूर्व॑-न्दुह इन्द्रि॒यम् । अ॒न्यत्र॑ दधुरिन्द्रि॒यम् । सौ॒त्रा॒म॒ण्याग्ं सु॑तासु॒ती । अ॒ञ्जन्त्य॒यं-यँज॑मानः)
अनुवाकं 15 - सूक्तवाकप्रैषः
अ॒ग्निम॒द्य होता॑रमवृणीत । अ॒यग्ं सु॑तासु॒ती यज॑मानः । पच॑-न्प॒क्तीः । पच॑-न्पुरो॒डाशान्॑ । गृ॒ह्ण-न्ग्रहान्॑ । ब॒द्ध्नन्न॒श्विभ्या॒-ञ्छाग॒ग्ं॒ सर॑स्वत्या॒ इन्द्रा॑य । ब॒द्ध्नन्-थ्सर॑स्वत्यै मे॒षमिन्द्रा॑या॒श्विभ्या᳚म् । ब॒द्ध्नन्निन्द्रा॑यर्ष॒भ-म॒श्विभ्या॒ग्ं॒ सर॑स्वत्यै । सू॒प॒स्था अ॒द्य दे॒वो वन॒स्पति॑रभवत् । अ॒श्विभ्या॒-ञ्छागे॑न॒ सर॑स्वत्या॒ इन्द्रा॑य ॥ 73 ॥
सर॑स्वत्यै मे॒षेणेन्द्रा॑या॒श्विभ्या᳚म् । इन्द्रा॑यर्ष॒भेणा॒श्विभ्या॒ग्ं॒ सर॑स्वत्यै । अक्ष॒ग्ग्॒स्तान्मे॑द॒स्तः प्रति॑ पच॒ता-ऽग्र॑भीषुः । अवी॑वृधन्त॒ ग्रहैः᳚ । अपा॑ताम॒श्विना॒ सर॑स्व॒तीन्द्रः॑ सु॒त्रामा॑ वृत्र॒हा । सोमा᳚न्-थ्सु॒राम्णः॑ । उपो॑ उक्थाम॒दा-श्श्रौ॒द्विमदा॑ अदन्न् । अवी॑वृध-न्ताङ्गू॒षैः । त्वाम॒द्यर्ष॑ आर्षेयर्षीणा-न्नपादवृणीत । अ॒यग्ं सु॑तासु॒ती यज॑मानः । ब॒हुभ्य॒ आसङ्ग॑तेभ्यः । ए॒ष मे॑ दे॒वेषु॒ वसु॒ वार्या य॑क्ष्यत॒ इति॑ । ता या दे॒वा दे॑व॒दाना॒न्यदुः॑ । तान्य॑स्मा॒ आ च॒ शास्व॑ । आ च॑ गुरस्व । इ॒षि॒तश्च॑ होत॒रसि॑ भद्र॒वाच्या॑य॒ प्रेषि॑तो॒ मानु॑षः । सू॒क्त॒वा॒काय॑ सू॒क्ता ब्रू॑हि ॥ 74 ॥
(इन्द्रा॑य॒ - यज॑मान-स्स॒प्त च॑) (अ. 15)
अनुवाकं 16 - पितृयज्ञयाज्यानुवाक्याः
उ॒शन्त॑स्त्वा हवामह उ॒शन्त॒-स्समि॑धीमहि । उ॒शन्नु॑श॒त आ व॑ह पि॒तॄन् ह॒विषे॒ अत्त॑वे ॥, आ नो॑ अग्ने सुके॒तुना᳚ । र॒यिं-विँ॒श्वायु॑पोषसम् । मा॒र्डी॒क-न्धे॑हि जी॒वसे᳚ ॥। त्वग्ं सो॑म म॒हे भग᳚म् । त्वं-यूँन॑ ऋताय॒ते । दक्ष॑-न्दधासि जी॒वसे᳚ ॥,त्वग्ं सो॑म॒ प्रचि॑कितो मनी॒षा त्वग्ं रजि॑ष्ठ॒मनु॑ नेषि॒ पन्था᳚म् । तव॒ प्रणी॑ती पि॒तरो॑ न इन्दो दे॒वेषु॒ रत्न॑म भजन्त॒ धीराः᳚ ॥। त्वया॒ हि नः॑ पि॒तरः॑ सोम॒ पूर्वे॒ कर्मा॑णि च॒क्रुः प॑वमान॒ धीराः᳚ । व॒न्वन्नवा॑तः परि॒धीग्ं रपो᳚र्णु वी॒रेभि॒रश्वै᳚र्म॒घवा॑ भवा नः ॥, त्वग्ं सो॑म पि॒तृभिः॑ संविँदा॒नो-ऽनु॒ द्यावा॑पृथि॒वी आ त॑तन्थ । तस्मै॑ त इन्दो ह॒विषा॑ विधेम व॒यग्ग् स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥ । बर्हि॑षदः पितर ऊ॒त्य॑र्वागि॒मा वो॑ ह॒व्या च॑कृमा जु॒षध्व᳚म् । त आ ग॒ता-ऽव॑सा॒ श-न्त॑मे॒नाथा॒स्मभ्य॒ग्ं॒ शं-योँर॑र॒पो द॑धात ॥, आ-ऽह-म्पि॒तॄन्-थ्सु॑वि॒दत्राग्ं॑ अविथ्सि॒ नपा॑त-ञ्च वि॒क्रम॑ण-ञ्च॒ विष्णोः᳚ । ब॒र्हि॒षदो॒ ये स्व॒धया॑ सु॒तस्य॒ भज॑न्त पि॒त्वस्त इ॒हा-ऽऽ ग॑मिष्ठाः ॥ । उप॑हूताः पि॒तरः॑ सो॒म्यासो॑ बर्हि॒ष्ये॑षु नि॒धिषु॑ प्रि॒येषु॑ । त आ ग॑मन्तु॒ त इ॒ह श्रु॑व॒न्त्वधि॑ ब्रुवन्तु॒ ते अ॑वन्त्व॒स्मान् ॥, अग्नि॑ष्वात्ताः पितर॒ एह ग॑च्छत॒ सदः॑ सद-स्सदत सुप्रणीतयः । अ॒त्ता ह॒वीग्ंषि॒ प्रय॑तानि ब॒र्॒हिष्यथा॑ र॒यिग्ं सर्व॑वीर-न्दधातन ॥ ॥ अ॒ग्नि॒ष्वा॒त्तानृ॑तु॒मतो॑ हवामहे । नरा॒शग्ंसे॑ सोमपी॒थं-यँ आ॒शुः । ते नो॒ अर्व॑न्त-स्सु॒हवा॑ भवन्तु । श-न्नो॑ भवन्तु द्वि॒पदे॒ श-ञ्चतु॑ष्पदे ॥ ये अ॑ग्निष्वा॒त्ता ये-ऽन॑ग्निष्वात्ताः ॥ 75 ॥
अ॒ग्ं॒हो॒मुचः॑ पि॒तरः॑ सो॒म्यासः॑ । परे-ऽव॑रे॒-ऽमृता॑सो॒ भव॑न्तः । अधि॑ब्रुवन्तु॒ ते अ॑वन्त्व॒स्मान् ॥ वा॒न्या॑यै दु॒ग्धे जु॒षमा॑णाः कर॒म्भम् । उ॒दीरा॑णा॒ अव॑रे॒ परे॑ च । अ॒ग्नि॒ष्वा॒त्ता ऋ॒तुभिः॑ संविँदा॒नाः । इन्द्र॑वन्तो ह॒विरि॒द-ञ्जु॑षन्ताम् ॥ यद॑ग्ने कव्यवाहन पि॒तॄन् यक्ष्यृ॑ता॒वृधः॑ । प्र च॑ ह॒व्यानि॑ वक्ष्यसि दे॒वेभ्य॑श्च पि॒तृभ्य॒ आ ॥, त्वम॑ग्न ईडि॒तो जा॑तवे॒दो-ऽवा᳚ड्ढ॒व्यानि॑ सुर॒भीणि॑ कृ॒त्वा । प्रादाः᳚ पि॒तृभ्यः॑ स्व॒धया॒ ते अ॑क्षन्न॒द्धि त्व-न्दे॑व॒ प्रय॑ता ह॒वीग्ंषि॑ । । मात॑ली क॒व्यैर्य॒मो अङ्गि॑रोभि॒ र्बृह॒स्पति॒र्-ऋक्व॑भि र्वावृधा॒नः । याग्श्च॑ दे॒वा वा॑वृ॒धुर्ये च॑ दे॒वान्-थ्स्वाहा॒-ऽन्ये स्व॒धया॒-ऽन्ये म॑दन्ति ॥ ॥ ये ता॑तृ॒पुर्दे॑व॒त्रा जेह॑मानाः । हो॒त्रा॒वृध॒-स्स्तोम॑तष्टासो अ॒र्कैः । आ-ऽग्ने॑ याहि सुवि॒दत्रे॑भिर॒र्वाम् । स॒त्यैः क॒व्यैः पि॒तृभि॑-र्घर्म॒सद्भिः॑ ॥ ह॒व्य॒वाह॑म॒जर॑-म्पुरुप्रि॒यम् । अ॒ग्नि-ङ्घृ॒तेन॑ ह॒विषा॑ सप॒र्यन्न् । उपा॑सद-ङ्कव्य॒वाह॑-म्पितृ॒णाम् । स नः॑ प्र॒जां-वीँ॒रव॑ती॒ग्ं॒ समृ॑ण्वतु ॥ 76 ॥
(अन॑ग्निष्वात्ता॒ - जेह॑माना-स्स॒प्त च॑) (अ. 16)
अनुवाकं 17 - ऐन्द्रो पशौ एकादश प्रयाजाः
होता॑ यक्षदि॒डस्प॒दे । स॒मि॒धा॒न-म्म॒हद्यशः॑ । सुष॑मिद्धं॒-वँरे᳚ण्यम् । अ॒ग्निमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । गा॒य॒त्री-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । त्र्यवि॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒च्छुचि॑व्रतम् । तनू॒नपा॑तमु॒द्भिद᳚म् । य-ङ्गर्भ॒मदि॑तिर्द॒धे ॥ 77 ॥
शुचि॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । उ॒ष्णिह॒-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । दि॒त्य॒वाह॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षदी॒डेन्य᳚म् । ई॒डि॒तं-वृँ॑त्र॒हन्त॑मम् । इडा॑भि॒रीड्य॒ग्ं॒ सहः॑ । सोम॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । अ॒नु॒ष्टुभ॒-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । त्रि॒व॒थ्स-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् ॥ 78 ॥
वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-थ्सुबर्हि॒षद᳚म् । पू॒ष॒ण्वन्त॒-मम॑र्त्यम् । सीद॑न्त-म्ब॒र्॒हिषि॑ प्रि॒ये । अ॒मृतेन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । बृ॒ह॒ती-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । पञ्चा॑वि॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-द्व्यच॑स्वतीः । सु॒प्रा॒य॒णा ऋ॑ता॒वृधः॑ ॥ 79 ॥
द्वारो॑ दे॒वीर्हि॑र॒ण्ययीः᳚ । ब्र॒ह्माण॒ इन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । प॒ङ्क्ति-ञ्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । तु॒र्य॒वाह॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-थ्सु॒पेश॑से । सु॒शि॒ल्पे बृ॑ह॒ती उ॒भे । नक्तो॒षासा॒ न द॑र्श॒ते । विश्व॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । त्रि॒ष्टुभ॒-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् ॥ 80 ॥
प॒ष्ठ॒वाह॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-त्प्रचे॑तसा । दे॒वाना॑मुत्त॒मं-यँशः॑ । होता॑रा॒ दैव्या॑ क॒वी । स॒युजेन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । जग॑ती॒-ञ्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । अ॒न॒ड्वाह॒-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-त्पेश॑स्वतीः ॥ 81 ॥
ति॒स्रो दे॒वीर्हि॑र॒ण्ययीः᳚ । भार॑ती-र्बृह॒तीर्म॒हीः । पति॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । वि॒राज॒-ञ्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । धे॒नु-ङ्गा-न्न वयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-थ्सु॒रेत॑सम् । त्वष्टा॑र-म्पुष्टि॒वर्ध॑नम् । रू॒पाणि॒ बिभ्र॑त॒-म्पृथ॑क् । पुष्टि॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् ॥ 82 ॥
द्वि॒पद॒-ञ्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । उ॒क्षाण॒-ङ्गा-न्न वयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षच्छ॒तक्र॑तुम् । हिर॑ण्यपर्ण-मु॒क्थिन᳚म् । र॒श॒ना-म्बिभ्र॑तं-वँ॒शिम् । भग॒मिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । क॒कुभ॒-ञ्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । व॒शां-वेँ॒हत॒-ङ्गा-न्न वयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष॒-थ्स्वाहा॑कृतीः । अ॒ग्नि-ङ्गृ॒हप॑ति॒-म्पृथ॑क् । वरु॑ण-म्भेष॒ज-ङ्क॒विम् । क्ष॒त्रमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । अति॑च्छन्दस॒-ञ्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । बृ॒हदृ॑ष॒भ-ङ्गां-वँयो॒ दध॑त् । वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ 83 ॥
(द॒धे - दध॑-द्- ऋता॒वृध॑ - इन्द्रि॒यं - पेश॑स्वती--र् वयो॒धसं॒ - ँवेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ स॒प्त च॑) (अ. 17)
इ॒डस्प॒दे᳚-ऽग्नि-ङ्गा॑य॒त्री-न्त्र्यवि᳚म् । शुचि॑व्रत॒ग्ं॒ शुचि॑मु॒ष्णिह॑-न्दित्य॒वाह᳚म् । ई॒डेन्य॒ग्ं॒ सोम॑-मन॒ष्टुभ॑-न्त्रिव॒थ्सम् । सु॒ब॒र॒ःइ॒षद॑म॒मृतेन्द्र॑-म्बृह॒ती-म्पञ्चा॑विम् । व्यच॑स्वती-स्सुप्राय॒णा द्वारो᳚ ब्रा॒ह्माणः॑ पा॒ङ्क्तिमि॒ह तु॑र्य॒वाह᳚म् । सु॒पेश॑से॒ विश्व॒मिन्द्र॑-न्त्रि॒ष्टुभ॑-म्पष्ठ॒वाह᳚म् । प्रचे॑तसा स॒युजेन्द्र॒-ञ्जग॑तीमि॒हान॒ड्वाह᳚म् । पेश॑स्वतीस्ति॒स्त्रो भार॑तीः॒ पतिं॑-विँ॒राज॑मि॒ह धे॒नु-न्न । सु॒रेत॑स॒-न्त्वष्टा॑र॒-म्पुष्टि॑-न्द्वि॒पद॑मि॒होक्षाण॒-न्न । श॒तक्र॑तु॒-म्भग॒मिन्द्र॑-ङ्क॒कुभ॑मि॒ह व॒शां-वेँ॒हत॒-ङ्गा-न्न । स्वाहा॑कृतीः, क्ष॒त्रमति॑च्छन्दस-म्बृ॒हदृ॑ष॒भ-ङ्गां-वँयः॑ । इ॒न्द्रि॒यमुषि॑वसु॒नव॑द॒शेहे᳚न्द्रिय॒मष्ट॑ नव दश॒ गा-न्न वयो॒ दध॒-थ्सर्व॑वेतु ।
अनुवाकं 18 - ऐन्द्रो पशौ प्रयाजयाज्याः
समि॑द्धो अ॒ग्नि-स्स॒मिधा᳚ । सुष॑मिद्धो॒ वरे᳚ण्यः । गा॒य॒त्री छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । त्र्यवि॒र्गौर्वयो॑ दधुः ॥ तनू॒नपा॒-च्छुचि॑व्रतः । त॒नू॒नपाच्च॒ (त॒नू॒पाच्च) सर॑स्वती । उ॒ष्णिक्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । दि॒त्य॒वाड्गौर्वयो॑ दधुः ॥ इडा॑भिर॒ग्निरीड्यः॑ । सोमो॑ दे॒वो अम॑र्त्यः ॥ 84 ॥
अ॒नु॒ष्टुप्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । त्रि॒व॒थ्सो गौर्वयो॑ दधुः ॥ सु॒ब॒र्॒हिर॒ग्निः पू॑ष॒ण्वान् । स्ती॒र्ण-ब॑र्हि॒रम॑र्त्यः । बृ॒ह॒ती छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । पञ्चा॑वि॒-र्गौर्वयो॑ दधुः ॥ दुरो॑ दे॒वीर्दिशो॑ म॒हीः । ब्र॒ह्मा दे॒वो बृह॒स्पतिः॑ । प॒ङ्क्ति-श्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । तु॒र्य॒वाड् गौर्वयो॑ दधुः ॥ 85 ॥
उ॒षे य॒ह्वी सु॒पेश॑सा । विश्वे॑ दे॒वा अम॑र्त्याः । त्रि॒ष्टु-प्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । प॒ष्ठ॒वाद्गौर्वयो॑ दधुः ॥ दैव्या॑ होतारा भिषजा । इन्द्रे॑ण स॒युजा॑ यु॒जा । जग॑ती॒ छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । अ॒न॒ड्वान्-गौर्वयो॑ दधुः ॥ ति॒स्र इडा॒ सर॑स्वती । भार॑ती म॒रुतो॒ विशः॑ ॥ 86 ॥
वि॒राट्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । धे॒नुर्गौर्न वयो॑ दधुः ॥ त्वष्टा॑ तु॒रीपो॒ अद्भु॑तः । इ॒न्द्रा॒ग्नी पु॑ष्टि॒वर्ध॑ना । द्वि॒पाच्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । उ॒क्षा गौर्न वयो॑ दधुः ॥ श॒मि॒ता नो॒ वन॒स्पतिः॑ । स॒वि॒ता प्र॑सु॒वन्भग᳚म् । क॒कुच्छन्द॑ इ॒हेन्द्रि॒यम् । व॒शा वे॒हद्गौर्न वयो॑ दधुः ॥ स्वाहा॑ य॒ज्ञं-वँरु॑णः । सु॒क्ष॒त्रो भे॑ष॒ज-ङ्क॑रत् । अतिः॑ छन्दा॒-श्छन्द॑ इन्द्रि॒यम् । बृ॒हदृ॑ष॒भो गौर्वयो॑ दधुः ॥ 87 ॥
(अम॑र्त्य - स्तुर्य॒वाड्गौर्वयो॑ दधु॒--र् विशो॑ - व॒शा वे॒हद्गौर्न वयो॑ दधुश्च॒त्वारि॑ च) (अ. 18)
अनुवाकं 19 - ऐन्द्रो पशौ वपादीनां-यँज्यानुवाक्याः
व॒स॒न्तेन॒र्तुना॑ दे॒वाः । वस॑वस्त्रि॒वृता᳚ स्तु॒तम् । र॒थ॒न्त॒रेण॒ तेज॑सा । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ ग्री॒ष्मेण॑ दे॒वा ऋ॒तुना᳚ । रु॒द्राः प॑ञ्चद॒शे स्तु॒तम् । बृ॒ह॒ता यश॑सा॒ बल᳚म् । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ व॒र॒.षाभि॑र्-ऋ॒तुना॑-ऽऽदि॒त्याः । स्तोमे॑ सप्तद॒शे स्तु॒तम् ॥ 88 ॥
वै॒रू॒पेण॑ वि॒शौज॑सा । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ शा॒र॒देन॒र्तुना॑ दे॒वाः । ए॒क॒वि॒ग्ं॒श ऋ॒भवः॑ स्तु॒तम् । वै॒रा॒जेन॑ श्रि॒या श्रिय᳚म् । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ हे॒म॒न्तेन॒र्तुना॑ दे॒वाः । म॒रुत॑स्त्रिण॒वे स्तु॒तम् । बले॑न॒ शक्व॑री॒-स्सहः॑ । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ शै॒शि॒रेण॒र्तुना॑ दे॒वाः । त्र॒य॒स्त्रि॒ग्ं॒शे॑ ऽमृतग्ग्॑ स्तु॒तम् । स॒त्येन॑ रे॒वतीः᳚, क्ष॒त्रम् । ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुः ॥ 89 ॥
(स्तोमे॑ सप्तद॒शे स्तु॒तग्ं - सहो॑ ह॒विरिन्द्रे॒ वयो॑ दधुश्च॒त्वारि॑ च) (अ. 19)
(व॒स॒न्तेन॑ ग्री॒ष्मेण॑ व॒र्॒षाभिः॑ शार॒देन॑ हेम॒न्तेन॑ शैशि॒रेण॒ षट् )
अनुवाकं 20 - ऐन्द्रो पशौ अनूयाजाना-म्मैत्रावरिणप्रैषाः
दे॒व-म्ब॒र्॒हिरिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒व-न्दे॒वम॑वर्धयत् । गा॒य॒त्रि॒या छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । तेज॒ इन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒वीर्द्वारो॑ दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वीर्दे॒व-म॑वर्धयन्न् । उ॒ष्णिहा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । प्रा॒णमिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ 90 ॥
दे॒वी दे॒वं-वँ॑यो॒धस᳚म् । उ॒षे इन्द्र॑मवर्धताम् । अ॒नु॒ष्टुभा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । वाच॒मिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ दे॒वी जोष्ट्री॑ दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वी दे॒वम॑वर्धताम् । बृ॒ह॒त्या छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । श्रोत्र॒मिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ 91 ॥
दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वी दे॒वम॑वर्धताम् । प॒ङ्क्त्या छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । शु॒क्रमिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वा दे॒वम॑वर्धताम् । त्रि॒ष्टुभा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । त्विषि॒मिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥ 92 ॥
दे॒वी-स्ति॒स्र-स्ति॒स्रो दे॒वीर्व॑यो॒धस᳚म् । पति॒मिन्द्र॑-मवर्धयन्न् । जग॑त्या॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । बल॒मिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वो नरा॒शग्ंसो॑ दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वो दे॒वम॑वर्धयत् । वि॒राजा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । रेत॒ इन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ 93 ॥
दे॒वो वन॒स्पति॑-र्दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वो दे॒वम॑वर्धयत् । द्वि॒पदा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । भग॒मिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीना-न्दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वो (दे॒वं) दे॒वम॑वर्धयत् । क॒कुभा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । यश॒ इन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृ-द्दे॒वमिन्द्रं॑-वँयो॒धस᳚म् । दे॒वो दे॒वम॑वर्धयत् । अति॑च्छन्दसा॒ छन्द॑सेन्द्रि॒यम् । क्ष॒त्रमिन्द्रे॒ वयो॒ दध॑त् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ 94 ॥
(वि॒य॒न्तु॒ यज॑ - वीतां॒-यँज॑-वीतां॒-यँज॑-वेतु॒ यज॑-वेतु॒ यज॒ पञ्च॑ च) (अ. 20)
(दे॒व-म्ब॒र्॒हि-र्गा॑यत्रि॒या तेजः॑ । दे॒वीर्द्वार॑ उ॒ष्णिहा᳚ प्रा॒णम् । दे॒वी दे॒वमु॒षे अ॑नु॒ष्टुभा॒ वाच᳚म् । दे॒वी जोष्ट्री॑ बृह॒त्या श्रोत्र᳚म् । दे॒वी ऊ॒र्जाहू॑ती प॒ङ्क्त्या शु॒क्रम् । दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा त्रि॒ष्टुभा॒ त्विषि᳚म् । दे॒वीस्ति॒स्रस्ति॒स्रो दे॒वीः पति॒-ञ्जग॑त्या॒ बल᳚म् । दे॒वो नरा॒शग्ंसो॑ वि॒राजा॒ रेतः॑ । दे॒वो वन॒स्पति॑-र्द्वि॒पदा॒ भग᳚म् । दे॒व-म्ब॒र्॒हि-र्वारि॑तीना-ङ्क॒कुभा॒ यशः॑ । दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृदति॑च्छन्दसा क्ष॒त्रम् । वे॒तु॒ वि॒य॒न्तु॒ च॒तु-र्वी॑ता॒मेको॑ वियन्तु च॒तुर्वे॑तु । अ॒व॒र्ध॒य॒द॒व॒र्ध॒य॒ग्ग्॒ श्च॒तुर॑वर्धता॒मेको॑ ऽवर्धयग्ग् श्च॒तुर॑वर्धयत् ।)
(स्वा॒द्वी-न्त्वा॒ - सोमः॒ - सुरा॑वन्त॒ग्ं॒ - सीसे॑न - मि॒त्रो॑-ऽसि॒ - य-द्दे॑वा॒ - होता॑ यक्ष-थ्स॒मिधेन्द्र॒ग्ं॒ - समि॑द्ध॒ इन्द्र॒ - आच॑र्षणि॒प्रा - दे॒व-म्ब॒र्॒हिरिन्द्रग्ं॑ सुदे॒वग्ं - होता॑ यक्ष-थ्स॒मिधा॒-ऽग्निग्ं - समि॑द्धो अ॒ग्निर॑श्विना॒ - ऽश्विना॑ ह॒विरि॑न्द्रि॒यं - दे॒व-म्ब॒र्॒हि-स्सर॑स्व - त्या॒ग्निम॒ - द्योशन्तो॒ - होता॑ यक्षदि॒डस्प॒दे - समि॑द्धो अ॒ग्नि-स्स॒मिधा॑ - वस॒न्तेन॑ - दे॒व-म्ब॒र्॒हिरिन्द्रं॑-वँयो॒धसं॑-विँग्ंश॒तिः)
(स्वा॒द्वी-न्त्वा-ऽ - मी॑ मदन्त पि॒तरः॒ - साम्रा᳚ज्याय - पू॒त-म्प॒वित्रे॑णे॒ वाज्य॑ - मु॒षासा॒नक्ता॒ - बद॑रै॒ - रधा॑ताम॒श्विना॑ - दे॒व इन्द्रो॒ वन॒स्पतिः॑ - पष्ठ॒वाह॒-ङ्गां - दे॒वी दे॒वं-वँ॑यो॒धस॒-ञ्चतु॑र्नवतिः )
(स्वा॒द्वीन्त्वा॑ - वेतु॒ यज॑)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे द्वितीयाष्टके षष्ठः प्रपाठक-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe dvitīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhakaḥ - sautrāmaṇiḥ kaukilī hotra-ñca
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - grahāḥ
svā॒dvī-ntvā᳚ svā॒dunā᳚ | tī॒vrā-ntī॒vreṇa̭ | a॒mṛtā̭-ma॒mṛtḙna | madhṷmatī॒-mmadhṷmatā | sṛ॒jāmi॒ sagṃ somḙna | somo᳚-'sya॒śvibhyā᳚-mpacyasva | sara̭svatyai pacyasva | indrā̭ya su॒trāmṇḙ pacyasva || parī॒toṣi̭ñcatā su॒tam | somo॒ ya ṷtta॒magṃ ha॒viḥ || 1 ||
da॒dha॒nvā yo naryo̭ a॒phsva̭ntarā | su॒ṣāva॒ soma॒madri̭bhiḥ || pu॒nātṷ te pari॒sruta᳚m | soma॒gṃ॒ sūrya̭sya duhi॒tā | vārḙṇa॒ śaśva̭tā॒ tanā᳚ | vā॒yuḥ pū॒taḥ pa॒vitrḙṇa | prāṅkhsomo॒ ati̭drutaḥ | indra̭sya॒ yujya॒-ssakhā᳚ || vā॒yuḥ pū॒taḥ pa॒vitrḙṇa | pra॒tyaṅkhsomo॒ āti̭drutaḥ || 2 ||
indra̭sya॒ yujya॒-ssakhā᳚ || brahma̭ kṣa॒tra-mpa̭vate॒ teja̭ indri॒yam | sura̭yā॒ somaḥ̭ su॒ta āsṷto॒ madā̭ya | śu॒kreṇa̭ deva de॒vatāḥ᳚ pipṛgdhi | rase॒nānnaṃ॒-ya~ja̭mānāya dhehi || ku॒vida॒ṅga yava̭manto॒ yava̭-ñcit | yathā॒ dāntya̭nupū॒rvaṃ-vi~॒yūya̭ | i॒hehai̭ṣā-ṅkṛṇuta॒ bhoja̭nāni | ye ba॒ra॒ḥiṣo॒ namo̭vṛkti॒-nna ja॒gmuḥ || u॒pa॒yā॒ma-gṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi || 3 ||
sara̭svatyā॒ indrā̭ya su॒trāmṇe᳚ || e॒ṣa te॒ yoni॒steja̭se tvā | vī॒ryā̭ya tvā॒ balā̭ya tvā || tejo̭-'si॒ tejo॒ mayi̭ dhehi | vī॒rya̭masi vī॒rya̭-mmayi̭ dhehi | bala̭masi॒ bala॒-mmayi̭ dhehi || nānā॒ hi vā᳚-nde॒vahi̭ta॒gṃ॒ sadaḥ̭ kṛ॒tam | mā sagṃsṛ̭kṣāthā-mpara॒me vyo̭mann | surā॒ tvamasi̭ śu॒ṣmiṇī॒ soma̭ e॒ṣaḥ | mā mā̭ higṃsī॒-ssvāṃ-yo~ni̭māvi॒śann || 4 ||
u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'syāśvi॒na-ntejaḥ̭ | sā॒ra॒sva॒taṃ-vī~॒rya᳚m | ai॒ndra-mbala᳚m || e॒ṣa te॒ yoni॒rmodā̭ya tvā | ā॒na॒ndāya̭ tvā॒ maha̭se tvā || ojo॒-'syojo॒ mayi̭ dhehi | ma॒nyura̭si ma॒nyu-mmayi̭ dhehi | maho̭-'si॒ maho॒ mayi̭ dhehi | saho̭-'si॒ saho॒ mayi̭ dhehi || yā vyā॒ghraṃ-vi~ṣṷ̄cikā | u॒bhau vṛka̭-ñca॒ rakṣa̭ti | śye॒na-mpa̭ta॒triṇagṃ̭ si॒gṃ॒ham | sema-mpā॒tvagṃha̭saḥ || sa॒-mpṛcaḥ̭ stha॒ sa-mmā̭ bha॒dreṇa̭ pṛṅkta | vi॒pṛcaḥ̭ stha॒ vi mā̭ pā॒pmanā̭ pṛṅkta || 5 ||
(ha॒viḥ - pra॒tyaṅkhsomo॒ āti̭druto - gṛhṇā - myāvi॒śan - viṣṷ̄cikā॒ pañca̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - grahopasthānam
somo॒ rājā॒-'mṛtagṃ̭ su॒taḥ | ṛ॒jī॒ṣeṇā̭jahānmṛ॒tyum | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | vipānagṃ̭ śu॒kramandha̭saḥ | indra̭syendri॒yam | i॒da-mpayo॒-'mṛta॒-mmadhṷ || soma̭ma॒dbhyo vya̭pibat | chanda̭sā ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣat | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | a॒dbhyaḥ, kṣī॒raṃ-vya~̭pibat || 6 ||
kruṅṅā᳚ṅgira॒so dhi॒yā | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | annā᳚-tpari॒sruto॒ rasa᳚m | brahma̭ṇā॒ vya̭piba-tkṣa॒tram | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || reto॒ mūtraṃ॒-vi~ja̭hāti | yoni̭-mpravi॒śadi̭ndri॒yam | garbho̭ ja॒rāyu॒ṇā-''vṛ̭taḥ | ulba̭-ñjahāti॒ janma̭nā | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || 7 ||
vedḙna rū॒pe vya̭karot | sa॒tā॒sa॒tī pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || somḙna॒ somau॒ vya̭pibat | su॒tā॒su॒tau pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | dṛ॒ṣṭvā rū॒pe vyāka̭rot | sa॒tyā॒nṛ॒te pra॒jāpa̭tiḥ | aśra̭ddhā॒-manṛ॒te-'da̭dhāt | śra॒ddhāgṃ sa॒tye pra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam || dṛ॒ṣṭvā pa̭ri॒sruto॒ rasa᳚m | śu॒kreṇa̭ śu॒kraṃ-vya~̭pibat | paya॒-ssoma̭-mpra॒jāpa̭tiḥ | ṛ॒tena̭ sa॒tyami̭ndri॒yam | vipānagṃ̭ śu॒kramandha̭saḥ | indra̭syendri॒yam | i॒da-mpayo॒-'mṛta॒-mmadhṷ || 8 ||
(a॒dbhyaḥ, kṣī॒raṃ-vya~̭piba॒ - jjanma̭na॒rtena̭ sa॒tyami̭ndri॒yagg - śra॒ddhāgṃ sa॒tye pra॒jāpa̭tira॒ṣṭau ca̭) (a. 2)
(somo॒ rājā॒ vipāna॒gṃ॒ soma̭ma॒dbhyo-'nnā॒-dreto॒ mūtraṃ॒-ve~dḙna satāsa॒tī somḙna sutāsu॒tau dṛ॒ṣṭvā rū॒pe dṛ॒ṣṭvā pa̭ri॒sruto॒ rasaṃ॒-vi~pāna॒-ndaśa̭ )
anuvākaṃ 3 - grahahomaḥ
surā̭vanta-mbarhi॒ṣadagṃ̭ su॒vīra᳚m | ya॒jñagṃ hi̭nvanti mahi॒ṣā namo̭bhiḥ | dadhā̭nā॒-ssoma̭-ndi॒vi de॒vatā̭su | made॒mendraṃ॒-ya~ja̭mānā-ssva॒rkāḥ || yaste॒ rasa॒-ssambhṛ̭ta॒ oṣa̭dhīṣu | soma̭sya॒ śuṣma॒-ssura̭yā su॒tasya̭ | tena̭ jinva॒ yaja̭māna॒-mmadḙna | sara̭svatī-ma॒śvinā॒-vindra̭-ma॒gnim || yama॒śvinā॒ namṷcerāsu॒rādadhi̭ | sara̭sva॒tyasa̭nodindri॒yāya̭ || 9 ||
i॒ma-ntagṃ śu॒kra-mmadhṷmanta॒-mindu᳚m | soma॒gṃ॒ rājā̭nami॒ha bha̭kṣayāmi || yadatra̭ ri॒ptagṃ ra॒sinaḥ̭ su॒tasya̭ | yadindro॒ api̭ba॒cchacī̭bhiḥ | a॒ha-ntada̭sya॒ mana̭sā śi॒vena̭ | soma॒gṃ॒ rājā̭nami॒ha bha̭kṣayāmi || pi॒tṛbhyaḥ̭ svadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | pi॒tā॒ma॒hebhyaḥ̭ svadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | prapi̭tāmahebhya-ssvadhā॒vibhyaḥ̭ sva॒dhā namaḥ̭ | akṣa̭-npi॒taraḥ̭ || 10 ||
amī̭madanta pi॒taraḥ̭ | atī̭tṛpanta pi॒taraḥ̭ | amī̭mṛjanta pi॒taraḥ̭ | pita̭ra॒-śśundha̭ddhvam || pu॒nantṷ mā pi॒taraḥ̭ so॒myāsaḥ̭ | pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ | pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ | pa॒vitrḙṇa śa॒tāyṷṣā | pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ | pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ || 11 ||
pa॒vitrḙṇa śa॒tāyṷṣā || viśva॒māyu॒-rvya̭śnavai | agna॒ āyūgṃ̭ṣi pavasa॒ ā su॒vorja॒miṣa̭-ñca naḥ | ā॒re bā̭dhasva du॒cchunā᳚m || agne॒ pava̭sva॒ svapā̭ a॒sme varcaḥ̭ su॒vīrya᳚m | dadha॒-tpoṣagṃ̭ ra॒yi-mmayi̭ ||| pava̭māna॒-ssuva॒rjanaḥ̭ | pa॒vitrḙṇa॒ vica̭rṣaṇiḥ | yaḥ potā॒ sa pṷnātu mā || pu॒nantṷ mā devaja॒nāḥ | pu॒nantu॒ mana̭ vo dhi॒yā | pu॒nantu॒ viśva̭ ā॒yavaḥ̭ ||| jāta̭vedaḥ pa॒vitra̭vat | pa॒vitrḙṇa punāhi mā | śu॒kreṇa̭ deva॒ dīdya̭t | agne॒ kratvā॒ kratū॒gṃ॒ranṷ || yattḙ pa॒vitra̭-ma॒rciṣi̭ | agne॒ vita̭tamanta॒rā | brahma॒ tena̭ punīmahe ||| u॒bhābhyā᳚-ndeva savitaḥ | pa॒vitrḙṇa sa॒vena̭ ca | i॒da-mbrahma̭ punīmahe || vai॒śva॒de॒vī pṷna॒tī de॒vyāgā᳚t | yasyai̭ ba॒hvī-sta॒nuvo̭ vī॒tapṛ̭ṣṭhāḥ | tayā॒ mada̭nta-ssadha॒mādyḙṣu | va॒yagg syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām |||| ye sa̭mā॒nā-ssama̭nasaḥ | pi॒taro̭ yama॒rājye᳚ | teṣāṃ᳚-lo~॒ka-ssva॒dhā namaḥ̭ | ya॒jño de॒veṣṷ kalpatām || 12 ||
ye sa̭jā॒tā-ssama̭nasaḥ | jī॒vā jī॒veṣṷ māma॒kāḥ | teṣā॒g॒ śrīrmayi̭ kalpatām | a॒smil ~lo॒ke śa॒tagṃ samāḥ᳚ || dve sru॒tī a̭śṛṇava-mpitṛ॒ṇām | a॒ha-nde॒vānā̭mu॒ta martyā̭nām | yābhyā̭mi॒daṃ-vi~śva॒meja॒-thsamḙti | yada̭nta॒rā pi॒tara̭-mmā॒tara̭-ñca || i॒dagṃ ha॒viḥ pra॒jana̭na-mme astu | daśa̭vīragṃ sa॒rvaga̭ṇagg sva॒staye᳚ | ā॒tma॒sani̭ prajā॒sani̭ | pa॒śu॒sanya̭bhaya॒sani̭ loka॒sani̭ | a॒gniḥ pra॒jā-mba̭hu॒lā-mmḙ karotu | anna॒-mpayo॒ reto̭ a॒smāsṷ dhatta | rā॒yaspoṣa॒-miṣa॒mūrja̭ma॒smāsṷ dīdhara॒-thsvāhā᳚ || 13 ||
(i॒ndri॒yāya̭ - pi॒taraḥ̭ - śa॒tāyṷṣā pu॒nantṷ mā pitāma॒hāḥ pu॒nantu॒ prapi̭tāmahāḥ-kalpatāg-sva॒staye॒ pañca̭ ca) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - upahomāḥ
sīsḙna॒ tantra॒-mmana̭sā manī॒ṣiṇaḥ̭ | ū॒rṇā॒sū॒treṇa̭ ka॒vayo̭ vayanti | a॒śvinā̭ ya॒jñagṃ sa̭vi॒tā sara̭svatī | indra̭sya rū॒paṃ-va~rṷṇo bhiṣa॒jyann || tada̭sya rū॒pama॒mṛta॒gṃ॒ śacī̭bhiḥ | ti॒sro da̭dhurde॒vatā᳚-ssagṃrarā॒ṇāḥ | lomā̭ni॒ śaṣpai᳚-rbahu॒dhā na tokma̭bhiḥ | tvaga̭sya mā॒gṃ॒sama̭bhava॒nna lā॒jāḥ || tada॒śvinā̭ bhi॒ṣajā̭ ru॒drava̭rtanī | sara̭svatī vayati॒ peśo॒ anta̭raḥ || 14 ||
asthi̭ ma॒jjāna॒-mmāsa̭raiḥ | kā॒ro॒ta॒reṇa॒ dadha̭to॒ gavā᳚-ntva॒ci || sara̭svatī॒ mana̭sā peśa॒laṃ-va~sṷ | nāsa̭tyābhyāṃ-va~yati darśa॒taṃ-va~puḥ̭ | rasa̭-mpari॒srutā॒ na rohi̭tam | na॒gnahu॒rdhīra॒stasa̭ra॒-nna vema̭ || paya̭sā śu॒krama॒mṛta̭-ñja॒nitra᳚m | sura̭yā॒ mūtrā᳚jjanayanti॒ retaḥ̭ | apāma̭ti-ndurma॒ti-mbādha̭mānāḥ | ūva̭ddhyaṃ॒-vā~tagṃ̭ sa॒buva॒-ntadā॒rāt || 15 ||
indraḥ̭ su॒trāmā॒ hṛda̭yena sa॒tyam | pu॒ro॒ḍāśḙna savi॒tā ja̭jāna | yakṛ̭-tklo॒mānaṃ॒-va~rṷṇo bhiṣa॒jyann | mata̭sne vāya॒vyai᳚rna mi̭nāti pi॒ttam || ā॒ntrāṇi̭ sthā॒lī madhu॒ pinva̭mānā | gudā॒ pātrā̭ṇi su॒dughā॒ na dhe॒nuḥ | śye॒nasya॒ patra॒-nna plī॒hā śacī̭bhiḥ | ā॒sa॒ndī nābhi̭ru॒dara॒-nna mā॒tā || ku॒mbho va̭ni॒ṣṭhurja̭ni॒tā śacī̭bhiḥ | yasmi॒nnagre॒ yonyā॒-ṅgarbho̭ a॒ntaḥ || 16 ||
plā॒śīrvya̭kta-śśa॒tadhā̭ra॒ uthsaḥ̭ | du॒he na ku॒mbhīg sva॒dhā-mpi॒tṛbhyaḥ̭ || mukha॒gṃ॒ sada̭sya॒ śira॒ ithsadḙna | ji॒hvā pa॒vitra̭ma॒śvinā॒ sagṃ sara̭svatī | cappa॒-nna pā॒yurbhi॒ṣaga̭sya॒ vālaḥ̭ | va॒stirna śepo॒ hara̭sā tara॒svī || a॒śvibhyā॒-ñcakṣṷra॒mṛta॒-ṅgrahā᳚bhyām | chāgḙna॒ tejo̭ ha॒viṣā̭ śṛ॒tena̭ | pakṣmā̭ṇi go॒dhūmaiḥ॒ kva̭lairu॒tāni̭ | peśo॒ na śu॒klamasi̭taṃ-va~sāte || 17 ||
avi॒rna me॒ṣo na॒si vī॒ryā̭ya | prā॒ṇasya॒ panthā̭ a॒mṛto॒ grahā᳚bhyām | sara̭sva॒tyupa॒vākai᳚rvyā॒nam | nasyā̭ni ba॒ra॒ḥi-rbada̭rai-rjajāna || indra̭sya rū॒pamṛ̭ṣa॒bho balā̭ya | karṇā᳚bhyā॒g॒ śrotra̭ma॒mṛta॒-ṅgrahā᳚bhyām | yavā॒ na ba॒ra॒ḥi-rbhru॒vi kesa̭rāṇi | ka॒rkandhṷ jajñe॒ madhṷ sāra॒gha-mmukhā᳚t || ā॒tmannu॒pasthe॒ na vṛka̭sya॒ loma̭ | mukhe॒ śmaśrṷ̄ṇi॒ na vyā᳚ghralo॒mam || 18 ||
keśā॒ na śī॒ra॒.ṣan. yaśa̭se śri॒yai śikhā᳚ | si॒gṃ॒hasya॒ loma॒ tviṣi̭-rindri॒yāṇi̭ || aṅgā᳚nyā॒tman-bhi॒ṣajā॒ tada॒śvinā᳚ | ā॒tmāna॒maṅgai॒-ssama̭dhā॒-thsara̭svatī | indra̭sya rū॒pagṃ śa॒tamā̭na॒māyuḥ̭ | ca॒ndreṇa॒ jyoti̭ra॒mṛta॒-ndadhā̭nā || sara̭svatī॒ yonyā॒-ṅgarbha̭ma॒ntaḥ | a॒śvibhyā॒-mpatnī॒ sukṛ̭ta-mbibharti | a॒pāgṃ rasḙna॒ varṷṇo॒ na sāmnā᳚ | indragg̭ śri॒yai ja॒naya̭nna॒phsu rājā᳚ || tejaḥ̭ paśū॒nāgṃ ha॒viri̭ndri॒yāva̭t | pa॒ri॒srutā॒ paya̭sā sāra॒gha-mmadhṷ | a॒śvibhyā᳚-ndu॒gdha-mbhi॒ṣajā॒ sara̭svatyā sutāsu॒tābhyā᳚m | a॒mṛta॒-ssoma॒ induḥ̭ || 19 ||
(anta̭ra - ā॒rā - da॒nta--r va̭sāte - vyāghralo॒magṃ - rājā̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - abhiṣekaḥ
mi॒tro̭-'si॒ varṷṇo-'si | sama॒haṃ-vi~śvai᳚rde॒vaiḥ || kṣa॒trasya॒ nābhi̭rasi | kṣa॒trasya॒ yoni̭rasi || syo॒nāmāsī̭da | su॒ṣadā॒māsī̭da | mā tvā̭ higṃsīt | mā mā̭ higṃsīt || niṣa̭sāda dhṛ॒tavra̭to॒ varṷṇaḥ | pa॒styā᳚svā || 20 ||
sāmrā᳚jyāya su॒kratuḥ̭ || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | a॒śvino॒-rbhaiṣa̭jyena | teja̭se brahmavarca॒sāyā॒bhiṣi̭ñcāmi || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | sara̭svatyai॒ bhaiṣa̭jyena || 21 ||
vī॒ryā̭yā॒nnādyā̭yā॒bhiṣi̭ñcāmi || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyām | indra̭syendri॒yeṇa̭ | śri॒yai yaśa̭se॒ balā̭yā॒bhiṣi̭ñcāmi || ko̭-'si kata॒mo̭-'si | kasmai᳚ tvā॒ kāya̭ tvā || suślo॒kā~(4) suma̭ḍga॒lā~(4) satya̭rā॒jā(3)n || śiro̭ me॒ śrīḥ || 22 ||
yaśo॒ mukha᳚m | tviṣiḥ॒ keśā᳚śca॒ śmaśrṷ̄ṇi | rājā̭ me prā॒ṇo̭-'mṛta᳚m | sa॒mrāṭ cakṣuḥ̭ | vi॒rāṭchrotra᳚m | ji॒hvā mḙ bha॒dram | vāmmahaḥ̭ | mano̭ ma॒nyuḥ | sva॒rāḍbhāmaḥ̭ | modāḥ᳚ pramo॒dā a॒ṅgulī॒raṅgā̭ni || 23 ||
ci॒tta-mme॒ sahaḥ̭ | bā॒hū me॒ bala̭mindri॒yam | hastaṷ me॒ karma̭ vī॒rya᳚m | ā॒tmā kṣa॒tramuro॒ mama̭ | pṛ॒ṣṭīrmḙ rā॒ṣṭramu॒dara॒magṃsau᳚ | grī॒vāśca॒ śroṇyau᳚ | ū॒rū a̭ra॒tnī jānṷnī | viśo॒ me-'ṅgā̭ni sa॒rvataḥ̭ | nābhi̭rme ci॒ttaṃ-vi~॒jñāna᳚m | pā॒yurme-'pa̭citirbha॒sat || 24 ||
ā॒na॒nda॒na॒ndāvā॒ṇḍau me᳚ | bhaga॒-ssaubhā᳚gya॒-mpasaḥ̭ || jaṅghā᳚bhyā-mpa॒dbhyā-ndharmo᳚-'smi | vi॒śi rājā॒ prati̭ṣṭhitaḥ || prati̭ kṣa॒tre prati̭tiṣṭhāmi rā॒ṣṭre | pratyaśvḙṣu॒ prati̭tiṣṭhāmi॒ goṣṷ | pratyaṅgḙṣu॒ prati̭tiṣṭhāmyā॒tmann | prati̭ prā॒ṇeṣu॒ prati̭tiṣṭhāmi pu॒ṣṭe | prati॒ dyāvā̭pṛthi॒vyoḥ | pratiti̭ṣṭhāmi ya॒jñe || 25 ||
tra॒yā de॒vā ekā̭daśa | tra॒ya॒stri॒gṃ॒śā-ssu॒rādha̭saḥ | bṛha॒spati̭ purohitāḥ | de॒vasya̭ savi॒tu-ssa॒ve | de॒vā de॒vaira̭vantu mā | pra॒tha॒mā dvi॒tīyaiḥ᳚ | dvi॒tīyā᳚stṛ॒tīyaiḥ᳚ | tṛ॒tīyā᳚-ssa॒tyena̭ | sa॒tyaṃ-ya~॒jñena̭ |ya॒jño yajṷrbhiḥ || 26 ||
yajūgṃ̭ṣi॒ sāma̭bhiḥ | sāmā᳚nyṛ॒gbhiḥ | ṛco̭ yā॒jyā̭bhiḥ | yā॒jyā̭ vaṣaṭkā॒raiḥ | va॒ṣa॒ṭkā॒rā āhṷtibhiḥ | āhṷtayo me॒ kāmā॒n-thsama̭rdhayantu || bhū-ssvāhā᳚ || lomā̭ni॒ praya̭ti॒rmama̭ | tvamma॒ āna̭ti॒rāga̭tiḥ | mā॒gṃ॒sa-mma॒ upa̭natiḥ | va svasthi̭ | ma॒jjā ma॒ āna̭tiḥ || 27 ||
(pa॒styā᳚svā - sara̭svatyai॒ bhaiṣa̭jyena॒ - śrī - raṅgā̭ni - bha॒sa--dya॒jñe - ya॒jño yajṷrbhi॒ - rupa̭nati॒rdve ca̭) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - avabhṛthaḥ
ya-ddḙvā deva॒heḍa̭nam | devā̭saścakṛ॒mā va॒yam | a॒gnirmā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadi॒ divā॒ yadi॒ nakta᳚m | enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yam | vā॒yurmā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadi॒ jāgra॒-dyadi॒ svapne᳚ | enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yam || 28 ||
sūryo̭ mā॒ tasmā॒dena̭saḥ | viśvā᳚-nmuñca॒tvagṃha̭saḥ || yadgrāme॒ yadara̭ṇye | ya-thsa॒bhāyāṃ॒-ya~di̭ndri॒ye | yacchū॒dre yada॒rye᳚ | ena̭ścakṛ॒mā va॒yam | yadeka॒syādhi॒ dharma̭ṇi | tasyā̭va॒yaja̭namasi || yadāpo॒ aghni̭yā॒ varu॒ṇeti॒ śapā̭mahe | tato̭ varuṇa no muñca || 29 ||
ava̭bhṛtha nicaṅkuṇa nice॒rura̭si nicaṅkuṇa | ava̭ de॒vai-rde॒vakṛ̭ta॒meno̭-'yāṭ | ava॒ martyai॒rmartya̭kṛtam | u॒rorā no̭ deva ri॒ṣaspā̭hi || su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu | du॒rmi॒trāstasmai̭ bhuyāsuḥ | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ | ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || dru॒pa॒dādi॒ve-nmṷmucā॒naḥ | svi॒nna-ssnā॒tvī malā̭diva || 30 ||
pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒vājya᳚m | āpaḥ̭ śundhantu॒ maina̭saḥ || udva॒ya-ntama̭sa॒spari̭ | paśya̭nto॒ jyoti॒rutta̭ram | de॒va-ndḙva॒trā sūrya᳚m | aga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam || prati̭yuto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ | pratya̭sto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ || edho᳚-'syedhiṣī॒mahi̭ | sa॒mida̭si || 31 ||
tejo̭-'si॒ tejo॒ mayi̭ dhehi || a॒po anva̭cāriṣam | rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā-'ga̭mam | ta-mmā॒ sagṃsṛ̭ja॒ varca̭sā | pra॒jayā̭ ca॒ dhanḙna ca || sa॒māva̭varti pṛthi॒vī | samu॒ṣāḥ | samu॒ sūryaḥ̭ | samu॒ viśva̭mi॒da-ñjaga̭t | vai॒śvā॒na॒ra jyo̭ti-rbhūyāsam | vi॒bhu-ṅkāmaṃ॒-vya~̭śnavai || bhū-ssvāhā᳚ || 32 ||
(svapna॒ enāgṃ̭si cakṛ॒mā va॒yaṃ - mṷñca॒ - malā̭diva - sa॒mida̭si॒ - jaga॒-ttrīṇi̭ ca) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - aindre praśnau prayājānāmekādaśa maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣa-thsa॒midhendra̭-mi॒ḍaspa॒de | nābhā̭ pṛthi॒vyā adhi̭ | di॒vo varṣma॒n-thsami̭ddhyate | oji̭ṣṭhaścarṣaṇī॒sahāṋ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttanū॒napā̭tam | ū॒tibhi॒-rjetā̭ra॒-mapa̭rājitam | indra̭-nde॒vagṃ sṷva॒rvida᳚m | pa॒thibhi॒-rmadhṷmattamaiḥ | narā॒śagṃsḙna॒ teja̭sā || 33 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒diḍā̭bhi॒-rindra̭-mīḍi॒tam | ā॒juhvā̭na॒-mama̭rtyam | de॒vo de॒vai-ssavī᳚ryaḥ | vajra̭hastaḥ puranda॒raḥ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒ra॒ḥiṣīndra̭-nniṣadva॒ram | vṛ॒ṣa॒bha-nnaryā̭pasam | vasṷbhī ru॒drairā̭di॒tyaiḥ | sa॒yugbhi̭-rba॒ra॒ḥirā 'sa̭dat || 34 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dojo॒ na vī॒rya᳚m | saho॒ dvāra॒ indra̭mavardhayann | su॒prā॒ya॒ṇā viśra̭yantāmṛtā॒vṛdhaḥ̭ | dvāra॒ indrā̭ya mī॒ḍhuṣe᳚ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣadu॒ṣe indra̭sya dhe॒nū | su॒dughḙ mā॒taraṷ ma॒hī | savā॒tarau॒ na teja̭sī | va॒thsamindra̭-mavardhatām || 35 ||
vī॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-ddaivyā॒ hotā̭rā | bhi॒ṣajā॒ sakhā̭yā | ha॒viṣendra̭-mbhiṣajyataḥ | ka॒vī de॒vau pracḙtasau | indrā̭ya dhatta indri॒yam | vī॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣatti॒sro de॒vīḥ | traya̭stri॒dhāta̭vo॒-'pasaḥ̭ | iḍā॒ sara̭svatī॒ bhāra̭tī || 36 ||
ma॒hīndra̭patnīr-ha॒viṣma̭tīḥ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttvaṣṭā̭ra॒-mindra̭-nde॒vam | bhi॒ṣajagṃ̭ su॒yaja̭-ṅghṛta॒śriya᳚m | pu॒ru॒rūpagṃ̭ su॒reta̭sa-mma॒ghoni᳚m | indrā̭ya॒ tvaṣṭā॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati᳚m | śa॒mi॒tāragṃ̭ śa॒takra̭tum | dhi॒yo jo॒ṣṭāra̭-mindri॒yam || 37 ||
maddhvā̭ sama॒ñjanpa॒thibhiḥ̭ su॒gebhiḥ̭ | svadā̭ti ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dindra॒gg॒ svāhā-''jya̭sya | svāhā॒ meda̭saḥ | svāhā᳚ sto॒kānā᳚m | svāhā॒ svāhā̭kṛtīnām | svāhā̭ ha॒vyasū᳚ktīnām | svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān | svāhendragṃ̭ ho॒trājjṷṣā॒ṇāḥ | indra॒ ājya̭sya viyantu | hota॒ryaja̭ || 38 ||
(teja̭sā-'sada-davardhatāṃ॒-bhāra̭tī-ndri॒yaṃ-jṷṣā॒ṇā dve ca̭) (a. 7)
(sa॒midhendra॒-ntanū॒napā̭ta॒miḍā̭bhi-rba॒r॒hiṣyoja̭ u॒ṣe daivyā̭ ti॒srastvaṣṭā̭raṃ॒-va~na॒spati॒mindra᳚m | sa॒midhendra̭-ñca॒turvetveko̭ vi॒yantu॒ dvirvī॒tāmeko̭ vi॒yantu॒ dvirvetveko̭ vi॒yantu॒ hota॒ryaja̭ )
anuvākaṃ 8 - aindre praśnau prayājayājyāḥ
sami̭ddha॒ indra̭ u॒ṣasā॒manī̭ke | pu॒ro॒rucā̭ pūrva॒kṛdvā̭vṛdhā॒naḥ | tri॒bhirde॒vaistri॒gṃ॒śatā॒ vajra̭bāhuḥ | ja॒ghāna̭ vṛ॒traṃ-vi~ duro̭ vavāra || narā॒śagṃsaḥ॒ prati॒ śūro॒ mimā̭naḥ | tanū॒napā॒t-prati̭ ya॒jñasya॒ dhāma̭ | gobhi̭-rva॒pāvā॒-nmadhṷnā sama॒ñjann | hira̭ṇyaiśca॒ndrī ya̭jati॒ pracḙtāḥ || ī॒ḍi॒to de॒vairhari̭vāgṃ abhi॒ṣṭiḥ | ā॒juhvā̭no ha॒viṣā॒ śardha̭mānaḥ || 39 ||
pu॒ra॒daṃ॒ro ma॒ghavā॒n॒. vajra̭bāhuḥ | āyā̭tu ya॒jñamupa̭ no juṣā॒ṇaḥ || ju॒ṣā॒ṇo ba॒ra॒ḥirhari̭vānna॒ indraḥ̭ | prā॒cīnagṃ̭ sīdatpra॒diśā̭ pṛthi॒vyāḥ | u॒ru॒vyacāḥ॒ pratha̭mānagg syo॒nam | ā॒di॒tyaira॒ktaṃ-va~sṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ || indra॒-nduraḥ̭ kava॒ṣyo̭ dhāva̭mānāḥ | vṛṣā̭ṇaṃ-ya~ntu॒ jana̭ya-ssu॒patnīḥ᳚ | dvāro̭ de॒vīra॒bhito॒ viśra̭yantām | su॒vīrā̭ vī॒ra-mpratha̭mānā॒ maho̭bhiḥ || 40 ||
u॒ṣāsā॒ naktā̭ bṛha॒tī bṛ॒hanta᳚m | paya̭svatī su॒dughe॒ śūra॒mindra᳚m | peśa̭svatī॒ tantṷnā saṃ॒vya~ya̭ntī | de॒vānā᳚-nde॒vaṃ-ya~̭jata-ssuru॒kme || daivyā॒ mimā̭nā॒ mana̭sā puru॒trā | hotā̭rā॒vindra̭-mpratha॒mā su॒vācā᳚ | mū॒rdhan. ya॒jñasya॒ madhṷnā॒ dadhā̭nā | prā॒cīna॒-ñjyoti̭rha॒viṣā̭ vṛdhātaḥ || ti॒sro de॒vīrha॒viṣā॒ vardha̭mānāḥ | indra̭-ñjuṣā॒ṇā vṛṣa̭ṇa॒-nna patnīḥ᳚ || 41 ||
acchi̭nna॒-ntantu॒-mpaya̭sā॒ sara̭svatī | iḍā̭ de॒vī bhāra̭tī vi॒śvatū᳚rtiḥ || tvaṣṭā॒ dadha॒dindrā̭ya॒ śuṣma᳚m | apā॒ko-'ci̭ṣṭurya॒śasḙ pu॒rūṇi̭ | vṛṣā॒ yaja॒n vṛṣa̭ṇa॒-mbhūri̭retāḥ | mū॒rdhan. ya॒jñasya॒ sama̭naktu de॒vān || vana॒spati॒-rava̭sṛṣṭo॒ na pāśaiḥ᳚ | tmanyā̭ sama॒ñjañcha̭mi॒tā na de॒vaḥ | indra̭sya ha॒vyairja॒ṭhara̭-mpṛṇā॒naḥ | svadā̭ti ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ || sto॒kānā॒mindu॒-mprati॒ śūra॒ indraḥ̭ | vṛ॒ṣā॒yamā̭ṇo vṛṣa॒bha-stṷrā॒ṣāṭ | ghṛ॒ta॒pruṣā॒ madhṷnā ha॒vyamu॒ndann | mū॒rdhan. ya॒jñasya̭ juṣatā॒g॒ svāhā᳚ || 42 ||
(śardha̭māno॒ - maho̭bhiḥ॒ - patnī᳚--r ghṛ॒tena̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - aindre praśnau vapādīnāṃ-yā~jyānuvākyāḥ
āca̭rṣaṇi॒prā vṛ̭ṣa॒bho janā̭nām | rājā̭ kṛṣṭī॒nā-mpṷruhū॒ta indraḥ̭ | stu॒ta-śśra̭va॒syannava॒sopa̭ma॒drik | yu॒ktvā harī॒ vṛṣa॒ṇā ''yā᳚hya॒rvām ||, vi॒veṣa॒ yanmā̭ dhi॒ṣaṇā̭ ja॒jāna॒ stavai̭ pu॒rā pāryā॒dindra॒ mahnaḥ̭ | agṃha̭so॒ yatra̭ pī॒para॒dyathā̭ no nā॒veva॒ yānta̭ mu॒bhayḙ havante |||| tagṃ sa॒dhrīcī̭rū॒tayo॒ vṛṣṇi̭yāni | pauggsyā̭ni ni॒yutaḥ̭ saścu॒rindra᳚m | sa॒mu॒dra-nna sindha̭va u॒kthaśṷṣmāḥ | u॒ru॒vyaca̭sa॒giṃra॒ āvi̭śanti |||| sa॒tyamittanna tvāvāgṃ̭ a॒nyo asti̭ | indra̭ de॒vo na martyo॒ jyāyāṋ | aha॒nnahi̭-mpari॒śayā̭na॒marṇaḥ̭ | avā̭sṛjo॒-'po acchā̭ samu॒dram || prasa̭sāhiṣe puruhūta॒ śatrūṋ | jyeṣṭha̭ste॒ śuṣma̭ i॒ha rā॒tira̭stu | indrābha̭ra॒ dakṣi̭ṇenā॒ vasṷ̄ni | pati॒-ssindhṷ̄nāmasi re॒vatī̭nām || sa śevṛ̭dha॒madhi̭dhā dyu॒mnama॒sme | mahi̭ kṣa॒tra-ñja̭nā॒ṣāḍi̭ndra॒ tavya᳚m | rakṣā̭ ca no ma॒ghonaḥ̭ pā॒hi sū॒rīn | rā॒ye ca̭ na-ssvapa॒tyā i॒ṣe dhāḥ᳚ || 43 ||
(re॒vatī̭nā-ñca॒tvāri̭ ca) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - aindre praśnau anuyājānāmekādaśa maitrāvaruṇapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hirindragṃ̭ sude॒va-nde॒vaiḥ | vī॒rava̭-thstī॒rṇaṃ-ve~dyā̭mavardhayat | vasto᳚rvṛ॒ta-mprākto᳚rbhṛ॒tam | rā॒yā ba॒r॒hiṣma॒to-'tya̭gāt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāra॒ indragṃ̭ saṅghā॒te | vi॒ḍvīryāma̭nnavardhayann | ā va॒thsena॒ tarṷṇena kumā॒reṇa̭ ca mīvi॒tā apārvā̭ṇam | re॒ṇuka̭kāṭa-nnudantām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 44 ||
de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā᳚ | indraṃ̭-ya~॒jñe pra̭ya॒tya̭hvetām | daivī॒rviśaḥ॒ prāyā̭siṣṭām | suprī̭te॒ sudhi̭te abhūtām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī joṣṭrī॒ vasṷdhitī | de॒vamindra̭mavardhatām | ayā᳚vya॒nyā-'ghā dveṣāgṃ̭si | ā-'nyā vā᳚kṣī॒-dvasu॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒te || 45 ||
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ dughḙ su॒dughe᳚ | paya॒sendra̭mavardhatām | iṣa॒mūrja̭ma॒nyā 'vā᳚kṣīt | sagdhi॒gṃ॒ sapī̭tima॒nyā | navḙna॒ pūrva॒-ndaya̭māne | pu॒rā॒ṇena॒ nava᳚m | adhā̭tā॒-mūrja̭mū॒rjāhṷtī॒ vasu॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒te | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 46 ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā | de॒vamindra̭mavardhatām | ha॒tāgha̭śagṃ sā॒vābhā᳚rṣṭāṃ॒-va~su॒ vāryā̭ṇi | yaja̭mānāya śikṣi॒tau | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ | pati॒mindra̭mavardhayann | aspṛ̭kṣa॒dbhāra̭tī॒ diva᳚m | ru॒drairya॒jñagṃ sara̭svatī | iḍā॒ vasṷmatī gṛ॒hān || 47 ||
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va indro॒ narā॒śagṃsaḥ̭ | tri॒va॒rū॒tha-stri̭vandhu॒raḥ | de॒vamindra̭mavardhayat | śa॒tena̭ śitipṛ॒ṣṭhānā॒māhi̭taḥ | sa॒hasrḙṇa॒ prava̭rtate | mi॒trāvaru॒ṇeda̭sya ho॒tramarha̭taḥ | bṛha॒spatiḥ̭ sto॒tram | a॒śvinā-''ddhva̭ryavam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 48 ||
de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ | hira̭ṇyaparṇo॒ madhṷśākha-ssupippa॒laḥ | de॒vamindra̭mavardhayat | diva॒magrḙṇāprāt | ā-'ntari̭kṣa-mpṛthi॒vīma̭dṛgṃhīt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒ra॒ḥirvāri̭tīnām | de॒vamindra̭mavardhayat | svā॒sa॒stha-mindre॒ṇāsa̭nnam | a॒nyā ba॒r॒hīgṣya॒bhya̭bhūt | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | de॒vamindra̭mavardhayat | svi̭ṣṭa-ṅku॒rvan-thsvi̭ṣṭa॒kṛt | svi̭ṣṭama॒dya ka̭rotu naḥ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yajḙ || 49 ||
(vi॒ya॒ntu॒ yaja̭ - śikṣi॒te - śi̭kṣi॒te va̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭-gṛ॒hān.-vḙtu॒ yajā̭-bhū॒-thṣaṭca̭) (a. 10)
de॒va-mba॒r॒hi-rde॒vīrdvāro̭ de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā̭ de॒vī joṣṭrī̭ de॒vī ū॒rjāhṷtī de॒vā daivyā॒ hotā̭rā śikṣi॒tau de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ pati̭-nde॒va indro॒ narā॒śagṃso̭ de॒va indro॒ vana॒spati̭-rde॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vam | ve॒tu॒ vi॒ya॒ntu॒ ca॒turvī̭tā॒meko̭ viyantu ca॒turvḙtu | a॒va॒rdha॒ya॒da॒va॒rdha॒ya॒-ntrira̭vardhatā॒meko̭ 'vardhayagg śca॒tura̭vardhayat | vasto॒rā va॒thsena॒ daivī॒rayā॒vīṣagṃ̭ ha॒tāspṛ̭kṣaccha॒tena॒ diva॒mindragg̭ svāsa॒sthagg svi̭ṣṭam | śikṣi॒te śi̭kṣi॒te śi̭kṣi॒tau |
anuvākaṃ 11 - paśutraye praya jārthā maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣa-thsa॒midhā॒-'gni-mi॒ḍaspa॒de | a॒śvinendra॒gṃ॒ sara̭svatīm | a॒jo dhū॒mro na go॒dhūmaiḥ॒ kva̭lairbheṣa॒jam | madhu॒ śaṣpai॒rna teja̭ indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttanū॒napā॒-thsara̭svatī | avi̭rme॒ṣo na bhḙṣa॒jam | pa॒thā madhṷma॒tā ''bha̭rann | a॒śvinendrā̭ya vī॒rya᳚m || 50 ||
bada̭rairupa॒vākā̭bhi-rbheṣa॒ja-ntokma̭bhiḥ | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒nnarā॒śagṃsa॒na-nna॒gnahu᳚m | pati॒gṃ॒ surā̭yai bheṣa॒jam | me॒ṣa-ssara̭svatī bhi॒ṣak | ratho॒ na ca॒ndrya̭śvino᳚rva॒pā indra̭sya vī॒rya᳚m | bada̭rairupa॒vākā̭bhi-rbheṣa॒ja-ntokma̭bhiḥ | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 51 ||
hotā̭ yakṣadi॒ḍeḍi॒ta ā॒juhvā̭na॒-ssara̭svatīm | indra॒-mbalḙna va॒rdhayanṋ | ṛ॒ṣa॒bheṇa॒ gave᳚ndri॒yam | a॒śvinendrā̭ya vī॒rya᳚m | yavaiḥ᳚ ka॒rkandhṷbhiḥ | madhṷ lā॒jairna māsa̭ram | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒ra॒ḥi-ssu॒ṣṭarī॒mo-'rṇa̭mradāḥ | bhi॒ṣannāsa̭tyā || 52 ||
bhi॒ṣajā॒-'śvinā-'śvā॒ śiśṷmatī | bhi॒ṣagdhe॒nu-ssara̭svatī | bhi॒ṣagdu॒ha indrā̭ya bheṣa॒jam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒dduro॒ diśaḥ̭ | ka॒va॒ṣyo̭ na vyaca̭svatīḥ | a॒śvibhyā॒-nna duro॒ diśaḥ̭ | indro॒ na roda̭sī॒ dughe᳚ | du॒he kāmā॒n-thsara̭svatī || 53 ||
a॒śvinendrā̭ya bheṣa॒jam | śu॒kra-nna jyoti̭rindri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒peśa̭so॒ṣe nakta॒-ndivā᳚ | a॒śvinā̭ sañjānā॒ne | sama̭ñjāte॒ sara̭svatyā | tviṣi॒mindre॒ na bhḙṣa॒jam | śye॒no na raja̭sā hṛ॒dā | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ || 54 ||
vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ddaivyā॒ hotā̭rā bhi॒ṣajā॒-'śvinā᳚ | indra॒-nna jāgṛ̭vī॒ divā॒ nakta॒-nna bhḙṣa॒jaiḥ | śūṣa॒gṃ॒ sara̭svatī bhi॒ṣak | sīsḙna duha indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-tti॒sro de॒vīrna bhḙṣa॒jam | traya̭stri॒dhāta̭vo॒-'pasaḥ̭ | rū॒pamindrḙ hira॒ṇyaya᳚m || 55 ||
a॒śvineḍā॒ na bhāra̭tī | vā॒cā sara̭svatī | maha॒ indrā̭ya dadhurindri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒ttvaṣṭā̭ra॒-mindra̭ma॒śvinā᳚ | bhi॒ṣaja॒-nna sara̭svatīm | ojo॒ na jū॒tiri̭ndri॒yam | vṛko॒ na ra̭bha॒so bhi॒ṣak | yaśa॒-ssura̭yā bheṣa॒jam || 56 ||
śri॒yā na māsa̭ram | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati᳚m | śa॒mi॒tāragṃ̭ śa॒takra̭tum | bhī॒ma-nna ma॒nyugṃ rājā̭naṃ-vyā~॒ghra-nnama̭sā॒-'śvinā॒ bhāma᳚m | sara̭svatī bhi॒ṣak | indrā̭ya duha indri॒yam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 57 ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svāhā-''jya̭sya sto॒kānā᳚m | svāhā॒ meda̭sā॒-mpṛtha̭k | svāhā॒ chāga̭ma॒śvibhyā᳚m | svāhā̭ me॒ṣagṃ sara̭svatyai | svāhā̭rṣa॒bha-mindrā̭ya si॒gṃ॒hāya॒ saha̭sendri॒yam | svāhā॒-'gni-nna bhḙṣa॒jam | svāhā॒ soma̭mindri॒yam | svāhendragṃ̭ su॒trāmā̭ṇagṃ savi॒tāraṃ॒-va~rṷṇa-mbhi॒ṣajā॒-mpati᳚m | svāhā॒ vana॒spati̭-mpri॒ya-mpātho॒ na bhḙṣa॒jam | svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān || 58 ||
svāhā॒-'gnigṃ ho॒trājjṷṣā॒ṇo a॒gni-rbhḙṣa॒jam | paya॒-ssomaḥ̭ pari॒srutā̭ ghṛ॒ta-mmadhṷ | vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣada॒śvinā॒ sara̭svatī॒mindragṃ̭ su॒trāmā̭ṇam | i॒me somā᳚-ssu॒rāmā̭ṇaḥ | chāgai॒rna me॒ṣair-ṛ̭ṣa॒bhai-ssu॒tāḥ | śaṣpai॒rna tokma̭bhiḥ | lā॒jairmaha̭svantaḥ | madā॒ māsa̭reṇa॒ pari̭ṣkṛtāḥ | śu॒krāḥ paya̭svanto॒-'mṛtāḥ᳚ | prasthi̭tā vo madhu॒ścutaḥ̭ | tāna॒śvinā॒ sara̭sva॒tīndraḥ̭ su॒trāmā̭ vṛtra॒hā | ju॒ṣantāgṃ̭ sau॒mya-mmadhṷ | piba̭ntu॒ mada̭ntu vi॒yantu॒ soma᳚m | hota॒ryaja̭ || 59 ||
(vī॒ryaṃ - ~vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja॒ - nāsa̭tyā॒ - sara̭svatī॒ - madhṷ - hira॒ṇyayaṃ̭ - bheṣa॒jaṃ - ~vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryajā᳚ - jya॒pā - na॒mṛtāḥ॒ pañca̭ ca) (a. 11)
sa॒midhā॒-'gnigṃ ṣaṭ | tanū॒napā᳚-thsa॒pta | narā॒śagṃsa॒mṛṣiḥ̭ | i॒ḍeḍi॒to yavai̭ra॒ṣṭau | ba॒r॒hi-ssa॒pta | duro॒-'śvinā̭ śu॒krannava̭ | su॒peśa̭so॒ṣe nakta॒mṛṣiḥ̭| daivyā॒ hotā̭rā॒ sīsḙna॒ rasaḥ̭ | ti॒srastvaṣṭā̭rama॒ṣṭāva̭ṣṭau | vana॒spati॒mṛṣiḥ̭ | a॒gni-ntrayo̭daśa | a॒śvinā॒ dvāda̭śa॒ trayo̭daśa | sa॒midhā॒-'gni-mbada̭rai॒-rbada̭rai॒-ryavai̭ra॒śvinā॒ tviṣi̭ma॒śvinā॒ na bhḙṣa॒jagṃ rū॒pama॒śvinā̭ bhī॒ma-mbhāma᳚m |
anuvākaṃ 12 - paśutraye prayājayājyā āpriyaḥ
sami̭ddho a॒gnira̭śvinā | ta॒pto gha॒rmo vi॒rāṭ-thsu॒taḥ | du॒he dhe॒nu-ssara̭svatī | somagṃ̭ śu॒krami॒hendri॒yam || ta॒nū॒pā bhi॒ṣajā̭ su॒te | a॒śvino॒bhā sara̭svatī | maddhvā॒ rajāgṃ̭sīndri॒yam | indrā̭ya pa॒thibhi̭-rvahān || indrā॒yendu॒gṃ॒ sara̭svatī | narā॒śagṃsḙna na॒gnahuḥ̭ || 60 ||
adhā̭tāma॒śvinā॒ madhṷ | bhe॒ṣa॒ja-mbhi॒ṣajā̭ su॒te || ā॒juhvā̭nā॒ sara̭svatī | indrā̭yendri॒yāṇi̭ vī॒rya᳚m | iḍā̭bhiraśvinā॒viṣa᳚m | samūrja॒gṃ॒ sagṃ ra॒yi-nda̭dhuḥ || aśvi̭nā॒ namṷce-ssu॒tam | somagṃ̭ śu॒kra-mpa̭ri॒srutā᳚ | sara̭svatī॒ tamābha̭rat | ba॒r॒hiṣendrā̭ya॒ pāta̭ve || 61 ||
ka॒va॒ṣyo̭ na vyaca̭svatīḥ | a॒śvibhyā॒-nna duro॒ diśaḥ̭ | indro॒ na roda̭sī॒ dughe᳚ | du॒he kāmā॒n-thsara̭svatī || u॒ṣāsā॒ nakta̭maśvinā | divendragṃ̭ sā॒yami̭ndri॒yaiḥ | sa॒jā॒nnā॒ne su॒peśa̭sā | sama̭ñjāte॒ sara̭svatyā || pā॒ta-nno̭ aśvinā॒ divā᳚ | pā॒hi naktagṃ̭ sarasvati || 62 ||
daivyā̭ hotārā bhiṣajā | pā॒tamindra॒gṃ॒ sacā̭ su॒te || ti॒srastre॒dhā sara̭svatī | a॒śvinā॒ bhāra॒tīḍā᳚ | tī॒vra-mpa̭ri॒srutā॒ soma᳚m | indrā̭ya suṣavu॒rmada᳚m || aśvi̭nā bheṣa॒ja-mmadhṷ | bhe॒ṣa॒ja-nna॒-ssara̭svatī | indre॒ tvaṣṭā॒ yaśa॒-śśriya᳚m | rū॒pagṃ rṷ̄pamadhu-ssu॒te || ṛ॒tu॒thendro॒ vana॒spatiḥ̭ | śa॒śa॒mā॒naḥ pa̭ri॒srutā᳚ | kī॒lāla̭ma॒śvibhyā॒-mmadhṷ | du॒he dhe॒nu-ssara̭svatī || gobhi॒rna soma̭maśvinā | māsa̭reṇa pari॒ṣkṛtā᳚ | sama̭dhātā॒gṃ॒ sara̭svatyā | svāhendrḙ su॒ta-mmadhṷ || 63 ||
(na॒gnahuḥ॒ - pāta̭ve - sarasva - tyadhu-ssu॒te᳚-'ṣṭau ca̭) (a. 12)
anuvākaṃ 13 - paśutraye vapādīnāṃ-yā~jyānuvākyāḥ
a॒śvinā̭ ha॒viri̭ndri॒yam | namṷcerdhi॒yā sara̭svatī | ā śu॒kramā̭su॒rādva॒su | ma॒ghamindrā̭ya jabhrire || yama॒śvinā॒ sara̭svatī | ha॒viṣendra॒-mava̭rdhayann | sa bi̭bheda ba॒laṃ (va॒laṃ) ma॒gham | namṷcāvāsu॒re sacā᳚ | tamindra̭-mpa॒śava॒-ssacā᳚ || a॒śvino॒bhā sara̭svatī || 64 ||
dadhā̭nā a॒bhya̭nūṣata | ha॒viṣā̭ ya॒jñami̭ndri॒yam || ya indra̭ indri॒ya-nda॒dhuḥ | sa॒vi॒tā varṷṇo॒ bhagaḥ̭ | sa su॒trāmā̭ ha॒viṣpa̭tiḥ | yaja̭mānāya saścata || sa॒vi॒tā varṷṇo॒ dadha̭t | yaja̭mānāya dā॒śuṣe᳚ | āda̭tta॒ namṷce॒rvasṷ | su॒trāmā॒ bala̭mindri॒yam || 65 ||
varṷṇaḥ, kṣa॒trami̭ndri॒yam | bhagḙna savi॒tā śriya᳚m | su॒trāmā॒ yaśa̭sā॒ bala᳚m | dadhā̭nā ya॒jñamā̭śata || aśvi̭nā॒ gobhi̭rindri॒yam | aśvḙbhi-rvī॒rya̭-mbala᳚m | ha॒viṣendra॒gṃ॒ sara̭svatī | yaja̭māna-mavardhayann || tā nāsa̭tyā su॒peśa̭sā | hira̭ṇyavartanī॒ narā᳚ | sara̭svatī ha॒viṣma̭tī | indra॒ kama̭rsu no-'vata || tā bhi॒ṣajā̭ su॒karma̭ṇā | sā su॒dughā॒ sara̭svatī | sa vṛ̭tra॒hā śa॒takra̭tuḥ | indrā̭ya dadhurindri॒yam || 66 ||
(u॒bhā sara̭svatī॒ - bala̭mindri॒yaṃ - narā॒ ṣaṭca̭) (a. 13)
anuvākaṃ 14 - paśutraye anūyājapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hi-ssara̭svatī | su॒de॒vamindrḙ a॒śvinā᳚ | tejo॒ na cakṣṷra॒kṣyoḥ | ba॒r॒hiṣā̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāro̭ a॒śvinā᳚ | bhi॒ṣajendre॒ sara̭svatī | prā॒ṇa-nna vī॒rya̭-nna॒si | dvāro̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 67 ||
de॒vī u॒ṣāsā̭va॒śvinā᳚ | bhi॒ṣajendre॒ sara̭svatī | bala॒-nna vāca̭mā॒sye᳚ | u॒ṣābhyā᳚-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vī joṣṭrī̭ a॒śvinā᳚ | su॒trāmendre॒ sara̭svatī | śrotra॒-nna karṇa̭yo॒ryaśaḥ̭ | joṣṭrī᳚bhyā-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 68 ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ dughḙ su॒dughe᳚ | paya॒sendra॒gṃ॒ sara̭svatya॒śvinā̭ bhi॒ṣajā̭-'vata | śu॒kra-nna jyoti॒-sstana̭yo॒rāhṷtī dhatta indri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vā de॒vānā᳚-mbhi॒ṣajā᳚ | hotā̭rā॒vindra̭-ma॒śvinā᳚ | va॒ṣa॒ṭkā॒rai-ssara̭svatī | tviṣi॒-nna hṛda̭ye ma॒tim | hotṛ̭bhyā-ndadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 69 ||
de॒vī-sti॒sra-sti॒sro de॒vīḥ | sara̭svatya॒śvinā॒ bhāra॒tīḍā᳚ | śūṣa॒-nna maddhye॒ nābhyā᳚m | indrā̭ya dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va indro॒ narā॒śagṃsaḥ̭ | tri॒va॒rū॒tha-ssara̭svatyā॒ 'śvibhyā̭mīyate॒ rathaḥ̭ | reto॒ na rū॒pama॒mṛta̭-ñja॒nitra᳚m | indrā̭ya॒ tvaṣṭā॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 70 ||
de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ | hira̭ṇyaparṇo a॒śvibhyā᳚m | sara̭svatyā-ssupippa॒laḥ | indrā̭ya pacyate॒ madhṷ | ojo॒ na jū॒timṛ̭ṣa॒bho na bhāma᳚m | vana॒spati̭rno॒ dadha̭dindri॒yāṇi̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnām | a॒ddhva॒re stī॒rṇama॒śvibhyā᳚m | ūrṇa̭mradā॒-ssara̭svatyāḥ || 71 ||
syo॒nami̭ndra te॒ sadaḥ̭ | ī॒śāyai̭ ma॒nyugṃ rājā̭na-mba॒r॒hiṣā̭ dadhurindri॒yam | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | de॒vān.ya̭kṣa-dyathāya॒tham | hotā̭rā॒-vindra̭ma॒śvinā᳚ | vā॒cā vāca॒gṃ॒ sara̭svatīm | a॒gnigṃ somagg̭ sviṣṭa॒kṛt | svi̭ṣṭa॒ indraḥ̭ su॒trāmā̭ savi॒tā varṷṇo bhi॒ṣak | i॒ṣṭo de॒vo vana॒spatiḥ̭ | svi̭ṣṭā de॒vā ā᳚jya॒pāḥ | i॒ṣṭo a॒gnira॒gninā᳚ | hotā̭ ho॒tre svi̭ṣṭa॒kṛt | yaśo॒ na dadha̭dindri॒yam | ūrja॒mapa̭citigg sva॒dhām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 72 ||
(dvāro̭ dadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ - joṣṭrī᳚bhyā-ndadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ -hotṛ̭bhyā-ndadhurindri॒yaṃ-va~̭su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaje᳚ - ndri॒yāṇi̭ vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja॒ - sara̭svatyā॒ - vana॒spati॒-ṣṣaṭca̭) (a. 14)
(de॒va-mba॒r॒hi-rde॒vī-rdvāro̭ de॒vī u॒ṣāsā̭va॒śvinā̭ de॒vī joṣṭra̭ de॒vī ū॒rjāhṷ̄tī de॒vā de॒vānā᳚-mbhi॒ṣajā̭ vaṣaṭkā॒rai-rde॒vīstisrasti॒sro de॒vī-ssara̭svatī de॒va indro॒ narā॒śagṃso̭ de॒va indro॒ vana॒spati̭rde॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒voa॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vān) |
(sa॒midhā॒-'gni-nde॒va-mba॒r॒hi-ssara̭svatyā॒śvinā॒ sarvaṃ̭-vi~yantu | dvāra̭sti॒sra-ssaṃrva̭ viyantu | a॒ja indra॒mojo॒-'gni-mpara॒-ssara̭svatīm | nakta॒mpūrva॒-ssara̭svati | a॒nyatra॒ sara̭svati | bhi॒ṣa-kpūrva̭-nduha indri॒yam | a॒nyatra̭ dadhurindri॒yam | sau॒trā॒ma॒ṇyāgṃ sṷtāsu॒tī | a॒ñjantya॒yaṃ-ya~ja̭mānaḥ)
anuvākaṃ 15 - sūktavākapraiṣaḥ
a॒gnima॒dya hotā̭ramavṛṇīta | a॒yagṃ sṷtāsu॒tī yaja̭mānaḥ | paca̭-npa॒ktīḥ | paca̭-npuro॒ḍāśāṋ | gṛ॒hṇa-ngrahāṋ | ba॒ddhnanna॒śvibhyā॒-ñchāga॒gṃ॒ sara̭svatyā॒ indrā̭ya | ba॒ddhnan-thsara̭svatyai me॒ṣamindrā̭yā॒śvibhyā᳚m | ba॒ddhnannindrā̭yarṣa॒bha-ma॒śvibhyā॒gṃ॒ sara̭svatyai | sū॒pa॒sthā a॒dya de॒vo vana॒spati̭rabhavat | a॒śvibhyā॒-ñchāgḙna॒ sara̭svatyā॒ indrā̭ya || 73 ||
sara̭svatyai me॒ṣeṇendrā̭yā॒śvibhyā᳚m | indrā̭yarṣa॒bheṇā॒śvibhyā॒gṃ॒ sara̭svatyai | akṣa॒gg॒stānmḙda॒staḥ prati̭ paca॒tā-'gra̭bhīṣuḥ | avī̭vṛdhanta॒ grahaiḥ᳚ | apā̭tāma॒śvinā॒ sara̭sva॒tīndraḥ̭ su॒trāmā̭ vṛtra॒hā | somā᳚n-thsu॒rāmṇaḥ̭ | upo̭ ukthāma॒dā-śśrau॒dvimadā̭ adann | avī̭vṛdha-ntāṅgū॒ṣaiḥ | tvāma॒dyarṣa̭ ārṣeyarṣīṇā-nnapādavṛṇīta | a॒yagṃ sṷtāsu॒tī yaja̭mānaḥ | ba॒hubhya॒ āsaṅga̭tebhyaḥ | e॒ṣa mḙ de॒veṣu॒ vasu॒ vāryā ya̭kṣyata॒ iti̭ | tā yā de॒vā dḙva॒dānā॒nyaduḥ̭ | tānya̭smā॒ ā ca॒ śāsva̭ | ā ca̭ gurasva | i॒ṣi॒taśca̭ hota॒rasi̭ bhadra॒vācyā̭ya॒ preṣi̭to॒ mānṷṣaḥ | sū॒kta॒vā॒kāya̭ sū॒ktā brṷ̄hi || 74 ||
(indrā̭ya॒ - yaja̭māna-ssa॒pta ca̭) (a. 15)
anuvākaṃ 16 - pitṛyajñayājyānuvākyāḥ
u॒śanta̭stvā havāmaha u॒śanta॒-ssami̭dhīmahi | u॒śannṷśa॒ta ā va̭ha pi॒tṝn ha॒viṣe॒ atta̭ve ||, ā no̭ agne suke॒tunā᳚ | ra॒yiṃ-vi~॒śvāyṷpoṣasam | mā॒rḍī॒ka-ndhḙhi jī॒vase᳚ ||| tvagṃ so̭ma ma॒he bhaga᳚m | tvaṃ-yū~na̭ ṛtāya॒te | dakṣa̭-ndadhāsi jī॒vase᳚ ||,tvagṃ so̭ma॒ praci̭kito manī॒ṣā tvagṃ raji̭ṣṭha॒manṷ neṣi॒ panthā᳚m | tava॒ praṇī̭tī pi॒taro̭ na indo de॒veṣu॒ ratna̭ma bhajanta॒ dhīrāḥ᳚ ||| tvayā॒ hi naḥ̭ pi॒taraḥ̭ soma॒ pūrve॒ karmā̭ṇi ca॒kruḥ pa̭vamāna॒ dhīrāḥ᳚ | va॒nvannavā̭taḥ pari॒dhīgṃ rapo᳚rṇu vī॒rebhi॒raśvai᳚rma॒ghavā̭ bhavā naḥ ||, tvagṃ so̭ma pi॒tṛbhiḥ̭ saṃvi~dā॒no-'nu॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ā ta̭tantha | tasmai̭ ta indo ha॒viṣā̭ vidhema va॒yagg syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || | barhi̭ṣadaḥ pitara ū॒tya̭rvāgi॒mā vo̭ ha॒vyā ca̭kṛmā ju॒ṣadhva᳚m | ta ā ga॒tā-'va̭sā॒ śa-nta̭me॒nāthā॒smabhya॒gṃ॒ śaṃ-yo~ra̭ra॒po da̭dhāta ||, ā-'ha-mpi॒tṝn-thsṷvi॒datrāgṃ̭ avithsi॒ napā̭ta-ñca vi॒krama̭ṇa-ñca॒ viṣṇoḥ᳚ | ba॒rhi॒ṣado॒ ye sva॒dhayā̭ su॒tasya॒ bhaja̭nta pi॒tvasta i॒hā-'' ga̭miṣṭhāḥ || | upa̭hūtāḥ pi॒taraḥ̭ so॒myāso̭ barhi॒ṣyḙṣu ni॒dhiṣṷ pri॒yeṣṷ | ta ā ga̭mantu॒ ta i॒ha śrṷva॒ntvadhi̭ bruvantu॒ te a̭vantva॒smān ||, agni̭ṣvāttāḥ pitara॒ eha ga̭cchata॒ sadaḥ̭ sada-ssadata supraṇītayaḥ | a॒ttā ha॒vīgṃṣi॒ praya̭tāni ba॒r॒hiṣyathā̭ ra॒yigṃ sarva̭vīra-ndadhātana || || a॒gni॒ṣvā॒ttānṛ̭tu॒mato̭ havāmahe | narā॒śagṃsḙ somapī॒thaṃ-ya~ ā॒śuḥ | te no॒ arva̭nta-ssu॒havā̭ bhavantu | śa-nno̭ bhavantu dvi॒pade॒ śa-ñcatṷṣpade || ye a̭gniṣvā॒ttā ye-'na̭gniṣvāttāḥ || 75 ||
a॒gṃ॒ho॒mucaḥ̭ pi॒taraḥ̭ so॒myāsaḥ̭ | pare-'va̭re॒-'mṛtā̭so॒ bhava̭ntaḥ | adhi̭bruvantu॒ te a̭vantva॒smān || vā॒nyā̭yai du॒gdhe ju॒ṣamā̭ṇāḥ kara॒mbham | u॒dīrā̭ṇā॒ ava̭re॒ parḙ ca | a॒gni॒ṣvā॒ttā ṛ॒tubhiḥ̭ saṃvi~dā॒nāḥ | indra̭vanto ha॒viri॒da-ñjṷṣantām || yada̭gne kavyavāhana pi॒tṝn yakṣyṛ̭tā॒vṛdhaḥ̭ | pra ca̭ ha॒vyāni̭ vakṣyasi de॒vebhya̭śca pi॒tṛbhya॒ ā ||, tvama̭gna īḍi॒to jā̭tave॒do-'vā᳚ḍḍha॒vyāni̭ sura॒bhīṇi̭ kṛ॒tvā | prādāḥ᳚ pi॒tṛbhyaḥ̭ sva॒dhayā॒ te a̭kṣanna॒ddhi tva-ndḙva॒ praya̭tā ha॒vīgṃṣi̭ | | māta̭lī ka॒vyairya॒mo aṅgi̭robhi॒ rbṛha॒spati॒r-ṛkva̭bhi rvāvṛdhā॒naḥ | yāgśca̭ de॒vā vā̭vṛ॒dhurye ca̭ de॒vān-thsvāhā॒-'nye sva॒dhayā॒-'nye ma̭danti || || ye tā̭tṛ॒purdḙva॒trā jeha̭mānāḥ | ho॒trā॒vṛdha॒-sstoma̭taṣṭāso a॒rkaiḥ | ā-'gnḙ yāhi suvi॒datrḙbhira॒rvām | sa॒tyaiḥ ka॒vyaiḥ pi॒tṛbhi̭-rgharma॒sadbhiḥ̭ || ha॒vya॒vāha̭ma॒jara̭-mpurupri॒yam | a॒gni-ṅghṛ॒tena̭ ha॒viṣā̭ sapa॒ryann | upā̭sada-ṅkavya॒vāha̭-mpitṛ॒ṇām | sa naḥ̭ pra॒jāṃ-vī~॒rava̭tī॒gṃ॒ samṛ̭ṇvatu || 76 ||
(ana̭gniṣvāttā॒ - jeha̭mānā-ssa॒pta ca̭) (a. 16)
anuvākaṃ 17 - aindro paśau ekādaśa prayājāḥ
hotā̭ yakṣadi॒ḍaspa॒de | sa॒mi॒dhā॒na-mma॒hadyaśaḥ̭ | suṣa̭middhaṃ॒-va~re᳚ṇyam | a॒gnimindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | gā॒ya॒trī-ñchanda̭ indri॒yam | tryavi॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒cchuci̭vratam | tanū॒napā̭tamu॒dbhida᳚m | ya-ṅgarbha॒madi̭tirda॒dhe || 77 ||
śuci॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | u॒ṣṇiha॒-ñchanda̭ indri॒yam | di॒tya॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣadī॒ḍenya᳚m | ī॒ḍi॒taṃ-vṛ~̭tra॒hanta̭mam | iḍā̭bhi॒rīḍya॒gṃ॒ sahaḥ̭ | soma॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | a॒nu॒ṣṭubha॒-ñchanda̭ indri॒yam | tri॒va॒thsa-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t || 78 ||
vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsubarhi॒ṣada᳚m | pū॒ṣa॒ṇvanta॒-mama̭rtyam | sīda̭nta-mba॒r॒hiṣi̭ pri॒ye | a॒mṛtendraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | bṛ॒ha॒tī-ñchanda̭ indri॒yam | pañcā̭vi॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-dvyaca̭svatīḥ | su॒prā॒ya॒ṇā ṛ̭tā॒vṛdhaḥ̭ || 79 ||
dvāro̭ de॒vīrhi̭ra॒ṇyayīḥ᳚ | bra॒hmāṇa॒ indraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | pa॒ṅkti-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | tu॒rya॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒peśa̭se | su॒śi॒lpe bṛ̭ha॒tī u॒bhe | nakto॒ṣāsā॒ na da̭rśa॒te | viśva॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | tri॒ṣṭubha॒-ñchanda̭ indri॒yam || 80 ||
pa॒ṣṭha॒vāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-tpracḙtasā | de॒vānā̭mutta॒maṃ-ya~śaḥ̭ | hotā̭rā॒ daivyā̭ ka॒vī | sa॒yujendraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | jaga̭tī॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | a॒na॒ḍvāha॒-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-tpeśa̭svatīḥ || 81 ||
ti॒sro de॒vīrhi̭ra॒ṇyayīḥ᳚ | bhāra̭tī-rbṛha॒tīrma॒hīḥ | pati॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | vi॒rāja॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | dhe॒nu-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-thsu॒reta̭sam | tvaṣṭā̭ra-mpuṣṭi॒vardha̭nam | rū॒pāṇi॒ bibhra̭ta॒-mpṛtha̭k | puṣṭi॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m || 82 ||
dvi॒pada॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | u॒kṣāṇa॒-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣaccha॒takra̭tum | hira̭ṇyaparṇa-mu॒kthina᳚m | ra॒śa॒nā-mbibhra̭taṃ-va~॒śim | bhaga॒mindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | ka॒kubha॒-ñchanda̭ i॒hendri॒yam | va॒śāṃ-ve~॒hata॒-ṅgā-nna vayo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa॒-thsvāhā̭kṛtīḥ | a॒gni-ṅgṛ॒hapa̭ti॒-mpṛtha̭k | varṷṇa-mbheṣa॒ja-ṅka॒vim | kṣa॒tramindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | ati̭cchandasa॒-ñchanda̭ indri॒yam | bṛ॒hadṛ̭ṣa॒bha-ṅgāṃ-va~yo॒ dadha̭t | vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 83 ||
(da॒dhe - dadha̭-d- ṛtā॒vṛdha̭ - indri॒yaṃ - peśa̭svatī--r vayo॒dhasaṃ॒ - ~vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ sa॒pta ca̭) (a. 17)
i॒ḍaspa॒de᳚-'gni-ṅgā̭ya॒trī-ntryavi᳚m | śuci̭vrata॒gṃ॒ śuci̭mu॒ṣṇiha̭-nditya॒vāha᳚m | ī॒ḍenya॒gṃ॒ soma̭-mana॒ṣṭubha̭-ntriva॒thsam | su॒ba॒ra॒ḥi॒ṣada̭ma॒mṛtendra̭-mbṛha॒tī-mpañcā̭vim | vyaca̭svatī-ssuprāya॒ṇā dvāro᳚ brā॒hmāṇaḥ̭ pā॒ṅktimi॒ha tṷrya॒vāha᳚m | su॒peśa̭se॒ viśva॒mindra̭-ntri॒ṣṭubha̭-mpaṣṭha॒vāha᳚m | pracḙtasā sa॒yujendra॒-ñjaga̭tīmi॒hāna॒ḍvāha᳚m | peśa̭svatīsti॒stro bhāra̭tīḥ॒ patiṃ̭-vi~॒rāja̭mi॒ha dhe॒nu-nna | su॒reta̭sa॒-ntvaṣṭā̭ra॒-mpuṣṭi̭-ndvi॒pada̭mi॒hokṣāṇa॒-nna | śa॒takra̭tu॒-mbhaga॒mindra̭-ṅka॒kubha̭mi॒ha va॒śāṃ-ve~॒hata॒-ṅgā-nna | svāhā̭kṛtīḥ, kṣa॒tramati̭cchandasa-mbṛ॒hadṛ̭ṣa॒bha-ṅgāṃ-va~yaḥ̭ | i॒ndri॒yamuṣi̭vasu॒nava̭da॒śehe᳚ndriya॒maṣṭa̭ nava daśa॒ gā-nna vayo॒ dadha॒-thsarva̭vetu |
anuvākaṃ 18 - aindro paśau prayājayājyāḥ
sami̭ddho a॒gni-ssa॒midhā᳚ | suṣa̭middho॒ vare᳚ṇyaḥ | gā॒ya॒trī chanda̭ indri॒yam | tryavi॒rgaurvayo̭ dadhuḥ || tanū॒napā॒-cchuci̭vrataḥ | ta॒nū॒napācca॒ (ta॒nū॒pācca) sara̭svatī | u॒ṣṇikchanda̭ indri॒yam | di॒tya॒vāḍgaurvayo̭ dadhuḥ || iḍā̭bhira॒gnirīḍyaḥ̭ | somo̭ de॒vo ama̭rtyaḥ || 84 ||
a॒nu॒ṣṭupchanda̭ indri॒yam | tri॒va॒thso gaurvayo̭ dadhuḥ || su॒ba॒r॒hira॒gniḥ pṷ̄ṣa॒ṇvān | stī॒rṇa-ba̭rhi॒rama̭rtyaḥ | bṛ॒ha॒tī chanda̭ indri॒yam | pañcā̭vi॒-rgaurvayo̭ dadhuḥ || duro̭ de॒vīrdiśo̭ ma॒hīḥ | bra॒hmā de॒vo bṛha॒spatiḥ̭ | pa॒ṅkti-śchanda̭ i॒hendri॒yam | tu॒rya॒vāḍ gaurvayo̭ dadhuḥ || 85 ||
u॒ṣe ya॒hvī su॒peśa̭sā | viśvḙ de॒vā ama̭rtyāḥ | tri॒ṣṭu-pchanda̭ indri॒yam | pa॒ṣṭha॒vādgaurvayo̭ dadhuḥ || daivyā̭ hotārā bhiṣajā | indrḙṇa sa॒yujā̭ yu॒jā | jaga̭tī॒ chanda̭ i॒hendri॒yam | a॒na॒ḍvān-gaurvayo̭ dadhuḥ || ti॒sra iḍā॒ sara̭svatī | bhāra̭tī ma॒ruto॒ viśaḥ̭ || 86 ||
vi॒rāṭchanda̭ i॒hendri॒yam | dhe॒nurgaurna vayo̭ dadhuḥ || tvaṣṭā̭ tu॒rīpo॒ adbhṷtaḥ | i॒ndrā॒gnī pṷṣṭi॒vardha̭nā | dvi॒pācchanda̭ i॒hendri॒yam | u॒kṣā gaurna vayo̭ dadhuḥ || śa॒mi॒tā no॒ vana॒spatiḥ̭ | sa॒vi॒tā pra̭su॒vanbhaga᳚m | ka॒kucchanda̭ i॒hendri॒yam | va॒śā ve॒hadgaurna vayo̭ dadhuḥ || svāhā̭ ya॒jñaṃ-va~rṷṇaḥ | su॒kṣa॒tro bhḙṣa॒ja-ṅka̭rat | atiḥ̭ chandā॒-śchanda̭ indri॒yam | bṛ॒hadṛ̭ṣa॒bho gaurvayo̭ dadhuḥ || 87 ||
(ama̭rtya - sturya॒vāḍgaurvayo̭ dadhu॒--r viśo̭ - va॒śā ve॒hadgaurna vayo̭ dadhuśca॒tvāri̭ ca) (a. 18)
anuvākaṃ 19 - aindro paśau vapādīnāṃ-ya~jyānuvākyāḥ
va॒sa॒ntena॒rtunā̭ de॒vāḥ | vasa̭vastri॒vṛtā᳚ stu॒tam | ra॒tha॒nta॒reṇa॒ teja̭sā | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || grī॒ṣmeṇa̭ de॒vā ṛ॒tunā᳚ | ru॒drāḥ pa̭ñcada॒śe stu॒tam | bṛ॒ha॒tā yaśa̭sā॒ bala᳚m | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || va॒ra॒.ṣābhi̭r-ṛ॒tunā̭-''di॒tyāḥ | stomḙ saptada॒śe stu॒tam || 88 ||
vai॒rū॒peṇa̭ vi॒śauja̭sā | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || śā॒ra॒dena॒rtunā̭ de॒vāḥ | e॒ka॒vi॒gṃ॒śa ṛ॒bhavaḥ̭ stu॒tam | vai॒rā॒jena̭ śri॒yā śriya᳚m | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || he॒ma॒ntena॒rtunā̭ de॒vāḥ | ma॒ruta̭striṇa॒ve stu॒tam | balḙna॒ śakva̭rī॒-ssahaḥ̭ | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || śai॒śi॒reṇa॒rtunā̭ de॒vāḥ | tra॒ya॒stri॒gṃ॒śḙ 'mṛtagg̭ stu॒tam | sa॒tyena̭ re॒vatīḥ᳚, kṣa॒tram | ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuḥ || 89 ||
(stomḙ saptada॒śe stu॒tagṃ - saho̭ ha॒virindre॒ vayo̭ dadhuśca॒tvāri̭ ca) (a. 19)
(va॒sa॒ntena̭ grī॒ṣmeṇa̭ va॒r॒ṣābhiḥ̭ śāra॒dena̭ hema॒ntena̭ śaiśi॒reṇa॒ ṣaṭ )
anuvākaṃ 20 - aindro paśau anūyājānā-mmaitrāvariṇapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hirindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒va-nde॒vama̭vardhayat | gā॒ya॒tri॒yā chanda̭sendri॒yam | teja॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vīrdvāro̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vīrde॒va-ma̭vardhayann | u॒ṣṇihā॒ chanda̭sendri॒yam | prā॒ṇamindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || 90 ||
de॒vī de॒vaṃ-va~̭yo॒dhasa᳚m | u॒ṣe indra̭mavardhatām | a॒nu॒ṣṭubhā॒ chanda̭sendri॒yam | vāca॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vī joṣṭrī̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vī de॒vama̭vardhatām | bṛ॒ha॒tyā chanda̭sendri॒yam | śrotra॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 91 ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vī de॒vama̭vardhatām | pa॒ṅktyā chanda̭sendri॒yam | śu॒kramindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || de॒vā daivyā॒ hotā̭rā de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vā de॒vama̭vardhatām | tri॒ṣṭubhā॒ chanda̭sendri॒yam | tviṣi॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ || 92 ||
de॒vī-sti॒sra-sti॒sro de॒vīrva̭yo॒dhasa᳚m | pati॒mindra̭-mavardhayann | jaga̭tyā॒ chanda̭sendri॒yam | bala॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vo narā॒śagṃso̭ de॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | vi॒rājā॒ chanda̭sendri॒yam | reta॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 93 ||
de॒vo vana॒spati̭-rde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | dvi॒padā॒ chanda̭sendri॒yam | bhaga॒mindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo (de॒vaṃ) de॒vama̭vardhayat | ka॒kubhā॒ chanda̭sendri॒yam | yaśa॒ indre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-dde॒vamindraṃ̭-va~yo॒dhasa᳚m | de॒vo de॒vama̭vardhayat | ati̭cchandasā॒ chanda̭sendri॒yam | kṣa॒tramindre॒ vayo॒ dadha̭t | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || 94 ||
(vi॒ya॒ntu॒ yaja̭ - vītāṃ॒-ya~ja̭-vītāṃ॒-ya~ja̭-vetu॒ yaja̭-vetu॒ yaja॒ pañca̭ ca) (a. 20)
(de॒va-mba॒r॒hi-rgā̭yatri॒yā tejaḥ̭ | de॒vīrdvāra̭ u॒ṣṇihā᳚ prā॒ṇam | de॒vī de॒vamu॒ṣe a̭nu॒ṣṭubhā॒ vāca᳚m | de॒vī joṣṭrī̭ bṛha॒tyā śrotra᳚m | de॒vī ū॒rjāhṷ̄tī pa॒ṅktyā śu॒kram | de॒vā daivyā॒ hotā̭rā tri॒ṣṭubhā॒ tviṣi᳚m | de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīḥ pati॒-ñjaga̭tyā॒ bala᳚m | de॒vo narā॒śagṃso̭ vi॒rājā॒ retaḥ̭ | de॒vo vana॒spati̭-rdvi॒padā॒ bhaga᳚m | de॒va-mba॒r॒hi-rvāri̭tīnā-ṅka॒kubhā॒ yaśaḥ̭ | de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛdati̭cchandasā kṣa॒tram | ve॒tu॒ vi॒ya॒ntu॒ ca॒tu-rvī̭tā॒meko̭ viyantu ca॒turvḙtu | a॒va॒rdha॒ya॒da॒va॒rdha॒ya॒gg॒ śca॒tura̭vardhatā॒meko̭ 'vardhayagg śca॒tura̭vardhayat |)
(svā॒dvī-ntvā॒ - somaḥ॒ - surā̭vanta॒gṃ॒ - sīsḙna - mi॒tro̭-'si॒ - ya-ddḙvā॒ - hotā̭ yakṣa-thsa॒midhendra॒gṃ॒ - sami̭ddha॒ indra॒ - āca̭rṣaṇi॒prā - de॒va-mba॒r॒hirindragṃ̭ sude॒vagṃ - hotā̭ yakṣa-thsa॒midhā॒-'gnigṃ - sami̭ddho a॒gnira̭śvinā॒ - 'śvinā̭ ha॒viri̭ndri॒yaṃ - de॒va-mba॒r॒hi-ssara̭sva - tyā॒gnima॒ - dyośanto॒ - hotā̭ yakṣadi॒ḍaspa॒de - sami̭ddho a॒gni-ssa॒midhā̭ - vasa॒ntena̭ - de॒va-mba॒r॒hirindraṃ̭-va~yo॒dhasaṃ̭-vi~gṃśa॒tiḥ)
(svā॒dvī-ntvā-' - mī̭ madanta pi॒taraḥ॒ - sāmrā᳚jyāya - pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒ vājya̭ - mu॒ṣāsā॒naktā॒ - bada̭rai॒ - radhā̭tāma॒śvinā̭ - de॒va indro॒ vana॒spatiḥ̭ - paṣṭha॒vāha॒-ṅgāṃ - de॒vī de॒vaṃ-va~̭yo॒dhasa॒-ñcatṷrnavatiḥ )
(svā॒dvīntvā̭ - vetu॒ yaja̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe dvitīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Telugu script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.