சர்சா ஸ்தவஃ

Charcha Stavah

🖋️ Tamil script
📄 Download PDF
பஞ்சஸ்தவி – 2 சர்சாஸ்தவஃ >>
ஸௌந்தர்யவிப்ரமபுவோ புவநாதிபத்ய-
-ஸங்கல்பகல்பதரவஸ்த்ரிபுரே ஜயந்தி ।
ஏதே கவித்வகுமதப்ரகராவபோத-
-பூர்ணேந்தவஸ்த்வயி ஜகஜ்ஜநநி ப்ரணாமாஃ ॥ 1 ॥
தேவி ஸ்துதிவ்யதிகரே க்ரு'தபுத்தயஸ்தே
வாசஸ்பதி ப்ரப்ரு'தயோऽபி ஜடீ பவந்தி ।
தஸ்மாந்நிஸர்கஜடிமா கதமோऽஹமத்ர
ஸ்தோத்ரம் தவ த்ரிபுரதாபநபத்நி கர்தும் ॥ 2 ॥
மாதஸ்ததாபி பவதீம் பவதீவ்ரதாப-
-விச்சித்தயே ஸ்துதிமஹார்ணவ கர்ணதாரஃ ।
ஸ்தோதும் பவாநி ஸ பவச்சரணாரவிந்த-
-பக்திக்ரஹஃ கிமபி மாம் முகரீ கரோதி ॥ 3 ॥
ஸூதே ஜகந்தி பவதீ பவதீ பிபர்தி
ஜாகர்தி தத்க்ஷயக்ரு'தே பவதீ பவாநி ।
மோஹம் பிநத்தி பவதீ பவதீ ருணத்தி
லீலாயிதம் ஜயதி சித்ரமிதம் பவத்யாஃ ॥ 4 ॥
யஸ்மிந்மநாகபி நவாம்புஜபத்ரகௌரீம்
கௌரீம் ப்ரஸாதமதுராம் த்ரு'ஶமாததாஸி ।
தஸ்மிந்நிரந்தரமநங்கஶராவகீர்ண-
-ஸீமந்திநீநயநஸந்ததயஃ பதந்தி ॥ 5 ॥
ப்ரு'த்வீபுஜோऽப்யுதயநப்ரபவஸ்ய தஸ்ய
வித்யாதர ப்ரணதி சும்பித பாதபீடஃ ।
தச்சக்ரவர்திபதவீப்ரணயஃ ஸ ஏஷஃ
த்வத்பாதபங்கஜரஜஃ கணஜஃ ப்ரஸாதஃ ॥ 6 ॥
த்வத்பாதபங்கஜரஜ ப்ரணிபாதபூர்வைஃ
புண்யைரநல்பமதிபிஃ க்ரு'திபிஃ கவீந்த்ரைஃ ।
க்ஷீரக்ஷபாகரதுகூலஹிமாவதாதா
கைரப்யவாபி புவநத்ரிதயேऽபி கீர்திஃ ॥ 7 ॥
கல்பத்ருமப்ரஸவகல்பிதசித்ரபூஜாம்
உத்தீபித ப்ரியதமாமதரக்தகீதிம் ।
நித்யம் பவாநி பவதீமுபவீணயந்தி
வித்யாதராஃ கநகஶைலகுஹாக்ரு'ஹேஷு ॥ 8 ॥
லக்ஷ்மீவஶீகரணகர்மணி காமிநீநாம்
ஆகர்ஷணவ்யதிகரேஷு ச ஸித்தமந்த்ரஃ ।
நீரந்த்ரமோஹதிமிரச்சிதுரப்ரதீபோ
தேவி த்வதங்க்ரிஜநிதோ ஜயதி ப்ரஸாதஃ ॥ 9 ॥
தேவி த்வதங்க்ரிநகரத்நபுவோ மயூகாஃ
ப்ரத்யக்ரமௌக்திகருசோ முதமுத்வஹந்தி ।
ஸேவாநதிவ்யதிகரே ஸுரஸுந்தரீணாம்
ஸீமந்தஸீம்நி குஸுமஸ்தபகாயிதம் யைஃ ॥ 10 ॥
மூர்த்நி ஸ்புரத்துஹிநதீதிதிதீப்திதீப்தம்
மத்யே லலாடமமராயுதரஶ்மிசித்ரம் ।
ஹ்ரு'ச்சக்ரசும்பி ஹுதபுக்கணிகாநுகாரி
ஜ்யோதிர்யதேததிதமம்ப தவ ஸ்வரூபம் ॥ 11 ॥
ரூபம் தவ ஸ்புரிதசந்த்ரமரீசிகௌரம்
ஆலோகதே ஶிரஸி வாகதிதைவதம் யஃ ।
நிஃஸீமஸூக்திரசநாம்ரு'தநிர்சரஸ்ய
தஸ்ய ப்ரஸாதமதுராஃ ப்ரஸரந்தி வாசஃ ॥ 12 ॥
ஸிந்தூரபாம்ஸுபடலச்சுரிதாமிவ த்யாம்
த்வத்தேஜஸா ஜதுரஸஸ்நபிதாமிவோர்வீம் ।
யஃ பஶ்யதி க்ஷணமபி த்ரிபுரே விஹாய
வ்ரீடாம் ம்ரு'டாநி ஸுத்ரு'ஶஸ்தமநுத்ரவந்தி ॥ 13 ॥
மாதர்முஹூர்தமபி யஃ ஸ்மரதி ஸ்வரூபம்
லாக்ஷாரஸப்ரஸரதந்துநிபம் பவத்யாஃ ।
த்யாயந்த்யநந்யமநஸஸ்தமநங்கதப்தாஃ
ப்ரத்யும்நஸீம்நி ஸுபகத்வகுணம் தருண்யஃ ॥ 14 ॥
யோऽயம் சகாஸ்தி ககநார்ணவரத்நமிந்துஃ
யோऽயம் ஸுராஸுரகுருஃ புருஷஃ புராணஃ ।
யத்வாமமர்தமிதமந்தகஸூதநஸ்ய
தேவி த்வமேவ ததிதி ப்ரதிபாதயந்தி ॥ 15 ॥
இச்சாநுரூபமநுரூபகுணப்ரகர்ஷ
ஸங்கர்ஷிணி த்வமபிம்ரு'ஶ்ய யதா பிபர்ஷி ।
ஜாயேத ஸ த்ரிபுவநைக குருஸ்ததாநீம்
தேவஃ ஶிவோऽபி புவநத்ரயஸூத்ரதாரஃ ॥ 16 ॥
த்யாதாஸி ஹைமவதி யேந ஹிமாம்ஶுரஶ்மி-
-மாலாமலத்யுதிரகல்மஷமாநஸேந ।
தஸ்யாவிலம்பமநவத்யமநந்தகல்பம்
அல்பைர்திநைஃ ஸ்ரு'ஜஸி ஸுந்தரி வாக்விலாஸம் ॥ 17 ॥
ஆதாரமாருதநிரோதவஶேந யேஷாம்
ஸிந்தூரரஞ்ஜிதஸரோஜகுணாநுகாரி ।
தீப்தம் ஹ்ரு'தி ஸ்புரதி தேவி வபுஸ்த்வதீயம்
த்யாயந்தி தாநிஹ ஸமீஹிதஸித்திஸார்தாஃ ॥ 18 ॥
யே சிந்தயந்த்யருணமண்டலமத்யவர்தி
ரூபம் தவாம்ப நவயாவகபங்கபிங்கம் ।
தேஷாம் ஸதைவ குஸுமாயுதபாணபிந்ந-
-வக்ஷஃஸ்தலா ம்ரு'கத்ரு'ஶோ வஶகா பவந்தி ॥ 19 ॥
த்வாமைந்தவீமிவ கலாமநுபாலதேஶம்
உத்பாஸிதாம்பரதலாமவலோகயந்தஃ ।
ஸத்யோ பவாநி ஸுதியஃ கவயோ பவந்தி
த்வம் பாவநாஹிததியாம் குலகாமதேநுஃ ॥ 20 ॥
ஶர்வாணி ஸர்வஜநவந்திதபாதபத்மே
பத்மச்சதத்யுதிவிடம்பிதநேத்ரலக்ஷ்மி ।
நிஷ்பாபமூர்திஜநமாநஸராஜஹம்ஸி
ஹம்ஸி த்வமாபதமநேகவிதாம் ஜநஸ்ய ॥ 21 ॥
உத்தப்தஹேமருசிரே த்ரிபுரே புநீஹி
சேதஶ்சிரந்தநமகௌகவநம் லுநீஹி ।
காராக்ரு'ஹே நிகலபந்தநயந்த்ரிதஸ்ய
த்வத்ஸம்ஸ்ம்ரு'தௌ சடிதி மே நிகலாஸ்த்ருடந்தி ॥ 22 ॥
த்வாம் வ்யாபிநீதி ஸுமநா இதி குண்டலீதி
த்வாம் காமிநீதி கமலேதி கலாவதீதி ।
த்வாம் மாலிநீதி லலிதேத்யபராஜிதேதி
தேவி ஸ்துவந்தி விஜயேதி ஜயேத்யுமேதி ॥ 23 ॥
உத்தாமகாமபரமார்தஸரோஜகண்ட-
சண்டத்யுதித்யுதிமபாஸிதஷட்விகாராம் ।
மோஹத்விபேந்த்ரகதநோத்யதபோதஸிம்ஹ-
-லீலாகுஹாம் பகவதீம் த்ரிபுராம் நமாமி ॥ 24 ॥
கணேஶவடுகஸ்துதா ரதிஸஹாயகாமாந்விதா
ஸ்மராரிவரவிஷ்டரா குஸுமபாணபாணைர்யுதா ।
அநங்ககுஸுமாதிபிஃ பரிவ்ரு'தா ச ஸித்தைஸ்த்ரிபிஃ
கதம்பவநமத்யகா த்ரிபுரஸுந்தரீ பாது நஃ ॥ 25 ॥
ருத்ராணி வித்ருமமயீம் ப்ரதிமாமிவ த்வாம்
யே சிந்தயந்த்யருணகாந்திமநந்யரூபாம் ।
தாநேத்ய பக்ஷ்மலத்ரு'ஶஃ ப்ரஸபம் பஜந்தே
கண்டாவஸக்தம்ரு'துபாஹுலதாஸ்தருண்யஃ ॥ 26 ॥
த்வத்ரூபைகநிரூபணப்ரணயிதாபந்தோ த்ரு'ஶோஸ்த்வத்குண-
-க்ராமாகர்ணநராகிதா ஶ்ரவணயோஸ்த்வத்ஸம்ஸ்ம்ரு'திஶ்சேதஸி ।
த்வத்பாதார்சநசாதுரீ கரயுகே த்வத்கீர்திதம் வாசி மே
குத்ராபி த்வதுபாஸநவ்யஸநிதா மே தேவி மா ஶாம்யது ॥ 27 ॥
த்வத்ரூபமுல்லஸிததாடிமபுஷ்பரக்தம்
உத்பாவயேந்மதநதைவதமக்ஷரம் யஃ ।
தம் ரூபஹீநமபி மந்மதநிர்விஶேஷம்
ஆலோகயந்த்யுருநிதம்பதடாஸ்தருண்யஃ ॥ 28 ॥
ப்ரஹ்மேந்த்ரருத்ரஹரிசந்த்ரஸஹஸ்ரரஶ்மி-
-ஸ்கந்தத்விபாநநஹுதாஶநவந்திதாயை ।
வாகீஶ்வரி த்ரிபுவநேஶ்வரி விஶ்வமாதஃ
அந்தர்பஹிஶ்ச க்ரு'தஸம்ஸ்திதயே நமஸ்தே ॥ 29 ॥
கஸ்தோத்ரமேததநுவாஸரமீஶ்வராயாஃ
ஶ்ரேயஸ்கரம் படதி வா யதி வா ஶ்ரு'ணோதி ।
தஸ்யேப்ஸிதம் பலதி ராஜபிரீட்யதேऽஸௌ
ஜாயேத ஸ ப்ரியதமோ மதிரேக்ஷணாநாம் ॥ 30 ॥
இதி ஶ்ரீகாலிதாஸ விரசித பஞ்சஸ்தவ்யாம் த்விதீயஃ சர்சாஸ்தவஃ ।
Roman (IAST) Transliteration
pañcastavi – 2 carcāstavaḥ >>
saundaryavibhramabhuvo bhuvanādhipatya-
-saṅkalpakalpataravastripure jayanti |
ete kavitvakumadaprakarāvabodha-
-pūrṇendavastvayi jagajjanani praṇāmāḥ || 1 ||
devi stutivyatikare kṛtabuddhayaste
vācaspati prabhṛtayo'pi jaḍī bhavanti |
tasmānnisargajaḍimā katamo'hamatra
stotraṃ tava tripuratāpanapatni kartum || 2 ||
mātastathāpi bhavatīṃ bhavatīvratāpa-
-vicchittaye stutimahārṇava karṇadhāraḥ |
stotuṃ bhavāni sa bhavaccaraṇāravinda-
-bhaktigrahaḥ kimapi māṃ mukharī karoti || 3 ||
sūte jaganti bhavatī bhavatī bibharti
jāgarti tatkṣayakṛte bhavatī bhavāni |
mohaṃ bhinatti bhavatī bhavatī ruṇaddhi
līlāyitaṃ jayati citramidaṃ bhavatyāḥ || 4 ||
yasminmanāgapi navāmbujapatragaurīṃ
gaurīṃ prasādamadhurāṃ dṛśamādadhāsi |
tasminnirantaramanaṅgaśarāvakīrṇa-
-sīmantinīnayanasantatayaḥ patanti || 5 ||
pṛthvībhujo'pyudayanaprabhavasya tasya
vidyādhara praṇati cumbita pādapīṭhaḥ |
taccakravartipadavīpraṇayaḥ sa eṣaḥ
tvatpādapaṅkajarajaḥ kaṇajaḥ prasādaḥ || 6 ||
tvatpādapaṅkajaraja praṇipātapūrvaiḥ
puṇyairanalpamatibhiḥ kṛtibhiḥ kavīndraiḥ |
kṣīrakṣapākaradukūlahimāvadātā
kairapyavāpi bhuvanatritaye'pi kīrtiḥ || 7 ||
kalpadrumaprasavakalpitacitrapūjāṃ
uddīpita priyatamāmadaraktagītim |
nityaṃ bhavāni bhavatīmupavīṇayanti
vidyādharāḥ kanakaśailaguhāgṛheṣu || 8 ||
lakṣmīvaśīkaraṇakarmaṇi kāminīnāṃ
ākarṣaṇavyatikareṣu ca siddhamantraḥ |
nīrandhramohatimiracchidurapradīpo
devi tvadaṅghrijanito jayati prasādaḥ || 9 ||
devi tvadaṅghrinakharatnabhuvo mayūkhāḥ
pratyagramauktikaruco mudamudvahanti |
sevānativyatikare surasundarīṇāṃ
sīmantasīmni kusumastabakāyitaṃ yaiḥ || 10 ||
mūrdhni sphurattuhinadīdhitidīptidīptaṃ
madhye lalāṭamamarāyudharaśmicitram |
hṛccakracumbi hutabhukkaṇikānukāri
jyotiryadetadidamamba tava svarūpam || 11 ||
rūpaṃ tava sphuritacandramarīcigauraṃ
ālokate śirasi vāgadhidaivataṃ yaḥ |
niḥsīmasūktiracanāmṛtanirjharasya
tasya prasādamadhurāḥ prasaranti vācaḥ || 12 ||
sindūrapāṃsupaṭalacchuritāmiva dyāṃ
tvattejasā jaturasasnapitāmivorvīm |
yaḥ paśyati kṣaṇamapi tripure vihāya
vrīḍāṃ mṛḍāni sudṛśastamanudravanti || 13 ||
mātarmuhūrtamapi yaḥ smarati svarūpaṃ
lākṣārasaprasaratantunibhaṃ bhavatyāḥ |
dhyāyantyananyamanasastamanaṅgataptāḥ
pradyumnasīmni subhagatvaguṇaṃ taruṇyaḥ || 14 ||
yo'yaṃ cakāsti gaganārṇavaratnaminduḥ
yo'yaṃ surāsuraguruḥ puruṣaḥ purāṇaḥ |
yadvāmamardhamidamandhakasūdanasya
devi tvameva taditi pratipādayanti || 15 ||
icchānurūpamanurūpaguṇaprakarṣa
saṅkarṣiṇi tvamabhimṛśya yadā bibharṣi |
jāyeta sa tribhuvanaika gurustadānīṃ
devaḥ śivo'pi bhuvanatrayasūtradhāraḥ || 16 ||
dhyātāsi haimavati yena himāṃśuraśmi-
-mālāmaladyutirakalmaṣamānasena |
tasyāvilambamanavadyamanantakalpaṃ
alpairdinaiḥ sṛjasi sundari vāgvilāsam || 17 ||
ādhāramārutanirodhavaśena yeṣāṃ
sindūrarañjitasarojaguṇānukāri |
dīptaṃ hṛdi sphurati devi vapustvadīyaṃ
dhyāyanti tāniha samīhitasiddhisārthāḥ || 18 ||
ye cintayantyaruṇamaṇḍalamadhyavarti
rūpaṃ tavāmba navayāvakapaṅkapiṅgam |
teṣāṃ sadaiva kusumāyudhabāṇabhinna-
-vakṣaḥsthalā mṛgadṛśo vaśagā bhavanti || 19 ||
tvāmaindavīmiva kalāmanuphāladeśaṃ
udbhāsitāmbaratalāmavalokayantaḥ |
sadyo bhavāni sudhiyaḥ kavayo bhavanti
tvaṃ bhāvanāhitadhiyāṃ kulakāmadhenuḥ || 20 ||
śarvāṇi sarvajanavanditapādapadme
padmacchadadyutiviḍambitanetralakṣmi |
niṣpāpamūrtijanamānasarājahaṃsi
haṃsi tvamāpadamanekavidhāṃ janasya || 21 ||
uttaptahemarucire tripure punīhi
cetaścirantanamaghaughavanaṃ lunīhi |
kārāgṛhe nigalabandhanayantritasya
tvatsaṃsmṛtau jhaṭiti me nigalāstruṭanti || 22 ||
tvāṃ vyāpinīti sumanā iti kuṇḍalīti
tvāṃ kāminīti kamaleti kalāvatīti |
tvāṃ mālinīti lalitetyaparājiteti
devi stuvanti vijayeti jayetyumeti || 23 ||
uddāmakāmaparamārthasarojakhaṇḍa-
caṇḍadyutidyutimapāsitaṣaḍvikārām |
mohadvipendrakadanodyatabodhasiṃha-
-līlāguhāṃ bhagavatīṃ tripurāṃ namāmi || 24 ||
gaṇeśavaṭukastutā ratisahāyakāmānvitā
smarārivaraviṣṭarā kusumabāṇabāṇairyutā |
anaṅgakusumādibhiḥ parivṛtā ca siddhaistribhiḥ
kadambavanamadhyagā tripurasundarī pātu naḥ || 25 ||
rudrāṇi vidrumamayīṃ pratimāmiva tvāṃ
ye cintayantyaruṇakāntimananyarūpām |
tānetya pakṣmaladṛśaḥ prasabhaṃ bhajante
kaṇṭhāvasaktamṛdubāhulatāstaruṇyaḥ || 26 ||
tvadrūpaikanirūpaṇapraṇayitābandho dṛśostvadguṇa-
-grāmākarṇanarāgitā śravaṇayostvatsaṃsmṛtiścetasi |
tvatpādārcanacāturī karayuge tvatkīrtitaṃ vāci me
kutrāpi tvadupāsanavyasanitā me devi mā śāmyatu || 27 ||
tvadrūpamullasitadāḍimapuṣparaktaṃ
udbhāvayenmadanadaivatamakṣaraṃ yaḥ |
taṃ rūpahīnamapi manmathanirviśeṣaṃ
ālokayantyurunitambataṭāstaruṇyaḥ || 28 ||
brahmendrarudraharicandrasahasraraśmi-
-skandadvipānanahutāśanavanditāyai |
vāgīśvari tribhuvaneśvari viśvamātaḥ
antarbahiśca kṛtasaṃsthitaye namaste || 29 ||
kastotrametadanuvāsaramīśvarāyāḥ
śreyaskaraṃ paṭhati vā yadi vā śṛṇoti |
tasyepsitaṃ phalati rājabhirīḍyate'sau
jāyeta sa priyatamo madirekṣaṇānām || 30 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ dvitīyaḥ carcāstavaḥ |
Sanskrit — Devanagari (original)
पञ्चस्तवि – 2 चर्चास्तवः >>
सौन्दर्यविभ्रमभुवो भुवनाधिपत्य-
-सङ्कल्पकल्पतरवस्त्रिपुरे जयन्ति ।
एते कवित्वकुमदप्रकरावबोध-
-पूर्णेन्दवस्त्वयि जगज्जननि प्रणामाः ॥ 1 ॥
देवि स्तुतिव्यतिकरे कृतबुद्धयस्ते
वाचस्पति प्रभृतयोऽपि जडी भवन्ति ।
तस्मान्निसर्गजडिमा कतमोऽहमत्र
स्तोत्रं तव त्रिपुरतापनपत्नि कर्तुम् ॥ 2 ॥
मातस्तथापि भवतीं भवतीव्रताप-
-विच्छित्तये स्तुतिमहार्णव कर्णधारः ।
स्तोतुं भवानि स भवच्चरणारविन्द-
-भक्तिग्रहः किमपि मां मुखरी करोति ॥ 3 ॥
सूते जगन्ति भवती भवती बिभर्ति
जागर्ति तत्क्षयकृते भवती भवानि ।
मोहं भिनत्ति भवती भवती रुणद्धि
लीलायितं जयति चित्रमिदं भवत्याः ॥ 4 ॥
यस्मिन्मनागपि नवाम्बुजपत्रगौरीं
गौरीं प्रसादमधुरां दृशमादधासि ।
तस्मिन्निरन्तरमनङ्गशरावकीर्ण-
-सीमन्तिनीनयनसन्ततयः पतन्ति ॥ 5 ॥
पृथ्वीभुजोऽप्युदयनप्रभवस्य तस्य
विद्याधर प्रणति चुम्बित पादपीठः ।
तच्चक्रवर्तिपदवीप्रणयः स एषः
त्वत्पादपङ्कजरजः कणजः प्रसादः ॥ 6 ॥
त्वत्पादपङ्कजरज प्रणिपातपूर्वैः
पुण्यैरनल्पमतिभिः कृतिभिः कवीन्द्रैः ।
क्षीरक्षपाकरदुकूलहिमावदाता
कैरप्यवापि भुवनत्रितयेऽपि कीर्तिः ॥ 7 ॥
कल्पद्रुमप्रसवकल्पितचित्रपूजां
उद्दीपित प्रियतमामदरक्तगीतिम् ।
नित्यं भवानि भवतीमुपवीणयन्ति
विद्याधराः कनकशैलगुहागृहेषु ॥ 8 ॥
लक्ष्मीवशीकरणकर्मणि कामिनीनां
आकर्षणव्यतिकरेषु च सिद्धमन्त्रः ।
नीरन्ध्रमोहतिमिरच्छिदुरप्रदीपो
देवि त्वदङ्घ्रिजनितो जयति प्रसादः ॥ 9 ॥
देवि त्वदङ्घ्रिनखरत्नभुवो मयूखाः
प्रत्यग्रमौक्तिकरुचो मुदमुद्वहन्ति ।
सेवानतिव्यतिकरे सुरसुन्दरीणां
सीमन्तसीम्नि कुसुमस्तबकायितं यैः ॥ 10 ॥
मूर्ध्नि स्फुरत्तुहिनदीधितिदीप्तिदीप्तं
मध्ये ललाटममरायुधरश्मिचित्रम् ।
हृच्चक्रचुम्बि हुतभुक्कणिकानुकारि
ज्योतिर्यदेतदिदमम्ब तव स्वरूपम् ॥ 11 ॥
रूपं तव स्फुरितचन्द्रमरीचिगौरं
आलोकते शिरसि वागधिदैवतं यः ।
निःसीमसूक्तिरचनामृतनिर्झरस्य
तस्य प्रसादमधुराः प्रसरन्ति वाचः ॥ 12 ॥
सिन्दूरपांसुपटलच्छुरितामिव द्यां
त्वत्तेजसा जतुरसस्नपितामिवोर्वीम् ।
यः पश्यति क्षणमपि त्रिपुरे विहाय
व्रीडां मृडानि सुदृशस्तमनुद्रवन्ति ॥ 13 ॥
मातर्मुहूर्तमपि यः स्मरति स्वरूपं
लाक्षारसप्रसरतन्तुनिभं भवत्याः ।
ध्यायन्त्यनन्यमनसस्तमनङ्गतप्ताः
प्रद्युम्नसीम्नि सुभगत्वगुणं तरुण्यः ॥ 14 ॥
योऽयं चकास्ति गगनार्णवरत्नमिन्दुः
योऽयं सुरासुरगुरुः पुरुषः पुराणः ।
यद्वाममर्धमिदमन्धकसूदनस्य
देवि त्वमेव तदिति प्रतिपादयन्ति ॥ 15 ॥
इच्छानुरूपमनुरूपगुणप्रकर्ष
सङ्कर्षिणि त्वमभिमृश्य यदा बिभर्षि ।
जायेत स त्रिभुवनैक गुरुस्तदानीं
देवः शिवोऽपि भुवनत्रयसूत्रधारः ॥ 16 ॥
ध्यातासि हैमवति येन हिमांशुरश्मि-
-मालामलद्युतिरकल्मषमानसेन ।
तस्याविलम्बमनवद्यमनन्तकल्पं
अल्पैर्दिनैः सृजसि सुन्दरि वाग्विलासम् ॥ 17 ॥
आधारमारुतनिरोधवशेन येषां
सिन्दूररञ्जितसरोजगुणानुकारि ।
दीप्तं हृदि स्फुरति देवि वपुस्त्वदीयं
ध्यायन्ति तानिह समीहितसिद्धिसार्थाः ॥ 18 ॥
ये चिन्तयन्त्यरुणमण्डलमध्यवर्ति
रूपं तवाम्ब नवयावकपङ्कपिङ्गम् ।
तेषां सदैव कुसुमायुधबाणभिन्न-
-वक्षःस्थला मृगदृशो वशगा भवन्ति ॥ 19 ॥
त्वामैन्दवीमिव कलामनुफालदेशं
उद्भासिताम्बरतलामवलोकयन्तः ।
सद्यो भवानि सुधियः कवयो भवन्ति
त्वं भावनाहितधियां कुलकामधेनुः ॥ 20 ॥
शर्वाणि सर्वजनवन्दितपादपद्मे
पद्मच्छदद्युतिविडम्बितनेत्रलक्ष्मि ।
निष्पापमूर्तिजनमानसराजहंसि
हंसि त्वमापदमनेकविधां जनस्य ॥ 21 ॥
उत्तप्तहेमरुचिरे त्रिपुरे पुनीहि
चेतश्चिरन्तनमघौघवनं लुनीहि ।
कारागृहे निगलबन्धनयन्त्रितस्य
त्वत्संस्मृतौ झटिति मे निगलास्त्रुटन्ति ॥ 22 ॥
त्वां व्यापिनीति सुमना इति कुण्डलीति
त्वां कामिनीति कमलेति कलावतीति ।
त्वां मालिनीति ललितेत्यपराजितेति
देवि स्तुवन्ति विजयेति जयेत्युमेति ॥ 23 ॥
उद्दामकामपरमार्थसरोजखण्ड-
चण्डद्युतिद्युतिमपासितषड्विकाराम् ।
मोहद्विपेन्द्रकदनोद्यतबोधसिंह-
-लीलागुहां भगवतीं त्रिपुरां नमामि ॥ 24 ॥
गणेशवटुकस्तुता रतिसहायकामान्विता
स्मरारिवरविष्टरा कुसुमबाणबाणैर्युता ।
अनङ्गकुसुमादिभिः परिवृता च सिद्धैस्त्रिभिः
कदम्बवनमध्यगा त्रिपुरसुन्दरी पातु नः ॥ 25 ॥
रुद्राणि विद्रुममयीं प्रतिमामिव त्वां
ये चिन्तयन्त्यरुणकान्तिमनन्यरूपाम् ।
तानेत्य पक्ष्मलदृशः प्रसभं भजन्ते
कण्ठावसक्तमृदुबाहुलतास्तरुण्यः ॥ 26 ॥
त्वद्रूपैकनिरूपणप्रणयिताबन्धो दृशोस्त्वद्गुण-
-ग्रामाकर्णनरागिता श्रवणयोस्त्वत्संस्मृतिश्चेतसि ।
त्वत्पादार्चनचातुरी करयुगे त्वत्कीर्तितं वाचि मे
कुत्रापि त्वदुपासनव्यसनिता मे देवि मा शाम्यतु ॥ 27 ॥
त्वद्रूपमुल्लसितदाडिमपुष्परक्तं
उद्भावयेन्मदनदैवतमक्षरं यः ।
तं रूपहीनमपि मन्मथनिर्विशेषं
आलोकयन्त्युरुनितम्बतटास्तरुण्यः ॥ 28 ॥
ब्रह्मेन्द्ररुद्रहरिचन्द्रसहस्ररश्मि-
-स्कन्दद्विपाननहुताशनवन्दितायै ।
वागीश्वरि त्रिभुवनेश्वरि विश्वमातः
अन्तर्बहिश्च कृतसंस्थितये नमस्ते ॥ 29 ॥
कस्तोत्रमेतदनुवासरमीश्वरायाः
श्रेयस्करं पठति वा यदि वा शृणोति ।
तस्येप्सितं फलति राजभिरीड्यतेऽसौ
जायेत स प्रियतमो मदिरेक्षणानाम् ॥ 30 ॥
इति श्रीकालिदास विरचित पञ्चस्तव्यां द्वितीयः चर्चास्तवः ।
pañcastavi – 2 carcāstavaḥ >>
saundaryavibhramabhuvo bhuvanādhipatya-
-saṅkalpakalpataravastripure jayanti |
ete kavitvakumadaprakarāvabodha-
-pūrṇendavastvayi jagajjanani praṇāmāḥ || 1 ||
devi stutivyatikare kṛtabuddhayaste
vācaspati prabhṛtayo'pi jaḍī bhavanti |
tasmānnisargajaḍimā katamo'hamatra
stotraṃ tava tripuratāpanapatni kartum || 2 ||
mātastathāpi bhavatīṃ bhavatīvratāpa-
-vicchittaye stutimahārṇava karṇadhāraḥ |
stotuṃ bhavāni sa bhavaccaraṇāravinda-
-bhaktigrahaḥ kimapi māṃ mukharī karoti || 3 ||
sūte jaganti bhavatī bhavatī bibharti
jāgarti tatkṣayakṛte bhavatī bhavāni |
mohaṃ bhinatti bhavatī bhavatī ruṇaddhi
līlāyitaṃ jayati citramidaṃ bhavatyāḥ || 4 ||
yasminmanāgapi navāmbujapatragaurīṃ
gaurīṃ prasādamadhurāṃ dṛśamādadhāsi |
tasminnirantaramanaṅgaśarāvakīrṇa-
-sīmantinīnayanasantatayaḥ patanti || 5 ||
pṛthvībhujo'pyudayanaprabhavasya tasya
vidyādhara praṇati cumbita pādapīṭhaḥ |
taccakravartipadavīpraṇayaḥ sa eṣaḥ
tvatpādapaṅkajarajaḥ kaṇajaḥ prasādaḥ || 6 ||
tvatpādapaṅkajaraja praṇipātapūrvaiḥ
puṇyairanalpamatibhiḥ kṛtibhiḥ kavīndraiḥ |
kṣīrakṣapākaradukūlahimāvadātā
kairapyavāpi bhuvanatritaye'pi kīrtiḥ || 7 ||
kalpadrumaprasavakalpitacitrapūjāṃ
uddīpita priyatamāmadaraktagītim |
nityaṃ bhavāni bhavatīmupavīṇayanti
vidyādharāḥ kanakaśailaguhāgṛheṣu || 8 ||
lakṣmīvaśīkaraṇakarmaṇi kāminīnāṃ
ākarṣaṇavyatikareṣu ca siddhamantraḥ |
nīrandhramohatimiracchidurapradīpo
devi tvadaṅghrijanito jayati prasādaḥ || 9 ||
devi tvadaṅghrinakharatnabhuvo mayūkhāḥ
pratyagramauktikaruco mudamudvahanti |
sevānativyatikare surasundarīṇāṃ
sīmantasīmni kusumastabakāyitaṃ yaiḥ || 10 ||
mūrdhni sphurattuhinadīdhitidīptidīptaṃ
madhye lalāṭamamarāyudharaśmicitram |
hṛccakracumbi hutabhukkaṇikānukāri
jyotiryadetadidamamba tava svarūpam || 11 ||
rūpaṃ tava sphuritacandramarīcigauraṃ
ālokate śirasi vāgadhidaivataṃ yaḥ |
niḥsīmasūktiracanāmṛtanirjharasya
tasya prasādamadhurāḥ prasaranti vācaḥ || 12 ||
sindūrapāṃsupaṭalacchuritāmiva dyāṃ
tvattejasā jaturasasnapitāmivorvīm |
yaḥ paśyati kṣaṇamapi tripure vihāya
vrīḍāṃ mṛḍāni sudṛśastamanudravanti || 13 ||
mātarmuhūrtamapi yaḥ smarati svarūpaṃ
lākṣārasaprasaratantunibhaṃ bhavatyāḥ |
dhyāyantyananyamanasastamanaṅgataptāḥ
pradyumnasīmni subhagatvaguṇaṃ taruṇyaḥ || 14 ||
yo'yaṃ cakāsti gaganārṇavaratnaminduḥ
yo'yaṃ surāsuraguruḥ puruṣaḥ purāṇaḥ |
yadvāmamardhamidamandhakasūdanasya
devi tvameva taditi pratipādayanti || 15 ||
icchānurūpamanurūpaguṇaprakarṣa
saṅkarṣiṇi tvamabhimṛśya yadā bibharṣi |
jāyeta sa tribhuvanaika gurustadānīṃ
devaḥ śivo'pi bhuvanatrayasūtradhāraḥ || 16 ||
dhyātāsi haimavati yena himāṃśuraśmi-
-mālāmaladyutirakalmaṣamānasena |
tasyāvilambamanavadyamanantakalpaṃ
alpairdinaiḥ sṛjasi sundari vāgvilāsam || 17 ||
ādhāramārutanirodhavaśena yeṣāṃ
sindūrarañjitasarojaguṇānukāri |
dīptaṃ hṛdi sphurati devi vapustvadīyaṃ
dhyāyanti tāniha samīhitasiddhisārthāḥ || 18 ||
ye cintayantyaruṇamaṇḍalamadhyavarti
rūpaṃ tavāmba navayāvakapaṅkapiṅgam |
teṣāṃ sadaiva kusumāyudhabāṇabhinna-
-vakṣaḥsthalā mṛgadṛśo vaśagā bhavanti || 19 ||
tvāmaindavīmiva kalāmanuphāladeśaṃ
udbhāsitāmbaratalāmavalokayantaḥ |
sadyo bhavāni sudhiyaḥ kavayo bhavanti
tvaṃ bhāvanāhitadhiyāṃ kulakāmadhenuḥ || 20 ||
śarvāṇi sarvajanavanditapādapadme
padmacchadadyutiviḍambitanetralakṣmi |
niṣpāpamūrtijanamānasarājahaṃsi
haṃsi tvamāpadamanekavidhāṃ janasya || 21 ||
uttaptahemarucire tripure punīhi
cetaścirantanamaghaughavanaṃ lunīhi |
kārāgṛhe nigalabandhanayantritasya
tvatsaṃsmṛtau jhaṭiti me nigalāstruṭanti || 22 ||
tvāṃ vyāpinīti sumanā iti kuṇḍalīti
tvāṃ kāminīti kamaleti kalāvatīti |
tvāṃ mālinīti lalitetyaparājiteti
devi stuvanti vijayeti jayetyumeti || 23 ||
uddāmakāmaparamārthasarojakhaṇḍa-
caṇḍadyutidyutimapāsitaṣaḍvikārām |
mohadvipendrakadanodyatabodhasiṃha-
-līlāguhāṃ bhagavatīṃ tripurāṃ namāmi || 24 ||
gaṇeśavaṭukastutā ratisahāyakāmānvitā
smarārivaraviṣṭarā kusumabāṇabāṇairyutā |
anaṅgakusumādibhiḥ parivṛtā ca siddhaistribhiḥ
kadambavanamadhyagā tripurasundarī pātu naḥ || 25 ||
rudrāṇi vidrumamayīṃ pratimāmiva tvāṃ
ye cintayantyaruṇakāntimananyarūpām |
tānetya pakṣmaladṛśaḥ prasabhaṃ bhajante
kaṇṭhāvasaktamṛdubāhulatāstaruṇyaḥ || 26 ||
tvadrūpaikanirūpaṇapraṇayitābandho dṛśostvadguṇa-
-grāmākarṇanarāgitā śravaṇayostvatsaṃsmṛtiścetasi |
tvatpādārcanacāturī karayuge tvatkīrtitaṃ vāci me
kutrāpi tvadupāsanavyasanitā me devi mā śāmyatu || 27 ||
tvadrūpamullasitadāḍimapuṣparaktaṃ
udbhāvayenmadanadaivatamakṣaraṃ yaḥ |
taṃ rūpahīnamapi manmathanirviśeṣaṃ
ālokayantyurunitambataṭāstaruṇyaḥ || 28 ||
brahmendrarudraharicandrasahasraraśmi-
-skandadvipānanahutāśanavanditāyai |
vāgīśvari tribhuvaneśvari viśvamātaḥ
antarbahiśca kṛtasaṃsthitaye namaste || 29 ||
kastotrametadanuvāsaramīśvarāyāḥ
śreyaskaraṃ paṭhati vā yadi vā śṛṇoti |
tasyepsitaṃ phalati rājabhirīḍyate'sau
jāyeta sa priyatamo madirekṣaṇānām || 30 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ dvitīyaḥ carcāstavaḥ |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in