આનન્દમન્થરપુરન્દરમુક્તમાલ્યં
મૌલૌ હઠેન નિહિતં મહિષાસુરસ્ય ।
પાદામ્બુજં ભવતુ મે વિજયાય મઞ્જુ-
-મઞ્જીરશિઞ્જિતમનોહરમમ્બિકાયાઃ ॥ 1 ॥
દેવિ ત્ર્યમ્બકપત્નિ પાર્વતિ સતિ ત્રૈલોક્યમાતઃ શિવે
શર્વાણિ ત્રિપુરે મૃડાનિ વરદે રુદ્રાણિ કાત્યાયનિ ।
ભીમે ભૈરવિ ચણ્ડિ શર્વરિકલે કાલક્ષયે શૂલિનિ
ત્વત્પાદપ્રણતાનનન્યમનસઃ પર્યાકુલાન્પાહિ નઃ ॥ 2 ॥
દેવિ ત્વાં સકૃદેવ યઃ પ્રણમતિ ક્ષોણીભૃતસ્તં નમ-
-ન્ત્યાજન્મસ્ફુરદઙ્ઘ્રિપીઠવિલુઠત્કોટીરકોટિચ્છટાઃ ।
યસ્ત્વામર્ચતિ સોઽર્ચ્યતે સુરગણૈર્યઃ સ્તૌતિ સ સ્તૂયતે
યસ્ત્વાં ધ્યાયતિ તં સ્મરાર્તિવિધુરા ધ્યાયન્તિ વામભ્રુવઃ ॥ 3 ॥
ઉન્મત્તા ઇવ સગ્રહા ઇવ વિષવ્યાસક્તમૂર્છા ઇવ
પ્રાપ્તપ્રૌઢમદા ઇવાર્તિવિરહગ્રસ્તા ઇવાર્તા ઇવ ।
યે ધ્યાયન્તિ હિ શૈલરાજતનયાં ધન્યાસ્ત એવાગ્રતઃ
ત્યક્તોપાધિવિવૃદ્ધરાગમનસો ધ્યાયન્તિ તાન્સુભ્રુવઃ ॥ 4 ॥
ધ્યાયન્તિ યે ક્ષણમપિ ત્રિપુરે હૃદિ ત્વાં
લાવણ્યયૌવનધનૈરપિ વિપ્રયુક્તાઃ ।
તે વિસ્ફુરન્તિ લલિતાયતલોચનાનાં
ચિત્તૈકભિત્તિલિખિતપ્રતિમાઃ પુમાંસઃ ॥ 5 ॥
એતં કિં નુ દૃશા પિબામ્યુત વિશામ્યસ્યાઙ્ગમઙ્ગૈર્નિજૈઃ
કિં વાઽમું નિગરામ્યનેન સહસા કિં વૈકતામાશ્રયે ।
યસ્યેત્થં વિવશો વિકલ્પલલિતાકૂતેન યોષિજ્જનઃ
કિં તદ્યન્ન કરોતિ દેવિ હૃદયે યસ્ય ત્વમાવર્તસે ॥ 6 ॥
વિશ્વવ્યાપિનિ યદ્વદીશ્વર ઇતિ સ્થાણાવનન્યાશ્રયઃ
શબ્દઃ શક્તિરિતિ ત્રિલોકજનનિ ત્વય્યેવ તથ્યસ્થિતિઃ ।
ઇત્થં સત્યપિ શક્નુવન્તિ યદિમાઃ ક્ષુદ્રા રુજો બાધિતું
ત્વદ્ભક્તાનપિ ન ક્ષિણોષિ ચ રુષા તદ્દેવિ ચિત્રં મહત્ ॥ 7 ॥
ઇન્દોર્મધ્યગતાં મૃગાઙ્કસદૃશચ્છાયાં મનોહારિણીં
પાણ્ડૂત્ફુલ્લસરોરુહાસનગતા સ્નિગ્ધપ્રદીપચ્છવિમ્ ।
વર્ષન્તીમમૃતં ભવાનિ ભવતીં ધ્યાયન્તિ યે દેહિનઃ
તે નિર્મુક્તરુજો ભવન્તિ રિપવઃ પ્રોજ્ઝન્તિ તાન્દૂરતઃ ॥ 8 ॥
પૂર્ણેન્દોઃ શકલૈરિવાતિબહલૈઃ પીયૂષપૂરૈરિવ
ક્ષીરાબ્ધેર્લહરીભરૈરિવ સુધાપઙ્કસ્ય પિણ્ડૈરિવ ।
પ્રાલેયૈરિવ નિર્મિતં તવ વપુર્ધ્યાયન્તિ યે શ્રદ્ધયા
ચિત્તાન્તર્નિહિતાર્તિતાપવિપદસ્તે સમ્પદં બિભ્રતિ ॥ 9 ॥
યે સંસ્મરન્તિ તરલાં સહસોલ્લસન્તીં
ત્વાં ગ્રન્થિપઞ્ચકભિદં તરુણાર્કશોણામ્ ।
રાગાર્ણવે બહલરાગિણિ મજ્જયન્તીં
કૃત્સ્નં જગદ્દધતિ ચેતસિ તાન્મૃગાક્ષ્યઃ ॥ 10 ॥
લાક્ષારસસ્નપિતપઙ્કજતન્તુતન્વીં
અન્તઃ સ્મરત્યનુદિનં ભવતીં ભવાનિ ।
યસ્તં સ્મરપ્રતિમમપ્રતિમસ્વરૂપાઃ
નેત્રોત્પલૈર્મૃગદૃશો ભૃશમર્ચયન્તિ ॥ 11 ॥
સ્તુમસ્ત્વાં વાચમવ્યક્તાં હિમકુન્દેન્દુરોચિષમ્ ।
કદમ્બમાલાં બિભ્રાણામાપાદતલલમ્બિનીમ્ ॥ 12 ॥
મૂર્ધ્નીન્દોઃ સિતપઙ્કજાસનગતાં પ્રાલેયપાણ્ડુત્વિષં
વર્ષન્તીમમૃતં સરોરુહભુવો વક્ત્રેઽપિ રન્ધ્રેઽપિ ચ ।
અચ્છિન્ના ચ મનોહરા ચ લલિતા ચાતિપ્રસન્નાપિ ચ
ત્વામેવં સ્મરતઃ સ્મરારિદયિતે વાક્સર્વતો વલ્ગતિ ॥ 13 ॥
દદાતીષ્ટાન્ભોગાન્ ક્ષપયતિ રિપૂન્હન્તિ વિપદો
દહત્યાધીન્વ્યાધીન્ શમયતિ સુખાનિ પ્રતનુતે ।
હઠાદન્તર્દુઃખં દલયતિ પિનષ્ટીષ્ટવિરહં
સકૃદ્ધ્યાતા દેવી કિમિવ નિરવદ્યં ન કુરુતે ॥ 14 ॥
યસ્ત્વાં ધ્યાયતિ વેત્તિ વિન્દતિ જપત્યાલોકતે ચિન્તય-
-ત્યન્વેતિ પ્રતિપદ્યતે કલયતિ સ્તૌત્યાશ્રયત્યર્ચતિ ।
યશ્ચ ત્ર્યમ્બકવલ્લભે તવ ગુણાનાકર્ણયત્યાદરાત્
તસ્ય શ્રીર્ન ગૃહાદપૈતિ વિજયસ્તસ્યાગ્રતો ધાવતિ ॥ 15 ॥
કિં કિં દુઃખં દનુજદલિનિ ક્ષીયતે ન સ્મૃતાયાં
કા કા કીર્તિઃ કુલકમલિનિ ખ્યાપ્યતે ન સ્તુતાયામ્ ।
કા કા સિદ્ધિઃ સુરવરનુતે પ્રાપ્યતે નાર્ચિતાયાં
કં કં યોગં ત્વયિ ન ચિનુતે ચિત્તમાલમ્બિતાયામ્ ॥ 16 ॥
યે દેવિ દુર્ધરકૃતાન્તમુખાન્તરસ્થાઃ
યે કાલિ કાલઘનપાશનિતાન્તબદ્ધાઃ ।
યે ચણ્ડિ ચણ્ડગુરુકલ્મષસિન્ધુમગ્નાઃ
તાન્પાસિ મોચયસિ તારયસિ સ્મૃતૈવ ॥ 17 ॥
લક્ષ્મીવશીકરણચૂર્ણસહોદરાણિ
ત્વત્પાદપઙ્કજરજાંસિ ચિરં જયન્તિ ।
યાનિ પ્રણામમિલિતાનિ નૃણાં લલાટે
લુમ્પન્તિ દૈવલિખિતાનિ દુરક્ષરાણિ ॥ 18 ॥
રે મૂઢાઃ કિમયં વૃથૈવ તપસા કાયઃ પરિક્લિશ્યતે
યજ્ઞૈર્વા બહુદક્ષિણૈઃ કિમિતરે રિક્તીક્રિયન્તે ગૃહાઃ ।
ભક્તિશ્ચેદવિનાશિની ભગવતીપાદદ્વયી સેવ્યતાં
ઉન્નિદ્રામ્બુરુહાતપત્રસુભગા લક્ષ્મીઃ પુરો ધાવતિ ॥ 19 ॥
યાચે ન કઞ્ચન ન કઞ્ચન વઞ્ચયામિ
સેવે ન કઞ્ચન નિરસ્તસમસ્તદૈન્યઃ ।
શ્લક્ષ્ણં વસે મધુરમદ્મિ ભજે વરસ્ત્રીઃ
દેવી હૃદિ સ્ફુરતિ મે કુલકામધેનુઃ ॥ 20 ॥
નમામિ યામિનીનાથલેખાલઙ્કૃતકુન્તલામ્ ।
ભવાનીં ભવસન્તાપનિર્વાપણસુધાનદીમ્ ॥ 21 ॥
ઇતિ શ્રીકાલિદાસ વિરચિત પઞ્ચસ્તવ્યાં તૃતીયઃ ઘટસ્તવઃ ।
Roman (IAST) Transliteration
ānandamantharapurandaramuktamālyaṃ
maulau haṭhena nihitaṃ mahiṣāsurasya |
pādāmbujaṃ bhavatu me vijayāya mañju-
-mañjīraśiñjitamanoharamambikāyāḥ || 1 ||
devi tryambakapatni pārvati sati trailokyamātaḥ śive
śarvāṇi tripure mṛḍāni varade rudrāṇi kātyāyani |
bhīme bhairavi caṇḍi śarvarikale kālakṣaye śūlini
tvatpādapraṇatānananyamanasaḥ paryākulānpāhi naḥ || 2 ||
devi tvāṃ sakṛdeva yaḥ praṇamati kṣoṇībhṛtastaṃ nama-
-ntyājanmasphuradaṅghripīṭhaviluṭhatkoṭīrakoṭicchaṭāḥ |
yastvāmarcati so'rcyate suragaṇairyaḥ stauti sa stūyate
yastvāṃ dhyāyati taṃ smarārtividhurā dhyāyanti vāmabhruvaḥ || 3 ||
unmattā iva sagrahā iva viṣavyāsaktamūrchā iva
prāptaprauḍhamadā ivārtivirahagrastā ivārtā iva |
ye dhyāyanti hi śailarājatanayāṃ dhanyāsta evāgrataḥ
tyaktopādhivivṛddharāgamanaso dhyāyanti tānsubhruvaḥ || 4 ||
dhyāyanti ye kṣaṇamapi tripure hṛdi tvāṃ
lāvaṇyayauvanadhanairapi viprayuktāḥ |
te visphuranti lalitāyatalocanānāṃ
cittaikabhittilikhitapratimāḥ pumāṃsaḥ || 5 ||
etaṃ kiṃ nu dṛśā pibāmyuta viśāmyasyāṅgamaṅgairnijaiḥ
kiṃ vā'muṃ nigarāmyanena sahasā kiṃ vaikatāmāśraye |
yasyetthaṃ vivaśo vikalpalalitākūtena yoṣijjanaḥ
kiṃ tadyanna karoti devi hṛdaye yasya tvamāvartase || 6 ||
viśvavyāpini yadvadīśvara iti sthāṇāvananyāśrayaḥ
śabdaḥ śaktiriti trilokajanani tvayyeva tathyasthitiḥ |
itthaṃ satyapi śaknuvanti yadimāḥ kṣudrā rujo bādhituṃ
tvadbhaktānapi na kṣiṇoṣi ca ruṣā taddevi citraṃ mahat || 7 ||
indormadhyagatāṃ mṛgāṅkasadṛśacchāyāṃ manohāriṇīṃ
pāṇḍūtphullasaroruhāsanagatā snigdhapradīpacchavim |
varṣantīmamṛtaṃ bhavāni bhavatīṃ dhyāyanti ye dehinaḥ
te nirmuktarujo bhavanti ripavaḥ projjhanti tāndūrataḥ || 8 ||
pūrṇendoḥ śakalairivātibahalaiḥ pīyūṣapūrairiva
kṣīrābdherlaharībharairiva sudhāpaṅkasya piṇḍairiva |
prāleyairiva nirmitaṃ tava vapurdhyāyanti ye śraddhayā
cittāntarnihitārtitāpavipadaste sampadaṃ bibhrati || 9 ||
ye saṃsmaranti taralāṃ sahasollasantīṃ
tvāṃ granthipañcakabhidaṃ taruṇārkaśoṇām |
rāgārṇave bahalarāgiṇi majjayantīṃ
kṛtsnaṃ jagaddadhati cetasi tānmṛgākṣyaḥ || 10 ||
lākṣārasasnapitapaṅkajatantutanvīṃ
antaḥ smaratyanudinaṃ bhavatīṃ bhavāni |
yastaṃ smarapratimamapratimasvarūpāḥ
netrotpalairmṛgadṛśo bhṛśamarcayanti || 11 ||
stumastvāṃ vācamavyaktāṃ himakundendurociṣam |
kadambamālāṃ bibhrāṇāmāpādatalalambinīm || 12 ||
mūrdhnīndoḥ sitapaṅkajāsanagatāṃ prāleyapāṇḍutviṣaṃ
varṣantīmamṛtaṃ saroruhabhuvo vaktre'pi randhre'pi ca |
acchinnā ca manoharā ca lalitā cātiprasannāpi ca
tvāmevaṃ smarataḥ smarāridayite vāksarvato valgati || 13 ||
dadātīṣṭānbhogān kṣapayati ripūnhanti vipado
dahatyādhīnvyādhīn śamayati sukhāni pratanute |
haṭhādantarduḥkhaṃ dalayati pinaṣṭīṣṭavirahaṃ
sakṛddhyātā devī kimiva niravadyaṃ na kurute || 14 ||
yastvāṃ dhyāyati vetti vindati japatyālokate cintaya-
-tyanveti pratipadyate kalayati stautyāśrayatyarcati |
yaśca tryambakavallabhe tava guṇānākarṇayatyādarāt
tasya śrīrna gṛhādapaiti vijayastasyāgrato dhāvati || 15 ||
kiṃ kiṃ duḥkhaṃ danujadalini kṣīyate na smṛtāyāṃ
kā kā kīrtiḥ kulakamalini khyāpyate na stutāyām |
kā kā siddhiḥ suravaranute prāpyate nārcitāyāṃ
kaṃ kaṃ yogaṃ tvayi na cinute cittamālambitāyām || 16 ||
ye devi durdharakṛtāntamukhāntarasthāḥ
ye kāli kālaghanapāśanitāntabaddhāḥ |
ye caṇḍi caṇḍagurukalmaṣasindhumagnāḥ
tānpāsi mocayasi tārayasi smṛtaiva || 17 ||
lakṣmīvaśīkaraṇacūrṇasahodarāṇi
tvatpādapaṅkajarajāṃsi ciraṃ jayanti |
yāni praṇāmamilitāni nṛṇāṃ lalāṭe
lumpanti daivalikhitāni durakṣarāṇi || 18 ||
re mūḍhāḥ kimayaṃ vṛthaiva tapasā kāyaḥ parikliśyate
yajñairvā bahudakṣiṇaiḥ kimitare riktīkriyante gṛhāḥ |
bhaktiścedavināśinī bhagavatīpādadvayī sevyatāṃ
unnidrāmburuhātapatrasubhagā lakṣmīḥ puro dhāvati || 19 ||
yāce na kañcana na kañcana vañcayāmi
seve na kañcana nirastasamastadainyaḥ |
ślakṣṇaṃ vase madhuramadmi bhaje varastrīḥ
devī hṛdi sphurati me kulakāmadhenuḥ || 20 ||
namāmi yāminīnāthalekhālaṅkṛtakuntalām |
bhavānīṃ bhavasantāpanirvāpaṇasudhānadīm || 21 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ tṛtīyaḥ ghaṭastavaḥ |
Sanskrit — Devanagari (original)
आनन्दमन्थरपुरन्दरमुक्तमाल्यं
मौलौ हठेन निहितं महिषासुरस्य ।
पादाम्बुजं भवतु मे विजयाय मञ्जु-
-मञ्जीरशिञ्जितमनोहरमम्बिकायाः ॥ 1 ॥
देवि त्र्यम्बकपत्नि पार्वति सति त्रैलोक्यमातः शिवे
शर्वाणि त्रिपुरे मृडानि वरदे रुद्राणि कात्यायनि ।
भीमे भैरवि चण्डि शर्वरिकले कालक्षये शूलिनि
त्वत्पादप्रणताननन्यमनसः पर्याकुलान्पाहि नः ॥ 2 ॥
देवि त्वां सकृदेव यः प्रणमति क्षोणीभृतस्तं नम-
-न्त्याजन्मस्फुरदङ्घ्रिपीठविलुठत्कोटीरकोटिच्छटाः ।
यस्त्वामर्चति सोऽर्च्यते सुरगणैर्यः स्तौति स स्तूयते
यस्त्वां ध्यायति तं स्मरार्तिविधुरा ध्यायन्ति वामभ्रुवः ॥ 3 ॥
उन्मत्ता इव सग्रहा इव विषव्यासक्तमूर्छा इव
प्राप्तप्रौढमदा इवार्तिविरहग्रस्ता इवार्ता इव ।
ये ध्यायन्ति हि शैलराजतनयां धन्यास्त एवाग्रतः
त्यक्तोपाधिविवृद्धरागमनसो ध्यायन्ति तान्सुभ्रुवः ॥ 4 ॥
ध्यायन्ति ये क्षणमपि त्रिपुरे हृदि त्वां
लावण्ययौवनधनैरपि विप्रयुक्ताः ।
ते विस्फुरन्ति ललितायतलोचनानां
चित्तैकभित्तिलिखितप्रतिमाः पुमांसः ॥ 5 ॥
एतं किं नु दृशा पिबाम्युत विशाम्यस्याङ्गमङ्गैर्निजैः
किं वाऽमुं निगराम्यनेन सहसा किं वैकतामाश्रये ।
यस्येत्थं विवशो विकल्पललिताकूतेन योषिज्जनः
किं तद्यन्न करोति देवि हृदये यस्य त्वमावर्तसे ॥ 6 ॥
विश्वव्यापिनि यद्वदीश्वर इति स्थाणावनन्याश्रयः
शब्दः शक्तिरिति त्रिलोकजननि त्वय्येव तथ्यस्थितिः ।
इत्थं सत्यपि शक्नुवन्ति यदिमाः क्षुद्रा रुजो बाधितुं
त्वद्भक्तानपि न क्षिणोषि च रुषा तद्देवि चित्रं महत् ॥ 7 ॥
इन्दोर्मध्यगतां मृगाङ्कसदृशच्छायां मनोहारिणीं
पाण्डूत्फुल्लसरोरुहासनगता स्निग्धप्रदीपच्छविम् ।
वर्षन्तीममृतं भवानि भवतीं ध्यायन्ति ये देहिनः
ते निर्मुक्तरुजो भवन्ति रिपवः प्रोज्झन्ति तान्दूरतः ॥ 8 ॥
पूर्णेन्दोः शकलैरिवातिबहलैः पीयूषपूरैरिव
क्षीराब्धेर्लहरीभरैरिव सुधापङ्कस्य पिण्डैरिव ।
प्रालेयैरिव निर्मितं तव वपुर्ध्यायन्ति ये श्रद्धया
चित्तान्तर्निहितार्तितापविपदस्ते सम्पदं बिभ्रति ॥ 9 ॥
ये संस्मरन्ति तरलां सहसोल्लसन्तीं
त्वां ग्रन्थिपञ्चकभिदं तरुणार्कशोणाम् ।
रागार्णवे बहलरागिणि मज्जयन्तीं
कृत्स्नं जगद्दधति चेतसि तान्मृगाक्ष्यः ॥ 10 ॥
लाक्षारसस्नपितपङ्कजतन्तुतन्वीं
अन्तः स्मरत्यनुदिनं भवतीं भवानि ।
यस्तं स्मरप्रतिममप्रतिमस्वरूपाः
नेत्रोत्पलैर्मृगदृशो भृशमर्चयन्ति ॥ 11 ॥
स्तुमस्त्वां वाचमव्यक्तां हिमकुन्देन्दुरोचिषम् ।
कदम्बमालां बिभ्राणामापादतललम्बिनीम् ॥ 12 ॥
मूर्ध्नीन्दोः सितपङ्कजासनगतां प्रालेयपाण्डुत्विषं
वर्षन्तीममृतं सरोरुहभुवो वक्त्रेऽपि रन्ध्रेऽपि च ।
अच्छिन्ना च मनोहरा च ललिता चातिप्रसन्नापि च
त्वामेवं स्मरतः स्मरारिदयिते वाक्सर्वतो वल्गति ॥ 13 ॥
ददातीष्टान्भोगान् क्षपयति रिपून्हन्ति विपदो
दहत्याधीन्व्याधीन् शमयति सुखानि प्रतनुते ।
हठादन्तर्दुःखं दलयति पिनष्टीष्टविरहं
सकृद्ध्याता देवी किमिव निरवद्यं न कुरुते ॥ 14 ॥
यस्त्वां ध्यायति वेत्ति विन्दति जपत्यालोकते चिन्तय-
-त्यन्वेति प्रतिपद्यते कलयति स्तौत्याश्रयत्यर्चति ।
यश्च त्र्यम्बकवल्लभे तव गुणानाकर्णयत्यादरात्
तस्य श्रीर्न गृहादपैति विजयस्तस्याग्रतो धावति ॥ 15 ॥
किं किं दुःखं दनुजदलिनि क्षीयते न स्मृतायां
का का कीर्तिः कुलकमलिनि ख्याप्यते न स्तुतायाम् ।
का का सिद्धिः सुरवरनुते प्राप्यते नार्चितायां
कं कं योगं त्वयि न चिनुते चित्तमालम्बितायाम् ॥ 16 ॥
ये देवि दुर्धरकृतान्तमुखान्तरस्थाः
ये कालि कालघनपाशनितान्तबद्धाः ।
ये चण्डि चण्डगुरुकल्मषसिन्धुमग्नाः
तान्पासि मोचयसि तारयसि स्मृतैव ॥ 17 ॥
लक्ष्मीवशीकरणचूर्णसहोदराणि
त्वत्पादपङ्कजरजांसि चिरं जयन्ति ।
यानि प्रणाममिलितानि नृणां ललाटे
लुम्पन्ति दैवलिखितानि दुरक्षराणि ॥ 18 ॥
रे मूढाः किमयं वृथैव तपसा कायः परिक्लिश्यते
यज्ञैर्वा बहुदक्षिणैः किमितरे रिक्तीक्रियन्ते गृहाः ।
भक्तिश्चेदविनाशिनी भगवतीपादद्वयी सेव्यतां
उन्निद्राम्बुरुहातपत्रसुभगा लक्ष्मीः पुरो धावति ॥ 19 ॥
याचे न कञ्चन न कञ्चन वञ्चयामि
सेवे न कञ्चन निरस्तसमस्तदैन्यः ।
श्लक्ष्णं वसे मधुरमद्मि भजे वरस्त्रीः
देवी हृदि स्फुरति मे कुलकामधेनुः ॥ 20 ॥
नमामि यामिनीनाथलेखालङ्कृतकुन्तलाम् ।
भवानीं भवसन्तापनिर्वापणसुधानदीम् ॥ 21 ॥
इति श्रीकालिदास विरचित पञ्चस्तव्यां तृतीयः घटस्तवः ।
ānandamantharapurandaramuktamālyaṃ
maulau haṭhena nihitaṃ mahiṣāsurasya |
pādāmbujaṃ bhavatu me vijayāya mañju-
-mañjīraśiñjitamanoharamambikāyāḥ || 1 ||
devi tryambakapatni pārvati sati trailokyamātaḥ śive
śarvāṇi tripure mṛḍāni varade rudrāṇi kātyāyani |
bhīme bhairavi caṇḍi śarvarikale kālakṣaye śūlini
tvatpādapraṇatānananyamanasaḥ paryākulānpāhi naḥ || 2 ||
devi tvāṃ sakṛdeva yaḥ praṇamati kṣoṇībhṛtastaṃ nama-
-ntyājanmasphuradaṅghripīṭhaviluṭhatkoṭīrakoṭicchaṭāḥ |
yastvāmarcati so'rcyate suragaṇairyaḥ stauti sa stūyate
yastvāṃ dhyāyati taṃ smarārtividhurā dhyāyanti vāmabhruvaḥ || 3 ||
unmattā iva sagrahā iva viṣavyāsaktamūrchā iva
prāptaprauḍhamadā ivārtivirahagrastā ivārtā iva |
ye dhyāyanti hi śailarājatanayāṃ dhanyāsta evāgrataḥ
tyaktopādhivivṛddharāgamanaso dhyāyanti tānsubhruvaḥ || 4 ||
dhyāyanti ye kṣaṇamapi tripure hṛdi tvāṃ
lāvaṇyayauvanadhanairapi viprayuktāḥ |
te visphuranti lalitāyatalocanānāṃ
cittaikabhittilikhitapratimāḥ pumāṃsaḥ || 5 ||
etaṃ kiṃ nu dṛśā pibāmyuta viśāmyasyāṅgamaṅgairnijaiḥ
kiṃ vā'muṃ nigarāmyanena sahasā kiṃ vaikatāmāśraye |
yasyetthaṃ vivaśo vikalpalalitākūtena yoṣijjanaḥ
kiṃ tadyanna karoti devi hṛdaye yasya tvamāvartase || 6 ||
viśvavyāpini yadvadīśvara iti sthāṇāvananyāśrayaḥ
śabdaḥ śaktiriti trilokajanani tvayyeva tathyasthitiḥ |
itthaṃ satyapi śaknuvanti yadimāḥ kṣudrā rujo bādhituṃ
tvadbhaktānapi na kṣiṇoṣi ca ruṣā taddevi citraṃ mahat || 7 ||
indormadhyagatāṃ mṛgāṅkasadṛśacchāyāṃ manohāriṇīṃ
pāṇḍūtphullasaroruhāsanagatā snigdhapradīpacchavim |
varṣantīmamṛtaṃ bhavāni bhavatīṃ dhyāyanti ye dehinaḥ
te nirmuktarujo bhavanti ripavaḥ projjhanti tāndūrataḥ || 8 ||
pūrṇendoḥ śakalairivātibahalaiḥ pīyūṣapūrairiva
kṣīrābdherlaharībharairiva sudhāpaṅkasya piṇḍairiva |
prāleyairiva nirmitaṃ tava vapurdhyāyanti ye śraddhayā
cittāntarnihitārtitāpavipadaste sampadaṃ bibhrati || 9 ||
ye saṃsmaranti taralāṃ sahasollasantīṃ
tvāṃ granthipañcakabhidaṃ taruṇārkaśoṇām |
rāgārṇave bahalarāgiṇi majjayantīṃ
kṛtsnaṃ jagaddadhati cetasi tānmṛgākṣyaḥ || 10 ||
lākṣārasasnapitapaṅkajatantutanvīṃ
antaḥ smaratyanudinaṃ bhavatīṃ bhavāni |
yastaṃ smarapratimamapratimasvarūpāḥ
netrotpalairmṛgadṛśo bhṛśamarcayanti || 11 ||
stumastvāṃ vācamavyaktāṃ himakundendurociṣam |
kadambamālāṃ bibhrāṇāmāpādatalalambinīm || 12 ||
mūrdhnīndoḥ sitapaṅkajāsanagatāṃ prāleyapāṇḍutviṣaṃ
varṣantīmamṛtaṃ saroruhabhuvo vaktre'pi randhre'pi ca |
acchinnā ca manoharā ca lalitā cātiprasannāpi ca
tvāmevaṃ smarataḥ smarāridayite vāksarvato valgati || 13 ||
dadātīṣṭānbhogān kṣapayati ripūnhanti vipado
dahatyādhīnvyādhīn śamayati sukhāni pratanute |
haṭhādantarduḥkhaṃ dalayati pinaṣṭīṣṭavirahaṃ
sakṛddhyātā devī kimiva niravadyaṃ na kurute || 14 ||
yastvāṃ dhyāyati vetti vindati japatyālokate cintaya-
-tyanveti pratipadyate kalayati stautyāśrayatyarcati |
yaśca tryambakavallabhe tava guṇānākarṇayatyādarāt
tasya śrīrna gṛhādapaiti vijayastasyāgrato dhāvati || 15 ||
kiṃ kiṃ duḥkhaṃ danujadalini kṣīyate na smṛtāyāṃ
kā kā kīrtiḥ kulakamalini khyāpyate na stutāyām |
kā kā siddhiḥ suravaranute prāpyate nārcitāyāṃ
kaṃ kaṃ yogaṃ tvayi na cinute cittamālambitāyām || 16 ||
ye devi durdharakṛtāntamukhāntarasthāḥ
ye kāli kālaghanapāśanitāntabaddhāḥ |
ye caṇḍi caṇḍagurukalmaṣasindhumagnāḥ
tānpāsi mocayasi tārayasi smṛtaiva || 17 ||
lakṣmīvaśīkaraṇacūrṇasahodarāṇi
tvatpādapaṅkajarajāṃsi ciraṃ jayanti |
yāni praṇāmamilitāni nṛṇāṃ lalāṭe
lumpanti daivalikhitāni durakṣarāṇi || 18 ||
re mūḍhāḥ kimayaṃ vṛthaiva tapasā kāyaḥ parikliśyate
yajñairvā bahudakṣiṇaiḥ kimitare riktīkriyante gṛhāḥ |
bhaktiścedavināśinī bhagavatīpādadvayī sevyatāṃ
unnidrāmburuhātapatrasubhagā lakṣmīḥ puro dhāvati || 19 ||
yāce na kañcana na kañcana vañcayāmi
seve na kañcana nirastasamastadainyaḥ |
ślakṣṇaṃ vase madhuramadmi bhaje varastrīḥ
devī hṛdi sphurati me kulakāmadhenuḥ || 20 ||
namāmi yāminīnāthalekhālaṅkṛtakuntalām |
bhavānīṃ bhavasantāpanirvāpaṇasudhānadīm || 21 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ tṛtīyaḥ ghaṭastavaḥ |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.