Ghata Stavah — InfoLyter.in

ॐ

ઘટ સ્તવઃ

Ghata Stavah

Gujarati

આનન્દમન્થરપુરન્દરમુક્તમાલ્યં

મૌલૌ હઠેન નિહિતં મહિષાસુરસ્ય ।

પાદામ્બુજં ભવતુ મે વિજયાય મઞ્જુ-

-મઞ્જીરશિઞ્જિતમનોહરમમ્બિકાયાઃ ॥ 1 ॥

દેવિ ત્ર્યમ્બકપત્નિ પાર્વતિ સતિ ત્રૈલોક્યમાતઃ શિવે

શર્વાણિ ત્રિપુરે મૃડાનિ વરદે રુદ્રાણિ કાત્યાયનિ ।

ભીમે ભૈરવિ ચણ્ડિ શર્વરિકલે કાલક્ષયે શૂલિનિ

ત્વત્પાદપ્રણતાનનન્યમનસઃ પર્યાકુલાન્પાહિ નઃ ॥ 2 ॥

દેવિ ત્વાં સકૃદેવ યઃ પ્રણમતિ ક્ષોણીભૃતસ્તં નમ-

-ન્ત્યાજન્મસ્ફુરદઙ્ઘ્રિપીઠવિલુઠત્કોટીરકોટિચ્છટાઃ ।

યસ્ત્વામર્ચતિ સોઽર્ચ્યતે સુરગણૈર્યઃ સ્તૌતિ સ સ્તૂયતે

યસ્ત્વાં ધ્યાયતિ તં સ્મરાર્તિવિધુરા ધ્યાયન્તિ વામભ્રુવઃ ॥ 3 ॥

ઉન્મત્તા ઇવ સગ્રહા ઇવ વિષવ્યાસક્તમૂર્છા ઇવ

પ્રાપ્તપ્રૌઢમદા ઇવાર્તિવિરહગ્રસ્તા ઇવાર્તા ઇવ ।

યે ધ્યાયન્તિ હિ શૈલરાજતનયાં ધન્યાસ્ત એવાગ્રતઃ

ત્યક્તોપાધિવિવૃદ્ધરાગમનસો ધ્યાયન્તિ તાન્સુભ્રુવઃ ॥ 4 ॥

ધ્યાયન્તિ યે ક્ષણમપિ ત્રિપુરે હૃદિ ત્વાં

લાવણ્યયૌવનધનૈરપિ વિપ્રયુક્તાઃ ।

તે વિસ્ફુરન્તિ લલિતાયતલોચનાનાં

ચિત્તૈકભિત્તિલિખિતપ્રતિમાઃ પુમાંસઃ ॥ 5 ॥

એતં કિં નુ દૃશા પિબામ્યુત વિશામ્યસ્યાઙ્ગમઙ્ગૈર્નિજૈઃ

કિં વાઽમું નિગરામ્યનેન સહસા કિં વૈકતામાશ્રયે ।

યસ્યેત્થં વિવશો વિકલ્પલલિતાકૂતેન યોષિજ્જનઃ

કિં તદ્યન્ન કરોતિ દેવિ હૃદયે યસ્ય ત્વમાવર્તસે ॥ 6 ॥

વિશ્વવ્યાપિનિ યદ્વદીશ્વર ઇતિ સ્થાણાવનન્યાશ્રયઃ

શબ્દઃ શક્તિરિતિ ત્રિલોકજનનિ ત્વય્યેવ તથ્યસ્થિતિઃ ।

ઇત્થં સત્યપિ શક્નુવન્તિ યદિમાઃ ક્ષુદ્રા રુજો બાધિતું

ત્વદ્ભક્તાનપિ ન ક્ષિણોષિ ચ રુષા તદ્દેવિ ચિત્રં મહત્ ॥ 7 ॥

ઇન્દોર્મધ્યગતાં મૃગાઙ્કસદૃશચ્છાયાં મનોહારિણીં

પાણ્ડૂત્ફુલ્લસરોરુહાસનગતા સ્નિગ્ધપ્રદીપચ્છવિમ્ ।

વર્ષન્તીમમૃતં ભવાનિ ભવતીં ધ્યાયન્તિ યે દેહિનઃ

તે નિર્મુક્તરુજો ભવન્તિ રિપવઃ પ્રોજ્ઝન્તિ તાન્દૂરતઃ ॥ 8 ॥

પૂર્ણેન્દોઃ શકલૈરિવાતિબહલૈઃ પીયૂષપૂરૈરિવ

ક્ષીરાબ્ધેર્લહરીભરૈરિવ સુધાપઙ્કસ્ય પિણ્ડૈરિવ ।

પ્રાલેયૈરિવ નિર્મિતં તવ વપુર્ધ્યાયન્તિ યે શ્રદ્ધયા

ચિત્તાન્તર્નિહિતાર્તિતાપવિપદસ્તે સમ્પદં બિભ્રતિ ॥ 9 ॥

યે સંસ્મરન્તિ તરલાં સહસોલ્લસન્તીં

ત્વાં ગ્રન્થિપઞ્ચકભિદં તરુણાર્કશોણામ્ ।

રાગાર્ણવે બહલરાગિણિ મજ્જયન્તીં

કૃત્સ્નં જગદ્દધતિ ચેતસિ તાન્મૃગાક્ષ્યઃ ॥ 10 ॥

લાક્ષારસસ્નપિતપઙ્કજતન્તુતન્વીં

અન્તઃ સ્મરત્યનુદિનં ભવતીં ભવાનિ ।

યસ્તં સ્મરપ્રતિમમપ્રતિમસ્વરૂપાઃ

નેત્રોત્પલૈર્મૃગદૃશો ભૃશમર્ચયન્તિ ॥ 11 ॥

સ્તુમસ્ત્વાં વાચમવ્યક્તાં હિમકુન્દેન્દુરોચિષમ્ ।

કદમ્બમાલાં બિભ્રાણામાપાદતલલમ્બિનીમ્ ॥ 12 ॥

મૂર્ધ્નીન્દોઃ સિતપઙ્કજાસનગતાં પ્રાલેયપાણ્ડુત્વિષં

વર્ષન્તીમમૃતં સરોરુહભુવો વક્ત્રેઽપિ રન્ધ્રેઽપિ ચ ।

અચ્છિન્ના ચ મનોહરા ચ લલિતા ચાતિપ્રસન્નાપિ ચ

ત્વામેવં સ્મરતઃ સ્મરારિદયિતે વાક્સર્વતો વલ્ગતિ ॥ 13 ॥

દદાતીષ્ટાન્ભોગાન્ ક્ષપયતિ રિપૂન્હન્તિ વિપદો

દહત્યાધીન્વ્યાધીન્ શમયતિ સુખાનિ પ્રતનુતે ।

હઠાદન્તર્દુઃખં દલયતિ પિનષ્ટીષ્ટવિરહં

સકૃદ્ધ્યાતા દેવી કિમિવ નિરવદ્યં ન કુરુતે ॥ 14 ॥

યસ્ત્વાં ધ્યાયતિ વેત્તિ વિન્દતિ જપત્યાલોકતે ચિન્તય-

-ત્યન્વેતિ પ્રતિપદ્યતે કલયતિ સ્તૌત્યાશ્રયત્યર્ચતિ ।

યશ્ચ ત્ર્યમ્બકવલ્લભે તવ ગુણાનાકર્ણયત્યાદરાત્

તસ્ય શ્રીર્ન ગૃહાદપૈતિ વિજયસ્તસ્યાગ્રતો ધાવતિ ॥ 15 ॥

કિં કિં દુઃખં દનુજદલિનિ ક્ષીયતે ન સ્મૃતાયાં

કા કા કીર્તિઃ કુલકમલિનિ ખ્યાપ્યતે ન સ્તુતાયામ્ ।

કા કા સિદ્ધિઃ સુરવરનુતે પ્રાપ્યતે નાર્ચિતાયાં

કં કં યોગં ત્વયિ ન ચિનુતે ચિત્તમાલમ્બિતાયામ્ ॥ 16 ॥

યે દેવિ દુર્ધરકૃતાન્તમુખાન્તરસ્થાઃ

યે કાલિ કાલઘનપાશનિતાન્તબદ્ધાઃ ।

યે ચણ્ડિ ચણ્ડગુરુકલ્મષસિન્ધુમગ્નાઃ

તાન્પાસિ મોચયસિ તારયસિ સ્મૃતૈવ ॥ 17 ॥

લક્ષ્મીવશીકરણચૂર્ણસહોદરાણિ

ત્વત્પાદપઙ્કજરજાંસિ ચિરં જયન્તિ ।

યાનિ પ્રણામમિલિતાનિ નૃણાં લલાટે

લુમ્પન્તિ દૈવલિખિતાનિ દુરક્ષરાણિ ॥ 18 ॥

રે મૂઢાઃ કિમયં વૃથૈવ તપસા કાયઃ પરિક્લિશ્યતે

યજ્ઞૈર્વા બહુદક્ષિણૈઃ કિમિતરે રિક્તીક્રિયન્તે ગૃહાઃ ।

ભક્તિશ્ચેદવિનાશિની ભગવતીપાદદ્વયી સેવ્યતાં

ઉન્નિદ્રામ્બુરુહાતપત્રસુભગા લક્ષ્મીઃ પુરો ધાવતિ ॥ 19 ॥

યાચે ન કઞ્ચન ન કઞ્ચન વઞ્ચયામિ

સેવે ન કઞ્ચન નિરસ્તસમસ્તદૈન્યઃ ।

શ્લક્ષ્ણં વસે મધુરમદ્મિ ભજે વરસ્ત્રીઃ

દેવી હૃદિ સ્ફુરતિ મે કુલકામધેનુઃ ॥ 20 ॥

નમામિ યામિનીનાથલેખાલઙ્કૃતકુન્તલામ્ ।

ભવાનીં ભવસન્તાપનિર્વાપણસુધાનદીમ્ ॥ 21 ॥

ઇતિ શ્રીકાલિદાસ વિરચિત પઞ્ચસ્તવ્યાં તૃતીયઃ ઘટસ્તવઃ ।

Roman (IAST) Transliteration

ānandamantharapurandaramuktamālyaṃ

maulau haṭhena nihitaṃ mahiṣāsurasya |

pādāmbujaṃ bhavatu me vijayāya mañju-

-mañjīraśiñjitamanoharamambikāyāḥ || 1 ||

devi tryambakapatni pārvati sati trailokyamātaḥ śive

śarvāṇi tripure mṛḍāni varade rudrāṇi kātyāyani |

bhīme bhairavi caṇḍi śarvarikale kālakṣaye śūlini

tvatpādapraṇatānananyamanasaḥ paryākulānpāhi naḥ || 2 ||

devi tvāṃ sakṛdeva yaḥ praṇamati kṣoṇībhṛtastaṃ nama-

-ntyājanmasphuradaṅghripīṭhaviluṭhatkoṭīrakoṭicchaṭāḥ |

yastvāmarcati so'rcyate suragaṇairyaḥ stauti sa stūyate

yastvāṃ dhyāyati taṃ smarārtividhurā dhyāyanti vāmabhruvaḥ || 3 ||

unmattā iva sagrahā iva viṣavyāsaktamūrchā iva

prāptaprauḍhamadā ivārtivirahagrastā ivārtā iva |

ye dhyāyanti hi śailarājatanayāṃ dhanyāsta evāgrataḥ

tyaktopādhivivṛddharāgamanaso dhyāyanti tānsubhruvaḥ || 4 ||

dhyāyanti ye kṣaṇamapi tripure hṛdi tvāṃ

lāvaṇyayauvanadhanairapi viprayuktāḥ |

te visphuranti lalitāyatalocanānāṃ

cittaikabhittilikhitapratimāḥ pumāṃsaḥ || 5 ||

etaṃ kiṃ nu dṛśā pibāmyuta viśāmyasyāṅgamaṅgairnijaiḥ

kiṃ vā'muṃ nigarāmyanena sahasā kiṃ vaikatāmāśraye |

yasyetthaṃ vivaśo vikalpalalitākūtena yoṣijjanaḥ

kiṃ tadyanna karoti devi hṛdaye yasya tvamāvartase || 6 ||

viśvavyāpini yadvadīśvara iti sthāṇāvananyāśrayaḥ

śabdaḥ śaktiriti trilokajanani tvayyeva tathyasthitiḥ |

itthaṃ satyapi śaknuvanti yadimāḥ kṣudrā rujo bādhituṃ

tvadbhaktānapi na kṣiṇoṣi ca ruṣā taddevi citraṃ mahat || 7 ||

indormadhyagatāṃ mṛgāṅkasadṛśacchāyāṃ manohāriṇīṃ

pāṇḍūtphullasaroruhāsanagatā snigdhapradīpacchavim |

varṣantīmamṛtaṃ bhavāni bhavatīṃ dhyāyanti ye dehinaḥ

te nirmuktarujo bhavanti ripavaḥ projjhanti tāndūrataḥ || 8 ||

pūrṇendoḥ śakalairivātibahalaiḥ pīyūṣapūrairiva

kṣīrābdherlaharībharairiva sudhāpaṅkasya piṇḍairiva |

prāleyairiva nirmitaṃ tava vapurdhyāyanti ye śraddhayā

cittāntarnihitārtitāpavipadaste sampadaṃ bibhrati || 9 ||

ye saṃsmaranti taralāṃ sahasollasantīṃ

tvāṃ granthipañcakabhidaṃ taruṇārkaśoṇām |

rāgārṇave bahalarāgiṇi majjayantīṃ

kṛtsnaṃ jagaddadhati cetasi tānmṛgākṣyaḥ || 10 ||

lākṣārasasnapitapaṅkajatantutanvīṃ

antaḥ smaratyanudinaṃ bhavatīṃ bhavāni |

yastaṃ smarapratimamapratimasvarūpāḥ

netrotpalairmṛgadṛśo bhṛśamarcayanti || 11 ||

stumastvāṃ vācamavyaktāṃ himakundendurociṣam |

kadambamālāṃ bibhrāṇāmāpādatalalambinīm || 12 ||

mūrdhnīndoḥ sitapaṅkajāsanagatāṃ prāleyapāṇḍutviṣaṃ

varṣantīmamṛtaṃ saroruhabhuvo vaktre'pi randhre'pi ca |

acchinnā ca manoharā ca lalitā cātiprasannāpi ca

tvāmevaṃ smarataḥ smarāridayite vāksarvato valgati || 13 ||

dadātīṣṭānbhogān kṣapayati ripūnhanti vipado

dahatyādhīnvyādhīn śamayati sukhāni pratanute |

haṭhādantarduḥkhaṃ dalayati pinaṣṭīṣṭavirahaṃ

sakṛddhyātā devī kimiva niravadyaṃ na kurute || 14 ||

yastvāṃ dhyāyati vetti vindati japatyālokate cintaya-

-tyanveti pratipadyate kalayati stautyāśrayatyarcati |

yaśca tryambakavallabhe tava guṇānākarṇayatyādarāt

tasya śrīrna gṛhādapaiti vijayastasyāgrato dhāvati || 15 ||

kiṃ kiṃ duḥkhaṃ danujadalini kṣīyate na smṛtāyāṃ

kā kā kīrtiḥ kulakamalini khyāpyate na stutāyām |

kā kā siddhiḥ suravaranute prāpyate nārcitāyāṃ

kaṃ kaṃ yogaṃ tvayi na cinute cittamālambitāyām || 16 ||

ye devi durdharakṛtāntamukhāntarasthāḥ

ye kāli kālaghanapāśanitāntabaddhāḥ |

ye caṇḍi caṇḍagurukalmaṣasindhumagnāḥ

tānpāsi mocayasi tārayasi smṛtaiva || 17 ||

lakṣmīvaśīkaraṇacūrṇasahodarāṇi

tvatpādapaṅkajarajāṃsi ciraṃ jayanti |

yāni praṇāmamilitāni nṛṇāṃ lalāṭe

lumpanti daivalikhitāni durakṣarāṇi || 18 ||

re mūḍhāḥ kimayaṃ vṛthaiva tapasā kāyaḥ parikliśyate

yajñairvā bahudakṣiṇaiḥ kimitare riktīkriyante gṛhāḥ |

bhaktiścedavināśinī bhagavatīpādadvayī sevyatāṃ

unnidrāmburuhātapatrasubhagā lakṣmīḥ puro dhāvati || 19 ||

yāce na kañcana na kañcana vañcayāmi

seve na kañcana nirastasamastadainyaḥ |

ślakṣṇaṃ vase madhuramadmi bhaje varastrīḥ

devī hṛdi sphurati me kulakāmadhenuḥ || 20 ||

namāmi yāminīnāthalekhālaṅkṛtakuntalām |

bhavānīṃ bhavasantāpanirvāpaṇasudhānadīm || 21 ||

iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ tṛtīyaḥ ghaṭastavaḥ |