আনন্দমন্থরপুরন্দরমুক্তমাল্যং
মৌলৌ হঠেন নিহিতং মহিষাসুরস্য ।
পাদাম্বুজং ভবতু মে বিজযায মঞ্জু-
-মঞ্জীরশিঞ্জিতমনোহরমম্বিকাযাঃ ॥ 1 ॥
দেবি ত্র্যম্বকপত্নি পার্বতি সতি ত্রৈলোক্যমাতঃ শিবে
শর্বাণি ত্রিপুরে মৃডানি বরদে রুদ্রাণি কাত্যাযনি ।
ভীমে ভৈরবি চণ্ডি শর্বরিকলে কালক্ষযে শূলিনি
ত্বত্পাদপ্রণতাননন্যমনসঃ পর্যাকুলান্পাহি নঃ ॥ 2 ॥
দেবি ত্বাং সকৃদেব যঃ প্রণমতি ক্ষোণীভৃতস্তং নম-
-ন্ত্যাজন্মস্ফুরদঙ্ঘ্রিপীঠবিলুঠত্কোটীরকোটিচ্ছটাঃ ।
যস্ত্বামর্চতি সোঽর্চ্যতে সুরগণৈর্যঃ স্তৌতি স স্তূযতে
যস্ত্বাং ধ্যাযতি তং স্মরার্তিবিধুরা ধ্যাযন্তি বামভ্রুবঃ ॥ 3 ॥
উন্মত্তা ইব সগ্রহা ইব বিষব্যাসক্তমূর্ছা ইব
প্রাপ্তপ্রৌঢমদা ইবার্তিবিরহগ্রস্তা ইবার্তা ইব ।
যে ধ্যাযন্তি হি শৈলরাজতনযাং ধন্যাস্ত এবাগ্রতঃ
ত্যক্তোপাধিবিবৃদ্ধরাগমনসো ধ্যাযন্তি তান্সুভ্রুবঃ ॥ 4 ॥
ধ্যাযন্তি যে ক্ষণমপি ত্রিপুরে হৃদি ত্বাং
লাবণ্যযৌবনধনৈরপি বিপ্রযুক্তাঃ ।
তে বিস্ফুরন্তি ললিতাযতলোচনানাং
চিত্তৈকভিত্তিলিখিতপ্রতিমাঃ পুমাংসঃ ॥ 5 ॥
এতং কিং নু দৃশা পিবাম্যুত বিশাম্যস্যাঙ্গমঙ্গৈর্নিজৈঃ
কিং বাঽমুং নিগরাম্যনেন সহসা কিং বৈকতামাশ্রযে ।
যস্যেত্থং বিবশো বিকল্পললিতাকূতেন যোষিজ্জনঃ
কিং তদ্যন্ন করোতি দেবি হৃদযে যস্য ত্বমাবর্তসে ॥ 6 ॥
বিশ্বব্যাপিনি যদ্বদীশ্বর ইতি স্থাণাবনন্যাশ্রযঃ
শব্দঃ শক্তিরিতি ত্রিলোকজননি ত্বয্যেব তথ্যস্থিতিঃ ।
ইত্থং সত্যপি শক্নুবন্তি যদিমাঃ ক্ষুদ্রা রুজো বাধিতুং
ত্বদ্ভক্তানপি ন ক্ষিণোষি চ রুষা তদ্দেবি চিত্রং মহত্ ॥ 7 ॥
ইন্দোর্মধ্যগতাং মৃগাঙ্কসদৃশচ্ছাযাং মনোহারিণীং
পাণ্ডূত্ফুল্লসরোরুহাসনগতা স্নিগ্ধপ্রদীপচ্ছবিম্ ।
বর্ষন্তীমমৃতং ভবানি ভবতীং ধ্যাযন্তি যে দেহিনঃ
তে নির্মুক্তরুজো ভবন্তি রিপবঃ প্রোজ্ঝন্তি তান্দূরতঃ ॥ 8 ॥
পূর্ণেন্দোঃ শকলৈরিবাতিবহলৈঃ পীযূষপূরৈরিব
ক্ষীরাব্ধের্লহরীভরৈরিব সুধাপঙ্কস্য পিণ্ডৈরিব ।
প্রালেযৈরিব নির্মিতং তব বপুর্ধ্যাযন্তি যে শ্রদ্ধযা
চিত্তান্তর্নিহিতার্তিতাপবিপদস্তে সম্পদং বিভ্রতি ॥ 9 ॥
যে সংস্মরন্তি তরলাং সহসোল্লসন্তীং
ত্বাং গ্রন্থিপঞ্চকভিদং তরুণার্কশোণাম্ ।
রাগার্ণবে বহলরাগিণি মজ্জযন্তীং
কৃত্স্নং জগদ্দধতি চেতসি তান্মৃগাক্ষ্যঃ ॥ 10 ॥
লাক্ষারসস্নপিতপঙ্কজতন্তুতন্বীং
অন্তঃ স্মরত্যনুদিনং ভবতীং ভবানি ।
যস্তং স্মরপ্রতিমমপ্রতিমস্বরূপাঃ
নেত্রোত্পলৈর্মৃগদৃশো ভৃশমর্চযন্তি ॥ 11 ॥
স্তুমস্ত্বাং বাচমব্যক্তাং হিমকুন্দেন্দুরোচিষম্ ।
কদম্বমালাং বিভ্রাণামাপাদতললম্বিনীম্ ॥ 12 ॥
মূর্ধ্নীন্দোঃ সিতপঙ্কজাসনগতাং প্রালেযপাণ্ডুত্বিষং
বর্ষন্তীমমৃতং সরোরুহভুবো বক্ত্রেঽপি রন্ধ্রেঽপি চ ।
অচ্ছিন্না চ মনোহরা চ ললিতা চাতিপ্রসন্নাপি চ
ত্বামেবং স্মরতঃ স্মরারিদযিতে বাক্সর্বতো বল্গতি ॥ 13 ॥
দদাতীষ্টান্ভোগান্ ক্ষপযতি রিপূন্হন্তি বিপদো
দহত্যাধীন্ব্যাধীন্ শমযতি সুখানি প্রতনুতে ।
হঠাদন্তর্দুঃখং দলযতি পিনষ্টীষ্টবিরহং
সকৃদ্ধ্যাতা দেবী কিমিব নিরবদ্যং ন কুরুতে ॥ 14 ॥
যস্ত্বাং ধ্যাযতি বেত্তি বিন্দতি জপত্যালোকতে চিন্তয-
-ত্যন্বেতি প্রতিপদ্যতে কলযতি স্তৌত্যাশ্রযত্যর্চতি ।
যশ্চ ত্র্যম্বকবল্লভে তব গুণানাকর্ণযত্যাদরাত্
তস্য শ্রীর্ন গৃহাদপৈতি বিজযস্তস্যাগ্রতো ধাবতি ॥ 15 ॥
কিং কিং দুঃখং দনুজদলিনি ক্ষীযতে ন স্মৃতাযাং
কা কা কীর্তিঃ কুলকমলিনি খ্যাপ্যতে ন স্তুতাযাম্ ।
কা কা সিদ্ধিঃ সুরবরনুতে প্রাপ্যতে নার্চিতাযাং
কং কং যোগং ত্বযি ন চিনুতে চিত্তমালম্বিতাযাম্ ॥ 16 ॥
যে দেবি দুর্ধরকৃতান্তমুখান্তরস্থাঃ
যে কালি কালঘনপাশনিতান্তবদ্ধাঃ ।
যে চণ্ডি চণ্ডগুরুকল্মষসিন্ধুমগ্নাঃ
তান্পাসি মোচযসি তারযসি স্মৃতৈব ॥ 17 ॥
লক্ষ্মীবশীকরণচূর্ণসহোদরাণি
ত্বত্পাদপঙ্কজরজাংসি চিরং জযন্তি ।
যানি প্রণামমিলিতানি নৃণাং ললাটে
লুম্পন্তি দৈবলিখিতানি দুরক্ষরাণি ॥ 18 ॥
রে মূঢাঃ কিমযং বৃথৈব তপসা কাযঃ পরিক্লিশ্যতে
যজ্ঞৈর্বা বহুদক্ষিণৈঃ কিমিতরে রিক্তীক্রিযন্তে গৃহাঃ ।
ভক্তিশ্চেদবিনাশিনী ভগবতীপাদদ্বযী সেব্যতাং
উন্নিদ্রাম্বুরুহাতপত্রসুভগা লক্ষ্মীঃ পুরো ধাবতি ॥ 19 ॥
যাচে ন কঞ্চন ন কঞ্চন বঞ্চযামি
সেবে ন কঞ্চন নিরস্তসমস্তদৈন্যঃ ।
শ্লক্ষ্ণং বসে মধুরমদ্মি ভজে বরস্ত্রীঃ
দেবী হৃদি স্ফুরতি মে কুলকামধেনুঃ ॥ 20 ॥
নমামি যামিনীনাথলেখালঙ্কৃতকুন্তলাম্ ।
ভবানীং ভবসন্তাপনির্বাপণসুধানদীম্ ॥ 21 ॥
ইতি শ্রীকালিদাস বিরচিত পঞ্চস্তব্যাং তৃতীযঃ ঘটস্তবঃ ।
Roman (IAST) Transliteration
ānandamantharapurandaramuktamālyaṃ
maulau haṭhena nihitaṃ mahiṣāsurasya |
pādāmbujaṃ bhavatu me vijayāya mañju-
-mañjīraśiñjitamanoharamambikāyāḥ || 1 ||
devi tryambakapatni pārvati sati trailokyamātaḥ śive
śarvāṇi tripure mṛḍāni varade rudrāṇi kātyāyani |
bhīme bhairavi caṇḍi śarvarikale kālakṣaye śūlini
tvatpādapraṇatānananyamanasaḥ paryākulānpāhi naḥ || 2 ||
devi tvāṃ sakṛdeva yaḥ praṇamati kṣoṇībhṛtastaṃ nama-
-ntyājanmasphuradaṅghripīṭhaviluṭhatkoṭīrakoṭicchaṭāḥ |
yastvāmarcati so'rcyate suragaṇairyaḥ stauti sa stūyate
yastvāṃ dhyāyati taṃ smarārtividhurā dhyāyanti vāmabhruvaḥ || 3 ||
unmattā iva sagrahā iva viṣavyāsaktamūrchā iva
prāptaprauḍhamadā ivārtivirahagrastā ivārtā iva |
ye dhyāyanti hi śailarājatanayāṃ dhanyāsta evāgrataḥ
tyaktopādhivivṛddharāgamanaso dhyāyanti tānsubhruvaḥ || 4 ||
dhyāyanti ye kṣaṇamapi tripure hṛdi tvāṃ
lāvaṇyayauvanadhanairapi viprayuktāḥ |
te visphuranti lalitāyatalocanānāṃ
cittaikabhittilikhitapratimāḥ pumāṃsaḥ || 5 ||
etaṃ kiṃ nu dṛśā pibāmyuta viśāmyasyāṅgamaṅgairnijaiḥ
kiṃ vā'muṃ nigarāmyanena sahasā kiṃ vaikatāmāśraye |
yasyetthaṃ vivaśo vikalpalalitākūtena yoṣijjanaḥ
kiṃ tadyanna karoti devi hṛdaye yasya tvamāvartase || 6 ||
viśvavyāpini yadvadīśvara iti sthāṇāvananyāśrayaḥ
śabdaḥ śaktiriti trilokajanani tvayyeva tathyasthitiḥ |
itthaṃ satyapi śaknuvanti yadimāḥ kṣudrā rujo bādhituṃ
tvadbhaktānapi na kṣiṇoṣi ca ruṣā taddevi citraṃ mahat || 7 ||
indormadhyagatāṃ mṛgāṅkasadṛśacchāyāṃ manohāriṇīṃ
pāṇḍūtphullasaroruhāsanagatā snigdhapradīpacchavim |
varṣantīmamṛtaṃ bhavāni bhavatīṃ dhyāyanti ye dehinaḥ
te nirmuktarujo bhavanti ripavaḥ projjhanti tāndūrataḥ || 8 ||
pūrṇendoḥ śakalairivātibahalaiḥ pīyūṣapūrairiva
kṣīrābdherlaharībharairiva sudhāpaṅkasya piṇḍairiva |
prāleyairiva nirmitaṃ tava vapurdhyāyanti ye śraddhayā
cittāntarnihitārtitāpavipadaste sampadaṃ bibhrati || 9 ||
ye saṃsmaranti taralāṃ sahasollasantīṃ
tvāṃ granthipañcakabhidaṃ taruṇārkaśoṇām |
rāgārṇave bahalarāgiṇi majjayantīṃ
kṛtsnaṃ jagaddadhati cetasi tānmṛgākṣyaḥ || 10 ||
lākṣārasasnapitapaṅkajatantutanvīṃ
antaḥ smaratyanudinaṃ bhavatīṃ bhavāni |
yastaṃ smarapratimamapratimasvarūpāḥ
netrotpalairmṛgadṛśo bhṛśamarcayanti || 11 ||
stumastvāṃ vācamavyaktāṃ himakundendurociṣam |
kadambamālāṃ bibhrāṇāmāpādatalalambinīm || 12 ||
mūrdhnīndoḥ sitapaṅkajāsanagatāṃ prāleyapāṇḍutviṣaṃ
varṣantīmamṛtaṃ saroruhabhuvo vaktre'pi randhre'pi ca |
acchinnā ca manoharā ca lalitā cātiprasannāpi ca
tvāmevaṃ smarataḥ smarāridayite vāksarvato valgati || 13 ||
dadātīṣṭānbhogān kṣapayati ripūnhanti vipado
dahatyādhīnvyādhīn śamayati sukhāni pratanute |
haṭhādantarduḥkhaṃ dalayati pinaṣṭīṣṭavirahaṃ
sakṛddhyātā devī kimiva niravadyaṃ na kurute || 14 ||
yastvāṃ dhyāyati vetti vindati japatyālokate cintaya-
-tyanveti pratipadyate kalayati stautyāśrayatyarcati |
yaśca tryambakavallabhe tava guṇānākarṇayatyādarāt
tasya śrīrna gṛhādapaiti vijayastasyāgrato dhāvati || 15 ||
kiṃ kiṃ duḥkhaṃ danujadalini kṣīyate na smṛtāyāṃ
kā kā kīrtiḥ kulakamalini khyāpyate na stutāyām |
kā kā siddhiḥ suravaranute prāpyate nārcitāyāṃ
kaṃ kaṃ yogaṃ tvayi na cinute cittamālambitāyām || 16 ||
ye devi durdharakṛtāntamukhāntarasthāḥ
ye kāli kālaghanapāśanitāntabaddhāḥ |
ye caṇḍi caṇḍagurukalmaṣasindhumagnāḥ
tānpāsi mocayasi tārayasi smṛtaiva || 17 ||
lakṣmīvaśīkaraṇacūrṇasahodarāṇi
tvatpādapaṅkajarajāṃsi ciraṃ jayanti |
yāni praṇāmamilitāni nṛṇāṃ lalāṭe
lumpanti daivalikhitāni durakṣarāṇi || 18 ||
re mūḍhāḥ kimayaṃ vṛthaiva tapasā kāyaḥ parikliśyate
yajñairvā bahudakṣiṇaiḥ kimitare riktīkriyante gṛhāḥ |
bhaktiścedavināśinī bhagavatīpādadvayī sevyatāṃ
unnidrāmburuhātapatrasubhagā lakṣmīḥ puro dhāvati || 19 ||
yāce na kañcana na kañcana vañcayāmi
seve na kañcana nirastasamastadainyaḥ |
ślakṣṇaṃ vase madhuramadmi bhaje varastrīḥ
devī hṛdi sphurati me kulakāmadhenuḥ || 20 ||
namāmi yāminīnāthalekhālaṅkṛtakuntalām |
bhavānīṃ bhavasantāpanirvāpaṇasudhānadīm || 21 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ tṛtīyaḥ ghaṭastavaḥ |
Sanskrit — Devanagari (original)
आनन्दमन्थरपुरन्दरमुक्तमाल्यं
मौलौ हठेन निहितं महिषासुरस्य ।
पादाम्बुजं भवतु मे विजयाय मञ्जु-
-मञ्जीरशिञ्जितमनोहरमम्बिकायाः ॥ 1 ॥
देवि त्र्यम्बकपत्नि पार्वति सति त्रैलोक्यमातः शिवे
शर्वाणि त्रिपुरे मृडानि वरदे रुद्राणि कात्यायनि ।
भीमे भैरवि चण्डि शर्वरिकले कालक्षये शूलिनि
त्वत्पादप्रणताननन्यमनसः पर्याकुलान्पाहि नः ॥ 2 ॥
देवि त्वां सकृदेव यः प्रणमति क्षोणीभृतस्तं नम-
-न्त्याजन्मस्फुरदङ्घ्रिपीठविलुठत्कोटीरकोटिच्छटाः ।
यस्त्वामर्चति सोऽर्च्यते सुरगणैर्यः स्तौति स स्तूयते
यस्त्वां ध्यायति तं स्मरार्तिविधुरा ध्यायन्ति वामभ्रुवः ॥ 3 ॥
उन्मत्ता इव सग्रहा इव विषव्यासक्तमूर्छा इव
प्राप्तप्रौढमदा इवार्तिविरहग्रस्ता इवार्ता इव ।
ये ध्यायन्ति हि शैलराजतनयां धन्यास्त एवाग्रतः
त्यक्तोपाधिविवृद्धरागमनसो ध्यायन्ति तान्सुभ्रुवः ॥ 4 ॥
ध्यायन्ति ये क्षणमपि त्रिपुरे हृदि त्वां
लावण्ययौवनधनैरपि विप्रयुक्ताः ।
ते विस्फुरन्ति ललितायतलोचनानां
चित्तैकभित्तिलिखितप्रतिमाः पुमांसः ॥ 5 ॥
एतं किं नु दृशा पिबाम्युत विशाम्यस्याङ्गमङ्गैर्निजैः
किं वाऽमुं निगराम्यनेन सहसा किं वैकतामाश्रये ।
यस्येत्थं विवशो विकल्पललिताकूतेन योषिज्जनः
किं तद्यन्न करोति देवि हृदये यस्य त्वमावर्तसे ॥ 6 ॥
विश्वव्यापिनि यद्वदीश्वर इति स्थाणावनन्याश्रयः
शब्दः शक्तिरिति त्रिलोकजननि त्वय्येव तथ्यस्थितिः ।
इत्थं सत्यपि शक्नुवन्ति यदिमाः क्षुद्रा रुजो बाधितुं
त्वद्भक्तानपि न क्षिणोषि च रुषा तद्देवि चित्रं महत् ॥ 7 ॥
इन्दोर्मध्यगतां मृगाङ्कसदृशच्छायां मनोहारिणीं
पाण्डूत्फुल्लसरोरुहासनगता स्निग्धप्रदीपच्छविम् ।
वर्षन्तीममृतं भवानि भवतीं ध्यायन्ति ये देहिनः
ते निर्मुक्तरुजो भवन्ति रिपवः प्रोज्झन्ति तान्दूरतः ॥ 8 ॥
पूर्णेन्दोः शकलैरिवातिबहलैः पीयूषपूरैरिव
क्षीराब्धेर्लहरीभरैरिव सुधापङ्कस्य पिण्डैरिव ।
प्रालेयैरिव निर्मितं तव वपुर्ध्यायन्ति ये श्रद्धया
चित्तान्तर्निहितार्तितापविपदस्ते सम्पदं बिभ्रति ॥ 9 ॥
ये संस्मरन्ति तरलां सहसोल्लसन्तीं
त्वां ग्रन्थिपञ्चकभिदं तरुणार्कशोणाम् ।
रागार्णवे बहलरागिणि मज्जयन्तीं
कृत्स्नं जगद्दधति चेतसि तान्मृगाक्ष्यः ॥ 10 ॥
लाक्षारसस्नपितपङ्कजतन्तुतन्वीं
अन्तः स्मरत्यनुदिनं भवतीं भवानि ।
यस्तं स्मरप्रतिममप्रतिमस्वरूपाः
नेत्रोत्पलैर्मृगदृशो भृशमर्चयन्ति ॥ 11 ॥
स्तुमस्त्वां वाचमव्यक्तां हिमकुन्देन्दुरोचिषम् ।
कदम्बमालां बिभ्राणामापादतललम्बिनीम् ॥ 12 ॥
मूर्ध्नीन्दोः सितपङ्कजासनगतां प्रालेयपाण्डुत्विषं
वर्षन्तीममृतं सरोरुहभुवो वक्त्रेऽपि रन्ध्रेऽपि च ।
अच्छिन्ना च मनोहरा च ललिता चातिप्रसन्नापि च
त्वामेवं स्मरतः स्मरारिदयिते वाक्सर्वतो वल्गति ॥ 13 ॥
ददातीष्टान्भोगान् क्षपयति रिपून्हन्ति विपदो
दहत्याधीन्व्याधीन् शमयति सुखानि प्रतनुते ।
हठादन्तर्दुःखं दलयति पिनष्टीष्टविरहं
सकृद्ध्याता देवी किमिव निरवद्यं न कुरुते ॥ 14 ॥
यस्त्वां ध्यायति वेत्ति विन्दति जपत्यालोकते चिन्तय-
-त्यन्वेति प्रतिपद्यते कलयति स्तौत्याश्रयत्यर्चति ।
यश्च त्र्यम्बकवल्लभे तव गुणानाकर्णयत्यादरात्
तस्य श्रीर्न गृहादपैति विजयस्तस्याग्रतो धावति ॥ 15 ॥
किं किं दुःखं दनुजदलिनि क्षीयते न स्मृतायां
का का कीर्तिः कुलकमलिनि ख्याप्यते न स्तुतायाम् ।
का का सिद्धिः सुरवरनुते प्राप्यते नार्चितायां
कं कं योगं त्वयि न चिनुते चित्तमालम्बितायाम् ॥ 16 ॥
ये देवि दुर्धरकृतान्तमुखान्तरस्थाः
ये कालि कालघनपाशनितान्तबद्धाः ।
ये चण्डि चण्डगुरुकल्मषसिन्धुमग्नाः
तान्पासि मोचयसि तारयसि स्मृतैव ॥ 17 ॥
लक्ष्मीवशीकरणचूर्णसहोदराणि
त्वत्पादपङ्कजरजांसि चिरं जयन्ति ।
यानि प्रणाममिलितानि नृणां ललाटे
लुम्पन्ति दैवलिखितानि दुरक्षराणि ॥ 18 ॥
रे मूढाः किमयं वृथैव तपसा कायः परिक्लिश्यते
यज्ञैर्वा बहुदक्षिणैः किमितरे रिक्तीक्रियन्ते गृहाः ।
भक्तिश्चेदविनाशिनी भगवतीपादद्वयी सेव्यतां
उन्निद्राम्बुरुहातपत्रसुभगा लक्ष्मीः पुरो धावति ॥ 19 ॥
याचे न कञ्चन न कञ्चन वञ्चयामि
सेवे न कञ्चन निरस्तसमस्तदैन्यः ।
श्लक्ष्णं वसे मधुरमद्मि भजे वरस्त्रीः
देवी हृदि स्फुरति मे कुलकामधेनुः ॥ 20 ॥
नमामि यामिनीनाथलेखालङ्कृतकुन्तलाम् ।
भवानीं भवसन्तापनिर्वापणसुधानदीम् ॥ 21 ॥
इति श्रीकालिदास विरचित पञ्चस्तव्यां तृतीयः घटस्तवः ।
ānandamantharapurandaramuktamālyaṃ
maulau haṭhena nihitaṃ mahiṣāsurasya |
pādāmbujaṃ bhavatu me vijayāya mañju-
-mañjīraśiñjitamanoharamambikāyāḥ || 1 ||
devi tryambakapatni pārvati sati trailokyamātaḥ śive
śarvāṇi tripure mṛḍāni varade rudrāṇi kātyāyani |
bhīme bhairavi caṇḍi śarvarikale kālakṣaye śūlini
tvatpādapraṇatānananyamanasaḥ paryākulānpāhi naḥ || 2 ||
devi tvāṃ sakṛdeva yaḥ praṇamati kṣoṇībhṛtastaṃ nama-
-ntyājanmasphuradaṅghripīṭhaviluṭhatkoṭīrakoṭicchaṭāḥ |
yastvāmarcati so'rcyate suragaṇairyaḥ stauti sa stūyate
yastvāṃ dhyāyati taṃ smarārtividhurā dhyāyanti vāmabhruvaḥ || 3 ||
unmattā iva sagrahā iva viṣavyāsaktamūrchā iva
prāptaprauḍhamadā ivārtivirahagrastā ivārtā iva |
ye dhyāyanti hi śailarājatanayāṃ dhanyāsta evāgrataḥ
tyaktopādhivivṛddharāgamanaso dhyāyanti tānsubhruvaḥ || 4 ||
dhyāyanti ye kṣaṇamapi tripure hṛdi tvāṃ
lāvaṇyayauvanadhanairapi viprayuktāḥ |
te visphuranti lalitāyatalocanānāṃ
cittaikabhittilikhitapratimāḥ pumāṃsaḥ || 5 ||
etaṃ kiṃ nu dṛśā pibāmyuta viśāmyasyāṅgamaṅgairnijaiḥ
kiṃ vā'muṃ nigarāmyanena sahasā kiṃ vaikatāmāśraye |
yasyetthaṃ vivaśo vikalpalalitākūtena yoṣijjanaḥ
kiṃ tadyanna karoti devi hṛdaye yasya tvamāvartase || 6 ||
viśvavyāpini yadvadīśvara iti sthāṇāvananyāśrayaḥ
śabdaḥ śaktiriti trilokajanani tvayyeva tathyasthitiḥ |
itthaṃ satyapi śaknuvanti yadimāḥ kṣudrā rujo bādhituṃ
tvadbhaktānapi na kṣiṇoṣi ca ruṣā taddevi citraṃ mahat || 7 ||
indormadhyagatāṃ mṛgāṅkasadṛśacchāyāṃ manohāriṇīṃ
pāṇḍūtphullasaroruhāsanagatā snigdhapradīpacchavim |
varṣantīmamṛtaṃ bhavāni bhavatīṃ dhyāyanti ye dehinaḥ
te nirmuktarujo bhavanti ripavaḥ projjhanti tāndūrataḥ || 8 ||
pūrṇendoḥ śakalairivātibahalaiḥ pīyūṣapūrairiva
kṣīrābdherlaharībharairiva sudhāpaṅkasya piṇḍairiva |
prāleyairiva nirmitaṃ tava vapurdhyāyanti ye śraddhayā
cittāntarnihitārtitāpavipadaste sampadaṃ bibhrati || 9 ||
ye saṃsmaranti taralāṃ sahasollasantīṃ
tvāṃ granthipañcakabhidaṃ taruṇārkaśoṇām |
rāgārṇave bahalarāgiṇi majjayantīṃ
kṛtsnaṃ jagaddadhati cetasi tānmṛgākṣyaḥ || 10 ||
lākṣārasasnapitapaṅkajatantutanvīṃ
antaḥ smaratyanudinaṃ bhavatīṃ bhavāni |
yastaṃ smarapratimamapratimasvarūpāḥ
netrotpalairmṛgadṛśo bhṛśamarcayanti || 11 ||
stumastvāṃ vācamavyaktāṃ himakundendurociṣam |
kadambamālāṃ bibhrāṇāmāpādatalalambinīm || 12 ||
mūrdhnīndoḥ sitapaṅkajāsanagatāṃ prāleyapāṇḍutviṣaṃ
varṣantīmamṛtaṃ saroruhabhuvo vaktre'pi randhre'pi ca |
acchinnā ca manoharā ca lalitā cātiprasannāpi ca
tvāmevaṃ smarataḥ smarāridayite vāksarvato valgati || 13 ||
dadātīṣṭānbhogān kṣapayati ripūnhanti vipado
dahatyādhīnvyādhīn śamayati sukhāni pratanute |
haṭhādantarduḥkhaṃ dalayati pinaṣṭīṣṭavirahaṃ
sakṛddhyātā devī kimiva niravadyaṃ na kurute || 14 ||
yastvāṃ dhyāyati vetti vindati japatyālokate cintaya-
-tyanveti pratipadyate kalayati stautyāśrayatyarcati |
yaśca tryambakavallabhe tava guṇānākarṇayatyādarāt
tasya śrīrna gṛhādapaiti vijayastasyāgrato dhāvati || 15 ||
kiṃ kiṃ duḥkhaṃ danujadalini kṣīyate na smṛtāyāṃ
kā kā kīrtiḥ kulakamalini khyāpyate na stutāyām |
kā kā siddhiḥ suravaranute prāpyate nārcitāyāṃ
kaṃ kaṃ yogaṃ tvayi na cinute cittamālambitāyām || 16 ||
ye devi durdharakṛtāntamukhāntarasthāḥ
ye kāli kālaghanapāśanitāntabaddhāḥ |
ye caṇḍi caṇḍagurukalmaṣasindhumagnāḥ
tānpāsi mocayasi tārayasi smṛtaiva || 17 ||
lakṣmīvaśīkaraṇacūrṇasahodarāṇi
tvatpādapaṅkajarajāṃsi ciraṃ jayanti |
yāni praṇāmamilitāni nṛṇāṃ lalāṭe
lumpanti daivalikhitāni durakṣarāṇi || 18 ||
re mūḍhāḥ kimayaṃ vṛthaiva tapasā kāyaḥ parikliśyate
yajñairvā bahudakṣiṇaiḥ kimitare riktīkriyante gṛhāḥ |
bhaktiścedavināśinī bhagavatīpādadvayī sevyatāṃ
unnidrāmburuhātapatrasubhagā lakṣmīḥ puro dhāvati || 19 ||
yāce na kañcana na kañcana vañcayāmi
seve na kañcana nirastasamastadainyaḥ |
ślakṣṇaṃ vase madhuramadmi bhaje varastrīḥ
devī hṛdi sphurati me kulakāmadhenuḥ || 20 ||
namāmi yāminīnāthalekhālaṅkṛtakuntalām |
bhavānīṃ bhavasantāpanirvāpaṇasudhānadīm || 21 ||
iti śrīkālidāsa viracita pañcastavyāṃ tṛtīyaḥ ghaṭastavaḥ |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.