விநியோகஃ
புராணபுருஷோ விஷ்ணுஃ புருஷோத்தம உச்யதே ।
நாம்நாம் ஸஹஸ்ரம் வக்ஷ்யாமி தஸ்ய பாகவதோத்த்ரு'தம் ॥ 1॥
யஸ்ய ப்ரஸாதாத்வாகீஶாஃ ப்ரஜேஶா விபவோந்நதாஃ ।
க்ஷுத்ரா அபி பவந்த்யாஶு ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணம் தம் நதோऽஸ்ம்யஹம் ॥ 2॥
அநந்தா ஏவ க்ரு'ஷ்ணஸ்ய லீலா நாமப்ரவர்திகாஃ ।
உக்தா பாகவதே கூஹாஃ ப்ரகடா அபி குத்ரசித் ॥ 3॥
அதஸ்தாநி ப்ரவக்ஷ்யாமி நாமாநி முரவைரிணஃ ।
ஸஹஸ்ரம் யைஸ்து படிதைஃ படிதம் ஸ்யாச்சுகாம்ரு'தம் ॥ 4॥
க்ரு'ஷ்ணநாமஸஹஸ்ரஸ்ய ரு'ஷிரக்நிர்நிரூபிதஃ ।
காயத்ரீ ச ததா சந்தோ தேவதா புருஷோத்தமஃ ॥ 5॥
விநியோகஃ ஸமஸ்தேஷு புருஷார்தேஷு வை மதஃ ।
பீஜம் பக்தப்ரியஃ ஶக்திஃ ஸத்யவாகுச்யதே ஹரிஃ ॥ 6॥
பக்தோத்தரணயத்நஸ்து மந்த்ரோऽத்ர பரமோ மதஃ ।
அவதாரிதபக்தாம்ஶஃ கீலகம் பரிகீர்திதம் ॥ 7॥
அஸ்த்ரம் ஸர்வஸமர்தஶ்ச கோவிந்தஃ கவசம் மதம் ।
புருஷோ த்யாநமத்ரோக்தஃ ஸித்திஃ ஶரணஸம்ஸ்ம்ரு'திஃ ॥ 8॥
அதிகாரலீலா
ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணஃ ஸச்சிதாநந்தோ நித்யலீலாவிநோதக்ரு'த் ।
ஸர்வாகமவிநோதீ ச லக்ஷ்மீஶஃ புருஷோத்தமஃ ॥ 9॥
ஆதிகாலஃ ஸர்வகாலஃ காலாத்மா மாயயாவ்ரு'தஃ ।
பக்தோத்தாரப்ரயத்நாத்மா ஜகத்கர்தா ஜகந்மயஃ ॥ 10॥
நாமலீலாபரோ விஷ்ணுர்வ்யாஸாத்மா ஶுகமோக்ஷதஃ ।
வ்யாபிவைகுண்டதாதா ச ஶ்ரீமத்பாகவதாகமஃ ॥ 11॥
ஶுகவாகம்ரு'தாப்தீந்துஃ ஶௌநகாத்யகிலேஷ்டதஃ ।
பக்திப்ரவர்தகஸ்த்ராதா வ்யாஸசிந்தாவிநாஶகஃ ॥ 12॥
ஸர்வஸித்தாந்தவாகாத்மா நாரதாத்யகிலேஷ்டதஃ ।
அந்தராத்மா த்யாநகம்யோ பக்திரத்நப்ரதாயகஃ ॥ 13॥
முக்தோபஸ்ரு'ப்யஃ பூர்ணாத்மா முக்தாநாம் ரதிவர்தநஃ ।
பக்தகார்யைகநிரதோ த்ரௌண்யஸ்த்ரவிநிவாரகஃ ॥ 14॥
பக்தஸ்மயப்ரணேதா ச பக்தவாக்பரிபாலகஃ ।
ப்ரஹ்மண்யதேவோ தர்மாத்மா பக்தாநாம் ச பரீக்ஷகஃ ॥ 15॥
ஆஸந்நஹிதகர்தா ச மாயாஹிதகரஃ ப்ரபுஃ ।
உத்தராப்ராணதாதா ச ப்ரஹ்மாஸ்த்ரவிநிவாரகஃ ॥ 16॥
ஸர்வதஃ பாணவபதிஃ பரீக்ஷிச்சுத்திகாரணம் ।
கூஹாத்மா ஸர்வவேதேஷு பக்தைகஹ்ரு'தயங்கமஃ ॥ 17॥
குந்தீஸ்துத்யஃ ப்ரஸந்நாத்மா பரமாத்புதகார்யக்ரு'த் ।
பீஷ்மமுக்திப்ரதஃ ஸ்வாமீ பக்தமோஹநிவாரகஃ ॥ 18॥
ஸர்வாவஸ்தாஸு ஸம்ஸேவ்யஃ ஸமஃ ஸுகஹிதப்ரதஃ ।
க்ரு'தக்ரு'த்யஃ ஸர்வஸாக்ஷீ பக்தஸ்த்ரீரதிவர்தநஃ ॥ 19॥
ஸர்வஸௌபாக்யநிலயஃ பரமாஶ்சர்யரூபத்ரு'க் ।
அநந்யபுருஷஸ்வாமீ த்வாரகாபாக்யபாஜநம் ॥ 20॥
பீஜஸம்ஸ்காரகர்தா ச பரீக்ஷிஜ்ஜாநபோஷகஃ ।
ஸர்வத்ரபூர்ணகுணகஃ ஸர்வபூஷணபூஷிதஃ ॥ 21॥
ஸர்வலக்ஷணதாதா ச த்ரு'தராஷ்ட்ரவிமுக்திதஃ ।
ஸந்மார்கரக்ஷகோ நித்யம் விதுரப்ரீதிபூரகஃ ॥ 22॥
லீலாவ்யாமோஹகர்தா ச காலதர்மப்ரவர்தகஃ ।
பாணவாநாம் மோக்ஷதாதா பரீக்ஷித்பாக்யவர்தநஃ ॥ 23॥
கலிநிக்ரஹகர்தா ச தர்மாதீநாம் ச போஷகஃ ।
ஸத்ஸங்கஜாநஹேதுஶ்ச ஶ்ரீபாகவதகாரணம் ॥ 24॥
ப்ராக்ரு'தாத்ரு'ஷ்டமார்கஶ்ச॥॥॥॥॥॥ சோந்திநுஏத்
ஜ்ஞாந-ஸாதந-லீலா
॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ ஶ்ரோதவ்யஃ ஸகலாகமைஃ ।
கீர்திதவ்யஃ ஶுத்தபாவைஃ ஸ்மர்தவ்யஶ்சாத்மவித்தமைஃ ॥ 25॥
அநேகமார்ககர்தா ச நாநாவிதகதிப்ரதஃ ।
புருஷஃ ஸகலாதாரஃ ஸத்த்வைகநிலயாத்மபூஃ ॥ 26॥
ஸர்வத்யேயோ யோககம்யோ பக்த்யா க்ராஹ்யஃ ஸுரப்ரியஃ ।
ஜந்மாதிஸார்தகக்ரு'திர்லீலாகர்தா பதிஃ ஸதாம் ॥ 27॥
ஆதிகர்தா தத்த்வகர்தா ஸர்வகர்தா விஶாரதஃ ।
நாநாவதாரகர்தா ச ப்ரஹ்மாவிர்பாவகாரணம் ॥ 28॥
தஶலீலாவிநோதீ ச நாநாஸ்ரு'ஷ்டிப்ரவர்தகஃ ।
அநேககல்பகர்தா ச ஸர்வதோஷவிவர்ஜிதஃ ॥ 29॥
ஸர்கலீலா
வைராக்யஹேதுஸ்தீர்தாத்மா ஸர்வதீர்தபலப்ரதஃ ।
தீர்தஶுத்தைகநிலயஃ ஸ்வமார்கபரிபோஷகஃ ॥ 30॥
தீர்தகீர்திர்பக்தகம்யோ பக்தாநுஶயகார்யக்ரு'த் ।
பக்ததுல்யஃ ஸர்வதுல்யஃ ஸ்வேச்சாஸர்வப்ரவர்தகஃ ॥ 31॥
குணாதீதோऽநவத்யாத்மா ஸர்கலீலாப்ரவர்தகஃ ।
ஸாக்ஷாத்ஸர்வஜகத்கர்தா மஹதாதிப்ரவர்தகஃ ॥ 32॥
மாயாப்ரவர்தகஃ ஸாக்ஷீ மாயாரதிவிவர்தநஃ ।
ஆகாஶாத்மா சதுர்மூர்திஶ்சதுர்தா பூதபாவநஃ ॥ 33॥
ரஜஃப்ரவர்தகோ ப்ரஹ்மா மரீச்யாதிபிதாமஹஃ ।
வேதகர்தா யஜ்ஞகர்தா ஸர்வகர்தாऽமிதாத்மகஃ ॥ 34॥
அநேகஸ்ரு'ஷ்டிகர்தா ச தஶதாஸ்ரு'ஷ்டிகாரகஃ ।
யஜ்ஞாங்கோ யஜ்ஞவாராஹோ பூதரோ பூமிபாலகஃ ॥ 35॥
ஸேதுர்விதரணோ ஜைத்ரோ ஹிரண்யாக்ஷாந்தகஃ ஸுரஃ ।
திதிகஶ்யபகாமைகஹேதுஸ்ரு'ஷ்டிப்ரவர்தகஃ ॥ 36॥
தேவாபயப்ரதாதா ச வைகுண்டாதிபதிர்மஹாந் ।
ஸர்வகர்வப்ரஹாரீ ச ஸநகாத்யகிலார்ததஃ ॥ 37॥
ஸர்வாஶ்வாஸநகர்தா ச பக்ததுல்யாஹவப்ரதஃ ।
காலலக்ஷணஹேதுஶ்ச ஸர்வார்தஜ்ஞாபகஃ பரஃ ॥ 38॥
பக்தோந்நதிகரஃ ஸர்வப்ரகாரஸுகதாயகஃ ।
நாநாயுத்தப்ரஹரணோ ப்ரஹ்மஶாபவிமோசகஃ ॥ 39॥
புஷ்டிஸர்கப்ரணேதா ச குணஸ்ரு'ஷ்டிப்ரவர்தகஃ ।
கர்தமேஷ்டப்ரதாதா ச தேவஹூத்யகிலார்ததஃ ॥ 40॥
ஶுக்லநாராயணஃ ஸத்யகாலதர்மப்ரவர்தகஃ ।
ஜ்ஞாநாவதாரஃ ஶாந்தாத்மா கபிலஃ காலநாஶகஃ ॥ 41॥
த்ரிகுணாதிபதிஃ ஸாங்க்யஶாஸ்த்ரகர்தா விஶாரதஃ ।
ஸர்கதூஷணஹாரீ ச புஷ்டிமோக்ஷப்ரவர்தகஃ ॥ 42॥
லௌகிகாநந்ததாதா ச ப்ரஹ்மாநந்தப்ரவர்தகஃ ।
பக்திஸித்தாந்தவக்தா ச ஸகுணஜ்ஞாநதீபகஃ ॥ 43॥
ஆத்மப்ரதஃ பூர்ணகாமோ யோகாத்மா யோகபாவிதஃ ।
ஜீவந்முக்திப்ரதஃ ஶ்ரீமாநந்யபக்திப்ரவர்தகஃ ॥ 44॥
காலஸாமர்த்யதாதா ச காலதோஷநிவாரகஃ ।
கர்போத்தமஜ்ஞாநதாதா கர்மமார்கநியாமகஃ ॥ 45॥
ஸர்வமார்கநிராகர்தா பக்திமார்கைகபோஷகஃ ।
ஸித்திஹேதுஃ ஸர்வஹேதுஃ ஸர்வாஶ்சர்யைககாரணம் ॥ 46॥
சேதநாசேதநபதிஃ ஸமுத்ரபரிபூஜிதஃ ।
ஸாங்க்யாசார்யஸ்துதஃ ஸித்தபூஜிதஃ ஸர்வபூஜிதஃ ॥ 47॥
விஸர்கலீலா
விஸர்ககர்தா ஸர்வேஶஃ கோடிஸூர்யஸமப்ரபஃ ।
அநந்தகுணகம்பீரோ மஹாபுருஷபூஜிதஃ ॥ 48॥
அநந்தஸுகதாதா ச ப்ரஹ்மகோடிப்ரஜாபதிஃ ।
ஸுதாகோடிஸ்வாஸ்த்யஹேதுஃ காமதுக்கோடிகாமதஃ ॥ 49॥
ஸமுத்ரகோடிகம்பீரஸ்தீர்தகோடிஸமாஹ்வயஃ ।
ஸுமேருகோடிநிஷ்கம்பஃ கோடிப்ரஹ்மாண்டவிக்ரஹஃ ॥ 50॥
கோட்யஶ்வமேதபாபக்நோ வாயுகோடிமஹாபலஃ ।
கோடீந்துஜகதாநந்தீ ஶிவகோடிப்ரஸாதக்ரு'த் ॥ 51॥
ஸர்வஸத்குணமாஹாத்ம்யஃ ஸர்வஸத்குணபாஜநம் ।
மந்வாதிப்ரேரகோ தர்மோ யஜ்ஞநாராயணஃ பரஃ ॥ 52॥
ஆகூதிஸூநுர்தேவேந்த்ரோ ருசிஜந்மாऽபயப்ரதஃ ।
தக்ஷிணாபதிரோஜஸ்வீ க்ரியாஶக்திஃ பராயணஃ ॥ 53॥
தத்தாத்ரேயோ யோகபதிர்யோகமார்கப்ரவர்தகஃ ।
அநஸூயாகர்பரத்நம்ரு'ஷிவம்ஶவிவர்தநஃ ॥ 54॥
குணத்ரயவிபாகஜ்ஞஶ்சதுர்வர்கவிஶாரதஃ ।
நாராயணோ தர்மஸூநுர்மூர்திபுண்யயஶஸ்கரஃ ॥ 55॥
ஸஹஸ்ரகவசச்சேதீ தபஃஸாரோ நரப்ரியஃ ।
விஶ்வாநந்தப்ரதஃ கர்மஸாக்ஷீ பாரதபூஜிதஃ ॥ 56॥
அநந்தாத்புதமாஹாத்ம்யோ பதரீஸ்தாநபூஷணம் ।
ஜிதகாமோ ஜிதக்ரோதோ ஜிதஸங்கோ ஜிதேந்த்ரியஃ ॥ 57॥
உர்வஶீப்ரபவஃ ஸ்வர்கஸுகதாயீ ஸ்திதிப்ரதஃ ।
அமாநீ மாநதோ கோப்தா பகவச்சாஸ்த்ரபோதகஃ ॥ 58॥
ப்ரஹ்மாதிவந்த்யோ ஹம்ஸஶ்ரீர்மாயாவைபவகாரணம் ।
விவிதாநந்தஸர்காத்மா விஶ்வபூரணதத்பரஃ ॥ 59॥
யஜ்ஞஜீவநஹேதுஶ்ச யஜ்ஞஸ்வாமீஷ்டபோதகஃ ।
நாநாஸித்தாந்தகம்யஶ்ச ஸப்ததந்துஶ்ச ஷட்குணஃ ॥ 60॥
ப்ரதிஸர்கஜகத்கர்தா நாநாலீலாவிஶாரதஃ ।
த்ருவப்ரியோ த்ருவஸ்வாமீ சிந்திதாதிகதாயகஃ ॥ 61॥
துர்லபாநந்தபலதோ தயாநிதிரமித்ரஹா ।
அங்கஸ்வாமீ க்ரு'பாஸாரோ வைந்யோ பூமிநியாமகஃ ॥ 62॥
பூமிதோக்தா ப்ரஜாப்ராணபாலநைகபராயணஃ ।
யஶோதாதா ஜ்ஞாநதாதா ஸர்வதர்மப்ரதர்ஶகஃ ॥ 63॥
புரஞ்ஜநோ ஜகந்மித்ரம் விஸர்காந்தப்ரதர்ஶகஃ ।
ப்ரசேதஸாம் பதிஶ்சித்ரபக்திஹேதுர்ஜநார்தநஃ ॥ 64॥
ஸ்ம்ரு'திஹேதுப்ரஹ்மபாவஸாயுஜ்யாதிப்ரதஃ ஶுபஃ ।
விஜயீ ॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ சோந்திநுஏத்
ஸ்தாநலீலா
॥॥ ஸ்திதிலீலாப்திரச்யுதோ விஜயப்ரதஃ ॥ 65॥
ஸ்வஸாமர்த்யப்ரதோ பக்தகீர்திஹேதுரதோக்ஷஜஃ ।
ப்ரியவ்ரதப்ரியஸ்வாமீ ஸ்வேச்சாவாதவிஶாரதஃ ॥ 66॥
ஸங்க்யகம்யஃ ஸ்வப்ரகாஶஃ ஸர்வஸங்கவிவர்ஜிதஃ ।
இச்சாயாம் ச ஸமர்யாதஸ்த்யாகமாத்ரோபலம்பநஃ ॥ 67॥
அசிந்த்யகார்யகர்தா ச தர்காகோசரகார்யக்ரு'த் ।
ஶரு'ங்காரரஸமர்யாதா ஆக்நீத்ரரஸபாஜநம் ॥ 68॥
நாபீஷ்டபூரகஃ கர்மமர்யாதாதர்ஶநோத்ஸுகஃ ।
ஸர்வரூபோऽத்புததமோ மர்யாதாபுருஷோத்தமஃ ॥ 69॥
ஸர்வரூபேஷு ஸத்யாத்மா காலஸாக்ஷீ ஶஶிப்ரபஃ ।
மேருதேவீவ்ரதபலம்ரு'ஷபோ பகலக்ஷணஃ ॥ 70॥
ஜகத்ஸந்தர்பகோ மேகரூபீ தேவேந்த்ரதர்பஹா ।
ஜயந்தீபதிரத்யந்தப்ரமாணாஶேஷலௌகிகஃ ॥ 71॥
ஶததாந்யஸ்தபூதாத்மா ஶதாநந்தோ குணப்ரஸூஃ ।
வைஷ்ணவோத்பாதநபரஃ ஸர்வதர்மோபதேஶகஃ ॥ 72॥
பரஹம்ஸக்ரியாகோப்தா யோகசர்யாப்ரதர்ஶகஃ ।
சதுர்தாஶ்ரமநிர்ணேதா ஸதாநந்தஶரீரவாந் ॥ 73॥
ப்ரதர்ஶிதாந்யதர்மஶ்ச பரதஸ்வாம்யபாரக்ரு'த் ।
யதாவத்கர்மகர்தா ச ஸங்காநிஷ்டப்ரதர்ஶகஃ ॥ 74॥
ஆவஶ்யகபுநர்ஜந்மகர்மமார்கப்ரதர்ஶகஃ ।
யஜ்ஞரூபம்ரு'கஃ ஶாந்தஃ ஸஹிஷ்ணுஃ ஸத்பராக்ரமஃ ॥ 75॥
ரஹூகணகதிஜ்ஞஶ்ச ரஹூகணவிமோசகஃ ।
பவாடவீதத்த்வவக்தா பஹிர்முகஹிதே ரதஃ ॥ 76॥
கயஸ்வாமீ ஸ்தாநவம்ஶகர்தா ஸ்தாநவிபேதக்ரு'த் ।
புருஷாவயவோ பூமிவிஶேஷவிநிரூபகஃ ॥ 77॥
ஜம்பூத்வீபபதிர்மேருநாபிபத்மருஹாஶ்ரயஃ ।
நாநாவிபூதிலீலாட்யோ கங்கோத்பத்திநிதாநக்ரு'த் ॥ 78॥
கங்காமாஹாத்ம்யஹேதுஶ்ச கங்காரூபோऽதிகூடக்ரு'த் ।
வைகுண்டதேஹஹேத்வம்புஜந்மக்ரு'த் ஸர்வபாவநஃ ॥ 79॥
ஶிவஸ்வாமீ ஶிவோபாஸ்யோ கூடஃ ஸங்கர்ஷணாத்மகஃ ।
ஸ்தாநரக்ஷார்தமத்ஸ்யாதிரூபஃ ஸர்வைகபூஜிதஃ ॥ 80॥
உபாஸ்யநாநாரூபாத்மா ஜ்யோதீரூபோ கதிப்ரதஃ ।
ஸூர்யநாராயணோ வேதகாந்திருஜ்ஜ்வலவேஷத்ரு'க் ॥ 81॥
ஹம்ஸோऽந்தரிக்ஷகமநஃ ஸர்வப்ரஸவகாரணம் ।
ஆநந்தகர்தா வஸுதோ புதோ வாக்பதிருஜ்ஜ்வலஃ ॥ 82॥
காலாத்மா காலகாலஶ்ச காலச்சேதக்ரு'துத்தமஃ ।
ஶிஶுமாரஃ ஸர்வமூர்திராதிதைவிகரூபத்ரு'க் ॥ 83॥
அநந்தஸுகபோகாட்யோ விவரைஶ்வர்யபாஜநம் ।
ஸங்கர்ஷணோ தைத்யபதிஃ ஸர்வாதாரோ ப்ரு'ஹத்வபுஃ ॥ 84॥
அநந்தநரகச்சேதீ ஸ்ம்ரு'திமாத்ரார்திநாஶநஃ ।
ஸர்வாநுக்ரஹகர்தா ச ॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ சோந்திநுஏத்
போஷண-புஷ்டி-லீலா
॥॥॥॥॥॥॥॥ மர்யாதாபிந்நஶாஸ்த்ரக்ரு'த் ॥ 85 ॥
காலாந்தகபயச்சேதீ நாமஸாமர்த்யரூபத்ரு'க் ।
உத்தாராநர்ஹகோப்த்ராத்மா நாமாதிப்ரேரகோத்தமஃ ॥ 86॥
அஜாமிலமஹாதுஷ்டமோசகோऽகவிமோசகஃ ।
தர்மவக்தாऽக்லிஷ்டவக்தா விஷ்ணுதர்மஸ்வரூபத்ரு'க் ॥ 87॥
ஸந்மார்கப்ரேரகோ தர்தா த்யாகஹேதுரதோக்ஷஜஃ ।
வைகுண்டபுரநேதா ச தாஸஸம்வ்ரு'த்திகாரகஃ ॥ 88॥
தக்ஷப்ரஸாதக்ரு'த்தம்ஸகுஹ்யஸ்துதிவிபாவநஃ ।
ஸ்வாபிப்ராயப்ரவக்தா ச முக்தஜீவப்ரஸூதிக்ரு'த் ॥ 89॥
நாரதப்ரேரணாத்மா ச ஹர்யஶ்வப்ரஹ்மபாவநஃ ।
ஶபலாஶ்வஹிதோ கூடவாக்யார்தஜ்ஞாபநக்ஷமஃ ॥ 90॥
கூடார்தஜ்ஞாபநஃ ஸர்வமோக்ஷாநந்தப்ரதிஷ்டிதஃ ।
புஷ்டிப்ரரோஹஹேதுஶ்ச தாஸைகஜ்ஞாதஹ்ரு'த்கதஃ ॥ 91॥
ஶாந்திகர்தா ஸுஹிதக்ரு'த் ஸ்த்ரீப்ரஸூஃ ஸர்வகாமதுக் ।
புஷ்டிவம்ஶப்ரணேதா ச விஶ்வரூபேஷ்டதேவதா ॥ 92॥
கவசாத்மா பாலநாத்மா வர்மோபசிதிகாரணம் ।
விஶ்வரூபஶிரஶ்சேதீ த்வாஷ்ட்ரயஜ்ஞவிநாஶகஃ ॥ 93॥
வ்ரு'த்ரஸ்வாமீ வ்ரு'த்ரகம்யோ வ்ரு'த்ரவ்ரதபராயணஃ ।
வ்ரு'த்ரகீர்திர்வ்ரு'த்ரமோக்ஷோ மகவத்ப்ராணரக்ஷகஃ ॥ 94॥
அஶ்வமேதஹவிர்போக்தா தேவேந்த்ராமீவநாஶகஃ ।
ஸம்ஸாரமோசகஶ்சித்ரகேதுபோதநதத்பரஃ ॥ 95॥
மந்த்ரஸித்திஃ ஸித்திஹேதுஃ ஸுஸித்திபலதாயகஃ ।
மஹாதேவதிரஸ்கர்தா பக்த்யை பூர்வார்தநாஶகஃ ॥ 96॥
தேவப்ராஹ்மணவித்வேஷவைமுக்யஜ்ஞாபகஃ ஶிவஃ ।
ஆதித்யோ தைத்யராஜஶ்ச மஹத்பதிரசிந்த்யக்ரு'த் ॥ 97॥
மருதாம் பேதகஸ்த்ராதா வ்ரதாத்மா பும்ப்ரஸூதிக்ரு'த் ।
ஊதிலீலா
கர்மாத்மா வாஸநாத்மா ச ஊதிலீலாபராயணஃ ॥ 98॥
ஸமதைத்யஸுரஃ ஸ்வாத்மா வைஷம்யஜ்ஞாநஸம்ஶ்ரயஃ ।
தேஹாத்யுபாதிரஹிதஃ ஸர்வஜ்ஞஃ ஸர்வஹேதுவித் ॥ 99॥
ப்ரஹ்மவாக்ஸ்தாபநபரஃ ஸ்வஜந்மாவதிகார்யக்ரு'த் ।
ஸதஸத்வாஸநாஹேதுஸ்த்ரிஸத்யோ பக்தமோசகஃ ॥ 100॥
ஹிரண்யகஶிபுத்வேஷீ ப்ரவிஷ்டாத்மாऽதிபீஷணஃ ।
ஶாந்திஜ்ஞாநாதிஹேதுஶ்ச ப்ரஹ்லாதோத்பத்திகாரணம் ॥ 101॥
தைத்யஸித்தாந்தஸத்வக்தா தபஃஸார உதாரதீஃ ।
தைத்யஹேதுப்ரகடநோ பக்திசிஹ்நப்ரகாஶகஃ ॥ 102॥
ஸத்த்வேஷஹேதுஃ ஸத்த்வேஷவாஸநாத்மா நிரந்தரஃ ।
நைஷ்டுர்யஸீமா ப்ரஹ்லாதவத்ஸலஃ ஸங்கதோஷஹா ॥ 103॥
மஹாநுபாவஃ ஸாகாரஃ ஸர்வாகாரஃ ப்ரமாணபூஃ ।
ஸ்தம்பப்ரஸூதிர்ந்ரு'ஹரிர்ந்ரு'ஸிம்ஹோ பீமவிக்ரமஃ ॥ 104॥
விகடாஸ்யோ லலஜ்ஜிஹ்வோ நகஶஸ்த்ரோ ஜவோத்கடஃ ।
ஹிரண்யகஶிபுச்சேதீ க்ரூரதைத்யநிவாரகஃ ॥ 105॥
ஸிம்ஹாஸநஸ்தஃ க்ரோதாத்மா லக்ஷ்மீபயவிவர்தநஃ ।
ப்ரஹ்மாத்யத்யந்தபயபூரபூர்வாசிந்த்யரூபத்ரு'க் ॥ 106॥
பக்தைகஶாந்தஹ்ரு'தயோ பக்தஸ்துத்யஃ ஸ்துதிப்ரியஃ ।
பக்தாங்கலேஹநோத்தூதக்ரோதபுங்ஜஃ ப்ரஶாந்ததீஃ ॥ 107॥
ஸ்ம்ரு'திமாத்ரபயத்ராதா ப்ரஹ்மபுத்திப்ரதாயகஃ ।
கோரூபதார்யம்ரு'தபாஃ ஶிவகீர்திவிவர்தநஃ ॥ 108॥
தர்மாத்மா ஸர்வகர்மாத்மா விஶேஷாத்மாऽऽஶ்ரமப்ரபுஃ ।
ஸம்ஸாரமக்நஸ்வோத்தர்தா ஸந்மார்காகிலதத்த்வவாக் ॥ 109॥
ஆசாராத்மா ஸதாசாரஃ ॥॥॥॥॥॥॥॥॥ சோந்திநுஏத்
மந்வந்தரலீலா
॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥மந்வந்தரவிபாவநஃ ।
ஸ்ம்ரு'த்யாऽஶேஷாஶுபஹரோ கஜேந்த்ரஸ்ம்ரு'திகாரணம் ॥ 110॥
ஜாதிஸ்மரணஹேத்வைகபூஜாபக்திஸ்வரூபதஃ ।
யஜ்ஞோ பயாந்மநுத்ராதா விபுர்ப்ரஹ்மவ்ரதாஶ்ரயஃ ॥ 111॥
ஸத்யஸேநோ துஷ்டகாதீ ஹரிர்கஜவிமோசகஃ ।
வைகுண்டோ லோககர்தா ச அஜிதோऽம்ரு'தகாரணம் ॥ 112॥
உருக்ரமோ பூமிஹர்தா ஸார்வபௌமோ பலிப்ரியஃ ।
விபுஃ ஸர்வஹிதைகாத்மா விஷ்வக்ஸேநஃ ஶிவப்ரியஃ ॥ 113॥
தர்மஸேதுர்லோகத்ரு'திஃ ஸுதாமாந்தரபாலகஃ ।
உபஹர்தா யோகபதிர்ப்ரு'ஹத்பாநுஃ க்ரியாபதிஃ ॥ 114॥
சதுர்தஶப்ரமாணாத்மா தர்மோ மந்வாதிபோதகஃ ।
லக்ஷ்மீபோகைகநிலயோ தேவமந்த்ரப்ரதாயகஃ ॥ 115॥
தைத்யவ்யாமோஹகஃ ஸாக்ஷாத்கருடஸ்கந்தஸம்ஶ்ரயஃ ।
லீலாமந்தரதாரீ ச தைத்யவாஸுகிபூஜிதஃ ॥ 116॥
ஸமுத்ரோந்மதநாயத்தோऽவிக்நகர்தா ஸ்வவாக்யக்ரு'த் ।
ஆதிகூர்மஃ பவித்ராத்மா மந்தராகர்ஷணோத்ஸுகஃ ॥ 117॥
ஶ்வாஸைஜதப்திவார்வீசிஃ கல்பாந்தாவதிகார்யக்ரு'த் ।
சதுர்தஶமஹாரத்நோ லக்ஷ்மீஸௌபாக்யவர்தநஃ ॥ 118॥
தந்வந்தரிஃ ஸுதாஹஸ்தோ யஜ்ஞபோக்தாऽऽர்திநாஶநஃ ।
ஆயுர்வேதப்ரணேதா ச தேவதைத்யாகிலார்சிதஃ ॥ 119॥
புத்திவ்யாமோஹகோ தேவகார்யஸாதநதத்பரஃ ।
ஸ்த்ரீரூபோ மாயயா வக்தா தைத்யாந்தஃகரணப்ரியஃ ॥ 120॥
பாயிதாம்ரு'ததேவாம்ஶோ யுத்தஹேதுஸ்ம்ரு'திப்ரதஃ ।
ஸுமாலிமாலிவதக்ரு'ந்மால்யவத்ப்ராணஹாரகஃ ॥ 121॥
காலநேமிஶிரஶ்சேதீ தைத்யயஜ்ஞவிநாஶகஃ ।
இந்த்ரஸாமர்த்யதாதா ச தைத்யஶேஷஸ்திதிப்ரியஃ ॥ 122॥
ஶிவவ்யாமோஹகோ மாயீ ப்ரு'குமந்த்ரஸ்வஶக்திதஃ ।
பலிஜீவநகர்தா ச ஸ்வர்கஹேதுர்வ்ரதார்சிதஃ ॥ 123॥
அதித்யாநந்தகர்தா ச கஶ்யபாதிதிஸம்பவஃ ।
உபேந்த்ர இந்த்ராவரஜோ வாமநப்ரஹ்மரூபத்ரு'க் ॥ 124॥
ப்ரஹ்மாதிஸேவிதவபுர்யஜ்ஞபாவநதத்பரஃ ।
யாச்ஞோபதேஶகர்தா ச ஜ்ஞாபிதாஶேஷஸம்ஸ்திதிஃ ॥ 125॥
ஸத்யார்தப்ரேரகஃ ஸர்வஹர்தா கர்வவிநாஶகஃ ।
த்ரிவிக்ரமஸ்த்ரிலோகாத்மா விஶ்வமூர்திஃ ப்ரு'துஶ்ரவாஃ ॥ 126॥
பாஶபத்தபலிஃ ஸர்வதைத்யபக்ஷோபமர்தகஃ ।
ஸுதலஸ்தாபிதபலிஃ ஸ்வர்காதிகஸுகப்ரதஃ ॥ 127॥
கர்மஸம்பூர்திகர்தா ச ஸ்வர்கஸம்ஸ்தாபிதாமரஃ ।
ஜ்ஞாதத்ரிவிததர்மாத்மா மஹாமீநோऽப்திஸம்ஶ்ரயஃ ॥ 128॥
ஸத்யவ்ரதப்ரியோ கோப்தா மத்ஸ்யமூர்தித்ரு'தஶ்ருதிஃ ।
ஶரு'ங்கபத்தத்ரு'தக்ஷோணிஃ ஸர்வார்தஜ்ஞாபகோ குருஃ ॥ 129॥
ஈஶாநுகதாலீலா
ஈஶஸேவகலீலாத்மா ஸூர்யவம்ஶப்ரவர்தகஃ ।
ஸோமவம்ஶோத்பவகரோ மநுபுத்ரகதிப்ரதஃ ॥ 130॥
அம்பரீஷப்ரியஃ ஸாதுர்துர்வாஸோகர்வநாஶகஃ ।
ப்ரஹ்மஶாபோபஸம்ஹர்தா பக்தகீர்திவிவர்தநஃ ॥ 131॥
இக்ஷ்வாகுவம்ஶஜநகஃ ஸகராத்யகிலார்ததஃ ।
பகீரதமஹாயத்நோ கங்காதௌதாங்க்ரிபங்கஜஃ ॥ 132॥
ப்ரஹ்மஸ்வாமீ ஶிவஸ்வாமீ ஸகராத்மஜமுக்திதஃ ।
கட்வாங்கமோக்ஷஹேதுஶ்ச ரகுவம்ஶவிவர்தநஃ ॥ 133॥
ரகுநாதோ ராமசந்த்ரோ ராமபத்ரோ ரகுப்ரியஃ ।
அநந்தகீர்திஃ புண்யாத்மா புண்யஶ்லோகைகபாஸ்கரஃ ॥ 134॥
கோஶலேந்த்ரஃ ப்ரமாணாத்மா ஸேவ்யோ தஶரதாத்மஜஃ ।
லக்ஷ்மணோ பரதஶ்சைவ ஶத்ருக்நோ வ்யூஹவிக்ரஹஃ ॥ 135॥
விஶ்வாமித்ரப்ரியோ தாந்தஸ்தாடகாவதமோக்ஷதஃ ।
வாயவ்யாஸ்த்ராப்திநிக்ஷிப்தமாரீசஶ்ச ஸுபாஹுஹா ॥ 136॥
வ்ரு'ஷத்வஜதநுர்பங்கப்ராப்தஸீதாமஹோத்ஸவஃ ।
ஸீதாபதிர்ப்ரு'குபதிகர்வபர்வதநாஶகஃ ॥ 137॥
அயோத்யாஸ்தமஹாபோகயுக்தலக்ஷ்மீவிநோதவாந் ।
கைகேயீவாக்யகர்தா ச பித்ரு'வாக்பரிபாலகஃ ॥ 138॥
வைராக்யபோதகோऽநந்யஸாத்த்விகஸ்தாநபோதகஃ ।
அஹல்யாதுஃகஹாரீ ச குஹஸ்வாமீ ஸலக்ஷ்மணஃ ॥ 139॥
சித்ரகூடப்ரியஸ்தாநோ தண்டகாரண்யபாவநஃ ।
ஶரபங்கஸுதீக்ஷ்ணாதிபூஜிதோऽகஸ்த்யபாக்யபூஃ ॥ 140॥
ரு'ஷிஸம்ப்ரார்திதக்ரு'திர்விராதவதபண்டிதஃ ।
சிந்நஶூர்பணகாநாஸஃ கரதூஷணகாதகஃ ॥ 141॥
ஏகபாணஹதாநேகஸஹஸ்ரபலராக்ஷஸஃ ।
மாரீசகாதீ நியதஸீதாஸம்பந்தஶோபிதஃ ॥ 142॥
ஸீதாவியோகநாட்யஶ்ச ஜடாயுர்வதமோக்ஷதஃ ।
ஶபரீபூஜிதோ பக்தஹநுமத்ப்ரமுகாவ்ரு'தஃ ॥ 143॥
துந்துப்யஸ்திப்ரஹரணஃ ஸப்ததாலவிபேதநஃ ।
ஸுக்ரீவராஜ்யதோ வாலிகாதீ ஸாகரஶோஷணஃ ॥ 144॥
ஸேதுபந்தநகர்தா ச விபீஷணஹிதப்ரதஃ ।
ராவணாதிஶிரஶ்சேதீ ராக்ஷஸாகௌகநாஶகஃ ॥ 145॥
ஸீதாऽபயப்ரதாதா ச புஷ்பகாகமநோத்ஸுகஃ ।
அயோத்யாபதிரத்யந்தஸர்வலோகஸுகப்ரதஃ ॥ 146॥
மதுராபுரநிர்மாதா ஸுக்ரு'தஜ்ஞஸ்வரூபதஃ ।
ஜநகஜ்ஞாநகம்யஶ்ச ஐலாந்தப்ரகடஶ்ருதிஃ ॥ 147॥
ஹைஹயாந்தகரோ ராமோ துஷ்டக்ஷத்ரவிநாஶகஃ ।
ஸோமவம்ஶஹிதைகாத்மா யதுவம்ஶவிவர்தநஃ ॥ 148॥
நிரோதலீலா
பரப்ரஹ்மாவதரணஃ கேஶவஃ க்லேஶநாஶநஃ ।
பூமிபாராவதரணோ பக்தார்தாகிலமாநஸஃ ॥ 149॥
ஸர்வபக்தநிரோதாத்மா லீலாநந்தநிரோதக்ரு'த் ।
பூமிஷ்டபரமாநந்தோ தேவகீஶுத்திகாரணம் ॥ 150॥
வஸுதேவஜ்ஞாநநிஷ்டஸமஜீவநிவாரகஃ ।
ஸர்வவைராக்யகரணஸ்வலீலாதாரஶோதகஃ ॥ 151॥
மாயாஜ்ஞாபநகர்தா ச ஶேஷஸம்பாரஸம்ப்ரு'திஃ ।
பக்தக்லேஶபரிஜ்ஞாதா தந்நிவாரணதத்பரஃ ॥ 152॥
ஆவிஷ்டவஸுதேவாம்ஶோ தேவகீகர்பபூஷணம் ।
பூர்ணதேஜோமயஃ பூர்ணஃ கம்ஸாத்ரு'ஷ்யப்ரதாபவாந் ॥ 153॥
விவேகஜ்ஞாநதாதா ச ப்ரஹ்மாத்யகிலஸம்ஸ்துதஃ ।
ஸத்யோ ஜகத்கல்பதருர்நாநாரூபவிமோஹநஃ ॥ 154॥
பக்திமார்கப்ரதிஷ்டாதா வித்வந்மோஹப்ரவர்தகஃ ।
மூலகாலகுணத்ரஷ்டா நயநாநந்தபாஜநம் ॥ 155॥
வஸுதேவஸுகாப்திஶ்ச தேவகீநயநாம்ரு'தம் ।
பித்ரு'மாத்ரு'ஸ்துதஃ பூர்வஸர்வவ்ரு'த்தாந்தபோதகஃ ॥ 156॥
கோகுலாகதிலீலாப்தவஸுதேவகரஸ்திதிஃ ।
ஸர்வேஶத்வப்ரகடநோ மாயாவ்யத்யயகாரகஃ ॥ 157॥
ஜ்ஞாநமோஹிததுஷ்டேஶஃ ப்ரபஞ்சாஸ்ம்ரு'திகாரணம் ।
யஶோதாநந்தநோ நந்தபாக்யபூகோகுலோத்ஸவஃ ॥ 158॥
நந்தப்ரியோ நந்தஸூநுர்யஶோதாயாஃ ஸ்தநந்தயஃ ।
பூதநாஸுபயஃபாதா முக்தபாவாதிஸுந்தரஃ ॥ 159॥
ஸுந்தரீஹ்ரு'தயாநந்தோ கோபீமந்த்ராபிமந்த்ரிதஃ ।
கோபாலாஶ்சர்யரஸக்ரு'த் ஶகடாஸுரகண்டநஃ ॥ 160॥
நந்தவ்ரஜஜநாநந்தீ நந்தபாக்யமஹோதயஃ ।
த்ரு'ணாவர்தவதோத்ஸாஹோ யஶோதாஜ்ஞாநவிக்ரஹஃ ॥ 161॥
பலபத்ரப்ரியஃ க்ரு'ஷ்ணஃ ஸங்கர்ஷணஸஹாயவாந் ।
ராமாநுஜோ வாஸுதேவோ கோஷ்டாங்கணகதிப்ரியஃ ॥ 162॥
கிங்கிணீரவபாவஜ்ஞோ வத்ஸபுச்சாவலம்பநஃ ।
நவநீதப்ரியோ கோபீமோஹஸம்ஸாரநாஶகஃ ॥ 163॥
கோபபாலகபாவஜ்ஞஶ்சௌர்யவித்யாவிஶாரதஃ ।
ம்ரு'த்ஸ்நாபக்ஷணலீலாஸ்யமாஹாத்ம்யஜ்ஞாநதாயகஃ ॥ 164॥
தராத்ரோணப்ரீதிகர்தா ததிபாண்டவிபேதநஃ ।
தாமோதரோ பக்தவஶ்யோ யமலார்ஜுநபஞ்ஜநஃ ॥ 165॥
ப்ரு'ஹத்வநமஹாஶ்சர்யோ வ்ரு'ந்தாவநகதிப்ரியஃ ।
வத்ஸகாதீ பாலகேலிர்பகாஸுரநிஷூதநஃ ॥ 166॥
அரண்யபோக்தாऽப்யதவா பாலலீலாபராயணஃ ।
ப்ரோத்ஸாஹஜநகஶ்சைவமகாஸுரநிஷூதநஃ ॥ 167॥
வ்யாலமோக்ஷப்ரதஃ புஷ்டோ ப்ரஹ்மமோஹப்ரவர்தநஃ ।
அநந்தமூர்திஃ ஸர்வாத்மா ஜங்கமஸ்தாவராக்ரு'திஃ ॥ 168॥
ப்ரஹ்மமோஹநகர்தா ச ஸ்துத்ய ஆத்மா ஸதாப்ரியஃ ।
பௌகண்டலீலாபிரதிர்கோசாரணபராயணஃ ॥ 169॥
வ்ரு'ந்தாவநலதாகுல்மவ்ரு'க்ஷரூபநிரூபகஃ ।
நாதப்ரஹ்மப்ரகடநோ வயஃப்ரதிக்ரு'திஸ்வநஃ ॥ 170॥
பர்ஹிந்ரு'த்யாநுகரணோ கோபாலாநுக்ரு'திஸ்வநஃ ।
ஸதாசாரப்ரதிஷ்டாதா பலஶ்ரமநிராக்ரு'திஃ ॥ 171॥
தருமூலக்ரு'தாஶேஷதல்பஶாயீ ஸகிஸ்துதஃ ।
கோபாலஸேவிதபதஃ ஶ்ரீலாலிதபதாம்புஜஃ ॥ 172॥
கோபஸம்ப்ரார்திதபலதாநநாஶிததேநுகஃ ।
காலீயபணிமாணிக்யரஞ்ஜிதஶ்ரீபதாம்புஜஃ ॥ 173॥
த்ரு'ஷ்டிஸங்ஜீவிதாஶேஷகோபகோகோபிகாப்ரியஃ ।
லீலாஸம்பீததாவாக்நிஃ ப்ரலம்பவதபண்டிதஃ ॥ 174॥
தாவாக்ந்யாவ்ரு'தகோபாலத்ரு'ஷ்ட்யாச்சாதநவஹ்நிபஃ ।
வர்ஷாஶரத்விபூதிஶ்ரீர்கோபீகாமப்ரபோதகஃ ॥ 175॥
கோபீரத்நஸ்துதாஶேஷவேணுவாத்யவிஶாரதஃ ।
காத்யாயநீவ்ரதவ்யாஜஸர்வபாவாஶ்ரிதாங்கநஃ ॥ 176॥
ஸத்ஸங்கதிஸ்துதிவ்யாஜஸ்துதவ்ரு'ந்தாவநாங்க்ரிபஃ ।
கோபக்ஷுச்சாந்திஸம்வ்யாஜவிப்ரபார்யாப்ரஸாதக்ரு'த் ॥ 177॥
ஹேதுப்ராப்தேந்த்ரயாகஸ்வகார்யகோஸவபோதகஃ ।
ஶைலரூபக்ரு'தாஶேஷரஸபோகஸுகாவஹஃ ॥ 178॥
லீலாகோவர்தநோத்தாரபாலிதஸ்வவ்ரஜப்ரியஃ ।
கோபஸ்வச்சந்தலீலார்தகர்கவாக்யார்தபோதகஃ ॥ 179॥
இந்த்ரதேநுஸ்துதிப்ராப்தகோவிந்தேந்த்ராபிதாநவாந் ।
வ்ரதாதிதர்மஸம்ஸக்தநந்தக்லேஶவிநாஶகஃ ॥ 180॥
நந்தாதிகோபமாத்ரேஷ்டவைகுண்டகதிதாயகஃ ।
வேணுவாதஸ்மரக்ஷோபமத்தகோபீவிமுக்திதஃ ॥ 181॥
ஸர்வபாவப்ராப்தகோபீஸுகஸம்வர்தநக்ஷமஃ ।
கோபீகர்வப்ரணாஶார்ததிரோதாநஸுகப்ரதஃ ॥ 182॥
க்ரு'ஷ்ணபாவவ்யாப்தவிஶ்வகோபீபாவிதவேஷத்ரு'க் ।
ராதாவிஶேஷஸம்போகப்ராப்ததோஷநிவாரகஃ ॥ 183॥
பரமப்ரீதிஸங்கீதஸர்வாத்புதமஹாகுணஃ ।
மாநாபநோதநாக்ரந்தகோபீத்ரு'ஷ்டிமஹோத்ஸவஃ ॥ 184॥
கோபிகாவ்யாப்தஸர்வாங்கஃ ஸ்த்ரீஸம்பாஷாவிஶாரதஃ ।
ராஸோத்ஸவமஹாஸௌக்யகோபீஸம்போகஸாகரஃ ॥ 185॥
ஜலஸ்தலரதிவ்யாப்தகோபீத்ரு'ஷ்ட்யபிபூஜிதஃ ।
ஶாஸ்த்ராநபேக்ஷகாமைகமுக்தித்வாரவிவர்தநஃ ॥ 186॥
ஸுதர்ஶநமஹாஸர்பக்ரஸ்தநந்தவிமோசகஃ ।
கீதமோஹிதகோபீத்ரு'க்ஷங்கசூடவிநாஶகஃ ॥ 187॥
குணஸங்கீதஸந்துஷ்டிர்கோபீஸம்ஸாரவிஸ்ம்ரு'திஃ ।
அரிஷ்டமதநோ தைத்யபுத்திவ்யாமோஹகாரகஃ ॥ 188॥
கேஶிகாதீ நாரதேஷ்டோ வ்யோமாஸுரவிநாஶகஃ ।
அக்ரூரபக்திஸம்ராத்தபாதரேணுமஹாநிதிஃ ॥ 189॥
ரதாவரோஹஶுத்தாத்மா கோபீமாநஸஹாரகஃ ।
ஹ்ரதஸந்தர்ஶிதாஶேஷவைகுண்டாக்ரூரஸம்ஸ்துதஃ ॥ 190॥
மதுராகமநோத்ஸாஹோ மதுராபாக்யபாஜநம் ।
மதுராநகரீஶோபாதர்ஶநோத்ஸுகமாநஸஃ ॥ 191॥
துஷ்டரஞ்ஜககாதீ ச வாயகார்சிதவிக்ரஹஃ ।
வஸ்த்ரமாலாஸுஶோபாங்கஃ குப்ஜாலேபநபூஷிதஃ ॥ 192॥
குப்ஜாஸுரூபகர்தா ச குப்ஜாரதிவரப்ரதஃ ।
ப்ரஸாதரூபஸந்துஷ்டஹரகோதண்டகண்டநஃ ॥ 193॥
ஶகலாஹதகம்ஸாப்ததநூரக்ஷகஸைநிகஃ ।
ஜாக்ரத்ஸ்வப்நபயவ்யாப்தம்ரு'த்யுலக்ஷணபோதகஃ ॥ 194॥
மதுராமல்ல ஓஜஸ்வீ மல்லயுத்தவிஶாரதஃ ।
ஸத்யஃ குவலயாபீடகாதீ சாணூரமர்தநஃ ॥ 195॥
லீலாஹதமஹாமல்லஃ ஶலதோஶலகாதகஃ ।
கம்ஸாந்தகோ ஜிதாமித்ரோ வஸுதேவவிமோசகஃ ॥ 196॥
ஜ்ஞாததத்த்வபித்ரு'ஜ்ஞாநமோஹநாம்ரு'தவாங்மயஃ ।
உக்ரஸேநப்ரதிஷ்டாதா யாதவாதிவிநாஶகஃ ॥ 197॥
நந்தாதிஸாந்த்வநகரோ ப்ரஹ்மசர்யவ்ரதே ஸ்திதஃ ।
குருஶுஶ்ரூஷணபரோ வித்யாபாரமிதேஶ்வரஃ ॥ 198॥
ஸாந்தீபநிம்ரு'தாபத்யதாதா காலாந்தகாதிஜித் ।
கோகுலாஶ்வாஸநபரோ யஶோதாநந்தபோஷகஃ ॥ 199॥
கோபிகாவிரஹவ்யாஜமநோகதிரதிப்ரதஃ ।
ஸமோத்தவப்ரமரவாக் கோபிகாமோஹநாஶகஃ ॥ 200॥
குப்ஜாரதிப்ரதோऽக்ரூரபவித்ரீக்ரு'தபூக்ரு'ஹஃ ।
ப்ரு'தாதுஃகப்ரணேதா ச பாண்டவாநாம் ஸுகப்ரதஃ ॥ 201॥
தஶமஸ்கந்தோத்தரார்தநாமாநி நிரோதலீலா
ஜராஸந்தஸமாநீதஸைந்யகாதீ விசாரகஃ ।
யவநவ்யாப்தமதுராஜநதத்தகுஶஸ்தலிஃ ॥ 202॥
த்வாரகாத்புதநிர்மாணவிஸ்மாபிதஸுராஸுரஃ ।
மநுஷ்யமாத்ரபோகார்தபூம்யாநீதேந்த்ரவைபவஃ ॥ 203॥
யவநவ்யாப்தமதுராநிர்கமாநந்தவிக்ரஹஃ ।
முசுகுந்தமஹாபோதயவநப்ராணதர்பஹா ॥ 204॥
முசுகுந்தஸ்துதாஶேஷகுணகர்மமஹோதயஃ ।
பலப்ரதாநஸந்துஷ்டிர்ஜந்மாந்தரிதமோக்ஷதஃ ॥ 205॥
ஶிவப்ராஹ்மணவாக்யாப்தஜயபீதிவிபாவநஃ ।
ப்ரவர்ஷணப்ரார்திதாக்நிதாநபுண்யமஹோத்ஸவஃ ॥ 206॥
ருக்மிணீரமணஃ காமபிதா ப்ரத்யும்நபாவநஃ ।
ஸ்யமந்தகமணிவ்யாஜப்ராப்தஜாம்பவதீபதிஃ ॥ 207॥
ஸத்யபாமாப்ராணபதிஃ காலிந்தீரதிவர்தநஃ ।
மித்ரவிந்தாபதிஃ ஸத்யாபதிர்வ்ரு'ஷநிஷூதநஃ ॥ 208॥
பத்ராவாஞ்சிதபர்தா ச லக்ஷ்மணாவரணக்ஷமஃ ।
இந்த்ராதிப்ரார்திதவதநரகாஸுரஸூதநஃ ॥ 209॥
முராரிஃ பீடஹந்தா ச தாம்ராதிப்ராணஹாரகஃ ।
ஷோடஶஸ்த்ரீஸஹஸ்ரேஶஃ சத்ரகுண்டலதாநக்ரு'த் ॥ 210॥
பாரிஜாதாபஹரணோ தேவேந்த்ரமதநாஶகஃ ।
ருக்மிணீஸமஸர்வஸ்த்ரீஸாத்யபோகரதிப்ரதஃ ॥ 211॥
ருக்மிணீபரிஹாஸோக்திவாக்திரோதாநகாரகஃ ।
புத்ரபௌத்ரமஹாபாக்யக்ரு'ஹதர்மப்ரவர்தகஃ ॥ 212॥
ஶம்பராந்தகஸத்புத்ரவிவாஹஹதருக்மிகஃ ।
உஷாபஹ்ரு'தபௌத்ரஶ்ரீர்பாணபாஹுநிவாரகஃ ॥ 213॥
ஶீதஜ்வரபயவ்யாப்தஜ்வரஸம்ஸ்துதஷட்குணஃ ।
ஶங்கரப்ரதியோத்தா ச த்வந்த்வயுத்தவிஶாரதஃ ॥ 214॥
ந்ரு'கபாபப்ரபேத்தா ச ப்ரஹ்மஸ்வகுணதோஷத்ரு'க் ।
விஷ்ணுபக்திவிரோதைகப்ரஹ்மஸ்வவிநிவாரகஃ ॥ 215॥
பலபத்ராஹிதகுணோ கோகுலப்ரீதிதாயகஃ ।
கோபீஸ்நேஹைகநிலயோ கோபீப்ராணஸ்திதிப்ரதஃ ॥ 216॥
வாக்யாதிகாமியமுநாஹலாகர்ஷணவைபவஃ ।
பௌண்ட்ரகத்யாஜிதஸ்பர்தஃ காஶீராஜவிபேதநஃ ॥ 217॥
காஶீநிதாஹகரணஃ ஶிவபஸ்மப்ரதாயகஃ ।
த்விவிதப்ராணகாதீ ச கௌரவாகர்வகர்வநுத் ॥ 218॥
லாங்கலாக்ரு'ஷ்டநகரீஸம்விக்நாகிலநாகரஃ ।
ப்ரபந்நாபயதஃ ஸாம்பப்ராப்தஸந்மாநபாஜநம் ॥ 219॥
நாரதாந்விஷ்டசரணோ பக்தவிக்ஷேபநாஶகஃ ।
ஸதாசாரைகநிலயஃ ஸுதர்மாத்யாஸிதாஸநஃ ॥ 220॥
ஜராஸந்தாவருத்தேந விஜ்ஞாபிதநிஜக்லமஃ ।
மந்த்ர்யுத்தவாதிவாக்யோக்தப்ரகாரைகபராயணஃ ॥ 221॥
ராஜஸூயாதிமகக்ரு'த் ஸம்ப்ரார்திதஸஹாயக்ரு'த் ।
இந்த்ரப்ரஸ்தப்ரயாணார்தமஹத்ஸம்பாரஸம்ப்ரு'திஃ ॥ 222॥
ஜராஸந்தவதவ்யாஜமோசிதாஶேஷபூமிபஃ ।
ஸந்மார்கபோதகோ யஜ்ஞக்ஷிதிவாரணதத்பரஃ ॥ 223॥
ஶிஶுபாலஹதிவ்யாஜஜயஶாபவிமோசகஃ ।
துர்யோதநாபிமாநாப்திஶோஷபாணவ்ரு'கோதரஃ॥ 224॥
மஹாதேவவரப்ராப்தபுரஶால்வவிநாஶகஃ ।
தந்தவக்த்ரவதவ்யாஜவிஜயாகௌகநாஶகஃ ॥ 225॥
விதூரதப்ராணஹர்தா ந்யஸ்தஶஸ்த்ராஸ்த்ரவிக்ரஹஃ ।
உபதர்மவிலிப்தாங்கஸூதகாதீ வரப்ரதஃ ॥ 226॥
பல்வலப்ராணஹரணபாலிதர்ஷிஶ்ருதிக்ரியஃ ।
ஸர்வதீர்தாகநாஶார்ததீர்தயாத்ராவிஶாரதஃ ॥ 227॥
ஜ்ஞாநக்ரியாவிபேதேஷ்டபலஸாதநதத்பரஃ ।
ஸாரத்யாதிக்ரியாகர்தா பக்தவஶ்யத்வபோதகஃ ॥ 228॥
ஸுதாமாரங்கபார்யார்தபூம்யாநீதேந்த்ரவைபவஃ ।
ரவிக்ரஹநிமித்தாப்தகுருக்ஷேத்ரைகபாவநஃ ॥ 229॥
ந்ரு'பகோபீஸமஸ்தஸ்த்ரீபாவநார்தாகிலக்ரியஃ ।
ரு'ஷிமார்கப்ரதிஷ்டாதா வஸுதேவமகக்ரியஃ ॥ 230॥
வஸுதேவஜ்ஞாநதாதா தேவகீபுத்ரதாயகஃ ।
அர்ஜுநஸ்த்ரீப்ரதாதா ச பஹுலாஶ்வஸ்வரூபதஃ ॥ 231॥
ஶ்ருததேவேஷ்டதாதா ச ஸர்வஶ்ருதிநிரூபிதஃ ।
மஹாதேவாத்யதிஶ்ரேஷ்டோ பக்திலக்ஷணநிர்ணயஃ ॥ 232॥
வ்ரு'கக்ரஸ்தஶிவத்ராதா நாநாவாக்யவிஶாரதஃ ।
நரகர்வவிநாஶார்தஹ்ரு'தப்ராஹ்மணபாலகஃ ॥ 233॥
லோகாலோகபரஸ்தாநஸ்திதபாலகதாயகஃ ।
த்வாரகாஸ்தமஹாபோகநாநாஸ்த்ரீரதிவர்தநஃ ॥ 234॥
மநஸ்திரோதாநக்ரு'தவ்யக்ரஸ்த்ரீசித்தபாவிதஃ ।
முக்திலீலா
முக்திலீலாவிஹரணோ மௌஶலவ்யாஜஸம்ஹ்ரு'திஃ ॥ 235॥
ஶ்ரீபாகவததர்மாதிபோதகோ பக்திநீதிக்ரு'த் ।
உத்தவஜ்ஞாநதாதா ச பஞ்சவிம்ஶதிதா குருஃ ॥ 236॥
ஆசாரபக்திமுக்த்யாதிவக்தா ஶப்தோத்பவஸ்திதிஃ ।
ஹம்ஸோ தர்மப்ரவக்தா ச ஸநகாத்யுபதேஶக்ரு'த் ॥ 237॥
பக்திஸாதநவக்தா ச யோகஸித்திப்ரதாயகஃ ।
நாநாவிபூதிவக்தா ச ஶுத்ததர்மாவபோதகஃ ॥ 238॥
மார்கத்ரயவிபேதாத்மா நாநாஶங்காநிவாரகஃ ।
பிக்ஷுகீதாப்ரவக்தா ச ஶுத்தஸாங்க்யப்ரவர்தகஃ ॥ 239॥
மநோகுணவிஶேஷாத்மா ஜ்ஞாபகோக்தபுரூரவாஃ ।
பூஜாவிதிப்ரவக்தா ச ஸர்வஸித்தாந்தபோதகஃ ॥ 240॥
லகுஸ்வமார்கவக்தா ச ஸ்வஸ்தாநகதிபோதகஃ ।
யாதவாங்கோபஸம்ஹர்தா ஸர்வாஶ்சர்யகதிக்ரியஃ ॥ 241॥
ஆஶ்ரயலீலா
காலதர்மவிபேதார்தவர்ணநாஶநதத்பரஃ ।
புத்தோ குப்தார்தவக்தா ச நாநாஶாஸ்த்ரவிதாயகஃ ॥ 242॥
நஷ்டதர்மமநுஷ்யாதிலக்ஷணஜ்ஞாபநோத்ஸுகஃ ।
ஆஶ்ரயைககதிஜ்ஞாதா கல்கிஃ கலிமலாபஹஃ ॥ 243॥
ஶாஸ்த்ரவைராக்யஸம்போதோ நாநாப்ரலயபோதகஃ ।
விஶேஷதஃ ஶுகவ்யாஜபரீக்ஷிஜ்ஜ்ஞாநபோதகஃ ॥ 244॥
ஶுகேஷ்டகதிரூபாத்மா பரீக்ஷித்தேஹமோக்ஷதஃ ।
ஶப்தரூபோ நாதரூபோ வேதரூபோ விபேதநஃ ॥ 245॥
வ்யாஸஃ ஶாகாப்ரவக்தா ச புராணார்தப்ரவர்தகஃ ।
மார்கண்டேயப்ரஸந்நாத்மா வடபத்ரபுடேஶயஃ ॥ 246॥
மாயாவ்யாப்தமஹாமோஹதுஃகஶாந்திப்ரவர்தகஃ ।
மஹாதேவஸ்வரூபஶ்ச பக்திதாதா க்ரு'பாநிதிஃ ॥ 247॥
ஆதித்யாந்தர்கதஃ காலஃ த்வாதஶாத்மா ஸுபூஜிதஃ ।
ஶ்ரீபாகவதரூபஶ்ச ஸர்வார்தபலதாயகஃ ॥ 248॥
இதீதம் கீர்தநீயஸ்ய ஹரேர்நாமஸஹஸ்ரகம் ।
பஞ்சஸப்ததிவிஸ்தீர்ணம் புராணாந்தரபாஷிதம் ॥ 249॥
ய ஏதத்ப்ராதருத்தாய ஶ்ரத்தாவாந் ஸுஸமாஹிதஃ ।
ஜபேதர்தாஹிதமதிஃ ஸ கோவிந்தபதம் லபேத் ॥ 250॥
ஸர்வதர்மவிநிர்முக்தஃ ஸர்வஸாதநவர்ஜிதஃ ।
ஏதத்தாரணமாத்ரேண க்ரு'ஷ்ணஸ்ய பதவீம் வ்ரஜேத் ॥ 251॥
ஹர்யாவேஶிதசித்தேந ஶ்ரீபாகவதஸாகராத் ।
ஸமுத்த்ரு'தாநி நாமாநி சிந்தாமணிநிபாநி ஹி ॥ 252॥
கண்டஸ்திதாந்யர்ததீப்த்யா பாதந்தேऽஜ்ஞாநஜம் தமஃ ।
பக்திம் ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணதேவஸ்ய ஸாதயந்தி விநிஶ்சிதம் ॥ 253॥
கிம்பஹூக்தேந பகவாந் நாமபிஃ ஸ்துதஷட்குணஃ ।
ஆத்மபாவம் நயத்யாஶு பக்திம் ச குருதே த்ரு'டாம் ॥ 254॥
யஃ க்ரு'ஷ்ணபக்திமிஹ வாஞ்சதி ஸாதநௌகைர்-
நாமாநி பாஸுரயஶாம்ஸி ஜபேத்ஸ நித்யம் ।
தம் வை ஹரிஃ ஸ்வபுருஷம் குருதேऽதிஶீக்ரம்-
ஆத்மார்பணம் ஸமதிகச்சதி பாவதுஷ்டஃ ॥ 255॥
ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ண க்ரு'ஷ்ணஸக வ்ரு'ஷ்ணிவ்ரு'ஷாவநித்ருக்-
ராஜந்யவம்ஶதஹநாநபவர்கவீர்ய ।
கோவிந்த கோபவநிதாவ்ரஜப்ரு'த்யகீத
தீர்தஶ்ரவஃ ஶ்ரவணமங்கல பாஹி ப்ரு'த்யாந் ॥ 256॥
॥ இதி ஶ்ரீபாகவதஸாரஸமுச்சயே வைஶ்வாநரோக்தம்
ஶ்ரீவல்லபாசார்யவிரசிதம்
ஶ்ரீபுருஷோத்தமஸஹஸ்ரநாமஸ்தோத்ரம் ஸம்பூர்ணம் ॥
Roman (IAST) Transliteration
viniyogaḥ
purāṇapuruṣo viṣṇuḥ puruṣottama ucyate |
nāmnāṃ sahasraṃ vakṣyāmi tasya bhāgavatoddhṛtam || 1||
yasya prasādādvāgīśāḥ prajeśā vibhavonnatāḥ |
kṣudrā api bhavantyāśu śrīkṛṣṇaṃ taṃ nato'smyaham || 2||
anantā eva kṛṣṇasya līlā nāmapravartikāḥ |
uktā bhāgavate gūhāḥ prakaṭā api kutracit || 3||
atastāni pravakṣyāmi nāmāni muravairiṇaḥ |
sahasraṃ yaistu paṭhitaiḥ paṭhitaṃ syācchukāmṛtam || 4||
kṛṣṇanāmasahasrasya ṛṣiragnirnirūpitaḥ |
gāyatrī ca tathā chando devatā puruṣottamaḥ || 5||
viniyogaḥ samasteṣu puruṣārtheṣu vai mataḥ |
bījaṃ bhaktapriyaḥ śaktiḥ satyavāgucyate hariḥ || 6||
bhaktoddharaṇayatnastu mantro'tra paramo mataḥ |
avatāritabhaktāṃśaḥ kīlakaṃ parikīrtitam || 7||
astraṃ sarvasamarthaśca govindaḥ kavacaṃ matam |
puruṣo dhyānamatroktaḥ siddhiḥ śaraṇasaṃsmṛtiḥ || 8||
adhikāralīlā
śrīkṛṣṇaḥ saccidānando nityalīlāvinodakṛt |
sarvāgamavinodī ca lakṣmīśaḥ puruṣottamaḥ || 9||
ādikālaḥ sarvakālaḥ kālātmā māyayāvṛtaḥ |
bhaktoddhāraprayatnātmā jagatkartā jaganmayaḥ || 10||
nāmalīlāparo viṣṇurvyāsātmā śukamokṣadaḥ |
vyāpivaikuṇṭhadātā ca śrīmadbhāgavatāgamaḥ || 11||
śukavāgamṛtābdhīnduḥ śaunakādyakhileṣṭadaḥ |
bhaktipravartakastrātā vyāsacintāvināśakaḥ || 12||
sarvasiddhāntavāgātmā nāradādyakhileṣṭadaḥ |
antarātmā dhyānagamyo bhaktiratnapradāyakaḥ || 13||
muktopasṛpyaḥ pūrṇātmā muktānāṃ rativardhanaḥ |
bhaktakāryaikanirato drauṇyastravinivārakaḥ || 14||
bhaktasmayapraṇetā ca bhaktavākparipālakaḥ |
brahmaṇyadevo dharmātmā bhaktānāṃ ca parīkṣakaḥ || 15||
āsannahitakartā ca māyāhitakaraḥ prabhuḥ |
uttarāprāṇadātā ca brahmāstravinivārakaḥ || 16||
sarvataḥ pāṇavapatiḥ parīkṣicchuddhikāraṇam |
gūhātmā sarvavedeṣu bhaktaikahṛdayaṅgamaḥ || 17||
kuntīstutyaḥ prasannātmā paramādbhutakāryakṛt |
bhīṣmamuktipradaḥ svāmī bhaktamohanivārakaḥ || 18||
sarvāvasthāsu saṃsevyaḥ samaḥ sukhahitapradaḥ |
kṛtakṛtyaḥ sarvasākṣī bhaktastrīrativardhanaḥ || 19||
sarvasaubhāgyanilayaḥ paramāścaryarūpadhṛk |
ananyapuruṣasvāmī dvārakābhāgyabhājanam || 20||
bījasaṃskārakartā ca parīkṣijjānapoṣakaḥ |
sarvatrapūrṇaguṇakaḥ sarvabhūṣaṇabhūṣitaḥ || 21||
sarvalakṣaṇadātā ca dhṛtarāṣṭravimuktidaḥ |
sanmārgarakṣako nityaṃ viduraprītipūrakaḥ || 22||
līlāvyāmohakartā ca kāladharmapravartakaḥ |
pāṇavānāṃ mokṣadātā parīkṣidbhāgyavardhanaḥ || 23||
kalinigrahakartā ca dharmādīnāṃ ca poṣakaḥ |
satsaṅgajānahetuśca śrībhāgavatakāraṇam || 24||
prākṛtādṛṣṭamārgaśca|||||||||||| continued
jñāna-sādhana-līlā
|||||||||||||||||||||||| śrotavyaḥ sakalāgamaiḥ |
kīrtitavyaḥ śuddhabhāvaiḥ smartavyaścātmavittamaiḥ || 25||
anekamārgakartā ca nānāvidhagatipradaḥ |
puruṣaḥ sakalādhāraḥ sattvaikanilayātmabhūḥ || 26||
sarvadhyeyo yogagamyo bhaktyā grāhyaḥ surapriyaḥ |
janmādisārthakakṛtirlīlākartā patiḥ satām || 27||
ādikartā tattvakartā sarvakartā viśāradaḥ |
nānāvatārakartā ca brahmāvirbhāvakāraṇam || 28||
daśalīlāvinodī ca nānāsṛṣṭipravartakaḥ |
anekakalpakartā ca sarvadoṣavivarjitaḥ || 29||
sargalīlā
vairāgyahetustīrthātmā sarvatīrthaphalapradaḥ |
tīrthaśuddhaikanilayaḥ svamārgaparipoṣakaḥ || 30||
tīrthakīrtirbhaktagamyo bhaktānuśayakāryakṛt |
bhaktatulyaḥ sarvatulyaḥ svecchāsarvapravartakaḥ || 31||
guṇātīto'navadyātmā sargalīlāpravartakaḥ |
sākṣātsarvajagatkartā mahadādipravartakaḥ || 32||
māyāpravartakaḥ sākṣī māyārativivardhanaḥ |
ākāśātmā caturmūrtiścaturdhā bhūtabhāvanaḥ || 33||
rajaḥpravartako brahmā marīcyādipitāmahaḥ |
vedakartā yajñakartā sarvakartā'mitātmakaḥ || 34||
anekasṛṣṭikartā ca daśadhāsṛṣṭikārakaḥ |
yajñāṅgo yajñavārāho bhūdharo bhūmipālakaḥ || 35||
seturvidharaṇo jaitro hiraṇyākṣāntakaḥ suraḥ |
ditikaśyapakāmaikahetusṛṣṭipravartakaḥ || 36||
devābhayapradātā ca vaikuṇṭhādhipatirmahān |
sarvagarvaprahārī ca sanakādyakhilārthadaḥ || 37||
sarvāśvāsanakartā ca bhaktatulyāhavapradaḥ |
kālalakṣaṇahetuśca sarvārthajñāpakaḥ paraḥ || 38||
bhaktonnatikaraḥ sarvaprakārasukhadāyakaḥ |
nānāyuddhapraharaṇo brahmaśāpavimocakaḥ || 39||
puṣṭisargapraṇetā ca guṇasṛṣṭipravartakaḥ |
kardameṣṭapradātā ca devahūtyakhilārthadaḥ || 40||
śuklanārāyaṇaḥ satyakāladharmapravartakaḥ |
jñānāvatāraḥ śāntātmā kapilaḥ kālanāśakaḥ || 41||
triguṇādhipatiḥ sāṅkhyaśāstrakartā viśāradaḥ |
sargadūṣaṇahārī ca puṣṭimokṣapravartakaḥ || 42||
laukikānandadātā ca brahmānandapravartakaḥ |
bhaktisiddhāntavaktā ca saguṇajñānadīpakaḥ || 43||
ātmapradaḥ pūrṇakāmo yogātmā yogabhāvitaḥ |
jīvanmuktipradaḥ śrīmānanyabhaktipravartakaḥ || 44||
kālasāmarthyadātā ca kāladoṣanivārakaḥ |
garbhottamajñānadātā karmamārganiyāmakaḥ || 45||
sarvamārganirākartā bhaktimārgaikapoṣakaḥ |
siddhihetuḥ sarvahetuḥ sarvāścaryaikakāraṇam || 46||
cetanācetanapatiḥ samudraparipūjitaḥ |
sāṅkhyācāryastutaḥ siddhapūjitaḥ sarvapūjitaḥ || 47||
visargalīlā
visargakartā sarveśaḥ koṭisūryasamaprabhaḥ |
anantaguṇagambhīro mahāpuruṣapūjitaḥ || 48||
anantasukhadātā ca brahmakoṭiprajāpatiḥ |
sudhākoṭisvāsthyahetuḥ kāmadhukkoṭikāmadaḥ || 49||
samudrakoṭigambhīrastīrthakoṭisamāhvayaḥ |
sumerukoṭiniṣkampaḥ koṭibrahmāṇḍavigrahaḥ || 50||
koṭyaśvamedhapāpaghno vāyukoṭimahābalaḥ |
koṭīndujagadānandī śivakoṭiprasādakṛt || 51||
sarvasadguṇamāhātmyaḥ sarvasadguṇabhājanam |
manvādiprerako dharmo yajñanārāyaṇaḥ paraḥ || 52||
ākūtisūnurdevendro rucijanmā'bhayapradaḥ |
dakṣiṇāpatirojasvī kriyāśaktiḥ parāyaṇaḥ || 53||
dattātreyo yogapatiryogamārgapravartakaḥ |
anasūyāgarbharatnamṛṣivaṃśavivardhanaḥ || 54||
guṇatrayavibhāgajñaścaturvargaviśāradaḥ |
nārāyaṇo dharmasūnurmūrtipuṇyayaśaskaraḥ || 55||
sahasrakavacacchedī tapaḥsāro narapriyaḥ |
viśvānandapradaḥ karmasākṣī bhāratapūjitaḥ || 56||
anantādbhutamāhātmyo badarīsthānabhūṣaṇam |
jitakāmo jitakrodho jitasaṅgo jitendriyaḥ || 57||
urvaśīprabhavaḥ svargasukhadāyī sthitipradaḥ |
amānī mānado goptā bhagavacchāstrabodhakaḥ || 58||
brahmādivandyo haṃsaśrīrmāyāvaibhavakāraṇam |
vividhānantasargātmā viśvapūraṇatatparaḥ || 59||
yajñajīvanahetuśca yajñasvāmīṣṭabodhakaḥ |
nānāsiddhāntagamyaśca saptatantuśca ṣaḍguṇaḥ || 60||
pratisargajagatkartā nānālīlāviśāradaḥ |
dhruvapriyo dhruvasvāmī cintitādhikadāyakaḥ || 61||
durlabhānantaphalado dayānidhiramitrahā |
aṅgasvāmī kṛpāsāro vainyo bhūminiyāmakaḥ || 62||
bhūmidogdhā prajāprāṇapālanaikaparāyaṇaḥ |
yaśodātā jñānadātā sarvadharmapradarśakaḥ || 63||
purañjano jaganmitraṃ visargāntapradarśakaḥ |
pracetasāṃ patiścitrabhaktiheturjanārdanaḥ || 64||
smṛtihetubrahmabhāvasāyujyādipradaḥ śubhaḥ |
vijayī |||||||||||||||||||| continued
sthānalīlā
|||| sthitilīlābdhiracyuto vijayapradaḥ || 65||
svasāmarthyaprado bhaktakīrtiheturadhokṣajaḥ |
priyavratapriyasvāmī svecchāvādaviśāradaḥ || 66||
saṅgyagamyaḥ svaprakāśaḥ sarvasaṅgavivarjitaḥ |
icchāyāṃ ca samaryādastyāgamātropalambhanaḥ || 67||
acintyakāryakartā ca tarkāgocarakāryakṛt |
śaṛṅgārarasamaryādā āgnīdhrarasabhājanam || 68||
nābhīṣṭapūrakaḥ karmamaryādādarśanotsukaḥ |
sarvarūpo'dbhutatamo maryādāpuruṣottamaḥ || 69||
sarvarūpeṣu satyātmā kālasākṣī śaśiprabhaḥ |
merudevīvrataphalamṛṣabho bhagalakṣaṇaḥ || 70||
jagatsantarpako megharūpī devendradarpahā |
jayantīpatiratyantapramāṇāśeṣalaukikaḥ || 71||
śatadhānyastabhūtātmā śatānando guṇaprasūḥ |
vaiṣṇavotpādanaparaḥ sarvadharmopadeśakaḥ || 72||
parahaṃsakriyāgoptā yogacaryāpradarśakaḥ |
caturthāśramanirṇetā sadānandaśarīravān || 73||
pradarśitānyadharmaśca bharatasvāmyapārakṛt |
yathāvatkarmakartā ca saṅgāniṣṭapradarśakaḥ || 74||
āvaśyakapunarjanmakarmamārgapradarśakaḥ |
yajñarūpamṛgaḥ śāntaḥ sahiṣṇuḥ satparākramaḥ || 75||
rahūgaṇagatijñaśca rahūgaṇavimocakaḥ |
bhavāṭavītattvavaktā bahirmukhahite rataḥ || 76||
gayasvāmī sthānavaṃśakartā sthānavibhedakṛt |
puruṣāvayavo bhūmiviśeṣavinirūpakaḥ || 77||
jambūdvīpapatirmerunābhipadmaruhāśrayaḥ |
nānāvibhūtilīlāḍhyo gaṅgotpattinidānakṛt || 78||
gaṅgāmāhātmyahetuśca gaṅgārūpo'tigūḍhakṛt |
vaikuṇṭhadehahetvambujanmakṛt sarvapāvanaḥ || 79||
śivasvāmī śivopāsyo gūḍhaḥ saṅkarṣaṇātmakaḥ |
sthānarakṣārthamatsyādirūpaḥ sarvaikapūjitaḥ || 80||
upāsyanānārūpātmā jyotīrūpo gatipradaḥ |
sūryanārāyaṇo vedakāntirujjvalaveṣadhṛk || 81||
haṃso'ntarikṣagamanaḥ sarvaprasavakāraṇam |
ānandakartā vasudo budho vākpatirujjvalaḥ || 82||
kālātmā kālakālaśca kālacchedakṛduttamaḥ |
śiśumāraḥ sarvamūrtirādhidaivikarūpadhṛk || 83||
anantasukhabhogāḍhyo vivaraiśvaryabhājanam |
saṅkarṣaṇo daityapatiḥ sarvādhāro bṛhadvapuḥ || 84||
anantanarakacchedī smṛtimātrārtināśanaḥ |
sarvānugrahakartā ca |||||||||||||||||||| continued
poṣaṇa-puṣṭi-līlā
|||||||||||||||| maryādābhinnaśāstrakṛt || 85 ||
kālāntakabhayacchedī nāmasāmarthyarūpadhṛk |
uddhārānarhagoptrātmā nāmādiprerakottamaḥ || 86||
ajāmilamahāduṣṭamocako'ghavimocakaḥ |
dharmavaktā'kliṣṭavaktā viṣṇudharmasvarūpadhṛk || 87||
sanmārgaprerako dhartā tyāgaheturadhokṣajaḥ |
vaikuṇṭhapuranetā ca dāsasaṃvṛddhikārakaḥ || 88||
dakṣaprasādakṛddhaṃsaguhyastutivibhāvanaḥ |
svābhiprāyapravaktā ca muktajīvaprasūtikṛt || 89||
nāradapreraṇātmā ca haryaśvabrahmabhāvanaḥ |
śabalāśvahito gūḍhavākyārthajñāpanakṣamaḥ || 90||
gūḍhārthajñāpanaḥ sarvamokṣānandapratiṣṭhitaḥ |
puṣṭiprarohahetuśca dāsaikajñātahṛdgataḥ || 91||
śāntikartā suhitakṛt strīprasūḥ sarvakāmadhuk |
puṣṭivaṃśapraṇetā ca viśvarūpeṣṭadevatā || 92||
kavacātmā pālanātmā varmopacitikāraṇam |
viśvarūpaśiraśchedī tvāṣṭrayajñavināśakaḥ || 93||
vṛtrasvāmī vṛtragamyo vṛtravrataparāyaṇaḥ |
vṛtrakīrtirvṛtramokṣo maghavatprāṇarakṣakaḥ || 94||
aśvamedhahavirbhoktā devendrāmīvanāśakaḥ |
saṃsāramocakaścitraketubodhanatatparaḥ || 95||
mantrasiddhiḥ siddhihetuḥ susiddhiphaladāyakaḥ |
mahādevatiraskartā bhaktyai pūrvārthanāśakaḥ || 96||
devabrāhmaṇavidveṣavaimukhyajñāpakaḥ śivaḥ |
ādityo daityarājaśca mahatpatiracintyakṛt || 97||
marutāṃ bhedakastrātā vratātmā pumprasūtikṛt |
ūtilīlā
karmātmā vāsanātmā ca ūtilīlāparāyaṇaḥ || 98||
samadaityasuraḥ svātmā vaiṣamyajñānasaṃśrayaḥ |
dehādyupādhirahitaḥ sarvajñaḥ sarvahetuvid || 99||
brahmavāksthāpanaparaḥ svajanmāvadhikāryakṛt |
sadasadvāsanāhetustrisatyo bhaktamocakaḥ || 100||
hiraṇyakaśipudveṣī praviṣṭātmā'tibhīṣaṇaḥ |
śāntijñānādihetuśca prahlādotpattikāraṇam || 101||
daityasiddhāntasadvaktā tapaḥsāra udāradhīḥ |
daityahetuprakaṭano bhakticihnaprakāśakaḥ || 102||
saddveṣahetuḥ saddveṣavāsanātmā nirantaraḥ |
naiṣṭhuryasīmā prahlādavatsalaḥ saṅgadoṣahā || 103||
mahānubhāvaḥ sākāraḥ sarvākāraḥ pramāṇabhūḥ |
stambhaprasūtirnṛharirnṛsiṃho bhīmavikramaḥ || 104||
vikaṭāsyo lalajjihvo nakhaśastro javotkaṭaḥ |
hiraṇyakaśipucchedī krūradaityanivārakaḥ || 105||
siṃhāsanasthaḥ krodhātmā lakṣmībhayavivardhanaḥ |
brahmādyatyantabhayabhūrapūrvācintyarūpadhṛk || 106||
bhaktaikaśāntahṛdayo bhaktastutyaḥ stutipriyaḥ |
bhaktāṅgalehanoddhūtakrodhapuṅjaḥ praśāntadhīḥ || 107||
smṛtimātrabhayatrātā brahmabuddhipradāyakaḥ |
gorūpadhāryamṛtapāḥ śivakīrtivivardhanaḥ || 108||
dharmātmā sarvakarmātmā viśeṣātmā''śramaprabhuḥ |
saṃsāramagnasvoddhartā sanmārgākhilatattvavāk || 109||
ācārātmā sadācāraḥ |||||||||||||||||| continued
manvantaralīlā
||||||||||||||||||||manvantaravibhāvanaḥ |
smṛtyā'śeṣāśubhaharo gajendrasmṛtikāraṇam || 110||
jātismaraṇahetvaikapūjābhaktisvarūpadaḥ |
yajño bhayānmanutrātā vibhurbrahmavratāśrayaḥ || 111||
satyaseno duṣṭaghātī harirgajavimocakaḥ |
vaikuṇṭho lokakartā ca ajito'mṛtakāraṇam || 112||
urukramo bhūmihartā sārvabhaumo balipriyaḥ |
vibhuḥ sarvahitaikātmā viṣvaksenaḥ śivapriyaḥ || 113||
dharmaseturlokadhṛtiḥ sudhāmāntarapālakaḥ |
upahartā yogapatirbṛhadbhānuḥ kriyāpatiḥ || 114||
caturdaśapramāṇātmā dharmo manvādibodhakaḥ |
lakṣmībhogaikanilayo devamantrapradāyakaḥ || 115||
daityavyāmohakaḥ sākṣādgaruḍaskandhasaṃśrayaḥ |
līlāmandaradhārī ca daityavāsukipūjitaḥ || 116||
samudronmathanāyatto'vighnakartā svavākyakṛt |
ādikūrmaḥ pavitrātmā mandarāgharṣaṇotsukaḥ || 117||
śvāsaijadabdhivārvīciḥ kalpāntāvadhikāryakṛt |
caturdaśamahāratno lakṣmīsaubhāgyavardhanaḥ || 118||
dhanvantariḥ sudhāhasto yajñabhoktā''rtināśanaḥ |
āyurvedapraṇetā ca devadaityākhilārcitaḥ || 119||
buddhivyāmohako devakāryasādhanatatparaḥ |
strīrūpo māyayā vaktā daityāntaḥkaraṇapriyaḥ || 120||
pāyitāmṛtadevāṃśo yuddhahetusmṛtipradaḥ |
sumālimālivadhakṛnmālyavatprāṇahārakaḥ || 121||
kālanemiśiraśchedī daityayajñavināśakaḥ |
indrasāmarthyadātā ca daityaśeṣasthitipriyaḥ || 122||
śivavyāmohako māyī bhṛgumantrasvaśaktidaḥ |
balijīvanakartā ca svargaheturvratārcitaḥ || 123||
adityānandakartā ca kaśyapāditisambhavaḥ |
upendra indrāvarajo vāmanabrahmarūpadhṛk || 124||
brahmādisevitavapuryajñapāvanatatparaḥ |
yācñopadeśakartā ca jñāpitāśeṣasaṃsthitiḥ || 125||
satyārthaprerakaḥ sarvahartā garvavināśakaḥ |
trivikramastrilokātmā viśvamūrtiḥ pṛthuśravāḥ || 126||
pāśabaddhabaliḥ sarvadaityapakṣopamardakaḥ |
sutalasthāpitabaliḥ svargādhikasukhapradaḥ || 127||
karmasampūrtikartā ca svargasaṃsthāpitāmaraḥ |
jñātatrividhadharmātmā mahāmīno'bdhisaṃśrayaḥ || 128||
satyavratapriyo goptā matsyamūrtidhṛtaśrutiḥ |
śaṛṅgabaddhadhṛtakṣoṇiḥ sarvārthajñāpako guruḥ || 129||
īśānukathālīlā
īśasevakalīlātmā sūryavaṃśapravartakaḥ |
somavaṃśodbhavakaro manuputragatipradaḥ || 130||
ambarīṣapriyaḥ sādhurdurvāsogarvanāśakaḥ |
brahmaśāpopasaṃhartā bhaktakīrtivivardhanaḥ || 131||
ikṣvākuvaṃśajanakaḥ sagarādyakhilārthadaḥ |
bhagīrathamahāyatno gaṅgādhautāṅghripaṅkajaḥ || 132||
brahmasvāmī śivasvāmī sagarātmajamuktidaḥ |
khaṭvāṅgamokṣahetuśca raghuvaṃśavivardhanaḥ || 133||
raghunātho rāmacandro rāmabhadro raghupriyaḥ |
anantakīrtiḥ puṇyātmā puṇyaślokaikabhāskaraḥ || 134||
kośalendraḥ pramāṇātmā sevyo daśarathātmajaḥ |
lakṣmaṇo bharataścaiva śatrughno vyūhavigrahaḥ || 135||
viśvāmitrapriyo dāntastāḍakāvadhamokṣadaḥ |
vāyavyāstrābdhinikṣiptamārīcaśca subāhuhā || 136||
vṛṣadhvajadhanurbhaṅgaprāptasītāmahotsavaḥ |
sītāpatirbhṛgupatigarvaparvatanāśakaḥ || 137||
ayodhyāsthamahābhogayuktalakṣmīvinodavān |
kaikeyīvākyakartā ca pitṛvākparipālakaḥ || 138||
vairāgyabodhako'nanyasāttvikasthānabodhakaḥ |
ahalyāduḥkhahārī ca guhasvāmī salakṣmaṇaḥ || 139||
citrakūṭapriyasthāno daṇḍakāraṇyapāvanaḥ |
śarabhaṅgasutīkṣṇādipūjito'gastyabhāgyabhūḥ || 140||
ṛṣisamprārthitakṛtirvirādhavadhapaṇḍitaḥ |
chinnaśūrpaṇakhānāsaḥ kharadūṣaṇaghātakaḥ || 141||
ekabāṇahatānekasahasrabalarākṣasaḥ |
mārīcaghātī niyatasītāsambandhaśobhitaḥ || 142||
sītāviyoganāṭyaśca jaṭāyurvadhamokṣadaḥ |
śabarīpūjito bhaktahanumatpramukhāvṛtaḥ || 143||
dundubhyasthipraharaṇaḥ saptatālavibhedanaḥ |
sugrīvarājyado vālighātī sāgaraśoṣaṇaḥ || 144||
setubandhanakartā ca vibhīṣaṇahitapradaḥ |
rāvaṇādiśiraśchedī rākṣasāghaughanāśakaḥ || 145||
sītā'bhayapradātā ca puṣpakāgamanotsukaḥ |
ayodhyāpatiratyantasarvalokasukhapradaḥ || 146||
mathurāpuranirmātā sukṛtajñasvarūpadaḥ |
janakajñānagamyaśca ailāntaprakaṭaśrutiḥ || 147||
haihayāntakaro rāmo duṣṭakṣatravināśakaḥ |
somavaṃśahitaikātmā yaduvaṃśavivardhanaḥ || 148||
nirodhalīlā
parabrahmāvataraṇaḥ keśavaḥ kleśanāśanaḥ |
bhūmibhārāvataraṇo bhaktārthākhilamānasaḥ || 149||
sarvabhaktanirodhātmā līlānantanirodhakṛt |
bhūmiṣṭhaparamānando devakīśuddhikāraṇam || 150||
vasudevajñānaniṣṭhasamajīvanivārakaḥ |
sarvavairāgyakaraṇasvalīlādhāraśodhakaḥ || 151||
māyājñāpanakartā ca śeṣasambhārasambhṛtiḥ |
bhaktakleśaparijñātā tannivāraṇatatparaḥ || 152||
āviṣṭavasudevāṃśo devakīgarbhabhūṣaṇam |
pūrṇatejomayaḥ pūrṇaḥ kaṃsādhṛṣyapratāpavān || 153||
vivekajñānadātā ca brahmādyakhilasaṃstutaḥ |
satyo jagatkalpatarurnānārūpavimohanaḥ || 154||
bhaktimārgapratiṣṭhātā vidvanmohapravartakaḥ |
mūlakālaguṇadraṣṭā nayanānandabhājanam || 155||
vasudevasukhābdhiśca devakīnayanāmṛtam |
pitṛmātṛstutaḥ pūrvasarvavṛttāntabodhakaḥ || 156||
gokulāgatilīlāptavasudevakarasthitiḥ |
sarveśatvaprakaṭano māyāvyatyayakārakaḥ || 157||
jñānamohitaduṣṭeśaḥ prapañcāsmṛtikāraṇam |
yaśodānandano nandabhāgyabhūgokulotsavaḥ || 158||
nandapriyo nandasūnuryaśodāyāḥ stanandhayaḥ |
pūtanāsupayaḥpātā mugdhabhāvātisundaraḥ || 159||
sundarīhṛdayānando gopīmantrābhimantritaḥ |
gopālāścaryarasakṛt śakaṭāsurakhaṇḍanaḥ || 160||
nandavrajajanānandī nandabhāgyamahodayaḥ |
tṛṇāvartavadhotsāho yaśodājñānavigrahaḥ || 161||
balabhadrapriyaḥ kṛṣṇaḥ saṅkarṣaṇasahāyavān |
rāmānujo vāsudevo goṣṭhāṅgaṇagatipriyaḥ || 162||
kiṅkiṇīravabhāvajño vatsapucchāvalambanaḥ |
navanītapriyo gopīmohasaṃsāranāśakaḥ || 163||
gopabālakabhāvajñaścauryavidyāviśāradaḥ |
mṛtsnābhakṣaṇalīlāsyamāhātmyajñānadāyakaḥ || 164||
dharādroṇaprītikartā dadhibhāṇḍavibhedanaḥ |
dāmodaro bhaktavaśyo yamalārjunabhañjanaḥ || 165||
bṛhadvanamahāścaryo vṛndāvanagatipriyaḥ |
vatsaghātī bālakelirbakāsuraniṣūdanaḥ || 166||
araṇyabhoktā'pyathavā bālalīlāparāyaṇaḥ |
protsāhajanakaścaivamaghāsuraniṣūdanaḥ || 167||
vyālamokṣapradaḥ puṣṭo brahmamohapravardhanaḥ |
anantamūrtiḥ sarvātmā jaṅgamasthāvarākṛtiḥ || 168||
brahmamohanakartā ca stutya ātmā sadāpriyaḥ |
paugaṇḍalīlābhiratirgocāraṇaparāyaṇaḥ || 169||
vṛndāvanalatāgulmavṛkṣarūpanirūpakaḥ |
nādabrahmaprakaṭano vayaḥpratikṛtisvanaḥ || 170||
barhinṛtyānukaraṇo gopālānukṛtisvanaḥ |
sadācārapratiṣṭhātā balaśramanirākṛtiḥ || 171||
tarumūlakṛtāśeṣatalpaśāyī sakhistutaḥ |
gopālasevitapadaḥ śrīlālitapadāmbujaḥ || 172||
gopasamprārthitaphaladānanāśitadhenukaḥ |
kālīyaphaṇimāṇikyarañjitaśrīpadāmbujaḥ || 173||
dṛṣṭisaṅjīvitāśeṣagopagogopikāpriyaḥ |
līlāsampītadāvāgniḥ pralambavadhapaṇḍitaḥ || 174||
dāvāgnyāvṛtagopāladṛṣṭyācchādanavahnipaḥ |
varṣāśaradvibhūtiśrīrgopīkāmaprabodhakaḥ || 175||
gopīratnastutāśeṣaveṇuvādyaviśāradaḥ |
kātyāyanīvratavyājasarvabhāvāśritāṅganaḥ || 176||
satsaṅgatistutivyājastutavṛndāvanāṅghripaḥ |
gopakṣucchāntisaṃvyājaviprabhāryāprasādakṛt || 177||
hetuprāptendrayāgasvakāryagosavabodhakaḥ |
śailarūpakṛtāśeṣarasabhogasukhāvahaḥ || 178||
līlāgovardhanoddhārapālitasvavrajapriyaḥ |
gopasvacchandalīlārthagargavākyārthabodhakaḥ || 179||
indradhenustutiprāptagovindendrābhidhānavān |
vratādidharmasaṃsaktanandakleśavināśakaḥ || 180||
nandādigopamātreṣṭavaikuṇṭhagatidāyakaḥ |
veṇuvādasmarakṣobhamattagopīvimuktidaḥ || 181||
sarvabhāvaprāptagopīsukhasaṃvardhanakṣamaḥ |
gopīgarvapraṇāśārthatirodhānasukhapradaḥ || 182||
kṛṣṇabhāvavyāptaviśvagopībhāvitaveṣadhṛk |
rādhāviśeṣasambhogaprāptadoṣanivārakaḥ || 183||
paramaprītisaṅgītasarvādbhutamahāguṇaḥ |
mānāpanodanākrandagopīdṛṣṭimahotsavaḥ || 184||
gopikāvyāptasarvāṅgaḥ strīsambhāṣāviśāradaḥ |
rāsotsavamahāsaukhyagopīsambhogasāgaraḥ || 185||
jalasthalarativyāptagopīdṛṣṭyabhipūjitaḥ |
śāstrānapekṣakāmaikamuktidvāravivardhanaḥ || 186||
sudarśanamahāsarpagrastanandavimocakaḥ |
gītamohitagopīdhṛkṣaṅkhacūḍavināśakaḥ || 187||
guṇasaṅgītasantuṣṭirgopīsaṃsāravismṛtiḥ |
ariṣṭamathano daityabuddhivyāmohakārakaḥ || 188||
keśighātī nāradeṣṭo vyomāsuravināśakaḥ |
akrūrabhaktisaṃrāddhapādareṇumahānidhiḥ || 189||
rathāvarohaśuddhātmā gopīmānasahārakaḥ |
hradasandarśitāśeṣavaikuṇṭhākrūrasaṃstutaḥ || 190||
mathurāgamanotsāho mathurābhāgyabhājanam |
mathurānagarīśobhādarśanotsukamānasaḥ || 191||
duṣṭarañjakaghātī ca vāyakārcitavigrahaḥ |
vastramālāsuśobhāṅgaḥ kubjālepanabhūṣitaḥ || 192||
kubjāsurūpakartā ca kubjārativarapradaḥ |
prasādarūpasantuṣṭaharakodaṇḍakhaṇḍanaḥ || 193||
śakalāhatakaṃsāptadhanūrakṣakasainikaḥ |
jāgratsvapnabhayavyāptamṛtyulakṣaṇabodhakaḥ || 194||
mathurāmalla ojasvī mallayuddhaviśāradaḥ |
sadyaḥ kuvalayāpīḍaghātī cāṇūramardanaḥ || 195||
līlāhatamahāmallaḥ śalatośalaghātakaḥ |
kaṃsāntako jitāmitro vasudevavimocakaḥ || 196||
jñātatattvapitṛjñānamohanāmṛtavāṅmayaḥ |
ugrasenapratiṣṭhātā yādavādhivināśakaḥ || 197||
nandādisāntvanakaro brahmacaryavrate sthitaḥ |
guruśuśrūṣaṇaparo vidyāpāramiteśvaraḥ || 198||
sāndīpanimṛtāpatyadātā kālāntakādijit |
gokulāśvāsanaparo yaśodānandapoṣakaḥ || 199||
gopikāvirahavyājamanogatiratipradaḥ |
samoddhavabhramaravāk gopikāmohanāśakaḥ || 200||
kubjāratiprado'krūrapavitrīkṛtabhūgṛhaḥ |
pṛthāduḥkhapraṇetā ca pāṇḍavānāṃ sukhapradaḥ || 201||
daśamaskandhottarārdhanāmāni nirodhalīlā
jarāsandhasamānītasainyaghātī vicārakaḥ |
yavanavyāptamathurājanadattakuśasthaliḥ || 202||
dvārakādbhutanirmāṇavismāpitasurāsuraḥ |
manuṣyamātrabhogārthabhūmyānītendravaibhavaḥ || 203||
yavanavyāptamathurānirgamānandavigrahaḥ |
mucukundamahābodhayavanaprāṇadarpahā || 204||
mucukundastutāśeṣaguṇakarmamahodayaḥ |
phalapradānasantuṣṭirjanmāntaritamokṣadaḥ || 205||
śivabrāhmaṇavākyāptajayabhītivibhāvanaḥ |
pravarṣaṇaprārthitāgnidānapuṇyamahotsavaḥ || 206||
rukmiṇīramaṇaḥ kāmapitā pradyumnabhāvanaḥ |
syamantakamaṇivyājaprāptajāmbavatīpatiḥ || 207||
satyabhāmāprāṇapatiḥ kālindīrativardhanaḥ |
mitravindāpatiḥ satyāpatirvṛṣaniṣūdanaḥ || 208||
bhadrāvāñchitabhartā ca lakṣmaṇāvaraṇakṣamaḥ |
indrādiprārthitavadhanarakāsurasūdanaḥ || 209||
murāriḥ pīṭhahantā ca tāmrādiprāṇahārakaḥ |
ṣoḍaśastrīsahasreśaḥ chatrakuṇḍaladānakṛt || 210||
pārijātāpaharaṇo devendramadanāśakaḥ |
rukmiṇīsamasarvastrīsādhyabhogaratipradaḥ || 211||
rukmiṇīparihāsoktivāktirodhānakārakaḥ |
putrapautramahābhāgyagṛhadharmapravartakaḥ || 212||
śambarāntakasatputravivāhahatarukmikaḥ |
uṣāpahṛtapautraśrīrbāṇabāhunivārakaḥ || 213||
śītajvarabhayavyāptajvarasaṃstutaṣaḍguṇaḥ |
śaṅkarapratiyoddhā ca dvandvayuddhaviśāradaḥ || 214||
nṛgapāpaprabhettā ca brahmasvaguṇadoṣadṛk |
viṣṇubhaktivirodhaikabrahmasvavinivārakaḥ || 215||
balabhadrāhitaguṇo gokulaprītidāyakaḥ |
gopīsnehaikanilayo gopīprāṇasthitipradaḥ || 216||
vākyātigāmiyamunāhalākarṣaṇavaibhavaḥ |
pauṇḍrakatyājitaspardhaḥ kāśīrājavibhedanaḥ || 217||
kāśīnidāhakaraṇaḥ śivabhasmapradāyakaḥ |
dvividaprāṇaghātī ca kauravākharvagarvanut || 218||
lāṅgalākṛṣṭanagarīsaṃvignākhilanāgaraḥ |
prapannābhayadaḥ sāmbaprāptasanmānabhājanam || 219||
nāradānviṣṭacaraṇo bhaktavikṣepanāśakaḥ |
sadācāraikanilayaḥ sudharmādhyāsitāsanaḥ || 220||
jarāsandhāvaruddhena vijñāpitanijaklamaḥ |
mantryuddhavādivākyoktaprakāraikaparāyaṇaḥ || 221||
rājasūyādimakhakṛt samprārthitasahāyakṛt |
indraprasthaprayāṇārthamahatsambhārasambhṛtiḥ || 222||
jarāsandhavadhavyājamocitāśeṣabhūmipaḥ |
sanmārgabodhako yajñakṣitivāraṇatatparaḥ || 223||
śiśupālahativyājajayaśāpavimocakaḥ |
duryodhanābhimānābdhiśoṣabāṇavṛkodaraḥ|| 224||
mahādevavaraprāptapuraśālvavināśakaḥ |
dantavaktravadhavyājavijayāghaughanāśakaḥ || 225||
vidūrathaprāṇahartā nyastaśastrāstravigrahaḥ |
upadharmaviliptāṅgasūtaghātī varapradaḥ || 226||
balvalaprāṇaharaṇapālitarṣiśrutikriyaḥ |
sarvatīrthāghanāśārthatīrthayātrāviśāradaḥ || 227||
jñānakriyāvibhedeṣṭaphalasādhanatatparaḥ |
sārathyādikriyākartā bhaktavaśyatvabodhakaḥ || 228||
sudāmāraṅkabhāryārthabhūmyānītendravaibhavaḥ |
ravigrahanimittāptakurukṣetraikapāvanaḥ || 229||
nṛpagopīsamastastrīpāvanārthākhilakriyaḥ |
ṛṣimārgapratiṣṭhātā vasudevamakhakriyaḥ || 230||
vasudevajñānadātā devakīputradāyakaḥ |
arjunastrīpradātā ca bahulāśvasvarūpadaḥ || 231||
śrutadeveṣṭadātā ca sarvaśrutinirūpitaḥ |
mahādevādyatiśreṣṭho bhaktilakṣaṇanirṇayaḥ || 232||
vṛkagrastaśivatrātā nānāvākyaviśāradaḥ |
naragarvavināśārthahṛtabrāhmaṇabālakaḥ || 233||
lokālokaparasthānasthitabālakadāyakaḥ |
dvārakāsthamahābhoganānāstrīrativardhanaḥ || 234||
manastirodhānakṛtavyagrastrīcittabhāvitaḥ |
muktilīlā
muktilīlāviharaṇo mauśalavyājasaṃhṛtiḥ || 235||
śrībhāgavatadharmādibodhako bhaktinītikṛt |
uddhavajñānadātā ca pañcaviṃśatidhā guruḥ || 236||
ācārabhaktimuktyādivaktā śabdodbhavasthitiḥ |
haṃso dharmapravaktā ca sanakādyupadeśakṛt || 237||
bhaktisādhanavaktā ca yogasiddhipradāyakaḥ |
nānāvibhūtivaktā ca śuddhadharmāvabodhakaḥ || 238||
mārgatrayavibhedātmā nānāśaṅkānivārakaḥ |
bhikṣugītāpravaktā ca śuddhasāṅkhyapravartakaḥ || 239||
manoguṇaviśeṣātmā jñāpakoktapurūravāḥ |
pūjāvidhipravaktā ca sarvasiddhāntabodhakaḥ || 240||
laghusvamārgavaktā ca svasthānagatibodhakaḥ |
yādavāṅgopasaṃhartā sarvāścaryagatikriyaḥ || 241||
āśrayalīlā
kāladharmavibhedārthavarṇanāśanatatparaḥ |
buddho guptārthavaktā ca nānāśāstravidhāyakaḥ || 242||
naṣṭadharmamanuṣyādilakṣaṇajñāpanotsukaḥ |
āśrayaikagatijñātā kalkiḥ kalimalāpahaḥ || 243||
śāstravairāgyasambodho nānāpralayabodhakaḥ |
viśeṣataḥ śukavyājaparīkṣijjñānabodhakaḥ || 244||
śukeṣṭagatirūpātmā parīkṣiddehamokṣadaḥ |
śabdarūpo nādarūpo vedarūpo vibhedanaḥ || 245||
vyāsaḥ śākhāpravaktā ca purāṇārthapravartakaḥ |
mārkaṇḍeyaprasannātmā vaṭapatrapuṭeśayaḥ || 246||
māyāvyāptamahāmohaduḥkhaśāntipravartakaḥ |
mahādevasvarūpaśca bhaktidātā kṛpānidhiḥ || 247||
ādityāntargataḥ kālaḥ dvādaśātmā supūjitaḥ |
śrībhāgavatarūpaśca sarvārthaphaladāyakaḥ || 248||
itīdaṃ kīrtanīyasya harernāmasahasrakam |
pañcasaptativistīrṇaṃ purāṇāntarabhāṣitam || 249||
ya etatprātarutthāya śraddhāvān susamāhitaḥ |
japedarthāhitamatiḥ sa govindapadaṃ labhet || 250||
sarvadharmavinirmuktaḥ sarvasādhanavarjitaḥ |
etaddhāraṇamātreṇa kṛṣṇasya padavīṃ vrajet || 251||
haryāveśitacittena śrībhāgavatasāgarāt |
samuddhṛtāni nāmāni cintāmaṇinibhāni hi || 252||
kaṇṭhasthitānyarthadīptyā bādhante'jñānajaṃ tamaḥ |
bhaktiṃ śrīkṛṣṇadevasya sādhayanti viniścitam || 253||
kimbahūktena bhagavān nāmabhiḥ stutaṣaḍguṇaḥ |
ātmabhāvaṃ nayatyāśu bhaktiṃ ca kurute dṛḍhām || 254||
yaḥ kṛṣṇabhaktimiha vāñchati sādhanaughair-
nāmāni bhāsurayaśāṃsi japetsa nityam |
taṃ vai hariḥ svapuruṣaṃ kurute'tiśīghram-
ātmārpaṇaṃ samadhigacchati bhāvatuṣṭaḥ || 255||
śrīkṛṣṇa kṛṣṇasakha vṛṣṇivṛṣāvanidhrug-
rājanyavaṃśadahanānapavargavīrya |
govinda gopavanitāvrajabhṛtyagīta
tīrthaśravaḥ śravaṇamaṅgala pāhi bhṛtyān || 256||
|| iti śrībhāgavatasārasamuccaye vaiśvānaroktaṃ
śrīvallabhācāryaviracitaṃ
śrīpuruṣottamasahasranāmastotraṃ sampūrṇam ||
Sanskrit — Devanagari (original)
विनियोगः
पुराणपुरुषो विष्णुः पुरुषोत्तम उच्यते ।
नाम्नां सहस्रं वक्ष्यामि तस्य भागवतोद्धृतम् ॥ 1॥
यस्य प्रसादाद्वागीशाः प्रजेशा विभवोन्नताः ।
क्षुद्रा अपि भवन्त्याशु श्रीकृष्णं तं नतोऽस्म्यहम् ॥ 2॥
अनन्ता एव कृष्णस्य लीला नामप्रवर्तिकाः ।
उक्ता भागवते गूहाः प्रकटा अपि कुत्रचित् ॥ 3॥
अतस्तानि प्रवक्ष्यामि नामानि मुरवैरिणः ।
सहस्रं यैस्तु पठितैः पठितं स्याच्छुकामृतम् ॥ 4॥
कृष्णनामसहस्रस्य ऋषिरग्निर्निरूपितः ।
गायत्री च तथा छन्दो देवता पुरुषोत्तमः ॥ 5॥
विनियोगः समस्तेषु पुरुषार्थेषु वै मतः ।
बीजं भक्तप्रियः शक्तिः सत्यवागुच्यते हरिः ॥ 6॥
भक्तोद्धरणयत्नस्तु मन्त्रोऽत्र परमो मतः ।
अवतारितभक्तांशः कीलकं परिकीर्तितम् ॥ 7॥
अस्त्रं सर्वसमर्थश्च गोविन्दः कवचं मतम् ।
पुरुषो ध्यानमत्रोक्तः सिद्धिः शरणसंस्मृतिः ॥ 8॥
अधिकारलीला
श्रीकृष्णः सच्चिदानन्दो नित्यलीलाविनोदकृत् ।
सर्वागमविनोदी च लक्ष्मीशः पुरुषोत्तमः ॥ 9॥
आदिकालः सर्वकालः कालात्मा माययावृतः ।
भक्तोद्धारप्रयत्नात्मा जगत्कर्ता जगन्मयः ॥ 10॥
नामलीलापरो विष्णुर्व्यासात्मा शुकमोक्षदः ।
व्यापिवैकुण्ठदाता च श्रीमद्भागवतागमः ॥ 11॥
शुकवागमृताब्धीन्दुः शौनकाद्यखिलेष्टदः ।
भक्तिप्रवर्तकस्त्राता व्यासचिन्ताविनाशकः ॥ 12॥
सर्वसिद्धान्तवागात्मा नारदाद्यखिलेष्टदः ।
अन्तरात्मा ध्यानगम्यो भक्तिरत्नप्रदायकः ॥ 13॥
मुक्तोपसृप्यः पूर्णात्मा मुक्तानां रतिवर्धनः ।
भक्तकार्यैकनिरतो द्रौण्यस्त्रविनिवारकः ॥ 14॥
भक्तस्मयप्रणेता च भक्तवाक्परिपालकः ।
ब्रह्मण्यदेवो धर्मात्मा भक्तानां च परीक्षकः ॥ 15॥
आसन्नहितकर्ता च मायाहितकरः प्रभुः ।
उत्तराप्राणदाता च ब्रह्मास्त्रविनिवारकः ॥ 16॥
सर्वतः पाणवपतिः परीक्षिच्छुद्धिकारणम् ।
गूहात्मा सर्ववेदेषु भक्तैकहृदयङ्गमः ॥ 17॥
कुन्तीस्तुत्यः प्रसन्नात्मा परमाद्भुतकार्यकृत् ।
भीष्ममुक्तिप्रदः स्वामी भक्तमोहनिवारकः ॥ 18॥
सर्वावस्थासु संसेव्यः समः सुखहितप्रदः ।
कृतकृत्यः सर्वसाक्षी भक्तस्त्रीरतिवर्धनः ॥ 19॥
सर्वसौभाग्यनिलयः परमाश्चर्यरूपधृक् ।
अनन्यपुरुषस्वामी द्वारकाभाग्यभाजनम् ॥ 20॥
बीजसंस्कारकर्ता च परीक्षिज्जानपोषकः ।
सर्वत्रपूर्णगुणकः सर्वभूषणभूषितः ॥ 21॥
सर्वलक्षणदाता च धृतराष्ट्रविमुक्तिदः ।
सन्मार्गरक्षको नित्यं विदुरप्रीतिपूरकः ॥ 22॥
लीलाव्यामोहकर्ता च कालधर्मप्रवर्तकः ।
पाणवानां मोक्षदाता परीक्षिद्भाग्यवर्धनः ॥ 23॥
कलिनिग्रहकर्ता च धर्मादीनां च पोषकः ।
सत्सङ्गजानहेतुश्च श्रीभागवतकारणम् ॥ 24॥
प्राकृतादृष्टमार्गश्च॥॥॥॥॥॥ चोन्तिनुएद्
ज्ञान-साधन-लीला
॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ श्रोतव्यः सकलागमैः ।
कीर्तितव्यः शुद्धभावैः स्मर्तव्यश्चात्मवित्तमैः ॥ 25॥
अनेकमार्गकर्ता च नानाविधगतिप्रदः ।
पुरुषः सकलाधारः सत्त्वैकनिलयात्मभूः ॥ 26॥
सर्वध्येयो योगगम्यो भक्त्या ग्राह्यः सुरप्रियः ।
जन्मादिसार्थककृतिर्लीलाकर्ता पतिः सताम् ॥ 27॥
आदिकर्ता तत्त्वकर्ता सर्वकर्ता विशारदः ।
नानावतारकर्ता च ब्रह्माविर्भावकारणम् ॥ 28॥
दशलीलाविनोदी च नानासृष्टिप्रवर्तकः ।
अनेककल्पकर्ता च सर्वदोषविवर्जितः ॥ 29॥
सर्गलीला
वैराग्यहेतुस्तीर्थात्मा सर्वतीर्थफलप्रदः ।
तीर्थशुद्धैकनिलयः स्वमार्गपरिपोषकः ॥ 30॥
तीर्थकीर्तिर्भक्तगम्यो भक्तानुशयकार्यकृत् ।
भक्ततुल्यः सर्वतुल्यः स्वेच्छासर्वप्रवर्तकः ॥ 31॥
गुणातीतोऽनवद्यात्मा सर्गलीलाप्रवर्तकः ।
साक्षात्सर्वजगत्कर्ता महदादिप्रवर्तकः ॥ 32॥
मायाप्रवर्तकः साक्षी मायारतिविवर्धनः ।
आकाशात्मा चतुर्मूर्तिश्चतुर्धा भूतभावनः ॥ 33॥
रजःप्रवर्तको ब्रह्मा मरीच्यादिपितामहः ।
वेदकर्ता यज्ञकर्ता सर्वकर्ताऽमितात्मकः ॥ 34॥
अनेकसृष्टिकर्ता च दशधासृष्टिकारकः ।
यज्ञाङ्गो यज्ञवाराहो भूधरो भूमिपालकः ॥ 35॥
सेतुर्विधरणो जैत्रो हिरण्याक्षान्तकः सुरः ।
दितिकश्यपकामैकहेतुसृष्टिप्रवर्तकः ॥ 36॥
देवाभयप्रदाता च वैकुण्ठाधिपतिर्महान् ।
सर्वगर्वप्रहारी च सनकाद्यखिलार्थदः ॥ 37॥
सर्वाश्वासनकर्ता च भक्ततुल्याहवप्रदः ।
काललक्षणहेतुश्च सर्वार्थज्ञापकः परः ॥ 38॥
भक्तोन्नतिकरः सर्वप्रकारसुखदायकः ।
नानायुद्धप्रहरणो ब्रह्मशापविमोचकः ॥ 39॥
पुष्टिसर्गप्रणेता च गुणसृष्टिप्रवर्तकः ।
कर्दमेष्टप्रदाता च देवहूत्यखिलार्थदः ॥ 40॥
शुक्लनारायणः सत्यकालधर्मप्रवर्तकः ।
ज्ञानावतारः शान्तात्मा कपिलः कालनाशकः ॥ 41॥
त्रिगुणाधिपतिः साङ्ख्यशास्त्रकर्ता विशारदः ।
सर्गदूषणहारी च पुष्टिमोक्षप्रवर्तकः ॥ 42॥
लौकिकानन्ददाता च ब्रह्मानन्दप्रवर्तकः ।
भक्तिसिद्धान्तवक्ता च सगुणज्ञानदीपकः ॥ 43॥
आत्मप्रदः पूर्णकामो योगात्मा योगभावितः ।
जीवन्मुक्तिप्रदः श्रीमानन्यभक्तिप्रवर्तकः ॥ 44॥
कालसामर्थ्यदाता च कालदोषनिवारकः ।
गर्भोत्तमज्ञानदाता कर्ममार्गनियामकः ॥ 45॥
सर्वमार्गनिराकर्ता भक्तिमार्गैकपोषकः ।
सिद्धिहेतुः सर्वहेतुः सर्वाश्चर्यैककारणम् ॥ 46॥
चेतनाचेतनपतिः समुद्रपरिपूजितः ।
साङ्ख्याचार्यस्तुतः सिद्धपूजितः सर्वपूजितः ॥ 47॥
विसर्गलीला
विसर्गकर्ता सर्वेशः कोटिसूर्यसमप्रभः ।
अनन्तगुणगम्भीरो महापुरुषपूजितः ॥ 48॥
अनन्तसुखदाता च ब्रह्मकोटिप्रजापतिः ।
सुधाकोटिस्वास्थ्यहेतुः कामधुक्कोटिकामदः ॥ 49॥
समुद्रकोटिगम्भीरस्तीर्थकोटिसमाह्वयः ।
सुमेरुकोटिनिष्कम्पः कोटिब्रह्माण्डविग्रहः ॥ 50॥
कोट्यश्वमेधपापघ्नो वायुकोटिमहाबलः ।
कोटीन्दुजगदानन्दी शिवकोटिप्रसादकृत् ॥ 51॥
सर्वसद्गुणमाहात्म्यः सर्वसद्गुणभाजनम् ।
मन्वादिप्रेरको धर्मो यज्ञनारायणः परः ॥ 52॥
आकूतिसूनुर्देवेन्द्रो रुचिजन्माऽभयप्रदः ।
दक्षिणापतिरोजस्वी क्रियाशक्तिः परायणः ॥ 53॥
दत्तात्रेयो योगपतिर्योगमार्गप्रवर्तकः ।
अनसूयागर्भरत्नमृषिवंशविवर्धनः ॥ 54॥
गुणत्रयविभागज्ञश्चतुर्वर्गविशारदः ।
नारायणो धर्मसूनुर्मूर्तिपुण्ययशस्करः ॥ 55॥
सहस्रकवचच्छेदी तपःसारो नरप्रियः ।
विश्वानन्दप्रदः कर्मसाक्षी भारतपूजितः ॥ 56॥
अनन्ताद्भुतमाहात्म्यो बदरीस्थानभूषणम् ।
जितकामो जितक्रोधो जितसङ्गो जितेन्द्रियः ॥ 57॥
उर्वशीप्रभवः स्वर्गसुखदायी स्थितिप्रदः ।
अमानी मानदो गोप्ता भगवच्छास्त्रबोधकः ॥ 58॥
ब्रह्मादिवन्द्यो हंसश्रीर्मायावैभवकारणम् ।
विविधानन्तसर्गात्मा विश्वपूरणतत्परः ॥ 59॥
यज्ञजीवनहेतुश्च यज्ञस्वामीष्टबोधकः ।
नानासिद्धान्तगम्यश्च सप्ततन्तुश्च षड्गुणः ॥ 60॥
प्रतिसर्गजगत्कर्ता नानालीलाविशारदः ।
ध्रुवप्रियो ध्रुवस्वामी चिन्तिताधिकदायकः ॥ 61॥
दुर्लभानन्तफलदो दयानिधिरमित्रहा ।
अङ्गस्वामी कृपासारो वैन्यो भूमिनियामकः ॥ 62॥
भूमिदोग्धा प्रजाप्राणपालनैकपरायणः ।
यशोदाता ज्ञानदाता सर्वधर्मप्रदर्शकः ॥ 63॥
पुरञ्जनो जगन्मित्रं विसर्गान्तप्रदर्शकः ।
प्रचेतसां पतिश्चित्रभक्तिहेतुर्जनार्दनः ॥ 64॥
स्मृतिहेतुब्रह्मभावसायुज्यादिप्रदः शुभः ।
विजयी ॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ चोन्तिनुएद्
स्थानलीला
॥॥ स्थितिलीलाब्धिरच्युतो विजयप्रदः ॥ 65॥
स्वसामर्थ्यप्रदो भक्तकीर्तिहेतुरधोक्षजः ।
प्रियव्रतप्रियस्वामी स्वेच्छावादविशारदः ॥ 66॥
सङ्ग्यगम्यः स्वप्रकाशः सर्वसङ्गविवर्जितः ।
इच्छायां च समर्यादस्त्यागमात्रोपलम्भनः ॥ 67॥
अचिन्त्यकार्यकर्ता च तर्कागोचरकार्यकृत् ।
शऋङ्गाररसमर्यादा आग्नीध्ररसभाजनम् ॥ 68॥
नाभीष्टपूरकः कर्ममर्यादादर्शनोत्सुकः ।
सर्वरूपोऽद्भुततमो मर्यादापुरुषोत्तमः ॥ 69॥
सर्वरूपेषु सत्यात्मा कालसाक्षी शशिप्रभः ।
मेरुदेवीव्रतफलमृषभो भगलक्षणः ॥ 70॥
जगत्सन्तर्पको मेघरूपी देवेन्द्रदर्पहा ।
जयन्तीपतिरत्यन्तप्रमाणाशेषलौकिकः ॥ 71॥
शतधान्यस्तभूतात्मा शतानन्दो गुणप्रसूः ।
वैष्णवोत्पादनपरः सर्वधर्मोपदेशकः ॥ 72॥
परहंसक्रियागोप्ता योगचर्याप्रदर्शकः ।
चतुर्थाश्रमनिर्णेता सदानन्दशरीरवान् ॥ 73॥
प्रदर्शितान्यधर्मश्च भरतस्वाम्यपारकृत् ।
यथावत्कर्मकर्ता च सङ्गानिष्टप्रदर्शकः ॥ 74॥
आवश्यकपुनर्जन्मकर्ममार्गप्रदर्शकः ।
यज्ञरूपमृगः शान्तः सहिष्णुः सत्पराक्रमः ॥ 75॥
रहूगणगतिज्ञश्च रहूगणविमोचकः ।
भवाटवीतत्त्ववक्ता बहिर्मुखहिते रतः ॥ 76॥
गयस्वामी स्थानवंशकर्ता स्थानविभेदकृत् ।
पुरुषावयवो भूमिविशेषविनिरूपकः ॥ 77॥
जम्बूद्वीपपतिर्मेरुनाभिपद्मरुहाश्रयः ।
नानाविभूतिलीलाढ्यो गङ्गोत्पत्तिनिदानकृत् ॥ 78॥
गङ्गामाहात्म्यहेतुश्च गङ्गारूपोऽतिगूढकृत् ।
वैकुण्ठदेहहेत्वम्बुजन्मकृत् सर्वपावनः ॥ 79॥
शिवस्वामी शिवोपास्यो गूढः सङ्कर्षणात्मकः ।
स्थानरक्षार्थमत्स्यादिरूपः सर्वैकपूजितः ॥ 80॥
उपास्यनानारूपात्मा ज्योतीरूपो गतिप्रदः ।
सूर्यनारायणो वेदकान्तिरुज्ज्वलवेषधृक् ॥ 81॥
हंसोऽन्तरिक्षगमनः सर्वप्रसवकारणम् ।
आनन्दकर्ता वसुदो बुधो वाक्पतिरुज्ज्वलः ॥ 82॥
कालात्मा कालकालश्च कालच्छेदकृदुत्तमः ।
शिशुमारः सर्वमूर्तिराधिदैविकरूपधृक् ॥ 83॥
अनन्तसुखभोगाढ्यो विवरैश्वर्यभाजनम् ।
सङ्कर्षणो दैत्यपतिः सर्वाधारो बृहद्वपुः ॥ 84॥
अनन्तनरकच्छेदी स्मृतिमात्रार्तिनाशनः ।
सर्वानुग्रहकर्ता च ॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥ चोन्तिनुएद्
पोषण-पुष्टि-लीला
॥॥॥॥॥॥॥॥ मर्यादाभिन्नशास्त्रकृत् ॥ 85 ॥
कालान्तकभयच्छेदी नामसामर्थ्यरूपधृक् ।
उद्धारानर्हगोप्त्रात्मा नामादिप्रेरकोत्तमः ॥ 86॥
अजामिलमहादुष्टमोचकोऽघविमोचकः ।
धर्मवक्ताऽक्लिष्टवक्ता विष्णुधर्मस्वरूपधृक् ॥ 87॥
सन्मार्गप्रेरको धर्ता त्यागहेतुरधोक्षजः ।
वैकुण्ठपुरनेता च दाससंवृद्धिकारकः ॥ 88॥
दक्षप्रसादकृद्धंसगुह्यस्तुतिविभावनः ।
स्वाभिप्रायप्रवक्ता च मुक्तजीवप्रसूतिकृत् ॥ 89॥
नारदप्रेरणात्मा च हर्यश्वब्रह्मभावनः ।
शबलाश्वहितो गूढवाक्यार्थज्ञापनक्षमः ॥ 90॥
गूढार्थज्ञापनः सर्वमोक्षानन्दप्रतिष्ठितः ।
पुष्टिप्ररोहहेतुश्च दासैकज्ञातहृद्गतः ॥ 91॥
शान्तिकर्ता सुहितकृत् स्त्रीप्रसूः सर्वकामधुक् ।
पुष्टिवंशप्रणेता च विश्वरूपेष्टदेवता ॥ 92॥
कवचात्मा पालनात्मा वर्मोपचितिकारणम् ।
विश्वरूपशिरश्छेदी त्वाष्ट्रयज्ञविनाशकः ॥ 93॥
वृत्रस्वामी वृत्रगम्यो वृत्रव्रतपरायणः ।
वृत्रकीर्तिर्वृत्रमोक्षो मघवत्प्राणरक्षकः ॥ 94॥
अश्वमेधहविर्भोक्ता देवेन्द्रामीवनाशकः ।
संसारमोचकश्चित्रकेतुबोधनतत्परः ॥ 95॥
मन्त्रसिद्धिः सिद्धिहेतुः सुसिद्धिफलदायकः ।
महादेवतिरस्कर्ता भक्त्यै पूर्वार्थनाशकः ॥ 96॥
देवब्राह्मणविद्वेषवैमुख्यज्ञापकः शिवः ।
आदित्यो दैत्यराजश्च महत्पतिरचिन्त्यकृत् ॥ 97॥
मरुतां भेदकस्त्राता व्रतात्मा पुम्प्रसूतिकृत् ।
ऊतिलीला
कर्मात्मा वासनात्मा च ऊतिलीलापरायणः ॥ 98॥
समदैत्यसुरः स्वात्मा वैषम्यज्ञानसंश्रयः ।
देहाद्युपाधिरहितः सर्वज्ञः सर्वहेतुविद् ॥ 99॥
ब्रह्मवाक्स्थापनपरः स्वजन्मावधिकार्यकृत् ।
सदसद्वासनाहेतुस्त्रिसत्यो भक्तमोचकः ॥ 100॥
हिरण्यकशिपुद्वेषी प्रविष्टात्माऽतिभीषणः ।
शान्तिज्ञानादिहेतुश्च प्रह्लादोत्पत्तिकारणम् ॥ 101॥
दैत्यसिद्धान्तसद्वक्ता तपःसार उदारधीः ।
दैत्यहेतुप्रकटनो भक्तिचिह्नप्रकाशकः ॥ 102॥
सद्द्वेषहेतुः सद्द्वेषवासनात्मा निरन्तरः ।
नैष्ठुर्यसीमा प्रह्लादवत्सलः सङ्गदोषहा ॥ 103॥
महानुभावः साकारः सर्वाकारः प्रमाणभूः ।
स्तम्भप्रसूतिर्नृहरिर्नृसिंहो भीमविक्रमः ॥ 104॥
विकटास्यो ललज्जिह्वो नखशस्त्रो जवोत्कटः ।
हिरण्यकशिपुच्छेदी क्रूरदैत्यनिवारकः ॥ 105॥
सिंहासनस्थः क्रोधात्मा लक्ष्मीभयविवर्धनः ।
ब्रह्माद्यत्यन्तभयभूरपूर्वाचिन्त्यरूपधृक् ॥ 106॥
भक्तैकशान्तहृदयो भक्तस्तुत्यः स्तुतिप्रियः ।
भक्ताङ्गलेहनोद्धूतक्रोधपुङ्जः प्रशान्तधीः ॥ 107॥
स्मृतिमात्रभयत्राता ब्रह्मबुद्धिप्रदायकः ।
गोरूपधार्यमृतपाः शिवकीर्तिविवर्धनः ॥ 108॥
धर्मात्मा सर्वकर्मात्मा विशेषात्माऽऽश्रमप्रभुः ।
संसारमग्नस्वोद्धर्ता सन्मार्गाखिलतत्त्ववाक् ॥ 109॥
आचारात्मा सदाचारः ॥॥॥॥॥॥॥॥॥ चोन्तिनुएद्
मन्वन्तरलीला
॥॥॥॥॥॥॥॥॥॥मन्वन्तरविभावनः ।
स्मृत्याऽशेषाशुभहरो गजेन्द्रस्मृतिकारणम् ॥ 110॥
जातिस्मरणहेत्वैकपूजाभक्तिस्वरूपदः ।
यज्ञो भयान्मनुत्राता विभुर्ब्रह्मव्रताश्रयः ॥ 111॥
सत्यसेनो दुष्टघाती हरिर्गजविमोचकः ।
वैकुण्ठो लोककर्ता च अजितोऽमृतकारणम् ॥ 112॥
उरुक्रमो भूमिहर्ता सार्वभौमो बलिप्रियः ।
विभुः सर्वहितैकात्मा विष्वक्सेनः शिवप्रियः ॥ 113॥
धर्मसेतुर्लोकधृतिः सुधामान्तरपालकः ।
उपहर्ता योगपतिर्बृहद्भानुः क्रियापतिः ॥ 114॥
चतुर्दशप्रमाणात्मा धर्मो मन्वादिबोधकः ।
लक्ष्मीभोगैकनिलयो देवमन्त्रप्रदायकः ॥ 115॥
दैत्यव्यामोहकः साक्षाद्गरुडस्कन्धसंश्रयः ।
लीलामन्दरधारी च दैत्यवासुकिपूजितः ॥ 116॥
समुद्रोन्मथनायत्तोऽविघ्नकर्ता स्ववाक्यकृत् ।
आदिकूर्मः पवित्रात्मा मन्दराघर्षणोत्सुकः ॥ 117॥
श्वासैजदब्धिवार्वीचिः कल्पान्तावधिकार्यकृत् ।
चतुर्दशमहारत्नो लक्ष्मीसौभाग्यवर्धनः ॥ 118॥
धन्वन्तरिः सुधाहस्तो यज्ञभोक्ताऽऽर्तिनाशनः ।
आयुर्वेदप्रणेता च देवदैत्याखिलार्चितः ॥ 119॥
बुद्धिव्यामोहको देवकार्यसाधनतत्परः ।
स्त्रीरूपो मायया वक्ता दैत्यान्तःकरणप्रियः ॥ 120॥
पायितामृतदेवांशो युद्धहेतुस्मृतिप्रदः ।
सुमालिमालिवधकृन्माल्यवत्प्राणहारकः ॥ 121॥
कालनेमिशिरश्छेदी दैत्ययज्ञविनाशकः ।
इन्द्रसामर्थ्यदाता च दैत्यशेषस्थितिप्रियः ॥ 122॥
शिवव्यामोहको मायी भृगुमन्त्रस्वशक्तिदः ।
बलिजीवनकर्ता च स्वर्गहेतुर्व्रतार्चितः ॥ 123॥
अदित्यानन्दकर्ता च कश्यपादितिसम्भवः ।
उपेन्द्र इन्द्रावरजो वामनब्रह्मरूपधृक् ॥ 124॥
ब्रह्मादिसेवितवपुर्यज्ञपावनतत्परः ।
याच्ञोपदेशकर्ता च ज्ञापिताशेषसंस्थितिः ॥ 125॥
सत्यार्थप्रेरकः सर्वहर्ता गर्वविनाशकः ।
त्रिविक्रमस्त्रिलोकात्मा विश्वमूर्तिः पृथुश्रवाः ॥ 126॥
पाशबद्धबलिः सर्वदैत्यपक्षोपमर्दकः ।
सुतलस्थापितबलिः स्वर्गाधिकसुखप्रदः ॥ 127॥
कर्मसम्पूर्तिकर्ता च स्वर्गसंस्थापितामरः ।
ज्ञातत्रिविधधर्मात्मा महामीनोऽब्धिसंश्रयः ॥ 128॥
सत्यव्रतप्रियो गोप्ता मत्स्यमूर्तिधृतश्रुतिः ।
शऋङ्गबद्धधृतक्षोणिः सर्वार्थज्ञापको गुरुः ॥ 129॥
ईशानुकथालीला
ईशसेवकलीलात्मा सूर्यवंशप्रवर्तकः ।
सोमवंशोद्भवकरो मनुपुत्रगतिप्रदः ॥ 130॥
अम्बरीषप्रियः साधुर्दुर्वासोगर्वनाशकः ।
ब्रह्मशापोपसंहर्ता भक्तकीर्तिविवर्धनः ॥ 131॥
इक्ष्वाकुवंशजनकः सगराद्यखिलार्थदः ।
भगीरथमहायत्नो गङ्गाधौताङ्घ्रिपङ्कजः ॥ 132॥
ब्रह्मस्वामी शिवस्वामी सगरात्मजमुक्तिदः ।
खट्वाङ्गमोक्षहेतुश्च रघुवंशविवर्धनः ॥ 133॥
रघुनाथो रामचन्द्रो रामभद्रो रघुप्रियः ।
अनन्तकीर्तिः पुण्यात्मा पुण्यश्लोकैकभास्करः ॥ 134॥
कोशलेन्द्रः प्रमाणात्मा सेव्यो दशरथात्मजः ।
लक्ष्मणो भरतश्चैव शत्रुघ्नो व्यूहविग्रहः ॥ 135॥
विश्वामित्रप्रियो दान्तस्ताडकावधमोक्षदः ।
वायव्यास्त्राब्धिनिक्षिप्तमारीचश्च सुबाहुहा ॥ 136॥
वृषध्वजधनुर्भङ्गप्राप्तसीतामहोत्सवः ।
सीतापतिर्भृगुपतिगर्वपर्वतनाशकः ॥ 137॥
अयोध्यास्थमहाभोगयुक्तलक्ष्मीविनोदवान् ।
कैकेयीवाक्यकर्ता च पितृवाक्परिपालकः ॥ 138॥
वैराग्यबोधकोऽनन्यसात्त्विकस्थानबोधकः ।
अहल्यादुःखहारी च गुहस्वामी सलक्ष्मणः ॥ 139॥
चित्रकूटप्रियस्थानो दण्डकारण्यपावनः ।
शरभङ्गसुतीक्ष्णादिपूजितोऽगस्त्यभाग्यभूः ॥ 140॥
ऋषिसम्प्रार्थितकृतिर्विराधवधपण्डितः ।
छिन्नशूर्पणखानासः खरदूषणघातकः ॥ 141॥
एकबाणहतानेकसहस्रबलराक्षसः ।
मारीचघाती नियतसीतासम्बन्धशोभितः ॥ 142॥
सीतावियोगनाट्यश्च जटायुर्वधमोक्षदः ।
शबरीपूजितो भक्तहनुमत्प्रमुखावृतः ॥ 143॥
दुन्दुभ्यस्थिप्रहरणः सप्ततालविभेदनः ।
सुग्रीवराज्यदो वालिघाती सागरशोषणः ॥ 144॥
सेतुबन्धनकर्ता च विभीषणहितप्रदः ।
रावणादिशिरश्छेदी राक्षसाघौघनाशकः ॥ 145॥
सीताऽभयप्रदाता च पुष्पकागमनोत्सुकः ।
अयोध्यापतिरत्यन्तसर्वलोकसुखप्रदः ॥ 146॥
मथुरापुरनिर्माता सुकृतज्ञस्वरूपदः ।
जनकज्ञानगम्यश्च ऐलान्तप्रकटश्रुतिः ॥ 147॥
हैहयान्तकरो रामो दुष्टक्षत्रविनाशकः ।
सोमवंशहितैकात्मा यदुवंशविवर्धनः ॥ 148॥
निरोधलीला
परब्रह्मावतरणः केशवः क्लेशनाशनः ।
भूमिभारावतरणो भक्तार्थाखिलमानसः ॥ 149॥
सर्वभक्तनिरोधात्मा लीलानन्तनिरोधकृत् ।
भूमिष्ठपरमानन्दो देवकीशुद्धिकारणम् ॥ 150॥
वसुदेवज्ञाननिष्ठसमजीवनिवारकः ।
सर्ववैराग्यकरणस्वलीलाधारशोधकः ॥ 151॥
मायाज्ञापनकर्ता च शेषसम्भारसम्भृतिः ।
भक्तक्लेशपरिज्ञाता तन्निवारणतत्परः ॥ 152॥
आविष्टवसुदेवांशो देवकीगर्भभूषणम् ।
पूर्णतेजोमयः पूर्णः कंसाधृष्यप्रतापवान् ॥ 153॥
विवेकज्ञानदाता च ब्रह्माद्यखिलसंस्तुतः ।
सत्यो जगत्कल्पतरुर्नानारूपविमोहनः ॥ 154॥
भक्तिमार्गप्रतिष्ठाता विद्वन्मोहप्रवर्तकः ।
मूलकालगुणद्रष्टा नयनानन्दभाजनम् ॥ 155॥
वसुदेवसुखाब्धिश्च देवकीनयनामृतम् ।
पितृमातृस्तुतः पूर्वसर्ववृत्तान्तबोधकः ॥ 156॥
गोकुलागतिलीलाप्तवसुदेवकरस्थितिः ।
सर्वेशत्वप्रकटनो मायाव्यत्ययकारकः ॥ 157॥
ज्ञानमोहितदुष्टेशः प्रपञ्चास्मृतिकारणम् ।
यशोदानन्दनो नन्दभाग्यभूगोकुलोत्सवः ॥ 158॥
नन्दप्रियो नन्दसूनुर्यशोदायाः स्तनन्धयः ।
पूतनासुपयःपाता मुग्धभावातिसुन्दरः ॥ 159॥
सुन्दरीहृदयानन्दो गोपीमन्त्राभिमन्त्रितः ।
गोपालाश्चर्यरसकृत् शकटासुरखण्डनः ॥ 160॥
नन्दव्रजजनानन्दी नन्दभाग्यमहोदयः ।
तृणावर्तवधोत्साहो यशोदाज्ञानविग्रहः ॥ 161॥
बलभद्रप्रियः कृष्णः सङ्कर्षणसहायवान् ।
रामानुजो वासुदेवो गोष्ठाङ्गणगतिप्रियः ॥ 162॥
किङ्किणीरवभावज्ञो वत्सपुच्छावलम्बनः ।
नवनीतप्रियो गोपीमोहसंसारनाशकः ॥ 163॥
गोपबालकभावज्ञश्चौर्यविद्याविशारदः ।
मृत्स्नाभक्षणलीलास्यमाहात्म्यज्ञानदायकः ॥ 164॥
धराद्रोणप्रीतिकर्ता दधिभाण्डविभेदनः ।
दामोदरो भक्तवश्यो यमलार्जुनभञ्जनः ॥ 165॥
बृहद्वनमहाश्चर्यो वृन्दावनगतिप्रियः ।
वत्सघाती बालकेलिर्बकासुरनिषूदनः ॥ 166॥
अरण्यभोक्ताऽप्यथवा बाललीलापरायणः ।
प्रोत्साहजनकश्चैवमघासुरनिषूदनः ॥ 167॥
व्यालमोक्षप्रदः पुष्टो ब्रह्ममोहप्रवर्धनः ।
अनन्तमूर्तिः सर्वात्मा जङ्गमस्थावराकृतिः ॥ 168॥
ब्रह्ममोहनकर्ता च स्तुत्य आत्मा सदाप्रियः ।
पौगण्डलीलाभिरतिर्गोचारणपरायणः ॥ 169॥
वृन्दावनलतागुल्मवृक्षरूपनिरूपकः ।
नादब्रह्मप्रकटनो वयःप्रतिकृतिस्वनः ॥ 170॥
बर्हिनृत्यानुकरणो गोपालानुकृतिस्वनः ।
सदाचारप्रतिष्ठाता बलश्रमनिराकृतिः ॥ 171॥
तरुमूलकृताशेषतल्पशायी सखिस्तुतः ।
गोपालसेवितपदः श्रीलालितपदाम्बुजः ॥ 172॥
गोपसम्प्रार्थितफलदाननाशितधेनुकः ।
कालीयफणिमाणिक्यरञ्जितश्रीपदाम्बुजः ॥ 173॥
दृष्टिसङ्जीविताशेषगोपगोगोपिकाप्रियः ।
लीलासम्पीतदावाग्निः प्रलम्बवधपण्डितः ॥ 174॥
दावाग्न्यावृतगोपालदृष्ट्याच्छादनवह्निपः ।
वर्षाशरद्विभूतिश्रीर्गोपीकामप्रबोधकः ॥ 175॥
गोपीरत्नस्तुताशेषवेणुवाद्यविशारदः ।
कात्यायनीव्रतव्याजसर्वभावाश्रिताङ्गनः ॥ 176॥
सत्सङ्गतिस्तुतिव्याजस्तुतवृन्दावनाङ्घ्रिपः ।
गोपक्षुच्छान्तिसंव्याजविप्रभार्याप्रसादकृत् ॥ 177॥
हेतुप्राप्तेन्द्रयागस्वकार्यगोसवबोधकः ।
शैलरूपकृताशेषरसभोगसुखावहः ॥ 178॥
लीलागोवर्धनोद्धारपालितस्वव्रजप्रियः ।
गोपस्वच्छन्दलीलार्थगर्गवाक्यार्थबोधकः ॥ 179॥
इन्द्रधेनुस्तुतिप्राप्तगोविन्देन्द्राभिधानवान् ।
व्रतादिधर्मसंसक्तनन्दक्लेशविनाशकः ॥ 180॥
नन्दादिगोपमात्रेष्टवैकुण्ठगतिदायकः ।
वेणुवादस्मरक्षोभमत्तगोपीविमुक्तिदः ॥ 181॥
सर्वभावप्राप्तगोपीसुखसंवर्धनक्षमः ।
गोपीगर्वप्रणाशार्थतिरोधानसुखप्रदः ॥ 182॥
कृष्णभावव्याप्तविश्वगोपीभावितवेषधृक् ।
राधाविशेषसम्भोगप्राप्तदोषनिवारकः ॥ 183॥
परमप्रीतिसङ्गीतसर्वाद्भुतमहागुणः ।
मानापनोदनाक्रन्दगोपीदृष्टिमहोत्सवः ॥ 184॥
गोपिकाव्याप्तसर्वाङ्गः स्त्रीसम्भाषाविशारदः ।
रासोत्सवमहासौख्यगोपीसम्भोगसागरः ॥ 185॥
जलस्थलरतिव्याप्तगोपीदृष्ट्यभिपूजितः ।
शास्त्रानपेक्षकामैकमुक्तिद्वारविवर्धनः ॥ 186॥
सुदर्शनमहासर्पग्रस्तनन्दविमोचकः ।
गीतमोहितगोपीधृक्षङ्खचूडविनाशकः ॥ 187॥
गुणसङ्गीतसन्तुष्टिर्गोपीसंसारविस्मृतिः ।
अरिष्टमथनो दैत्यबुद्धिव्यामोहकारकः ॥ 188॥
केशिघाती नारदेष्टो व्योमासुरविनाशकः ।
अक्रूरभक्तिसंराद्धपादरेणुमहानिधिः ॥ 189॥
रथावरोहशुद्धात्मा गोपीमानसहारकः ।
ह्रदसन्दर्शिताशेषवैकुण्ठाक्रूरसंस्तुतः ॥ 190॥
मथुरागमनोत्साहो मथुराभाग्यभाजनम् ।
मथुरानगरीशोभादर्शनोत्सुकमानसः ॥ 191॥
दुष्टरञ्जकघाती च वायकार्चितविग्रहः ।
वस्त्रमालासुशोभाङ्गः कुब्जालेपनभूषितः ॥ 192॥
कुब्जासुरूपकर्ता च कुब्जारतिवरप्रदः ।
प्रसादरूपसन्तुष्टहरकोदण्डखण्डनः ॥ 193॥
शकलाहतकंसाप्तधनूरक्षकसैनिकः ।
जाग्रत्स्वप्नभयव्याप्तमृत्युलक्षणबोधकः ॥ 194॥
मथुरामल्ल ओजस्वी मल्लयुद्धविशारदः ।
सद्यः कुवलयापीडघाती चाणूरमर्दनः ॥ 195॥
लीलाहतमहामल्लः शलतोशलघातकः ।
कंसान्तको जितामित्रो वसुदेवविमोचकः ॥ 196॥
ज्ञाततत्त्वपितृज्ञानमोहनामृतवाङ्मयः ।
उग्रसेनप्रतिष्ठाता यादवाधिविनाशकः ॥ 197॥
नन्दादिसान्त्वनकरो ब्रह्मचर्यव्रते स्थितः ।
गुरुशुश्रूषणपरो विद्यापारमितेश्वरः ॥ 198॥
सान्दीपनिमृतापत्यदाता कालान्तकादिजित् ।
गोकुलाश्वासनपरो यशोदानन्दपोषकः ॥ 199॥
गोपिकाविरहव्याजमनोगतिरतिप्रदः ।
समोद्धवभ्रमरवाक् गोपिकामोहनाशकः ॥ 200॥
कुब्जारतिप्रदोऽक्रूरपवित्रीकृतभूगृहः ।
पृथादुःखप्रणेता च पाण्डवानां सुखप्रदः ॥ 201॥
दशमस्कन्धोत्तरार्धनामानि निरोधलीला
जरासन्धसमानीतसैन्यघाती विचारकः ।
यवनव्याप्तमथुराजनदत्तकुशस्थलिः ॥ 202॥
द्वारकाद्भुतनिर्माणविस्मापितसुरासुरः ।
मनुष्यमात्रभोगार्थभूम्यानीतेन्द्रवैभवः ॥ 203॥
यवनव्याप्तमथुरानिर्गमानन्दविग्रहः ।
मुचुकुन्दमहाबोधयवनप्राणदर्पहा ॥ 204॥
मुचुकुन्दस्तुताशेषगुणकर्ममहोदयः ।
फलप्रदानसन्तुष्टिर्जन्मान्तरितमोक्षदः ॥ 205॥
शिवब्राह्मणवाक्याप्तजयभीतिविभावनः ।
प्रवर्षणप्रार्थिताग्निदानपुण्यमहोत्सवः ॥ 206॥
रुक्मिणीरमणः कामपिता प्रद्युम्नभावनः ।
स्यमन्तकमणिव्याजप्राप्तजाम्बवतीपतिः ॥ 207॥
सत्यभामाप्राणपतिः कालिन्दीरतिवर्धनः ।
मित्रविन्दापतिः सत्यापतिर्वृषनिषूदनः ॥ 208॥
भद्रावाञ्छितभर्ता च लक्ष्मणावरणक्षमः ।
इन्द्रादिप्रार्थितवधनरकासुरसूदनः ॥ 209॥
मुरारिः पीठहन्ता च ताम्रादिप्राणहारकः ।
षोडशस्त्रीसहस्रेशः छत्रकुण्डलदानकृत् ॥ 210॥
पारिजातापहरणो देवेन्द्रमदनाशकः ।
रुक्मिणीसमसर्वस्त्रीसाध्यभोगरतिप्रदः ॥ 211॥
रुक्मिणीपरिहासोक्तिवाक्तिरोधानकारकः ।
पुत्रपौत्रमहाभाग्यगृहधर्मप्रवर्तकः ॥ 212॥
शम्बरान्तकसत्पुत्रविवाहहतरुक्मिकः ।
उषापहृतपौत्रश्रीर्बाणबाहुनिवारकः ॥ 213॥
शीतज्वरभयव्याप्तज्वरसंस्तुतषड्गुणः ।
शङ्करप्रतियोद्धा च द्वन्द्वयुद्धविशारदः ॥ 214॥
नृगपापप्रभेत्ता च ब्रह्मस्वगुणदोषदृक् ।
विष्णुभक्तिविरोधैकब्रह्मस्वविनिवारकः ॥ 215॥
बलभद्राहितगुणो गोकुलप्रीतिदायकः ।
गोपीस्नेहैकनिलयो गोपीप्राणस्थितिप्रदः ॥ 216॥
वाक्यातिगामियमुनाहलाकर्षणवैभवः ।
पौण्ड्रकत्याजितस्पर्धः काशीराजविभेदनः ॥ 217॥
काशीनिदाहकरणः शिवभस्मप्रदायकः ।
द्विविदप्राणघाती च कौरवाखर्वगर्वनुत् ॥ 218॥
लाङ्गलाकृष्टनगरीसंविग्नाखिलनागरः ।
प्रपन्नाभयदः साम्बप्राप्तसन्मानभाजनम् ॥ 219॥
नारदान्विष्टचरणो भक्तविक्षेपनाशकः ।
सदाचारैकनिलयः सुधर्माध्यासितासनः ॥ 220॥
जरासन्धावरुद्धेन विज्ञापितनिजक्लमः ।
मन्त्र्युद्धवादिवाक्योक्तप्रकारैकपरायणः ॥ 221॥
राजसूयादिमखकृत् सम्प्रार्थितसहायकृत् ।
इन्द्रप्रस्थप्रयाणार्थमहत्सम्भारसम्भृतिः ॥ 222॥
जरासन्धवधव्याजमोचिताशेषभूमिपः ।
सन्मार्गबोधको यज्ञक्षितिवारणतत्परः ॥ 223॥
शिशुपालहतिव्याजजयशापविमोचकः ।
दुर्योधनाभिमानाब्धिशोषबाणवृकोदरः॥ 224॥
महादेववरप्राप्तपुरशाल्वविनाशकः ।
दन्तवक्त्रवधव्याजविजयाघौघनाशकः ॥ 225॥
विदूरथप्राणहर्ता न्यस्तशस्त्रास्त्रविग्रहः ।
उपधर्मविलिप्ताङ्गसूतघाती वरप्रदः ॥ 226॥
बल्वलप्राणहरणपालितर्षिश्रुतिक्रियः ।
सर्वतीर्थाघनाशार्थतीर्थयात्राविशारदः ॥ 227॥
ज्ञानक्रियाविभेदेष्टफलसाधनतत्परः ।
सारथ्यादिक्रियाकर्ता भक्तवश्यत्वबोधकः ॥ 228॥
सुदामारङ्कभार्यार्थभूम्यानीतेन्द्रवैभवः ।
रविग्रहनिमित्ताप्तकुरुक्षेत्रैकपावनः ॥ 229॥
नृपगोपीसमस्तस्त्रीपावनार्थाखिलक्रियः ।
ऋषिमार्गप्रतिष्ठाता वसुदेवमखक्रियः ॥ 230॥
वसुदेवज्ञानदाता देवकीपुत्रदायकः ।
अर्जुनस्त्रीप्रदाता च बहुलाश्वस्वरूपदः ॥ 231॥
श्रुतदेवेष्टदाता च सर्वश्रुतिनिरूपितः ।
महादेवाद्यतिश्रेष्ठो भक्तिलक्षणनिर्णयः ॥ 232॥
वृकग्रस्तशिवत्राता नानावाक्यविशारदः ।
नरगर्वविनाशार्थहृतब्राह्मणबालकः ॥ 233॥
लोकालोकपरस्थानस्थितबालकदायकः ।
द्वारकास्थमहाभोगनानास्त्रीरतिवर्धनः ॥ 234॥
मनस्तिरोधानकृतव्यग्रस्त्रीचित्तभावितः ।
मुक्तिलीला
मुक्तिलीलाविहरणो मौशलव्याजसंहृतिः ॥ 235॥
श्रीभागवतधर्मादिबोधको भक्तिनीतिकृत् ।
उद्धवज्ञानदाता च पञ्चविंशतिधा गुरुः ॥ 236॥
आचारभक्तिमुक्त्यादिवक्ता शब्दोद्भवस्थितिः ।
हंसो धर्मप्रवक्ता च सनकाद्युपदेशकृत् ॥ 237॥
भक्तिसाधनवक्ता च योगसिद्धिप्रदायकः ।
नानाविभूतिवक्ता च शुद्धधर्मावबोधकः ॥ 238॥
मार्गत्रयविभेदात्मा नानाशङ्कानिवारकः ।
भिक्षुगीताप्रवक्ता च शुद्धसाङ्ख्यप्रवर्तकः ॥ 239॥
मनोगुणविशेषात्मा ज्ञापकोक्तपुरूरवाः ।
पूजाविधिप्रवक्ता च सर्वसिद्धान्तबोधकः ॥ 240॥
लघुस्वमार्गवक्ता च स्वस्थानगतिबोधकः ।
यादवाङ्गोपसंहर्ता सर्वाश्चर्यगतिक्रियः ॥ 241॥
आश्रयलीला
कालधर्मविभेदार्थवर्णनाशनतत्परः ।
बुद्धो गुप्तार्थवक्ता च नानाशास्त्रविधायकः ॥ 242॥
नष्टधर्ममनुष्यादिलक्षणज्ञापनोत्सुकः ।
आश्रयैकगतिज्ञाता कल्किः कलिमलापहः ॥ 243॥
शास्त्रवैराग्यसम्बोधो नानाप्रलयबोधकः ।
विशेषतः शुकव्याजपरीक्षिज्ज्ञानबोधकः ॥ 244॥
शुकेष्टगतिरूपात्मा परीक्षिद्देहमोक्षदः ।
शब्दरूपो नादरूपो वेदरूपो विभेदनः ॥ 245॥
व्यासः शाखाप्रवक्ता च पुराणार्थप्रवर्तकः ।
मार्कण्डेयप्रसन्नात्मा वटपत्रपुटेशयः ॥ 246॥
मायाव्याप्तमहामोहदुःखशान्तिप्रवर्तकः ।
महादेवस्वरूपश्च भक्तिदाता कृपानिधिः ॥ 247॥
आदित्यान्तर्गतः कालः द्वादशात्मा सुपूजितः ।
श्रीभागवतरूपश्च सर्वार्थफलदायकः ॥ 248॥
इतीदं कीर्तनीयस्य हरेर्नामसहस्रकम् ।
पञ्चसप्ततिविस्तीर्णं पुराणान्तरभाषितम् ॥ 249॥
य एतत्प्रातरुत्थाय श्रद्धावान् सुसमाहितः ।
जपेदर्थाहितमतिः स गोविन्दपदं लभेत् ॥ 250॥
सर्वधर्मविनिर्मुक्तः सर्वसाधनवर्जितः ।
एतद्धारणमात्रेण कृष्णस्य पदवीं व्रजेत् ॥ 251॥
हर्यावेशितचित्तेन श्रीभागवतसागरात् ।
समुद्धृतानि नामानि चिन्तामणिनिभानि हि ॥ 252॥
कण्ठस्थितान्यर्थदीप्त्या बाधन्तेऽज्ञानजं तमः ।
भक्तिं श्रीकृष्णदेवस्य साधयन्ति विनिश्चितम् ॥ 253॥
किम्बहूक्तेन भगवान् नामभिः स्तुतषड्गुणः ।
आत्मभावं नयत्याशु भक्तिं च कुरुते दृढाम् ॥ 254॥
यः कृष्णभक्तिमिह वाञ्छति साधनौघैर्-
नामानि भासुरयशांसि जपेत्स नित्यम् ।
तं वै हरिः स्वपुरुषं कुरुतेऽतिशीघ्रम्-
आत्मार्पणं समधिगच्छति भावतुष्टः ॥ 255॥
श्रीकृष्ण कृष्णसख वृष्णिवृषावनिध्रुग्-
राजन्यवंशदहनानपवर्गवीर्य ।
गोविन्द गोपवनिताव्रजभृत्यगीत
तीर्थश्रवः श्रवणमङ्गल पाहि भृत्यान् ॥ 256॥
॥ इति श्रीभागवतसारसमुच्चये वैश्वानरोक्तं
श्रीवल्लभाचार्यविरचितं
श्रीपुरुषोत्तमसहस्रनामस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
viniyogaḥ
purāṇapuruṣo viṣṇuḥ puruṣottama ucyate |
nāmnāṃ sahasraṃ vakṣyāmi tasya bhāgavatoddhṛtam || 1||
yasya prasādādvāgīśāḥ prajeśā vibhavonnatāḥ |
kṣudrā api bhavantyāśu śrīkṛṣṇaṃ taṃ nato'smyaham || 2||
anantā eva kṛṣṇasya līlā nāmapravartikāḥ |
uktā bhāgavate gūhāḥ prakaṭā api kutracit || 3||
atastāni pravakṣyāmi nāmāni muravairiṇaḥ |
sahasraṃ yaistu paṭhitaiḥ paṭhitaṃ syācchukāmṛtam || 4||
kṛṣṇanāmasahasrasya ṛṣiragnirnirūpitaḥ |
gāyatrī ca tathā chando devatā puruṣottamaḥ || 5||
viniyogaḥ samasteṣu puruṣārtheṣu vai mataḥ |
bījaṃ bhaktapriyaḥ śaktiḥ satyavāgucyate hariḥ || 6||
bhaktoddharaṇayatnastu mantro'tra paramo mataḥ |
avatāritabhaktāṃśaḥ kīlakaṃ parikīrtitam || 7||
astraṃ sarvasamarthaśca govindaḥ kavacaṃ matam |
puruṣo dhyānamatroktaḥ siddhiḥ śaraṇasaṃsmṛtiḥ || 8||
adhikāralīlā
śrīkṛṣṇaḥ saccidānando nityalīlāvinodakṛt |
sarvāgamavinodī ca lakṣmīśaḥ puruṣottamaḥ || 9||
ādikālaḥ sarvakālaḥ kālātmā māyayāvṛtaḥ |
bhaktoddhāraprayatnātmā jagatkartā jaganmayaḥ || 10||
nāmalīlāparo viṣṇurvyāsātmā śukamokṣadaḥ |
vyāpivaikuṇṭhadātā ca śrīmadbhāgavatāgamaḥ || 11||
śukavāgamṛtābdhīnduḥ śaunakādyakhileṣṭadaḥ |
bhaktipravartakastrātā vyāsacintāvināśakaḥ || 12||
sarvasiddhāntavāgātmā nāradādyakhileṣṭadaḥ |
antarātmā dhyānagamyo bhaktiratnapradāyakaḥ || 13||
muktopasṛpyaḥ pūrṇātmā muktānāṃ rativardhanaḥ |
bhaktakāryaikanirato drauṇyastravinivārakaḥ || 14||
bhaktasmayapraṇetā ca bhaktavākparipālakaḥ |
brahmaṇyadevo dharmātmā bhaktānāṃ ca parīkṣakaḥ || 15||
āsannahitakartā ca māyāhitakaraḥ prabhuḥ |
uttarāprāṇadātā ca brahmāstravinivārakaḥ || 16||
sarvataḥ pāṇavapatiḥ parīkṣicchuddhikāraṇam |
gūhātmā sarvavedeṣu bhaktaikahṛdayaṅgamaḥ || 17||
kuntīstutyaḥ prasannātmā paramādbhutakāryakṛt |
bhīṣmamuktipradaḥ svāmī bhaktamohanivārakaḥ || 18||
sarvāvasthāsu saṃsevyaḥ samaḥ sukhahitapradaḥ |
kṛtakṛtyaḥ sarvasākṣī bhaktastrīrativardhanaḥ || 19||
sarvasaubhāgyanilayaḥ paramāścaryarūpadhṛk |
ananyapuruṣasvāmī dvārakābhāgyabhājanam || 20||
bījasaṃskārakartā ca parīkṣijjānapoṣakaḥ |
sarvatrapūrṇaguṇakaḥ sarvabhūṣaṇabhūṣitaḥ || 21||
sarvalakṣaṇadātā ca dhṛtarāṣṭravimuktidaḥ |
sanmārgarakṣako nityaṃ viduraprītipūrakaḥ || 22||
līlāvyāmohakartā ca kāladharmapravartakaḥ |
pāṇavānāṃ mokṣadātā parīkṣidbhāgyavardhanaḥ || 23||
kalinigrahakartā ca dharmādīnāṃ ca poṣakaḥ |
satsaṅgajānahetuśca śrībhāgavatakāraṇam || 24||
prākṛtādṛṣṭamārgaśca|||||||||||| continued
jñāna-sādhana-līlā
|||||||||||||||||||||||| śrotavyaḥ sakalāgamaiḥ |
kīrtitavyaḥ śuddhabhāvaiḥ smartavyaścātmavittamaiḥ || 25||
anekamārgakartā ca nānāvidhagatipradaḥ |
puruṣaḥ sakalādhāraḥ sattvaikanilayātmabhūḥ || 26||
sarvadhyeyo yogagamyo bhaktyā grāhyaḥ surapriyaḥ |
janmādisārthakakṛtirlīlākartā patiḥ satām || 27||
ādikartā tattvakartā sarvakartā viśāradaḥ |
nānāvatārakartā ca brahmāvirbhāvakāraṇam || 28||
daśalīlāvinodī ca nānāsṛṣṭipravartakaḥ |
anekakalpakartā ca sarvadoṣavivarjitaḥ || 29||
sargalīlā
vairāgyahetustīrthātmā sarvatīrthaphalapradaḥ |
tīrthaśuddhaikanilayaḥ svamārgaparipoṣakaḥ || 30||
tīrthakīrtirbhaktagamyo bhaktānuśayakāryakṛt |
bhaktatulyaḥ sarvatulyaḥ svecchāsarvapravartakaḥ || 31||
guṇātīto'navadyātmā sargalīlāpravartakaḥ |
sākṣātsarvajagatkartā mahadādipravartakaḥ || 32||
māyāpravartakaḥ sākṣī māyārativivardhanaḥ |
ākāśātmā caturmūrtiścaturdhā bhūtabhāvanaḥ || 33||
rajaḥpravartako brahmā marīcyādipitāmahaḥ |
vedakartā yajñakartā sarvakartā'mitātmakaḥ || 34||
anekasṛṣṭikartā ca daśadhāsṛṣṭikārakaḥ |
yajñāṅgo yajñavārāho bhūdharo bhūmipālakaḥ || 35||
seturvidharaṇo jaitro hiraṇyākṣāntakaḥ suraḥ |
ditikaśyapakāmaikahetusṛṣṭipravartakaḥ || 36||
devābhayapradātā ca vaikuṇṭhādhipatirmahān |
sarvagarvaprahārī ca sanakādyakhilārthadaḥ || 37||
sarvāśvāsanakartā ca bhaktatulyāhavapradaḥ |
kālalakṣaṇahetuśca sarvārthajñāpakaḥ paraḥ || 38||
bhaktonnatikaraḥ sarvaprakārasukhadāyakaḥ |
nānāyuddhapraharaṇo brahmaśāpavimocakaḥ || 39||
puṣṭisargapraṇetā ca guṇasṛṣṭipravartakaḥ |
kardameṣṭapradātā ca devahūtyakhilārthadaḥ || 40||
śuklanārāyaṇaḥ satyakāladharmapravartakaḥ |
jñānāvatāraḥ śāntātmā kapilaḥ kālanāśakaḥ || 41||
triguṇādhipatiḥ sāṅkhyaśāstrakartā viśāradaḥ |
sargadūṣaṇahārī ca puṣṭimokṣapravartakaḥ || 42||
laukikānandadātā ca brahmānandapravartakaḥ |
bhaktisiddhāntavaktā ca saguṇajñānadīpakaḥ || 43||
ātmapradaḥ pūrṇakāmo yogātmā yogabhāvitaḥ |
jīvanmuktipradaḥ śrīmānanyabhaktipravartakaḥ || 44||
kālasāmarthyadātā ca kāladoṣanivārakaḥ |
garbhottamajñānadātā karmamārganiyāmakaḥ || 45||
sarvamārganirākartā bhaktimārgaikapoṣakaḥ |
siddhihetuḥ sarvahetuḥ sarvāścaryaikakāraṇam || 46||
cetanācetanapatiḥ samudraparipūjitaḥ |
sāṅkhyācāryastutaḥ siddhapūjitaḥ sarvapūjitaḥ || 47||
visargalīlā
visargakartā sarveśaḥ koṭisūryasamaprabhaḥ |
anantaguṇagambhīro mahāpuruṣapūjitaḥ || 48||
anantasukhadātā ca brahmakoṭiprajāpatiḥ |
sudhākoṭisvāsthyahetuḥ kāmadhukkoṭikāmadaḥ || 49||
samudrakoṭigambhīrastīrthakoṭisamāhvayaḥ |
sumerukoṭiniṣkampaḥ koṭibrahmāṇḍavigrahaḥ || 50||
koṭyaśvamedhapāpaghno vāyukoṭimahābalaḥ |
koṭīndujagadānandī śivakoṭiprasādakṛt || 51||
sarvasadguṇamāhātmyaḥ sarvasadguṇabhājanam |
manvādiprerako dharmo yajñanārāyaṇaḥ paraḥ || 52||
ākūtisūnurdevendro rucijanmā'bhayapradaḥ |
dakṣiṇāpatirojasvī kriyāśaktiḥ parāyaṇaḥ || 53||
dattātreyo yogapatiryogamārgapravartakaḥ |
anasūyāgarbharatnamṛṣivaṃśavivardhanaḥ || 54||
guṇatrayavibhāgajñaścaturvargaviśāradaḥ |
nārāyaṇo dharmasūnurmūrtipuṇyayaśaskaraḥ || 55||
sahasrakavacacchedī tapaḥsāro narapriyaḥ |
viśvānandapradaḥ karmasākṣī bhāratapūjitaḥ || 56||
anantādbhutamāhātmyo badarīsthānabhūṣaṇam |
jitakāmo jitakrodho jitasaṅgo jitendriyaḥ || 57||
urvaśīprabhavaḥ svargasukhadāyī sthitipradaḥ |
amānī mānado goptā bhagavacchāstrabodhakaḥ || 58||
brahmādivandyo haṃsaśrīrmāyāvaibhavakāraṇam |
vividhānantasargātmā viśvapūraṇatatparaḥ || 59||
yajñajīvanahetuśca yajñasvāmīṣṭabodhakaḥ |
nānāsiddhāntagamyaśca saptatantuśca ṣaḍguṇaḥ || 60||
pratisargajagatkartā nānālīlāviśāradaḥ |
dhruvapriyo dhruvasvāmī cintitādhikadāyakaḥ || 61||
durlabhānantaphalado dayānidhiramitrahā |
aṅgasvāmī kṛpāsāro vainyo bhūminiyāmakaḥ || 62||
bhūmidogdhā prajāprāṇapālanaikaparāyaṇaḥ |
yaśodātā jñānadātā sarvadharmapradarśakaḥ || 63||
purañjano jaganmitraṃ visargāntapradarśakaḥ |
pracetasāṃ patiścitrabhaktiheturjanārdanaḥ || 64||
smṛtihetubrahmabhāvasāyujyādipradaḥ śubhaḥ |
vijayī |||||||||||||||||||| continued
sthānalīlā
|||| sthitilīlābdhiracyuto vijayapradaḥ || 65||
svasāmarthyaprado bhaktakīrtiheturadhokṣajaḥ |
priyavratapriyasvāmī svecchāvādaviśāradaḥ || 66||
saṅgyagamyaḥ svaprakāśaḥ sarvasaṅgavivarjitaḥ |
icchāyāṃ ca samaryādastyāgamātropalambhanaḥ || 67||
acintyakāryakartā ca tarkāgocarakāryakṛt |
śaṛṅgārarasamaryādā āgnīdhrarasabhājanam || 68||
nābhīṣṭapūrakaḥ karmamaryādādarśanotsukaḥ |
sarvarūpo'dbhutatamo maryādāpuruṣottamaḥ || 69||
sarvarūpeṣu satyātmā kālasākṣī śaśiprabhaḥ |
merudevīvrataphalamṛṣabho bhagalakṣaṇaḥ || 70||
jagatsantarpako megharūpī devendradarpahā |
jayantīpatiratyantapramāṇāśeṣalaukikaḥ || 71||
śatadhānyastabhūtātmā śatānando guṇaprasūḥ |
vaiṣṇavotpādanaparaḥ sarvadharmopadeśakaḥ || 72||
parahaṃsakriyāgoptā yogacaryāpradarśakaḥ |
caturthāśramanirṇetā sadānandaśarīravān || 73||
pradarśitānyadharmaśca bharatasvāmyapārakṛt |
yathāvatkarmakartā ca saṅgāniṣṭapradarśakaḥ || 74||
āvaśyakapunarjanmakarmamārgapradarśakaḥ |
yajñarūpamṛgaḥ śāntaḥ sahiṣṇuḥ satparākramaḥ || 75||
rahūgaṇagatijñaśca rahūgaṇavimocakaḥ |
bhavāṭavītattvavaktā bahirmukhahite rataḥ || 76||
gayasvāmī sthānavaṃśakartā sthānavibhedakṛt |
puruṣāvayavo bhūmiviśeṣavinirūpakaḥ || 77||
jambūdvīpapatirmerunābhipadmaruhāśrayaḥ |
nānāvibhūtilīlāḍhyo gaṅgotpattinidānakṛt || 78||
gaṅgāmāhātmyahetuśca gaṅgārūpo'tigūḍhakṛt |
vaikuṇṭhadehahetvambujanmakṛt sarvapāvanaḥ || 79||
śivasvāmī śivopāsyo gūḍhaḥ saṅkarṣaṇātmakaḥ |
sthānarakṣārthamatsyādirūpaḥ sarvaikapūjitaḥ || 80||
upāsyanānārūpātmā jyotīrūpo gatipradaḥ |
sūryanārāyaṇo vedakāntirujjvalaveṣadhṛk || 81||
haṃso'ntarikṣagamanaḥ sarvaprasavakāraṇam |
ānandakartā vasudo budho vākpatirujjvalaḥ || 82||
kālātmā kālakālaśca kālacchedakṛduttamaḥ |
śiśumāraḥ sarvamūrtirādhidaivikarūpadhṛk || 83||
anantasukhabhogāḍhyo vivaraiśvaryabhājanam |
saṅkarṣaṇo daityapatiḥ sarvādhāro bṛhadvapuḥ || 84||
anantanarakacchedī smṛtimātrārtināśanaḥ |
sarvānugrahakartā ca |||||||||||||||||||| continued
poṣaṇa-puṣṭi-līlā
|||||||||||||||| maryādābhinnaśāstrakṛt || 85 ||
kālāntakabhayacchedī nāmasāmarthyarūpadhṛk |
uddhārānarhagoptrātmā nāmādiprerakottamaḥ || 86||
ajāmilamahāduṣṭamocako'ghavimocakaḥ |
dharmavaktā'kliṣṭavaktā viṣṇudharmasvarūpadhṛk || 87||
sanmārgaprerako dhartā tyāgaheturadhokṣajaḥ |
vaikuṇṭhapuranetā ca dāsasaṃvṛddhikārakaḥ || 88||
dakṣaprasādakṛddhaṃsaguhyastutivibhāvanaḥ |
svābhiprāyapravaktā ca muktajīvaprasūtikṛt || 89||
nāradapreraṇātmā ca haryaśvabrahmabhāvanaḥ |
śabalāśvahito gūḍhavākyārthajñāpanakṣamaḥ || 90||
gūḍhārthajñāpanaḥ sarvamokṣānandapratiṣṭhitaḥ |
puṣṭiprarohahetuśca dāsaikajñātahṛdgataḥ || 91||
śāntikartā suhitakṛt strīprasūḥ sarvakāmadhuk |
puṣṭivaṃśapraṇetā ca viśvarūpeṣṭadevatā || 92||
kavacātmā pālanātmā varmopacitikāraṇam |
viśvarūpaśiraśchedī tvāṣṭrayajñavināśakaḥ || 93||
vṛtrasvāmī vṛtragamyo vṛtravrataparāyaṇaḥ |
vṛtrakīrtirvṛtramokṣo maghavatprāṇarakṣakaḥ || 94||
aśvamedhahavirbhoktā devendrāmīvanāśakaḥ |
saṃsāramocakaścitraketubodhanatatparaḥ || 95||
mantrasiddhiḥ siddhihetuḥ susiddhiphaladāyakaḥ |
mahādevatiraskartā bhaktyai pūrvārthanāśakaḥ || 96||
devabrāhmaṇavidveṣavaimukhyajñāpakaḥ śivaḥ |
ādityo daityarājaśca mahatpatiracintyakṛt || 97||
marutāṃ bhedakastrātā vratātmā pumprasūtikṛt |
ūtilīlā
karmātmā vāsanātmā ca ūtilīlāparāyaṇaḥ || 98||
samadaityasuraḥ svātmā vaiṣamyajñānasaṃśrayaḥ |
dehādyupādhirahitaḥ sarvajñaḥ sarvahetuvid || 99||
brahmavāksthāpanaparaḥ svajanmāvadhikāryakṛt |
sadasadvāsanāhetustrisatyo bhaktamocakaḥ || 100||
hiraṇyakaśipudveṣī praviṣṭātmā'tibhīṣaṇaḥ |
śāntijñānādihetuśca prahlādotpattikāraṇam || 101||
daityasiddhāntasadvaktā tapaḥsāra udāradhīḥ |
daityahetuprakaṭano bhakticihnaprakāśakaḥ || 102||
saddveṣahetuḥ saddveṣavāsanātmā nirantaraḥ |
naiṣṭhuryasīmā prahlādavatsalaḥ saṅgadoṣahā || 103||
mahānubhāvaḥ sākāraḥ sarvākāraḥ pramāṇabhūḥ |
stambhaprasūtirnṛharirnṛsiṃho bhīmavikramaḥ || 104||
vikaṭāsyo lalajjihvo nakhaśastro javotkaṭaḥ |
hiraṇyakaśipucchedī krūradaityanivārakaḥ || 105||
siṃhāsanasthaḥ krodhātmā lakṣmībhayavivardhanaḥ |
brahmādyatyantabhayabhūrapūrvācintyarūpadhṛk || 106||
bhaktaikaśāntahṛdayo bhaktastutyaḥ stutipriyaḥ |
bhaktāṅgalehanoddhūtakrodhapuṅjaḥ praśāntadhīḥ || 107||
smṛtimātrabhayatrātā brahmabuddhipradāyakaḥ |
gorūpadhāryamṛtapāḥ śivakīrtivivardhanaḥ || 108||
dharmātmā sarvakarmātmā viśeṣātmā''śramaprabhuḥ |
saṃsāramagnasvoddhartā sanmārgākhilatattvavāk || 109||
ācārātmā sadācāraḥ |||||||||||||||||| continued
manvantaralīlā
||||||||||||||||||||manvantaravibhāvanaḥ |
smṛtyā'śeṣāśubhaharo gajendrasmṛtikāraṇam || 110||
jātismaraṇahetvaikapūjābhaktisvarūpadaḥ |
yajño bhayānmanutrātā vibhurbrahmavratāśrayaḥ || 111||
satyaseno duṣṭaghātī harirgajavimocakaḥ |
vaikuṇṭho lokakartā ca ajito'mṛtakāraṇam || 112||
urukramo bhūmihartā sārvabhaumo balipriyaḥ |
vibhuḥ sarvahitaikātmā viṣvaksenaḥ śivapriyaḥ || 113||
dharmaseturlokadhṛtiḥ sudhāmāntarapālakaḥ |
upahartā yogapatirbṛhadbhānuḥ kriyāpatiḥ || 114||
caturdaśapramāṇātmā dharmo manvādibodhakaḥ |
lakṣmībhogaikanilayo devamantrapradāyakaḥ || 115||
daityavyāmohakaḥ sākṣādgaruḍaskandhasaṃśrayaḥ |
līlāmandaradhārī ca daityavāsukipūjitaḥ || 116||
samudronmathanāyatto'vighnakartā svavākyakṛt |
ādikūrmaḥ pavitrātmā mandarāgharṣaṇotsukaḥ || 117||
śvāsaijadabdhivārvīciḥ kalpāntāvadhikāryakṛt |
caturdaśamahāratno lakṣmīsaubhāgyavardhanaḥ || 118||
dhanvantariḥ sudhāhasto yajñabhoktā''rtināśanaḥ |
āyurvedapraṇetā ca devadaityākhilārcitaḥ || 119||
buddhivyāmohako devakāryasādhanatatparaḥ |
strīrūpo māyayā vaktā daityāntaḥkaraṇapriyaḥ || 120||
pāyitāmṛtadevāṃśo yuddhahetusmṛtipradaḥ |
sumālimālivadhakṛnmālyavatprāṇahārakaḥ || 121||
kālanemiśiraśchedī daityayajñavināśakaḥ |
indrasāmarthyadātā ca daityaśeṣasthitipriyaḥ || 122||
śivavyāmohako māyī bhṛgumantrasvaśaktidaḥ |
balijīvanakartā ca svargaheturvratārcitaḥ || 123||
adityānandakartā ca kaśyapāditisambhavaḥ |
upendra indrāvarajo vāmanabrahmarūpadhṛk || 124||
brahmādisevitavapuryajñapāvanatatparaḥ |
yācñopadeśakartā ca jñāpitāśeṣasaṃsthitiḥ || 125||
satyārthaprerakaḥ sarvahartā garvavināśakaḥ |
trivikramastrilokātmā viśvamūrtiḥ pṛthuśravāḥ || 126||
pāśabaddhabaliḥ sarvadaityapakṣopamardakaḥ |
sutalasthāpitabaliḥ svargādhikasukhapradaḥ || 127||
karmasampūrtikartā ca svargasaṃsthāpitāmaraḥ |
jñātatrividhadharmātmā mahāmīno'bdhisaṃśrayaḥ || 128||
satyavratapriyo goptā matsyamūrtidhṛtaśrutiḥ |
śaṛṅgabaddhadhṛtakṣoṇiḥ sarvārthajñāpako guruḥ || 129||
īśānukathālīlā
īśasevakalīlātmā sūryavaṃśapravartakaḥ |
somavaṃśodbhavakaro manuputragatipradaḥ || 130||
ambarīṣapriyaḥ sādhurdurvāsogarvanāśakaḥ |
brahmaśāpopasaṃhartā bhaktakīrtivivardhanaḥ || 131||
ikṣvākuvaṃśajanakaḥ sagarādyakhilārthadaḥ |
bhagīrathamahāyatno gaṅgādhautāṅghripaṅkajaḥ || 132||
brahmasvāmī śivasvāmī sagarātmajamuktidaḥ |
khaṭvāṅgamokṣahetuśca raghuvaṃśavivardhanaḥ || 133||
raghunātho rāmacandro rāmabhadro raghupriyaḥ |
anantakīrtiḥ puṇyātmā puṇyaślokaikabhāskaraḥ || 134||
kośalendraḥ pramāṇātmā sevyo daśarathātmajaḥ |
lakṣmaṇo bharataścaiva śatrughno vyūhavigrahaḥ || 135||
viśvāmitrapriyo dāntastāḍakāvadhamokṣadaḥ |
vāyavyāstrābdhinikṣiptamārīcaśca subāhuhā || 136||
vṛṣadhvajadhanurbhaṅgaprāptasītāmahotsavaḥ |
sītāpatirbhṛgupatigarvaparvatanāśakaḥ || 137||
ayodhyāsthamahābhogayuktalakṣmīvinodavān |
kaikeyīvākyakartā ca pitṛvākparipālakaḥ || 138||
vairāgyabodhako'nanyasāttvikasthānabodhakaḥ |
ahalyāduḥkhahārī ca guhasvāmī salakṣmaṇaḥ || 139||
citrakūṭapriyasthāno daṇḍakāraṇyapāvanaḥ |
śarabhaṅgasutīkṣṇādipūjito'gastyabhāgyabhūḥ || 140||
ṛṣisamprārthitakṛtirvirādhavadhapaṇḍitaḥ |
chinnaśūrpaṇakhānāsaḥ kharadūṣaṇaghātakaḥ || 141||
ekabāṇahatānekasahasrabalarākṣasaḥ |
mārīcaghātī niyatasītāsambandhaśobhitaḥ || 142||
sītāviyoganāṭyaśca jaṭāyurvadhamokṣadaḥ |
śabarīpūjito bhaktahanumatpramukhāvṛtaḥ || 143||
dundubhyasthipraharaṇaḥ saptatālavibhedanaḥ |
sugrīvarājyado vālighātī sāgaraśoṣaṇaḥ || 144||
setubandhanakartā ca vibhīṣaṇahitapradaḥ |
rāvaṇādiśiraśchedī rākṣasāghaughanāśakaḥ || 145||
sītā'bhayapradātā ca puṣpakāgamanotsukaḥ |
ayodhyāpatiratyantasarvalokasukhapradaḥ || 146||
mathurāpuranirmātā sukṛtajñasvarūpadaḥ |
janakajñānagamyaśca ailāntaprakaṭaśrutiḥ || 147||
haihayāntakaro rāmo duṣṭakṣatravināśakaḥ |
somavaṃśahitaikātmā yaduvaṃśavivardhanaḥ || 148||
nirodhalīlā
parabrahmāvataraṇaḥ keśavaḥ kleśanāśanaḥ |
bhūmibhārāvataraṇo bhaktārthākhilamānasaḥ || 149||
sarvabhaktanirodhātmā līlānantanirodhakṛt |
bhūmiṣṭhaparamānando devakīśuddhikāraṇam || 150||
vasudevajñānaniṣṭhasamajīvanivārakaḥ |
sarvavairāgyakaraṇasvalīlādhāraśodhakaḥ || 151||
māyājñāpanakartā ca śeṣasambhārasambhṛtiḥ |
bhaktakleśaparijñātā tannivāraṇatatparaḥ || 152||
āviṣṭavasudevāṃśo devakīgarbhabhūṣaṇam |
pūrṇatejomayaḥ pūrṇaḥ kaṃsādhṛṣyapratāpavān || 153||
vivekajñānadātā ca brahmādyakhilasaṃstutaḥ |
satyo jagatkalpatarurnānārūpavimohanaḥ || 154||
bhaktimārgapratiṣṭhātā vidvanmohapravartakaḥ |
mūlakālaguṇadraṣṭā nayanānandabhājanam || 155||
vasudevasukhābdhiśca devakīnayanāmṛtam |
pitṛmātṛstutaḥ pūrvasarvavṛttāntabodhakaḥ || 156||
gokulāgatilīlāptavasudevakarasthitiḥ |
sarveśatvaprakaṭano māyāvyatyayakārakaḥ || 157||
jñānamohitaduṣṭeśaḥ prapañcāsmṛtikāraṇam |
yaśodānandano nandabhāgyabhūgokulotsavaḥ || 158||
nandapriyo nandasūnuryaśodāyāḥ stanandhayaḥ |
pūtanāsupayaḥpātā mugdhabhāvātisundaraḥ || 159||
sundarīhṛdayānando gopīmantrābhimantritaḥ |
gopālāścaryarasakṛt śakaṭāsurakhaṇḍanaḥ || 160||
nandavrajajanānandī nandabhāgyamahodayaḥ |
tṛṇāvartavadhotsāho yaśodājñānavigrahaḥ || 161||
balabhadrapriyaḥ kṛṣṇaḥ saṅkarṣaṇasahāyavān |
rāmānujo vāsudevo goṣṭhāṅgaṇagatipriyaḥ || 162||
kiṅkiṇīravabhāvajño vatsapucchāvalambanaḥ |
navanītapriyo gopīmohasaṃsāranāśakaḥ || 163||
gopabālakabhāvajñaścauryavidyāviśāradaḥ |
mṛtsnābhakṣaṇalīlāsyamāhātmyajñānadāyakaḥ || 164||
dharādroṇaprītikartā dadhibhāṇḍavibhedanaḥ |
dāmodaro bhaktavaśyo yamalārjunabhañjanaḥ || 165||
bṛhadvanamahāścaryo vṛndāvanagatipriyaḥ |
vatsaghātī bālakelirbakāsuraniṣūdanaḥ || 166||
araṇyabhoktā'pyathavā bālalīlāparāyaṇaḥ |
protsāhajanakaścaivamaghāsuraniṣūdanaḥ || 167||
vyālamokṣapradaḥ puṣṭo brahmamohapravardhanaḥ |
anantamūrtiḥ sarvātmā jaṅgamasthāvarākṛtiḥ || 168||
brahmamohanakartā ca stutya ātmā sadāpriyaḥ |
paugaṇḍalīlābhiratirgocāraṇaparāyaṇaḥ || 169||
vṛndāvanalatāgulmavṛkṣarūpanirūpakaḥ |
nādabrahmaprakaṭano vayaḥpratikṛtisvanaḥ || 170||
barhinṛtyānukaraṇo gopālānukṛtisvanaḥ |
sadācārapratiṣṭhātā balaśramanirākṛtiḥ || 171||
tarumūlakṛtāśeṣatalpaśāyī sakhistutaḥ |
gopālasevitapadaḥ śrīlālitapadāmbujaḥ || 172||
gopasamprārthitaphaladānanāśitadhenukaḥ |
kālīyaphaṇimāṇikyarañjitaśrīpadāmbujaḥ || 173||
dṛṣṭisaṅjīvitāśeṣagopagogopikāpriyaḥ |
līlāsampītadāvāgniḥ pralambavadhapaṇḍitaḥ || 174||
dāvāgnyāvṛtagopāladṛṣṭyācchādanavahnipaḥ |
varṣāśaradvibhūtiśrīrgopīkāmaprabodhakaḥ || 175||
gopīratnastutāśeṣaveṇuvādyaviśāradaḥ |
kātyāyanīvratavyājasarvabhāvāśritāṅganaḥ || 176||
satsaṅgatistutivyājastutavṛndāvanāṅghripaḥ |
gopakṣucchāntisaṃvyājaviprabhāryāprasādakṛt || 177||
hetuprāptendrayāgasvakāryagosavabodhakaḥ |
śailarūpakṛtāśeṣarasabhogasukhāvahaḥ || 178||
līlāgovardhanoddhārapālitasvavrajapriyaḥ |
gopasvacchandalīlārthagargavākyārthabodhakaḥ || 179||
indradhenustutiprāptagovindendrābhidhānavān |
vratādidharmasaṃsaktanandakleśavināśakaḥ || 180||
nandādigopamātreṣṭavaikuṇṭhagatidāyakaḥ |
veṇuvādasmarakṣobhamattagopīvimuktidaḥ || 181||
sarvabhāvaprāptagopīsukhasaṃvardhanakṣamaḥ |
gopīgarvapraṇāśārthatirodhānasukhapradaḥ || 182||
kṛṣṇabhāvavyāptaviśvagopībhāvitaveṣadhṛk |
rādhāviśeṣasambhogaprāptadoṣanivārakaḥ || 183||
paramaprītisaṅgītasarvādbhutamahāguṇaḥ |
mānāpanodanākrandagopīdṛṣṭimahotsavaḥ || 184||
gopikāvyāptasarvāṅgaḥ strīsambhāṣāviśāradaḥ |
rāsotsavamahāsaukhyagopīsambhogasāgaraḥ || 185||
jalasthalarativyāptagopīdṛṣṭyabhipūjitaḥ |
śāstrānapekṣakāmaikamuktidvāravivardhanaḥ || 186||
sudarśanamahāsarpagrastanandavimocakaḥ |
gītamohitagopīdhṛkṣaṅkhacūḍavināśakaḥ || 187||
guṇasaṅgītasantuṣṭirgopīsaṃsāravismṛtiḥ |
ariṣṭamathano daityabuddhivyāmohakārakaḥ || 188||
keśighātī nāradeṣṭo vyomāsuravināśakaḥ |
akrūrabhaktisaṃrāddhapādareṇumahānidhiḥ || 189||
rathāvarohaśuddhātmā gopīmānasahārakaḥ |
hradasandarśitāśeṣavaikuṇṭhākrūrasaṃstutaḥ || 190||
mathurāgamanotsāho mathurābhāgyabhājanam |
mathurānagarīśobhādarśanotsukamānasaḥ || 191||
duṣṭarañjakaghātī ca vāyakārcitavigrahaḥ |
vastramālāsuśobhāṅgaḥ kubjālepanabhūṣitaḥ || 192||
kubjāsurūpakartā ca kubjārativarapradaḥ |
prasādarūpasantuṣṭaharakodaṇḍakhaṇḍanaḥ || 193||
śakalāhatakaṃsāptadhanūrakṣakasainikaḥ |
jāgratsvapnabhayavyāptamṛtyulakṣaṇabodhakaḥ || 194||
mathurāmalla ojasvī mallayuddhaviśāradaḥ |
sadyaḥ kuvalayāpīḍaghātī cāṇūramardanaḥ || 195||
līlāhatamahāmallaḥ śalatośalaghātakaḥ |
kaṃsāntako jitāmitro vasudevavimocakaḥ || 196||
jñātatattvapitṛjñānamohanāmṛtavāṅmayaḥ |
ugrasenapratiṣṭhātā yādavādhivināśakaḥ || 197||
nandādisāntvanakaro brahmacaryavrate sthitaḥ |
guruśuśrūṣaṇaparo vidyāpāramiteśvaraḥ || 198||
sāndīpanimṛtāpatyadātā kālāntakādijit |
gokulāśvāsanaparo yaśodānandapoṣakaḥ || 199||
gopikāvirahavyājamanogatiratipradaḥ |
samoddhavabhramaravāk gopikāmohanāśakaḥ || 200||
kubjāratiprado'krūrapavitrīkṛtabhūgṛhaḥ |
pṛthāduḥkhapraṇetā ca pāṇḍavānāṃ sukhapradaḥ || 201||
daśamaskandhottarārdhanāmāni nirodhalīlā
jarāsandhasamānītasainyaghātī vicārakaḥ |
yavanavyāptamathurājanadattakuśasthaliḥ || 202||
dvārakādbhutanirmāṇavismāpitasurāsuraḥ |
manuṣyamātrabhogārthabhūmyānītendravaibhavaḥ || 203||
yavanavyāptamathurānirgamānandavigrahaḥ |
mucukundamahābodhayavanaprāṇadarpahā || 204||
mucukundastutāśeṣaguṇakarmamahodayaḥ |
phalapradānasantuṣṭirjanmāntaritamokṣadaḥ || 205||
śivabrāhmaṇavākyāptajayabhītivibhāvanaḥ |
pravarṣaṇaprārthitāgnidānapuṇyamahotsavaḥ || 206||
rukmiṇīramaṇaḥ kāmapitā pradyumnabhāvanaḥ |
syamantakamaṇivyājaprāptajāmbavatīpatiḥ || 207||
satyabhāmāprāṇapatiḥ kālindīrativardhanaḥ |
mitravindāpatiḥ satyāpatirvṛṣaniṣūdanaḥ || 208||
bhadrāvāñchitabhartā ca lakṣmaṇāvaraṇakṣamaḥ |
indrādiprārthitavadhanarakāsurasūdanaḥ || 209||
murāriḥ pīṭhahantā ca tāmrādiprāṇahārakaḥ |
ṣoḍaśastrīsahasreśaḥ chatrakuṇḍaladānakṛt || 210||
pārijātāpaharaṇo devendramadanāśakaḥ |
rukmiṇīsamasarvastrīsādhyabhogaratipradaḥ || 211||
rukmiṇīparihāsoktivāktirodhānakārakaḥ |
putrapautramahābhāgyagṛhadharmapravartakaḥ || 212||
śambarāntakasatputravivāhahatarukmikaḥ |
uṣāpahṛtapautraśrīrbāṇabāhunivārakaḥ || 213||
śītajvarabhayavyāptajvarasaṃstutaṣaḍguṇaḥ |
śaṅkarapratiyoddhā ca dvandvayuddhaviśāradaḥ || 214||
nṛgapāpaprabhettā ca brahmasvaguṇadoṣadṛk |
viṣṇubhaktivirodhaikabrahmasvavinivārakaḥ || 215||
balabhadrāhitaguṇo gokulaprītidāyakaḥ |
gopīsnehaikanilayo gopīprāṇasthitipradaḥ || 216||
vākyātigāmiyamunāhalākarṣaṇavaibhavaḥ |
pauṇḍrakatyājitaspardhaḥ kāśīrājavibhedanaḥ || 217||
kāśīnidāhakaraṇaḥ śivabhasmapradāyakaḥ |
dvividaprāṇaghātī ca kauravākharvagarvanut || 218||
lāṅgalākṛṣṭanagarīsaṃvignākhilanāgaraḥ |
prapannābhayadaḥ sāmbaprāptasanmānabhājanam || 219||
nāradānviṣṭacaraṇo bhaktavikṣepanāśakaḥ |
sadācāraikanilayaḥ sudharmādhyāsitāsanaḥ || 220||
jarāsandhāvaruddhena vijñāpitanijaklamaḥ |
mantryuddhavādivākyoktaprakāraikaparāyaṇaḥ || 221||
rājasūyādimakhakṛt samprārthitasahāyakṛt |
indraprasthaprayāṇārthamahatsambhārasambhṛtiḥ || 222||
jarāsandhavadhavyājamocitāśeṣabhūmipaḥ |
sanmārgabodhako yajñakṣitivāraṇatatparaḥ || 223||
śiśupālahativyājajayaśāpavimocakaḥ |
duryodhanābhimānābdhiśoṣabāṇavṛkodaraḥ|| 224||
mahādevavaraprāptapuraśālvavināśakaḥ |
dantavaktravadhavyājavijayāghaughanāśakaḥ || 225||
vidūrathaprāṇahartā nyastaśastrāstravigrahaḥ |
upadharmaviliptāṅgasūtaghātī varapradaḥ || 226||
balvalaprāṇaharaṇapālitarṣiśrutikriyaḥ |
sarvatīrthāghanāśārthatīrthayātrāviśāradaḥ || 227||
jñānakriyāvibhedeṣṭaphalasādhanatatparaḥ |
sārathyādikriyākartā bhaktavaśyatvabodhakaḥ || 228||
sudāmāraṅkabhāryārthabhūmyānītendravaibhavaḥ |
ravigrahanimittāptakurukṣetraikapāvanaḥ || 229||
nṛpagopīsamastastrīpāvanārthākhilakriyaḥ |
ṛṣimārgapratiṣṭhātā vasudevamakhakriyaḥ || 230||
vasudevajñānadātā devakīputradāyakaḥ |
arjunastrīpradātā ca bahulāśvasvarūpadaḥ || 231||
śrutadeveṣṭadātā ca sarvaśrutinirūpitaḥ |
mahādevādyatiśreṣṭho bhaktilakṣaṇanirṇayaḥ || 232||
vṛkagrastaśivatrātā nānāvākyaviśāradaḥ |
naragarvavināśārthahṛtabrāhmaṇabālakaḥ || 233||
lokālokaparasthānasthitabālakadāyakaḥ |
dvārakāsthamahābhoganānāstrīrativardhanaḥ || 234||
manastirodhānakṛtavyagrastrīcittabhāvitaḥ |
muktilīlā
muktilīlāviharaṇo mauśalavyājasaṃhṛtiḥ || 235||
śrībhāgavatadharmādibodhako bhaktinītikṛt |
uddhavajñānadātā ca pañcaviṃśatidhā guruḥ || 236||
ācārabhaktimuktyādivaktā śabdodbhavasthitiḥ |
haṃso dharmapravaktā ca sanakādyupadeśakṛt || 237||
bhaktisādhanavaktā ca yogasiddhipradāyakaḥ |
nānāvibhūtivaktā ca śuddhadharmāvabodhakaḥ || 238||
mārgatrayavibhedātmā nānāśaṅkānivārakaḥ |
bhikṣugītāpravaktā ca śuddhasāṅkhyapravartakaḥ || 239||
manoguṇaviśeṣātmā jñāpakoktapurūravāḥ |
pūjāvidhipravaktā ca sarvasiddhāntabodhakaḥ || 240||
laghusvamārgavaktā ca svasthānagatibodhakaḥ |
yādavāṅgopasaṃhartā sarvāścaryagatikriyaḥ || 241||
āśrayalīlā
kāladharmavibhedārthavarṇanāśanatatparaḥ |
buddho guptārthavaktā ca nānāśāstravidhāyakaḥ || 242||
naṣṭadharmamanuṣyādilakṣaṇajñāpanotsukaḥ |
āśrayaikagatijñātā kalkiḥ kalimalāpahaḥ || 243||
śāstravairāgyasambodho nānāpralayabodhakaḥ |
viśeṣataḥ śukavyājaparīkṣijjñānabodhakaḥ || 244||
śukeṣṭagatirūpātmā parīkṣiddehamokṣadaḥ |
śabdarūpo nādarūpo vedarūpo vibhedanaḥ || 245||
vyāsaḥ śākhāpravaktā ca purāṇārthapravartakaḥ |
mārkaṇḍeyaprasannātmā vaṭapatrapuṭeśayaḥ || 246||
māyāvyāptamahāmohaduḥkhaśāntipravartakaḥ |
mahādevasvarūpaśca bhaktidātā kṛpānidhiḥ || 247||
ādityāntargataḥ kālaḥ dvādaśātmā supūjitaḥ |
śrībhāgavatarūpaśca sarvārthaphaladāyakaḥ || 248||
itīdaṃ kīrtanīyasya harernāmasahasrakam |
pañcasaptativistīrṇaṃ purāṇāntarabhāṣitam || 249||
ya etatprātarutthāya śraddhāvān susamāhitaḥ |
japedarthāhitamatiḥ sa govindapadaṃ labhet || 250||
sarvadharmavinirmuktaḥ sarvasādhanavarjitaḥ |
etaddhāraṇamātreṇa kṛṣṇasya padavīṃ vrajet || 251||
haryāveśitacittena śrībhāgavatasāgarāt |
samuddhṛtāni nāmāni cintāmaṇinibhāni hi || 252||
kaṇṭhasthitānyarthadīptyā bādhante'jñānajaṃ tamaḥ |
bhaktiṃ śrīkṛṣṇadevasya sādhayanti viniścitam || 253||
kimbahūktena bhagavān nāmabhiḥ stutaṣaḍguṇaḥ |
ātmabhāvaṃ nayatyāśu bhaktiṃ ca kurute dṛḍhām || 254||
yaḥ kṛṣṇabhaktimiha vāñchati sādhanaughair-
nāmāni bhāsurayaśāṃsi japetsa nityam |
taṃ vai hariḥ svapuruṣaṃ kurute'tiśīghram-
ātmārpaṇaṃ samadhigacchati bhāvatuṣṭaḥ || 255||
śrīkṛṣṇa kṛṣṇasakha vṛṣṇivṛṣāvanidhrug-
rājanyavaṃśadahanānapavargavīrya |
govinda gopavanitāvrajabhṛtyagīta
tīrthaśravaḥ śravaṇamaṅgala pāhi bhṛtyān || 256||
|| iti śrībhāgavatasārasamuccaye vaiśvānaroktaṃ
śrīvallabhācāryaviracitaṃ
śrīpuruṣottamasahasranāmastotraṃ sampūrṇam ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.