Summary — Sinhala
AI-generated · not yet verified
The Sinhala meaning of each verse is shown below the verse.
Summary — Odia
AI-generated · not yet verified
The Odia meaning of each verse is shown below the verse.
The Sanskrit (simple prose explanation) meaning of each verse is shown below the verse.
शनैराश्वासयामास हनुमान्हरियूथपः ॥ 1 ॥
śanairāśvāsayāmāsa hanumānhariyūthapaḥ || 1 ||
ତା'ପରେ ହରିଯୂଥପ ହନୁମାନ ଆକାଶରୁ ଖସିପଡ଼ିଥିବା ତାରାଙ୍କୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ, ଯେପରି ଆକାଶରୁ ପତିତା ହୋଇଥିବା ତାରାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦିଆଯାଏ । AI
ततः हरियूथपः हनुमान् निपतितां तारां आकाशात् च्युतां तारामिव शनैः आश्वासयामास। AI
එකල්හි හරි යූථපතියෙකු වූ හනුමා අහසින් වැටුණු තාරා තාරකාව මෙන් වැටී සිටි තාරාව සෙමින් සැනසෙව්වේය. AI
अव्यग्रस्तदवाप्नोति सर्वं प्रेत्य शुभाशुभम् ॥ 2 ॥
avyagrastadavāpnoti sarvaṃ pretya śubhāśubham || 2 ||
ଜୀବ ନିଜ କର୍ମର ଗୁଣ ଓ ଦୋଷ ଅନୁସାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ଫଳକୁ ଅବ୍ୟଗ୍ର ଭାବରେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ମରଣ ପରେ ସେ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ସମସ୍ତ ଫଳ ଭୋଗ କରେ । AI
जन्तुः स्वकर्मफलहेतुकं गुणदोषकृतं शुभाशुभं सर्वं प्रेत्य अव्यग्रः तत् अवाप्नोति। AI
සත්වයා තමාගේම කර්මයේ ගුණ දෝෂයෙන් සිදුවන ඵලය කලබලයකින් තොරව ලබයි; මරණින් මතු සියලු යහපත් හා අයහපත් ඵල ඔහු ලබයි. AI
कस्य कोवाऽनुशोच्योऽस्ति देहेऽस्मिन् बुद्बुदोपमे ॥ 3 ॥
kasya kovā'nuśocyo'sti dehe'smin budbudopame || 3 ||
ହେ ଶୋଚନୀୟେ, ତୁମେ କାହା ପାଇଁ ଶୋକ କରୁଛ? ଦୀନ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦୀନା ହୋଇ ଅନୁକମ୍ପା କରୁଛ; ବୁଦ୍ବୁଦ ପରି ଅସ୍ଥାୟୀ ଏହି ଦେହରେ କିଏ କାହାର ଅନୁଶୋଚନୀୟ ଅଟେ? AI
हे शोच्ये, कं शोचसि? शोच्यं दीनं दीनं प्रति अनुकम्पसे। बुद्बुदोपमे अस्मिन् देहे कः कः वा अनुशोच्यः अस्ति? AI
ශෝක කළ යුත්තා කවරෙක්ද? කා ගැන ශෝක කරන්නෙහිද? දුක්පත් අයෙකුට දුක්පත් වූ ඔබ අනුකම්පා කරන්නෙහිද? බුබුලකට සමාන මේ ශරීරයෙහි කවරෙක් කා ගැන ශෝක කළ යුතුද? AI
अयत्यां च विधेयानि समर्थान्यस्य चिन्तय ॥ 4 ॥
ayatyāṃ ca vidheyāni samarthānyasya cintaya || 4 ||
ଜୀବିତ ପୁତ୍ର ଥିବା ତୁମେ ଏହି କୁମାର ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଏହି ବିପଦ ସମୟରେ ତାହା ପାଇଁ ଯାହା କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଓ ସମର୍ଥ, ସେସବୁ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କର । AI
जीवपुत्रया अयं कुमारः अङ्गदः द्रष्टव्यः। अस्य अयत्यां समर्थानि विधेयानि चिन्तय। AI
ජීවත්ව සිටින පුත්‍රයා ඇති ඔබ විසින් මේ කුමාරයා වූ අංගද දැකිය යුතුය. ඔහුට ඇති ශක්තිය අනුව ඉදිරියේ කළ යුතු දේ ගැන සිතන්න. AI
तस्माच्छुभं हि कर्तव्यं पण्डितेनैह लौकिकम् ॥ 5 ॥
tasmācchubhaṃ hi kartavyaṃ paṇḍitenaiha laukikam || 5 ||
ତୁମେ ଜାଣୁଛ ଯେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଆଗମନ ଓ ଗମନ ଏହିପରି ଅନିୟତ ଅଟେ; ତେଣୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଲୋକରେ ଶୁଭ କର୍ମ ହିଁ କରିବା ଉଚିତ । AI
भूतानाम् आगतिं गतिं अनियताम् एवं जानासि। तस्मात् पण्डितेन इह लौकिकं शुभं हि कर्तव्यम्। AI
සත්වයන්ගේ පැමිණීම හා ගමන මෙසේ නියත නොවන බව ඔබ දනී. එබැවින් නුවණැත්තා විසින් මෙලොවෙහි යහපත් ලෞකික කටයුතු කළ යුතුය. AI
वर्तयन्ति कृतांशानि सोऽयं दिष्टान्तमागतः ॥ 6 ॥
vartayanti kṛtāṃśāni so'yaṃ diṣṭāntamāgataḥ || 6 ||
ଯାହା ଅଧୀନରେ ହଜାରେ, ପ୍ରୟୁତ ଓ ଅର୍ବୁଦ ସଂଖ୍ୟକ ବାନର ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିର୍ବାହ କରୁଥିଲେ, ସେହି ବାଲି ଏବେ ଦୈବବଶରେ ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି । AI
यस्मिन् हरिसहस्राणि प्रयुतानि अर्बुदानि च कृतांशानि वर्तयन्ति, सः अयं दिष्टान्तम् आगतः। AI
හරි වඳුරන් දහස් ගණනක්, දස ලක්ෂ ගණනක් හා අර්බුද ගණනක් යටතේ කටයුතු කරන මොහු දැන් දෛවයේ අවසානයට පැමිණ ඇත. AI
गतो धर्मजितां भूमिं नैनं शोचितुमर्हसि ॥ 7 ॥
gato dharmajitāṃ bhūmiṃ nainaṃ śocitumarhasi || 7 ||
ଯେ ନ୍ୟାୟଦୃଷ୍ଟି ସମ୍ପନ୍ନ, ସାମ-ଦାନ-କ୍ଷମା ଆଦି ଉପାୟରେ ନିପୁଣ ଥିଲେ, ସେ ଧର୍ମଜିତ ଲୋକମାନଙ୍କ ଭୂମିକୁ ଗମନ କରିଛନ୍ତି; ତୁମେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ । AI
यत् अयं न्यायदृष्टार्थः सामदानक्षमापरः धर्मजितां भूमिं गतः, एनं शोचितुं न अर्हसि। AI
න්‍යායෙන් අර්ථ දකින්නා වූ, සාමය, දානය හා ක්ෂමාවෙහි නිරත මොහු ධර්මයෙන් ජයගත් ලෝකයට ගොස් ඇත; එබැවින් ඔහු ගැන ඔබ ශෝක නොවිය යුතුය. AI
इदं हर्यृक्षपतिराज्यं च त्वत्सनाथमनिन्दिते ॥ 8 ॥
idaṃ haryṛkṣapatirājyaṃ ca tvatsanāthamanindite || 8 ||
ହେ ଅନିନ୍ଦିତେ, ସମସ୍ତ ହରିଶାର୍ଦ୍ଦୂଳ ଏବଂ ଏହି ତୁମ ପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗଦ ତୁମ ଅଧୀନରେ ଅଛନ୍ତି; ଏହି ବାନର ଓ ଭାଲୁମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତୁମର ଅଧୀନ ଅଟେ । AI
हे अनिन्दिते, सर्वे हि हरिशार्दूलाः तव अयं पुत्रः अङ्गदः च, इदं हर्यृक्षपतिराज्यं च त्वत्सनाथम्। AI
නින්දා රහිත තැනැත්තිය, සියලු හරි ශාර්දූලයෝද මේ ඔබේ පුත්‍රයා වූ අංගදද ඔබ සරණ කොට ඇති මේ හරි හා රික්ෂ රජයද ඔබ සතුය. AI
त्वया परिगृहीतोऽयमङ्गदश्शास्तु मेदिनीम् ॥ 9 ॥
tvayā parigṛhīto'yamaṅgadaśśāstu medinīm || 9 ||
ହେ ଭାମିନି, ଶୋକରେ ସନ୍ତପ୍ତ ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଧୀରେ ପ୍ରେରଣ କର । ତୁମେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ଏହି ଅଙ୍ଗଦ ପୃଥିବୀକୁ ଶାସନ କରୁ । AI
ශෝකයෙන් දැවෙන මේ දෙදෙනා (සුග්‍රීව සහ අංගද) සෙමින් යැවුව මැනව, භාමිනියේ; ඔබ විසින් පිළිගනු ලැබූ මේ අංගද මේ පොළොව පාලනය කරත්වා. AI
राज्ञस्तत्क्रियतां सर्वमेष कालस्य निश्चयः ॥ 10 ॥
rājñastatkriyatāṃ sarvameṣa kālasya niścayaḥ || 10 ||
ଯେପରି ବଂଶ ପରମ୍ପରା ଦେଖାଯାଇଛି ଏବଂ ଏବେ ଯାହା କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅଛି, ରାଜାଙ୍କର ସେହି ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଉ । ଏହା ସମୟର ନିର୍ଣ୍ଣୟ । AI
දරු පරපුර කෙසේ දකිනු ලැබුවේ ද, දැන් කළ යුතු කටයුතු ද කුමක් ද යන්න රජු විසින් සියල්ල ඉටු කරවනු ලැබේවා; මෙය කාලයේ නියමය ය. AI
सिंहासनगतं पुत्रं पश्यन्ती शान्तिमेष्यसि ॥ 11 ॥
siṃhāsanagataṃ putraṃ paśyantī śāntimeṣyasi || 11 ||
ହରିରାଜଙ୍କର ଅନ୍ତ୍ୟେଷ୍ଟି ସଂସ୍କାର କରାଯାଉ ଏବଂ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରାଯାଉ । ସିଂହାସନରେ ବସିଥିବା ପୁତ୍ରକୁ ଦେଖି ତୁମେ ଶାନ୍ତି ଲାଭ କରିବ । AI
වානර රජුට (සුග්‍රීවට) අවසන් කටයුතු කළ යුතු අතර අංගද අභිෂේක කරනු ලැබේවා; සිංහාසනයේ වැඩ සිටින පුත්‍රයා දකින්නී ඔබ සැනසීමට පත්වන්නී ය. AI
अब्रवीदुत्तरं तारा हनूमन्तमवस्थितम् ॥ 12 ॥
abravīduttaraṃ tārā hanūmantamavasthitam || 12 ||
ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ବିପତ୍ତାରେ ପୀଡ଼ିତା ସେ ତାରା ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥିତ ହନୁମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ । AI
ස්වාමියාගේ විපතින් පීඩිත වූ තාරා ඔහුගේ ඒ වචනය අසා, එහි සිටි හනුමාන්තට මෙසේ පිළිතුරු කීවා ය. AI
हतस्याप्यस्य वीरस्य गात्रसंश्लेषणं वरम् ॥ 13 ॥
hatasyāpyasya vīrasya gātrasaṃśleṣaṇaṃ varam || 13 ||
ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ସଦୃଶ ଏକ ଶହ ପୁତ୍ର ଥାଆନ୍ତୁ, ତଥାପି ହତ ହୋଇଥିବା ଏହି ବୀରଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ସ୍ପର୍ଶ ହିଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ । AI
අංගදට සමාන පුත්‍රයන් සියයක් එක් පසෙක වුව ද, මරණයට පත් මේ වීරයාගේ ගාත්‍ර ස්පර්ශය පවා වඩා උතුම් ය. AI
पितृव्यस्तस्य सुग्रीवस्सर्वकार्येष्वनन्तरः ॥ 14 ॥
pitṛvyastasya sugrīvassarvakāryeṣvanantaraḥ || 14 ||
ମୁଁ ହରିରାଜ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କର ସମର୍ଥା ନୁହେଁ । ତାଙ୍କର ପିତୃବ୍ୟ ସୁଗ୍ରୀବ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ଅନନ୍ତର ଅଧିକାରୀ । AI
මම වානර රජුට හෝ අංගදට හෝ අධිපති නොවෙමි; ඔහුගේ පියාගේ සහෝදරයා වන සුග්‍රීව සියලු කටයුතුවලට ඔහුට ඊළඟ අය ය. AI
पिता हि बन्धुः पुत्रस्य न माता हरिसत्तम ॥ 15 ॥
pitā hi bandhuḥ putrasya na mātā harisattama || 15 ||
ହେ ହନୁମାନ, ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ବିଷୟରେ ଏହି ବୁଦ୍ଧି ଆଶ୍ରୟ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ । ହେ ହରିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୁତ୍ରର ପିତା ହିଁ ବନ୍ଧୁ, ମାତା ନୁହେଁ । AI
හනුමාන්, අංගද සම්බන්ධයෙන් මේ අදහස ගත යුතු නොවේ; වානර ශ්‍රේෂ්ඨය, පුත්‍රයාට පියා ඥාතියා ය, මව නොවේ. AI
अभिमुखहतवीरसेवितं शयनमिदं मम सेवितुं क्षमम् ॥ 16 ॥
abhimukhahatavīrasevitaṃ śayanamidaṃ mama sevituṃ kṣamam || 16 ||
ହରିରାଜଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଅପେକ୍ଷା ମୋ ପାଇଁ ପରଲୋକରେ କିମ୍ବା ଏହି ଲୋକରେ ଅଧିକ କ୍ଷମତାଶାଳୀ କିଛି ନାହିଁ । ସମ୍ମୁଖରେ ହତ ବୀରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ଏହି ଶଯ୍ୟା ମୋ ପାଇଁ ସେବନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ । AI
මට වානර රජුගේ ආශ්‍රයට වඩා මෙලොව හෝ පරලොව හෝ යහපත් දෙයක් නැත; ඉදිරියේ මරණයට පත් වීරයන් විසින් සේවනය කරන ලද මේ යහන සේවනය කිරීම මට සුදුසු ය. AI