ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਆਰਣ੍ਯਕੇ ਅष੍ਟਮਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕਃ - ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਨ੍ਦਵਲ੍ਲੀ
ਓ-ਨ੍ਨਮਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਗਣਪਤਯੇ ਨਮਃ,
ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ । ਹ॒ਰਿਃ॒ ਓਮ੍ ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਨ੍ਦ ਵਲ੍ਲੀ
ਅਨੁਵਾਕਂ 13
ਸ॒ਹ ਨਾੑ ਵਵਤੁ । ਸ॒ਹ ਨੌੑ ਭੁਨਕ੍ਤੁ । ਸ॒ਹ ਵੀ॒ਰ੍ਯੑ-ਙ੍ਕਰਵਾਵਹੈ । ਤੇ॒ਜ॒ਸ੍ਵਿਨਾ॒ ਵਧੀੑਤਮਸ੍ਤੁ॒ ਮਾ ਵਿੑਦ੍ਵਿषਾ॒ਵਹੈ᳚ ॥ ੴ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃੑ ॥ 25 ॥
(ਸ॒ਹ ਪਞ੍ਚੑ) (ਅ. 13)
ਅਨੁਵਾਕਂ 14
ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਿਦਾ᳚ਪ੍ਨੋਤਿ॒ ਪਰ᳚ਮ੍ ॥
ਤਦੇ॒षਾ-ऽਭ੍ਯੁੑਕ੍ਤਾ । ਸ॒ਤ੍ਯ-ਞ੍ਜ੍ਞਾ॒ਨ-ਮੑਨ॒ਨ੍ਤ-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ ।
ਯੋ ਵੇਦ॒ ਨਿਹਿੑਤ॒-ਙ੍ਗੁਹਾੑਯਾ-ਮ੍ਪਰ॒ਮੇ ਵ੍ਯੋੑਮਨ੍ਨ੍ ।
ਸੋ᳚-ऽਸ਼੍ਨੁਤੇ॒ ਸਰ੍ਵਾ॒ਨ੍ ਕਾਮਾ᳚ਨ੍-ਥ੍ਸ॒ਹ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣਾ ਵਿਪ॒ਸ਼੍ਚਿਤੇਤਿੑ ॥
ਤਸ੍ਮਾ॒ਦ੍ਵਾ ਏ॒ਤਸ੍ਮਾੑਦਾ॒ਤ੍ਮਨੑ ਆਕਾ॒ਸ਼-ਸ੍ਸਮ੍ਭੂੑਤਃ । ਆ॒ਕਾ॒ਸ਼ਾ-ਦ੍ਵਾ॒ਯੁਃ । ਵਾ॒ਯੋਰ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਅ॒ਗ੍ਨੇਰਾਪਃੑ । ਅ॒ਦ੍ਭ੍ਯਃ ਪृੑਥਿ॒ਵੀ । ਪृ॒ਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਓषੑਧਯਃ ।
ਓषੑਧੀ॒ਭ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਨ᳚ਮ੍ । ਅਨ੍ਨਾ॒-ਤ੍ਪੁਰੁੑषਃ ॥
ਸ ਵਾ ਏष ਪੁਰੁषੋ-ऽਨ੍ਨੑਰਸ॒ਮਯਃ ॥ ਤਸ੍ਯੇਦੑਮੇਵ॒ ਸ਼ਿਰਃ । ਅਯ-ਨ੍ਦਕ੍षਿੑਣਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਅਯਮੁਤ੍ਤੑਰਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਅਯਮਾਤ੍ਮਾ᳚ । ਇਦ-ਮ੍ਪੁਚ੍ਛੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ॥ ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 26 ॥
ਅਨ੍ਨਾ॒ਦ੍ਵੈ ਪ੍ਰ॒ਜਾਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾਯੑਨ੍ਤੇ । ਯਾਃ ਕਾਸ਼੍ਚੑ ਪृਥਿ॒ਵੀਗ੍ ਸ਼੍ਰਿ॒ਤਾਃ । ਅਥੋ॒ ਅਨ੍ਨੇੑਨੈ॒ਵ ਜੀੑਵਨ੍ਤਿ । ਅਥੈੑਨ॒ਦਪਿੑਯਨ੍ਤ੍ਯਨ੍ਤ॒ਤਃ । ਅਨ੍ਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਹਿ ਭੂ॒ਤਾਨਾ॒-ਞ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠ᳚ਮ੍ । ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਥ੍ਸਰ੍ਵੌष॒ਧ ਮੁੑਚ੍ਯਤੇ ।
ਸਰ੍ਵਂ॒-ਵੈਁ ਤੇ-ऽਨ੍ਨੑਮਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ । ਯੇ-ऽਨ੍ਨ॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੋ॒ਪਾਸੑਤੇ । ਅਨ੍ਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਹਿ ਭੂ॒ਤਾਨਾ॒-ਞ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠ᳚ਮ੍ । ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਥ੍ਸਰ੍ਵੌष॒ਧ ਮੁੑਚ੍ਯਤੇ । ਅਨ੍ਨਾ᳚-ਦ੍ਭੂ॒ਤਾਨਿ॒ ਜਾਯੑਨ੍ਤੇ । ਜਾਤਾ॒ਨ੍ਯਨ੍ਨੇੑਨ ਵਰ੍ਧਨ੍ਤੇ ।
ਅਦ੍ਯਤੇ-ऽਤ੍ਤਿ ਚੑ ਭੂਤਾ॒ਨਿ । ਤਸ੍ਮਾਦਨ੍ਨ-ਨ੍ਤਦੁਚ੍ਯੑਤ ਇ॒ਤਿ ॥
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾ ਏਤਸ੍ਮਾ-ਦਨ੍ਨੑਰਸ॒ਮਯਾਤ੍ ।
ਅਨ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਤਰ ਆਤ੍ਮਾ᳚ ਪ੍ਰਾਣ॒ ਮਯਃ । ਤੇਨੈੑष ਪੂ॒ਰ੍ਣਃ ॥
ਸ ਵਾ ਏष ਪੁਰੁषਵਿੑਧ ਏ॒ਵ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁੑष ਵਿ॒ਧਤਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਵਯੑ-ਮ੍ਪੁਰੁष॒ ਵਿਧਃ । ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਣੑ ਏਵ॒ ਸ਼ਿਰਃ ॥
ਵ੍ਯਾਨੋ ਦਕ੍षਿੑਣਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਅਪਾਨ ਉਤ੍ਤੑਰਃ ਪ॒ਕ੍षਃ ।
ਆਕਾੑਸ਼ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਪृਥਿਵੀ ਪੁਚ੍ਛੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ॥
ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 27 ॥
ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾ ਅਨੁ॒ਪ੍ਰਾਣੑਨ੍ਤਿ । ਮ॒ਨੁ॒ष੍ਯਾਃ᳚ ਪ॒ਸ਼ਵੑਸ਼੍ਚ॒ ਯੇ । ਪ੍ਰਾ॒ਣੋ ਹਿ ਭੂ॒ਤਾਨਾ॒ਮਾਯੁਃੑ । ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਥ੍ਸਰ੍ਵਾਯੁ॒ष ਮੁੑਚ੍ਯਤੇ । ਸਰ੍ਵੑਮੇ॒ਵ ਤ॒ ਆਯੁੑਰ੍ਯਨ੍ਤਿ ।
ਯੇ ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੋ॒ਪਾਸੑਤੇ ।
ਪ੍ਰਾਣੋ ਹਿ ਭੂਤਾੑਨਾਮਾ॒ਯੁਃ । ਤਸ੍ਮਾ-ਥ੍ਸਰ੍ਵਾਯੁष-ਮੁਚ੍ਯੑਤ ਇ॒ਤਿ ॥ ਤਸ੍ਯੈष ਏਵ ਸ਼ਾਰੀੑਰ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਯਃੑ ਪੂਰ੍ਵ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾ ਏਤਸ੍ਮਾ᳚-ਤ੍ਪ੍ਰਾਣ॒ਮਯਾਤ੍ । ਅਨ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਤਰ ਆਤ੍ਮਾੑ ਮਨੋ॒ਮਯਃ । ਤੇਨੈੑष ਪੂ॒ਰ੍ਣਃ ॥ ਸ ਵਾ ਏष ਪੁਰੁषਵਿੑਧ ਏ॒ਵ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁੑषਵਿ॒ਧਤਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਵਯੑ-ਮ੍ਪੁਰੁष॒ਵਿਧਃ । ਤਸ੍ਯ ਯਜੁੑਰੇਵ॒ ਸ਼ਿਰਃ । ऋਗ੍ ਦਕ੍षਿੑਣਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਸਾਮੋਤ੍ਤੑਰਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਆਦੇੑਸ਼ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਅਥਰ੍ਵਾਙ੍ਗਿਰਸਃ ਪੁਚ੍ਛੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ॥
ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 28 ॥
ਯਤੋ॒ ਵਾਚੋ॒ ਨਿਵੑਰ੍ਤਨ੍ਤੇ । ਅਪ੍ਰਾ᳚ਪ੍ਯ॒ ਮਨੑਸਾ ਸ॒ਹ । ਆਨਨ੍ਦ-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣੋ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ੍ । ਨ ਬਿਭੇਤਿ ਕਦਾੑਚਨੇ॒ਤਿ ॥ ਤਸ੍ਯੈष ਏਵ ਸ਼ਾਰੀੑਰ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਯਃੑ ਪੂਰ੍ਵ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾ ਏਤਸ੍ਮਾ᳚-ਨ੍ਮਨੋ॒ਮਯਾਤ੍ । ਅਨ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਤਰ ਆਤ੍ਮਾ ਵਿੑਜ੍ਞਾਨ॒ਮਯਃ । ਤੇਨੈੑष ਪੂ॒ਰ੍ਣਃ ॥ ਸ ਵਾ ਏष ਪੁਰੁषਵਿੑਧ ਏ॒ਵ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁੑष ਵਿ॒ਧਤਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਵਯੑ-ਮ੍ਪੁਰੁष॒ ਵਿਧਃ । ਤਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੑਦ੍ਧੈਵ॒ ਸ਼ਿਰਃ । ऋਤ-ਨ੍ਦਕ੍षਿੑਣਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਸਤ੍ਯਮੁਤ੍ਤੑਰਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਯੋੑਗ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਮਹਃ ਪੁਚ੍ਛੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ॥ ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 29 ॥
ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨਂੑ-ਯਁ॒ਜ੍ਞ-ਨ੍ਤੑਨੁਤੇ । ਕਰ੍ਮਾੑਣਿ ਤਨੁ॒ਤੇ-ऽਪਿੑ ਚ । ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨੑ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾ-ਸ੍ਸਰ੍ਵੇ᳚ । ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਜ੍ਯੇष੍ਠ॒-ਮੁਪਾੑਸਤੇ । ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨ॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਚੇ-ਦ੍ਵੇਦੑ । ਤਸ੍ਮਾ॒ਚ੍ਚੇਨ੍ਨ ਪ੍ਰ॒ਮਾਦ੍ਯੑਤਿ । ਸ਼॒ਰੀਰੇੑ ਪਾਪ੍ਮੑਨੋ ਹਿ॒ਤ੍ਵਾ । ਸਰ੍ਵਾਨ੍-ਕਾਮਾਨ੍-ਥ੍ਸਮਸ਼੍ਨੁੑਤ ਇ॒ਤਿ ॥ ਤਸ੍ਯੈष ਏਵ ਸ਼ਾਰੀੑਰ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਯਃੑ ਪੂਰ੍ਵ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾ ਏਤਸ੍ਮਾ-ਦ੍ਵਿੑਜ੍ਞਾਨ॒ਮਯਾਤ੍ । ਅਨ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਤਰ ਆਤ੍ਮਾੑ-ऽऽਨਨ੍ਦ॒ਮਯਃ । ਤੇਨੈੑष ਪੂ॒ਰ੍ਣਃ ॥ ਸ ਵਾ ਏष ਪੁਰੁषਵਿੑਧ ਏ॒ਵ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁੑषਵਿ॒ਧਤਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਵਯੑ-ਮ੍ਪੁਰੁष॒ਵਿਧਃ । ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯੑ-ਮੇਵ॒ ਸ਼ਿਰਃ ।
ਮੋਦੋ ਦਕ੍षਿੑਣਃ ਪ॒ਕ੍षਃ ।
ਪ੍ਰਮੋਦ ਉਤ੍ਤੑਰਃ ਪ॒ਕ੍षਃ । ਆਨੑਨ੍ਦ ਆ॒ਤ੍ਮਾ ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪੁਚ੍ਛੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ॥
ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 30 ॥
ਅਸੑਨ੍ਨੇ॒ਵ ਸੑ ਭਵਤਿ । ਅਸ॒-ਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਤਿ॒ ਵੇਦ॒ ਚੇਤ੍ ।
ਅਸ੍ਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਤਿੑ ਚੇ-ਦ੍ਵੇ॒ਦ । ਸਨ੍ਤਮੇਨ-ਨ੍ਤਤੋ ਵਿੑਦੁਰਿ॒ਤਿ ॥
ਤਸ੍ਯੈष ਏਵ ਸ਼ਾਰੀੑਰ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਯਃੑ ਪੂਰ੍ਵ॒ਸ੍ਯ ॥ ਅਥਾਤੋੑ-ऽਨੁ ਪ੍ਰ॒ਸ਼੍ਨਾਃ ॥ ਉ॒ਤਾ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾ ਨ॒ਮੁਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਮ੍ਪ੍ਰੇਤ੍ਯੑ । ਕਸ਼੍ਚ॒ਨ ਗੑਚ੍ਛ॒ਤੀ(3) । ਆਹੋੑ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ॒ਮੁਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਮ੍ਪ੍ਰੇਤ੍ਯੑ । ਕਸ਼੍ਚਿ॒-ਥ੍ਸਮੑਸ਼੍ਨੁ॒ਤਾ(3) ਉ॒ ॥ ਸੋੑ-ऽਕਾਮਯਤ ।
ਬ॒ਹੁਸ੍ਯਾ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਜਾੑਯੇ॒ਯੇਤਿੑ । ਸ ਤਪੋੑ-ऽਤਪ੍ਯਤ । ਸ ਤਪੑਸ੍ਤ॒ਪ੍ਤ੍ਵਾ । ਇ॒ਦਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵੑ-ਮਸृਜਤ ॥ ਯਦਿ॒ਦ-ਙ੍ਕਿਞ੍ਚੑ । ਤਥ੍ਸृ॒ष੍ਟ੍ਵਾ । ਤਦੇ॒ਵਾਨੁ॒ ਪ੍ਰਾਵਿੑਸ਼ਤ੍ ॥ ਤਦੑਨੁਪ੍ਰ॒ਵਿਸ਼੍ਯੑ । ਸਚ੍ਚ॒ ਤ੍ਯਚ੍ਚਾੑਭਵਤ੍ । ਨਿ॒ਰੁਕ੍ਤ॒-ਞ੍ਚਾ ਨਿੑਰੁਕ੍ਤ-ਞ੍ਚ ।
ਨਿ॒ਲਯੑਨ॒-ਞ੍ਚਾ ਨਿੑਲਯਨ-ਞ੍ਚ । ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨ॒-ਞ੍ਚਾ ਵਿੑਜ੍ਞਾਨ-ਞ੍ਚ । ਸਤ੍ਯ-ਞ੍ਚਾਨृਤ-ਞ੍ਚ ਸੑਤ੍ਯ-ਮ॒ਭਵਤ੍ ॥ ਯਦਿੑਦ-ਙ੍ਕਿ॒ਞ੍ਚ ।
ਤਥ੍ਸਤ੍ਯ-ਮਿੑਤ੍ਯਾ ਚ॒ਕ੍षਤੇ ॥ ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 31 ॥
ਅਸ॒ਦ੍ਵਾ ਇ॒ਦਮਗ੍ਰੑ ਆਸੀਤ੍ । ਤਤੋ॒ ਵੈ ਸਦੑਜਾਯਤ ।
ਤਦਾਤ੍ਮਾਨਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਵਯੑ-ਮਕੁ॒ਰੁਤ । ਤਸ੍ਮਾ-ਤ੍ਤ-ਥ੍ਸੁਕृਤਮੁਚ੍ਯੑਤ ਇ॒ਤਿ ॥ ਯਦ੍ਵੈੑ ਤ-ਥ੍ਸੁ॒ਕृਤਮ੍ । ਰੑਸੋ ਵੈ॒ ਸਃ । ਰਸਗ੍ਗ੍ ਹ੍ਯੇਵਾਯਂ-ਲਁਬ੍ਧ੍ਵਾ-ऽऽਨੑਨ੍ਦੀ ਭ॒ਵਤਿ ॥
ਕੋ ਹ੍ਯੇਵਾਨ੍ਯਾ᳚-ਤ੍ਕਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣ੍ਯਾਤ੍ । ਯਦੇष ਆਕਾਸ਼ ਆਨੑਨ੍ਦੋ ਨ॒ ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਏष ਹ੍ਯੇਵਾਨੑਨ੍ਦਯਾ॒ਤਿ ॥ ਯ॒ਦਾ ਹ੍ਯੇੑਵੈष॒ ਏਤਸ੍ਮਿ-ਨ੍ਨਦृਸ਼੍ਯੇ ऽਨਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ऽਨਿਰੁਕ੍ਤੇ ऽਨਿਲਯਨੇ ऽਭਯਂ
ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਾਂ-ਵਿਁ॒ਨ੍ਦਤੇ । ਅਥ ਸੋ-ऽਭਯ-ਙ੍ਗੑਤੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥
ਯ॒ਦਾ ਹ੍ਯੇੑਵੈष॒ ਏਤਸ੍ਮਿ-ਨ੍ਨੁਦਰ-ਮਨ੍ਤੑਰ-ਙ੍ਕੁ॒ਰੁਤੇ ।
ਅਥ ਤਸ੍ਯ ਭੑਯ-ਮ੍ਭ॒ਵਤਿ ॥ ਤਤ੍ਤ੍ਵੇਵ ਭਯਂ-ਵਿਁਦੁषੋ-ऽਮੑਨ੍ਵਾਨ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 32 ॥
ਭੀ॒षਾ-ऽਸ੍ਮਾ॒-ਦ੍ਵਾਤਃੑ ਪਵਤੇ । ਭੀ॒षੋਦੇੑਤਿ॒ ਸੂਰ੍ਯਃੑ ।
ਭੀषਾ-ऽਸ੍ਮਾ-ਦਗ੍ਨਿੑ-ਸ਼੍ਚੇਨ੍ਦ੍ਰ॒ਸ਼੍ਚ । ਮृਤ੍ਯੁ-ਰ੍ਧਾਵਤਿ ਪਞ੍ਚੑਮ ਇ॒ਤਿ ॥ ਸੈषਾ-ऽऽਨਨ੍ਦਸ੍ਯ ਮੀਮਾਗ੍ਂੑਸਾ ਭ॒ਵਤਿ ॥ ਯੁਵਾ ਸ੍ਯਾ-ਥ੍ਸਾਧੁ ਯੁੑਵਾ-ऽਦ੍ਧ੍ਯਾ॒ਯਕਃ । ਆਸ਼ਿष੍ਠੋ ਦृਢਿष੍ਠੋੑ ਬਲਿ॒ष੍ਠਃ । ਤਸ੍ਯੇਯ-ਮ੍ਪृਥਿਵੀ ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਤ੍ਤਸ੍ਯੑ ਪੂਰ੍ਣਾ॒ ਸ੍ਯਾਤ੍ ।
ਸ ਏਕੋ ਮਾਨੁषੑ ਆਨ॒ਨ੍ਦਃ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮ੍ਮਾਨੁषਾੑ ਆਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ॥ 33-ऽ ॥
ਸ ਏਕੋ ਮਨੁष੍ਯ-ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮ੍ਮਨੁष੍ਯ-ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕੋ ਦੇਵ-ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਨ੍ਦੇਵ-ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ ।
ਸ ਏਕਃ ਪਿਤृਣਾ-ਞ੍ਚਿਰਲੋਕ-ਲੋਕਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ ।
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮ੍ਪਿਤृਣਾ-ਞ੍ਚਿਰਲੋਕ-ਲੋਕਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ ।
ਸ ਏਕ ਆਜਾਨਜਾਨਾ-ਨ੍ਦੇਵਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ॥ 33.ਬ੍ ॥
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮਾਜਾਨ-ਜਾਨਾ-ਨ੍ਦੇਵਾਨਾੑ ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ ।
ਸ ਏਕਃ ਕਰ੍ਮ-ਦੇਵਾਨਾ-ਨ੍ਦੇਵਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ ।
ਯੇ ਕਰ੍ਮਣਾ ਦੇਵਾਨੑਪਿ ਯ॒ਨ੍ਤਿ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਙ੍ਕਰ੍ਮਦੇਵਾਨਾ-ਨ੍ਦੇਵਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕੋ ਦੇਵਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਨ੍ਦੇਵਾਨਾੑ-ਮਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕ ਇਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ॥ 33.ਚ੍ ॥
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤਮਿਨ੍ਦ੍ਰੑ-ਸ੍ਯਾ-ऽऽਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕੋ ਬृਹਸ੍ਪਤੇੑ-ਰਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥
ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮ੍ਬृਹਸ੍ਪਤੇੑ ਰਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇੑ-ਰਾਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ ਤੇ ਯੇ ਸ਼ਤ-ਮ੍ਪ੍ਰਜਾਪਤੇੑ-ਰਾਨ॒ਨ੍ਦਾਃ । ਸ ਏਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੑ ਆਨ॒ਨ੍ਦਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚਾਕਾਮੑਹਤ॒ਸ੍ਯ ॥ 33.ਦ੍ ॥
ਸ ਯਸ਼੍ਚਾੑਯ-ਮ੍ਪੁ॒ਰੁषੇ । ਯਸ਼੍ਚਾਸਾੑ-ਵਾਦਿ॒ਤ੍ਯੇ । ਸ ਏਕਃੑ ॥
ਸ ਯੑ ਏਵਂ॒-ਵਿਁਤ੍ । ਅਸ੍ਮਾਲ੍ਲੋੑਕਾ-ਤ੍ਪ੍ਰੇ॒ਤ੍ਯ ।
ਏਤਮਨ੍ਨਮਯ-ਮਾਤ੍ਮਾਨ-ਮੁਪੑਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤਿ ।
ਏਤ-ਮ੍ਪ੍ਰਾਣਮਯ-ਮਾਤ੍ਮਾਨ-ਮੁਪੑਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤਿ ।
ਏਤ-ਮ੍ਮਨੋਮਯ-ਮਾਤ੍ਮਾਨ-ਮੁਪੑਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤਿ ।
ਏਤਂ-ਵਿਁਜ੍ਞਾਨਮਯ-ਮਾਤ੍ਮਾਨ-ਮੁਪੑਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤਿ ।
ਏਤਮਾਨਨ੍ਦਮਯ-ਮਾਤ੍ਮਾਨ-ਮੁਪੑਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤਿ ॥
ਤਦਪ੍ਯੇष ਸ਼੍ਲੋੑਕੋ ਭ॒ਵਤਿ ॥ 33ऎ ॥
ਯਤੋ॒ ਵਾਚੋ॒ ਨਿਵੑਰ੍ਤਨ੍ਤੇ । ਅਪ੍ਰਾ᳚ਪ੍ਯ॒ ਮਨੑਸਾ ਸ॒ਹ । ਆਨਨ੍ਦ-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣੋ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ੍ । ਨ ਬਿਭੇਤਿ ਕੁਤੑਸ਼੍ਚਨੇ॒ਤਿ ॥ ਏਤਗ੍ਂ ਹ ਵਾ ਵੑ ਨ ਤ॒ਪਤਿ । ਕਿਮਹਗ੍ਂ ਸਾਧੁੑ ਨਾਕ॒ਰਵਮ੍ । ਕਿਮਹ-ਮ੍ਪਾਪ-ਮਕਰੑਵ-ਮਿ॒ਤਿ ॥
ਸ ਯ ਏਵਂ-ਵਿਁਦ੍ਵਾਨੇਤੇ ਆਤ੍ਮਾੑਨਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਪृ॒ਣੁਤੇ ॥
ਉ॒ਭੇ ਹ੍ਯੇੑਵੈष॒ ਏਤੇ ਆਤ੍ਮਾੑਨਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਪृ॒ਣੁਤੇ ।
ਯ ਏ॒ਵਂ-ਵੇਁਦੑ ॥ ਇਤ੍ਯੁੑਪ॒ਨਿषੑਤ੍ ॥ 34 ॥
ਸ॒ਹ ਨਾੑ ਵਵਤੁ । ਸ॒ਹ ਨੌੑ ਭੁਨਕ੍ਤੁ । ਸ॒ਹ ਵੀ॒ਰ੍ਯੑ-ਙ੍ਕਰਵਾਵਹੈ । ਤੇ॒ਜ॒ਸ੍ਵਿਨਾ॒ ਵਧੀੑਤਮਸ੍ਤੁ॒ ਮਾ ਵਿੑਦ੍ਵਿषਾ॒ਵਹੈ᳚ ॥ ੴ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃੑ ॥
(ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਿਦਿਦਮਯਮਿਦਮੇਕੑਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿਃ ।
ਅਨ੍ਨਾ॒ ਦਨ੍ਨੑਰਸ॒ਮਯਾ-ਤ੍ਪ੍ਰਾਣੋ॒ ਵ੍ਯਾਨੋ-ऽਪਾਨ ਆਕਾੑਸ਼ਃ॒ ਪृਥਿਵੀ ਪੁਚ੍ਛ॒ਗ੍ਂ॒ षਡ੍ਵਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਃ ।
ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਮ੍ਪ੍ਰਾੑਣ॒ਮਯਾ-ਨ੍ਮੑਨੋ॒ ਯਜੁ॒ਰ੍॒ ऋ-ਖ੍ਸਾਮਾਦੇ॒ਸ਼ੋ-ऽਥਰ੍ਵਾਙ੍ਗਿਰਸਃ ਪੁਚ੍ਛ॒-ਨ੍ਦ੍ਵਾਵਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਃ ।
ਯਤਃੑ ਸ਼੍ਰ॒ਦ੍ਧਰ੍ਤਗ੍ਂ ਸਤ੍ਯਮ੍ ਁਯੋੑਗੋ॒ ਮਹੋੑ-ऽष੍ਟਾਦੑਸ਼ । ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਿਯ॒-ਮ੍ਮੋਦਃ ਪ੍ਰਮੋਦ ਆਨੑਨ੍ਦੋ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪੁਚ੍ਛ॒-ਨ੍ਦ੍ਵਾਵਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਃ ।
ਅਸੑਨ੍ਨੇ॒ਵਾਥਾष੍ਟਾਵਿ ਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਃ । ਅਸ॒-ਥ੍षੋਡੑਸ਼ ।
ਭੀ॒षਾ-ऽਸ੍ਮਾ॒-ਨ੍ਮਾਨੁषੋ॒ ਮਨੁष੍ਯਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾ॒-ਨ੍ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਣਾ॒-ਮ੍ਪਿਤृਣਾਮ੍ਚਿਰਲੋਕਲੋਕਾਨਾ॒ ਮਾਜਾਨਜਾਨਾ-ਙ੍ਕਰ੍ਮਦੇਵਾਨਾਮ੍ ਁਯੇ ਕਰ੍ਮਣਾ ਦੇਵਾਨਾ॒ਮਿਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯ॒ ਬृਹਸ੍ਪਤੇਃ॒ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇ॒-ਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਣ॒-ਸ੍ਸ ਯਸ਼੍ਵੑ ਸਙ੍ਕ੍ਰਾ॒ਮਤ੍ਯੇਕੑਪਞ੍ਚਾ॒ਸ਼ਤ੍ ।
ਯਤਃ॒ ਕੁਤੑਸ਼੍ਚ॒ ਨੈਤਮੇਕਾੑਦਸ਼॒ ਨਵੑ) (ਅ. 14)
॥ ਇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਨ੍ਦਵਲ੍ਲੀ ਸਮਾਪ੍ਤਾ ॥
॥ ਹਰਿਃੑ ਓਮ੍ ॥
॥ ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਆਰਣ੍ਯਕੇ ਅष੍ਟਮਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕ-ਸ੍ਸਮਾਪ੍ਤਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake aṣṭamaḥ prapāṭhakaḥ - brahmānandavallī
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
brahmānanda vallī
anuvākaṃ 13
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 25 ||
(sa॒ha pañca̭) (a. 13)
anuvākaṃ 14
bra॒hma॒vidā᳚pnoti॒ para᳚m ||
tade॒ṣā-'bhyṷktā | sa॒tya-ñjñā॒na-ma̭na॒nta-mbrahma̭ |
yo veda॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭yā-mpara॒me vyo̭mann |
so᳚-'śnute॒ sarvā॒n kāmā᳚n-thsa॒ha | brahma̭ṇā vipa॒ściteti̭ ||
tasmā॒dvā e॒tasmā̭dā॒tmana̭ ākā॒śa-ssambhṷ̄taḥ | ā॒kā॒śā-dvā॒yuḥ | vā॒yora॒gniḥ | a॒gnerāpaḥ̭ | a॒dbhyaḥ pṛ̭thi॒vī | pṛ॒thi॒vyā oṣa̭dhayaḥ |
oṣa̭dhī॒bhyo-'nna᳚m | annā॒-tpurṷṣaḥ ||
sa vā eṣa puruṣo-'nna̭rasa॒mayaḥ || tasyeda̭meva॒ śiraḥ | aya-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | ayamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ayamātmā᳚ | ida-mpuccha̭-mprati॒ṣṭhā || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 26 ||
annā॒dvai pra॒jāḥ pra॒jāya̭nte | yāḥ kāśca̭ pṛthi॒vīg śri॒tāḥ | atho॒ annḙnai॒va jī̭vanti | athai̭na॒dapi̭yantyanta॒taḥ | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭha᳚m | tasmā᳚-thsarvauṣa॒dha mṷcyate |
sarvaṃ॒-vai~ te-'nna̭māpnuvanti | ye-'nna॒-mbrahmo॒pāsa̭te | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭha᳚m | tasmā᳚-thsarvauṣa॒dha mṷcyate | annā᳚-dbhū॒tāni॒ jāya̭nte | jātā॒nyannḙna vardhante |
adyate-'tti ca̭ bhūtā॒ni | tasmādanna-ntaducya̭ta i॒ti ||
tasmādvā etasmā-danna̭rasa॒mayāt |
anyo-'ntara ātmā᳚ prāṇa॒ mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ ||
sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣa vi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒ vidhaḥ | tasya prāṇa̭ eva॒ śiraḥ ||
vyāno dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | apāna utta̭raḥ pa॒kṣaḥ |
ākā̭śa ā॒tmā | pṛthivī puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 27 ||
prā॒ṇa-nde॒vā anu॒prāṇa̭nti | ma॒nu॒ṣyāḥ᳚ pa॒śava̭śca॒ ye | prā॒ṇo hi bhū॒tānā॒māyuḥ̭ | tasmā᳚-thsarvāyu॒ṣa mṷcyate | sarva̭me॒va ta॒ āyṷryanti |
ye prā॒ṇa-mbrahmo॒pāsa̭te |
prāṇo hi bhūtā̭nāmā॒yuḥ | tasmā-thsarvāyuṣa-mucya̭ta i॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya ||
tasmādvā etasmā᳚-tprāṇa॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭ mano॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya yajṷreva॒ śiraḥ | ṛg dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | sāmotta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ādḙśa ā॒tmā | atharvāṅgirasaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 28 ||
yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kadā̭cane॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya ||
tasmādvā etasmā᳚-nmano॒mayāt | anyo-'ntara ātmā vi̭jñāna॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣa vi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒ vidhaḥ | tasya śra̭ddhaiva॒ śiraḥ | ṛta-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | satyamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | yo̭ga ā॒tmā | mahaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 29 ||
vi॒jñānaṃ̭-ya~॒jña-nta̭nute | karmā̭ṇi tanu॒te-'pi̭ ca | vi॒jñāna̭-nde॒vā-ssarve᳚ | brahma॒ jyeṣṭha॒-mupā̭sate | vi॒jñāna॒-mbrahma॒ ce-dveda̭ | tasmā॒ccenna pra॒mādya̭ti | śa॒rīrḙ pāpma̭no hi॒tvā | sarvān-kāmān-thsamaśnṷta i॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya || tasmādvā etasmā-dvi̭jñāna॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭-''nanda॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya priya̭-meva॒ śiraḥ |
modo dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ |
pramoda utta̭raḥ pa॒kṣaḥ | āna̭nda ā॒tmā |
brahma puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 30 ||
asa̭nne॒va sa̭ bhavati | asa॒-dbrahmeti॒ veda॒ cet |
asti brahmeti̭ ce-dve॒da | santamena-ntato vi̭duri॒ti ||
tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya || athāto̭-'nu pra॒śnāḥ || u॒tā vi॒dvā na॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaśca॒na ga̭ccha॒tī(3) | āho̭ vi॒dvāna॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaści॒-thsama̭śnu॒tā(3) u॒ || so̭-'kāmayata |
ba॒husyā॒-mprajā̭ye॒yeti̭ | sa tapo̭-'tapyata | sa tapa̭sta॒ptvā | i॒dagṃ sarva̭-masṛjata || yadi॒da-ṅkiñca̭ | tathsṛ॒ṣṭvā | tade॒vānu॒ prāvi̭śat || tada̭nupra॒viśya̭ | sacca॒ tyaccā̭bhavat | ni॒rukta॒-ñcā ni̭rukta-ñca |
ni॒laya̭na॒-ñcā ni̭layana-ñca | vi॒jñāna॒-ñcā vi̭jñāna-ñca | satya-ñcānṛta-ñca sa̭tya-ma॒bhavat || yadi̭da-ṅki॒ñca |
tathsatya-mi̭tyā ca॒kṣate || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 31 ||
asa॒dvā i॒damagra̭ āsīt | tato॒ vai sada̭jāyata |
tadātmānagg svaya̭-maku॒ruta | tasmā-tta-thsukṛtamucya̭ta i॒ti || yadvai̭ ta-thsu॒kṛtam | ra̭so vai॒ saḥ | rasagg hyevāyaṃ-la~bdhvā-''na̭ndī bha॒vati ||
ko hyevānyā᳚-tkaḥ prā॒ṇyāt | yadeṣa ākāśa āna̭ndo na॒ syāt | eṣa hyevāna̭ndayā॒ti || ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasmi-nnadṛśye 'nātmye 'nirukte 'nilayane 'bhayaṃ
prati̭ṣṭhāṃ-vi~॒ndate | atha so-'bhaya-ṅga̭to bha॒vati ||
ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasmi-nnudara-manta̭ra-ṅku॒rute |
atha tasya bha̭ya-mbha॒vati || tattveva bhayaṃ-vi~duṣo-'ma̭nvāna॒sya ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 32 ||
bhī॒ṣā-'smā॒-dvātaḥ̭ pavate | bhī॒ṣodḙti॒ sūryaḥ̭ |
bhīṣā-'smā-dagni̭-ścendra॒śca | mṛtyu-rdhāvati pañca̭ma i॒ti || saiṣā-''nandasya mīmāgṃ̭sā bha॒vati || yuvā syā-thsādhu yṷvā-'ddhyā॒yakaḥ | āśiṣṭho dṛḍhiṣṭho̭ bali॒ṣṭhaḥ | tasyeya-mpṛthivī sarvā vittasya̭ pūrṇā॒ syāt |
sa eko mānuṣa̭ āna॒ndaḥ || te ye śata-mmānuṣā̭ āna॒ndāḥ | || 33-' ||
sa eko manuṣya-gandharvāṇā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-mmanuṣya-gandharvāṇā̭-māna॒ndāḥ | sa eko deva-gandharvāṇā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-ndeva-gandharvāṇā̭-māna॒ndāḥ |
sa ekaḥ pitṛṇā-ñciraloka-lokānā̭-māna॒ndaḥ |
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mpitṛṇā-ñciraloka-lokānā̭-māna॒ndāḥ |
sa eka ājānajānā-ndevānā̭-māna॒ndaḥ | || 33.b ||
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mājāna-jānā-ndevānā̭ māna॒ndāḥ |
sa ekaḥ karma-devānā-ndevānā̭-māna॒ndaḥ |
ye karmaṇā devāna̭pi ya॒nti | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-ṅkarmadevānā-ndevānā̭-māna॒ndāḥ | sa eko devānā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-ndevānā̭-māna॒ndāḥ | sa eka indra̭syāna॒ndaḥ | || 33.c ||
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śatamindra̭-syā-''na॒ndāḥ | sa eko bṛhaspatḙ-rāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mbṛhaspatḙ rāna॒ndāḥ | sa ekaḥ prajāpatḙ-rāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-mprajāpatḙ-rāna॒ndāḥ | sa eko brahmaṇa̭ āna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || 33.d ||
sa yaścā̭ya-mpu॒ruṣe | yaścāsā̭-vādi॒tye | sa ekaḥ̭ ||
sa ya̭ evaṃ॒-vi~t | asmāllo̭kā-tpre॒tya |
etamannamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
eta-mprāṇamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
eta-mmanomaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
etaṃ-vi~jñānamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
etamānandamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 33è ||
yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kuta̭ścane॒ti || etagṃ ha vā va̭ na ta॒pati | kimahagṃ sādhṷ nāka॒ravam | kimaha-mpāpa-makara̭va-mi॒ti ||
sa ya evaṃ-vi~dvānete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute ||
u॒bhe hyḙvaiṣa॒ ete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute |
ya e॒vaṃ-ve~da̭ || ityṷpa॒niṣa̭t || 34 ||
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
(bra॒hma॒vididamayamidameka̭vigṃśatiḥ |
annā॒ danna̭rasa॒mayā-tprāṇo॒ vyāno-'pāna ākā̭śaḥ॒ pṛthivī puccha॒gṃ॒ ṣaḍvigṃ̭śatiḥ |
prā॒ṇa-mprā̭ṇa॒mayā-nma̭no॒ yaju॒r॒ ṛ-khsāmāde॒śo-'tharvāṅgirasaḥ puccha॒-ndvāvigṃ̭śatiḥ |
yataḥ̭ śra॒ddhartagṃ satyam ~yo̭go॒ maho̭-'ṣṭāda̭śa | vi॒jñāna॒-mpriya॒-mmodaḥ pramoda āna̭ndo॒ brahma puccha॒-ndvāvigṃ̭śatiḥ |
asa̭nne॒vāthāṣṭāvi gṃ̭śatiḥ | asa॒-thṣoḍa̭śa |
bhī॒ṣā-'smā॒-nmānuṣo॒ manuṣyagandharvāṇā॒-ndevagandharvāṇā॒-mpitṛṇāmciralokalokānā॒ mājānajānā-ṅkarmadevānām ~ye karmaṇā devānā॒mindra̭sya॒ bṛhaspateḥ॒ prajāpate॒-rbrahmaṇa॒-ssa yaśva̭ saṅkrā॒matyeka̭pañcā॒śat |
yataḥ॒ kuta̭śca॒ naitamekā̭daśa॒ nava̭) (a. 14)
|| iti brahmānandavallī samāptā ||
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake aṣṭamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय आरण्यके अष्टमः प्रपाठकः - ब्रह्मानन्दवल्ली
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
ब्रह्मानन्द वल्ली
अनुवाकं 13
स॒ह ना॑ ववतु । स॒ह नौ॑ भुनक्तु । स॒ह वी॒र्य॑-ङ्करवावहै । ते॒ज॒स्विना॒ वधी॑तमस्तु॒ मा वि॑द्विषा॒वहै᳚ ॥ ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥ 25 ॥
(स॒ह पञ्च॑) (अ. 13)
अनुवाकं 14
ब्र॒ह्म॒विदा᳚प्नोति॒ पर᳚म् ॥
तदे॒षा-ऽभ्यु॑क्ता । स॒त्य-ञ्ज्ञा॒न-म॑न॒न्त-म्ब्रह्म॑ ।
यो वेद॒ निहि॑त॒-ङ्गुहा॑या-म्पर॒मे व्यो॑मन्न् ।
सो᳚-ऽश्नुते॒ सर्वा॒न् कामा᳚न्-थ्स॒ह । ब्रह्म॑णा विप॒श्चितेति॑ ॥
तस्मा॒द्वा ए॒तस्मा॑दा॒त्मन॑ आका॒श-स्सम्भू॑तः । आ॒का॒शा-द्वा॒युः । वा॒योर॒ग्निः । अ॒ग्नेरापः॑ । अ॒द्भ्यः पृ॑थि॒वी । पृ॒थि॒व्या ओष॑धयः ।
ओष॑धी॒भ्यो-ऽन्न᳚म् । अन्ना॒-त्पुरु॑षः ॥
स वा एष पुरुषो-ऽन्न॑रस॒मयः ॥ तस्येद॑मेव॒ शिरः । अय-न्दक्षि॑णः प॒क्षः । अयमुत्त॑रः प॒क्षः । अयमात्मा᳚ । इद-म्पुच्छ॑-म्प्रति॒ष्ठा ॥ तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 26 ॥
अन्ना॒द्वै प्र॒जाः प्र॒जाय॑न्ते । याः काश्च॑ पृथि॒वीग् श्रि॒ताः । अथो॒ अन्ने॑नै॒व जी॑वन्ति । अथै॑न॒दपि॑यन्त्यन्त॒तः । अन्न॒ग्ं॒ हि भू॒ताना॒-ञ्ज्येष्ठ᳚म् । तस्मा᳚-थ्सर्वौष॒ध मु॑च्यते ।
सर्वं॒-वैँ ते-ऽन्न॑माप्नुवन्ति । ये-ऽन्न॒-म्ब्रह्मो॒पास॑ते । अन्न॒ग्ं॒ हि भू॒ताना॒-ञ्ज्येष्ठ᳚म् । तस्मा᳚-थ्सर्वौष॒ध मु॑च्यते । अन्ना᳚-द्भू॒तानि॒ जाय॑न्ते । जाता॒न्यन्ने॑न वर्धन्ते ।
अद्यते-ऽत्ति च॑ भूता॒नि । तस्मादन्न-न्तदुच्य॑त इ॒ति ॥
तस्माद्वा एतस्मा-दन्न॑रस॒मयात् ।
अन्यो-ऽन्तर आत्मा᳚ प्राण॒ मयः । तेनै॑ष पू॒र्णः ॥
स वा एष पुरुषवि॑ध ए॒व । तस्य पुरु॑ष वि॒धताम् ।
अन्वय॑-म्पुरुष॒ विधः । तस्य प्राण॑ एव॒ शिरः ॥
व्यानो दक्षि॑णः प॒क्षः । अपान उत्त॑रः प॒क्षः ।
आका॑श आ॒त्मा । पृथिवी पुच्छ॑-म्प्रति॒ष्ठा ॥
तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 27 ॥
प्रा॒ण-न्दे॒वा अनु॒प्राण॑न्ति । म॒नु॒ष्याः᳚ प॒शव॑श्च॒ ये । प्रा॒णो हि भू॒ताना॒मायुः॑ । तस्मा᳚-थ्सर्वायु॒ष मु॑च्यते । सर्व॑मे॒व त॒ आयु॑र्यन्ति ।
ये प्रा॒ण-म्ब्रह्मो॒पास॑ते ।
प्राणो हि भूता॑नामा॒युः । तस्मा-थ्सर्वायुष-मुच्य॑त इ॒ति ॥ तस्यैष एव शारी॑र आ॒त्मा । यः॑ पूर्व॒स्य ॥
तस्माद्वा एतस्मा᳚-त्प्राण॒मयात् । अन्यो-ऽन्तर आत्मा॑ मनो॒मयः । तेनै॑ष पू॒र्णः ॥ स वा एष पुरुषवि॑ध ए॒व । तस्य पुरु॑षवि॒धताम् ।
अन्वय॑-म्पुरुष॒विधः । तस्य यजु॑रेव॒ शिरः । ऋग् दक्षि॑णः प॒क्षः । सामोत्त॑रः प॒क्षः । आदे॑श आ॒त्मा । अथर्वाङ्गिरसः पुच्छ॑-म्प्रति॒ष्ठा ॥
तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 28 ॥
यतो॒ वाचो॒ निव॑र्तन्ते । अप्रा᳚प्य॒ मन॑सा स॒ह । आनन्द-म्ब्रह्म॑णो वि॒द्वान् । न बिभेति कदा॑चने॒ति ॥ तस्यैष एव शारी॑र आ॒त्मा । यः॑ पूर्व॒स्य ॥
तस्माद्वा एतस्मा᳚-न्मनो॒मयात् । अन्यो-ऽन्तर आत्मा वि॑ज्ञान॒मयः । तेनै॑ष पू॒र्णः ॥ स वा एष पुरुषवि॑ध ए॒व । तस्य पुरु॑ष वि॒धताम् ।
अन्वय॑-म्पुरुष॒ विधः । तस्य श्र॑द्धैव॒ शिरः । ऋत-न्दक्षि॑णः प॒क्षः । सत्यमुत्त॑रः प॒क्षः । यो॑ग आ॒त्मा । महः पुच्छ॑-म्प्रति॒ष्ठा ॥ तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 29 ॥
वि॒ज्ञानं॑-यँ॒ज्ञ-न्त॑नुते । कर्मा॑णि तनु॒ते-ऽपि॑ च । वि॒ज्ञान॑-न्दे॒वा-स्सर्वे᳚ । ब्रह्म॒ ज्येष्ठ॒-मुपा॑सते । वि॒ज्ञान॒-म्ब्रह्म॒ चे-द्वेद॑ । तस्मा॒च्चेन्न प्र॒माद्य॑ति । श॒रीरे॑ पाप्म॑नो हि॒त्वा । सर्वान्-कामान्-थ्समश्नु॑त इ॒ति ॥ तस्यैष एव शारी॑र आ॒त्मा । यः॑ पूर्व॒स्य ॥ तस्माद्वा एतस्मा-द्वि॑ज्ञान॒मयात् । अन्यो-ऽन्तर आत्मा॑-ऽऽनन्द॒मयः । तेनै॑ष पू॒र्णः ॥ स वा एष पुरुषवि॑ध ए॒व । तस्य पुरु॑षवि॒धताम् ।
अन्वय॑-म्पुरुष॒विधः । तस्य प्रिय॑-मेव॒ शिरः ।
मोदो दक्षि॑णः प॒क्षः ।
प्रमोद उत्त॑रः प॒क्षः । आन॑न्द आ॒त्मा ।
ब्रह्म पुच्छ॑-म्प्रति॒ष्ठा ॥
तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 30 ॥
अस॑न्ने॒व स॑ भवति । अस॒-द्ब्रह्मेति॒ वेद॒ चेत् ।
अस्ति ब्रह्मेति॑ चे-द्वे॒द । सन्तमेन-न्ततो वि॑दुरि॒ति ॥
तस्यैष एव शारी॑र आ॒त्मा । यः॑ पूर्व॒स्य ॥ अथातो॑-ऽनु प्र॒श्नाः ॥ उ॒ता वि॒द्वा न॒मुं-लोँ॒क-म्प्रेत्य॑ । कश्च॒न ग॑च्छ॒ती(3) । आहो॑ वि॒द्वान॒मुं-लोँ॒क-म्प्रेत्य॑ । कश्चि॒-थ्सम॑श्नु॒ता(3) उ॒ ॥ सो॑-ऽकामयत ।
ब॒हुस्या॒-म्प्रजा॑ये॒येति॑ । स तपो॑-ऽतप्यत । स तप॑स्त॒प्त्वा । इ॒दग्ं सर्व॑-मसृजत ॥ यदि॒द-ङ्किञ्च॑ । तथ्सृ॒ष्ट्वा । तदे॒वानु॒ प्रावि॑शत् ॥ तद॑नुप्र॒विश्य॑ । सच्च॒ त्यच्चा॑भवत् । नि॒रुक्त॒-ञ्चा नि॑रुक्त-ञ्च ।
नि॒लय॑न॒-ञ्चा नि॑लयन-ञ्च । वि॒ज्ञान॒-ञ्चा वि॑ज्ञान-ञ्च । सत्य-ञ्चानृत-ञ्च स॑त्य-म॒भवत् ॥ यदि॑द-ङ्कि॒ञ्च ।
तथ्सत्य-मि॑त्या च॒क्षते ॥ तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 31 ॥
अस॒द्वा इ॒दमग्र॑ आसीत् । ततो॒ वै सद॑जायत ।
तदात्मानग्ग् स्वय॑-मकु॒रुत । तस्मा-त्त-थ्सुकृतमुच्य॑त इ॒ति ॥ यद्वै॑ त-थ्सु॒कृतम् । र॑सो वै॒ सः । रसग्ग् ह्येवायं-लँब्ध्वा-ऽऽन॑न्दी भ॒वति ॥
को ह्येवान्या᳚-त्कः प्रा॒ण्यात् । यदेष आकाश आन॑न्दो न॒ स्यात् । एष ह्येवान॑न्दया॒ति ॥ य॒दा ह्ये॑वैष॒ एतस्मि-न्नदृश्ये ऽनात्म्ये ऽनिरुक्ते ऽनिलयने ऽभयं
प्रति॑ष्ठां-विँ॒न्दते । अथ सो-ऽभय-ङ्ग॑तो भ॒वति ॥
य॒दा ह्ये॑वैष॒ एतस्मि-न्नुदर-मन्त॑र-ङ्कु॒रुते ।
अथ तस्य भ॑य-म्भ॒वति ॥ तत्त्वेव भयं-विँदुषो-ऽम॑न्वान॒स्य ॥
तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 32 ॥
भी॒षा-ऽस्मा॒-द्वातः॑ पवते । भी॒षोदे॑ति॒ सूर्यः॑ ।
भीषा-ऽस्मा-दग्नि॑-श्चेन्द्र॒श्च । मृत्यु-र्धावति पञ्च॑म इ॒ति ॥ सैषा-ऽऽनन्दस्य मीमाग्ं॑सा भ॒वति ॥ युवा स्या-थ्साधु यु॑वा-ऽद्ध्या॒यकः । आशिष्ठो दृढिष्ठो॑ बलि॒ष्ठः । तस्येय-म्पृथिवी सर्वा वित्तस्य॑ पूर्णा॒ स्यात् ।
स एको मानुष॑ आन॒न्दः ॥ ते ये शत-म्मानुषा॑ आन॒न्दाः । ॥ 33-ऽ ॥
स एको मनुष्य-गन्धर्वाणा॑-मान॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ ते ये शत-म्मनुष्य-गन्धर्वाणा॑-मान॒न्दाः । स एको देव-गन्धर्वाणा॑-मान॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥
ते ये शत-न्देव-गन्धर्वाणा॑-मान॒न्दाः ।
स एकः पितृणा-ञ्चिरलोक-लोकाना॑-मान॒न्दः ।
श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥
ते ये शत-म्पितृणा-ञ्चिरलोक-लोकाना॑-मान॒न्दाः ।
स एक आजानजाना-न्देवाना॑-मान॒न्दः । ॥ 33.ब् ॥
श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥
ते ये शत-माजान-जाना-न्देवाना॑ मान॒न्दाः ।
स एकः कर्म-देवाना-न्देवाना॑-मान॒न्दः ।
ये कर्मणा देवान॑पि य॒न्ति । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ ते ये शत-ङ्कर्मदेवाना-न्देवाना॑-मान॒न्दाः । स एको देवाना॑-मान॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ ते ये शत-न्देवाना॑-मान॒न्दाः । स एक इन्द्र॑स्यान॒न्दः । ॥ 33.च् ॥
श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ ते ये शतमिन्द्र॑-स्या-ऽऽन॒न्दाः । स एको बृहस्पते॑-रान॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥
ते ये शत-म्बृहस्पते॑ रान॒न्दाः । स एकः प्रजापते॑-रान॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ ते ये शत-म्प्रजापते॑-रान॒न्दाः । स एको ब्रह्मण॑ आन॒न्दः । श्रोत्रियस्य चाकाम॑हत॒स्य ॥ 33.द् ॥
स यश्चा॑य-म्पु॒रुषे । यश्चासा॑-वादि॒त्ये । स एकः॑ ॥
स य॑ एवं॒-विँत् । अस्माल्लो॑का-त्प्रे॒त्य ।
एतमन्नमय-मात्मान-मुप॑सङ्क्रा॒मति ।
एत-म्प्राणमय-मात्मान-मुप॑सङ्क्रा॒मति ।
एत-म्मनोमय-मात्मान-मुप॑सङ्क्रा॒मति ।
एतं-विँज्ञानमय-मात्मान-मुप॑सङ्क्रा॒मति ।
एतमानन्दमय-मात्मान-मुप॑सङ्क्रा॒मति ॥
तदप्येष श्लो॑को भ॒वति ॥ 33ऎ ॥
यतो॒ वाचो॒ निव॑र्तन्ते । अप्रा᳚प्य॒ मन॑सा स॒ह । आनन्द-म्ब्रह्म॑णो वि॒द्वान् । न बिभेति कुत॑श्चने॒ति ॥ एतग्ं ह वा व॑ न त॒पति । किमहग्ं साधु॑ नाक॒रवम् । किमह-म्पाप-मकर॑व-मि॒ति ॥
स य एवं-विँद्वानेते आत्मा॑नग्ग् स्पृ॒णुते ॥
उ॒भे ह्ये॑वैष॒ एते आत्मा॑नग्ग् स्पृ॒णुते ।
य ए॒वं-वेँद॑ ॥ इत्यु॑प॒निष॑त् ॥ 34 ॥
स॒ह ना॑ ववतु । स॒ह नौ॑ भुनक्तु । स॒ह वी॒र्य॑-ङ्करवावहै । ते॒ज॒स्विना॒ वधी॑तमस्तु॒ मा वि॑द्विषा॒वहै᳚ ॥ ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
(ब्र॒ह्म॒विदिदमयमिदमेक॑विग्ंशतिः ।
अन्ना॒ दन्न॑रस॒मया-त्प्राणो॒ व्यानो-ऽपान आका॑शः॒ पृथिवी पुच्छ॒ग्ं॒ षड्विग्ं॑शतिः ।
प्रा॒ण-म्प्रा॑ण॒मया-न्म॑नो॒ यजु॒र्॒ ऋ-ख्सामादे॒शो-ऽथर्वाङ्गिरसः पुच्छ॒-न्द्वाविग्ं॑शतिः ।
यतः॑ श्र॒द्धर्तग्ं सत्यम् ँयो॑गो॒ महो॑-ऽष्टाद॑श । वि॒ज्ञान॒-म्प्रिय॒-म्मोदः प्रमोद आन॑न्दो॒ ब्रह्म पुच्छ॒-न्द्वाविग्ं॑शतिः ।
अस॑न्ने॒वाथाष्टावि ग्ं॑शतिः । अस॒-थ्षोड॑श ।
भी॒षा-ऽस्मा॒-न्मानुषो॒ मनुष्यगन्धर्वाणा॒-न्देवगन्धर्वाणा॒-म्पितृणाम्चिरलोकलोकाना॒ माजानजाना-ङ्कर्मदेवानाम् ँये कर्मणा देवाना॒मिन्द्र॑स्य॒ बृहस्पतेः॒ प्रजापते॒-र्ब्रह्मण॒-स्स यश्व॑ सङ्क्रा॒मत्येक॑पञ्चा॒शत् ।
यतः॒ कुत॑श्च॒ नैतमेका॑दश॒ नव॑) (अ. 14)
॥ इति ब्रह्मानन्दवल्ली समाप्ता ॥
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय आरण्यके अष्टमः प्रपाठक-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake aṣṭamaḥ prapāṭhakaḥ - brahmānandavallī
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
brahmānanda vallī
anuvākaṃ 13
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 25 ||
(sa॒ha pañca̭) (a. 13)
anuvākaṃ 14
bra॒hma॒vidā᳚pnoti॒ para᳚m ||
tade॒ṣā-'bhyṷktā | sa॒tya-ñjñā॒na-ma̭na॒nta-mbrahma̭ |
yo veda॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭yā-mpara॒me vyo̭mann |
so᳚-'śnute॒ sarvā॒n kāmā᳚n-thsa॒ha | brahma̭ṇā vipa॒ściteti̭ ||
tasmā॒dvā e॒tasmā̭dā॒tmana̭ ākā॒śa-ssambhṷ̄taḥ | ā॒kā॒śā-dvā॒yuḥ | vā॒yora॒gniḥ | a॒gnerāpaḥ̭ | a॒dbhyaḥ pṛ̭thi॒vī | pṛ॒thi॒vyā oṣa̭dhayaḥ |
oṣa̭dhī॒bhyo-'nna᳚m | annā॒-tpurṷṣaḥ ||
sa vā eṣa puruṣo-'nna̭rasa॒mayaḥ || tasyeda̭meva॒ śiraḥ | aya-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | ayamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ayamātmā᳚ | ida-mpuccha̭-mprati॒ṣṭhā || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 26 ||
annā॒dvai pra॒jāḥ pra॒jāya̭nte | yāḥ kāśca̭ pṛthi॒vīg śri॒tāḥ | atho॒ annḙnai॒va jī̭vanti | athai̭na॒dapi̭yantyanta॒taḥ | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭha᳚m | tasmā᳚-thsarvauṣa॒dha mṷcyate |
sarvaṃ॒-vai~ te-'nna̭māpnuvanti | ye-'nna॒-mbrahmo॒pāsa̭te | anna॒gṃ॒ hi bhū॒tānā॒-ñjyeṣṭha᳚m | tasmā᳚-thsarvauṣa॒dha mṷcyate | annā᳚-dbhū॒tāni॒ jāya̭nte | jātā॒nyannḙna vardhante |
adyate-'tti ca̭ bhūtā॒ni | tasmādanna-ntaducya̭ta i॒ti ||
tasmādvā etasmā-danna̭rasa॒mayāt |
anyo-'ntara ātmā᳚ prāṇa॒ mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ ||
sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣa vi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒ vidhaḥ | tasya prāṇa̭ eva॒ śiraḥ ||
vyāno dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | apāna utta̭raḥ pa॒kṣaḥ |
ākā̭śa ā॒tmā | pṛthivī puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 27 ||
prā॒ṇa-nde॒vā anu॒prāṇa̭nti | ma॒nu॒ṣyāḥ᳚ pa॒śava̭śca॒ ye | prā॒ṇo hi bhū॒tānā॒māyuḥ̭ | tasmā᳚-thsarvāyu॒ṣa mṷcyate | sarva̭me॒va ta॒ āyṷryanti |
ye prā॒ṇa-mbrahmo॒pāsa̭te |
prāṇo hi bhūtā̭nāmā॒yuḥ | tasmā-thsarvāyuṣa-mucya̭ta i॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya ||
tasmādvā etasmā᳚-tprāṇa॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭ mano॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya yajṷreva॒ śiraḥ | ṛg dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | sāmotta̭raḥ pa॒kṣaḥ | ādḙśa ā॒tmā | atharvāṅgirasaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 28 ||
yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kadā̭cane॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya ||
tasmādvā etasmā᳚-nmano॒mayāt | anyo-'ntara ātmā vi̭jñāna॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣa vi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒ vidhaḥ | tasya śra̭ddhaiva॒ śiraḥ | ṛta-ndakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | satyamutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | yo̭ga ā॒tmā | mahaḥ puccha̭-mprati॒ṣṭhā || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 29 ||
vi॒jñānaṃ̭-ya~॒jña-nta̭nute | karmā̭ṇi tanu॒te-'pi̭ ca | vi॒jñāna̭-nde॒vā-ssarve᳚ | brahma॒ jyeṣṭha॒-mupā̭sate | vi॒jñāna॒-mbrahma॒ ce-dveda̭ | tasmā॒ccenna pra॒mādya̭ti | śa॒rīrḙ pāpma̭no hi॒tvā | sarvān-kāmān-thsamaśnṷta i॒ti || tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya || tasmādvā etasmā-dvi̭jñāna॒mayāt | anyo-'ntara ātmā̭-''nanda॒mayaḥ | tenai̭ṣa pū॒rṇaḥ || sa vā eṣa puruṣavi̭dha e॒va | tasya purṷṣavi॒dhatām |
anvaya̭-mpuruṣa॒vidhaḥ | tasya priya̭-meva॒ śiraḥ |
modo dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ |
pramoda utta̭raḥ pa॒kṣaḥ | āna̭nda ā॒tmā |
brahma puccha̭-mprati॒ṣṭhā ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 30 ||
asa̭nne॒va sa̭ bhavati | asa॒-dbrahmeti॒ veda॒ cet |
asti brahmeti̭ ce-dve॒da | santamena-ntato vi̭duri॒ti ||
tasyaiṣa eva śārī̭ra ā॒tmā | yaḥ̭ pūrva॒sya || athāto̭-'nu pra॒śnāḥ || u॒tā vi॒dvā na॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaśca॒na ga̭ccha॒tī(3) | āho̭ vi॒dvāna॒muṃ-lo~॒ka-mpretya̭ | kaści॒-thsama̭śnu॒tā(3) u॒ || so̭-'kāmayata |
ba॒husyā॒-mprajā̭ye॒yeti̭ | sa tapo̭-'tapyata | sa tapa̭sta॒ptvā | i॒dagṃ sarva̭-masṛjata || yadi॒da-ṅkiñca̭ | tathsṛ॒ṣṭvā | tade॒vānu॒ prāvi̭śat || tada̭nupra॒viśya̭ | sacca॒ tyaccā̭bhavat | ni॒rukta॒-ñcā ni̭rukta-ñca |
ni॒laya̭na॒-ñcā ni̭layana-ñca | vi॒jñāna॒-ñcā vi̭jñāna-ñca | satya-ñcānṛta-ñca sa̭tya-ma॒bhavat || yadi̭da-ṅki॒ñca |
tathsatya-mi̭tyā ca॒kṣate || tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 31 ||
asa॒dvā i॒damagra̭ āsīt | tato॒ vai sada̭jāyata |
tadātmānagg svaya̭-maku॒ruta | tasmā-tta-thsukṛtamucya̭ta i॒ti || yadvai̭ ta-thsu॒kṛtam | ra̭so vai॒ saḥ | rasagg hyevāyaṃ-la~bdhvā-''na̭ndī bha॒vati ||
ko hyevānyā᳚-tkaḥ prā॒ṇyāt | yadeṣa ākāśa āna̭ndo na॒ syāt | eṣa hyevāna̭ndayā॒ti || ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasmi-nnadṛśye 'nātmye 'nirukte 'nilayane 'bhayaṃ
prati̭ṣṭhāṃ-vi~॒ndate | atha so-'bhaya-ṅga̭to bha॒vati ||
ya॒dā hyḙvaiṣa॒ etasmi-nnudara-manta̭ra-ṅku॒rute |
atha tasya bha̭ya-mbha॒vati || tattveva bhayaṃ-vi~duṣo-'ma̭nvāna॒sya ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 32 ||
bhī॒ṣā-'smā॒-dvātaḥ̭ pavate | bhī॒ṣodḙti॒ sūryaḥ̭ |
bhīṣā-'smā-dagni̭-ścendra॒śca | mṛtyu-rdhāvati pañca̭ma i॒ti || saiṣā-''nandasya mīmāgṃ̭sā bha॒vati || yuvā syā-thsādhu yṷvā-'ddhyā॒yakaḥ | āśiṣṭho dṛḍhiṣṭho̭ bali॒ṣṭhaḥ | tasyeya-mpṛthivī sarvā vittasya̭ pūrṇā॒ syāt |
sa eko mānuṣa̭ āna॒ndaḥ || te ye śata-mmānuṣā̭ āna॒ndāḥ | || 33-' ||
sa eko manuṣya-gandharvāṇā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-mmanuṣya-gandharvāṇā̭-māna॒ndāḥ | sa eko deva-gandharvāṇā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-ndeva-gandharvāṇā̭-māna॒ndāḥ |
sa ekaḥ pitṛṇā-ñciraloka-lokānā̭-māna॒ndaḥ |
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mpitṛṇā-ñciraloka-lokānā̭-māna॒ndāḥ |
sa eka ājānajānā-ndevānā̭-māna॒ndaḥ | || 33.b ||
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mājāna-jānā-ndevānā̭ māna॒ndāḥ |
sa ekaḥ karma-devānā-ndevānā̭-māna॒ndaḥ |
ye karmaṇā devāna̭pi ya॒nti | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-ṅkarmadevānā-ndevānā̭-māna॒ndāḥ | sa eko devānā̭-māna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-ndevānā̭-māna॒ndāḥ | sa eka indra̭syāna॒ndaḥ | || 33.c ||
śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śatamindra̭-syā-''na॒ndāḥ | sa eko bṛhaspatḙ-rāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya ||
te ye śata-mbṛhaspatḙ rāna॒ndāḥ | sa ekaḥ prajāpatḙ-rāna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || te ye śata-mprajāpatḙ-rāna॒ndāḥ | sa eko brahmaṇa̭ āna॒ndaḥ | śrotriyasya cākāma̭hata॒sya || 33.d ||
sa yaścā̭ya-mpu॒ruṣe | yaścāsā̭-vādi॒tye | sa ekaḥ̭ ||
sa ya̭ evaṃ॒-vi~t | asmāllo̭kā-tpre॒tya |
etamannamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
eta-mprāṇamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
eta-mmanomaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
etaṃ-vi~jñānamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati |
etamānandamaya-mātmāna-mupa̭saṅkrā॒mati ||
tadapyeṣa ślo̭ko bha॒vati || 33è ||
yato॒ vāco॒ niva̭rtante | aprā᳚pya॒ mana̭sā sa॒ha | ānanda-mbrahma̭ṇo vi॒dvān | na bibheti kuta̭ścane॒ti || etagṃ ha vā va̭ na ta॒pati | kimahagṃ sādhṷ nāka॒ravam | kimaha-mpāpa-makara̭va-mi॒ti ||
sa ya evaṃ-vi~dvānete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute ||
u॒bhe hyḙvaiṣa॒ ete ātmā̭nagg spṛ॒ṇute |
ya e॒vaṃ-ve~da̭ || ityṷpa॒niṣa̭t || 34 ||
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
(bra॒hma॒vididamayamidameka̭vigṃśatiḥ |
annā॒ danna̭rasa॒mayā-tprāṇo॒ vyāno-'pāna ākā̭śaḥ॒ pṛthivī puccha॒gṃ॒ ṣaḍvigṃ̭śatiḥ |
prā॒ṇa-mprā̭ṇa॒mayā-nma̭no॒ yaju॒r॒ ṛ-khsāmāde॒śo-'tharvāṅgirasaḥ puccha॒-ndvāvigṃ̭śatiḥ |
yataḥ̭ śra॒ddhartagṃ satyam ~yo̭go॒ maho̭-'ṣṭāda̭śa | vi॒jñāna॒-mpriya॒-mmodaḥ pramoda āna̭ndo॒ brahma puccha॒-ndvāvigṃ̭śatiḥ |
asa̭nne॒vāthāṣṭāvi gṃ̭śatiḥ | asa॒-thṣoḍa̭śa |
bhī॒ṣā-'smā॒-nmānuṣo॒ manuṣyagandharvāṇā॒-ndevagandharvāṇā॒-mpitṛṇāmciralokalokānā॒ mājānajānā-ṅkarmadevānām ~ye karmaṇā devānā॒mindra̭sya॒ bṛhaspateḥ॒ prajāpate॒-rbrahmaṇa॒-ssa yaśva̭ saṅkrā॒matyeka̭pañcā॒śat |
yataḥ॒ kuta̭śca॒ naitamekā̭daśa॒ nava̭) (a. 14)
|| iti brahmānandavallī samāptā ||
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake aṣṭamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.