Tara

ദശാവതാര സ്തോത്രമ് (വേദാന്താചാര്യ കൃതമ്)

Dashavatara Stotram (vedantacharya Kritam)

📂 Stotram 🖋️ Malayalam script
📄 Download PDF
ദേവോ നശ്ശുഭമാതനോതു ദശധാ നിര്വര്തയന്ഭൂമികാം
രങ്ഗേ ധാമനി ലബ്ധനിര്ഭരരസൈരധ്യക്ഷിതോ ഭാവുകൈഃ ।
യദ്ഭാവേഷു പൃഥഗ്വിധേഷ്വനുഗുണാന്ഭാവാന്സ്വയം ബിഭ്രതീ
യദ്ധര്മൈരിഹ ധര്മിണീ വിഹരതേ നാനാകൃതിര്നായികാ ॥ 1 ॥
നിര്മഗ്നശ്രുതിജാലമാര്ഗണദശാദത്തക്ഷണൈര്വീക്ഷണൈ-
രന്തസ്തന്വദിവാരവിന്ദഗഹനാന്യൌദന്വതീനാമപാമ് ।
നിഷ്പ്രത്യൂഹതരങ്ഗരിങ്ഖണമിഥഃ പ്രത്യൂഢപാഥശ്ഛടാ-
ഡോലാരോഹസദോഹലം ഭഗവതോ മാത്സ്യം വപുഃ പാതു നഃ ॥ 2 ॥
അവ്യാസുര്ഭുവനത്രയീമനിഭൃതം കണ്ഡൂയനൈരദ്രിണാ
നിദ്രാണസ്യ പരസ്യ കൂര്മവപുഷോ നിശ്വാസവാതോര്മയഃ ।
യദ്വിക്ഷേപണസംസ്കൃതോദധിപയഃ പ്രേങ്ഖോലപര്യങ്കികാ-
നിത്യാരോഹണനിര്വൃതോ വിഹരതേ ദേവസ്സഹൈവ ശ്രിയാ ॥ 3 ॥
ഗോപായേദനിശം ജഗന്തി കുഹനാപോത്രീ പവിത്രീകൃത-
ബ്രഹ്മാണ്ഡപ്രലയോര്മിഘോഷഗുരുഭിര്ഘോണാരവൈര്ഘുര്ഘുരൈഃ ।
യദ്ദംഷ്ട്രാങ്കുരകോടിഗാഢഘടനാനിഷ്കമ്പനിത്യസ്ഥിതി-
ര്ബ്രഹ്മസ്തമ്ബമസൌദസൌ ഭഗവതീമുസ്തേവവിശ്വമ്ഭരാ ॥ 4 ॥
പ്രത്യാദിഷ്ടപുരാതനപ്രഹരണഗ്രാമഃക്ഷണം പാണിജൈ-
രവ്യാത്ത്രീണി ജഗന്ത്യകുണ്ഠമഹിമാ വൈകുണ്ഠകണ്ഠീരവഃ ।
യത്പ്രാദുര്ഭവനാദവന്ധ്യജഠരായാദൃച്ഛികാദ്വേധസാം-
യാ കാചിത്സഹസാ മഹാസുരഗൃഹസ്ഥൂണാപിതാമഹ്യഭൃത് ॥ 5 ॥
വ്രീഡാവിദ്ധവദാന്യദാനവയശോനാസീരധാടീഭട-
സ്ത്രൈയക്ഷം മകുടം പുനന്നവതു നസ്ത്രൈവിക്രമോ വിക്രമഃ ।
യത്പ്രസ്താവസമുച്ഛ്രിതധ്വജപടീവൃത്താന്തസിദ്ധാന്തിഭി-
സ്സ്രോതോഭിസ്സുരസിന്ധുരഷ്ടസുദിശാസൌധേഷു ദോധൂയതേ ॥ 6 ॥
ക്രോധാഗ്നിം ജമദഗ്നിപീഡനഭവം സന്തര്പയിഷ്യന് ക്രമാ-
ദക്ഷത്രാമിഹ സന്തതക്ഷ യ ഇമാം ത്രിസ്സപ്തകൃത്വഃ ക്ഷിതിമ് ।
ദത്വാ കര്മണി ദക്ഷിണാം ക്വചന താമാസ്കന്ദ്യ സിന്ധും വസ-
ന്നബ്രഹ്മണ്യമപാകരോതു ഭഗവാനാബ്രഹ്മകീടം മുനിഃ ॥ 7 ॥
പാരാവാരപയോവിശോഷണകലാപാരീണകാലാനല-
ജ്വാലാജാലവിഹാരഹാരിവിശിഖവ്യാപാരഘോരക്രമഃ ।
സര്വാവസ്ഥസകൃത്പ്രപന്നജനതാസംരക്ഷണൈകവ്രതീ
ധര്മോ വിഗ്രഹവാനധര്മവിരതിം ധന്വീ സതന്വീതു നഃ ॥ 8 ॥
ഫക്കത്കൌരവപട്ടണപ്രഭൃതയഃ പ്രാസ്തപ്രലമ്ബാദയ-
സ്താലാങ്കാസ്യതഥാവിധാ വിഹൃതയസ്തന്വന്തു ഭദ്രാണി നഃ ।
ക്ഷീരം ശര്കരയേവ യാഭിരപൃഥഗ്ഭൂതാഃ പ്രഭൂതൈര്ഗുണൈ-
രാകൌമാരകമസ്വദന്തജഗതേ കൃഷ്ണസ്യ താഃ കേലയഃ ॥ 9 ॥
നാഥായൈവ നമഃ പദം ഭവതു നശ്ചിത്രൈശ്ചരിത്രക്രമൈ-
ര്ഭൂയോഭിര്ഭുവനാന്യമൂനികുഹനാഗോപായ ഗോപായതേ ।
കാലിന്ദീരസികായകാലിയഫണിസ്ഫാരസ്ഫടാവാടികാ-
രങ്ഗോത്സങ്ഗവിശങ്കചങ്ക്രമധുരാപര്യായ ചര്യായതേ ॥ 10 ॥
ഭാവിന്യാ ദശയാഭവന്നിഹ ഭവധ്വംസായ നഃ കല്പതാം
കല്കീ വിഷ്ണുയശസ്സുതഃ കലികഥാകാലുഷ്യകൂലങ്കഷഃ ।
നിശ്ശേഷക്ഷതകണ്ടകേ ക്ഷിതിതലേ ധാരാജലൌഘൈര്ധ്രുവം
ധര്മം കാര്തയുഗം പ്രരോഹയതി യന്നിസ്ത്രിംശധാരാധരഃ ॥ 11 ॥
ഇച്ഛാമീന വിഹാരകച്ഛപ മഹാപോത്രിന് യദൃച്ഛാഹരേ
രക്ഷാവാമന രോഷരാമ കരുണാകാകുത്സ്ഥ ഹേലാഹലിന് ।
ക്രീഡാവല്ലവ കല്കിവാഹന ദശാകല്കിന്നിതി പ്രത്യഹം
ജല്പന്തഃ പുരുഷാഃ പുനന്തു ഭുവനം പുണ്യൌഘപണ്യാപണാഃ ॥
വിദ്യോദന്വതി വേങ്കടേശ്വരകവൌ ജാതം ജഗന്മങ്ഗലം
ദേവേശസ്യദശാവതാരവിഷയം സ്തോത്രം വിവക്ഷേത യഃ ।
വക്ത്രേ തസ്യ സരസ്വതീ ബഹുമുഖീ ഭക്തിഃ പരാ മാനസേ
ശുദ്ധിഃ കാപി തനൌ ദിശാസു ദശസു ഖ്യാതിശ്ശുഭാ ജൃമ്ഭതേ ॥
ഇതി കവിതാര്കികസിംഹസ്യ സര്വതന്ത്രസ്വതന്ത്രസ്യ ശ്രീമദ്വേങ്കടനാഥസ്യ വേദാന്താചാര്യസ്യ കൃതിഷു ദശാവതാരസ്തോത്രമ് ।
Roman (IAST) Transliteration
devo naśśubhamātanotu daśadhā nirvartayanbhūmikāṃ
raṅge dhāmani labdhanirbhararasairadhyakṣito bhāvukaiḥ |
yadbhāveṣu pṛthagvidheṣvanuguṇānbhāvānsvayaṃ bibhratī
yaddharmairiha dharmiṇī viharate nānākṛtirnāyikā || 1 ||
nirmagnaśrutijālamārgaṇadaśādattakṣaṇairvīkṣaṇai-
rantastanvadivāravindagahanānyaudanvatīnāmapām |
niṣpratyūhataraṅgariṅkhaṇamithaḥ pratyūḍhapāthaśchaṭā-
ḍolārohasadohalaṃ bhagavato mātsyaṃ vapuḥ pātu naḥ || 2 ||
avyāsurbhuvanatrayīmanibhṛtaṃ kaṇḍūyanairadriṇā
nidrāṇasya parasya kūrmavapuṣo niśvāsavātormayaḥ |
yadvikṣepaṇasaṃskṛtodadhipayaḥ preṅkholaparyaṅkikā-
nityārohaṇanirvṛto viharate devassahaiva śriyā || 3 ||
gopāyedaniśaṃ jaganti kuhanāpotrī pavitrīkṛta-
brahmāṇḍapralayormighoṣagurubhirghoṇāravairghurghuraiḥ |
yaddaṃṣṭrāṅkurakoṭigāḍhaghaṭanāniṣkampanityasthiti-
rbrahmastambamasaudasau bhagavatīmustevaviśvambharā || 4 ||
pratyādiṣṭapurātanapraharaṇagrāmaḥkṣaṇaṃ pāṇijai-
ravyāttrīṇi jagantyakuṇṭhamahimā vaikuṇṭhakaṇṭhīravaḥ |
yatprādurbhavanādavandhyajaṭharāyādṛcchikādvedhasāṃ-
yā kācitsahasā mahāsuragṛhasthūṇāpitāmahyabhṛt || 5 ||
vrīḍāviddhavadānyadānavayaśonāsīradhāṭībhaṭa-
straiyakṣaṃ makuṭaṃ punannavatu nastraivikramo vikramaḥ |
yatprastāvasamucchritadhvajapaṭīvṛttāntasiddhāntibhi-
ssrotobhissurasindhuraṣṭasudiśāsaudheṣu dodhūyate || 6 ||
krodhāgniṃ jamadagnipīḍanabhavaṃ santarpayiṣyan kramā-
dakṣatrāmiha santatakṣa ya imāṃ trissaptakṛtvaḥ kṣitim |
datvā karmaṇi dakṣiṇāṃ kvacana tāmāskandya sindhuṃ vasa-
nnabrahmaṇyamapākarotu bhagavānābrahmakīṭaṃ muniḥ || 7 ||
pārāvārapayoviśoṣaṇakalāpārīṇakālānala-
jvālājālavihārahāriviśikhavyāpāraghorakramaḥ |
sarvāvasthasakṛtprapannajanatāsaṃrakṣaṇaikavratī
dharmo vigrahavānadharmaviratiṃ dhanvī satanvītu naḥ || 8 ||
phakkatkauravapaṭṭaṇaprabhṛtayaḥ prāstapralambādaya-
stālāṅkāsyatathāvidhā vihṛtayastanvantu bhadrāṇi naḥ |
kṣīraṃ śarkarayeva yābhirapṛthagbhūtāḥ prabhūtairguṇai-
rākaumārakamasvadantajagate kṛṣṇasya tāḥ kelayaḥ || 9 ||
nāthāyaiva namaḥ padaṃ bhavatu naścitraiścaritrakramai-
rbhūyobhirbhuvanānyamūnikuhanāgopāya gopāyate |
kālindīrasikāyakāliyaphaṇisphārasphaṭāvāṭikā-
raṅgotsaṅgaviśaṅkacaṅkramadhurāparyāya caryāyate || 10 ||
bhāvinyā daśayābhavanniha bhavadhvaṃsāya naḥ kalpatāṃ
kalkī viṣṇuyaśassutaḥ kalikathākāluṣyakūlaṅkaṣaḥ |
niśśeṣakṣatakaṇṭake kṣititale dhārājalaughairdhruvaṃ
dharmaṃ kārtayugaṃ prarohayati yannistriṃśadhārādharaḥ || 11 ||
icchāmīna vihārakacchapa mahāpotrin yadṛcchāhare
rakṣāvāmana roṣarāma karuṇākākutstha helāhalin |
krīḍāvallava kalkivāhana daśākalkinniti pratyahaṃ
jalpantaḥ puruṣāḥ punantu bhuvanaṃ puṇyaughapaṇyāpaṇāḥ ||
vidyodanvati veṅkaṭeśvarakavau jātaṃ jaganmaṅgalaṃ
deveśasyadaśāvatāraviṣayaṃ stotraṃ vivakṣeta yaḥ |
vaktre tasya sarasvatī bahumukhī bhaktiḥ parā mānase
śuddhiḥ kāpi tanau diśāsu daśasu khyātiśśubhā jṛmbhate ||
iti kavitārkikasiṃhasya sarvatantrasvatantrasya śrīmadveṅkaṭanāthasya vedāntācāryasya kṛtiṣu daśāvatārastotram |
Sanskrit — Devanagari (original)
देवो नश्शुभमातनोतु दशधा निर्वर्तयन्भूमिकां
रङ्गे धामनि लब्धनिर्भररसैरध्यक्षितो भावुकैः ।
यद्भावेषु पृथग्विधेष्वनुगुणान्भावान्स्वयं बिभ्रती
यद्धर्मैरिह धर्मिणी विहरते नानाकृतिर्नायिका ॥ 1 ॥
निर्मग्नश्रुतिजालमार्गणदशादत्तक्षणैर्वीक्षणै-
रन्तस्तन्वदिवारविन्दगहनान्यौदन्वतीनामपाम् ।
निष्प्रत्यूहतरङ्गरिङ्खणमिथः प्रत्यूढपाथश्छटा-
डोलारोहसदोहलं भगवतो मात्स्यं वपुः पातु नः ॥ 2 ॥
अव्यासुर्भुवनत्रयीमनिभृतं कण्डूयनैरद्रिणा
निद्राणस्य परस्य कूर्मवपुषो निश्वासवातोर्मयः ।
यद्विक्षेपणसंस्कृतोदधिपयः प्रेङ्खोलपर्यङ्किका-
नित्यारोहणनिर्वृतो विहरते देवस्सहैव श्रिया ॥ 3 ॥
गोपायेदनिशं जगन्ति कुहनापोत्री पवित्रीकृत-
ब्रह्माण्डप्रलयोर्मिघोषगुरुभिर्घोणारवैर्घुर्घुरैः ।
यद्दंष्ट्राङ्कुरकोटिगाढघटनानिष्कम्पनित्यस्थिति-
र्ब्रह्मस्तम्बमसौदसौ भगवतीमुस्तेवविश्वम्भरा ॥ 4 ॥
प्रत्यादिष्टपुरातनप्रहरणग्रामःक्षणं पाणिजै-
रव्यात्त्रीणि जगन्त्यकुण्ठमहिमा वैकुण्ठकण्ठीरवः ।
यत्प्रादुर्भवनादवन्ध्यजठरायादृच्छिकाद्वेधसां-
या काचित्सहसा महासुरगृहस्थूणापितामह्यभृत् ॥ 5 ॥
व्रीडाविद्धवदान्यदानवयशोनासीरधाटीभट-
स्त्रैयक्षं मकुटं पुनन्नवतु नस्त्रैविक्रमो विक्रमः ।
यत्प्रस्तावसमुच्छ्रितध्वजपटीवृत्तान्तसिद्धान्तिभि-
स्स्रोतोभिस्सुरसिन्धुरष्टसुदिशासौधेषु दोधूयते ॥ 6 ॥
क्रोधाग्निं जमदग्निपीडनभवं सन्तर्पयिष्यन् क्रमा-
दक्षत्रामिह सन्ततक्ष य इमां त्रिस्सप्तकृत्वः क्षितिम् ।
दत्वा कर्मणि दक्षिणां क्वचन तामास्कन्द्य सिन्धुं वस-
न्नब्रह्मण्यमपाकरोतु भगवानाब्रह्मकीटं मुनिः ॥ 7 ॥
पारावारपयोविशोषणकलापारीणकालानल-
ज्वालाजालविहारहारिविशिखव्यापारघोरक्रमः ।
सर्वावस्थसकृत्प्रपन्नजनतासंरक्षणैकव्रती
धर्मो विग्रहवानधर्मविरतिं धन्वी सतन्वीतु नः ॥ 8 ॥
फक्कत्कौरवपट्टणप्रभृतयः प्रास्तप्रलम्बादय-
स्तालाङ्कास्यतथाविधा विहृतयस्तन्वन्तु भद्राणि नः ।
क्षीरं शर्करयेव याभिरपृथग्भूताः प्रभूतैर्गुणै-
राकौमारकमस्वदन्तजगते कृष्णस्य ताः केलयः ॥ 9 ॥
नाथायैव नमः पदं भवतु नश्चित्रैश्चरित्रक्रमै-
र्भूयोभिर्भुवनान्यमूनिकुहनागोपाय गोपायते ।
कालिन्दीरसिकायकालियफणिस्फारस्फटावाटिका-
रङ्गोत्सङ्गविशङ्कचङ्क्रमधुरापर्याय चर्यायते ॥ 10 ॥
भाविन्या दशयाभवन्निह भवध्वंसाय नः कल्पतां
कल्की विष्णुयशस्सुतः कलिकथाकालुष्यकूलङ्कषः ।
निश्शेषक्षतकण्टके क्षितितले धाराजलौघैर्ध्रुवं
धर्मं कार्तयुगं प्ररोहयति यन्निस्त्रिंशधाराधरः ॥ 11 ॥
इच्छामीन विहारकच्छप महापोत्रिन् यदृच्छाहरे
रक्षावामन रोषराम करुणाकाकुत्स्थ हेलाहलिन् ।
क्रीडावल्लव कल्किवाहन दशाकल्किन्निति प्रत्यहं
जल्पन्तः पुरुषाः पुनन्तु भुवनं पुण्यौघपण्यापणाः ॥
विद्योदन्वति वेङ्कटेश्वरकवौ जातं जगन्मङ्गलं
देवेशस्यदशावतारविषयं स्तोत्रं विवक्षेत यः ।
वक्त्रे तस्य सरस्वती बहुमुखी भक्तिः परा मानसे
शुद्धिः कापि तनौ दिशासु दशसु ख्यातिश्शुभा जृम्भते ॥
इति कवितार्किकसिंहस्य सर्वतन्त्रस्वतन्त्रस्य श्रीमद्वेङ्कटनाथस्य वेदान्ताचार्यस्य कृतिषु दशावतारस्तोत्रम् ।
devo naśśubhamātanotu daśadhā nirvartayanbhūmikāṃ
raṅge dhāmani labdhanirbhararasairadhyakṣito bhāvukaiḥ |
yadbhāveṣu pṛthagvidheṣvanuguṇānbhāvānsvayaṃ bibhratī
yaddharmairiha dharmiṇī viharate nānākṛtirnāyikā || 1 ||
nirmagnaśrutijālamārgaṇadaśādattakṣaṇairvīkṣaṇai-
rantastanvadivāravindagahanānyaudanvatīnāmapām |
niṣpratyūhataraṅgariṅkhaṇamithaḥ pratyūḍhapāthaśchaṭā-
ḍolārohasadohalaṃ bhagavato mātsyaṃ vapuḥ pātu naḥ || 2 ||
avyāsurbhuvanatrayīmanibhṛtaṃ kaṇḍūyanairadriṇā
nidrāṇasya parasya kūrmavapuṣo niśvāsavātormayaḥ |
yadvikṣepaṇasaṃskṛtodadhipayaḥ preṅkholaparyaṅkikā-
nityārohaṇanirvṛto viharate devassahaiva śriyā || 3 ||
gopāyedaniśaṃ jaganti kuhanāpotrī pavitrīkṛta-
brahmāṇḍapralayormighoṣagurubhirghoṇāravairghurghuraiḥ |
yaddaṃṣṭrāṅkurakoṭigāḍhaghaṭanāniṣkampanityasthiti-
rbrahmastambamasaudasau bhagavatīmustevaviśvambharā || 4 ||
pratyādiṣṭapurātanapraharaṇagrāmaḥkṣaṇaṃ pāṇijai-
ravyāttrīṇi jagantyakuṇṭhamahimā vaikuṇṭhakaṇṭhīravaḥ |
yatprādurbhavanādavandhyajaṭharāyādṛcchikādvedhasāṃ-
yā kācitsahasā mahāsuragṛhasthūṇāpitāmahyabhṛt || 5 ||
vrīḍāviddhavadānyadānavayaśonāsīradhāṭībhaṭa-
straiyakṣaṃ makuṭaṃ punannavatu nastraivikramo vikramaḥ |
yatprastāvasamucchritadhvajapaṭīvṛttāntasiddhāntibhi-
ssrotobhissurasindhuraṣṭasudiśāsaudheṣu dodhūyate || 6 ||
krodhāgniṃ jamadagnipīḍanabhavaṃ santarpayiṣyan kramā-
dakṣatrāmiha santatakṣa ya imāṃ trissaptakṛtvaḥ kṣitim |
datvā karmaṇi dakṣiṇāṃ kvacana tāmāskandya sindhuṃ vasa-
nnabrahmaṇyamapākarotu bhagavānābrahmakīṭaṃ muniḥ || 7 ||
pārāvārapayoviśoṣaṇakalāpārīṇakālānala-
jvālājālavihārahāriviśikhavyāpāraghorakramaḥ |
sarvāvasthasakṛtprapannajanatāsaṃrakṣaṇaikavratī
dharmo vigrahavānadharmaviratiṃ dhanvī satanvītu naḥ || 8 ||
phakkatkauravapaṭṭaṇaprabhṛtayaḥ prāstapralambādaya-
stālāṅkāsyatathāvidhā vihṛtayastanvantu bhadrāṇi naḥ |
kṣīraṃ śarkarayeva yābhirapṛthagbhūtāḥ prabhūtairguṇai-
rākaumārakamasvadantajagate kṛṣṇasya tāḥ kelayaḥ || 9 ||
nāthāyaiva namaḥ padaṃ bhavatu naścitraiścaritrakramai-
rbhūyobhirbhuvanānyamūnikuhanāgopāya gopāyate |
kālindīrasikāyakāliyaphaṇisphārasphaṭāvāṭikā-
raṅgotsaṅgaviśaṅkacaṅkramadhurāparyāya caryāyate || 10 ||
bhāvinyā daśayābhavanniha bhavadhvaṃsāya naḥ kalpatāṃ
kalkī viṣṇuyaśassutaḥ kalikathākāluṣyakūlaṅkaṣaḥ |
niśśeṣakṣatakaṇṭake kṣititale dhārājalaughairdhruvaṃ
dharmaṃ kārtayugaṃ prarohayati yannistriṃśadhārādharaḥ || 11 ||
icchāmīna vihārakacchapa mahāpotrin yadṛcchāhare
rakṣāvāmana roṣarāma karuṇākākutstha helāhalin |
krīḍāvallava kalkivāhana daśākalkinniti pratyahaṃ
jalpantaḥ puruṣāḥ punantu bhuvanaṃ puṇyaughapaṇyāpaṇāḥ ||
vidyodanvati veṅkaṭeśvarakavau jātaṃ jaganmaṅgalaṃ
deveśasyadaśāvatāraviṣayaṃ stotraṃ vivakṣeta yaḥ |
vaktre tasya sarasvatī bahumukhī bhaktiḥ parā mānase
śuddhiḥ kāpi tanau diśāsu daśasu khyātiśśubhā jṛmbhate ||
iti kavitārkikasiṃhasya sarvatantrasvatantrasya śrīmadveṅkaṭanāthasya vedāntācāryasya kṛtiṣu daśāvatārastotram |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in