મુચુકુન્દ સ્તુતિઃ

Muchukunda Stutih

🖋️ Gujarati script
📄 Download PDF
વિમોહિતોઽયં જન ઈશ માયયા
ત્વદીયયા ત્વાં ચ ભજત્યનર્થદૃક્ ।
સુખાય દુઃખપ્રભવેષુ સજ્જતે
ગૃહેષુ યોષિત્પુરુષશ્ચ વઞ્ચિતઃ ॥ 1 ॥
લબ્ધ્વા જનો દુર્લભમત્ર માનુષં
કથઞ્ચિદવ્યઙ્ગમયત્નતોઽનઘ ।
પાદારવિન્દં ન ભજત્યસન્મતિ-
ર્ગૃહાન્ધકૂપે પતિતો યથા પશુઃ ॥ 2 ॥
મમૈષ કાલોઽજિત નિષ્ફલો ગતો
રાજ્યશ્રિયોન્નદ્ધમદસ્ય ભૂપતે ।
મર્ત્યાત્મબુદ્ધેઃ સુતદારકોશભૂ-
ષ્વાસજ્જમાનસ્ય દુરન્તચિન્તયા ॥ 3 ॥
કલેવરેઽસ્મિન્ ઘટકુડ્યસન્નિભે
નિરૂઢમાનો નરદેવ ઇત્યહમ્ ।
વૃતો રથેભાશ્વપદાત્યનીકપૈર્ગાં
પર્યટંસ્ત્વાગણયન્ સુદુર્મદઃ ॥ 4 ॥
પ્રમત્તમુચ્ચૈરિતિ કૃત્યચિન્તયા
પ્રભુદ્ધલોભં વિષયેષુ લાલસમ્ ।
ત્વમપ્રમત્તઃ સહસાઽભિપદ્યસે
ક્ષુલ્લેલિહાનોઽહિરિવાખુમન્તકઃ ॥ 5 ॥
પુરા રથૈર્હેમપરિષ્કૃતૈશ્ચરન્
મતઙ્ગજૈર્વા નરદેવસઞ્જ્ઞિતઃ ।
સ એવ કાલેન દુરત્યયેન તે
કલેવરો વિટ્કૃમિભસ્મસઞ્જ્ઞિતઃ ॥ 6 ॥
નિર્જિત્ય દિક્ચક્રમભૂતવિગ્રહો
વરાસનસ્થઃ સમરાજવન્દિતઃ ।
ગૃહેષુ મૈથુન્યસુખેષુ યોષિતાં
ક્રીડામૃગ પૂરુષ ઈશ નીયતે ॥ 7 ॥
કરોતિ કર્માણિ તપઃસુ નિષ્ઠિતો
નિવૃત્તભોગસ્તદપેક્ષયા દદત્ ।
પુનશ્ચ ભૂયેયમહં સ્વરાડિતિ
પ્રબુદ્ધતર્ષો ન સુખાય કલ્પતે ॥ 8 ॥
ભવાપવર્ગો ભ્રમતો યદા ભવે-
જ્જનસ્ય તર્હ્યચ્યુત સત્સમાગમઃ ।
સત્સઙ્ગમો યર્હિ તદૈવ સદ્ગતૌ
પરાવરેશે ત્વયિ જાયતે મતિઃ ॥ 9 ॥
મન્યે મમાનુગ્રહ ઈશ તે કૃતો
રાજ્યાનુબન્ધાપગમો યદૃચ્છયા ।
યઃ પ્રાર્થ્યતે સાધુભિરેકચર્યયા
વનં વિવિક્ષદ્ભિરખણ્ડભૂમિપૈઃ ॥ 10 ॥
ન કામયેઽન્યં તવ પાદસેવનાદ્-
અકિઞ્ચનપ્રાર્થ્યતમાદ્વરં વિભો ।
આરાધ્ય કસ્ત્વાં હ્યપવર્ગદં હરે
વૃણીત આર્યો વરમાત્મબન્ધનમ્ ॥ 11 ॥
તસ્માદ્વિસૃજ્યાશિષ ઈશ સર્વતો
રજસ્તમઃસત્ત્વગુણાનુબન્ધનાઃ ।
નિરઞ્જનં નિર્ગુણમદ્વયં પરં
ત્વાં જ્ઞપ્તિમાત્રં પુરુષં વ્રજામ્યહમ્ ॥ 12 ॥
ચિરમિહ વૃજિનાર્તસ્તપ્યમાનોઽનુતાપૈઃ
અવિતૃષષડમિત્રો લબ્ધશાન્તિઃ કથઞ્ચિત્ ।
શરણદ સમુપેતસ્ત્વત્પદાબ્જં પરાત્મન્
અભયમમૃતમશોકં પાહિ માઽપન્નમીશ ॥ 13 ॥
ઇતિ શ્રીમદ્ભાગવતાન્તર્ગતા મુચુકુન્દકૃતા શ્રીવિષ્ણુસ્તુતિઃ સમાપ્તા ।
Roman (IAST) Transliteration
vimohito'yaṃ jana īśa māyayā
tvadīyayā tvāṃ ca bhajatyanarthadṛk |
sukhāya duḥkhaprabhaveṣu sajjate
gṛheṣu yoṣitpuruṣaśca vañcitaḥ || 1 ||
labdhvā jano durlabhamatra mānuṣaṃ
kathañcidavyaṅgamayatnato'nagha |
pādāravindaṃ na bhajatyasanmati-
rgṛhāndhakūpe patito yathā paśuḥ || 2 ||
mamaiṣa kālo'jita niṣphalo gato
rājyaśriyonnaddhamadasya bhūpate |
martyātmabuddheḥ sutadārakośabhū-
ṣvāsajjamānasya durantacintayā || 3 ||
kalevare'smin ghaṭakuḍyasannibhe
nirūḍhamāno naradeva ityaham |
vṛto rathebhāśvapadātyanīkapairgāṃ
paryaṭaṃstvāgaṇayan sudurmadaḥ || 4 ||
pramattamuccairiti kṛtyacintayā
prabhuddhalobhaṃ viṣayeṣu lālasam |
tvamapramattaḥ sahasā'bhipadyase
kṣullelihāno'hirivākhumantakaḥ || 5 ||
purā rathairhemapariṣkṛtaiścaran
mataṅgajairvā naradevasañjñitaḥ |
sa eva kālena duratyayena te
kalevaro viṭkṛmibhasmasañjñitaḥ || 6 ||
nirjitya dikcakramabhūtavigraho
varāsanasthaḥ samarājavanditaḥ |
gṛheṣu maithunyasukheṣu yoṣitāṃ
krīḍāmṛga pūruṣa īśa nīyate || 7 ||
karoti karmāṇi tapaḥsu niṣṭhito
nivṛttabhogastadapekṣayā dadat |
punaśca bhūyeyamahaṃ svarāḍiti
prabuddhatarṣo na sukhāya kalpate || 8 ||
bhavāpavargo bhramato yadā bhave-
jjanasya tarhyacyuta satsamāgamaḥ |
satsaṅgamo yarhi tadaiva sadgatau
parāvareśe tvayi jāyate matiḥ || 9 ||
manye mamānugraha īśa te kṛto
rājyānubandhāpagamo yadṛcchayā |
yaḥ prārthyate sādhubhirekacaryayā
vanaṃ vivikṣadbhirakhaṇḍabhūmipaiḥ || 10 ||
na kāmaye'nyaṃ tava pādasevanād-
akiñcanaprārthyatamādvaraṃ vibho |
ārādhya kastvāṃ hyapavargadaṃ hare
vṛṇīta āryo varamātmabandhanam || 11 ||
tasmādvisṛjyāśiṣa īśa sarvato
rajastamaḥsattvaguṇānubandhanāḥ |
nirañjanaṃ nirguṇamadvayaṃ paraṃ
tvāṃ jñaptimātraṃ puruṣaṃ vrajāmyaham || 12 ||
ciramiha vṛjinārtastapyamāno'nutāpaiḥ
avitṛṣaṣaḍamitro labdhaśāntiḥ kathañcit |
śaraṇada samupetastvatpadābjaṃ parātman
abhayamamṛtamaśokaṃ pāhi mā'pannamīśa || 13 ||
iti śrīmadbhāgavatāntargatā mucukundakṛtā śrīviṣṇustutiḥ samāptā |
Sanskrit — Devanagari (original)
विमोहितोऽयं जन ईश मायया
त्वदीयया त्वां च भजत्यनर्थदृक् ।
सुखाय दुःखप्रभवेषु सज्जते
गृहेषु योषित्पुरुषश्च वञ्चितः ॥ 1 ॥
लब्ध्वा जनो दुर्लभमत्र मानुषं
कथञ्चिदव्यङ्गमयत्नतोऽनघ ।
पादारविन्दं न भजत्यसन्मति-
र्गृहान्धकूपे पतितो यथा पशुः ॥ 2 ॥
ममैष कालोऽजित निष्फलो गतो
राज्यश्रियोन्नद्धमदस्य भूपते ।
मर्त्यात्मबुद्धेः सुतदारकोशभू-
ष्वासज्जमानस्य दुरन्तचिन्तया ॥ 3 ॥
कलेवरेऽस्मिन् घटकुड्यसन्निभे
निरूढमानो नरदेव इत्यहम् ।
वृतो रथेभाश्वपदात्यनीकपैर्गां
पर्यटंस्त्वागणयन् सुदुर्मदः ॥ 4 ॥
प्रमत्तमुच्चैरिति कृत्यचिन्तया
प्रभुद्धलोभं विषयेषु लालसम् ।
त्वमप्रमत्तः सहसाऽभिपद्यसे
क्षुल्लेलिहानोऽहिरिवाखुमन्तकः ॥ 5 ॥
पुरा रथैर्हेमपरिष्कृतैश्चरन्
मतङ्गजैर्वा नरदेवसञ्ज्ञितः ।
स एव कालेन दुरत्ययेन ते
कलेवरो विट्कृमिभस्मसञ्ज्ञितः ॥ 6 ॥
निर्जित्य दिक्चक्रमभूतविग्रहो
वरासनस्थः समराजवन्दितः ।
गृहेषु मैथुन्यसुखेषु योषितां
क्रीडामृग पूरुष ईश नीयते ॥ 7 ॥
करोति कर्माणि तपःसु निष्ठितो
निवृत्तभोगस्तदपेक्षया ददत् ।
पुनश्च भूयेयमहं स्वराडिति
प्रबुद्धतर्षो न सुखाय कल्पते ॥ 8 ॥
भवापवर्गो भ्रमतो यदा भवे-
ज्जनस्य तर्ह्यच्युत सत्समागमः ।
सत्सङ्गमो यर्हि तदैव सद्गतौ
परावरेशे त्वयि जायते मतिः ॥ 9 ॥
मन्ये ममानुग्रह ईश ते कृतो
राज्यानुबन्धापगमो यदृच्छया ।
यः प्रार्थ्यते साधुभिरेकचर्यया
वनं विविक्षद्भिरखण्डभूमिपैः ॥ 10 ॥
न कामयेऽन्यं तव पादसेवनाद्-
अकिञ्चनप्रार्थ्यतमाद्वरं विभो ।
आराध्य कस्त्वां ह्यपवर्गदं हरे
वृणीत आर्यो वरमात्मबन्धनम् ॥ 11 ॥
तस्माद्विसृज्याशिष ईश सर्वतो
रजस्तमःसत्त्वगुणानुबन्धनाः ।
निरञ्जनं निर्गुणमद्वयं परं
त्वां ज्ञप्तिमात्रं पुरुषं व्रजाम्यहम् ॥ 12 ॥
चिरमिह वृजिनार्तस्तप्यमानोऽनुतापैः
अवितृषषडमित्रो लब्धशान्तिः कथञ्चित् ।
शरणद समुपेतस्त्वत्पदाब्जं परात्मन्
अभयममृतमशोकं पाहि माऽपन्नमीश ॥ 13 ॥
इति श्रीमद्भागवतान्तर्गता मुचुकुन्दकृता श्रीविष्णुस्तुतिः समाप्ता ।
vimohito'yaṃ jana īśa māyayā
tvadīyayā tvāṃ ca bhajatyanarthadṛk |
sukhāya duḥkhaprabhaveṣu sajjate
gṛheṣu yoṣitpuruṣaśca vañcitaḥ || 1 ||
labdhvā jano durlabhamatra mānuṣaṃ
kathañcidavyaṅgamayatnato'nagha |
pādāravindaṃ na bhajatyasanmati-
rgṛhāndhakūpe patito yathā paśuḥ || 2 ||
mamaiṣa kālo'jita niṣphalo gato
rājyaśriyonnaddhamadasya bhūpate |
martyātmabuddheḥ sutadārakośabhū-
ṣvāsajjamānasya durantacintayā || 3 ||
kalevare'smin ghaṭakuḍyasannibhe
nirūḍhamāno naradeva ityaham |
vṛto rathebhāśvapadātyanīkapairgāṃ
paryaṭaṃstvāgaṇayan sudurmadaḥ || 4 ||
pramattamuccairiti kṛtyacintayā
prabhuddhalobhaṃ viṣayeṣu lālasam |
tvamapramattaḥ sahasā'bhipadyase
kṣullelihāno'hirivākhumantakaḥ || 5 ||
purā rathairhemapariṣkṛtaiścaran
mataṅgajairvā naradevasañjñitaḥ |
sa eva kālena duratyayena te
kalevaro viṭkṛmibhasmasañjñitaḥ || 6 ||
nirjitya dikcakramabhūtavigraho
varāsanasthaḥ samarājavanditaḥ |
gṛheṣu maithunyasukheṣu yoṣitāṃ
krīḍāmṛga pūruṣa īśa nīyate || 7 ||
karoti karmāṇi tapaḥsu niṣṭhito
nivṛttabhogastadapekṣayā dadat |
punaśca bhūyeyamahaṃ svarāḍiti
prabuddhatarṣo na sukhāya kalpate || 8 ||
bhavāpavargo bhramato yadā bhave-
jjanasya tarhyacyuta satsamāgamaḥ |
satsaṅgamo yarhi tadaiva sadgatau
parāvareśe tvayi jāyate matiḥ || 9 ||
manye mamānugraha īśa te kṛto
rājyānubandhāpagamo yadṛcchayā |
yaḥ prārthyate sādhubhirekacaryayā
vanaṃ vivikṣadbhirakhaṇḍabhūmipaiḥ || 10 ||
na kāmaye'nyaṃ tava pādasevanād-
akiñcanaprārthyatamādvaraṃ vibho |
ārādhya kastvāṃ hyapavargadaṃ hare
vṛṇīta āryo varamātmabandhanam || 11 ||
tasmādvisṛjyāśiṣa īśa sarvato
rajastamaḥsattvaguṇānubandhanāḥ |
nirañjanaṃ nirguṇamadvayaṃ paraṃ
tvāṃ jñaptimātraṃ puruṣaṃ vrajāmyaham || 12 ||
ciramiha vṛjinārtastapyamāno'nutāpaiḥ
avitṛṣaṣaḍamitro labdhaśāntiḥ kathañcit |
śaraṇada samupetastvatpadābjaṃ parātman
abhayamamṛtamaśokaṃ pāhi mā'pannamīśa || 13 ||
iti śrīmadbhāgavatāntargatā mucukundakṛtā śrīviṣṇustutiḥ samāptā |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in