ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே அரண்யகாண்டம் ।
அத ஏகஸப்ததிதமஸ்ஸர்கஃ ।
புரா ராம மஹாபாஹோ மஹாபலபராக்ரம ।
ரூபமாஸீந்மமா சிந்த்யம் த்ரிஷு லோகேஷு விஶ்ருதம் ॥ 1 ॥
யதா ஸோமஸ்ய ஶக்ரஸ்ய ஸூர்யஸ்ய ச யதா வபுஃ ।
ஸோऽஹம் ரூபமிதம் க்ரு'த்வா லோகவித்ராஸநம் மஹத் ॥ 2 ॥
ரு'ஷீந்வநகதாந்ராம த்ராஸயாமி ததஸ்ததஃ ।
ததஸ்ஸ்தூலஶிரா நாம மஹர்ஷிஃ கோபிதோ மயா ॥ 3 ॥
ஸஞ்சிந்வந்விவிதம் வந்யம் ரூபேணாநேந தர்ஷிதஃ ।
தேநாஹமுக்தஃ ப்ரேக்ஷ்யைவம் கோரஶாபாபிதாயிநா ॥ 4 ॥
ஏததேவ ந்ரு'ஶம்ஸம் தே ரூபமஸ்து விகர்ஹிதம் ।
ஸ மயா யாசிதஃ க்ருத்தஶ்ஶாபஸ்யோந்தோ பவேதிதி ॥ 5 ॥
அபிஶாபக்ரு'தஸ்யேதி தேநேதம் பாஷிதம் வசஃ ।
யதா சித்த்வா புஜௌ ராமஸ்த்வாம் தஹேத்விஜநே வநே ॥ 6 ॥
ததா த்வம் ப்ராப்ஸ்யஸே ரூபம் ஸ்வமேவ விபுலம் ஶுபம் ।
ஶ்ரியா விராஜிதம் புத்ரம் தநோஸ்த்வம் வித்தி லக்ஷ்மண ॥ 7 ॥
இந்த்ரகோபாதிதம் ரூபம் ப்ராப்தமேவம் ரணாஜிரே ।
அஹம் ஹி தபஸோக்ரேண பிதாமஹமதோஷயம் ॥ 8 ॥
தீர்கமாயுஸ்ஸ மே ப்ராதாத்ததோ மாம் விப்ரமோऽஸ்ப்ரு'ஶத் ।
தீர்கமாயுர்மயா ப்ராப்தம் கிம் மே ஶக்ரஃ கரிஷ்யதி ॥ 9 ॥
இத்யேவம் புத்திமாஸ்தாய ரணே ஶக்ரமதர்ஷயம் ।
தஸ்ய பாஹுப்ரயுக்தேந வஜ்ரேண ஶதபர்வணா ॥ 10 ॥
ஸக்திநீ சைவ மூர்தா ச ஶரீரே ஸம்ப்ரவேஶிதம் ।
ஸ மயா யாச்யமாநஸ்ஸந்நாநயத்யமஸாதநம் ॥ 11 ॥
பிதாமஹவசஸ்ஸத்யம் ததஸ்த்விதி மமாப்ரவீத் ।
அநாஹாரஃ கதம் ஶக்தோ பக்நஸக்திஶிரோமுகஃ ॥ 12 ॥
வஜ்ரேணாபிஹதஃ காலம் ஸுதீர்கமபி ஜீவிதும் ।
ஏவமுக்தஸ்து மே ஶக்ரோ பாஹூ யோஜநமாயதௌ ॥ 13 ॥
ப்ராதாதாஸ்யம் ச மே குக்ஷௌ தீக்ஷ்ணதம்ஷ்ட்ரமகல்பயத் ।
ஸோऽஹம் புஜாப்யாம் தீர்காப்யாம் ஸங்க்ரு'ஷ்யாஸ்மிந்வநே சராந் ॥ 14 ॥
ஸிம்ஹவ்திபம்ரு'கவ்யாக்ராந் பக்ஷயாமி ஸமந்ததஃ ।
ஸ து மாமப்ரவீதிந்த்ரோ யதா ராமஸ்ஸலக்ஷ்மணஃ ॥ 15 ॥
சேத்ஸ்யதே ஸமரே பாஹூ ததா ஸ்வர்கம் கமிஷ்யஸி ।
அநேந வபுஷா ராம வநேऽஸ்மிந்ராஜஸத்தம ॥ 16 ॥
யத்யத்பஶ்யாமி ஸர்வஸ்ய க்ரஹணம் ஸாது ரோசயே ।
அவஶ்யம் க்ரஹணம் ராமோ மந்யேऽஹம் ஸமுபைஷ்யதி ॥ 17 ॥
இமாம் புத்திம் புரஸ்க்ரு'த்ய தேஹந்யாஸக்ரு'தஶ்ரமஃ ।
ஸ த்வம் ராமோऽஸி பத்ரம் தே நாஹமந்யேந ராகவ ॥ 18 ॥
ஶக்யோ ஹந்தும் யதாதத்த்வமேவமுக்தம் மஹர்ஷிணா ।
அஹம் ஹி மதிஸாசிவ்யம் கரிஷ்யாமி நரர்ஷப ॥ 19 ॥
மித்ரம் சைவோபதேக்ஷ்யாமி யுவாப்யாம் ஸம்ஸ்க்ரு'தோऽக்நிநா ।
ஏவமுக்தஸ்து தர்மாத்மா தநுநா தேந ராகவஃ ॥ 20 ॥
இதம் ஜகாத வசநம் லக்ஷ்மணஸ்யோபஶ்ரு'ண்வதஃ ।
ராவணேந ஹ்ரு'தா பார்யா மம ஸீதா யஶஸ்ஸ்விநீ ॥ 21 ॥
நிஷ்க்ராந்தஸ்ய ஜநஸ்தாநாத்ஸஹப்ராத்ரா யதாஸுகம் ।
நாமமாத்ரம் து ஜாநாமி ந ரூபம் தஸ்ய ரக்ஷஸஃ ॥ 22 ॥
நிவாஸம் வா ப்ரபாவம் வா வயம் தஸ்ய ந வித்மஹே ।
ஶோகார்தாநாமநாதாநாமேவம் விபரிதாவதாம் ॥ 23 ॥
காருண்யம் ஸத்ரு'ஶம் கர்துமுபகாரே ச வர்ததாம் ।
காஷ்டாந்யாதாய ஶுஷ்காணி காலே பக்நாநி குஞ்ஜரைஃ ॥ 24 ॥
தக்ஷ்யாமஸ்த்வாம் வயம் வீர ஶ்வப்ரே மஹதி கல்பிதே ।
ஸ த்வம் ஸீதாம் ஸமாசக்ஷ்வ யேந வா யத்ர வா ஹ்ரு'தா ॥ 25 ॥
குரு கல்யாணமத்யர்தம் யதி ஜாநாஸி தத்த்வதஃ ।
ஏவமுக்தஸ்து ராமேண வாக்யம் தநுரநுத்தமம் ॥ 26 ॥
ப்ரோவாச குஶலோ வக்தும் வக்தாரமபி ராகவம் ।
திவ்யமஸ்தி ந மே ஜ்ஞாநம் நாபிஜாநாமி மைதிலீம் ॥ 27 ॥
யஸ்தாம் ஜ்ஞாஸ்யதி தம் வக்ஷ்யே தக்தஸ்ஸ்வம் ரூபமாஸ்திதஃ ।
அதக்தஸ்ய து விஜ்ஞாதும் ஶக்திரஸ்தி ந மே ப்ரபோ ॥ 28 ॥
ராக்ஷஸம் தம் மஹாவீர்யம் ஸீதா யேந ஹ்ரு'தா தவ ।
விஜ்ஞாநம் ஹி மம ப்ரஷ்டம் ஶாபதோஷேண ராகவ ॥ 29 ॥
ஸ்வக்ரு'தேந மயா ப்ராப்தம் ரூபம் லோகவிகர்ஹிதம் ।
கிம் து யாவந்ந யாத்யஸ்தம் ஸவிதா ஶ்ராந்தவாஹநஃ ॥ 30 ॥
தாவந்மாமவடே க்ஷிப்த்வா தஹ ராம யதாவிதி ।
தக்தஸ்த்வயாஹமவடே ந்யாயேந ரகுநந்தந ॥ 31 ॥
வக்ஷ்யாமி தமஹம் வீர யஸ்தம் ஜ்ஞாஸ்யதி ராக்ஷஸம் ।
தேந ஸக்யம் ச கர்தவ்யம் ந்யாய்யவ்ரு'த்தேந ராகவ ॥ 32 ॥
கல்பயிஷ்யதி தே ப்ரீதஸ்ஸாஹாய்யம் லகுவிக்ரமஃ ।
ந ஹி தஸ்யாஸ்த்யவிஜ்ஞாதம் த்ரிஷு லேகேஷு ராகவ ॥ 33 ॥
இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே அரண்யகாண்டே ஏகஸப்ததிதமஸ்ஸர்கஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekasaptatitamassargaḥ |
purā rāma mahābāho mahābalaparākrama |
rūpamāsīnmamā cintyaṃ triṣu lokeṣu viśrutam || 1 ||
yathā somasya śakrasya sūryasya ca yathā vapuḥ |
so'haṃ rūpamidaṃ kṛtvā lokavitrāsanaṃ mahat || 2 ||
ṛṣīnvanagatānrāma trāsayāmi tatastataḥ |
tatassthūlaśirā nāma maharṣiḥ kopito mayā || 3 ||
sañcinvanvividhaṃ vanyaṃ rūpeṇānena dharṣitaḥ |
tenāhamuktaḥ prekṣyaivaṃ ghoraśāpābhidhāyinā || 4 ||
etadeva nṛśaṃsaṃ te rūpamastu vigarhitam |
sa mayā yācitaḥ kruddhaśśāpasyonto bhavediti || 5 ||
abhiśāpakṛtasyeti tenedaṃ bhāṣitaṃ vacaḥ |
yadā chittvā bhujau rāmastvāṃ dahedvijane vane || 6 ||
tadā tvaṃ prāpsyase rūpaṃ svameva vipulaṃ śubham |
śriyā virājitaṃ putraṃ danostvaṃ viddhi lakṣmaṇa || 7 ||
indrakopādidaṃ rūpaṃ prāptamevaṃ raṇājire |
ahaṃ hi tapasogreṇa pitāmahamatoṣayam || 8 ||
dīrghamāyussa me prādāttato māṃ vibhramo'spṛśat |
dīrghamāyurmayā prāptaṃ kiṃ me śakraḥ kariṣyati || 9 ||
ityevaṃ buddhimāsthāya raṇe śakramadharṣayam |
tasya bāhuprayuktena vajreṇa śataparvaṇā || 10 ||
sakthinī caiva mūrdhā ca śarīre sampraveśitam |
sa mayā yācyamānassannānayadyamasādanam || 11 ||
pitāmahavacassatyaṃ tadastviti mamābravīt |
anāhāraḥ kathaṃ śakto bhagnasakthiśiromukhaḥ || 12 ||
vajreṇābhihataḥ kālaṃ sudīrghamapi jīvitum |
evamuktastu me śakro bāhū yojanamāyatau || 13 ||
prādādāsyaṃ ca me kukṣau tīkṣṇadaṃṣṭramakalpayat |
so'haṃ bhujābhyāṃ dīrghābhyāṃ saṅkṛṣyāsminvane carān || 14 ||
siṃhavdipamṛgavyāghrān bhakṣayāmi samantataḥ |
sa tu māmabravīdindro yadā rāmassalakṣmaṇaḥ || 15 ||
chetsyate samare bāhū tadā svargaṃ gamiṣyasi |
anena vapuṣā rāma vane'sminrājasattama || 16 ||
yadyatpaśyāmi sarvasya grahaṇaṃ sādhu rocaye |
avaśyaṃ grahaṇaṃ rāmo manye'haṃ samupaiṣyati || 17 ||
imāṃ buddhiṃ puraskṛtya dehanyāsakṛtaśramaḥ |
sa tvaṃ rāmo'si bhadraṃ te nāhamanyena rāghava || 18 ||
śakyo hantuṃ yathātattvamevamuktaṃ maharṣiṇā |
ahaṃ hi matisācivyaṃ kariṣyāmi nararṣabha || 19 ||
mitraṃ caivopadekṣyāmi yuvābhyāṃ saṃskṛto'gninā |
evamuktastu dharmātmā danunā tena rāghavaḥ || 20 ||
idaṃ jagāda vacanaṃ lakṣmaṇasyopaśṛṇvataḥ |
rāvaṇena hṛtā bhāryā mama sītā yaśassvinī || 21 ||
niṣkrāntasya janasthānātsahabhrātrā yathāsukham |
nāmamātraṃ tu jānāmi na rūpaṃ tasya rakṣasaḥ || 22 ||
nivāsaṃ vā prabhāvaṃ vā vayaṃ tasya na vidmahe |
śokārtānāmanāthānāmevaṃ viparidhāvatām || 23 ||
kāruṇyaṃ sadṛśaṃ kartumupakāre ca vartatām |
kāṣṭhānyādāya śuṣkāṇi kāle bhagnāni kuñjaraiḥ || 24 ||
dhakṣyāmastvāṃ vayaṃ vīra śvabhre mahati kalpite |
sa tvaṃ sītāṃ samācakṣva yena vā yatra vā hṛtā || 25 ||
kuru kalyāṇamatyarthaṃ yadi jānāsi tattvataḥ |
evamuktastu rāmeṇa vākyaṃ danuranuttamam || 26 ||
provāca kuśalo vaktuṃ vaktāramapi rāghavam |
divyamasti na me jñānaṃ nābhijānāmi maithilīm || 27 ||
yastāṃ jñāsyati taṃ vakṣye dagdhassvaṃ rūpamāsthitaḥ |
adagdhasya tu vijñātuṃ śaktirasti na me prabho || 28 ||
rākṣasaṃ taṃ mahāvīryaṃ sītā yena hṛtā tava |
vijñānaṃ hi mama bhraṣṭaṃ śāpadoṣeṇa rāghava || 29 ||
svakṛtena mayā prāptaṃ rūpaṃ lokavigarhitam |
kiṃ tu yāvanna yātyastaṃ savitā śrāntavāhanaḥ || 30 ||
tāvanmāmavaṭe kṣiptvā daha rāma yathāvidhi |
dagdhastvayāhamavaṭe nyāyena raghunandhana || 31 ||
vakṣyāmi tamahaṃ vīra yastaṃ jñāsyati rākṣasam |
tena sakhyaṃ ca kartavyaṃ nyāyyavṛttena rāghava || 32 ||
kalpayiṣyati te prītassāhāyyaṃ laghuvikramaḥ |
na hi tasyāstyavijñātaṃ triṣu lekeṣu rāghava || 33 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekasaptatitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ एकसप्ततितमस्सर्गः ।
पुरा राम महाबाहो महाबलपराक्रम ।
रूपमासीन्ममा चिन्त्यं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ 1 ॥
यथा सोमस्य शक्रस्य सूर्यस्य च यथा वपुः ।
सोऽहं रूपमिदं कृत्वा लोकवित्रासनं महत् ॥ 2 ॥
ऋषीन्वनगतान्राम त्रासयामि ततस्ततः ।
ततस्स्थूलशिरा नाम महर्षिः कोपितो मया ॥ 3 ॥
सञ्चिन्वन्विविधं वन्यं रूपेणानेन धर्षितः ।
तेनाहमुक्तः प्रेक्ष्यैवं घोरशापाभिधायिना ॥ 4 ॥
एतदेव नृशंसं ते रूपमस्तु विगर्हितम् ।
स मया याचितः क्रुद्धश्शापस्योन्तो भवेदिति ॥ 5 ॥
अभिशापकृतस्येति तेनेदं भाषितं वचः ।
यदा छित्त्वा भुजौ रामस्त्वां दहेद्विजने वने ॥ 6 ॥
तदा त्वं प्राप्स्यसे रूपं स्वमेव विपुलं शुभम् ।
श्रिया विराजितं पुत्रं दनोस्त्वं विद्धि लक्ष्मण ॥ 7 ॥
इन्द्रकोपादिदं रूपं प्राप्तमेवं रणाजिरे ।
अहं हि तपसोग्रेण पितामहमतोषयम् ॥ 8 ॥
दीर्घमायुस्स मे प्रादात्ततो मां विभ्रमोऽस्पृशत् ।
दीर्घमायुर्मया प्राप्तं किं मे शक्रः करिष्यति ॥ 9 ॥
इत्येवं बुद्धिमास्थाय रणे शक्रमधर्षयम् ।
तस्य बाहुप्रयुक्तेन वज्रेण शतपर्वणा ॥ 10 ॥
सक्थिनी चैव मूर्धा च शरीरे सम्प्रवेशितम् ।
स मया याच्यमानस्सन्नानयद्यमसादनम् ॥ 11 ॥
पितामहवचस्सत्यं तदस्त्विति ममाब्रवीत् ।
अनाहारः कथं शक्तो भग्नसक्थिशिरोमुखः ॥ 12 ॥
वज्रेणाभिहतः कालं सुदीर्घमपि जीवितुम् ।
एवमुक्तस्तु मे शक्रो बाहू योजनमायतौ ॥ 13 ॥
प्रादादास्यं च मे कुक्षौ तीक्ष्णदंष्ट्रमकल्पयत् ।
सोऽहं भुजाभ्यां दीर्घाभ्यां सङ्कृष्यास्मिन्वने चरान् ॥ 14 ॥
सिंहव्दिपमृगव्याघ्रान् भक्षयामि समन्ततः ।
स तु मामब्रवीदिन्द्रो यदा रामस्सलक्ष्मणः ॥ 15 ॥
छेत्स्यते समरे बाहू तदा स्वर्गं गमिष्यसि ।
अनेन वपुषा राम वनेऽस्मिन्राजसत्तम ॥ 16 ॥
यद्यत्पश्यामि सर्वस्य ग्रहणं साधु रोचये ।
अवश्यं ग्रहणं रामो मन्येऽहं समुपैष्यति ॥ 17 ॥
इमां बुद्धिं पुरस्कृत्य देहन्यासकृतश्रमः ।
स त्वं रामोऽसि भद्रं ते नाहमन्येन राघव ॥ 18 ॥
शक्यो हन्तुं यथातत्त्वमेवमुक्तं महर्षिणा ।
अहं हि मतिसाचिव्यं करिष्यामि नरर्षभ ॥ 19 ॥
मित्रं चैवोपदेक्ष्यामि युवाभ्यां संस्कृतोऽग्निना ।
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा दनुना तेन राघवः ॥ 20 ॥
इदं जगाद वचनं लक्ष्मणस्योपशृण्वतः ।
रावणेन हृता भार्या मम सीता यशस्स्विनी ॥ 21 ॥
निष्क्रान्तस्य जनस्थानात्सहभ्रात्रा यथासुखम् ।
नाममात्रं तु जानामि न रूपं तस्य रक्षसः ॥ 22 ॥
निवासं वा प्रभावं वा वयं तस्य न विद्महे ।
शोकार्तानामनाथानामेवं विपरिधावताम् ॥ 23 ॥
कारुण्यं सदृशं कर्तुमुपकारे च वर्तताम् ।
काष्ठान्यादाय शुष्काणि काले भग्नानि कुञ्जरैः ॥ 24 ॥
धक्ष्यामस्त्वां वयं वीर श्वभ्रे महति कल्पिते ।
स त्वं सीतां समाचक्ष्व येन वा यत्र वा हृता ॥ 25 ॥
कुरु कल्याणमत्यर्थं यदि जानासि तत्त्वतः ।
एवमुक्तस्तु रामेण वाक्यं दनुरनुत्तमम् ॥ 26 ॥
प्रोवाच कुशलो वक्तुं वक्तारमपि राघवम् ।
दिव्यमस्ति न मे ज्ञानं नाभिजानामि मैथिलीम् ॥ 27 ॥
यस्तां ज्ञास्यति तं वक्ष्ये दग्धस्स्वं रूपमास्थितः ।
अदग्धस्य तु विज्ञातुं शक्तिरस्ति न मे प्रभो ॥ 28 ॥
राक्षसं तं महावीर्यं सीता येन हृता तव ।
विज्ञानं हि मम भ्रष्टं शापदोषेण राघव ॥ 29 ॥
स्वकृतेन मया प्राप्तं रूपं लोकविगर्हितम् ।
किं तु यावन्न यात्यस्तं सविता श्रान्तवाहनः ॥ 30 ॥
तावन्मामवटे क्षिप्त्वा दह राम यथाविधि ।
दग्धस्त्वयाहमवटे न्यायेन रघुनन्धन ॥ 31 ॥
वक्ष्यामि तमहं वीर यस्तं ज्ञास्यति राक्षसम् ।
तेन सख्यं च कर्तव्यं न्याय्यवृत्तेन राघव ॥ 32 ॥
कल्पयिष्यति ते प्रीतस्साहाय्यं लघुविक्रमः ।
न हि तस्यास्त्यविज्ञातं त्रिषु लेकेषु राघव ॥ 33 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे एकसप्ततितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekasaptatitamassargaḥ |
purā rāma mahābāho mahābalaparākrama |
rūpamāsīnmamā cintyaṃ triṣu lokeṣu viśrutam || 1 ||
yathā somasya śakrasya sūryasya ca yathā vapuḥ |
so'haṃ rūpamidaṃ kṛtvā lokavitrāsanaṃ mahat || 2 ||
ṛṣīnvanagatānrāma trāsayāmi tatastataḥ |
tatassthūlaśirā nāma maharṣiḥ kopito mayā || 3 ||
sañcinvanvividhaṃ vanyaṃ rūpeṇānena dharṣitaḥ |
tenāhamuktaḥ prekṣyaivaṃ ghoraśāpābhidhāyinā || 4 ||
etadeva nṛśaṃsaṃ te rūpamastu vigarhitam |
sa mayā yācitaḥ kruddhaśśāpasyonto bhavediti || 5 ||
abhiśāpakṛtasyeti tenedaṃ bhāṣitaṃ vacaḥ |
yadā chittvā bhujau rāmastvāṃ dahedvijane vane || 6 ||
tadā tvaṃ prāpsyase rūpaṃ svameva vipulaṃ śubham |
śriyā virājitaṃ putraṃ danostvaṃ viddhi lakṣmaṇa || 7 ||
indrakopādidaṃ rūpaṃ prāptamevaṃ raṇājire |
ahaṃ hi tapasogreṇa pitāmahamatoṣayam || 8 ||
dīrghamāyussa me prādāttato māṃ vibhramo'spṛśat |
dīrghamāyurmayā prāptaṃ kiṃ me śakraḥ kariṣyati || 9 ||
ityevaṃ buddhimāsthāya raṇe śakramadharṣayam |
tasya bāhuprayuktena vajreṇa śataparvaṇā || 10 ||
sakthinī caiva mūrdhā ca śarīre sampraveśitam |
sa mayā yācyamānassannānayadyamasādanam || 11 ||
pitāmahavacassatyaṃ tadastviti mamābravīt |
anāhāraḥ kathaṃ śakto bhagnasakthiśiromukhaḥ || 12 ||
vajreṇābhihataḥ kālaṃ sudīrghamapi jīvitum |
evamuktastu me śakro bāhū yojanamāyatau || 13 ||
prādādāsyaṃ ca me kukṣau tīkṣṇadaṃṣṭramakalpayat |
so'haṃ bhujābhyāṃ dīrghābhyāṃ saṅkṛṣyāsminvane carān || 14 ||
siṃhavdipamṛgavyāghrān bhakṣayāmi samantataḥ |
sa tu māmabravīdindro yadā rāmassalakṣmaṇaḥ || 15 ||
chetsyate samare bāhū tadā svargaṃ gamiṣyasi |
anena vapuṣā rāma vane'sminrājasattama || 16 ||
yadyatpaśyāmi sarvasya grahaṇaṃ sādhu rocaye |
avaśyaṃ grahaṇaṃ rāmo manye'haṃ samupaiṣyati || 17 ||
imāṃ buddhiṃ puraskṛtya dehanyāsakṛtaśramaḥ |
sa tvaṃ rāmo'si bhadraṃ te nāhamanyena rāghava || 18 ||
śakyo hantuṃ yathātattvamevamuktaṃ maharṣiṇā |
ahaṃ hi matisācivyaṃ kariṣyāmi nararṣabha || 19 ||
mitraṃ caivopadekṣyāmi yuvābhyāṃ saṃskṛto'gninā |
evamuktastu dharmātmā danunā tena rāghavaḥ || 20 ||
idaṃ jagāda vacanaṃ lakṣmaṇasyopaśṛṇvataḥ |
rāvaṇena hṛtā bhāryā mama sītā yaśassvinī || 21 ||
niṣkrāntasya janasthānātsahabhrātrā yathāsukham |
nāmamātraṃ tu jānāmi na rūpaṃ tasya rakṣasaḥ || 22 ||
nivāsaṃ vā prabhāvaṃ vā vayaṃ tasya na vidmahe |
śokārtānāmanāthānāmevaṃ viparidhāvatām || 23 ||
kāruṇyaṃ sadṛśaṃ kartumupakāre ca vartatām |
kāṣṭhānyādāya śuṣkāṇi kāle bhagnāni kuñjaraiḥ || 24 ||
dhakṣyāmastvāṃ vayaṃ vīra śvabhre mahati kalpite |
sa tvaṃ sītāṃ samācakṣva yena vā yatra vā hṛtā || 25 ||
kuru kalyāṇamatyarthaṃ yadi jānāsi tattvataḥ |
evamuktastu rāmeṇa vākyaṃ danuranuttamam || 26 ||
provāca kuśalo vaktuṃ vaktāramapi rāghavam |
divyamasti na me jñānaṃ nābhijānāmi maithilīm || 27 ||
yastāṃ jñāsyati taṃ vakṣye dagdhassvaṃ rūpamāsthitaḥ |
adagdhasya tu vijñātuṃ śaktirasti na me prabho || 28 ||
rākṣasaṃ taṃ mahāvīryaṃ sītā yena hṛtā tava |
vijñānaṃ hi mama bhraṣṭaṃ śāpadoṣeṇa rāghava || 29 ||
svakṛtena mayā prāptaṃ rūpaṃ lokavigarhitam |
kiṃ tu yāvanna yātyastaṃ savitā śrāntavāhanaḥ || 30 ||
tāvanmāmavaṭe kṣiptvā daha rāma yathāvidhi |
dagdhastvayāhamavaṭe nyāyena raghunandhana || 31 ||
vakṣyāmi tamahaṃ vīra yastaṃ jñāsyati rākṣasam |
tena sakhyaṃ ca kartavyaṃ nyāyyavṛttena rāghava || 32 ||
kalpayiṣyati te prītassāhāyyaṃ laghuvikramaḥ |
na hi tasyāstyavijñātaṃ triṣu lekeṣu rāghava || 33 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekasaptatitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.