શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે અરણ્યકાણ્ડમ્ ।
અથ એકસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ।
પુરા રામ મહાબાહો મહાબલપરાક્રમ ।
રૂપમાસીન્મમા ચિન્ત્યં ત્રિષુ લોકેષુ વિશ્રુતમ્ ॥ 1 ॥
યથા સોમસ્ય શક્રસ્ય સૂર્યસ્ય ચ યથા વપુઃ ।
સોઽહં રૂપમિદં કૃત્વા લોકવિત્રાસનં મહત્ ॥ 2 ॥
ઋષીન્વનગતાન્રામ ત્રાસયામિ તતસ્તતઃ ।
તતસ્સ્થૂલશિરા નામ મહર્ષિઃ કોપિતો મયા ॥ 3 ॥
સઞ્ચિન્વન્વિવિધં વન્યં રૂપેણાનેન ધર્ષિતઃ ।
તેનાહમુક્તઃ પ્રેક્ષ્યૈવં ઘોરશાપાભિધાયિના ॥ 4 ॥
એતદેવ નૃશંસં તે રૂપમસ્તુ વિગર્હિતમ્ ।
સ મયા યાચિતઃ ક્રુદ્ધશ્શાપસ્યોન્તો ભવેદિતિ ॥ 5 ॥
અભિશાપકૃતસ્યેતિ તેનેદં ભાષિતં વચઃ ।
યદા છિત્ત્વા ભુજૌ રામસ્ત્વાં દહેદ્વિજને વને ॥ 6 ॥
તદા ત્વં પ્રાપ્સ્યસે રૂપં સ્વમેવ વિપુલં શુભમ્ ।
શ્રિયા વિરાજિતં પુત્રં દનોસ્ત્વં વિદ્ધિ લક્ષ્મણ ॥ 7 ॥
ઇન્દ્રકોપાદિદં રૂપં પ્રાપ્તમેવં રણાજિરે ।
અહં હિ તપસોગ્રેણ પિતામહમતોષયમ્ ॥ 8 ॥
દીર્ઘમાયુસ્સ મે પ્રાદાત્તતો માં વિભ્રમોઽસ્પૃશત્ ।
દીર્ઘમાયુર્મયા પ્રાપ્તં કિં મે શક્રઃ કરિષ્યતિ ॥ 9 ॥
ઇત્યેવં બુદ્ધિમાસ્થાય રણે શક્રમધર્ષયમ્ ।
તસ્ય બાહુપ્રયુક્તેન વજ્રેણ શતપર્વણા ॥ 10 ॥
સક્થિની ચૈવ મૂર્ધા ચ શરીરે સમ્પ્રવેશિતમ્ ।
સ મયા યાચ્યમાનસ્સન્નાનયદ્યમસાદનમ્ ॥ 11 ॥
પિતામહવચસ્સત્યં તદસ્ત્વિતિ મમાબ્રવીત્ ।
અનાહારઃ કથં શક્તો ભગ્નસક્થિશિરોમુખઃ ॥ 12 ॥
વજ્રેણાભિહતઃ કાલં સુદીર્ઘમપિ જીવિતુમ્ ।
એવમુક્તસ્તુ મે શક્રો બાહૂ યોજનમાયતૌ ॥ 13 ॥
પ્રાદાદાસ્યં ચ મે કુક્ષૌ તીક્ષ્ણદંષ્ટ્રમકલ્પયત્ ।
સોઽહં ભુજાભ્યાં દીર્ઘાભ્યાં સઙ્કૃષ્યાસ્મિન્વને ચરાન્ ॥ 14 ॥
સિંહવ્દિપમૃગવ્યાઘ્રાન્ ભક્ષયામિ સમન્તતઃ ।
સ તુ મામબ્રવીદિન્દ્રો યદા રામસ્સલક્ષ્મણઃ ॥ 15 ॥
છેત્સ્યતે સમરે બાહૂ તદા સ્વર્ગં ગમિષ્યસિ ।
અનેન વપુષા રામ વનેઽસ્મિન્રાજસત્તમ ॥ 16 ॥
યદ્યત્પશ્યામિ સર્વસ્ય ગ્રહણં સાધુ રોચયે ।
અવશ્યં ગ્રહણં રામો મન્યેઽહં સમુપૈષ્યતિ ॥ 17 ॥
ઇમાં બુદ્ધિં પુરસ્કૃત્ય દેહન્યાસકૃતશ્રમઃ ।
સ ત્વં રામોઽસિ ભદ્રં તે નાહમન્યેન રાઘવ ॥ 18 ॥
શક્યો હન્તું યથાતત્ત્વમેવમુક્તં મહર્ષિણા ।
અહં હિ મતિસાચિવ્યં કરિષ્યામિ નરર્ષભ ॥ 19 ॥
મિત્રં ચૈવોપદેક્ષ્યામિ યુવાભ્યાં સંસ્કૃતોઽગ્નિના ।
એવમુક્તસ્તુ ધર્માત્મા દનુના તેન રાઘવઃ ॥ 20 ॥
ઇદં જગાદ વચનં લક્ષ્મણસ્યોપશૃણ્વતઃ ।
રાવણેન હૃતા ભાર્યા મમ સીતા યશસ્સ્વિની ॥ 21 ॥
નિષ્ક્રાન્તસ્ય જનસ્થાનાત્સહભ્રાત્રા યથાસુખમ્ ।
નામમાત્રં તુ જાનામિ ન રૂપં તસ્ય રક્ષસઃ ॥ 22 ॥
નિવાસં વા પ્રભાવં વા વયં તસ્ય ન વિદ્મહે ।
શોકાર્તાનામનાથાનામેવં વિપરિધાવતામ્ ॥ 23 ॥
કારુણ્યં સદૃશં કર્તુમુપકારે ચ વર્તતામ્ ।
કાષ્ઠાન્યાદાય શુષ્કાણિ કાલે ભગ્નાનિ કુઞ્જરૈઃ ॥ 24 ॥
ધક્ષ્યામસ્ત્વાં વયં વીર શ્વભ્રે મહતિ કલ્પિતે ।
સ ત્વં સીતાં સમાચક્ષ્વ યેન વા યત્ર વા હૃતા ॥ 25 ॥
કુરુ કલ્યાણમત્યર્થં યદિ જાનાસિ તત્ત્વતઃ ।
એવમુક્તસ્તુ રામેણ વાક્યં દનુરનુત્તમમ્ ॥ 26 ॥
પ્રોવાચ કુશલો વક્તું વક્તારમપિ રાઘવમ્ ।
દિવ્યમસ્તિ ન મે જ્ઞાનં નાભિજાનામિ મૈથિલીમ્ ॥ 27 ॥
યસ્તાં જ્ઞાસ્યતિ તં વક્ષ્યે દગ્ધસ્સ્વં રૂપમાસ્થિતઃ ।
અદગ્ધસ્ય તુ વિજ્ઞાતું શક્તિરસ્તિ ન મે પ્રભો ॥ 28 ॥
રાક્ષસં તં મહાવીર્યં સીતા યેન હૃતા તવ ।
વિજ્ઞાનં હિ મમ ભ્રષ્ટં શાપદોષેણ રાઘવ ॥ 29 ॥
સ્વકૃતેન મયા પ્રાપ્તં રૂપં લોકવિગર્હિતમ્ ।
કિં તુ યાવન્ન યાત્યસ્તં સવિતા શ્રાન્તવાહનઃ ॥ 30 ॥
તાવન્મામવટે ક્ષિપ્ત્વા દહ રામ યથાવિધિ ।
દગ્ધસ્ત્વયાહમવટે ન્યાયેન રઘુનન્ધન ॥ 31 ॥
વક્ષ્યામિ તમહં વીર યસ્તં જ્ઞાસ્યતિ રાક્ષસમ્ ।
તેન સખ્યં ચ કર્તવ્યં ન્યાય્યવૃત્તેન રાઘવ ॥ 32 ॥
કલ્પયિષ્યતિ તે પ્રીતસ્સાહાય્યં લઘુવિક્રમઃ ।
ન હિ તસ્યાસ્ત્યવિજ્ઞાતં ત્રિષુ લેકેષુ રાઘવ ॥ 33 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે અરણ્યકાણ્ડે એકસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekasaptatitamassargaḥ |
purā rāma mahābāho mahābalaparākrama |
rūpamāsīnmamā cintyaṃ triṣu lokeṣu viśrutam || 1 ||
yathā somasya śakrasya sūryasya ca yathā vapuḥ |
so'haṃ rūpamidaṃ kṛtvā lokavitrāsanaṃ mahat || 2 ||
ṛṣīnvanagatānrāma trāsayāmi tatastataḥ |
tatassthūlaśirā nāma maharṣiḥ kopito mayā || 3 ||
sañcinvanvividhaṃ vanyaṃ rūpeṇānena dharṣitaḥ |
tenāhamuktaḥ prekṣyaivaṃ ghoraśāpābhidhāyinā || 4 ||
etadeva nṛśaṃsaṃ te rūpamastu vigarhitam |
sa mayā yācitaḥ kruddhaśśāpasyonto bhavediti || 5 ||
abhiśāpakṛtasyeti tenedaṃ bhāṣitaṃ vacaḥ |
yadā chittvā bhujau rāmastvāṃ dahedvijane vane || 6 ||
tadā tvaṃ prāpsyase rūpaṃ svameva vipulaṃ śubham |
śriyā virājitaṃ putraṃ danostvaṃ viddhi lakṣmaṇa || 7 ||
indrakopādidaṃ rūpaṃ prāptamevaṃ raṇājire |
ahaṃ hi tapasogreṇa pitāmahamatoṣayam || 8 ||
dīrghamāyussa me prādāttato māṃ vibhramo'spṛśat |
dīrghamāyurmayā prāptaṃ kiṃ me śakraḥ kariṣyati || 9 ||
ityevaṃ buddhimāsthāya raṇe śakramadharṣayam |
tasya bāhuprayuktena vajreṇa śataparvaṇā || 10 ||
sakthinī caiva mūrdhā ca śarīre sampraveśitam |
sa mayā yācyamānassannānayadyamasādanam || 11 ||
pitāmahavacassatyaṃ tadastviti mamābravīt |
anāhāraḥ kathaṃ śakto bhagnasakthiśiromukhaḥ || 12 ||
vajreṇābhihataḥ kālaṃ sudīrghamapi jīvitum |
evamuktastu me śakro bāhū yojanamāyatau || 13 ||
prādādāsyaṃ ca me kukṣau tīkṣṇadaṃṣṭramakalpayat |
so'haṃ bhujābhyāṃ dīrghābhyāṃ saṅkṛṣyāsminvane carān || 14 ||
siṃhavdipamṛgavyāghrān bhakṣayāmi samantataḥ |
sa tu māmabravīdindro yadā rāmassalakṣmaṇaḥ || 15 ||
chetsyate samare bāhū tadā svargaṃ gamiṣyasi |
anena vapuṣā rāma vane'sminrājasattama || 16 ||
yadyatpaśyāmi sarvasya grahaṇaṃ sādhu rocaye |
avaśyaṃ grahaṇaṃ rāmo manye'haṃ samupaiṣyati || 17 ||
imāṃ buddhiṃ puraskṛtya dehanyāsakṛtaśramaḥ |
sa tvaṃ rāmo'si bhadraṃ te nāhamanyena rāghava || 18 ||
śakyo hantuṃ yathātattvamevamuktaṃ maharṣiṇā |
ahaṃ hi matisācivyaṃ kariṣyāmi nararṣabha || 19 ||
mitraṃ caivopadekṣyāmi yuvābhyāṃ saṃskṛto'gninā |
evamuktastu dharmātmā danunā tena rāghavaḥ || 20 ||
idaṃ jagāda vacanaṃ lakṣmaṇasyopaśṛṇvataḥ |
rāvaṇena hṛtā bhāryā mama sītā yaśassvinī || 21 ||
niṣkrāntasya janasthānātsahabhrātrā yathāsukham |
nāmamātraṃ tu jānāmi na rūpaṃ tasya rakṣasaḥ || 22 ||
nivāsaṃ vā prabhāvaṃ vā vayaṃ tasya na vidmahe |
śokārtānāmanāthānāmevaṃ viparidhāvatām || 23 ||
kāruṇyaṃ sadṛśaṃ kartumupakāre ca vartatām |
kāṣṭhānyādāya śuṣkāṇi kāle bhagnāni kuñjaraiḥ || 24 ||
dhakṣyāmastvāṃ vayaṃ vīra śvabhre mahati kalpite |
sa tvaṃ sītāṃ samācakṣva yena vā yatra vā hṛtā || 25 ||
kuru kalyāṇamatyarthaṃ yadi jānāsi tattvataḥ |
evamuktastu rāmeṇa vākyaṃ danuranuttamam || 26 ||
provāca kuśalo vaktuṃ vaktāramapi rāghavam |
divyamasti na me jñānaṃ nābhijānāmi maithilīm || 27 ||
yastāṃ jñāsyati taṃ vakṣye dagdhassvaṃ rūpamāsthitaḥ |
adagdhasya tu vijñātuṃ śaktirasti na me prabho || 28 ||
rākṣasaṃ taṃ mahāvīryaṃ sītā yena hṛtā tava |
vijñānaṃ hi mama bhraṣṭaṃ śāpadoṣeṇa rāghava || 29 ||
svakṛtena mayā prāptaṃ rūpaṃ lokavigarhitam |
kiṃ tu yāvanna yātyastaṃ savitā śrāntavāhanaḥ || 30 ||
tāvanmāmavaṭe kṣiptvā daha rāma yathāvidhi |
dagdhastvayāhamavaṭe nyāyena raghunandhana || 31 ||
vakṣyāmi tamahaṃ vīra yastaṃ jñāsyati rākṣasam |
tena sakhyaṃ ca kartavyaṃ nyāyyavṛttena rāghava || 32 ||
kalpayiṣyati te prītassāhāyyaṃ laghuvikramaḥ |
na hi tasyāstyavijñātaṃ triṣu lekeṣu rāghava || 33 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekasaptatitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ एकसप्ततितमस्सर्गः ।
पुरा राम महाबाहो महाबलपराक्रम ।
रूपमासीन्ममा चिन्त्यं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ 1 ॥
यथा सोमस्य शक्रस्य सूर्यस्य च यथा वपुः ।
सोऽहं रूपमिदं कृत्वा लोकवित्रासनं महत् ॥ 2 ॥
ऋषीन्वनगतान्राम त्रासयामि ततस्ततः ।
ततस्स्थूलशिरा नाम महर्षिः कोपितो मया ॥ 3 ॥
सञ्चिन्वन्विविधं वन्यं रूपेणानेन धर्षितः ।
तेनाहमुक्तः प्रेक्ष्यैवं घोरशापाभिधायिना ॥ 4 ॥
एतदेव नृशंसं ते रूपमस्तु विगर्हितम् ।
स मया याचितः क्रुद्धश्शापस्योन्तो भवेदिति ॥ 5 ॥
अभिशापकृतस्येति तेनेदं भाषितं वचः ।
यदा छित्त्वा भुजौ रामस्त्वां दहेद्विजने वने ॥ 6 ॥
तदा त्वं प्राप्स्यसे रूपं स्वमेव विपुलं शुभम् ।
श्रिया विराजितं पुत्रं दनोस्त्वं विद्धि लक्ष्मण ॥ 7 ॥
इन्द्रकोपादिदं रूपं प्राप्तमेवं रणाजिरे ।
अहं हि तपसोग्रेण पितामहमतोषयम् ॥ 8 ॥
दीर्घमायुस्स मे प्रादात्ततो मां विभ्रमोऽस्पृशत् ।
दीर्घमायुर्मया प्राप्तं किं मे शक्रः करिष्यति ॥ 9 ॥
इत्येवं बुद्धिमास्थाय रणे शक्रमधर्षयम् ।
तस्य बाहुप्रयुक्तेन वज्रेण शतपर्वणा ॥ 10 ॥
सक्थिनी चैव मूर्धा च शरीरे सम्प्रवेशितम् ।
स मया याच्यमानस्सन्नानयद्यमसादनम् ॥ 11 ॥
पितामहवचस्सत्यं तदस्त्विति ममाब्रवीत् ।
अनाहारः कथं शक्तो भग्नसक्थिशिरोमुखः ॥ 12 ॥
वज्रेणाभिहतः कालं सुदीर्घमपि जीवितुम् ।
एवमुक्तस्तु मे शक्रो बाहू योजनमायतौ ॥ 13 ॥
प्रादादास्यं च मे कुक्षौ तीक्ष्णदंष्ट्रमकल्पयत् ।
सोऽहं भुजाभ्यां दीर्घाभ्यां सङ्कृष्यास्मिन्वने चरान् ॥ 14 ॥
सिंहव्दिपमृगव्याघ्रान् भक्षयामि समन्ततः ।
स तु मामब्रवीदिन्द्रो यदा रामस्सलक्ष्मणः ॥ 15 ॥
छेत्स्यते समरे बाहू तदा स्वर्गं गमिष्यसि ।
अनेन वपुषा राम वनेऽस्मिन्राजसत्तम ॥ 16 ॥
यद्यत्पश्यामि सर्वस्य ग्रहणं साधु रोचये ।
अवश्यं ग्रहणं रामो मन्येऽहं समुपैष्यति ॥ 17 ॥
इमां बुद्धिं पुरस्कृत्य देहन्यासकृतश्रमः ।
स त्वं रामोऽसि भद्रं ते नाहमन्येन राघव ॥ 18 ॥
शक्यो हन्तुं यथातत्त्वमेवमुक्तं महर्षिणा ।
अहं हि मतिसाचिव्यं करिष्यामि नरर्षभ ॥ 19 ॥
मित्रं चैवोपदेक्ष्यामि युवाभ्यां संस्कृतोऽग्निना ।
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा दनुना तेन राघवः ॥ 20 ॥
इदं जगाद वचनं लक्ष्मणस्योपशृण्वतः ।
रावणेन हृता भार्या मम सीता यशस्स्विनी ॥ 21 ॥
निष्क्रान्तस्य जनस्थानात्सहभ्रात्रा यथासुखम् ।
नाममात्रं तु जानामि न रूपं तस्य रक्षसः ॥ 22 ॥
निवासं वा प्रभावं वा वयं तस्य न विद्महे ।
शोकार्तानामनाथानामेवं विपरिधावताम् ॥ 23 ॥
कारुण्यं सदृशं कर्तुमुपकारे च वर्तताम् ।
काष्ठान्यादाय शुष्काणि काले भग्नानि कुञ्जरैः ॥ 24 ॥
धक्ष्यामस्त्वां वयं वीर श्वभ्रे महति कल्पिते ।
स त्वं सीतां समाचक्ष्व येन वा यत्र वा हृता ॥ 25 ॥
कुरु कल्याणमत्यर्थं यदि जानासि तत्त्वतः ।
एवमुक्तस्तु रामेण वाक्यं दनुरनुत्तमम् ॥ 26 ॥
प्रोवाच कुशलो वक्तुं वक्तारमपि राघवम् ।
दिव्यमस्ति न मे ज्ञानं नाभिजानामि मैथिलीम् ॥ 27 ॥
यस्तां ज्ञास्यति तं वक्ष्ये दग्धस्स्वं रूपमास्थितः ।
अदग्धस्य तु विज्ञातुं शक्तिरस्ति न मे प्रभो ॥ 28 ॥
राक्षसं तं महावीर्यं सीता येन हृता तव ।
विज्ञानं हि मम भ्रष्टं शापदोषेण राघव ॥ 29 ॥
स्वकृतेन मया प्राप्तं रूपं लोकविगर्हितम् ।
किं तु यावन्न यात्यस्तं सविता श्रान्तवाहनः ॥ 30 ॥
तावन्मामवटे क्षिप्त्वा दह राम यथाविधि ।
दग्धस्त्वयाहमवटे न्यायेन रघुनन्धन ॥ 31 ॥
वक्ष्यामि तमहं वीर यस्तं ज्ञास्यति राक्षसम् ।
तेन सख्यं च कर्तव्यं न्याय्यवृत्तेन राघव ॥ 32 ॥
कल्पयिष्यति ते प्रीतस्साहाय्यं लघुविक्रमः ।
न हि तस्यास्त्यविज्ञातं त्रिषु लेकेषु राघव ॥ 33 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे एकसप्ततितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekasaptatitamassargaḥ |
purā rāma mahābāho mahābalaparākrama |
rūpamāsīnmamā cintyaṃ triṣu lokeṣu viśrutam || 1 ||
yathā somasya śakrasya sūryasya ca yathā vapuḥ |
so'haṃ rūpamidaṃ kṛtvā lokavitrāsanaṃ mahat || 2 ||
ṛṣīnvanagatānrāma trāsayāmi tatastataḥ |
tatassthūlaśirā nāma maharṣiḥ kopito mayā || 3 ||
sañcinvanvividhaṃ vanyaṃ rūpeṇānena dharṣitaḥ |
tenāhamuktaḥ prekṣyaivaṃ ghoraśāpābhidhāyinā || 4 ||
etadeva nṛśaṃsaṃ te rūpamastu vigarhitam |
sa mayā yācitaḥ kruddhaśśāpasyonto bhavediti || 5 ||
abhiśāpakṛtasyeti tenedaṃ bhāṣitaṃ vacaḥ |
yadā chittvā bhujau rāmastvāṃ dahedvijane vane || 6 ||
tadā tvaṃ prāpsyase rūpaṃ svameva vipulaṃ śubham |
śriyā virājitaṃ putraṃ danostvaṃ viddhi lakṣmaṇa || 7 ||
indrakopādidaṃ rūpaṃ prāptamevaṃ raṇājire |
ahaṃ hi tapasogreṇa pitāmahamatoṣayam || 8 ||
dīrghamāyussa me prādāttato māṃ vibhramo'spṛśat |
dīrghamāyurmayā prāptaṃ kiṃ me śakraḥ kariṣyati || 9 ||
ityevaṃ buddhimāsthāya raṇe śakramadharṣayam |
tasya bāhuprayuktena vajreṇa śataparvaṇā || 10 ||
sakthinī caiva mūrdhā ca śarīre sampraveśitam |
sa mayā yācyamānassannānayadyamasādanam || 11 ||
pitāmahavacassatyaṃ tadastviti mamābravīt |
anāhāraḥ kathaṃ śakto bhagnasakthiśiromukhaḥ || 12 ||
vajreṇābhihataḥ kālaṃ sudīrghamapi jīvitum |
evamuktastu me śakro bāhū yojanamāyatau || 13 ||
prādādāsyaṃ ca me kukṣau tīkṣṇadaṃṣṭramakalpayat |
so'haṃ bhujābhyāṃ dīrghābhyāṃ saṅkṛṣyāsminvane carān || 14 ||
siṃhavdipamṛgavyāghrān bhakṣayāmi samantataḥ |
sa tu māmabravīdindro yadā rāmassalakṣmaṇaḥ || 15 ||
chetsyate samare bāhū tadā svargaṃ gamiṣyasi |
anena vapuṣā rāma vane'sminrājasattama || 16 ||
yadyatpaśyāmi sarvasya grahaṇaṃ sādhu rocaye |
avaśyaṃ grahaṇaṃ rāmo manye'haṃ samupaiṣyati || 17 ||
imāṃ buddhiṃ puraskṛtya dehanyāsakṛtaśramaḥ |
sa tvaṃ rāmo'si bhadraṃ te nāhamanyena rāghava || 18 ||
śakyo hantuṃ yathātattvamevamuktaṃ maharṣiṇā |
ahaṃ hi matisācivyaṃ kariṣyāmi nararṣabha || 19 ||
mitraṃ caivopadekṣyāmi yuvābhyāṃ saṃskṛto'gninā |
evamuktastu dharmātmā danunā tena rāghavaḥ || 20 ||
idaṃ jagāda vacanaṃ lakṣmaṇasyopaśṛṇvataḥ |
rāvaṇena hṛtā bhāryā mama sītā yaśassvinī || 21 ||
niṣkrāntasya janasthānātsahabhrātrā yathāsukham |
nāmamātraṃ tu jānāmi na rūpaṃ tasya rakṣasaḥ || 22 ||
nivāsaṃ vā prabhāvaṃ vā vayaṃ tasya na vidmahe |
śokārtānāmanāthānāmevaṃ viparidhāvatām || 23 ||
kāruṇyaṃ sadṛśaṃ kartumupakāre ca vartatām |
kāṣṭhānyādāya śuṣkāṇi kāle bhagnāni kuñjaraiḥ || 24 ||
dhakṣyāmastvāṃ vayaṃ vīra śvabhre mahati kalpite |
sa tvaṃ sītāṃ samācakṣva yena vā yatra vā hṛtā || 25 ||
kuru kalyāṇamatyarthaṃ yadi jānāsi tattvataḥ |
evamuktastu rāmeṇa vākyaṃ danuranuttamam || 26 ||
provāca kuśalo vaktuṃ vaktāramapi rāghavam |
divyamasti na me jñānaṃ nābhijānāmi maithilīm || 27 ||
yastāṃ jñāsyati taṃ vakṣye dagdhassvaṃ rūpamāsthitaḥ |
adagdhasya tu vijñātuṃ śaktirasti na me prabho || 28 ||
rākṣasaṃ taṃ mahāvīryaṃ sītā yena hṛtā tava |
vijñānaṃ hi mama bhraṣṭaṃ śāpadoṣeṇa rāghava || 29 ||
svakṛtena mayā prāptaṃ rūpaṃ lokavigarhitam |
kiṃ tu yāvanna yātyastaṃ savitā śrāntavāhanaḥ || 30 ||
tāvanmāmavaṭe kṣiptvā daha rāma yathāvidhi |
dagdhastvayāhamavaṭe nyāyena raghunandhana || 31 ||
vakṣyāmi tamahaṃ vīra yastaṃ jñāsyati rākṣasam |
tena sakhyaṃ ca kartavyaṃ nyāyyavṛttena rāghava || 32 ||
kalpayiṣyati te prītassāhāyyaṃ laghuvikramaḥ |
na hi tasyāstyavijñātaṃ triṣu lekeṣu rāghava || 33 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekasaptatitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.