6.6 - Suvargaya Va Etani Lokaya - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Sinhala Script

කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායාං ෂෂ්ඨකාණ්ඩේ ෂෂ්ඨඃ ප්රශ්නඃ - සෝමමන්ත්රබ්රාහ්මණනිරූපණං

ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,

ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ . හ॒රිඃ॒ ඕම් ..

සු॒ව॒ර්ගාය॒ වා ඒ॒තානි॑ ලෝ॒කාය॑ හූයන්තේ॒ ය-ද්දා᳚ක්ෂි॒ණානි॒ ද්වාභ්යා॒-ඞ්ගාර්හ॑පත්යේ ජුහෝති ද්වි॒පා-ද්යජ॑මානඃ॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යා॒ ආග්නී᳚ද්ධ්රේ ජුහෝත්ය॒න්තරි॑ක්ෂ ඒ॒වා-(අ)(අ)ක්ර॑මතේ॒ සදෝ॒-(අ)භ්යෛති॑ සුව॒ර්ගමේ॒වෛනං॑-ලෝँ॒ක-ඞ්ග॑මයති සෞ॒රීභ්යා॑මෘ॒ග්භ්යා-ඞ්ගාර්හ॑පත්යේ ජුහෝත්ය॒මුමේ॒වෛනං॑-ලෝँ॒කග්ං ස॒මාරෝ॑හයති॒ නය॑වත්ය॒ර්චා-(අ)(අ)ග්නී᳚ද්ධ්රේ ජුහෝති සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා॒භිනී᳚ත්යෛ॒ දිව॑-ඞ්ගච්ඡ॒ සුවඃ॑ ප॒තේති॒ හිර॑ණ්යග්ං [හිර॑ණ්යම්, හු॒ත්වෝ-ද්ගෘ॑හ්ණාති] 1

හු॒ත්වෝ-ද්ගෘ॑හ්ණාති සුව॒ර්ගමේ॒වෛනං॑-ලෝँ॒ක-ඞ්ග॑මයති රූ॒පේණ॑ වෝ රූ॒පම॒භ්යෛමීත්යා॑හ රූ॒පේණ॒ හ්යා॑සාග්ං රූ॒පම॒භ්යෛති॒ යද්ධිර॑ණ්යේන තු॒ථෝ වෝ॑ වි॒ශ්වවේ॑දා॒ වි භ॑ජ॒ත්විත්යා॑හ තු॒ථෝ හ॑ ස්ම॒ වෛ වි॒ශ්වවේ॑දා දේ॒වානා॒-න්දක්ෂි॑ණා॒ වි භ॑ජති॒ තේනෛ॒වෛනා॒ වි භ॑ජත්යේ॒ ත-ත්තේ॑ අග්නේ॒ රාධ॒ [අග්නේ॒ රාධඃ॑, ඓති॒ සෝම॑ච්යුත॒-] 2

ඓති॒ සෝම॑ච්යුත॒-මිත්යා॑හ॒ සෝම॑ච්යුත॒ග්ග්॒ හ්ය॑ස්ය॒ රාධ॒ ඓති॒ තන්මි॒ත්රස්ය॑ ප॒ථා න॒යේත්යා॑හ॒ ශාන්ත්යා॑ ඍ॒තස්ය॑ ප॒ථා ප්රේත॑ ච॒න්ද්ර ද॑ක්ෂිණා॒ ඉත්යා॑හ ස॒ත්යං-වාँ ඍ॒තග්ං ස॒ත්යේනෛ॒වෛනා॑ ඍ॒තේන॒ වි භ॑ජති ය॒ජ්ඤස්ය॑ ප॒ථා සු॑වි॒තා නය॑න්තී॒රිත්යා॑හ ය॒ජ්ඤස්ය॒ හ්යේ॑තාඃ ප॒ථා යන්ති॒ ය-ද්දක්ෂි॑ණා බ්රාහ්ම॒ණම॒ද්ය රා᳚ද්ධ්යාස॒- [රා᳚ද්ධ්යාසම්, ඍෂි॑මාර්ෂේ॒ය-] 3

-මෘෂි॑මාර්ෂේ॒ය-මිත්යා॑හෛ॒ෂ වෛ බ්රා᳚හ්ම॒ණ ඍෂි॑රාර්ෂේ॒යෝ ය-ශ්ශු॑ශ්රු॒වා-න්තස්මා॑දේ॒වමා॑හ॒ වි සුවඃ॒ පශ්ය॒ ව්ය॑න්තරි॑ක්ෂ॒මිත්යා॑හ සුව॒ර්ගමේ॒වෛනං॑-ලෝँ॒ක-ඞ්ග॑මයති॒ යත॑ස්ව සද॒ස්යෛ॑රිත්යා॑හ මිත්ර॒ත්වායා॒ස්මද්දා᳚ත්රා දේව॒ත්රා ග॑ච්ඡත॒ මධු॑මතීඃ ප්රදා॒තාර॒මා වි॑ශ॒තේත්යා॑හ ව॒යමි॒හ ප්ර॑දා॒තාර॒-ස්ස්මෝ᳚-(අ)ස්මාන॒මුත්ර॒ මධු॑මතී॒රා වි॑ශ॒තේති॒ [වි॑ශ॒තේති॑, වාවෛතදා॑හ॒] 4

වාවෛතදා॑හ॒ හිර॑ණ්ය-න්දදාති॒ ජ්යෝති॒ර්වෛ හිර॑ණ්ය॒-ඤ්ජ්යෝති॑රේ॒ව පු॒රස්තා᳚ද්ධත්තේ සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යානු॑ඛ්යාත්යා අ॒ග්නීධේ॑ දදාත්ය॒ග්නිමු॑ඛානේ॒වර්තූ-න්ප්රී॑ණාති බ්ර॒හ්මණේ॑ දදාති॒ ප්රසූ᳚ත්යෛ॒ හෝත්රේ॑ දදාත්යා॒ත්මා වා ඒ॒ෂ ය॒ජ්ඤස්ය॒ යද්ධෝතා॒-(අ)(අ)ත්මාන॑මේ॒ව ය॒ජ්ඤස්ය॒ දක්ෂි॑ණාභි॒-ස්සම॑ර්ධයති .. 5 ..

(හිර॑ණ්ය॒ග්ං॒ - රාධෝ॑ - රාධ්යාස - ම॒මුත්ර॒ මධු॑මතී॒රා වි॑ශ॒තේත්ය॒ - ෂ්ටාත්රිග්ං॑ශච්ච) (අ. 1)

ස॒මි॒ෂ්ට॒ ය॒ජූග්ංෂි॑ ජුහෝති ය॒ජ්ඤස්ය॒ සමි॑ෂ්ට්යෛ॒ යද්වෛ ය॒ජ්ඤස්ය॑ ක්රූ॒රං-යँ-ද්විලි॑ෂ්ටං॒-යँද॒ත්යේති॒ යන්නාත්යේති॒ යද॑තික॒රෝති॒ යන්නාපි॑ ක॒රෝති॒ තදේ॒ව තෛඃ ප්රී॑ණාති॒ නව॑ ජුහෝති॒ නව॒ වෛ පුරු॑ෂේ ප්රා॒ණාඃ පුරු॑ෂේණ ය॒ජ්ඤ-ස්සම්මි॑තෝ॒ යාවා॑නේ॒ව ය॒ජ්ඤස්ත-ම්ප්රී॑ණාති॒ ෂ-ඩෘග්මි॑යාණි ජුහෝති॒ ෂඩ්වා ඍ॒තව॑ ඍ॒තූනේ॒ව ප්රී॑ණාති॒ ත්රීණි॒ යජූග්ං॑ෂි॒ [යජූග්ං॑ෂි, ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කා] 6

ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කා ඉ॒මානේ॒ව ලෝ॒කා-න්ප්රී॑ණාති॒ යජ්ඤ॑ ය॒ජ්ඤ-ඞ්ග॑ච්ඡ ය॒ජ්ඤප॑ති-ඞ්ග॒ච්ඡේත්යා॑හ ය॒ජ්ඤප॑තිමේ॒වෛන॑-ඞ්ගමයති॒ ස්වාං-යෝँනි॑-ඞ්ග॒ච්ඡේත්යා॑හ॒ ස්වාමේ॒වෛනං॒-යෝँනි॑-ඞ්ගමයත්යේ॒ෂ තේ॑ ය॒ජ්ඤෝ ය॑ජ්ඤපතේ ස॒හසූ᳚ක්තවාක-ස්සු॒වීර॒ ඉත්යා॑හ॒ යජ॑මාන ඒ॒ව වී॒ර්ය॑-න්දධාති වාසි॒ෂ්ඨෝ හ॑ සාත්යහ॒ව්යෝ දේ॑වභා॒ග-ම්ප॑ප්රච්ඡ॒ ය-ථ්සෘඤ්ජ॑යා-න්බහුයා॒ජිනෝ-(අ)යී॑යජෝ ය॒ජ්ඤේ [ ] 7

ය॒ජ්ඤ-ම්ප්රත්ය॑තිෂ්ඨි॒පා(3) ය॒ජ්ඤප॒තා(3)විති॒ ස හෝ॑වාච ය॒ජ්ඤප॑තා॒විති॑ ස॒ත්යාද්වෛ සෘඤ්ජ॑යාඃ॒ පරා॑ බභූවු॒රිති॑ හෝවාච ය॒ජ්ඤේ වාව ය॒ජ්ඤඃ ප්ර॑ති॒ෂ්ඨාප්ය॑ ආසී॒-ද්යජ॑මාන॒ස්යා-(අ)ප॑රාභාවා॒යේති॒ දේවා॑ ගාතුවිදෝ ගා॒තුං-විँ॒ත්ත්වා ගා॒තු -මි॒තේත්යා॑හ ය॒ජ්ඤ ඒ॒ව ය॒ජ්ඤ-ම්ප්රති॑ ෂ්ඨාපයති॒ යජ॑මාන॒ස්යා-(අ)ප॑රාභාවාය .. 8 ..

(යජූග්ං॑ෂි - ය॒ජ්ඤ - ඒක॑චත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 2)

අ॒ව॒භෘ॒ථ॒-ය॒ජූග්ංෂි॑ ජුහෝති॒ යදේ॒වාර්වා॒චීන॒-මේක॑හායනා॒දේනඃ॑ ක॒රෝති॒ තදේ॒ව තෛරව॑ යජතේ॒ (අ)පෝ॑-(අ)වභෘ॒ථ-මවෛ᳚ත්ය॒ඵ්සු වෛ වරු॑ණ-ස්සා॒ක්ෂාදේ॒ව වරු॑ණ॒මව॑ යජතේ॒ වර්ත්ම॑නා॒ වා අ॒න්විත්ය॑ ය॒ජ්ඤග්ං රක්ෂාග්ං॑සි ජිඝාග්ංසන්ති॒ සාම්නා᳚ ප්රස්තෝ॒තා-(අ)න්වවෛ॑ති॒ සාම॒ වෛ ර॑ක්ෂෝ॒හා රක්ෂ॑සා॒මප॑හත්යෛ॒ ත්රිර්නි॒ධන॒මුපෛ॑ති॒ ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කා ඒ॒භ්ය ඒ॒ව ලෝ॒කේභ්යෝ॒ රක්ෂා॒ග්॒- [ලෝ॒කේභ්යෝ॒ රක්ෂාග්ං॑සි, අප॑ හන්ති॒] 9

-ස්යප॑ හන්ති॒ පුරු॑ෂඃපුරුෂෝ නි॒ධන॒මුපෛ॑ති॒ පුරු॑ෂඃපුරුෂෝ॒ හි ර॑ක්ෂ॒ස්වී රක්ෂ॑සා॒මප॑හත්යා උ॒රුග්ං හි රාජා॒ වරු॑ණශ්ච॒කාරේත්යා॑හ॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ ශ॒ත-න්තේ॑ රාජ-න්භි॒ෂජඃ॑ ස॒හස්ර॒මිත්යා॑හ භේෂ॒ජමේ॒වාස්මෛ॑ කරෝත්ය॒භිෂ්ඨි॑තෝ॒ වරු॑ණස්ය॒ පාශ॒ ඉත්යා॑හ වරුණපා॒ශමේ॒වාභි ති॑ෂ්ඨති බ॒ර්॒හිර॒භි ජු॑හෝ॒ත්යාහු॑තීනා॒-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත්යා॒ අථෝ॑ අග්නි॒වත්යේ॒ව ජු॑හෝ॒ත්යප॑ බර්හිෂඃ ප්රයා॒ජාන් [ප්රයා॒ජාන්, ය॒ජ॒ති॒ ප්ර॒ජා වෛ] 10

ය॑ජති ප්ර॒ජා වෛ බ॒ර්॒හිඃ ප්ර॒ජා ඒ॒ව ව॑රුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්ච॒ත්යාජ්ය॑භාගෞ යජති ය॒ජ්ඤස්යෛ॒ව චක්ෂු॑ෂී॒ නාන්තරේ॑ති॒ වරු॑ණං-යँජති වරුණපා॒ශාදේ॒වෛන॑-ම්මුඤ්චත්ය॒ග්නීවරු॑ණෞ යජති සා॒ක්ෂාදේ॒වෛනං॑-වँරුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්ච॒ත්ය-ප॑බර්හිෂාවනූයා॒ජෞ ය॑ජති ප්ර॒ජා වෛ බ॒ර්॒හිඃ ප්ර॒ජා ඒ॒ව ව॑රුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්චති ච॒තුරඃ॑ ප්රයා॒ජාන්. ය॑ජති॒ ද්වාව॑නූයා॒ජෞ ෂට්-ථ්සම්ප॑ද්යන්තේ॒ ෂඩ්වා ඍ॒තව॑ [ෂඩ්වා ඍ॒තවඃ॑, ඍ॒තුෂ්වේ॒ව ප්රති॑] 11

ඍ॒තුෂ්වේ॒ව ප්රති॑ තිෂ්ඨ॒-ත්යව॑භෘථ-නිචඞ්කු॒ණේත්යා॑හ යථෝදි॒තමේ॒ව වරු॑ණ॒මව॑ යජතේ සමු॒ද්රේ තේ॒ හෘද॑ය-ම॒ඵ්ස්ව॑න්තරිත්යා॑හ සමු॒ද්රේ හ්ය॑න්තර්වරු॑ණ॒-ස්ස-න්ත්වා॑ විශ॒-න්ත්වෝෂ॑ධී-රු॒තා-(අ)(අ)ප॒ ඉත්යා॑හා॒ද්භි-රේ॒වෛන॒මෝෂ॑ධීභි-ස්ස॒ම්යඤ්ච॑-න්දධාති॒ දේවී॑රාප ඒ॒ෂ වෝ॒ ගර්භ॒ ඉත්යා॑හ යථාය॒ජුරේ॒වෛත-ත්ප॒ශවෝ॒ වෛ [ ] 12

සෝමෝ॒ ය-ද්භි॑න්දූ॒නා-ම්භ॒ක්ෂයේ᳚-ත්පශු॒මාන්-ථ්ස්යා॒-ද්වරු॑ණ॒-ස්ත්වේ॑න-ඞ්ගෘහ්ණීයා॒ද්යන්න භ॒ක්ෂයේ॑දප॒ශු-ස්ස්යා॒න්නෛනං॒-වँරු॑ණෝ ගෘහ්ණීයා-දුප॒ස්පෘශ්ය॑මේ॒ව ප॑ශු॒මා-න්භ॑වති॒ නෛනං॒-වँරු॑ණෝ ගෘහ්ණාති॒ ප්රති॑යුතෝ॒ වරු॑ණස්ය॒ පාශ॒ ඉත්යා॑හ වරුණපා॒ශාදේ॒ව නිර්මු॑ච්ය॒තේ (අ)ප්ර॑තීක්ෂ॒මා ය॑න්ති॒ වරු॑ණස්යා॒න්තර්හි॑ත්යා॒ ඒධෝ᳚-(අ)ස්යේධිෂී॒මහී-ත්යා॑හ ස॒මිධෛ॒වාග්නි-න්න॑ම॒ස්යන්ත॑ උ॒පාය॑න්ති॒ තේජෝ॑-(අ)සි॒ තේජෝ॒ මයි॑ ධේ॒හීත්යා॑හ॒ තේජ॑ ඒ॒වා-(අ)(අ)ත්ම-න්ධ॑ත්තේ .. 13 ..

(රක්ෂාග්ං॑සි - ප්රයා॒ජා - නෘ॒තවෝ॒ - වෛ - න॑ම॒ස්යන්තෝ॒ - ද්වාද॑ශ ච) (අ. 3)

ස්ඵ්යේන॒ වේදි॒මුද්ධ॑න්ති රථා॒ක්ෂේණ॒ වි මි॑මීතේ॒ යූප॑-ම්මිනෝති ත්රි॒වෘත॑මේ॒ව වජ්රග්ං॑ ස॒භෘන්ත්ය॒ භ්රාතෘ॑ව්යාය॒ ප්ර හ॑රති॒ ස්තෘත්යෛ॒ යද॑න්තර්වේ॒දි මි॑නු॒යා-ද්දේ॑වලෝ॒කම॒භි ජ॑යේ॒-ද්ය-ද්බ॑හිර්වේ॒දි ම॑නුෂ්ය ලෝ॒කං ँවේ᳚ද්ය॒න්තස්ය॑ ස॒න්ධෞ මි॑නෝත්යු॒භයෝ᳚-ර්ලෝ॒කයෝ॑-ර॒භිජි॑ත්යා॒ උප॑රසම්මිතා-ම්මිනුයා-ත්පිතෘලෝ॒කකා॑මස්ය රශ॒නස॑මින්තා-ම්මනුෂ්යලෝ॒කකා॑මස්ය ච॒ෂාල॑-සම්මිතාමින්ද්රි॒ය කා॑මස්ය॒ සර්වා᳚න්-ථ්ස॒මා-න්ප්ර॑ති॒ෂ්ඨාකා॑මස්ය॒ යේ ත්රයෝ॑ මද්ධ්ය॒මාස්තාන්-ථ්ස॒මා-න්ප॒ශුකා॑මස්යෛ॒තාන්. වා [වෛ, අනු॑] 14

අනු॑ ප॒ශව॒ උප॑ තිෂ්ඨන්තේ පශු॒මානේ॒ව භ॑වති॒ ව්යති॑ෂජේ॒දිත॑රා-න්ප්ර॒ජයෛ॒වෛන॑-ම්ප॒ශුභි॒ර්ව්යති॑ෂජති॒ ය-ඞ්කා॒මයේ॑ත ප්ර॒මායු॑ක-ස්ස්යා॒දිති॑ ගර්ත॒මිත॒-න්තස්ය॑ මිනුයාදුත්තරා॒ර්ධ්යං॑-වँර්ෂි॑ෂ්ඨ॒මථ॒ හ්රසී॑යාග්ංසමේ॒ෂා වෛ ග॑ර්ත॒මිද්යස්යෛ॒ව-ම්මි॒නෝති॑ තා॒ජ-ක්ප්ර මී॑යතේ දක්ෂිණා॒ර්ධ්යං॑-වँර්ෂි॑ෂ්ඨ-ම්මිනුයා-ථ්සුව॒ර්ගකා॑ම॒ස්යාථ॒ හ්රසී॑යාග්ංස-මා॒ක්රම॑ණමේ॒ව ත-ථ්සේතුං॒-යँජ॑මානඃ කුරුතේ සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්ය॒ සම॑ෂ්ට්යෛ॒ [සම॑ෂ්ට්යෛ, යදේක॑ස්මි॒න්॒.] 15

යදේක॑ස්මි॒න්॒. යූපේ॒ ද්වේ ර॑ශ॒නේ ප॑රි॒ව්යය॑ති॒ තස්මා॒දේකෝ॒ ද්වේ ජා॒යේ වි॑න්දතේ॒ යන්නෛකාග්ං॑ රශ॒නා-න්ද්වයෝ॒ර්යූප॑යෝඃ පරි॒ව්යය॑ති॒ තස්මා॒න්නෛකා॒ ද්වෞ පතී॑ වින්දතේ॒ ය-ඞ්කා॒මයේ॑ත॒ ස්ත්ර්ය॑ස්ය ජායේ॒තේත්යු॑පා॒න්තේ තස්ය॒ ව්යති॑ෂජේ॒-ථ්ස්ත්ර්යේ॑වාස්ය॑ ජායතේ॒ ය-ඞ්කා॒මයේ॑ත॒ පුමා॑නස්ය ජායේ॒තේත්යා॒න්ත-න්තස්ය॒ ප්ර වේ᳚ෂ්ටයේ॒-ත්පුමා॑නේ॒වාස්ය॑ [වේ᳚ෂ්ටයේ॒-ත්පුමා॑නේ॒වාස්ය॑, ජා॒ය॒තේ (අ)සු॑රා॒] 16

ජාය॒තේ (අ)සු॑රා॒ වෛ දේ॒වා-න්ද॑ක්ෂිණ॒ත උපා॑නය॒-න්තා-න්දේ॒වා උ॑පශ॒යේනෛ॒වාපා॑-නුදන්ත॒ ත-දු॑පශ॒යස්යෝ॑-පශය॒ත්වං-යँ-ද්ද॑ක්ෂිණ॒ත උ॑පශ॒ය උ॑ප॒ශයේ॒ භ්රාතෘ॑ව්යාපනුත්ත්යෛ॒ සර්වේ॒ වා අ॒න්යේ යූපාඃ᳚ පශු॒මන්තෝ-(අ)ථෝ॑පශ॒ය ඒ॒වාප॒ශුස්තස්ය॒ යජ॑මානඃ ප॒ශුර්යන්න නි॑ර්දි॒ශේදාර්ති॒-මාර්ච්ඡේ॒-ද්යජ॑මානෝ॒-(අ)සෞ තේ॑ ප॒ශුරිති॒ නිර්දි॑ශේ॒ද්ය-න්ද්වි॒ෂ්යා-ද්යමේ॒ව [ ] 17

ද්වේෂ්ටි॒ තම॑ස්මෛ ප॒ශු-න්නිර්දි॑ශති॒ යදි॒ න ද්වි॒ෂ්යාදා॒ඛුස්තේ॑ ප॒ශුරිති॑ බ්රූයා॒න්න ග්රා॒ම්යා-න්ප॒ශූන්. හි॒නස්ති॒ නා-(අ)(අ)ර॒ණ්යා-න්ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජත॒ සෝ᳚-(අ)න්නාද්යේ॑න॒ ව්යා᳚ර්ධ්යත॒ ස ඒ॒තාමේ॑කාද॒ශිනී॑-මපශ්ය॒-ත්තයා॒ වෛ සෝ᳚-(අ)න්නාද්ය॒මවා॑රුන්ධ॒ යද්දශ॒ යූපා॒ භව॑න්ති॒ දශා᳚ක්ෂරා වි॒රාඩන්නං॑-විँ॒රා-ඩ්වි॒රාජෛ॒වා-න්නාද්ය॒මව॑ රුන්ධේ॒ [රුන්ධේ, ය] 18

ය ඒ॑කාද॒ශ-ස්ස්තන॑ ඒ॒වාස්යෛ॒ ස දු॒හ ඒ॒වෛනා॒-න්තේන॒ වජ්රෝ॒ වා ඒ॒ෂා ස-ම්මී॑යතේ॒ යදේ॑කාද॒ශිනී॒ සේශ්ව॒රා පු॒රස්තා᳚-ත්ප්ර॒ත්යඤ්චං॑-යँ॒ජ්ඤග්ං සම්ම॑ර්දිතෝ॒ර්ය-ත්පා᳚ත්නීව॒ත-ම්මි॒නෝති॑ ය॒ජ්ඤස්ය॒ ප්රත්යුත්ත॑බ්ධ්යෛ සය॒ත්වාය॑ .. 19 ..

(වෛ - සම॑ෂ්ට්යෛ॒ - පුමා॑නේ॒වාස්ය॒ - යමේ॒ව - රු॑න්ධේ - ත්රි॒ග්ං॒ශච්ච॑) (අ. 4)

ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජත॒ ස රි॑රිචා॒නෝ॑-(අ)මන්යත॒ ස ඒ॒තාමේ॑කාද॒ශිනී॑-මපශ්ය॒-ත්තයා॒ වෛ ස ආයු॑රින්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑මා॒ත්මන්න॑ධත්ත ප්ර॒ජා ඉ॑ව॒ ඛලු॒ වා ඒ॒ෂ සෘ॑ජතේ॒ යෝ යජ॑තේ॒ ස ඒ॒තර්හි॑ රිරිචා॒න ඉ॑ව॒ යදේ॒ෂෛකා॑ද॒ශිනී॒ භව॒ත්යායු॑රේ॒ව තයේ᳚න්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්යං॑-යँජ॑මාන ආ॒ත්ම-න්ධ॑ත්තේ॒ ප්රෛවා-(අ)(අ)ග්නේ॒යේන॑ වාපයති මිථු॒නග්ං සා॑රස්ව॒ත්යා ක॑රෝති॒ රේත॑- [රේතඃ॑, සෞ॒ම්යේන॑ දධාති॒] 20

-ස්සෞ॒ම්යේන॑ දධාති॒ ප්ර ජ॑නයති පෞ॒ෂ්ණේන॑ බාර්හස්ප॒ත්යෝ භ॑වති॒ බ්රහ්ම॒ වෛ දේ॒වානා॒-ම්බෘහ॒ස්පති॒ර්බ්රහ්ම॑ණෛ॒වාස්මෛ᳚ ප්ර॒ජාඃ ප්රජ॑නයති වෛශ්වදේ॒වෝ භ॑වති වෛශ්වදේ॒ව්යෝ॑ වෛ ප්ර॒ජාඃ ප්ර॒ජා ඒ॒වාස්මෛ॒ ප්රජ॑නයතී-න්ද්රි॒යමේ॒වෛන්ද්රේණාව॑ රුන්ධේ॒ විශ॑-ම්මාරු॒තේනෞජෝ॒ බල॑මෛන්ද්රා॒ග්නේන॑ ප්රස॒වාය॑ සාවි॒ත්රෝ නි॑ර්වරුණ॒ත්වාය॑ වාරු॒ණෝ ම॑ද්ධ්ය॒ත ඓ॒න්ද්රමා ල॑භතේ මද්ධ්ය॒ත ඒ॒වේන්ද්රි॒යං-යँජ॑මානේ දධාති [ ] 21

පු॒රස්තා॑දෛ॒න්ද්රස්ය॑ වෛශ්වදේ॒වමා ල॑භතේ වෛශ්වදේ॒වං-වාँ අන්න॒මන්න॑මේ॒ව පු॒රස්තා᳚ද්ධත්තේ॒ තස්මා᳚-ත්පු॒රස්තා॒දන්න॑මද්යත ඓ॒න්ද්රමා॒ලභ්ය॑ මාරු॒තමා ල॑භතේ॒ වි-ඩ්වෛ ම॒රුතෝ॒ විශ॑මේ॒වාස්මා॒ අනු॑ බද්ධ්නාති॒ යදි॑ කා॒මයේ॑ත॒ යෝ-(අ)ව॑ගත॒-ස්සෝ-(අ)ප॑ රුද්ධ්යතාං॒-යෝँ-(අ)ප॑රුද්ධ॒-ස්සෝ-(අ)ව॑ ගච්ඡ॒ත්විත්යෛ॒න්ද්රස්ය॑ ලෝ॒කේ වා॑රු॒ණමා ල॑භේත වාරු॒ණස්ය॑ ලෝ॒ක ඓ॒න්ද්රං- [ලෝ॒ක ඓ॒න්ද්රම්, ය ඒ॒වාව॑ගත॒-ස්සෝ-(අ)ප॑] 22

-ँය ඒ॒වාව॑ගත॒-ස්සෝ-(අ)ප॑ රුද්ධ්යතේ॒ යෝ-(අ)ප॑රුද්ධ॒-ස්සෝ-(අ)ව॑ ගච්ඡති॒ යදි॑ කා॒මයේ॑ත ප්ර॒ජා මු॑හ්යේයු॒රිති॑ ප॒ශූන් ව්යති॑ෂජේ-ත්ප්ර॒ජා ඒ॒ව මෝ॑හයති॒ යද॑භිවාහ॒තෝ॑-(අ)පාං-වාँ॑රු॒ණමා॒ලභේ॑ත ප්ර॒ජා වරු॑ණෝ ගෘහ්ණීයා-ද්දක්ෂිණ॒ත උද॑ඤ්ච॒මා ල॑භතේ-(අ)පවාහ॒තෝ॑-(අ)පා-ම්ප්ර॒ජානා॒-මව॑රුණ ග්රාහාය .. 23 ..

(රේතෝ॒ - යජ॑මානේ දධාති - ලෝ॒ක ඓ॒න්ද්රග්ං - ස॒ප්තත්රිග්ං॑ශච්ච) (අ. 5)

ඉන්ද්රඃ॒ පත්නි॑යා॒ මනු॑මයාජය॒-ත්තා-ම්පර්ය॑ග්නිකෘතා॒-මුද॑සෘජ॒-ත්තයා॒ මනු॑රාර්ධ්නෝ॒ද්ය-ත්පර්ය॑ග්නිකෘත-ම්පාත්නීව॒තමු॑-ථ්සෘ॒ජති॒ යාමේ॒ව මනු॒ර්॒. ඍද්ධි॒මාර්ධ්නෝ॒-ත්තාමේ॒ව යජ॑මාන ඍධ්නෝති ය॒ජ්ඤස්ය॒ වා අප්ර॑තිෂ්ඨිතා-ද්ය॒ජ්ඤඃ පරා॑ භවති ය॒ජ්ඤ-ම්ප॑රා॒භව॑න්තං॒-යँජ॑මා॒නෝ-(අ)නු॒ පරා॑ භවති॒ යදාජ්යේ॑න පාත්නීව॒තග්ං සග්ග්॑ස්ථා॒පය॑ති ය॒ජ්ඤස්ය॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ ය॒ජ්ඤ-ම්ප්ර॑ති॒තිෂ්ඨ॑න්තං॒-යँජ॑මා॒නෝ-(අ)නු॒ ප්රති॑ තිෂ්ඨතී॒ෂ්ටං-වँ॒පයා॒ [-ँව॒පයා᳚, භව॒ත්යනි॑ෂ්ටං-වँ॒ශයා-(අ)ථ॑] 24

භව॒ත්යනි॑ෂ්ටං-වँ॒ශයා-(අ)ථ॑ පාත්නීව॒තේන॒ ප්ර ච॑රති තී॒ර්ථ ඒ॒ව ප්ර ච॑ර॒ත්යථෝ॑ ඒ॒තර්හ්යේ॒වාස්ය॒ යාම॑ස්ත්වා॒ෂ්ට්රෝ භ॑වති॒ ත්වෂ්ටා॒ වෛ රේත॑ස-ස්සි॒ක්තස්ය॑ රූ॒පාණි॒ වි ක॑රෝති॒ තමේ॒ව වෘෂා॑ණ॒-ම්පත්නී॒ෂ්වපි॑ සෘජති॒ සෝ᳚-(අ)ස්මෛ රූ॒පාණි॒ වි ක॑රෝති .. 25 ..

(ව॒පයා॒ - ෂට්ත්රිග්ං॑ශච්ච) (අ. 6)

ඝ්නන්ති॒ වා ඒ॒ත-ථ්සෝමං॒-යँද॑භිෂු॒ණ්වන්ති॒ ය-ථ්සෞ॒ම්යෝ භව॑ති॒ යථා॑ මෘ॒තායා॑නු॒ස්තර॑ණී॒-ඞ්ඝ්නන්ති॑ තා॒දෘගේ॒ව ත-ද්යදු॑ත්තරා॒ර්ධේ වා॒ මද්ධ්යේ॑ වා ජුහු॒යා-ද්දේ॒වතා᳚භ්ය-ස්ස॒මද॑-න්දද්ධ්යා-ද්දක්ෂිණා॒ර්ධේ ජු॑හෝත්යේ॒ෂා වෛ පි॑තෘ॒ණා-න්දි-ඛ්ස්වායා॑මේ॒ව දි॒ශි පි॒තෲ-න්නි॒රව॑දයත උද්ගා॒තෘභ්යෝ॑ හරන්ති සාමදේව॒ත්යෝ॑ වෛ සෞ॒ම්යෝ යදේ॒ව සාම්නඃ॑ ඡම්බට්කු॒ර්වන්ති॒ තස්යෛ॒ව ස ශාන්ති॒රවේ᳚- [ශාන්ති॒රව॑, ඊ॒ක්ෂ॒න්තේ॒ ප॒විත්රං॒-වෛँ] 26

-ක්ෂන්තේ ප॒විත්රං॒-වෛँ සෞ॒ම්ය ආ॒ත්මාන॑මේ॒ව ප॑වයන්තේ॒ ය ආ॒ත්මාන॒-න්න ප॑රි॒පශ්යේ॑දි॒තාසුඃ॑ ස්යාදභිද॒දි-ඞ්කෘ॒ත්වා-(අ)වේ᳚ක්ෂේත॒ තස්මි॒න්॒. හ්යා᳚ත්මාන॑-ම්පරි॒පශ්ය॒ත්යථෝ॑ ආ॒ත්මාන॑මේ॒ව ප॑වයතේ॒ යෝ ග॒තම॑නා॒-ස්ස්යා-ථ්සෝ-(අ)වේ᳚ක්ෂේත॒ යන්මේ॒ මනඃ॒ පරා॑ගතං॒-යँද්වා॑ මේ॒ අප॑රාගතම් . රාජ්ඤා॒ සෝමේ॑න॒ තද්ව॒යම॒ස්මාසු॑ ධාරයාම॒සීති॒ මන॑ ඒ॒වාත්ම-න්දා॑ධාර॒- [ඒ॒වාත්ම-න්දා॑ධාර, න ග॒තම॑නා] 27

න ග॒තම॑නා භව॒ත්යප॒ වෛ තෘ॑තීයසව॒නේ ය॒ජ්ඤඃ ක්රා॑මතීජා॒නා-දනී॑ජානම॒භ්යා᳚-ග්නාවෛෂ්ණ॒ව්යර්චා ඝෘ॒තස්ය॑ යජත්ය॒ග්නි-ස්සර්වා॑ දේ॒වතා॒ විෂ්ණු॑ර්ය॒ජ්ඤෝ දේ॒වතා᳚ශ්චෛ॒ව ය॒ජ්ඤ-ඤ්ච॑ දාධාරෝපා॒ග්ං॒ශු ය॑ජති මිථුන॒ත්වාය॑ බ්රහ්මවා॒දිනෝ॑ වදන්ති මි॒ත්රෝ ය॒ජ්ඤස්ය॒ ස්වි॑ෂ්ටං-යුँවතේ॒ වරු॑ණෝ॒ දුරි॑ෂ්ට॒-ඞ්ක්ව॑ තර්හි॑ ය॒ජ්ඤඃ ක්ව॑ යජ॑මානෝ භව॒තීති॒ යන්මෛ᳚ත්රාවරු॒ණීං-වँ॒ශාමා॒ලභ॑තේ මි॒ත්රේණෛ॒ව [ ] 28

ය॒ජ්ඤස්ය॒ ස්වි॑ෂ්ටග්ං ශමයති॒ වරු॑ණේන॒ දුරි॑ෂ්ට॒-න්නා-(අ)(අ)ර්ති॒මාර්ච්ඡ॑ති॒ යජ॑මානෝ॒ යථා॒ වෛ ලාඞ්ග॑ලේනෝ॒ර්වරා᳚-ම්ප්රභි॒න්දන්-ත්යේ॒වමෘ॑ඛ්සා॒මේ ය॒ජ්ඤ-ම්ප්ර භි॑න්තෝ॒ යන්මෛ᳚ත්රාවරු॒ණීං-වँ॒ශාමා॒ලභ॑තේ ය॒ජ්ඤායෛ॒ව ප්රභි॑න්නාය ම॒ත්ය॑ම॒න්වවා᳚ස්යති॒ ශාන්ත්යෛ॑ යා॒තයා॑මානි॒ වා ඒ॒තස්ය॒ ඡන්දාග්ං॑සි॒ ය ඊ॑ජා॒න-ශ්ඡන්ද॑සාමේ॒ෂ රසෝ॒ ය-ද්ව॒ශා යන්මෛ᳚ත්රාවරු॒ණීං-වँ॒ශාමා॒ලභ॑තේ॒ ඡන්දාග්॑ස්යේ॒ව පුන॒රා ප්රී॑ණා॒ත්ය යා॑තයාමත්වා॒යාථෝ॒ ඡන්ද॑ස්ස්වේ॒ව රස॑-න්දධාති .. 29 ..

(අව॑ - දාධාර - මි॒ත්රේණෛ॒ව - ප්රී॑ණාති॒ - ෂට්ච॑) (අ. 7)

දේ॒වා වා ඉ॑න්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්යාං᳚(1॒) ँව්ය॑භජන්ත॒ තතෝ॒ යද॒ත්යශි॑ෂ්යත॒ තද॑තිග්රා॒හ්යා॑ අභව॒-න්තද॑තිග්රා॒හ්යා॑ණා-මතිග්රාහ්ය॒ත්වං-යँද॑තිග්රා॒හ්යා॑ ගෘ॒හ්යන්ත॑ ඉන්ද්රි॒යමේ॒ව ත-ද්වී॒ර්යං॑-යँජ॑මාන ආ॒ත්ම-න්ධ॑ත්තේ॒ තේජ॑ ආග්නේ॒යේනේ᳚න්ද්රි॒ය-මෛ॒න්ද්රේණ॑ බ්රහ්මවර්ච॒සග්ං සෞ॒ර්යේණෝ॑ප॒ස්තම්භ॑නං॒-වාँ ඒ॒ත-ද්ය॒ජ්ඤස්ය॒ යද॑තිග්රා॒හ්යා᳚ශ්ච॒ක්රේ පෘ॒ෂ්ඨානි॒ ය-ත්පෘෂ්ඨ්යේ॒ න ගෘ॑හ්ණී॒යා-ත්ප්රාඤ්චං॑-යँ॒ජ්ඤ-ම්පෘ॒ෂ්ඨානි॒ සග්ං ශෘ॑ණීයු॒ර්ය-දු॒ක්ථ්යේ॑ [-දු॒ක්ථ්යේ᳚, ගෘ॒හ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ත්යඤ්චං॑-] 30

ගෘහ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ත්යඤ්චං॑-යँ॒ජ්ඤම॑තිග්රා॒හ්යා᳚-ස්සග්ං ශෘ॑ණීයුර්විශ්ව॒ජිති॒ සර්ව॑පෘෂ්ඨේ ග්රහීත॒ව්යා॑ ය॒ජ්ඤස්ය॑ සවීර්ය॒ත්වාය॑ ප්ර॒ජාප॑තිර්දේ॒වේභ්යෝ॑ ය॒ජ්ඤාන් ව්යාදි॑ශ॒-ථ්ස ප්රි॒යාස්ත॒නූරප॒ න්ය॑ධත්ත॒ තද॑තිග්රා॒හ්යා॑ අභව॒න් විත॑නු॒ස්තස්ය॑ ය॒ජ්ඤ ඉත්යා॑හු॒ර්ය-ස්යා॑තිග්රා॒හ්යා॑ න ගෘ॒හ්යන්ත॒ ඉත්යප්ය॑ග්නිෂ්ටෝ॒මේ ග්ර॑හීත॒ව්යා॑ ය॒ජ්ඤස්ය॑ සතනු॒ත්වාය॑ දේ॒වතා॒ වෛ සර්වා᳚-ස්ස॒දෘශී॑රාස॒-න්තා න ව්යා॒වෘත॑-මගච්ඡ॒-න්තේ දේ॒වා [දේ॒වාඃ, ඒ॒ත ඒ॒තා-න්ග්රහා॑-] 31

ඒ॒ත ඒ॒තා-න්ග්රහා॑-නපශ්ය॒-න්තාන॑ගෘහ්ණතා-(අ)(අ)ග්නේ॒ යම॒ග්නිරෛ॒න්ද්රමින්ද්රඃ॑ සෞ॒ර්යග්ං සූර්ය॒ස්තතෝ॒ වෛ තේ᳚-(අ)න්යාභි॑-ර්දේ॒වතා॑භි-ර්ව්යා॒වෘත॑මගච්ඡ॒න්॒. යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂ॑ ඒ॒තේ ග්රහා॑ ගෘ॒හ්යන්තේ᳚ ව්යා॒වෘත॑මේ॒ව පා॒ප්මනා॒ භ්රාතෘ॑ව්යේණ ගච්ඡතී॒මේ ලෝ॒කා ජ්යෝති॑ෂ්මන්ත-ස්ස॒මාව॑-ද්වීර්යාඃ කා॒ර්යා॑ ඉත්යා॑හුරාග්නේ॒යේනා॒ස්මින් ँලෝ॒කේ ජ්යෝති॑ර්ධත්ත ඓ॒න්ද්රේණා॒න්තරි॑ක්ෂ ඉන්ද්රවා॒යූ හි ස॒යුජෞ॑ සෞ॒ර්යේණා॒මුෂ්මි॑න් ँලෝ॒කේ [ ] 32

ජ්යෝති॑ර්ධත්තේ॒ ජ්යෝති॑ෂ්මන්තෝ-(අ)ස්මා ඉ॒මේ ලෝ॒කා භ॑වන්ති ස॒මාව॑-ද්වීර්යානේනාන් කුරුත ඒ॒තාන්. වෛ ග්රහා᳚-න්බ॒බාං-වි॒ශ්වව॑යසා-වවිත්තා॒-න්තාභ්යා॑මි॒මේ ලෝ॒කාඃ පරා᳚ඤ්චශ්චා॒ර්වාඤ්ච॑ශ්ච॒ ප්රාභු॒ර්යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂ॑ ඒ॒තේ ග්රහා॑ ගෘ॒හ්යන්තේ॒ ප්රාස්මා॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කාඃ පරා᳚ඤ්චශ්චා॒ර්වාඤ්ච॑ශ්ච භාන්ති .. 33 ..

(උ॒ක්ථ්යේ॑ - දේ॒වා - අ॒මුෂ්මි॑න් ँලෝ॒ක - ඒකා॒න්නච॑ත්වාරි॒ග්ං॒ශච්ච॑) (අ. 8)

දේ॒වා වෛ ය-ද්ය॒ජ්ඤේ-(අ)කු॑ර්වත॒ තදසු॑රා අකුර්වත॒ තේ දේ॒වා අදා᳚භ්යේ॒ ඡන්දාග්ං॑සි॒ සව॑නානි॒ සම॑ස්ථාපය॒-න්තතෝ॑ දේ॒වා අභ॑ව॒-න්පරා-(අ)සු॑රා॒ යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂෝ-(අ)දා᳚භ්යෝ ගෘ॒හ්යතේ॒ භව॑ත්යා॒ත්මනා॒ පරා᳚-(අ)ස්ය॒ භ්රාතෘ॑ව්යෝ භවති॒ යද්වෛ දේ॒වා අසු॑රා॒-නදා᳚භ්යේ॒-නාද॑භ්නුව॒-න්තදදා᳚භ්යස්යා-දාභ්ය॒ ත්වං-යँ ඒ॒වං-වේँද॑ ද॒භ්නෝත්යේ॒ව භ්රාතෘ॑ව්ය॒-න්නෛන॒-ම්භ්රාතෘ॑ව්යෝ දභ්නෝ- [දභ්නෝති, ඒ॒ෂා වෛ] 34

-ත්යේ॒ෂා වෛ ප්ර॒ජාප॑තේ-රතිමෝ॒ක්ෂිණී॒ නාම॑ ත॒නූර්යදදා᳚භ්ය॒ උප॑නද්ධස්ය ගෘහ්ණා॒ත්යති॑මුක්ත්යා॒ අති॑ පා॒ප්මාන॒-ම්භ්රාතෘ॑ව්ය-ම්මුච්යතේ॒ ය ඒ॒වං-වේँද॒ ඝ්නන්ති॒ වා ඒ॒ත-ථ්සෝමං॒-යँද॑භිෂු॒ණ්වන්ති॒ සෝමේ॑ හ॒න්යමා॑නේ ය॒ජ්ඤෝ හ॑න්යතේ ය॒ජ්ඤේ යජ॑මානෝ බ්රහ්මවා॒දිනෝ॑ වදන්ති॒ කි-න්ත-ද්ය॒ජ්ඤේ යජ॑මානඃ කුරුතේ॒ යේන॒ ජීවන්᳚-ථ්සුව॒ර්ගං-ලෝँ॒කමේතීති॑ ජීවග්ර॒හෝ වා ඒ॒ෂ යදදා॒භ්යෝ (අ)න॑භිෂුතස්ය ගෘහ්ණාති॒ ජීව॑න්තමේ॒වෛනග්ං॑ සුව॒ර්ගං ँලෝ॒ක-ඞ්ග॑මයති॒ වි වා ඒ॒ත-ද්ය॒ජ්ඤ-ඤ්ඡි॑න්දන්ති॒ යදදා᳚භ්යේ සග්ග්-ස්ථා॒පය॑-න්ත්ය॒ග්ං॒ශූනපි॑ සෘජති ය॒ජ්ඤස්ය॒ සන්ත॑ත්යෛ .. 35 ..

(ද॒භ්නෝ॒ත්ය - න॑භිෂුතස්ය ගෘහ්ණා॒ත්යේ - කා॒න්නවිග්ං॑ශ॒තිශ්ච॑) (අ. 9)

දේ॒වා වෛ ප්ර॒බාහු॒ග්ග්රහා॑-නගෘහ්ණත॒ ස ඒ॒ත-ම්ප්ර॒ජාප॑ති-ර॒ග්ං॒ශු-ම॑පශ්ය॒-ත්තම॑ගෘහ්ණීත॒ තේන॒ වෛ ස ආ᳚ර්ධ්නෝ॒-ද්යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂෝ॒-(අ)ග්ං॒ශු-ර්ගෘ॒හ්යත॑ ඍ॒ද්ධ්නෝත්යේ॒ව ස॒කෘද॑භිෂුතස්ය ගෘහ්ණාති ස॒කෘද්ධි ස තේනා-(අ)(අ)ර්ධ්නෝ॒න්මන॑සා ගෘහ්ණාති॒ මන॑ ඉව॒ හි ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජාප॑තේ॒රාප්ත්යා॒ ඖදු॑ම්බරේණ ගෘහ්ණා॒ත්යූර්ග්වා උ॑දු॒ම්බර॒ ඌර්ජ॑මේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ චතුඃ॑ස්රක්ති භවති දි॒- [භවති දි॒ක්ෂු, ඒ॒ව ප්රති॑ තිෂ්ඨති॒] 36

-ක්ෂ්වේ॑ව ප්රති॑ තිෂ්ඨති॒ යෝ වා අ॒ග්ං॒ශෝරා॒යත॑නං॒-වේँදා॒-(අ)(අ)යත॑නවා-න්භවති වාමදේ॒ව්යමිති॒ සාම॒ තද්වා අ॑ස්යා॒-(අ)(අ)යත॑න॒-ම්මන॑සා॒ ගාය॑මානෝ ගෘහ්ණාත්යා॒යත॑නවානේ॒ව භ॑වති॒ යද॑ද්ධ්ව॒ර්යුර॒ග්ං॒ශු-ඞ්ගෘ॒හ්ණ-න්නාර්ධයේ॑දු॒භාභ්යා॒-න්නර්ධ්යේ॑තාද්ධ්ව॒ර්යවේ॑ ච॒ යජ॑මානාය ච॒ යද॒ර්ධයේ॑-දු॒භාභ්යා॑-මෘද්ධ්යේ॒තාන॑වාන-ඞ්ගෘහ්ණාති॒ සෛවාස්යර්ධි॒ර්॒. හිර॑ණ්යම॒භි ව්ය॑නිත්ය॒මෘතං॒-වෛँ හිර॑ණ්ය॒මායුඃ॑ ප්රා॒ණ ආයු॑ෂෛ॒වාමෘත॑ම॒භි ධි॑නෝති ශ॒තමා॑න-ම්භවති ශ॒තායුඃ॒ පුරු॑ෂ-ශ්ශ॒තේන්ද්රි॑ය॒ ආයු॑ෂ්යේ॒වේන්ද්රි॒යේ ප්රති॑ තිෂ්ඨති .. 37 ..

(දි॒ක්ෂ්ව॑ - නිති - විග්ංශ॒තිශ්ච॑) (අ. 10)

ප්ර॒ජාප॑ති-ර්දේ॒වේභ්යෝ॑ ය॒ජ්ඤාන් ව්යාදි॑ශ॒-ථ්ස රි॑රිචා॒නෝ॑-(අ)මන්යත॒ ස ය॒ජ්ඤානාග්ං॑ ෂෝඩශ॒ධේන්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑මා॒ත්මාන॑ම॒භි සම॑ක්ඛිද॒-ත්ත-ථ්ෂෝ॑ඩ॒ශ්ය॑භව॒න්න වෛ ෂෝ॑ඩ॒ශී නාම॑ ය॒ජ්ඤෝ᳚-(අ)ස්ති॒ යද්වාව ෂෝ॑ඩ॒ශග්ග් ස්තෝ॒ත්රග්ං ෂෝ॑ඩ॒ශග්ං ශ॒ස්ත්ර-න්තේන॑ ෂෝඩ॒ශී ත-ථ්ෂෝ॑ඩ॒ශිනඃ॑ ෂෝඩශි॒ත්වං-යँ-ථ්ෂෝ॑ඩ॒ශී ගෘ॒හ්යත॑ ඉන්ද්රි॒යමේ॒ව ත-ද්වී॒ර්යං॑-යँජ॑මාන ආ॒ත්ම-න්ධ॑ත්තේ දේ॒වේභ්යෝ॒ වෛ සු॑ව॒ර්ගෝ ලෝ॒කෝ [ලෝ॒කඃ, න ප්රාභ॑ව॒-ත්ත] 38

න ප්රාභ॑ව॒-ත්ත ඒ॒තග්ං ෂෝ॑ඩ॒ශින॑මපශ්ය॒-න්තම॑ගෘහ්ණත॒ තතෝ॒ වෛ තේභ්යඃ॑ සුව॒ර්ගෝ ලෝ॒කඃ ප්රාභ॑ව॒ද්ය-ථ්ෂෝ॑ඩ॒ශී ගෘ॒හ්යතේ॑ සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා॒භිජි॑ත්යා॒ ඉන්ද්රෝ॒ වෛ දේ॒වානා॑මානුජාව॒ර ආ॑සී॒-ථ්ස ප්ර॒ජාප॑ති॒මුපා॑ධාව॒-ත්තස්මා॑ ඒ॒තග්ං ෂෝ॑ඩ॒ශින॒-ම්ප්රාය॑ච්ඡ॒-ත්තම॑ගෘහ්ණීත॒ තතෝ॒ වෛ සෝ-(අ)ග්ර॑-න්දේ॒වතා॑නා॒-ම්පර්යෛ॒-ද්යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂඃ॑ ෂෝඩ॒ශී ගෘ॒හ්යතේ- [ගෘ॒හ්යතේ᳚, අග්ර॑මේ॒ව] 39

-(අ)ග්ර॑මේ॒ව ස॑මා॒නානා॒-ම්පර්යේ॑ති ප්රාතස්සව॒නේ ගෘ॑හ්ණාති॒ වජ්රෝ॒ වෛ ෂෝ॑ඩ॒ශී වජ්රඃ॑ ප්රාතස්සව॒නග්ග් ස්වාදේ॒වෛනං॒-යෝँනේ॒ර්නිගෘ॑හ්ණාති॒ සව॑නේසවනේ॒-(අ)භි ගෘ॑හ්ණාති॒ සව॑නාථ්සවනාදේ॒වෛන॒-ම්ප්ර ජ॑නයති තෘතීයසව॒නේ ප॒ශුකා॑මස්ය ගෘහ්ණීයා॒-ද්වජ්රෝ॒ වෛ ෂෝ॑ඩ॒ශී ප॒ශව॑ස්තෘතීයසව॒නං-වँජ්රේ॑ණෛ॒වාස්මෛ॑ තෘතීයසව॒නා-ත්ප॒ශූනව॑ රුන්ධේ॒ නෝක්ථ්යේ॑ ගෘහ්ණීයා-ත්ප්ර॒ජා වෛ ප॒ශව॑ උ॒ක්ථානි॒ යදු॒ක්ථ්යේ॑- [යදු॒ක්ථ්යේ᳚, ගෘ॒හ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ජා-] 40

ගෘහ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ජා-ම්ප॒ශූන॑ස්ය॒ නිර්ද॑හේදතිරා॒ත්රේ ප॒ශුකා॑මස්ය ගෘහ්ණීයා॒-ද්වජ්රෝ॒ වෛ ෂෝ॑ඩ॒ශී වජ්රේ॑ණෛ॒වාස්මෛ॑ ප॒ශූන॑ව॒රුද්ධ්ය॒ රාත්රි॑-යෝ॒පරි॑ෂ්ටා-ච්ඡමය॒ත්යප්ය॑ග්නිෂ්ටෝ॒මේ රා॑ජ॒න්ය॑ස්ය ගෘහ්ණීයා-ද්ව්යා॒වෘත්කා॑මෝ॒ හි රා॑ජ॒න්යෝ॑ යජ॑තේ සා॒හ්න ඒ॒වාස්මෛ॒ වජ්ර॑-ඞ්ගෘහ්ණාති॒ ස ඒ॑නං॒-වँජ්රෝ॒ භූත්යා॑ ඉන්ධේ॒ නිර්වා॑ දහ-ත්යේකවි॒ග්ං॒ශග්ග් ස්තෝ॒ත්ර-ම්භ॑වති॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ॒ හරි॑වච්ඡස්යත॒ ඉන්ද්ර॑ස්ය ප්රි॒ය-න්ධාමෝ- [ප්රි॒ය-න්ධාම॑, උපා᳚-(අ)(අ)ප්නෝති॒] 41

-පා᳚-(අ)(අ)ප්නෝති॒ කනී॑යාග්ංසි॒ වෛ දේ॒වේෂු॒ ඡන්දා॒ග්॒ස්යාස॒න්-ජ්යායා॒ග්॒-ස්යසු॑රේෂු॒ තේ දේ॒වාඃ කනී॑යසා॒ ඡන්ද॑සා॒ ජ්යාය॒-ශ්ඡන්දෝ॒-(අ)භි ව්ය॑ශග්ංස॒-න්තතෝ॒ වෛ තේ-(අ)සු॑රාණාං-ලෝँ॒කම॑වෘඤ්ජත॒ ය-ත්කනී॑යසා॒ ඡන්ද॑සා॒ ජ්යාය॒-ශ්ඡන්දෝ॒-(අ)භිවි॒ශග්ංස॑ති॒ භ්රාතෘ॑ව්යස්යෛ॒ව තල්ලෝ॒කං-වෘँ॑ඞ්ක්තේ॒ ෂඩ॒ක්ෂරා॒ණ්යති॑ රේචයන්ති॒ ෂ-ඩ්වා ඍ॒තව॑ ඍ॒තූනේ॒ව ප්රී॑ණාති ච॒ත්වාරි॒ පූර්වා॒ණ්යව॑ කල්පයන්ති॒ [කල්පයන්ති, චතු॑ෂ්පද ඒ॒ව] 42

චතු॑ෂ්පද ඒ॒ව ප॒ශූනව॑ රුන්ධේ॒ ද්වේ උත්ත॑රේ ද්වි॒පද॑ ඒ॒වාව॑ රුන්ධේ (අ)නු॒ෂ්ටුභ॑ම॒භි ස-ම්පා॑දයන්ති॒ වාග්වා අ॑නු॒ෂ්ටු-ප්තස්මා᳚-ත්ප්රා॒ණානාං॒-වාँගු॑ත්ත॒මා ස॑මයාවිෂි॒තේ සූර්යේ॑ ෂෝඩ॒ශිනඃ॑ ස්තෝ॒ත්ර-මු॒පාක॑රෝත්යේ॒තස්මි॒න් වෛ ලෝ॒ක ඉන්ද්රෝ॑ වෘ॒ත්රම॑හන්-ථ්සා॒ක්ෂාදේ॒ව වජ්ර॒-ම්භ්රාතෘ॑ව්යාය॒ ප්ර හ॑ර-ත්යරුණපිශ॒ඞ්ගෝ-(අ)ශ්වෝ॒ දක්ෂි॑ණෛ॒තද්වෛ වජ්ර॑ස්ය රූ॒පග්ං සමෘ॑ද්ධ්යෛ .. 43 ..

(ලෝ॒කෝ - වි॒දුෂඃ॑ ෂෝඩ॒ශී ගෘ॒හ්යතේ॒ - යදු॒ක්ථ්යේ॑ - ධාම॑ - කල්පයන්ති - ස॒ප්තච॑ත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 11)

(සු॒ව॒ර්ගාය॒ ය-ද්දා᳚ක්ෂි॒ණානි॑ - සමිෂ්ට ය॒ජූග් - ෂ්ය॑වභෘථ ය॒ජූග්ංෂි॒ - ස්ඵ්යේන॑ - ප්ර॒ජාප॑තිරේකාද॒ශිනී॒ - මින්ද්රඃ॒ පත්නි॑යා॒ - ඝ්නන්ති॑ - දේ॒වා වා ඉ॑න්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්යං॑ - දේ॒වා වා අදා᳚භ්යේ - දේ॒වා වෛ ප්ර॒බාහු॑ක් - ප්ර॒ජාප॑තිර්දේ॒වේභ්ය॒-ස්ස රි॑රිචා॒නඃ - ෂෝ॑ඩශ॒ධෛකා॑දශ) (11)

(සු॒ව॒ර්ගාය॑ - යජති ප්ර॒ජාඃ - සෞ॒ම්යේන॑ - ගෘහ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ත්යඤ්චං॑ - ගෘහ්ණී॒යා-ත්ප්ර॒ජා-ම්ප॒ශූන් - ත්රිච॑ත්වාරිග්ංශත්) (43)

(සු॒ව॒ර්ගාය॒, වජ්ර॑ස්ය රූ॒පග්ං සමෘ॑ද්ධ්යෛ)

(ප්රා॒චීන॑වග්ංශං॒ - ය - ච්චා॒ත්වාලා᳚ - ද්ය॒ජ්ඤේනේ - න්ද්රඃ॑ - සු॒වර්ගාය॒ - ෂට් ) (6)

.. හරිඃ॑ ඕම් ..

.. කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායාං ෂෂ්ඨකාණ්ඩේ ෂෂ්ඨඃ ප්රශ්න-ස්සමාප්තඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe ṣaṣṭhaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

su॒va॒rgāya॒ vā e॒tāni̭ lo॒kāya̭ hūyante॒ ya-ddā᳚kṣi॒ṇāni॒ dvābhyā॒-ṅgārha̭patye juhoti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityā॒ āgnī᳚ddhre juhotya॒ntari̭kṣa e॒vā-''kra̭mate॒ sado॒-'bhyaiti̭ suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati sau॒rībhyā̭mṛ॒gbhyā-ṅgārha̭patye juhotya॒mume॒vainaṃ̭-lo~॒kagṃ sa॒māro̭hayati॒ naya̭vatya॒rcā-''gnī᳚ddhre juhoti suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhinī᳚tyai॒ diva̭-ṅgaccha॒ suvaḥ̭ pa॒teti॒ hira̭ṇyagṃ [hira̭ṇyam, hu॒tvo-dgṛ̭hṇāti] 1

hu॒tvo-dgṛ̭hṇāti suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati rū॒peṇa̭ vo rū॒pama॒bhyaimītyā̭ha rū॒peṇa॒ hyā̭sāgṃ rū॒pama॒bhyaiti॒ yaddhira̭ṇyena tu॒tho vo̭ vi॒śvavḙdā॒ vi bha̭ja॒tvityā̭ha tu॒tho ha̭ sma॒ vai vi॒śvavḙdā de॒vānā॒-ndakṣi̭ṇā॒ vi bha̭jati॒ tenai॒vainā॒ vi bha̭jatye॒ ta-ttḙ agne॒ rādha॒ [agne॒ rādhaḥ̭, aiti॒ soma̭cyuta॒-] 2

aiti॒ soma̭cyuta॒-mityā̭ha॒ soma̭cyuta॒gg॒ hya̭sya॒ rādha॒ aiti॒ tanmi॒trasya̭ pa॒thā na॒yetyā̭ha॒ śāntyā̭ ṛ॒tasya̭ pa॒thā preta̭ ca॒ndra da̭kṣiṇā॒ ityā̭ha sa॒tyaṃ-vā~ ṛ॒tagṃ sa॒tyenai॒vainā̭ ṛ॒tena॒ vi bha̭jati ya॒jñasya̭ pa॒thā sṷvi॒tā naya̭ntī॒rityā̭ha ya॒jñasya॒ hyḙtāḥ pa॒thā yanti॒ ya-ddakṣi̭ṇā brāhma॒ṇama॒dya rā᳚ddhyāsa॒- [rā᳚ddhyāsam, ṛṣi̭mārṣe॒ya-] 3

-mṛṣi̭mārṣe॒ya-mityā̭hai॒ṣa vai brā᳚hma॒ṇa ṛṣi̭rārṣe॒yo ya-śśṷśru॒vā-ntasmā̭de॒vamā̭ha॒ vi suvaḥ॒ paśya॒ vya̭ntari̭kṣa॒mityā̭ha suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati॒ yata̭sva sada॒syai̭rityā̭ha mitra॒tvāyā॒smaddā᳚trā deva॒trā ga̭cchata॒ madhṷmatīḥ pradā॒tāra॒mā vi̭śa॒tetyā̭ha va॒yami॒ha pra̭dā॒tāra॒-ssmo᳚-'smāna॒mutra॒ madhṷmatī॒rā vi̭śa॒teti॒ [vi̭śa॒teti̭, vāvaitadā̭ha॒] 4

vāvaitadā̭ha॒ hira̭ṇya-ndadāti॒ jyoti॒rvai hira̭ṇya॒-ñjyoti̭re॒va pu॒rastā᳚ddhatte suva॒rgasya̭ lo॒kasyānṷkhyātyā a॒gnīdhḙ dadātya॒gnimṷkhāne॒vartū-nprī̭ṇāti bra॒hmaṇḙ dadāti॒ prasū᳚tyai॒ hotrḙ dadātyā॒tmā vā e॒ṣa ya॒jñasya॒ yaddhotā॒-''tmāna̭me॒va ya॒jñasya॒ dakṣi̭ṇābhi॒-ssama̭rdhayati || 5 ||

(hira̭ṇya॒gṃ॒ - rādho̭ - rādhyāsa - ma॒mutra॒ madhṷmatī॒rā vi̭śa॒tetya॒ - ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 1)

sa॒mi॒ṣṭa॒ ya॒jūgṃṣi̭ juhoti ya॒jñasya॒ sami̭ṣṭyai॒ yadvai ya॒jñasya̭ krū॒raṃ-ya~-dvili̭ṣṭaṃ॒-ya~da॒tyeti॒ yannātyeti॒ yada̭tika॒roti॒ yannāpi̭ ka॒roti॒ tade॒va taiḥ prī̭ṇāti॒ nava̭ juhoti॒ nava॒ vai purṷṣe prā॒ṇāḥ purṷṣeṇa ya॒jña-ssammi̭to॒ yāvā̭ne॒va ya॒jñasta-mprī̭ṇāti॒ ṣa-ḍṛgmi̭yāṇi juhoti॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tūne॒va prī̭ṇāti॒ trīṇi॒ yajūgṃ̭ṣi॒ [yajūgṃ̭ṣi, traya̭ i॒me lo॒kā] 6

traya̭ i॒me lo॒kā i॒māne॒va lo॒kā-nprī̭ṇāti॒ yajña̭ ya॒jña-ṅga̭ccha ya॒jñapa̭ti-ṅga॒cchetyā̭ha ya॒jñapa̭time॒vaina̭-ṅgamayati॒ svāṃ-yo~ni̭-ṅga॒cchetyā̭ha॒ svāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamayatye॒ṣa tḙ ya॒jño ya̭jñapate sa॒hasū᳚ktavāka-ssu॒vīra॒ ityā̭ha॒ yaja̭māna e॒va vī॒rya̭-ndadhāti vāsi॒ṣṭho ha̭ sātyaha॒vyo dḙvabhā॒ga-mpa̭praccha॒ ya-thsṛñja̭yā-nbahuyā॒jino-'yī̭yajo ya॒jñe [ ] 7

ya॒jña-mpratya̭tiṣṭhi॒pā(3) ya॒jñapa॒tā(3)viti॒ sa ho̭vāca ya॒jñapa̭tā॒viti̭ sa॒tyādvai sṛñja̭yāḥ॒ parā̭ babhūvu॒riti̭ hovāca ya॒jñe vāva ya॒jñaḥ pra̭ti॒ṣṭhāpya̭ āsī॒-dyaja̭māna॒syā-'pa̭rābhāvā॒yeti॒ devā̭ gātuvido gā॒tuṃ-vi~॒ttvā gā॒tu -mi॒tetyā̭ha ya॒jña e॒va ya॒jña-mprati̭ ṣṭhāpayati॒ yaja̭māna॒syā-'pa̭rābhāvāya || 8 ||

(yajūgṃ̭ṣi - ya॒jña - eka̭catvārigṃśacca) (a. 2)

a॒va॒bhṛ॒tha॒-ya॒jūgṃṣi̭ juhoti॒ yade॒vārvā॒cīna॒-meka̭hāyanā॒denaḥ̭ ka॒roti॒ tade॒va tairava̭ yajate॒ 'po̭-'vabhṛ॒tha-mavai᳚tya॒phsu vai varṷṇa-ssā॒kṣāde॒va varṷṇa॒mava̭ yajate॒ vartma̭nā॒ vā a॒nvitya̭ ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti॒ sāmnā᳚ prasto॒tā-'nvavai̭ti॒ sāma॒ vai ra̭kṣo॒hā rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ trirni॒dhana॒mupai̭ti॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒bhya e॒va lo॒kebhyo॒ rakṣā॒g॒- [lo॒kebhyo॒ rakṣāgṃ̭si, apa̭ hanti॒] 9

-syapa̭ hanti॒ purṷṣaḥpuruṣo ni॒dhana॒mupai̭ti॒ purṷṣaḥpuruṣo॒ hi ra̭kṣa॒svī rakṣa̭sā॒mapa̭hatyā u॒rugṃ hi rājā॒ varṷṇaśca॒kāretyā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai śa॒ta-ntḙ rāja-nbhi॒ṣajaḥ̭ sa॒hasra॒mityā̭ha bheṣa॒jame॒vāsmai̭ karotya॒bhiṣṭhi̭to॒ varṷṇasya॒ pāśa॒ ityā̭ha varuṇapā॒śame॒vābhi ti̭ṣṭhati ba॒r॒hira॒bhi jṷho॒tyāhṷtīnā॒-mprati̭ṣṭhityā॒ atho̭ agni॒vatye॒va jṷho॒tyapa̭ barhiṣaḥ prayā॒jān [prayā॒jān, ya॒ja॒ti॒ pra॒jā vai] 10

ya̭jati pra॒jā vai ba॒r॒hiḥ pra॒jā e॒va va̭ruṇapā॒śā-nmṷñca॒tyājya̭bhāgau yajati ya॒jñasyai॒va cakṣṷṣī॒ nāntarḙti॒ varṷṇaṃ-ya~jati varuṇapā॒śāde॒vaina̭-mmuñcatya॒gnīvarṷṇau yajati sā॒kṣāde॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñca॒tya-pa̭barhiṣāvanūyā॒jau ya̭jati pra॒jā vai ba॒r॒hiḥ pra॒jā e॒va va̭ruṇapā॒śā-nmṷñcati ca॒turaḥ̭ prayā॒jān. ya̭jati॒ dvāva̭nūyā॒jau ṣaṭ-thsampa̭dyante॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ [ṣaḍvā ṛ॒tavaḥ̭, ṛ॒tuṣve॒va prati̭] 11

ṛ॒tuṣve॒va prati̭ tiṣṭha॒-tyava̭bhṛtha-nicaṅku॒ṇetyā̭ha yathodi॒tame॒va varṷṇa॒mava̭ yajate samu॒dre te॒ hṛda̭ya-ma॒phsva̭ntarityā̭ha samu॒dre hya̭ntarvarṷṇa॒-ssa-ntvā̭ viśa॒-ntvoṣa̭dhī-ru॒tā-''pa॒ ityā̭hā॒dbhi-re॒vaina॒moṣa̭dhībhi-ssa॒myañca̭-ndadhāti॒ devī̭rāpa e॒ṣa vo॒ garbha॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpa॒śavo॒ vai [ ] 12

somo॒ ya-dbhi̭ndū॒nā-mbha॒kṣaye᳚-tpaśu॒mān-thsyā॒-dvarṷṇa॒-stvḙna-ṅgṛhṇīyā॒dyanna bha॒kṣayḙdapa॒śu-ssyā॒nnainaṃ॒-va~rṷṇo gṛhṇīyā-dupa॒spṛśya̭me॒va pa̭śu॒mā-nbha̭vati॒ nainaṃ॒-va~rṷṇo gṛhṇāti॒ prati̭yuto॒ varṷṇasya॒ pāśa॒ ityā̭ha varuṇapā॒śāde॒va nirmṷcya॒te 'pra̭tīkṣa॒mā ya̭nti॒ varṷṇasyā॒ntarhi̭tyā॒ edho᳚-'syedhiṣī॒mahī-tyā̭ha sa॒midhai॒vāgni-nna̭ma॒syanta̭ u॒pāya̭nti॒ tejo̭-'si॒ tejo॒ mayi̭ dhe॒hītyā̭ha॒ teja̭ e॒vā-''tma-ndha̭tte || 13 ||

(rakṣāgṃ̭si - prayā॒jā - nṛ॒tavo॒ - vai - na̭ma॒syanto॒ - dvāda̭śa ca) (a. 3)

sphyena॒ vedi॒muddha̭nti rathā॒kṣeṇa॒ vi mi̭mīte॒ yūpa̭-mminoti tri॒vṛta̭me॒va vajragṃ̭ sa॒bhṛntya॒ bhrātṛ̭vyāya॒ pra ha̭rati॒ stṛtyai॒ yada̭ntarve॒di mi̭nu॒yā-ddḙvalo॒kama॒bhi ja̭ye॒-dya-dba̭hirve॒di ma̭nuṣya lo॒kaṃ ~ve᳚dya॒ntasya̭ sa॒ndhau mi̭notyu॒bhayo᳚-rlo॒kayo̭-ra॒bhiji̭tyā॒ upa̭rasammitā-mminuyā-tpitṛlo॒kakā̭masya raśa॒nasa̭mintā-mmanuṣyalo॒kakā̭masya ca॒ṣāla̭-sammitāmindri॒ya kā̭masya॒ sarvā᳚n-thsa॒mā-npra̭ti॒ṣṭhākā̭masya॒ ye trayo̭ maddhya॒māstān-thsa॒mā-npa॒śukā̭masyai॒tān. vā [vai, anṷ] 14

anṷ pa॒śava॒ upa̭ tiṣṭhante paśu॒māne॒va bha̭vati॒ vyati̭ṣaje॒dita̭rā-npra॒jayai॒vaina̭-mpa॒śubhi॒rvyati̭ṣajati॒ ya-ṅkā॒mayḙta pra॒māyṷka-ssyā॒diti̭ garta॒mita॒-ntasya̭ minuyāduttarā॒rdhyaṃ̭-va~rṣi̭ṣṭha॒matha॒ hrasī̭yāgṃsame॒ṣā vai ga̭rta॒midyasyai॒va-mmi॒noti̭ tā॒ja-kpra mī̭yate dakṣiṇā॒rdhyaṃ̭-va~rṣi̭ṣṭha-mminuyā-thsuva॒rgakā̭ma॒syātha॒ hrasī̭yāgṃsa-mā॒krama̭ṇame॒va ta-thsetuṃ॒-ya~ja̭mānaḥ kurute suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai॒ [sama̭ṣṭyai, yadeka̭smi॒n॒.] 15

yadeka̭smi॒n॒. yūpe॒ dve ra̭śa॒ne pa̭ri॒vyaya̭ti॒ tasmā॒deko॒ dve jā॒ye vi̭ndate॒ yannaikāgṃ̭ raśa॒nā-ndvayo॒ryūpa̭yoḥ pari॒vyaya̭ti॒ tasmā॒nnaikā॒ dvau patī̭ vindate॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ strya̭sya jāye॒tetyṷpā॒nte tasya॒ vyati̭ṣaje॒-thstryḙvāsya̭ jāyate॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ pumā̭nasya jāye॒tetyā॒nta-ntasya॒ pra ve᳚ṣṭaye॒-tpumā̭ne॒vāsya̭ [ve᳚ṣṭaye॒-tpumā̭ne॒vāsya̭, jā॒ya॒te 'sṷrā॒] 16

jāya॒te 'sṷrā॒ vai de॒vā-nda̭kṣiṇa॒ta upā̭naya॒-ntā-nde॒vā ṷpaśa॒yenai॒vāpā̭-nudanta॒ ta-dṷpaśa॒yasyo̭-paśaya॒tvaṃ-ya~-dda̭kṣiṇa॒ta ṷpaśa॒ya ṷpa॒śaye॒ bhrātṛ̭vyāpanuttyai॒ sarve॒ vā a॒nye yūpāḥ᳚ paśu॒manto-'tho̭paśa॒ya e॒vāpa॒śustasya॒ yaja̭mānaḥ pa॒śuryanna ni̭rdi॒śedārti॒-mārcche॒-dyaja̭māno॒-'sau tḙ pa॒śuriti॒ nirdi̭śe॒dya-ndvi॒ṣyā-dyame॒va [ ] 17

dveṣṭi॒ tama̭smai pa॒śu-nnirdi̭śati॒ yadi॒ na dvi॒ṣyādā॒khustḙ pa॒śuriti̭ brūyā॒nna grā॒myā-npa॒śūn. hi॒nasti॒ nā-''ra॒ṇyā-npra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ so᳚-'nnādyḙna॒ vyā᳚rdhyata॒ sa e॒tāmḙkāda॒śinī̭-mapaśya॒-ttayā॒ vai so᳚-'nnādya॒mavā̭rundha॒ yaddaśa॒ yūpā॒ bhava̭nti॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vā-nnādya॒mava̭ rundhe॒ [rundhe, ya] 18

ya ḙkāda॒śa-sstana̭ e॒vāsyai॒ sa du॒ha e॒vainā॒-ntena॒ vajro॒ vā e॒ṣā sa-mmī̭yate॒ yadḙkāda॒śinī॒ seśva॒rā pu॒rastā᳚-tpra॒tyañcaṃ̭-ya~॒jñagṃ samma̭rdito॒rya-tpā᳚tnīva॒ta-mmi॒noti̭ ya॒jñasya॒ pratyutta̭bdhyai saya॒tvāya̭ || 19 ||

(vai - sama̭ṣṭyai॒ - pumā̭ne॒vāsya॒ - yame॒va - rṷndhe - tri॒gṃ॒śacca̭) (a. 4)

pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ sa ri̭ricā॒no̭-'manyata॒ sa e॒tāmḙkāda॒śinī̭-mapaśya॒-ttayā॒ vai sa āyṷrindri॒yaṃ-vī~॒rya̭mā॒tmanna̭dhatta pra॒jā i̭va॒ khalu॒ vā e॒ṣa sṛ̭jate॒ yo yaja̭te॒ sa e॒tarhi̭ riricā॒na i̭va॒ yade॒ṣaikā̭da॒śinī॒ bhava॒tyāyṷre॒va taye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māna ā॒tma-ndha̭tte॒ praivā-''gne॒yena̭ vāpayati mithu॒nagṃ sā̭rasva॒tyā ka̭roti॒ reta̭- [retaḥ̭, sau॒myena̭ dadhāti॒] 20

-ssau॒myena̭ dadhāti॒ pra ja̭nayati pau॒ṣṇena̭ bārhaspa॒tyo bha̭vati॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒rbrahma̭ṇai॒vāsmai᳚ pra॒jāḥ praja̭nayati vaiśvade॒vo bha̭vati vaiśvade॒vyo̭ vai pra॒jāḥ pra॒jā e॒vāsmai॒ praja̭nayatī-ndri॒yame॒vaindreṇāva̭ rundhe॒ viśa̭-mmāru॒tenaujo॒ bala̭maindrā॒gnena̭ prasa॒vāya̭ sāvi॒tro ni̭rvaruṇa॒tvāya̭ vāru॒ṇo ma̭ddhya॒ta ai॒ndramā la̭bhate maddhya॒ta e॒vendri॒yaṃ-ya~ja̭māne dadhāti [ ] 21

pu॒rastā̭dai॒ndrasya̭ vaiśvade॒vamā la̭bhate vaiśvade॒vaṃ-vā~ anna॒manna̭me॒va pu॒rastā᳚ddhatte॒ tasmā᳚-tpu॒rastā॒danna̭madyata ai॒ndramā॒labhya̭ māru॒tamā la̭bhate॒ vi-ḍvai ma॒ruto॒ viśa̭me॒vāsmā॒ anṷ baddhnāti॒ yadi̭ kā॒mayḙta॒ yo-'va̭gata॒-sso-'pa̭ ruddhyatāṃ॒-yo~-'pa̭ruddha॒-sso-'va̭ gaccha॒tvityai॒ndrasya̭ lo॒ke vā̭ru॒ṇamā la̭bheta vāru॒ṇasya̭ lo॒ka ai॒ndraṃ- [lo॒ka ai॒ndram, ya e॒vāva̭gata॒-sso-'pa̭] 22

-~ya e॒vāva̭gata॒-sso-'pa̭ ruddhyate॒ yo-'pa̭ruddha॒-sso-'va̭ gacchati॒ yadi̭ kā॒mayḙta pra॒jā mṷhyeyu॒riti̭ pa॒śūn vyati̭ṣaje-tpra॒jā e॒va mo̭hayati॒ yada̭bhivāha॒to̭-'pāṃ-vā~̭ru॒ṇamā॒labhḙta pra॒jā varṷṇo gṛhṇīyā-ddakṣiṇa॒ta uda̭ñca॒mā la̭bhate-'pavāha॒to̭-'pā-mpra॒jānā॒-mava̭ruṇa grāhāya || 23 ||

(reto॒ - yaja̭māne dadhāti - lo॒ka ai॒ndragṃ - sa॒ptatrigṃ̭śacca) (a. 5)

indraḥ॒ patni̭yā॒ manṷmayājaya॒-ttā-mparya̭gnikṛtā॒-muda̭sṛja॒-ttayā॒ manṷrārdhno॒dya-tparya̭gnikṛta-mpātnīva॒tamṷ-thsṛ॒jati॒ yāme॒va manu॒r॒. ṛddhi॒mārdhno॒-ttāme॒va yaja̭māna ṛdhnoti ya॒jñasya॒ vā apra̭tiṣṭhitā-dya॒jñaḥ parā̭ bhavati ya॒jña-mpa̭rā॒bhava̭ntaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'nu॒ parā̭ bhavati॒ yadājyḙna pātnīva॒tagṃ sagg̭sthā॒paya̭ti ya॒jñasya॒ prati̭ṣṭhityai ya॒jña-mpra̭ti॒tiṣṭha̭ntaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'nu॒ prati̭ tiṣṭhatī॒ṣṭaṃ-va~॒payā॒ [-~va॒payā᳚, bhava॒tyani̭ṣṭaṃ-va~॒śayā-'tha̭] 24

bhava॒tyani̭ṣṭaṃ-va~॒śayā-'tha̭ pātnīva॒tena॒ pra ca̭rati tī॒rtha e॒va pra ca̭ra॒tyatho̭ e॒tarhye॒vāsya॒ yāma̭stvā॒ṣṭro bha̭vati॒ tvaṣṭā॒ vai reta̭sa-ssi॒ktasya̭ rū॒pāṇi॒ vi ka̭roti॒ tame॒va vṛṣā̭ṇa॒-mpatnī॒ṣvapi̭ sṛjati॒ so᳚-'smai rū॒pāṇi॒ vi ka̭roti || 25 ||

(va॒payā॒ - ṣaṭtrigṃ̭śacca) (a. 6)

ghnanti॒ vā e॒ta-thsomaṃ॒-ya~da̭bhiṣu॒ṇvanti॒ ya-thsau॒myo bhava̭ti॒ yathā̭ mṛ॒tāyā̭nu॒stara̭ṇī॒-ṅghnanti̭ tā॒dṛge॒va ta-dyadṷttarā॒rdhe vā॒ maddhyḙ vā juhu॒yā-dde॒vatā᳚bhya-ssa॒mada̭-ndaddhyā-ddakṣiṇā॒rdhe jṷhotye॒ṣā vai pi̭tṛ॒ṇā-ndi-khsvāyā̭me॒va di॒śi pi॒tṝ-nni॒rava̭dayata udgā॒tṛbhyo̭ haranti sāmadeva॒tyo̭ vai sau॒myo yade॒va sāmnaḥ̭ chambaṭku॒rvanti॒ tasyai॒va sa śānti॒rave᳚- [śānti॒rava̭, ī॒kṣa॒nte॒ pa॒vitraṃ॒-vai~] 26

-kṣante pa॒vitraṃ॒-vai~ sau॒mya ā॒tmāna̭me॒va pa̭vayante॒ ya ā॒tmāna॒-nna pa̭ri॒paśyḙdi॒tāsuḥ̭ syādabhida॒di-ṅkṛ॒tvā-'ve᳚kṣeta॒ tasmi॒n॒. hyā᳚tmāna̭-mpari॒paśya॒tyatho̭ ā॒tmāna̭me॒va pa̭vayate॒ yo ga॒tama̭nā॒-ssyā-thso-'ve᳚kṣeta॒ yanme॒ manaḥ॒ parā̭gataṃ॒-ya~dvā̭ me॒ apa̭rāgatam | rājñā॒ somḙna॒ tadva॒yama॒smāsṷ dhārayāma॒sīti॒ mana̭ e॒vātma-ndā̭dhāra॒- [e॒vātma-ndā̭dhāra, na ga॒tama̭nā] 27

na ga॒tama̭nā bhava॒tyapa॒ vai tṛ̭tīyasava॒ne ya॒jñaḥ krā̭matījā॒nā-danī̭jānama॒bhyā᳚-gnāvaiṣṇa॒vyarcā ghṛ॒tasya̭ yajatya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā᳚ścai॒va ya॒jña-ñca̭ dādhāropā॒gṃ॒śu ya̭jati mithuna॒tvāya̭ brahmavā॒dino̭ vadanti mi॒tro ya॒jñasya॒ svi̭ṣṭaṃ-yu~vate॒ varṷṇo॒ duri̭ṣṭa॒-ṅkva̭ tarhi̭ ya॒jñaḥ kva̭ yaja̭māno bhava॒tīti॒ yanmai᳚trāvaru॒ṇīṃ-va~॒śāmā॒labha̭te mi॒treṇai॒va [ ] 28

ya॒jñasya॒ svi̭ṣṭagṃ śamayati॒ varṷṇena॒ duri̭ṣṭa॒-nnā-''rti॒mārccha̭ti॒ yaja̭māno॒ yathā॒ vai lāṅga̭leno॒rvarā᳚-mprabhi॒ndan-tye॒vamṛ̭khsā॒me ya॒jña-mpra bhi̭nto॒ yanmai᳚trāvaru॒ṇīṃ-va~॒śāmā॒labha̭te ya॒jñāyai॒va prabhi̭nnāya ma॒tya̭ma॒nvavā᳚syati॒ śāntyai̭ yā॒tayā̭māni॒ vā e॒tasya॒ chandāgṃ̭si॒ ya ī̭jā॒na-śchanda̭sāme॒ṣa raso॒ ya-dva॒śā yanmai᳚trāvaru॒ṇīṃ-va~॒śāmā॒labha̭te॒ chandāg̭sye॒va puna॒rā prī̭ṇā॒tya yā̭tayāmatvā॒yātho॒ chanda̭ssve॒va rasa̭-ndadhāti || 29 ||

(ava̭ - dādhāra - mi॒treṇai॒va - prī̭ṇāti॒ - ṣaṭca̭) (a. 7)

de॒vā vā i̭ndri॒yaṃ-vī~॒ryāṃ᳚(1॒) ~vya̭bhajanta॒ tato॒ yada॒tyaśi̭ṣyata॒ tada̭tigrā॒hyā̭ abhava॒-ntada̭tigrā॒hyā̭ṇā-matigrāhya॒tvaṃ-ya~da̭tigrā॒hyā̭ gṛ॒hyanta̭ indri॒yame॒va ta-dvī॒ryaṃ̭-ya~ja̭māna ā॒tma-ndha̭tte॒ teja̭ āgne॒yene᳚ndri॒ya-mai॒ndreṇa̭ brahmavarca॒sagṃ sau॒ryeṇo̭pa॒stambha̭naṃ॒-vā~ e॒ta-dya॒jñasya॒ yada̭tigrā॒hyā᳚śca॒kre pṛ॒ṣṭhāni॒ ya-tpṛṣṭhye॒ na gṛ̭hṇī॒yā-tprāñcaṃ̭-ya~॒jña-mpṛ॒ṣṭhāni॒ sagṃ śṛ̭ṇīyu॒rya-du॒kthyḙ [-du॒kthye᳚, gṛ॒hṇī॒yā-tpra॒tyañcaṃ̭-] 30

gṛhṇī॒yā-tpra॒tyañcaṃ̭-ya~॒jñama̭tigrā॒hyā᳚-ssagṃ śṛ̭ṇīyurviśva॒jiti॒ sarva̭pṛṣṭhe grahīta॒vyā̭ ya॒jñasya̭ savīrya॒tvāya̭ pra॒jāpa̭tirde॒vebhyo̭ ya॒jñān vyādi̭śa॒-thsa pri॒yāsta॒nūrapa॒ nya̭dhatta॒ tada̭tigrā॒hyā̭ abhava॒n vita̭nu॒stasya̭ ya॒jña ityā̭hu॒rya-syā̭tigrā॒hyā̭ na gṛ॒hyanta॒ ityapya̭gniṣṭo॒me gra̭hīta॒vyā̭ ya॒jñasya̭ satanu॒tvāya̭ de॒vatā॒ vai sarvā᳚-ssa॒dṛśī̭rāsa॒-ntā na vyā॒vṛta̭-magaccha॒-nte de॒vā [de॒vāḥ, e॒ta e॒tā-ngrahā̭-] 31

e॒ta e॒tā-ngrahā̭-napaśya॒-ntāna̭gṛhṇatā-''gne॒ yama॒gnirai॒ndramindraḥ̭ sau॒ryagṃ sūrya॒stato॒ vai te᳚-'nyābhi̭-rde॒vatā̭bhi-rvyā॒vṛta̭magaccha॒n॒. yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te grahā̭ gṛ॒hyante᳚ vyā॒vṛta̭me॒va pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa gacchatī॒me lo॒kā jyoti̭ṣmanta-ssa॒māva̭-dvīryāḥ kā॒ryā̭ ityā̭hurāgne॒yenā॒smin ~lo॒ke jyoti̭rdhatta ai॒ndreṇā॒ntari̭kṣa indravā॒yū hi sa॒yujaṷ sau॒ryeṇā॒muṣmi̭n ~lo॒ke [ ] 32

jyoti̭rdhatte॒ jyoti̭ṣmanto-'smā i॒me lo॒kā bha̭vanti sa॒māva̭-dvīryānenān kuruta e॒tān. vai grahā᳚-nba॒bāṃ-vi॒śvava̭yasā-vavittā॒-ntābhyā̭mi॒me lo॒kāḥ parā᳚ñcaścā॒rvāñca̭śca॒ prābhu॒ryasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te grahā̭ gṛ॒hyante॒ prāsmā̭ i॒me lo॒kāḥ parā᳚ñcaścā॒rvāñca̭śca bhānti || 33 ||

(u॒kthyḙ - de॒vā - a॒muṣmi̭n ~lo॒ka - ekā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭) (a. 8)

de॒vā vai ya-dya॒jñe-'kṷrvata॒ tadasṷrā akurvata॒ te de॒vā adā᳚bhye॒ chandāgṃ̭si॒ sava̭nāni॒ sama̭sthāpaya॒-ntato̭ de॒vā abha̭va॒-nparā-'sṷrā॒ yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo-'dā᳚bhyo gṛ॒hyate॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ yadvai de॒vā asṷrā॒-nadā᳚bhye॒-nāda̭bhnuva॒-ntadadā᳚bhyasyā-dābhya॒ tvaṃ-ya~ e॒vaṃ-ve~da̭ da॒bhnotye॒va bhrātṛ̭vya॒-nnaina॒-mbhrātṛ̭vyo dabhno- [dabhnoti, e॒ṣā vai] 34

-tye॒ṣā vai pra॒jāpa̭te-ratimo॒kṣiṇī॒ nāma̭ ta॒nūryadadā᳚bhya॒ upa̭naddhasya gṛhṇā॒tyati̭muktyā॒ ati̭ pā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vya-mmucyate॒ ya e॒vaṃ-ve~da॒ ghnanti॒ vā e॒ta-thsomaṃ॒-ya~da̭bhiṣu॒ṇvanti॒ somḙ ha॒nyamā̭ne ya॒jño ha̭nyate ya॒jñe yaja̭māno brahmavā॒dino̭ vadanti॒ ki-nta-dya॒jñe yaja̭mānaḥ kurute॒ yena॒ jīvan᳚-thsuva॒rgaṃ-lo~॒kametīti̭ jīvagra॒ho vā e॒ṣa yadadā॒bhyo 'na̭bhiṣutasya gṛhṇāti॒ jīva̭ntame॒vainagṃ̭ suva॒rgaṃ ~lo॒ka-ṅga̭mayati॒ vi vā e॒ta-dya॒jña-ñchi̭ndanti॒ yadadā᳚bhye sagg-sthā॒paya̭-ntya॒gṃ॒śūnapi̭ sṛjati ya॒jñasya॒ santa̭tyai || 35 ||

(da॒bhno॒tya - na̭bhiṣutasya gṛhṇā॒tye - kā॒nnavigṃ̭śa॒tiśca̭) (a. 9)

de॒vā vai pra॒bāhu॒ggrahā̭-nagṛhṇata॒ sa e॒ta-mpra॒jāpa̭ti-ra॒gṃ॒śu-ma̭paśya॒-ttama̭gṛhṇīta॒ tena॒ vai sa ā᳚rdhno॒-dyasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo॒-'gṃ॒śu-rgṛ॒hyata̭ ṛ॒ddhnotye॒va sa॒kṛda̭bhiṣutasya gṛhṇāti sa॒kṛddhi sa tenā-''rdhno॒nmana̭sā gṛhṇāti॒ mana̭ iva॒ hi pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ audṷmbareṇa gṛhṇā॒tyūrgvā ṷdu॒mbara॒ ūrja̭me॒vāva̭ rundhe॒ catuḥ̭srakti bhavati di॒- [bhavati di॒kṣu, e॒va prati̭ tiṣṭhati॒] 36

-kṣvḙva prati̭ tiṣṭhati॒ yo vā a॒gṃ॒śorā॒yata̭naṃ॒-ve~dā॒-''yata̭navā-nbhavati vāmade॒vyamiti॒ sāma॒ tadvā a̭syā॒-''yata̭na॒-mmana̭sā॒ gāya̭māno gṛhṇātyā॒yata̭navāne॒va bha̭vati॒ yada̭ddhva॒ryura॒gṃ॒śu-ṅgṛ॒hṇa-nnārdhayḙdu॒bhābhyā॒-nnardhyḙtāddhva॒ryavḙ ca॒ yaja̭mānāya ca॒ yada॒rdhayḙ-du॒bhābhyā̭-mṛddhye॒tāna̭vāna-ṅgṛhṇāti॒ saivāsyardhi॒r॒. hira̭ṇyama॒bhi vya̭nitya॒mṛtaṃ॒-vai~ hira̭ṇya॒māyuḥ̭ prā॒ṇa āyṷṣai॒vāmṛta̭ma॒bhi dhi̭noti śa॒tamā̭na-mbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭ tiṣṭhati || 37 ||

(di॒kṣva̭ - niti - vigṃśa॒tiśca̭) (a. 10)

pra॒jāpa̭ti-rde॒vebhyo̭ ya॒jñān vyādi̭śa॒-thsa ri̭ricā॒no̭-'manyata॒ sa ya॒jñānāgṃ̭ ṣoḍaśa॒dhendri॒yaṃ-vī~॒rya̭mā॒tmāna̭ma॒bhi sama̭kkhida॒-tta-thṣo̭ḍa॒śya̭bhava॒nna vai ṣo̭ḍa॒śī nāma̭ ya॒jño᳚-'sti॒ yadvāva ṣo̭ḍa॒śagg sto॒tragṃ ṣo̭ḍa॒śagṃ śa॒stra-ntena̭ ṣoḍa॒śī ta-thṣo̭ḍa॒śinaḥ̭ ṣoḍaśi॒tvaṃ-ya~-thṣo̭ḍa॒śī gṛ॒hyata̭ indri॒yame॒va ta-dvī॒ryaṃ̭-ya~ja̭māna ā॒tma-ndha̭tte de॒vebhyo॒ vai sṷva॒rgo lo॒ko [lo॒kaḥ, na prābha̭va॒-tta] 38

na prābha̭va॒-tta e॒tagṃ ṣo̭ḍa॒śina̭mapaśya॒-ntama̭gṛhṇata॒ tato॒ vai tebhyaḥ̭ suva॒rgo lo॒kaḥ prābha̭va॒dya-thṣo̭ḍa॒śī gṛ॒hyatḙ suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhiji̭tyā॒ indro॒ vai de॒vānā̭mānujāva॒ra ā̭sī॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tagṃ ṣo̭ḍa॒śina॒-mprāya̭ccha॒-ttama̭gṛhṇīta॒ tato॒ vai so-'gra̭-nde॒vatā̭nā॒-mparyai॒-dyasyai॒vaṃ-vi~॒duṣaḥ̭ ṣoḍa॒śī gṛ॒hyate- [gṛ॒hyate᳚, agra̭me॒va] 39

-'gra̭me॒va sa̭mā॒nānā॒-mparyḙti prātassava॒ne gṛ̭hṇāti॒ vajro॒ vai ṣo̭ḍa॒śī vajraḥ̭ prātassava॒nagg svāde॒vainaṃ॒-yo~ne॒rnigṛ̭hṇāti॒ sava̭nesavane॒-'bhi gṛ̭hṇāti॒ sava̭nāthsavanāde॒vaina॒-mpra ja̭nayati tṛtīyasava॒ne pa॒śukā̭masya gṛhṇīyā॒-dvajro॒ vai ṣo̭ḍa॒śī pa॒śava̭stṛtīyasava॒naṃ-va~jrḙṇai॒vāsmai̭ tṛtīyasava॒nā-tpa॒śūnava̭ rundhe॒ nokthyḙ gṛhṇīyā-tpra॒jā vai pa॒śava̭ u॒kthāni॒ yadu॒kthyḙ- [yadu॒kthye᳚, gṛ॒hṇī॒yā-tpra॒jā-] 40

gṛhṇī॒yā-tpra॒jā-mpa॒śūna̭sya॒ nirda̭hedatirā॒tre pa॒śukā̭masya gṛhṇīyā॒-dvajro॒ vai ṣo̭ḍa॒śī vajrḙṇai॒vāsmai̭ pa॒śūna̭va॒ruddhya॒ rātri̭-yo॒pari̭ṣṭā-cchamaya॒tyapya̭gniṣṭo॒me rā̭ja॒nya̭sya gṛhṇīyā-dvyā॒vṛtkā̭mo॒ hi rā̭ja॒nyo̭ yaja̭te sā॒hna e॒vāsmai॒ vajra̭-ṅgṛhṇāti॒ sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ indhe॒ nirvā̭ daha-tyekavi॒gṃ॒śagg sto॒tra-mbha̭vati॒ prati̭ṣṭhityai॒ hari̭vacchasyata॒ indra̭sya pri॒ya-ndhāmo- [pri॒ya-ndhāma̭, upā᳚-''pnoti॒] 41

-pā᳚-''pnoti॒ kanī̭yāgṃsi॒ vai de॒veṣu॒ chandā॒g॒syāsa॒n-jyāyā॒g॒-syasṷreṣu॒ te de॒vāḥ kanī̭yasā॒ chanda̭sā॒ jyāya॒-śchando॒-'bhi vya̭śagṃsa॒-ntato॒ vai te-'sṷrāṇāṃ-lo~॒kama̭vṛñjata॒ ya-tkanī̭yasā॒ chanda̭sā॒ jyāya॒-śchando॒-'bhivi॒śagṃsa̭ti॒ bhrātṛ̭vyasyai॒va tallo॒kaṃ-vṛ~̭ṅkte॒ ṣaḍa॒kṣarā॒ṇyati̭ recayanti॒ ṣa-ḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tūne॒va prī̭ṇāti ca॒tvāri॒ pūrvā॒ṇyava̭ kalpayanti॒ [kalpayanti, catṷṣpada e॒va] 42

catṷṣpada e॒va pa॒śūnava̭ rundhe॒ dve utta̭re dvi॒pada̭ e॒vāva̭ rundhe 'nu॒ṣṭubha̭ma॒bhi sa-mpā̭dayanti॒ vāgvā a̭nu॒ṣṭu-ptasmā᳚-tprā॒ṇānāṃ॒-vā~gṷtta॒mā sa̭mayāviṣi॒te sūryḙ ṣoḍa॒śinaḥ̭ sto॒tra-mu॒pāka̭rotye॒tasmi॒n vai lo॒ka indro̭ vṛ॒trama̭han-thsā॒kṣāde॒va vajra॒-mbhrātṛ̭vyāya॒ pra ha̭ra-tyaruṇapiśa॒ṅgo-'śvo॒ dakṣi̭ṇai॒tadvai vajra̭sya rū॒pagṃ samṛ̭ddhyai || 43 ||

(lo॒ko - vi॒duṣaḥ̭ ṣoḍa॒śī gṛ॒hyate॒ - yadu॒kthyḙ - dhāma̭ - kalpayanti - sa॒ptaca̭tvārigṃśacca) (a. 11)

(su॒va॒rgāya॒ ya-ddā᳚kṣi॒ṇāni̭ - samiṣṭa ya॒jūg - ṣya̭vabhṛtha ya॒jūgṃṣi॒ - sphyena̭ - pra॒jāpa̭tirekāda॒śinī॒ - mindraḥ॒ patni̭yā॒ - ghnanti̭ - de॒vā vā i̭ndri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭ - de॒vā vā adā᳚bhye - de॒vā vai pra॒bāhṷk - pra॒jāpa̭tirde॒vebhya॒-ssa ri̭ricā॒naḥ - ṣo̭ḍaśa॒dhaikā̭daśa) (11)

(su॒va॒rgāya̭ - yajati pra॒jāḥ - sau॒myena̭ - gṛhṇī॒yā-tpra॒tyañcaṃ̭ - gṛhṇī॒yā-tpra॒jā-mpa॒śūn - trica̭tvārigṃśat) (43)

(su॒va॒rgāya॒, vajra̭sya rū॒pagṃ samṛ̭ddhyai)

(prā॒cīna̭vagṃśaṃ॒ - ya - ccā॒tvālā᳚ - dya॒jñene - ndraḥ̭ - su॒vargāya॒ - ṣaṭ ) (6)

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe ṣaṣṭhaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे षष्ठः प्रश्नः - सोममन्त्रब्राह्मणनिरूपणं

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

सु॒व॒र्गाय॒ वा ए॒तानि॑ लो॒काय॑ हूयन्ते॒ य-द्दा᳚क्षि॒णानि॒ द्वाभ्या॒-ङ्गार्ह॑पत्ये जुहोति द्वि॒पा-द्यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्या॒ आग्नी᳚द्ध्रे जुहोत्य॒न्तरि॑क्ष ए॒वा-ऽऽक्र॑मते॒ सदो॒-ऽभ्यैति॑ सुव॒र्गमे॒वैनं॑-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति सौ॒रीभ्या॑मृ॒ग्भ्या-ङ्गार्ह॑पत्ये जुहोत्य॒मुमे॒वैनं॑-लोँ॒कग्ं स॒मारो॑हयति॒ नय॑वत्य॒र्चा-ऽऽग्नी᳚द्ध्रे जुहोति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या॒भिनी᳚त्यै॒ दिव॑-ङ्गच्छ॒ सुवः॑ प॒तेति॒ हिर॑ण्यग्ं [हिर॑ण्यम्, हु॒त्वो-द्गृ॑ह्णाति] 1

हु॒त्वो-द्गृ॑ह्णाति सुव॒र्गमे॒वैनं॑-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति रू॒पेण॑ वो रू॒पम॒भ्यैमीत्या॑ह रू॒पेण॒ ह्या॑साग्ं रू॒पम॒भ्यैति॒ यद्धिर॑ण्येन तु॒थो वो॑ वि॒श्ववे॑दा॒ वि भ॑ज॒त्वित्या॑ह तु॒थो ह॑ स्म॒ वै वि॒श्ववे॑दा दे॒वाना॒-न्दक्षि॑णा॒ वि भ॑जति॒ तेनै॒वैना॒ वि भ॑जत्ये॒ त-त्ते॑ अग्ने॒ राध॒ [अग्ने॒ राधः॑, ऐति॒ सोम॑च्युत॒-] 2

ऐति॒ सोम॑च्युत॒-मित्या॑ह॒ सोम॑च्युत॒ग्ग्॒ ह्य॑स्य॒ राध॒ ऐति॒ तन्मि॒त्रस्य॑ प॒था न॒येत्या॑ह॒ शान्त्या॑ ऋ॒तस्य॑ प॒था प्रेत॑ च॒न्द्र द॑क्षिणा॒ इत्या॑ह स॒त्यं-वाँ ऋ॒तग्ं स॒त्येनै॒वैना॑ ऋ॒तेन॒ वि भ॑जति य॒ज्ञस्य॑ प॒था सु॑वि॒ता नय॑न्ती॒रित्या॑ह य॒ज्ञस्य॒ ह्ये॑ताः प॒था यन्ति॒ य-द्दक्षि॑णा ब्राह्म॒णम॒द्य रा᳚द्ध्यास॒- [रा᳚द्ध्यासम्, ऋषि॑मार्षे॒य-] 3

-मृषि॑मार्षे॒य-मित्या॑है॒ष वै ब्रा᳚ह्म॒ण ऋषि॑रार्षे॒यो य-श्शु॑श्रु॒वा-न्तस्मा॑दे॒वमा॑ह॒ वि सुवः॒ पश्य॒ व्य॑न्तरि॑क्ष॒मित्या॑ह सुव॒र्गमे॒वैनं॑-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति॒ यत॑स्व सद॒स्यै॑रित्या॑ह मित्र॒त्वाया॒स्मद्दा᳚त्रा देव॒त्रा ग॑च्छत॒ मधु॑मतीः प्रदा॒तार॒मा वि॑श॒तेत्या॑ह व॒यमि॒ह प्र॑दा॒तार॒-स्स्मो᳚-ऽस्मान॒मुत्र॒ मधु॑मती॒रा वि॑श॒तेति॒ [वि॑श॒तेति॑, वावैतदा॑ह॒] 4

वावैतदा॑ह॒ हिर॑ण्य-न्ददाति॒ ज्योति॒र्वै हिर॑ण्य॒-ञ्ज्योति॑रे॒व पु॒रस्ता᳚द्धत्ते सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्यानु॑ख्यात्या अ॒ग्नीधे॑ ददात्य॒ग्निमु॑खाने॒वर्तू-न्प्री॑णाति ब्र॒ह्मणे॑ ददाति॒ प्रसू᳚त्यै॒ होत्रे॑ ददात्या॒त्मा वा ए॒ष य॒ज्ञस्य॒ यद्धोता॒-ऽऽत्मान॑मे॒व य॒ज्ञस्य॒ दक्षि॑णाभि॒-स्सम॑र्धयति ॥ 5 ॥

(हिर॑ण्य॒ग्ं॒ - राधो॑ - राध्यास - म॒मुत्र॒ मधु॑मती॒रा वि॑श॒तेत्य॒ - ष्टात्रिग्ं॑शच्च) (अ. 1)

स॒मि॒ष्ट॒ य॒जूग्ंषि॑ जुहोति य॒ज्ञस्य॒ समि॑ष्ट्यै॒ यद्वै य॒ज्ञस्य॑ क्रू॒रं-यँ-द्विलि॑ष्टं॒-यँद॒त्येति॒ यन्नात्येति॒ यद॑तिक॒रोति॒ यन्नापि॑ क॒रोति॒ तदे॒व तैः प्री॑णाति॒ नव॑ जुहोति॒ नव॒ वै पुरु॑षे प्रा॒णाः पुरु॑षेण य॒ज्ञ-स्सम्मि॑तो॒ यावा॑ने॒व य॒ज्ञस्त-म्प्री॑णाति॒ ष-डृग्मि॑याणि जुहोति॒ षड्वा ऋ॒तव॑ ऋ॒तूने॒व प्री॑णाति॒ त्रीणि॒ यजूग्ं॑षि॒ [यजूग्ं॑षि, त्रय॑ इ॒मे लो॒का] 6

त्रय॑ इ॒मे लो॒का इ॒माने॒व लो॒का-न्प्री॑णाति॒ यज्ञ॑ य॒ज्ञ-ङ्ग॑च्छ य॒ज्ञप॑ति-ङ्ग॒च्छेत्या॑ह य॒ज्ञप॑तिमे॒वैन॑-ङ्गमयति॒ स्वां-योँनि॑-ङ्ग॒च्छेत्या॑ह॒ स्वामे॒वैनं॒-योँनि॑-ङ्गमयत्ये॒ष ते॑ य॒ज्ञो य॑ज्ञपते स॒हसू᳚क्तवाक-स्सु॒वीर॒ इत्या॑ह॒ यज॑मान ए॒व वी॒र्य॑-न्दधाति वासि॒ष्ठो ह॑ सात्यह॒व्यो दे॑वभा॒ग-म्प॑प्रच्छ॒ य-थ्सृञ्ज॑या-न्बहुया॒जिनो-ऽयी॑यजो य॒ज्ञे [ ] 7

य॒ज्ञ-म्प्रत्य॑तिष्ठि॒पा(3) य॒ज्ञप॒ता(3)विति॒ स हो॑वाच य॒ज्ञप॑ता॒विति॑ स॒त्याद्वै सृञ्ज॑याः॒ परा॑ बभूवु॒रिति॑ होवाच य॒ज्ञे वाव य॒ज्ञः प्र॑ति॒ष्ठाप्य॑ आसी॒-द्यज॑मान॒स्या-ऽप॑राभावा॒येति॒ देवा॑ गातुविदो गा॒तुं-विँ॒त्त्वा गा॒तु -मि॒तेत्या॑ह य॒ज्ञ ए॒व य॒ज्ञ-म्प्रति॑ ष्ठापयति॒ यज॑मान॒स्या-ऽप॑राभावाय ॥ 8 ॥

(यजूग्ं॑षि - य॒ज्ञ - एक॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 2)

अ॒व॒भृ॒थ॒-य॒जूग्ंषि॑ जुहोति॒ यदे॒वार्वा॒चीन॒-मेक॑हायना॒देनः॑ क॒रोति॒ तदे॒व तैरव॑ यजते॒ ऽपो॑-ऽवभृ॒थ-मवै᳚त्य॒फ्सु वै वरु॑ण-स्सा॒क्षादे॒व वरु॑ण॒मव॑ यजते॒ वर्त्म॑ना॒ वा अ॒न्वित्य॑ य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि जिघाग्ंसन्ति॒ साम्ना᳚ प्रस्तो॒ता-ऽन्ववै॑ति॒ साम॒ वै र॑क्षो॒हा रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै॒ त्रिर्नि॒धन॒मुपै॑ति॒ त्रय॑ इ॒मे लो॒का ए॒भ्य ए॒व लो॒केभ्यो॒ रक्षा॒ग्॒- [लो॒केभ्यो॒ रक्षाग्ं॑सि, अप॑ हन्ति॒] 9

-स्यप॑ हन्ति॒ पुरु॑षःपुरुषो नि॒धन॒मुपै॑ति॒ पुरु॑षःपुरुषो॒ हि र॑क्ष॒स्वी रक्ष॑सा॒मप॑हत्या उ॒रुग्ं हि राजा॒ वरु॑णश्च॒कारेत्या॑ह॒ प्रति॑ष्ठित्यै श॒त-न्ते॑ राज-न्भि॒षजः॑ स॒हस्र॒मित्या॑ह भेष॒जमे॒वास्मै॑ करोत्य॒भिष्ठि॑तो॒ वरु॑णस्य॒ पाश॒ इत्या॑ह वरुणपा॒शमे॒वाभि ति॑ष्ठति ब॒र्॒हिर॒भि जु॑हो॒त्याहु॑तीना॒-म्प्रति॑ष्ठित्या॒ अथो॑ अग्नि॒वत्ये॒व जु॑हो॒त्यप॑ बर्हिषः प्रया॒जान् [प्रया॒जान्, य॒ज॒ति॒ प्र॒जा वै] 10

य॑जति प्र॒जा वै ब॒र्॒हिः प्र॒जा ए॒व व॑रुणपा॒शा-न्मु॑ञ्च॒त्याज्य॑भागौ यजति य॒ज्ञस्यै॒व चक्षु॑षी॒ नान्तरे॑ति॒ वरु॑णं-यँजति वरुणपा॒शादे॒वैन॑-म्मुञ्चत्य॒ग्नीवरु॑णौ यजति सा॒क्षादे॒वैनं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्च॒त्य-प॑बर्हिषावनूया॒जौ य॑जति प्र॒जा वै ब॒र्॒हिः प्र॒जा ए॒व व॑रुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति च॒तुरः॑ प्रया॒जान्. य॑जति॒ द्वाव॑नूया॒जौ षट्-थ्सम्प॑द्यन्ते॒ षड्वा ऋ॒तव॑ [षड्वा ऋ॒तवः॑, ऋ॒तुष्वे॒व प्रति॑] 11

ऋ॒तुष्वे॒व प्रति॑ तिष्ठ॒-त्यव॑भृथ-निचङ्कु॒णेत्या॑ह यथोदि॒तमे॒व वरु॑ण॒मव॑ यजते समु॒द्रे ते॒ हृद॑य-म॒फ्स्व॑न्तरित्या॑ह समु॒द्रे ह्य॑न्तर्वरु॑ण॒-स्स-न्त्वा॑ विश॒-न्त्वोष॑धी-रु॒ता-ऽऽप॒ इत्या॑हा॒द्भि-रे॒वैन॒मोष॑धीभि-स्स॒म्यञ्च॑-न्दधाति॒ देवी॑राप ए॒ष वो॒ गर्भ॒ इत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-त्प॒शवो॒ वै [ ] 12

सोमो॒ य-द्भि॑न्दू॒ना-म्भ॒क्षये᳚-त्पशु॒मान्-थ्स्या॒-द्वरु॑ण॒-स्त्वे॑न-ङ्गृह्णीया॒द्यन्न भ॒क्षये॑दप॒शु-स्स्या॒न्नैनं॒-वँरु॑णो गृह्णीया-दुप॒स्पृश्य॑मे॒व प॑शु॒मा-न्भ॑वति॒ नैनं॒-वँरु॑णो गृह्णाति॒ प्रति॑युतो॒ वरु॑णस्य॒ पाश॒ इत्या॑ह वरुणपा॒शादे॒व निर्मु॑च्य॒ते ऽप्र॑तीक्ष॒मा य॑न्ति॒ वरु॑णस्या॒न्तर्हि॑त्या॒ एधो᳚-ऽस्येधिषी॒मही-त्या॑ह स॒मिधै॒वाग्नि-न्न॑म॒स्यन्त॑ उ॒पाय॑न्ति॒ तेजो॑-ऽसि॒ तेजो॒ मयि॑ धे॒हीत्या॑ह॒ तेज॑ ए॒वा-ऽऽत्म-न्ध॑त्ते ॥ 13 ॥

(रक्षाग्ं॑सि - प्रया॒जा - नृ॒तवो॒ - वै - न॑म॒स्यन्तो॒ - द्वाद॑श च) (अ. 3)

स्फ्येन॒ वेदि॒मुद्ध॑न्ति रथा॒क्षेण॒ वि मि॑मीते॒ यूप॑-म्मिनोति त्रि॒वृत॑मे॒व वज्रग्ं॑ स॒भृन्त्य॒ भ्रातृ॑व्याय॒ प्र ह॑रति॒ स्तृत्यै॒ यद॑न्तर्वे॒दि मि॑नु॒या-द्दे॑वलो॒कम॒भि ज॑ये॒-द्य-द्ब॑हिर्वे॒दि म॑नुष्य लो॒कं ँवे᳚द्य॒न्तस्य॑ स॒न्धौ मि॑नोत्यु॒भयो᳚-र्लो॒कयो॑-र॒भिजि॑त्या॒ उप॑रसम्मिता-म्मिनुया-त्पितृलो॒कका॑मस्य रश॒नस॑मिन्ता-म्मनुष्यलो॒कका॑मस्य च॒षाल॑-सम्मितामिन्द्रि॒य का॑मस्य॒ सर्वा᳚न्-थ्स॒मा-न्प्र॑ति॒ष्ठाका॑मस्य॒ ये त्रयो॑ मद्ध्य॒मास्तान्-थ्स॒मा-न्प॒शुका॑मस्यै॒तान्. वा [वै, अनु॑] 14

अनु॑ प॒शव॒ उप॑ तिष्ठन्ते पशु॒माने॒व भ॑वति॒ व्यति॑षजे॒दित॑रा-न्प्र॒जयै॒वैन॑-म्प॒शुभि॒र्व्यति॑षजति॒ य-ङ्का॒मये॑त प्र॒मायु॑क-स्स्या॒दिति॑ गर्त॒मित॒-न्तस्य॑ मिनुयादुत्तरा॒र्ध्यं॑-वँर्षि॑ष्ठ॒मथ॒ ह्रसी॑याग्ंसमे॒षा वै ग॑र्त॒मिद्यस्यै॒व-म्मि॒नोति॑ ता॒ज-क्प्र मी॑यते दक्षिणा॒र्ध्यं॑-वँर्षि॑ष्ठ-म्मिनुया-थ्सुव॒र्गका॑म॒स्याथ॒ ह्रसी॑याग्ंस-मा॒क्रम॑णमे॒व त-थ्सेतुं॒-यँज॑मानः कुरुते सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ सम॑ष्ट्यै॒ [सम॑ष्ट्यै, यदेक॑स्मि॒न्॒.] 15

यदेक॑स्मि॒न्॒. यूपे॒ द्वे र॑श॒ने प॑रि॒व्यय॑ति॒ तस्मा॒देको॒ द्वे जा॒ये वि॑न्दते॒ यन्नैकाग्ं॑ रश॒ना-न्द्वयो॒र्यूप॑योः परि॒व्यय॑ति॒ तस्मा॒न्नैका॒ द्वौ पती॑ विन्दते॒ य-ङ्का॒मये॑त॒ स्त्र्य॑स्य जाये॒तेत्यु॑पा॒न्ते तस्य॒ व्यति॑षजे॒-थ्स्त्र्ये॑वास्य॑ जायते॒ य-ङ्का॒मये॑त॒ पुमा॑नस्य जाये॒तेत्या॒न्त-न्तस्य॒ प्र वे᳚ष्टये॒-त्पुमा॑ने॒वास्य॑ [वे᳚ष्टये॒-त्पुमा॑ने॒वास्य॑, जा॒य॒ते ऽसु॑रा॒] 16

जाय॒ते ऽसु॑रा॒ वै दे॒वा-न्द॑क्षिण॒त उपा॑नय॒-न्ता-न्दे॒वा उ॑पश॒येनै॒वापा॑-नुदन्त॒ त-दु॑पश॒यस्यो॑-पशय॒त्वं-यँ-द्द॑क्षिण॒त उ॑पश॒य उ॑प॒शये॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै॒ सर्वे॒ वा अ॒न्ये यूपाः᳚ पशु॒मन्तो-ऽथो॑पश॒य ए॒वाप॒शुस्तस्य॒ यज॑मानः प॒शुर्यन्न नि॑र्दि॒शेदार्ति॒-मार्च्छे॒-द्यज॑मानो॒-ऽसौ ते॑ प॒शुरिति॒ निर्दि॑शे॒द्य-न्द्वि॒ष्या-द्यमे॒व [ ] 17

द्वेष्टि॒ तम॑स्मै प॒शु-न्निर्दि॑शति॒ यदि॒ न द्वि॒ष्यादा॒खुस्ते॑ प॒शुरिति॑ ब्रूया॒न्न ग्रा॒म्या-न्प॒शून्. हि॒नस्ति॒ ना-ऽऽर॒ण्या-न्प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ सो᳚-ऽन्नाद्ये॑न॒ व्या᳚र्ध्यत॒ स ए॒तामे॑काद॒शिनी॑-मपश्य॒-त्तया॒ वै सो᳚-ऽन्नाद्य॒मवा॑रुन्ध॒ यद्दश॒ यूपा॒ भव॑न्ति॒ दशा᳚क्षरा वि॒राडन्नं॑-विँ॒रा-ड्वि॒राजै॒वा-न्नाद्य॒मव॑ रुन्धे॒ [रुन्धे, य] 18

य ए॑काद॒श-स्स्तन॑ ए॒वास्यै॒ स दु॒ह ए॒वैना॒-न्तेन॒ वज्रो॒ वा ए॒षा स-म्मी॑यते॒ यदे॑काद॒शिनी॒ सेश्व॒रा पु॒रस्ता᳚-त्प्र॒त्यञ्चं॑-यँ॒ज्ञग्ं सम्म॑र्दितो॒र्य-त्पा᳚त्नीव॒त-म्मि॒नोति॑ य॒ज्ञस्य॒ प्रत्युत्त॑ब्ध्यै सय॒त्वाय॑ ॥ 19 ॥

(वै - सम॑ष्ट्यै॒ - पुमा॑ने॒वास्य॒ - यमे॒व - रु॑न्धे - त्रि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 4)

प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ स रि॑रिचा॒नो॑-ऽमन्यत॒ स ए॒तामे॑काद॒शिनी॑-मपश्य॒-त्तया॒ वै स आयु॑रिन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मा॒त्मन्न॑धत्त प्र॒जा इ॑व॒ खलु॒ वा ए॒ष सृ॑जते॒ यो यज॑ते॒ स ए॒तर्हि॑ रिरिचा॒न इ॑व॒ यदे॒षैका॑द॒शिनी॒ भव॒त्यायु॑रे॒व तये᳚न्द्रि॒यं-वीँ॒र्यं॑-यँज॑मान आ॒त्म-न्ध॑त्ते॒ प्रैवा-ऽऽग्ने॒येन॑ वापयति मिथु॒नग्ं सा॑रस्व॒त्या क॑रोति॒ रेत॑- [रेतः॑, सौ॒म्येन॑ दधाति॒] 20

-स्सौ॒म्येन॑ दधाति॒ प्र ज॑नयति पौ॒ष्णेन॑ बार्हस्प॒त्यो भ॑वति॒ ब्रह्म॒ वै दे॒वाना॒-म्बृह॒स्पति॒र्ब्रह्म॑णै॒वास्मै᳚ प्र॒जाः प्रज॑नयति वैश्वदे॒वो भ॑वति वैश्वदे॒व्यो॑ वै प्र॒जाः प्र॒जा ए॒वास्मै॒ प्रज॑नयती-न्द्रि॒यमे॒वैन्द्रेणाव॑ रुन्धे॒ विश॑-म्मारु॒तेनौजो॒ बल॑मैन्द्रा॒ग्नेन॑ प्रस॒वाय॑ सावि॒त्रो नि॑र्वरुण॒त्वाय॑ वारु॒णो म॑द्ध्य॒त ऐ॒न्द्रमा ल॑भते मद्ध्य॒त ए॒वेन्द्रि॒यं-यँज॑माने दधाति [ ] 21

पु॒रस्ता॑दै॒न्द्रस्य॑ वैश्वदे॒वमा ल॑भते वैश्वदे॒वं-वाँ अन्न॒मन्न॑मे॒व पु॒रस्ता᳚द्धत्ते॒ तस्मा᳚-त्पु॒रस्ता॒दन्न॑मद्यत ऐ॒न्द्रमा॒लभ्य॑ मारु॒तमा ल॑भते॒ वि-ड्वै म॒रुतो॒ विश॑मे॒वास्मा॒ अनु॑ बद्ध्नाति॒ यदि॑ का॒मये॑त॒ यो-ऽव॑गत॒-स्सो-ऽप॑ रुद्ध्यतां॒-योँ-ऽप॑रुद्ध॒-स्सो-ऽव॑ गच्छ॒त्वित्यै॒न्द्रस्य॑ लो॒के वा॑रु॒णमा ल॑भेत वारु॒णस्य॑ लो॒क ऐ॒न्द्रं- [लो॒क ऐ॒न्द्रम्, य ए॒वाव॑गत॒-स्सो-ऽप॑] 22

-ँय ए॒वाव॑गत॒-स्सो-ऽप॑ रुद्ध्यते॒ यो-ऽप॑रुद्ध॒-स्सो-ऽव॑ गच्छति॒ यदि॑ का॒मये॑त प्र॒जा मु॑ह्येयु॒रिति॑ प॒शून् व्यति॑षजे-त्प्र॒जा ए॒व मो॑हयति॒ यद॑भिवाह॒तो॑-ऽपां-वाँ॑रु॒णमा॒लभे॑त प्र॒जा वरु॑णो गृह्णीया-द्दक्षिण॒त उद॑ञ्च॒मा ल॑भते-ऽपवाह॒तो॑-ऽपा-म्प्र॒जाना॒-मव॑रुण ग्राहाय ॥ 23 ॥

(रेतो॒ - यज॑माने दधाति - लो॒क ऐ॒न्द्रग्ं - स॒प्तत्रिग्ं॑शच्च) (अ. 5)

इन्द्रः॒ पत्नि॑या॒ मनु॑मयाजय॒-त्ता-म्पर्य॑ग्निकृता॒-मुद॑सृज॒-त्तया॒ मनु॑रार्ध्नो॒द्य-त्पर्य॑ग्निकृत-म्पात्नीव॒तमु॑-थ्सृ॒जति॒ यामे॒व मनु॒र्॒. ऋद्धि॒मार्ध्नो॒-त्तामे॒व यज॑मान ऋध्नोति य॒ज्ञस्य॒ वा अप्र॑तिष्ठिता-द्य॒ज्ञः परा॑ भवति य॒ज्ञ-म्प॑रा॒भव॑न्तं॒-यँज॑मा॒नो-ऽनु॒ परा॑ भवति॒ यदाज्ये॑न पात्नीव॒तग्ं सग्ग्॑स्था॒पय॑ति य॒ज्ञस्य॒ प्रति॑ष्ठित्यै य॒ज्ञ-म्प्र॑ति॒तिष्ठ॑न्तं॒-यँज॑मा॒नो-ऽनु॒ प्रति॑ तिष्ठती॒ष्टं-वँ॒पया॒ [-ँव॒पया᳚, भव॒त्यनि॑ष्टं-वँ॒शया-ऽथ॑] 24

भव॒त्यनि॑ष्टं-वँ॒शया-ऽथ॑ पात्नीव॒तेन॒ प्र च॑रति ती॒र्थ ए॒व प्र च॑र॒त्यथो॑ ए॒तर्ह्ये॒वास्य॒ याम॑स्त्वा॒ष्ट्रो भ॑वति॒ त्वष्टा॒ वै रेत॑स-स्सि॒क्तस्य॑ रू॒पाणि॒ वि क॑रोति॒ तमे॒व वृषा॑ण॒-म्पत्नी॒ष्वपि॑ सृजति॒ सो᳚-ऽस्मै रू॒पाणि॒ वि क॑रोति ॥ 25 ॥

(व॒पया॒ - षट्त्रिग्ं॑शच्च) (अ. 6)

घ्नन्ति॒ वा ए॒त-थ्सोमं॒-यँद॑भिषु॒ण्वन्ति॒ य-थ्सौ॒म्यो भव॑ति॒ यथा॑ मृ॒ताया॑नु॒स्तर॑णी॒-ङ्घ्नन्ति॑ ता॒दृगे॒व त-द्यदु॑त्तरा॒र्धे वा॒ मद्ध्ये॑ वा जुहु॒या-द्दे॒वता᳚भ्य-स्स॒मद॑-न्दद्ध्या-द्दक्षिणा॒र्धे जु॑होत्ये॒षा वै पि॑तृ॒णा-न्दि-ख्स्वाया॑मे॒व दि॒शि पि॒तॄ-न्नि॒रव॑दयत उद्गा॒तृभ्यो॑ हरन्ति सामदेव॒त्यो॑ वै सौ॒म्यो यदे॒व साम्नः॑ छम्बट्कु॒र्वन्ति॒ तस्यै॒व स शान्ति॒रवे᳚- [शान्ति॒रव॑, ई॒क्ष॒न्ते॒ प॒वित्रं॒-वैँ] 26

-क्षन्ते प॒वित्रं॒-वैँ सौ॒म्य आ॒त्मान॑मे॒व प॑वयन्ते॒ य आ॒त्मान॒-न्न प॑रि॒पश्ये॑दि॒तासुः॑ स्यादभिद॒दि-ङ्कृ॒त्वा-ऽवे᳚क्षेत॒ तस्मि॒न्॒. ह्या᳚त्मान॑-म्परि॒पश्य॒त्यथो॑ आ॒त्मान॑मे॒व प॑वयते॒ यो ग॒तम॑ना॒-स्स्या-थ्सो-ऽवे᳚क्षेत॒ यन्मे॒ मनः॒ परा॑गतं॒-यँद्वा॑ मे॒ अप॑रागतम् । राज्ञा॒ सोमे॑न॒ तद्व॒यम॒स्मासु॑ धारयाम॒सीति॒ मन॑ ए॒वात्म-न्दा॑धार॒- [ए॒वात्म-न्दा॑धार, न ग॒तम॑ना] 27

न ग॒तम॑ना भव॒त्यप॒ वै तृ॑तीयसव॒ने य॒ज्ञः क्रा॑मतीजा॒ना-दनी॑जानम॒भ्या᳚-ग्नावैष्ण॒व्यर्चा घृ॒तस्य॑ यजत्य॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ विष्णु॑र्य॒ज्ञो दे॒वता᳚श्चै॒व य॒ज्ञ-ञ्च॑ दाधारोपा॒ग्ं॒शु य॑जति मिथुन॒त्वाय॑ ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति मि॒त्रो य॒ज्ञस्य॒ स्वि॑ष्टं-युँवते॒ वरु॑णो॒ दुरि॑ष्ट॒-ङ्क्व॑ तर्हि॑ य॒ज्ञः क्व॑ यज॑मानो भव॒तीति॒ यन्मै᳚त्रावरु॒णीं-वँ॒शामा॒लभ॑ते मि॒त्रेणै॒व [ ] 28

य॒ज्ञस्य॒ स्वि॑ष्टग्ं शमयति॒ वरु॑णेन॒ दुरि॑ष्ट॒-न्ना-ऽऽर्ति॒मार्च्छ॑ति॒ यज॑मानो॒ यथा॒ वै लाङ्ग॑लेनो॒र्वरा᳚-म्प्रभि॒न्दन्-त्ये॒वमृ॑ख्सा॒मे य॒ज्ञ-म्प्र भि॑न्तो॒ यन्मै᳚त्रावरु॒णीं-वँ॒शामा॒लभ॑ते य॒ज्ञायै॒व प्रभि॑न्नाय म॒त्य॑म॒न्ववा᳚स्यति॒ शान्त्यै॑ या॒तया॑मानि॒ वा ए॒तस्य॒ छन्दाग्ं॑सि॒ य ई॑जा॒न-श्छन्द॑सामे॒ष रसो॒ य-द्व॒शा यन्मै᳚त्रावरु॒णीं-वँ॒शामा॒लभ॑ते॒ छन्दाग्॑स्ये॒व पुन॒रा प्री॑णा॒त्य या॑तयामत्वा॒याथो॒ छन्द॑स्स्वे॒व रस॑-न्दधाति ॥ 29 ॥

(अव॑ - दाधार - मि॒त्रेणै॒व - प्री॑णाति॒ - षट्च॑) (अ. 7)

दे॒वा वा इ॑न्द्रि॒यं-वीँ॒र्यां᳚(1॒) ँव्य॑भजन्त॒ ततो॒ यद॒त्यशि॑ष्यत॒ तद॑तिग्रा॒ह्या॑ अभव॒-न्तद॑तिग्रा॒ह्या॑णा-मतिग्राह्य॒त्वं-यँद॑तिग्रा॒ह्या॑ गृ॒ह्यन्त॑ इन्द्रि॒यमे॒व त-द्वी॒र्यं॑-यँज॑मान आ॒त्म-न्ध॑त्ते॒ तेज॑ आग्ने॒येने᳚न्द्रि॒य-मै॒न्द्रेण॑ ब्रह्मवर्च॒सग्ं सौ॒र्येणो॑प॒स्तम्भ॑नं॒-वाँ ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद॑तिग्रा॒ह्या᳚श्च॒क्रे पृ॒ष्ठानि॒ य-त्पृष्ठ्ये॒ न गृ॑ह्णी॒या-त्प्राञ्चं॑-यँ॒ज्ञ-म्पृ॒ष्ठानि॒ सग्ं शृ॑णीयु॒र्य-दु॒क्थ्ये॑ [-दु॒क्थ्ये᳚, गृ॒ह्णी॒या-त्प्र॒त्यञ्चं॑-] 30

गृह्णी॒या-त्प्र॒त्यञ्चं॑-यँ॒ज्ञम॑तिग्रा॒ह्या᳚-स्सग्ं शृ॑णीयुर्विश्व॒जिति॒ सर्व॑पृष्ठे ग्रहीत॒व्या॑ य॒ज्ञस्य॑ सवीर्य॒त्वाय॑ प्र॒जाप॑तिर्दे॒वेभ्यो॑ य॒ज्ञान् व्यादि॑श॒-थ्स प्रि॒यास्त॒नूरप॒ न्य॑धत्त॒ तद॑तिग्रा॒ह्या॑ अभव॒न् वित॑नु॒स्तस्य॑ य॒ज्ञ इत्या॑हु॒र्य-स्या॑तिग्रा॒ह्या॑ न गृ॒ह्यन्त॒ इत्यप्य॑ग्निष्टो॒मे ग्र॑हीत॒व्या॑ य॒ज्ञस्य॑ सतनु॒त्वाय॑ दे॒वता॒ वै सर्वा᳚-स्स॒दृशी॑रास॒-न्ता न व्या॒वृत॑-मगच्छ॒-न्ते दे॒वा [दे॒वाः, ए॒त ए॒ता-न्ग्रहा॑-] 31

ए॒त ए॒ता-न्ग्रहा॑-नपश्य॒-न्तान॑गृह्णता-ऽऽग्ने॒ यम॒ग्निरै॒न्द्रमिन्द्रः॑ सौ॒र्यग्ं सूर्य॒स्ततो॒ वै ते᳚-ऽन्याभि॑-र्दे॒वता॑भि-र्व्या॒वृत॑मगच्छ॒न्॒. यस्यै॒वं-विँ॒दुष॑ ए॒ते ग्रहा॑ गृ॒ह्यन्ते᳚ व्या॒वृत॑मे॒व पा॒प्मना॒ भ्रातृ॑व्येण गच्छती॒मे लो॒का ज्योति॑ष्मन्त-स्स॒माव॑-द्वीर्याः का॒र्या॑ इत्या॑हुराग्ने॒येना॒स्मिन् ँलो॒के ज्योति॑र्धत्त ऐ॒न्द्रेणा॒न्तरि॑क्ष इन्द्रवा॒यू हि स॒युजौ॑ सौ॒र्येणा॒मुष्मि॑न् ँलो॒के [ ] 32

ज्योति॑र्धत्ते॒ ज्योति॑ष्मन्तो-ऽस्मा इ॒मे लो॒का भ॑वन्ति स॒माव॑-द्वीर्यानेनान् कुरुत ए॒तान्. वै ग्रहा᳚-न्ब॒बां-वि॒श्वव॑यसा-ववित्ता॒-न्ताभ्या॑मि॒मे लो॒काः परा᳚ञ्चश्चा॒र्वाञ्च॑श्च॒ प्राभु॒र्यस्यै॒वं-विँ॒दुष॑ ए॒ते ग्रहा॑ गृ॒ह्यन्ते॒ प्रास्मा॑ इ॒मे लो॒काः परा᳚ञ्चश्चा॒र्वाञ्च॑श्च भान्ति ॥ 33 ॥

(उ॒क्थ्ये॑ - दे॒वा - अ॒मुष्मि॑न् ँलो॒क - एका॒न्नच॑त्वारि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 8)

दे॒वा वै य-द्य॒ज्ञे-ऽकु॑र्वत॒ तदसु॑रा अकुर्वत॒ ते दे॒वा अदा᳚भ्ये॒ छन्दाग्ं॑सि॒ सव॑नानि॒ सम॑स्थापय॒-न्ततो॑ दे॒वा अभ॑व॒-न्परा-ऽसु॑रा॒ यस्यै॒वं-विँ॒दुषो-ऽदा᳚भ्यो गृ॒ह्यते॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति॒ यद्वै दे॒वा असु॑रा॒-नदा᳚भ्ये॒-नाद॑भ्नुव॒-न्तददा᳚भ्यस्या-दाभ्य॒ त्वं-यँ ए॒वं-वेँद॑ द॒भ्नोत्ये॒व भ्रातृ॑व्य॒-न्नैन॒-म्भ्रातृ॑व्यो दभ्नो- [दभ्नोति, ए॒षा वै] 34

-त्ये॒षा वै प्र॒जाप॑ते-रतिमो॒क्षिणी॒ नाम॑ त॒नूर्यददा᳚भ्य॒ उप॑नद्धस्य गृह्णा॒त्यति॑मुक्त्या॒ अति॑ पा॒प्मान॒-म्भ्रातृ॑व्य-म्मुच्यते॒ य ए॒वं-वेँद॒ घ्नन्ति॒ वा ए॒त-थ्सोमं॒-यँद॑भिषु॒ण्वन्ति॒ सोमे॑ ह॒न्यमा॑ने य॒ज्ञो ह॑न्यते य॒ज्ञे यज॑मानो ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ कि-न्त-द्य॒ज्ञे यज॑मानः कुरुते॒ येन॒ जीवन्᳚-थ्सुव॒र्गं-लोँ॒कमेतीति॑ जीवग्र॒हो वा ए॒ष यददा॒भ्यो ऽन॑भिषुतस्य गृह्णाति॒ जीव॑न्तमे॒वैनग्ं॑ सुव॒र्गं ँलो॒क-ङ्ग॑मयति॒ वि वा ए॒त-द्य॒ज्ञ-ञ्छि॑न्दन्ति॒ यददा᳚भ्ये सग्ग्-स्था॒पय॑-न्त्य॒ग्ं॒शूनपि॑ सृजति य॒ज्ञस्य॒ सन्त॑त्यै ॥ 35 ॥

(द॒भ्नो॒त्य - न॑भिषुतस्य गृह्णा॒त्ये - का॒न्नविग्ं॑श॒तिश्च॑) (अ. 9)

दे॒वा वै प्र॒बाहु॒ग्ग्रहा॑-नगृह्णत॒ स ए॒त-म्प्र॒जाप॑ति-र॒ग्ं॒शु-म॑पश्य॒-त्तम॑गृह्णीत॒ तेन॒ वै स आ᳚र्ध्नो॒-द्यस्यै॒वं-विँ॒दुषो॒-ऽग्ं॒शु-र्गृ॒ह्यत॑ ऋ॒द्ध्नोत्ये॒व स॒कृद॑भिषुतस्य गृह्णाति स॒कृद्धि स तेना-ऽऽर्ध्नो॒न्मन॑सा गृह्णाति॒ मन॑ इव॒ हि प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒राप्त्या॒ औदु॑म्बरेण गृह्णा॒त्यूर्ग्वा उ॑दु॒म्बर॒ ऊर्ज॑मे॒वाव॑ रुन्धे॒ चतुः॑स्रक्ति भवति दि॒- [भवति दि॒क्षु, ए॒व प्रति॑ तिष्ठति॒] 36

-क्ष्वे॑व प्रति॑ तिष्ठति॒ यो वा अ॒ग्ं॒शोरा॒यत॑नं॒-वेँदा॒-ऽऽयत॑नवा-न्भवति वामदे॒व्यमिति॒ साम॒ तद्वा अ॑स्या॒-ऽऽयत॑न॒-म्मन॑सा॒ गाय॑मानो गृह्णात्या॒यत॑नवाने॒व भ॑वति॒ यद॑द्ध्व॒र्युर॒ग्ं॒शु-ङ्गृ॒ह्ण-न्नार्धये॑दु॒भाभ्या॒-न्नर्ध्ये॑ताद्ध्व॒र्यवे॑ च॒ यज॑मानाय च॒ यद॒र्धये॑-दु॒भाभ्या॑-मृद्ध्ये॒तान॑वान-ङ्गृह्णाति॒ सैवास्यर्धि॒र्॒. हिर॑ण्यम॒भि व्य॑नित्य॒मृतं॒-वैँ हिर॑ण्य॒मायुः॑ प्रा॒ण आयु॑षै॒वामृत॑म॒भि धि॑नोति श॒तमा॑न-म्भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये प्रति॑ तिष्ठति ॥ 37 ॥

(दि॒क्ष्व॑ - निति - विग्ंश॒तिश्च॑) (अ. 10)

प्र॒जाप॑ति-र्दे॒वेभ्यो॑ य॒ज्ञान् व्यादि॑श॒-थ्स रि॑रिचा॒नो॑-ऽमन्यत॒ स य॒ज्ञानाग्ं॑ षोडश॒धेन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मा॒त्मान॑म॒भि सम॑क्खिद॒-त्त-थ्षो॑ड॒श्य॑भव॒न्न वै षो॑ड॒शी नाम॑ य॒ज्ञो᳚-ऽस्ति॒ यद्वाव षो॑ड॒शग्ग् स्तो॒त्रग्ं षो॑ड॒शग्ं श॒स्त्र-न्तेन॑ षोड॒शी त-थ्षो॑ड॒शिनः॑ षोडशि॒त्वं-यँ-थ्षो॑ड॒शी गृ॒ह्यत॑ इन्द्रि॒यमे॒व त-द्वी॒र्यं॑-यँज॑मान आ॒त्म-न्ध॑त्ते दे॒वेभ्यो॒ वै सु॑व॒र्गो लो॒को [लो॒कः, न प्राभ॑व॒-त्त] 38

न प्राभ॑व॒-त्त ए॒तग्ं षो॑ड॒शिन॑मपश्य॒-न्तम॑गृह्णत॒ ततो॒ वै तेभ्यः॑ सुव॒र्गो लो॒कः प्राभ॑व॒द्य-थ्षो॑ड॒शी गृ॒ह्यते॑ सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या॒भिजि॑त्या॒ इन्द्रो॒ वै दे॒वाना॑मानुजाव॒र आ॑सी॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं षो॑ड॒शिन॒-म्प्राय॑च्छ॒-त्तम॑गृह्णीत॒ ततो॒ वै सो-ऽग्र॑-न्दे॒वता॑ना॒-म्पर्यै॒-द्यस्यै॒वं-विँ॒दुषः॑ षोड॒शी गृ॒ह्यते- [गृ॒ह्यते᳚, अग्र॑मे॒व] 39

-ऽग्र॑मे॒व स॑मा॒नाना॒-म्पर्ये॑ति प्रातस्सव॒ने गृ॑ह्णाति॒ वज्रो॒ वै षो॑ड॒शी वज्रः॑ प्रातस्सव॒नग्ग् स्वादे॒वैनं॒-योँने॒र्निगृ॑ह्णाति॒ सव॑नेसवने॒-ऽभि गृ॑ह्णाति॒ सव॑नाथ्सवनादे॒वैन॒-म्प्र ज॑नयति तृतीयसव॒ने प॒शुका॑मस्य गृह्णीया॒-द्वज्रो॒ वै षो॑ड॒शी प॒शव॑स्तृतीयसव॒नं-वँज्रे॑णै॒वास्मै॑ तृतीयसव॒ना-त्प॒शूनव॑ रुन्धे॒ नोक्थ्ये॑ गृह्णीया-त्प्र॒जा वै प॒शव॑ उ॒क्थानि॒ यदु॒क्थ्ये॑- [यदु॒क्थ्ये᳚, गृ॒ह्णी॒या-त्प्र॒जा-] 40

गृह्णी॒या-त्प्र॒जा-म्प॒शून॑स्य॒ निर्द॑हेदतिरा॒त्रे प॒शुका॑मस्य गृह्णीया॒-द्वज्रो॒ वै षो॑ड॒शी वज्रे॑णै॒वास्मै॑ प॒शून॑व॒रुद्ध्य॒ रात्रि॑-यो॒परि॑ष्टा-च्छमय॒त्यप्य॑ग्निष्टो॒मे रा॑ज॒न्य॑स्य गृह्णीया-द्व्या॒वृत्का॑मो॒ हि रा॑ज॒न्यो॑ यज॑ते सा॒ह्न ए॒वास्मै॒ वज्र॑-ङ्गृह्णाति॒ स ए॑नं॒-वँज्रो॒ भूत्या॑ इन्धे॒ निर्वा॑ दह-त्येकवि॒ग्ं॒शग्ग् स्तो॒त्र-म्भ॑वति॒ प्रति॑ष्ठित्यै॒ हरि॑वच्छस्यत॒ इन्द्र॑स्य प्रि॒य-न्धामो- [प्रि॒य-न्धाम॑, उपा᳚-ऽऽप्नोति॒] 41

-पा᳚-ऽऽप्नोति॒ कनी॑याग्ंसि॒ वै दे॒वेषु॒ छन्दा॒ग्॒स्यास॒न्-ज्याया॒ग्॒-स्यसु॑रेषु॒ ते दे॒वाः कनी॑यसा॒ छन्द॑सा॒ ज्याय॒-श्छन्दो॒-ऽभि व्य॑शग्ंस॒-न्ततो॒ वै ते-ऽसु॑राणां-लोँ॒कम॑वृञ्जत॒ य-त्कनी॑यसा॒ छन्द॑सा॒ ज्याय॒-श्छन्दो॒-ऽभिवि॒शग्ंस॑ति॒ भ्रातृ॑व्यस्यै॒व तल्लो॒कं-वृँ॑ङ्क्ते॒ षड॒क्षरा॒ण्यति॑ रेचयन्ति॒ ष-ड्वा ऋ॒तव॑ ऋ॒तूने॒व प्री॑णाति च॒त्वारि॒ पूर्वा॒ण्यव॑ कल्पयन्ति॒ [कल्पयन्ति, चतु॑ष्पद ए॒व] 42

चतु॑ष्पद ए॒व प॒शूनव॑ रुन्धे॒ द्वे उत्त॑रे द्वि॒पद॑ ए॒वाव॑ रुन्धे ऽनु॒ष्टुभ॑म॒भि स-म्पा॑दयन्ति॒ वाग्वा अ॑नु॒ष्टु-प्तस्मा᳚-त्प्रा॒णानां॒-वाँगु॑त्त॒मा स॑मयाविषि॒ते सूर्ये॑ षोड॒शिनः॑ स्तो॒त्र-मु॒पाक॑रोत्ये॒तस्मि॒न् वै लो॒क इन्द्रो॑ वृ॒त्रम॑हन्-थ्सा॒क्षादे॒व वज्र॒-म्भ्रातृ॑व्याय॒ प्र ह॑र-त्यरुणपिश॒ङ्गो-ऽश्वो॒ दक्षि॑णै॒तद्वै वज्र॑स्य रू॒पग्ं समृ॑द्ध्यै ॥ 43 ॥

(लो॒को - वि॒दुषः॑ षोड॒शी गृ॒ह्यते॒ - यदु॒क्थ्ये॑ - धाम॑ - कल्पयन्ति - स॒प्तच॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 11)

(सु॒व॒र्गाय॒ य-द्दा᳚क्षि॒णानि॑ - समिष्ट य॒जूग् - ष्य॑वभृथ य॒जूग्ंषि॒ - स्फ्येन॑ - प्र॒जाप॑तिरेकाद॒शिनी॒ - मिन्द्रः॒ पत्नि॑या॒ - घ्नन्ति॑ - दे॒वा वा इ॑न्द्रि॒यं-वीँ॒र्यं॑ - दे॒वा वा अदा᳚भ्ये - दे॒वा वै प्र॒बाहु॑क् - प्र॒जाप॑तिर्दे॒वेभ्य॒-स्स रि॑रिचा॒नः - षो॑डश॒धैका॑दश) (11)

(सु॒व॒र्गाय॑ - यजति प्र॒जाः - सौ॒म्येन॑ - गृह्णी॒या-त्प्र॒त्यञ्चं॑ - गृह्णी॒या-त्प्र॒जा-म्प॒शून् - त्रिच॑त्वारिग्ंशत्) (43)

(सु॒व॒र्गाय॒, वज्र॑स्य रू॒पग्ं समृ॑द्ध्यै)

(प्रा॒चीन॑वग्ंशं॒ - य - च्चा॒त्वाला᳚ - द्य॒ज्ञेने - न्द्रः॑ - सु॒वर्गाय॒ - षट् ) (6)

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे षष्ठः प्रश्न-स्समाप्तः ॥