4.6 - Ashmannurjam Parvate - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Sinhala Script

කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායා-ඤ්චතුර්ථකාණ්ඩේ ෂෂ්ඨඃ ප්රශ්නඃ - පරිෂේචන-සංස්කාරාභිධානං

ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,

ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ . හ॒රිඃ॒ ඕම් ..

අශ්ම॒න්නූර්ජ॒-ම්පර්ව॑තේ ශිශ්රියා॒ණාං-වාँතේ॑ ප॒ර්ජන්යේ॒ වරු॑ණස්ය॒ ශුෂ්මේ᳚ . අ॒ද්භ්ය ඕෂ॑ධීභ්යෝ॒ වන॒ස්පති॒භ්යෝ-(අ)ධි॒ සම්භෘ॑තා॒-න්තා-න්න॒ ඉෂ॒මූර්ජ॑-න්ධත්ත මරුත-ස්සග්ං රරා॒ණාඃ .. අශ්මග්ග්॑ස්තේ॒ ක්ෂුද॒මු-න්තේ॒ ශුගෘ॑ච්ඡතු॒ ය-න්ද්වි॒ෂ්මඃ .. ස॒මු॒ද්රස්ය॑ ත්වා॒-(අ)වාක॒යා-(අ)ග්නේ॒ පරි॑ ව්යයාමසි . පා॒ව॒කෝ අ॒ස්මභ්යග්ං॑ ශි॒වෝ භ॑ව .. හි॒මස්ය॑ ත්වා ජ॒රායු॒ණා-(අ)ග්නේ॒ පරි॑ ව්යයාමසි . පා॒ව॒කෝ අ॒ස්මභ්යග්ං॑ ශි॒වෝ භ॑ව .. උප॒- [උප॑, ජ්මන්නුප॑] 1

-ජ්මන්නුප॑ වේත॒සේ-(අ)ව॑ත්තර-න්න॒දීෂ්වා . අග්නේ॑ පි॒ත්තම॒පාම॑සි .. මණ්ඩූ॑කි॒ තාභි॒රා ග॑හි॒ සේම-න්නෝ॑ ය॒ජ්ඤම් . පා॒ව॒කව॑ර්ණග්ං ශි॒ව-ඞ්කෘ॑ධි .. පා॒ව॒ක ආ චි॒තය॑න්ත්යා කෘ॒පා . ක්ෂාම॑-න්රුරු॒ච උ॒ෂසෝ॒ න භා॒නුනා᳚ .. තූර්ව॒-න්න යාම॒න්නේත॑ශස්ය॒ නූ රණ॒ ආ යෝ ඝෘ॒ණේ . න ත॑තෘෂා॒ණෝ අ॒ජරඃ॑ .. අග්නේ॑ පාවක රෝ॒චිෂා॑ ම॒න්ද්රයා॑ දේව ජි॒හ්වයා᳚ . ආ දේ॒වාන් [ආ දේ॒වාන්, ව॒ක්ෂි॒ යක්ෂි॑ ච .] 2

ව॑ක්ෂි॒ යක්ෂි॑ ච .. ස නඃ॑ පාවක දීදි॒වෝ-(අ)ග්නේ॑ දේ॒වාග්ං ඉ॒හා-(අ)(අ) ව॑හ . උප॑ ය॒ජ්ඤග්ං හ॒විශ්ච॑ නඃ .. අ॒පාමි॒ද-න්න්යය॑නග්ං සමු॒ද්රස්ය॑ නි॒වේශ॑නම් . අ॒න්ය-න්තේ॑ අ॒ස්ම-ත්ත॑පන්තු හේ॒තයඃ॑ පාව॒කෝ අ॒ස්මභ්යග්ං॑ ශි॒වෝ භ॑ව .. නම॑ස්තේ॒ හර॑සේ ශෝ॒චිෂේ॒ නම॑ස්තේ අස්ත්ව॒ර්චිෂේ᳚ . අ॒න්ය-න්තේ॑ අ॒ස්ම-ත්ත॑පන්තු හේ॒තයඃ॑ පාව॒කෝ අ॒ස්මභ්යග්ං॑ ශි॒වෝ භ॑ව .. නෘ॒ෂදේ॒ ව- [නෘ॒ෂදේ॒ වට්, අ॒ඵ්සු॒ෂදේ॒ ව-ඩ්ව॑න॒සදේ॒] 3

-ඩ॑ඵ්සු॒ෂදේ॒ ව-ඩ්ව॑න॒සදේ॒ ව-ඩ්බ॑ර්හි॒ෂදේ॒ වට්-ථ්සු॑ව॒ර්විදේ॒ වට් .. යේ දේ॒වා දේ॒වානාං᳚-යँ॒ජ්ඤියා॑ ය॒ජ්ඤියා॑නාග්ං සංවँ-ථ්ස॒රීණ॒මුප॑ භා॒ගමාස॑තේ . අ॒හු॒තාදෝ॑ හ॒විෂෝ॑ ය॒ජ්ඤේ අ॒ස්මින්-ථ්ස්ව॒ය-ඤ්ජු॑හුද්ධ්ව॒-ම්මධු॑නෝ ඝෘ॒තස්ය॑ .. යේ දේ॒වා දේ॒වේෂ්වධි॑ දේව॒ත්වමාය॒න්॒ යේ බ්රහ්ම॑ණඃ පුර ඒ॒තාරෝ॑ අ॒ස්ය . යේභ්යෝ॒ නර්තේ පව॑තේ॒ ධාම॒ කි-ඤ්ච॒න න තේ දි॒වෝ න පෘ॑ථි॒ව්යා අධි॒ ස්නුෂු॑ .. ප්රා॒ණ॒දා [ප්රා॒ණ॒දාඃ, අ॒පා॒න॒දා ව්යා॑න॒දා-] 4

අ॑පාන॒දා ව්යා॑න॒දා-ශ්ච॑ක්ෂු॒ර්දා ව॑ර්චෝ॒දා ව॑රිවෝ॒දාඃ . අ॒න්ය-න්තේ॑ අ॒ස්ම-ත්ත॑පන්තු හේ॒තයඃ॑ පාව॒කෝ අ॒ස්මභ්යග්ං॑ ශි॒වෝ භ॑ව .. අ॒ග්නිස්ති॒ග්මේන॑ ශෝ॒චිෂා॒ යග්ංස॒ද්විශ්ව॒-න්න්ය॑ත්රිණ᳚ම් . අ॒ග්නිර්නෝ॑ වග්ංසතේ ර॒යිම් .. සෛනා-(අ)නී॑කේන සුවි॒දත්රෝ॑ අ॒ස්මේ යෂ්ටා॑ දේ॒වාග්ං ආය॑ජිෂ්ඨ-ස්ස්ව॒ස්ති . අද॑බ්ධෝ ගෝ॒පා උ॒ත නඃ॑ පර॒ස්පා අග්නේ᳚ ද්යු॒මදු॒ත රේ॒ව-ද්දි॑දීහි .. 5 ..

(උප॑-දේ॒වාන්-වට්-ප්රා॑ණ॒දා-ශ්චතු॑ශ්චත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 1)

ය ඉ॒මා විශ්වා॒ භුව॑නානි॒ ජුහ්ව॒දෘෂි॒ර්॒හෝතා॑ නිෂ॒සාදා॑ පි॒තා නඃ॑ . ස ආ॒ශිෂා॒ ද්රවි॑ණමි॒ච්ඡමා॑නඃ පරම॒ච්ඡදෝ॒ වර॒ ආ වි॑වේශ .. වි॒ශ්වක॑ර්මා॒ මන॑සා॒ යද්විහා॑යා ධා॒තා වි॑ධා॒තා ප॑ර॒මෝත ස॒න්දෘක් . තේෂා॑මි॒ෂ්ටානි॒ සමි॒ෂා ම॑දන්ති॒ යත්ර॑ සප්ත॒ර්॒ෂී-න්ප॒ර ඒක॑මා॒හුඃ .. යෝ නඃ॑ පි॒තා ජ॑නි॒තා යෝ වි॑ධා॒තා යෝ නඃ॑ ස॒තෝ අ॒භ්යා සජ්ජ॒ජාන॑ . 6

යෝ දේ॒වානා᳚-න්නාම॒ධා ඒක॑ ඒ॒ව තග්ං ස॑ම්ප්ර॒ශ්ඤ-ම්භුව॑නා යන්ත්ය॒න්යා .. ත ආ-(අ)ය॑ජන්ත॒ ද්රවි॑ණ॒ග්ං॒ සම॑ස්මා॒ ඍෂ॑යඃ॒ පූර්වේ॑ ජරි॒තාරෝ॒ න භූ॒නා . අ॒සූර්තා॒ සූර්තා॒ රජ॑සෝ වි॒මානේ॒ යේ භූ॒තානි॑ ස॒මකෘ॑ණ්වන්නි॒මානි॑ .. න තං-විँ॑දාථ॒ ය ඉ॒ද-ඤ්ජ॒ජානා॒න්ය-ද්යු॒ෂ්මාක॒මන්ත॑ර-ම්භවාති . නී॒හා॒රේණ॒ ප්රාවෘ॑තා॒ ජල්ප්යා॑ චාසු॒තෘප॑ උක්ථ॒ ශාස॑ශ්චරන්ති .. ප॒රෝ දි॒වා ප॒ර ඒ॒නා [ප॒ර ඒ॒නා, පෘ॒ථි॒ව්යා ප॒රෝ] 7

පෘ॑ථි॒ව්යා ප॒රෝ දේ॒වේභි॒රසු॑රෛ॒ර්ගුහා॒ යත් . කග්ග් ස්වි॒ද්ගර්භ॑-ම්ප්රථ॒ම-න්ද॑ද්ධ්ර॒ ආපෝ॒ යත්ර॑ දේ॒වා-ස්ස॒මග॑ච්ඡන්ත॒ විශ්වේ᳚ .. තමිද්ගර්භ॑-ම්ප්රථ॒ම-න්ද॑ද්ධ්ර॒ ආපෝ॒ යත්ර॑ දේ॒වා-ස්ස॒මග॑ච්ඡන්ත॒ විශ්වේ᳚ . අ॒ජස්ය॒ නාභා॒වද්ධ්යේක॒-මර්පි॑තං॒-යँස්මි॑න්නි॒දං-විँශ්ව॒-ම්භුව॑න॒මධි॑ ශ්රි॒තම් .. වි॒ශ්වක॑ර්මා॒ හ්යජ॑නිෂ්ට දේ॒ව ආදි-ද්ග॑න්ධ॒ර්වෝ අ॑භව-ද්ද්වි॒තීයඃ॑ . තෘ॒තීයඃ॑ පි॒තා ජ॑නි॒තෞෂ॑ධීනා- [පි॒තා ජ॑නි॒තෞෂ॑ධීනාම්, අ॒පා-ඞ්ගර්භං॒-ව්යँ॑දධා-ත්පුරු॒ත්රා .] 8

-ම॒පා-ඞ්ගර්භං॒-ව්යँ॑දධා-ත්පුරු॒ත්රා .. චක්ෂු॑ෂඃ පි॒තා මන॑සා॒ හි ධීරෝ॑ ඝෘ॒තමේ॑නේ අජන॒න්න॑මානේ . ය॒දේදන්තා॒ අද॑දෘග්ංහන්ත॒ පූර්ව॒ ආදි-ද්ද්යාවා॑පෘථි॒වී අ॑ප්රථේතාම් .. වි॒ශ්වත॑-ශ්චක්ෂුරු॒ත වි॒ශ්වතෝ॑මුඛෝ වි॒ශ්වතෝ॑හස්ත උ॒ත වි॒ශ්වත॑ස්පාත් . ස-ම්බා॒හුභ්යා॒-න්නම॑ති॒ ස-ම්පත॑ත්රෛ॒ ර්ද්යාවා॑පෘථි॒වී ජ॒නය॑-න්දේ॒ව ඒකඃ॑ .. කිග්ග් ස්වි॑දාසී-දධි॒ෂ්ඨාන॑-මා॒රම්භ॑ණ-ඞ්කත॒ම-ථ්ස්වි॒-ත්කිමා॑සීත් . යදී॒ භූමි॑-ඤ්ජ॒නය॑- [යදී॒ භූමි॑-ඤ්ජ॒නයන්න්॑, වි॒ශ්වක॑ර්මා॒] 9

-න්වි॒ශ්වක॑ර්මා॒ වි ද්යාමෞර්ණෝ᳚-න්මහි॒නා වි॒ශ්වච॑ක්ෂාඃ .. කිග්ග් ස්වි॒ද්වන॒-ඞ්ක උ॒ ස වෘ॒ක්ෂ ආ॑සී॒ද්යතෝ॒ ද්යාවා॑පෘථි॒වී නි॑ෂ්ටත॒ක්ෂුඃ . මනී॑ෂිණෝ॒ මන॑සා පෘ॒ච්ඡතේදු॒ තද්යද॒ද්ධ්යති॑ෂ්ඨ॒-ද්භුව॑නානි ධා॒රයන්න්॑ .. යා තේ॒ ධාමා॑නි පර॒මාණි॒ යා-(අ)ව॒මා යා ම॑ද්ධ්ය॒මා වි॑ශ්වකර්මන්නු॒තේමා . ශික්ෂා॒ සඛි॑භ්යෝ හ॒විෂි॑ ස්වධාව-ස්ස්ව॒යං-යँ॑ජස්ව ත॒නුව॑-ඤ්ජුෂා॒ණඃ .. වා॒චස්පතිං॑-විँ॒ශ්වක॑ර්මාණ-මූ॒තයේ॑ [-මූ॒තයේ᳚, ම॒නෝ॒යුජං॒-වාँජේ॑] 10

මනෝ॒යුජං॒-වාँජේ॑ අ॒ද්යා හු॑වේම . ස නෝ॒ නේදි॑ෂ්ඨා॒ හව॑නානි ජෝෂතේ වි॒ශ්වශ॑භූං॒රව॑සේ සා॒ධුක॑ර්මා .. විශ්ව॑කර්මන්. හ॒විෂා॑ වාවෘධා॒න-ස්ස්ව॒යං-යँ॑ජස්ව ත॒නුව॑-ඤ්ජුෂා॒ණඃ . මුහ්ය॑න්ත්ව॒න්යේ අ॒භිතඃ॑ ස॒පත්නා॑ ඉ॒හාස්මාක॑-ම්ම॒ඝවා॑ සූ॒රිර॑ස්තු .. විශ්ව॑කර්මන්. හ॒විෂා॒ වර්ධ॑නේන ත්රා॒තාර॒මින්ද්ර॑-මකෘණෝරව॒ද්ධ්යම් . තස්මෛ॒ විශ॒-ස්සම॑නමන්ත පූ॒ර්වීර॒යමු॒ග්රෝ වි॑හ॒ව්යෝ॑ යථා-(අ)ස॑ත් .. ස॒මු॒ද්රාය॑ ව॒යුනා॑ය॒ සින්ධූ॑නා॒-ම්පත॑යේ॒ නමඃ॑ . න॒දීනා॒ග්ං॒ සර්වා॑සා-ම්පි॒ත්රේ ජු॑හු॒තා වි॒ශ්වක॑ර්මණේ॒ විශ්වා-(අ)හාම॑ර්ත්යග්ං හ॒විඃ .. 11 ..

(ජ॒ජානෛ॒ - නෞ - ෂ॑ධීනාං॒ - භූමි॑-ඤ්ජ॒නය॑ - න්නූ॒තයේ॒ - නමෝ॒ - නව॑ ච) (අ. 2)

උදේ॑නමුත්ත॒රා-න්න॒යාග්නේ॑ ඝෘතේනා-(අ)(අ)හුත . රා॒යස්පෝෂේ॑ණ॒ සග්ං සෘ॑ජ ප්ර॒ජයා॑ ච॒ ධනේ॑න ච .. ඉන්ද්රේ॒ම-ම්ප්ර॑ත॒රා-ඞ්කෘ॑ධි සජා॒තානා॑-මසද්ව॒ශී . සමේ॑නං॒-වँර්ච॑සා සෘජ දේ॒වේභ්යෝ॑ භාග॒ධා අ॑සත් .. යස්ය॑ කු॒ර්මෝ හ॒විර්ගෘ॒හේ තම॑ග්නේ වර්ධයා॒ ත්වම් . තස්ම॑ දේ॒වා අධි॑ බ්රවන්න॒ය-ඤ්ච॒ බ්රහ්ම॑ණ॒ස්පතිඃ॑ .. උදු॑ ත්වා॒ විශ්වේ॑ දේ॒වා [විශ්වේ॑ දේ॒වාඃ, අග්නේ॒ භර॑න්තු॒ චිත්ති॑භිඃ .] 12

අග්නේ॒ භර॑න්තු॒ චිත්ති॑භිඃ . ස නෝ॑ භව ශි॒වත॑ම-ස්සු॒ප්රතී॑කෝ වි॒භාව॑සුඃ .. පඤ්ච॒ දිශෝ॒ දෛවී᳚ර්ය॒ජ්ඤම॑වන්තු දේ॒වීරපාම॑ති-න්දුර්ම॒ති-ම්බාධ॑මානාඃ . රා॒යස්පෝෂේ॑ ය॒ජ්ඤප॑ති-මා॒භජ॑න්තීඃ .. රා॒යස්පෝෂේ॒ අධි॑ ය॒ජ්ඤෝ අ॑ස්ථා॒-ථ්සමි॑ද්ධේ අ॒ග්නාවධි॑ මාමහා॒නඃ . උ॒ක්ථප॑ත්ර॒ ඊඩ්යෝ॑ ගෘභී॒තස්ත॒ප්ත-ඞ්ඝ॒ර්ම-ම්ප॑රි॒ගෘහ්යා॑යජන්ත .. ඌ॒ර්ජා ය-ද්ය॒ජ්ඤමශ॑මන්ත දේ॒වා දෛව්යා॑ය ධ॒ර්ත්රේ ජෝෂ්ට්රේ᳚ . දේ॒ව॒ශ්රී-ශ්ශ්රීම॑ණා-ශ්ශ॒තප॑යාඃ [දේ॒ව॒ශ්රී-ශ්ශ්රීම॑ණා-ශ්ශ॒තප॑යාඃ, ප॒රි॒ගෘහ්ය॑] 13

පරි॒ගෘහ්ය॑ දේ॒වා ය॒ජ්ඤමා॑යන්න් .. සූර්ය॑රශ්මි॒ර්॒හරි॑කේශඃ පු॒රස්තා᳚-ථ්සවි॒තා ජ්යෝති॒රුද॑යා॒ග්ං॒ අජ॑ස්රම් . තස්ය॑ පූ॒ෂා ප්ර॑ස॒වං-යාँ॑ති දේ॒ව-ස්ස॒පංශ්ය॒න් විශ්වා॒ භුව॑නානි ගෝ॒පාඃ .. දේ॒වා දේ॒වේභ්යෝ॑ අද්ධ්ව॒ර්යන්තෝ॑ අස්ථුර්වී॒තග්ං ශ॑මි॒ත්රේ ශ॑මි॒තා ය॒ජද්ධ්යෛ᳚ . තු॒රීයෝ॑ ය॒ජ්ඤෝ යත්ර॑ හ॒ව්යමේති॒ තතඃ॑ පාව॒කා ආ॒ශිෂෝ॑ නෝ ජුෂන්තාම් .. වි॒මාන॑ ඒ॒ෂ දි॒වෝ මද්ධ්ය॑ ආස්ත ආපප්රි॒වා-න්රෝද॑සී අ॒න්තරි॑ක්ෂම් . ස වි॒ශ්වාචී॑ර॒භි- [ස වි॒ශ්වාචී॑ර॒භි, ච॒ෂ්ටේ॒ ඝෘ॒තාචී॑රන්ත॒රා] 14

-ච॑ෂ්ටේ ඝෘ॒තාචී॑රන්ත॒රා පූර්ව॒මප॑ර-ඤ්ච කේ॒තුම් .. උ॒ක්ෂා ස॑මු॒ද්රෝ අ॑රු॒ණ-ස්සු॑ප॒ර්ණඃ පූර්ව॑ස්ය॒ යෝනි॑-ම්පි॒තුරා වි॑වේශ . මද්ධ්යේ॑ දි॒වෝ නිහි॑තඃ॒ පෘශ්ඤි॒රශ්මා॒ වි ච॑ක්රමේ॒ රජ॑සඃ පා॒ත්යන්තෞ᳚ .. ඉන්ද්රං॒-විँශ්වා॑ අවීවෘධන්-ථ්සමු॒ද්රව්ය॑චස॒-ඞ්ගිරඃ॑ . ර॒ථීත॑මග්ං රථී॒නාං-වාँජා॑නා॒ග්ං॒ සත්ප॑ති॒-ම්පති᳚ම් .. සු॒ම්න॒හූර්ය॒ජ්ඤෝ දේ॒වාග්ං ආ ච॑ වක්ෂ॒ද්යක්ෂ॑ද॒ග්නිර්දේ॒වෝ දේ॒වාග්ං ආ ච॑ වක්ෂත් .. වාජ॑ස්ය මා ප්රස॒වේනෝ᳚-ද්ග්රා॒භේණෝ-ද॑ග්රභීත් . අථා॑ ස॒පත්නා॒ග්ං॒ ඉන්ද්රෝ॑ මේ නිග්රා॒භේණාධ॑රාග්ං අකඃ .. උ॒ද්ග්රා॒භ-ඤ්ච॑ නිග්රා॒භ-ඤ්ච॒ බ්රහ්ම॑ දේ॒වා අ॑වීවෘධන්න් . අථා॑ ස॒පත්නා॑නින්ද්රා॒ග්නී මේ॑ විෂූ॒චීනා॒න් ව්ය॑ස්යතාම් .. 15 ..

(දේ॒වාඃ - ශ॒තප॑යා - අ॒භි - වාජ॑ස්ය॒ - ෂඩ්විග්ං॑ශතිශ්ච ) (අ. 3)

ආ॒ශු-ශ්ශිශා॑නෝ වෘෂ॒භෝ න යු॒ද්ධ්මෝ ඝ॑නාඝ॒නඃ, ක්ෂෝභ॑ණ-ශ්චර්ෂණී॒නාම් . ස॒ඞ්ක්රන්ද॑නෝ-(අ)නිමි॒ෂ ඒ॑ක වී॒ර-ශ්ශ॒තග්ං සේනා॑ අජය-ථ්සා॒කමින්ද්රඃ॑ .. ස॒ඞ්ක්රන්ද॑නේනා නිමි॒ෂේණ॑ ජි॒ෂ්ණුනා॑ යුත්කා॒රේණ॑ දුශ්ච්යව॒නේන॑ ධෘ॒ෂ්ණුනා᳚ . තදින්ද්රේ॑ණ ජයත॒ ත-ථ්ස॑හද්ධ්වං॒-යුँධෝ॑ නර॒ ඉෂු॑හස්තේන॒ වෘෂ්ණා᳚ .. ස ඉෂු॑හස්තෛ॒-ස්ස නි॑ෂ॒ඞ්ගිභි॑ර්ව॒ශී සග්ග්ස්ර॑ෂ්ටා॒ ස යුධ॒ ඉන්ද්රෝ॑ ග॒ණේන॑ . ස॒ග්ං॒සෘ॒ෂ්ට॒ජි-ථ්සෝ॑ම॒පා බා॑හුශ॒ර්ධ්යූ᳚ර්ධ්වධ॑න්වා॒ ප්රති॑හිතාභි॒රස්තා᳚ .. බෘහ॑ස්පතේ॒ පරි॑ දීයා॒ [පරි॑ දීය, රථේ॑න] 16

රථේ॑න රක්ෂෝ॒හා (අ)මිත්රාග්ං॑ අප॒ බාධ॑මානඃ . ප්ර॒භ॒ඤ්ජන්-ථ්සේනාඃ᳚ ප්රමෘ॒ණෝ යු॒ධා ජය॑න්න॒ස්මාක॑-මේද්ධ්යවි॒තා රථා॑නාම් .. ගෝ॒ත්ර॒භිද॑-ඞ්ගෝ॒විදං॒-වँජ්ර॑බාහු॒-ඤ්ජය॑න්ත॒මජ්ම॑ ප්රමෘ॒ණන්ත॒-මෝජ॑සා . ඉ॒මග්ං ස॑ජාතා॒ අනු॑වීර-යද්ධ්ව॒මින්ද්රග්ං॑ සඛා॒යෝ-(අ)නු॒ සග්ං ර॑භද්ධ්වම් .. බ॒ල॒වි॒ජ්ඤා॒යඃ-ස්ථවි॑රඃ॒ ප්රවී॑ර॒-ස්සහ॑ස්වාන්. වා॒ජී සහ॑මාන උ॒ග්රඃ . අ॒භිවී॑රෝ අ॒භිස॑ත්වා සහෝ॒ජා ජෛත්ර॑මින්ද්ර॒ රථ॒මාති॑ෂ්ඨ ගෝ॒විත් .. අ॒භි ගෝ॒ත්රාණි॒ සහ॑සා॒ ගාහ॑මානෝ-(අ)දා॒යෝ [ගාහ॑මානෝ-(අ)දා॒යඃ, වී॒ර-ශ්ශ॒තම॑න්යු॒රින්ද්රඃ॑ .] 17

වී॒ර-ශ්ශ॒තම॑න්යු॒රින්ද්රඃ॑ . දු॒ශ්ච්ය॒ව॒නඃ පෘ॑තනා॒ෂාඩ॑ යු॒ද්ධ්යෝ᳚-ස්මාක॒ග්ං॒ සේනා॑ අවතු॒ ප්ර යු॒ථ්සු .. ඉන්ද්ර॑ ආසාං-නේ॒තා බෘහ॒ස්පති॒ ර්දක්ෂි॑ණා ය॒ජ්ඤඃ පු॒ර ඒ॑තු॒ සෝමඃ॑ . දේ॒ව॒සේ॒නානා॑-මභිභඤ්ජතී॒නා-ඤ්ජය॑න්තීනා-ම්ම॒රුතෝ॑ ය॒න්ත්වග්රේ᳚ .. ඉන්ද්ර॑ස්ය॒ වෘෂ්ණෝ॒ වරු॑ණස්ය॒ රාජ්ඤ॑ ආදි॒ත්යානා᳚-ම්ම॒රුතා॒ග්ං॒ ශර්ධ॑ උ॒ග්රම් . ම॒හාම॑නසා-ම්භුවනච්ය॒වානා॒-ඞ්ඝෝෂෝ॑ දේ॒වානා॒-ඤ්ජය॑තා॒ මුද॑ස්ථාත් .. අ॒ස්මාක॒-මින්ද්ර॒-ස්සමෘ॑තේෂු ධ්ව॒ජේෂ්ව॒ස්මාකං॒-යාँ ඉෂ॑ව॒ස්තා ජ॑යන්තු . 18

අ॒ස්මාකං॑-වීँ॒රා උත්ත॑රේ භවන්ත්ව॒ස්මානු॑ දේවා අවතා॒ හවේ॑ෂු .. උද්ධ॑ර්ෂය මඝව॒න්නා-යු॑ධා॒-න්යුථ්සත්ව॑නා-ම්මාම॒කානා॒-ම්මහාග්ං॑සි . උද්වෘ॑ත්රහන් වා॒ජිනාං॒-වාँජි॑නා॒න්යු-ද්රථා॑නා॒-ඤ්ජය॑තාමේතු॒ ඝෝෂඃ॑ .. උප॒ ප්රේත॒ ජය॑තා නරස්ස්ථි॒රා වඃ॑ සන්තු බා॒හවඃ॑ . ඉන්ද්රෝ॑ ව॒-ශ්ශර්ම॑ යච්ඡ ත්වනා-ධෘ॒ෂ්යා යථාස॑ථ .. අව॑සෘෂ්ටා॒ පරා॑ පත॒ ශර॑ව්යේ॒ බ්රහ්ම॑ සග්ංශිතා . ගච්ඡා॒-(අ)මිත්රා॒-න්ප්ර- [ගච්ඡා॒-(අ)මිත්රා॒-න්ප්ර, වි॒ශ॒ මෛෂා॒-] 19

-වි॑ශ॒ මෛෂා॒-ඞ්කඤ්ච॒නෝච්ඡි॑ෂඃ .. මර්මා॑ණි තේ॒ වර්ම॑භිශ්ඡාදයාමි॒ සෝම॑ස්ත්වා॒ රාජා॒ (අ)මෘතේ॑නා॒භි-ව॑ස්තාම් . උ॒රෝර්වරී॑යෝ॒ වරි॑වස්තේ අස්තු॒ ජය॑න්ත॒-න්ත්වාමනු॑ මදන්තු දේ॒වාඃ .. යත්ර॑ බා॒ණා-ස්ස॒ම්පත॑න්ති කුමා॒රා වි॑ශි॒ඛා ඉ॑ව . ඉන්ද්රෝ॑ න॒ස්තත්ර॑ වෘත්ර॒හා වි॑ශ්වා॒හා ශර්ම॑ යච්ඡතු .. 20 ..

(දී॒යා॒ - (අ)දා॒යෝ - ජ॑යන්ත්ව॒ - මිත්රා॒-න්ප්ර - ච॑ත්වාරි॒ග්ං॒ශච්ච॑) (අ. 4)

ප්රාචී॒මනු॑ ප්ර॒දිශ॒-ම්ප්රේහි॑ වි॒ද්වාන॒ග්නේර॑ග්නේ පු॒රෝ අ॑ග්නිර්භවේ॒හ . විශ්වා॒ ආශා॒ දීද්යා॑නෝ॒ වි භා॒හ්යූර්ජ॑-න්නෝ ධේහි ද්වි॒පදේ॒ චතු॑ෂ්පදේ .. ක්රම॑ද්ධ්වම॒ග්නිනා॒ නාක॒මුඛ්ය॒ග්ං॒ හස්තේ॑ෂු॒ බිභ්ර॑තඃ . දි॒වඃ පෘ॒ෂ්ඨග්ං සුව॑ර්ග॒ත්වා මි॒ශ්රා දේ॒වේභි॑රාද්ධ්වම් .. පෘ॒ථි॒ව්යා අ॒හමුද॒න්තරි॑ක්ෂ॒-මා-(අ)රු॑හ-ම॒න්තරි॑ක්ෂා॒-ද්දිව॒මා-(අ)රු॑හම් . දි॒වෝ නාක॑ස්ය පෘ॒ෂ්ඨා-ථ්සුව॒ර්ජ්යෝති॑රගා- [පෘ॒ෂ්ඨා-ථ්සුව॒ර්ජ්යෝති॑රගාම්, අ॒හම් .] 21

-ම॒හම් .. සුව॒ර්යන්තෝ॒ නාපේ᳚ක්ෂන්ත॒ ආ ද්යාග්ං රෝ॑හන්ති॒ රෝද॑සී . ය॒ජ්ඤං-යේँ වි॒ශ්වතෝ॑ධාර॒ග්ං॒ සුවි॑ද්වාග්ංසෝ විතේනි॒රේ .. අග්නේ॒ ප්රේහි॑ ප්රථ॒මෝ දේ॑වය॒තා-ඤ්චක්ෂු॑ර්දේ॒වානා॑මු॒ත මර්ත්යා॑නාම් . ඉය॑ක්ෂමාණා॒ භෘගු॑භි-ස්ස॒ජෝෂා॒-ස්සුව॑ර්යන්තු॒ යජ॑මානා-ස්ස්ව॒ස්ති .. නක්තෝ॒ෂාසා॒ සම॑නසා॒ විරූ॑පේ ධා॒පයේ॑තේ॒ ශිශු॒මේකග්ං॑ සමී॒චී . ද්යාවා॒ ක්ෂාමා॑ රු॒ක්මෝ අ॒න්තර්වි භා॑ති දේ॒වා අ॒ග්නි-න්ධා॑රය-න්ද්රවිණෝ॒දාඃ .. අග්නේ॑ සහස්රාක්ෂ [අග්නේ॑ සහස්රාක්ෂ, ශ॒ත॒මූ॒ර්ධ॒ඤ්ඡ॒ත-න්තේ᳚] 22

ශතමූර්ධඤ්ඡ॒ත-න්තේ᳚ ප්රා॒ණා-ස්ස॒හස්ර॑මපා॒නාඃ . ත්වග්ං සා॑හ॒ස්රස්ය॑ රා॒ය ඊ॑ශිෂේ॒ තස්මෛ॑ තේ විධේම॒ වාජා॑ය॒ ස්වාහා᳚ .. සු॒ප॒ර්ණෝ॑-(අ)සි ග॒රුත්මා᳚-න්පෘථි॒ව්යාග්ං සී॑ද පෘ॒ෂ්ඨේ පෘ॑ථි॒ව්යා-ස්සී॑ද භා॒සා-(අ)න්තරි॑ක්ෂ॒මා පෘ॑ණ॒ ජ්යෝති॑ෂා॒ දිව॒මුත්ත॑භාන॒ තේජ॑සා॒ දිශ॒ උ-ද්දෘග්ං॑හ .. ආ॒ජුහ්වා॑න-ස්සු॒ප්රතී॑කඃ පු॒රස්තා॒දග්නේ॒ ස්වාං-යෝँනි॒මා සී॑ද සා॒ද්ධ්යා . අ॒ස්මින්-ථ්ස॒ධස්ථේ॒ අද්ධ්යුත්ත॑රස්මි॒න් විශ්වේ॑ දේවා॒ [අද්ධ්යුත්ත॑රස්මි॒න් විශ්වේ॑ දේවාඃ, යජ॑මානශ්ච සීදත .] 23

යජ॑මානශ්ච සීදත .. ප්රේද්ධෝ॑ අග්නේ දීදිහි පු॒රෝ නෝ-(අ)ජ॑ස්රයා සූ॒ර්ම්යා॑ යවිෂ්ඨ . ත්වාග්ං ශශ්ව॑න්ත॒ උප॑ යන්ති॒ වාජාඃ᳚ .. වි॒ධේම॑ තේ පර॒මේ ජන්ම॑න්නග්නේ වි॒ධේම॒ ස්තෝමෛ॒රව॑රේ ස॒ධස්ථේ᳚ . යස්මා॒-ද්යෝනේ॑රු॒දාරි॑ථා॒ යජේ॒ ත-ම්ප්රත්වේ හ॒වීග්ංෂි॑ ජුහුරේ॒ සමි॑ද්ධේ .. තාග්ං ස॑වි॒තුර්වරේ᳚ණ්යස්ය චි॒ත්රාමා-(අ)හං-වෘँ॑ණේ සුම॒තිං-විँ॒ශ්වජ॑න්යාම් . යාම॑ස්ය॒ කණ්වෝ॒ අදු॑හ॒-ත්ප්රපී॑නාග්ං ස॒හස්ර॑ධාරා॒- [ස॒හස්ර॑ධාරාම්, පය॑සා ම॒හී-ඞ්ගාම් .] 24

-ම්පය॑සා ම॒හී-ඞ්ගාම් .. ස॒ප්ත තේ॑ අග්නේ ස॒මිධඃ॑ ස॒ප්ත ජි॒හ්වා-ස්ස॒ප්තර්ෂ॑ය-ස්ස॒ප්ත ධාම॑ ප්රි॒යාණි॑ . ස॒ප්ත හෝත්රා᳚-ස්සප්ත॒ධා ත්වා॑ යජන්ති ස॒ප්ත යෝනී॒රා පෘ॑ණස්වා ඝෘ॒තේන॑ .. ඊ॒දෘ-ඤ්චා᳚න්යා॒දෘ-ඤ්චෛ॑තා॒දෘඤ්ච॑ ප්රති॒දෘ-ඤ්ච॑ මි॒තශ්ච॒ සම්මි॑තශ්ච॒ සභ॑රාඃ .. ශු॒ක්රජ්යෝ॑තිශ්ච චි॒ත්රජ්යෝ॑තිශ්ච ස॒ත්යජ්යෝ॑තිශ්ච॒ ජ්යෝති॑ෂ්මාග්ශ්ච ස॒ත්යශ්ච॑ර්ත॒පාශ්චාත්යග්ං॑හාඃ . 25

ඍ॒ත॒ජිච්ච॑ සත්ය॒ජිච්ච॑ සේන॒ජිච්ච॑ සු॒ෂේණ॒ශ්චාන්ත්ය॑මිත්රශ්ච දූ॒රේ අ॑මිත්රශ්ච ග॒ණඃ .. ඍ॒තශ්ච॑ ස॒ත්යශ්ච॑ ධ්රු॒වශ්ච॑ ධ॒රුණ॑ශ්ච ධ॒ර්තා ච॑ විධ॒ර්තා ච॑ විධාර॒යඃ .. ඊ॒දෘක්ෂා॑ස ඒතා॒දෘක්ෂා॑ස ඌ॒ ෂුණඃ॑ ස॒දෘක්ෂා॑සඃ॒ ප්රති॑සදෘක්ෂාස॒ ඒත॑න . මි॒තාස॑ශ්ච॒ සම්මි॑තාසශ්ච න ඌ॒තයේ॒ සභ॑රසෝ මරුතෝ ය॒ජ්ඤේ අ॒ස්මින්නින්ද්ර॒-න්දෛවී॒ර්විශෝ॑ ම॒රුතෝ-(අ)නු॑වර්ත්මානෝ॒ යථේන්ද්ර॒-න්දෛවී॒ර්විශෝ॑ ම॒රුතෝ-(අ)නු॑වර්ත්මාන ඒ॒වමි॒මං-යँජ॑මාන॒-න්දෛවී᳚ශ්ච॒ විශෝ॒ මානු॑ෂී॒ශ්චානු॑වර්ත්මානෝ භවන්තු .. 26 ..

(අ॒ගා॒ග්ං॒ - ස॒හ॒ස්රා॒ක්ෂ॒ - දේ॒වාඃ॒ - ස॒හස්ර॑ධාරා॒ - මත්යග්ං॑හා॒ - අනු॑වර්ත්මානඃ॒ - ෂෝඩ॑ශ ච) (අ. 5)

ජී॒මූත॑ස්යේව භවති॒ ප්රතී॑කං॒-යँද්ව॒ර්මී යාති॑ ස॒මදා॑මු॒පස්ථේ᳚ . අනා॑විද්ධයා ත॒නුවා॑ ජය॒ ත්වග්ං ස ත්වා॒ වර්ම॑ණෝ මහි॒මා පි॑පර්තු .. ධන්ව॑නා॒ ගා ධන්ව॑නා॒-(අ)(අ)ජි-ඤ්ජ॑යේම॒ ධන්ව॑නා තී॒ව්රා-ස්ස॒මදෝ॑ ජයේම . ධනු॒-ශ්ශත්රෝ॑රපකා॒ම-ඞ්කෘ॑ණෝති॒ ධන්ව॑නා॒ සර්වාඃ᳚ ප්ර॒දිශෝ॑ ජයේම .. ව॒ක්ෂ්යන්තී॒වේදා ග॑නීගන්ති॒ කර්ණ॑-ම්ප්රි॒යග්ං සඛා॑ය-ම්පරිෂස්වජා॒නා . යෝෂේ॑ව ශිඞ්ක්තේ॒ විත॒තා-(අ)ධි॒ ධන්ව॒- [ධන්වන්න්॑, ජ්යා ඉ॒යග්ං] 27

-ඤ්ජ්යා ඉ॒යග්ං සම॑නේ පා॒රය॑න්තී .. තේ ආ॒චර॑න්තී॒ සම॑නේව॒ යෝෂා॑ මා॒තේව॑ පු॒ත්ර-ම්බි॑භෘතාමු॒පස්ථේ᳚ . අප॒ ශත්රූන්॑ විද්ධ්යතාග්ං සංවිँදා॒නේ ආර්ත්නී॑ ඉ॒මේ වි॑ෂ්ඵු॒රන්තී॑ අ॒මිත්රාන්॑ .. බ॒හ්වී॒නා-ම්පි॒තා බ॒හුර॑ස්ය පු॒ත්රශ්චි॒ශ්චා කෘ॑ණෝති॒ සම॑නා-(අ)ව॒ගත්ය॑ . ඉ॒ෂු॒ධි-ස්සඞ්කාඃ॒ පෘත॑නාශ්ච॒ සර්වාඃ᳚ පෘ॒ෂ්ඨේ නින॑ද්ධෝ ජයති॒ ප්රසූ॑තඃ .. රථේ॒ තිෂ්ඨ॑-න්නයති වා॒ජිනඃ॑ පු॒රෝ යත්ර॑යත්ර කා॒මය॑තේ සුෂාර॒ථිඃ . අ॒භීශූ॑නා-ම්මහි॒මාන॑- [මහි॒මාන᳚ම්, ප॒නා॒ය॒ත॒ මනඃ॑] 28

-ම්පනායත॒ මනඃ॑ ප॒ශ්චාදනු॑ යච්ඡන්ති ර॒ශ්මයඃ॑ .. තී॒ව්රා-න්ඝෝෂා᳚න් කෘණ්වතේ॒ වෘෂ॑පාණ॒යෝ-(අ)ශ්වා॒ රථේ॑භි-ස්ස॒හ වා॒ජය॑න්තඃ . අ॒ව॒ක්රාම॑න්තඃ॒ ප්රප॑දෛර॒මිත්රා᳚න් ක්ෂි॒ණන්ති॒ ශත්රූ॒ග්ං॒රන॑පව්යයන්තඃ .. ර॒ථ॒වාහ॑නග්ං හ॒විර॑ස්ය॒ නාම॒ යත්රා-(අ)(අ)යු॑ධ॒-න්නිහි॑තමස්ය॒ වර්ම॑ . තත්රා॒ රථ॒මුප॑ ශ॒ග්මග්ං ස॑දේම වි॒ශ්වාහා॑ ව॒යග්ං සු॑මන॒ස්යමා॑නාඃ .. ස්වා॒දු॒ෂ॒ග්ං॒ සදඃ॑ පි॒තරෝ॑ වයෝ॒ධාඃ කෘ॑ච්ඡ්රේ॒ශ්රිත॒-ශ්ශක්තී॑වන්තෝ ගභී॒රාඃ . චි॒ත්රසේ॑නා॒ ඉෂු॑බලා॒ අමෘ॑ද්ධ්රා-ස්ස॒තෝවී॑රා උ॒රවෝ᳚ ව්රාතසා॒හාඃ .. බ්රාහ්ම॑ණාසඃ॒ [බ්රාහ්ම॑ණාසඃ, පිත॑ර॒-] 29

පිත॑ර॒-ස්සෝම්යා॑ස-ශ්ශි॒වේ නෝ॒ ද්යාවා॑පෘථි॒වී අ॑නේ॒හසා᳚ . පූ॒ෂා නඃ॑ පාතු දුරි॒තාදෘ॑තාවෘධෝ॒ රක්ෂා॒ මාකි॑ර්නෝ අ॒ඝශග්ං॑ස ඊශත .. සු॒ප॒ර්ණං-වँ॑ස්තේ මෘ॒ගෝ අ॑ස්යා॒ දන්තෝ॒ ගෝභි॒-ස්සන්න॑ද්ධා පතති॒ ප්රසූ॑තා . යත්රා॒ නර॒-ස්ස-ඤ්ච॒ වි ච॒ ද්රව॑න්ති॒ තත්රා॒ස්මභ්ය॒මිෂ॑ව॒-ශ්ශර්ම॑ යග්ංසන්න් .. ඍජී॑තේ॒ පරි॑ වෘඞ්ග්ධි॒ නෝ-(අ)ශ්මා॑ භවතු නස්ත॒නූඃ . සෝමෝ॒ අධි॑ බ්රවීතු॒ නෝ-(අ)දි॑ති॒- [නෝ-(අ)දි॑තිඃ, ශර්ම॑ යච්ඡතු .] 30

-ශ්ශර්ම॑ යච්ඡතු .. ආ ජ॑ඞ්ඝන්ති॒ සාන්වේ॑ෂා-ඤ්ජ॒ඝනා॒ග්ං॒ උප॑ ජිඝ්නතේ . අශ්වා॑ජනි॒ ප්රචේ॑ත॒සෝ-(අ)ශ්වා᳚න්-ථ්ස॒මථ්සු॑ චෝදය .. අහි॑රිව භෝ॒ගෛඃ පර්යේ॑ති බා॒හු-ඤ්ජ්යායා॑ හේ॒ති-ම්ප॑රි॒බාධ॑මානඃ . හ॒ස්ත॒ඝ්නෝ විශ්වා॑ ව॒යුනා॑නි වි॒ද්වා-න්පුමා॒-න්පුමාග්ං॑ස॒-ම්පරි॑ පාතු වි॒ශ්වතඃ॑ .. වන॑ස්පතේ වී॒ඩ්ව॑ඞ්ගෝ॒ හි භූ॒යා අ॒ස්ම-ථ්ස॑ඛා ප්ර॒තර॑ණ-ස්සු॒වීරඃ॑ . ගෝභි॒-ස්සන්න॑ද්ධෝ අසි වී॒ඩය॑ස්වා-(අ)(අ)ස්ථා॒තා තේ॑ ජයතු॒ ජේත්වා॑නි .. දි॒වඃ පෘ॑ථි॒ව්යාඃ ප- [පරි॑, ඕජ॒ උ-ද්භෘ॑තං॒-] 31

-ර්යෝජ॒ උ-ද්භෘ॑තං॒-වँන॒ස්පති॑භ්යඃ॒ පර්යාභෘ॑ත॒ග්ං॒ සහඃ॑ . අ॒පාමෝ॒ජ්මාන॒-ම්පරි॒ ගෝභි॒රාවෘ॑ත॒මින්ද්ර॑ස්ය॒ වජ්රග්ං॑ හ॒විෂා॒ රථං॑-යँජ .. ඉන්ද්ර॑ස්ය॒ වජ්රෝ॑ ම॒රුතා॒මනී॑ක-ම්මි॒ත්රස්ය॒ ගර්භෝ॒ වරු॑ණස්ය॒ නාභිඃ॑ . සේමා-න්නෝ॑ හ॒ව්යදා॑ති-ඤ්ජුෂා॒ණෝ දේව॑ රථ॒ ප්රති॑ හ॒ව්යා ගෘ॑භාය .. උප॑ ශ්වාසය පෘථි॒වීමු॒ත ද්යා-ම්පු॑රු॒ත්රා තේ॑ මනුතාං॒-විँෂ්ඨි॑ත॒-ඤ්ජග॑ත් . ස දු॑න්දුභේ ස॒ජූරින්ද්රේ॑ණ දේ॒වෛර්දූ॒රා- [දේ॒වෛර්දූ॒රාත්, දවී॑යෝ॒] 32

-ද්දවී॑යෝ॒ අප॑සේධ॒ ශත්රූන්॑ .. ආ ක්ර॑න්දය॒ බල॒මෝජෝ॑ න॒ ආ ධා॒ නිෂ්ට॑නිහි දුරි॒තා බාධ॑මානඃ . අප॑ ප්රෝථ දුන්දුභේ දු॒ච්ඡුනාග්ං॑ ඉ॒ත ඉන්ද්ර॑ස්ය මු॒ෂ්ටිර॑සි වී॒ඩය॑ස්ව .. ආ-(අ)මූර॑ජ ප්ර॒ත්යාව॑ර්තයේ॒මාඃ කේ॑තු॒ම-ද්දු॑න්දු॒භි ර්වා॑වදීති . සමශ්ව॑පර්ණා॒ශ්චර॑න්ති නෝ॒ නරෝ॒-(අ)ස්මාක॑මින්ද්ර ර॒ථිනෝ॑ ජයන්තු .. 33 ..

(ධන්ව॑න් - මහි॒මානං॒ - බ්රාහ්ම॑ණා॒සෝ - (අ)දි॑තිඃ - පෘථි॒ව්යාඃ පරි॑ - දූ॒රා - දේක॑චත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 6)

යදක්ර॑න්දඃ ප්රථ॒ම-ඤ්ජාය॑මාන උ॒ද්යන්-ථ්ස॑මු॒ද්රාදු॒ත වා॒ පුරී॑ෂාත් . ශ්යේ॒නස්ය॑ ප॒ක්ෂා හ॑රි॒ණස්ය॑ බා॒හූ උ॑ප॒ස්තුත්ය॒-ම්මහි॑ ජා॒ත-න්තේ॑ අර්වන්න් .. ය॒මේන॑ ද॒ත්ත-න්ත්රි॒ත ඒ॑නමායුන॒ගින්ද්ර॑ ඒණ-ම්ප්රථ॒මෝ අද්ධ්ය॑තිෂ්ඨත් . ග॒න්ධ॒ර්වෝ අ॑ස්ය රශ॒නාම॑-ගෘභ්ණා॒-ථ්සූරා॒දශ්වං॑-වँසවෝ॒ නිර॑තෂ්ට .. අසි॑ ය॒මෝ අස්යා॑දි॒ත්යෝ අ॑ර්ව॒න්නසි॑ ත්රි॒තෝ ගුහ්යේ॑න ව්ර॒තේන॑ . අසි॒ සෝමේ॑න ස॒මයා॒ විපෘ॑ක්ත [විපෘ॑ක්තඃ, ආ॒හුස්තේ॒ ත්රීණි॑ දි॒වි බන්ධ॑නානි .] 34

ආ॒හුස්තේ॒ ත්රීණි॑ දි॒වි බන්ධ॑නානි .. ත්රීණි॑ ත ආහුර්දි॒වි බන්ධ॑නානි॒ ත්රීණ්ය॒ඵ්සු ත්රීණ්ය॒න්ත-ස්ස॑මු॒ද්රේ . උ॒තේව॑ මේ॒ වරු॑ණශ්ඡන්-ථ්ස්යර්ව॒න්॒. යත්රා॑ ත ආ॒හුඃ ප॑ර॒ම-ඤ්ජ॒නිත්ර᳚ම් .. ඉ॒මා තේ॑ වාජින්නව॒මාර්ජ॑නානී॒මා ශ॒ඵානාග්ං॑ සනි॒තුර්නි॒ධානා᳚ . අත්රා॑ තේ භ॒ද්රා ර॑ශ॒නා අ॑පශ්යමෘ॒තස්ය॒ යා අ॑භි॒රක්ෂ॑න්ති ගෝ॒පාඃ .. ආ॒ත්මාන॑-න්තේ॒ මන॑සා॒-(අ)(අ)රාද॑ජානාම॒වෝ දි॒වා [ ] 35

ප॒තය॑න්ත-ම්පත॒ඞ්ගම් . ශිරෝ॑ අපශ්ය-ම්ප॒ථිභිඃ॑ සු॒ගේභි॑රරේ॒ණුභි॒ර්ජේහ॑මාන-ම්පත॒ත්රි .. අත්රා॑ තේ රූ॒පමු॑ත්ත॒මම॑පශ්ය॒-ඤ්ජිගී॑ෂමාණමි॒ෂ ආ ප॒දේ ගෝඃ . ය॒දා තේ॒ මර්තෝ॒ අනු॒ භෝග॒මාන॒ඩාදි-ද්ග්රසි॑ෂ්ඨ॒ ඕෂ॑ධීරජීගඃ .. අනු॑ ත්වා॒ රථෝ॒ අනු॒ මර්යෝ॑ අර්ව॒න්නනු॒ ගාවෝ-(අ)නු॒ භගඃ॑ ක॒නීනා᳚ම් . අනු॒ ව්රාතා॑ස॒ස්තව॑ ස॒ඛ්යමී॑යු॒රනු॑ දේ॒වා ම॑මිරේ වී॒ර්ය॑- [වී॒ර්ය᳚ම්, තේ .] 36

-න්තේ .. හිර॑ණ්යශෘ॒ඞ්ගෝ-(අ)යෝ॑ අස්ය॒ පාදා॒ මනෝ॑ජවා॒ අව॑ර॒ ඉන්ද්ර॑ ආසීත් . දේ॒වා ඉද॑ස්ය හවි॒රද්ය॑මාය॒න්॒. යෝ අර්ව॑න්ත-ම්ප්රථ॒මෝ අ॒ද්ධ්යති॑ෂ්ඨත් .. ඊ॒ර්මාන්තා॑ස॒-ස්සිලි॑කමද්ධ්යමාස॒-ස්සග්ං ශූර॑ණාසෝ දි॒ව්යාසෝ॒ අත්යාඃ᳚ . හ॒ග්ං॒සා ඉ॑ව ශ්රේණි॒ශෝ ය॑තන්තේ॒ යදාක්ෂි॑ෂුර්දි॒ව්ය-මජ්ම॒මශ්වාඃ᳚ .. තව॒ ශරී॑ර-ම්පතයි॒ෂ්ණ්ව॑ර්ව॒-න්තව॑ චි॒ත්තං-වාँත॑ ඉව॒ ධ්රජී॑මාන් . තව॒ ශෘඞ්ගා॑ණි॒ විෂ්ඨි॑තා පුරු॒ත්රා-(අ)ර॑ණ්යේෂු॒ ජර්භු॑රාණා චරන්ති .. උප॒ [උප॑, ප්රාගා॒ච්ඡස॑නං-] 37

ප්රාගා॒ච්ඡස॑නං-වාँ॒ජ්යර්වා॑ දේව॒ද්රීචා॒ මන॑සා॒ දීද්ධ්යා॑නඃ . අ॒ජඃ පු॒රෝ නී॑යතේ॒ නාභි॑ර॒ස්යානු॑ ප॒ශ්චා-ත්ක॒වයෝ॑ යන්ති රේ॒භාඃ .. උප॒ ප්රාගා᳚-ත්පර॒මං-යँ-ථ්ස॒ධස්ථ॒මර්වා॒ග්ං॒ අච්ඡා॑ පි॒තර॑-ම්මා॒තර॑-ඤ්ච . අ॒ද්යා දේ॒වාන් ජුෂ්ට॑තමෝ॒ හි ග॒ම්යා අථා-(අ)(අ)ශා᳚ස්තේ දා॒ශුෂේ॒ වාර්යා॑ණි .. 38 ..

(විපෘ॑ක්තෝ - දි॒වා - වී॒ර්ය॑ - මුපෛ - කා॒න්නච॑ත්වාරි॒ග්ං॒ශච්ච॑) (අ. 7)

මා නෝ॑ මි॒ත්රෝ වරු॑ණෝ අර්ය॒මා-(අ)(අ)යුරින්ද්ර॑ ඍභු॒ක්ෂා ම॒රුතඃ॒ පරි॑ ඛ්යන්න් . ය-ද්වා॒ජිනෝ॑ දේ॒වජා॑තස්ය॒ සප්තේඃ᳚ ප්රව॒ක්ෂ්යාමෝ॑ වි॒දථේ॑ වී॒ර්යා॑ණි .. යන්නි॒ර්ණිජා॒ රේක්ණ॑සා॒ ප්රාවෘ॑තස්ය රා॒ති-ඞ්ගෘ॑භී॒තා-ම්මු॑ඛ॒තෝ නය॑න්ති . සුප්රා॑ඞ॒ජෝ මේම්ය॑-ද්වි॒ශ්වරූ॑ප ඉන්ද්රාපූ॒ෂ්ණෝඃ ප්රි॒යමප්යේ॑ති॒ පාථඃ॑ .. ඒ॒ෂ ච්ඡාගඃ॑ පු॒රෝ අශ්වේ॑න වා॒ජිනා॑ පූ॒ෂ්ණෝ භා॒ගෝ නී॑යතේ වි॒ශ්වදේ᳚ව්යඃ . අ॒භි॒ප්රියං॒-යँ-ත්පු॑රෝ॒ඩාශ॒මර්ව॑තා॒ ත්වෂ්ටේ- [ත්වෂ්ටේත්, ඒ॒න॒ග්ං॒ සෞ॒ශ්ර॒ව॒සාය॑ ජින්වති .] 39

-දේ॑නග්ං සෞශ්රව॒සාය॑ ජින්වති .. යද්ධ॒විෂ්ය॑මෘතු॒ශෝ දේ॑ව॒යාන॒-න්ත්රිර්මානු॑ෂාඃ॒ පර්යශ්ව॒-න්නය॑න්ති . අත්රා॑ පූ॒ෂ්ණඃ ප්ර॑ථ॒මෝ භා॒ග ඒ॑ති ය॒ජ්ඤ-න්දේ॒වේභ්යඃ॑ ප්රතිවේ॒දය॑න්න॒ජඃ .. හෝතා᳚-(අ)ද්ධ්ව॒ර්යුරාව॑යා අග්නිමි॒න්ධෝ ග්රා॑වග්රා॒භ උ॒ත ශග්ග්ස්තා॒ සුවි॑ප්රඃ . තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ ස්ව॑රඞ්කෘතේන॒ ස්වි॑ෂ්ටේන ව॒ක්ෂණා॒ ආ පෘ॑ණද්ධ්වම් .. යූ॒ප॒ව්ර॒ස්කා උ॒ත යේ යූ॑පවා॒හාශ්ච॒ෂාලං॒-යේँ අ॑ශ්වයූ॒පාය॒ තක්ෂ॑ති . යේ චාර්ව॑තේ॒ පච॑නග්ං ස॒භංර॑න්ත්යු॒තෝ [ ] 40

තේෂා॑-ම॒භිගූ᳚ර්තිර්න ඉන්වතු .. උප॒ ප්රාගා᳚-ථ්සු॒මන්මේ॑-(අ)ධායි॒ මන්ම॑ දේ॒වානා॒මාශා॒ උප॑ වී॒තපෘ॑ෂ්ඨඃ . අන්වේ॑නං॒-විँප්රා॒ ඍෂ॑යෝ මදන්ති දේ॒වානා᳚-ම්පු॒ෂ්ටේ ච॑කෘමා සු॒බන්ධු᳚ම් .. ය-ද්වා॒ජිනෝ॒ දාම॑ ස॒දාන්න॒මර්ව॑තෝ॒ යා ශී॑ර්ෂ॒ණ්යා॑ රශ॒නා රජ්ජු॑රස්ය . යද්වා॑ ඝාස්ය॒ ප්රභෘ॑තමා॒ස්යේ॑ තෘණ॒ග්ං॒ සර්වා॒ තා තේ॒ අපි॑ දේ॒වේෂ්ව॑ස්තු .. යදශ්ව॑ස්ය ක්ර॒විෂෝ॒ [යදශ්ව॑ස්ය ක්ර॒විෂඃ॑, මක්ෂි॒කා-(අ)(අ)ශ॒] 41

මක්ෂි॒කා-(අ)(අ)ශ॒ යද්වා॒ ස්වරෞ॒ ස්වධි॑තෞ රි॒ප්තමස්ති॑ . යද්ධස්ත॑යෝ-ශ්ශමි॒තුර්යන්න॒ඛේෂු॒ සර්වා॒ තා තේ॒ අපි॑ දේ॒වේෂ්ව॑ස්තු .. යදූව॑ද්ධ්යමු॒දර॑ස්යාප॒වාති॒ ය ආ॒මස්ය॑ ක්ර॒විෂෝ॑ ග॒න්ධෝ අස්ති॑ . සු॒කෘ॒තා තච්ඡ॑මි॒තාරඃ॑ කෘණ්වන්තූ॒ත මේධග්ං॑ ශෘත॒පාක॑-ම්පචන්තු .. ය-ත්තේ॒ ගාත්රා॑ද॒ග්නිනා॑ ප॒ච්යමා॑නාද॒භි ශූල॒-න්නිහ॑තස්යාව॒ධාව॑ති . මා ත-ද්භූම්යා॒මා ශ්රි॑ෂ॒ ( )-න්මා තෘණේ॑ෂු දේ॒වේභ්ය॒ස්තදු॒ශද්භ්යෝ॑ රා॒තම॑ස්තු .. 42 ..

(ඉ - දු॒තෝ - ක්ර॒විෂඃ॑ - ශ්රිෂථ් - ස॒ප්ත ච॑) (අ. 8)

යේ වා॒ජින॑-ම්පරි॒පශ්ය॑න්ති ප॒ක්වං-යँ ඊ॑මා॒හු-ස්සු॑ර॒භිර්නිර්හ॒රේති॑ . යේ චාර්ව॑තෝ මාග්ංසභි॒ක්ෂාමු॒පාස॑ත උ॒තෝ තේෂා॑ම॒භිගූ᳚ර්තිර්න ඉන්වතු .. යන්නීක්ෂ॑ණ-ම්මා॒ග්॒ස්පච॑න්යා උ॒ඛායා॒ යා පාත්රා॑ණි යූ॒ෂ්ණ ආ॒සේච॑නානි . ඌ॒ෂ්ම॒ණ්යා॑-(අ)පි॒ධානා॑ චරූ॒ණාම॒ඞ්කා-ස්සූ॒නාඃ පරි॑ භූෂ॒න්ත්යශ්ව᳚ම් .. නි॒ක්රම॑ණ-න්නි॒ෂද॑නං-විँ॒වර්ත॑නං॒-යँච්ච॒ පඩ්බී॑ශ॒මර්ව॑තඃ . යච්ච॑ ප॒පෞ යච්ච॑ ඝා॒සි- [ඝා॒සිම්, ජ॒ඝාස॒ සර්වා॒ තා] 43

-ඤ්ජ॒ඝාස॒ සර්වා॒ තා තේ॒ අපි॑ දේ॒වේෂ්ව॑ස්තු .. මා ත්වා॒-(අ)ග්නි-ර්ධ්ව॑නයි-ද්ධූ॒මග॑න්ධි॒ර්මෝඛා භ්රාජ॑න්ත්ය॒භි වි॑ක්ත॒ ජඝ්රිඃ॑ . ඉ॒ෂ්ටං-වීँ॒තම॒භිගූ᳚ර්තං॒-වँෂ॑ට්කෘත॒-න්ත-න්දේ॒වාසඃ॒ ප්රති॑ ගෘභ්ණ॒න්ත්යශ්ව᳚ම් .. යදශ්වා॑ය॒ වාස॑ උපස්තෘ॒ණන්ත්ය॑ධීවා॒සං-යාँ හිර॑ණ්යාන්යස්මෛ . ස॒න්දාන॒මර්ව॑න්ත॒-ම්පඩ්බී॑ශ-ම්ප්රි॒යා දේ॒වේෂ්වා යා॑මයන්ති .. ය-ත්තේ॑ සා॒දේ මහ॑සා॒ ශූකෘ॑තස්ය॒ පාර්ෂ්ණි॑යා වා॒ කශ॑යා [වා॒ කශ॑යා, වා॒ තු॒තෝද॑ .] 44

වා තු॒තෝද॑ . ස්රු॒චේව॒ තා හ॒විෂෝ॑ අද්ධ්ව॒රේෂු॒ සර්වා॒ තා තේ॒ බ්රහ්ම॑ණා සූදයාමි .. චතු॑ස්ත්රිග්ංශ-ද්වා॒ජිනෝ॑ දේ॒වබ॑න්ධෝ॒-ර්වඞ්ක්රී॒-රශ්ව॑ස්ය॒ ස්වධි॑ති॒-ස්සමේ॑ති . අච්ඡි॑ද්රා॒ ගාත්රා॑ ව॒යුනා॑ කෘණෝත॒ පරු॑ෂ්පරුරනු॒ඝුෂ්යා॒ වි ශ॑ස්ත .. ඒක॒ස්ත්වෂ්ටු॒රශ්ව॑ස්යා විශ॒ස්තා ද්වා ය॒න්තාරා॑ භවත॒ස්තථ॒ර්තුඃ . යා තේ॒ ගාත්රා॑ණාමෘතු॒ථා කෘ॒ණෝමි॒ තාතා॒ පිණ්ඩා॑නා॒-ම්ප්ර ජු॑හෝම්ය॒ග්නෞ .. මා ත්වා॑ තප- [තපත්, ප්රි॒ය ආ॒ත්මා-] 45

-ත්ප්රි॒ය ආ॒ත්මා-(අ)පි॒යන්ත॒-ම්මා ස්වධි॑තිස්ත॒නුව॒ ආ ති॑ෂ්ඨිප-ත්තේ . මා තේ॑ ගෘ॒ද්ධ්නු-ර॑විශ॒ස්තා-(අ)ති॒හාය॑ ඡි॒ද්රා ගාත්රා᳚ණ්ය॒සිනා॒ මිථූ॑ කඃ .. න වා උ॑වේ॒තන්ම්රි॑යසේ॒ න රි॑ෂ්යසි දේ॒වාග්ං ඉදේ॑ෂි ප॒ථිභිඃ॑ සු॒ගේභිඃ॑ . හරී॑ තේ॒ යුඤ්ජා॒ පෘෂ॑තී අභූතා॒මුපා᳚ස්ථා-ද්වා॒ජී ධු॒රි රාස॑භස්ය .. සු॒ගව්ය॑-න්නෝ වා॒ජී ස්වශ්වි॑ය-ම්පු॒ග්ං॒සඃ පු॒ත්රාග්ං උ॒ත වි॑ශ්වා॒පුෂග්ං॑ ර॒යිම් . අ॒නා॒ගා॒ස්ත්ව-න්නෝ॒ අදි॑තිඃ කෘණෝතු ක්ෂ॒ත්ර-න්නෝ॒ අශ්වෝ॑ වනතාග්ං හ॒විෂ්මාන්॑ .. 46 ..

(ඝා॒සිං-කශ॑යා - තප-ද්- ර॒යිං - නව॑ ච ) (අ. 9)

(අශ්ම॒න් - ය ඉ॒මෝ - දේ॑න - මා॒ශුඃ - ප්රාචීං᳚ - ජී॒මූත॑ස්ය॒ - යදක්ර॑න්දෝ॒ - මා නෝ॑ මි॒ත්රෝ - යේ වා॒ජිනං॒ - නව॑)

(අශ්ම॑න් - මනෝ॒යුජං॒ - ප්රාචී॒මනු॒ - ශර්ම॑ යච්ඡතු॒ - තේෂා॑ම॒භිගූ᳚ර්තිඃ॒ - ෂට්ච॑ත්වාරිග්ංශත්)

(අශ්ම॑න්, හ॒විෂ්මාන්॑)

.. හරිඃ॑ ඕම් ..

.. කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායා-ඤ්චතුර්ථ කාණ්ඩේ ෂෂ්ඨඃ ප්රශ්න-ස්සමාප්තඃ ..

ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ , ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ , ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ , හ॒රිඃ॒ ඕං

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ñcaturthakāṇḍe ṣaṣṭhaḥ praśnaḥ - pariṣecana-saṃskārābhidhānaṃ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

aśma॒nnūrja॒-mparva̭te śiśriyā॒ṇāṃ-vā~tḙ pa॒rjanye॒ varṷṇasya॒ śuṣme᳚ | a॒dbhya oṣa̭dhībhyo॒ vana॒spati॒bhyo-'dhi॒ sambhṛ̭tā॒-ntā-nna॒ iṣa॒mūrja̭-ndhatta maruta-ssagṃ rarā॒ṇāḥ || aśmagg̭ste॒ kṣuda॒mu-nte॒ śugṛ̭cchatu॒ ya-ndvi॒ṣmaḥ || sa॒mu॒drasya̭ tvā॒-'vāka॒yā-'gne॒ pari̭ vyayāmasi | pā॒va॒ko a॒smabhyagṃ̭ śi॒vo bha̭va || hi॒masya̭ tvā ja॒rāyu॒ṇā-'gne॒ pari̭ vyayāmasi | pā॒va॒ko a॒smabhyagṃ̭ śi॒vo bha̭va || upa॒- [upa̭, jmannupa̭] 1

-jmannupa̭ veta॒se-'va̭ttara-nna॒dīṣvā | agnḙ pi॒ttama॒pāma̭si || maṇḍṷ̄ki॒ tābhi॒rā ga̭hi॒ sema-nno̭ ya॒jñam | pā॒va॒kava̭rṇagṃ śi॒va-ṅkṛ̭dhi || pā॒va॒ka ā ci॒taya̭ntyā kṛ॒pā | kṣāma̭-nruru॒ca u॒ṣaso॒ na bhā॒nunā᳚ || tūrva॒-nna yāma॒nneta̭śasya॒ nū raṇa॒ ā yo ghṛ॒ṇe | na ta̭tṛṣā॒ṇo a॒jaraḥ̭ || agnḙ pāvaka ro॒ciṣā̭ ma॒ndrayā̭ deva ji॒hvayā᳚ | ā de॒vān [ā de॒vān, va॒kṣi॒ yakṣi̭ ca |] 2

va̭kṣi॒ yakṣi̭ ca || sa naḥ̭ pāvaka dīdi॒vo-'gnḙ de॒vāgṃ i॒hā-'' va̭ha | upa̭ ya॒jñagṃ ha॒viśca̭ naḥ || a॒pāmi॒da-nnyaya̭nagṃ samu॒drasya̭ ni॒veśa̭nam | a॒nya-ntḙ a॒sma-tta̭pantu he॒tayaḥ̭ pāva॒ko a॒smabhyagṃ̭ śi॒vo bha̭va || nama̭ste॒ hara̭se śo॒ciṣe॒ nama̭ste astva॒rciṣe᳚ | a॒nya-ntḙ a॒sma-tta̭pantu he॒tayaḥ̭ pāva॒ko a॒smabhyagṃ̭ śi॒vo bha̭va || nṛ॒ṣade॒ va- [nṛ॒ṣade॒ vaṭ, a॒phsu॒ṣade॒ va-ḍva̭na॒sade॒] 3

-ḍa̭phsu॒ṣade॒ va-ḍva̭na॒sade॒ va-ḍba̭rhi॒ṣade॒ vaṭ-thsṷva॒rvide॒ vaṭ || ye de॒vā de॒vānāṃ᳚-ya~॒jñiyā̭ ya॒jñiyā̭nāgṃ saṃva~-thsa॒rīṇa॒mupa̭ bhā॒gamāsa̭te | a॒hu॒tādo̭ ha॒viṣo̭ ya॒jñe a॒smin-thsva॒ya-ñjṷhuddhva॒-mmadhṷno ghṛ॒tasya̭ || ye de॒vā de॒veṣvadhi̭ deva॒tvamāya॒n॒ ye brahma̭ṇaḥ pura e॒tāro̭ a॒sya | yebhyo॒ narte pava̭te॒ dhāma॒ ki-ñca॒na na te di॒vo na pṛ̭thi॒vyā adhi॒ snuṣṷ || prā॒ṇa॒dā [prā॒ṇa॒dāḥ, a॒pā॒na॒dā vyā̭na॒dā-] 4

a̭pāna॒dā vyā̭na॒dā-śca̭kṣu॒rdā va̭rco॒dā va̭rivo॒dāḥ | a॒nya-ntḙ a॒sma-tta̭pantu he॒tayaḥ̭ pāva॒ko a॒smabhyagṃ̭ śi॒vo bha̭va || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā॒ yagṃsa॒dviśva॒-nnya̭triṇa᳚m | a॒gnirno̭ vagṃsate ra॒yim || sainā-'nī̭kena suvi॒datro̭ a॒sme yaṣṭā̭ de॒vāgṃ āya̭jiṣṭha-ssva॒sti | ada̭bdho go॒pā u॒ta naḥ̭ para॒spā agne᳚ dyu॒madu॒ta re॒va-ddi̭dīhi || 5 ||

(upa̭-de॒vān-vaṭ-prā̭ṇa॒dā-ścatṷścatvārigṃśacca) (a. 1)

ya i॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni॒ juhva॒dṛṣi॒r॒hotā̭ niṣa॒sādā̭ pi॒tā naḥ̭ | sa ā॒śiṣā॒ dravi̭ṇami॒cchamā̭naḥ parama॒cchado॒ vara॒ ā vi̭veśa || vi॒śvaka̭rmā॒ mana̭sā॒ yadvihā̭yā dhā॒tā vi̭dhā॒tā pa̭ra॒mota sa॒ndṛk | teṣā̭mi॒ṣṭāni॒ sami॒ṣā ma̭danti॒ yatra̭ sapta॒r॒ṣī-npa॒ra eka̭mā॒huḥ || yo naḥ̭ pi॒tā ja̭ni॒tā yo vi̭dhā॒tā yo naḥ̭ sa॒to a॒bhyā sajja॒jāna̭ | 6

yo de॒vānā᳚-nnāma॒dhā eka̭ e॒va tagṃ sa̭mpra॒śña-mbhuva̭nā yantya॒nyā || ta ā-'ya̭janta॒ dravi̭ṇa॒gṃ॒ sama̭smā॒ ṛṣa̭yaḥ॒ pūrvḙ jari॒tāro॒ na bhū॒nā | a॒sūrtā॒ sūrtā॒ raja̭so vi॒māne॒ ye bhū॒tāni̭ sa॒makṛ̭ṇvanni॒māni̭ || na taṃ-vi~̭dātha॒ ya i॒da-ñja॒jānā॒nya-dyu॒ṣmāka॒manta̭ra-mbhavāti | nī॒hā॒reṇa॒ prāvṛ̭tā॒ jalpyā̭ cāsu॒tṛpa̭ uktha॒ śāsa̭ścaranti || pa॒ro di॒vā pa॒ra e॒nā [pa॒ra e॒nā, pṛ॒thi॒vyā pa॒ro] 7

pṛ̭thi॒vyā pa॒ro de॒vebhi॒rasṷrai॒rguhā॒ yat | kagg svi॒dgarbha̭-mpratha॒ma-nda̭ddhra॒ āpo॒ yatra̭ de॒vā-ssa॒maga̭cchanta॒ viśve᳚ || tamidgarbha̭-mpratha॒ma-nda̭ddhra॒ āpo॒ yatra̭ de॒vā-ssa॒maga̭cchanta॒ viśve᳚ | a॒jasya॒ nābhā॒vaddhyeka॒-marpi̭taṃ॒-ya~smi̭nni॒daṃ-vi~śva॒-mbhuva̭na॒madhi̭ śri॒tam || vi॒śvaka̭rmā॒ hyaja̭niṣṭa de॒va ādi-dga̭ndha॒rvo a̭bhava-ddvi॒tīyaḥ̭ | tṛ॒tīyaḥ̭ pi॒tā ja̭ni॒tauṣa̭dhīnā- [pi॒tā ja̭ni॒tauṣa̭dhīnām, a॒pā-ṅgarbhaṃ॒-vya~̭dadhā-tpuru॒trā |] 8

-ma॒pā-ṅgarbhaṃ॒-vya~̭dadhā-tpuru॒trā || cakṣṷṣaḥ pi॒tā mana̭sā॒ hi dhīro̭ ghṛ॒tamḙne ajana॒nna̭māne | ya॒dedantā॒ ada̭dṛgṃhanta॒ pūrva॒ ādi-ddyāvā̭pṛthi॒vī a̭prathetām || vi॒śvata̭-ścakṣuru॒ta vi॒śvato̭mukho vi॒śvato̭hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt | sa-mbā॒hubhyā॒-nnama̭ti॒ sa-mpata̭trai॒ rdyāvā̭pṛthi॒vī ja॒naya̭-nde॒va ekaḥ̭ || kigg svi̭dāsī-dadhi॒ṣṭhāna̭-mā॒rambha̭ṇa-ṅkata॒ma-thsvi॒-tkimā̭sīt | yadī॒ bhūmi̭-ñja॒naya̭- [yadī॒ bhūmi̭-ñja॒nayanṋ, vi॒śvaka̭rmā॒] 9

-nvi॒śvaka̭rmā॒ vi dyāmaurṇo᳚-nmahi॒nā vi॒śvaca̭kṣāḥ || kigg svi॒dvana॒-ṅka u॒ sa vṛ॒kṣa ā̭sī॒dyato॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ni̭ṣṭata॒kṣuḥ | manī̭ṣiṇo॒ mana̭sā pṛ॒cchatedu॒ tadyada॒ddhyati̭ṣṭha॒-dbhuva̭nāni dhā॒rayanṋ || yā te॒ dhāmā̭ni para॒māṇi॒ yā-'va॒mā yā ma̭ddhya॒mā vi̭śvakarmannu॒temā | śikṣā॒ sakhi̭bhyo ha॒viṣi̭ svadhāva-ssva॒yaṃ-ya~̭jasva ta॒nuva̭-ñjuṣā॒ṇaḥ || vā॒caspatiṃ̭-vi~॒śvaka̭rmāṇa-mū॒tayḙ [-mū॒taye᳚, ma॒no॒yujaṃ॒-vā~jḙ] 10

mano॒yujaṃ॒-vā~jḙ a॒dyā hṷvema | sa no॒ nedi̭ṣṭhā॒ hava̭nāni joṣate vi॒śvaśa̭bhūṃ॒rava̭se sā॒dhuka̭rmā || viśva̭karman. ha॒viṣā̭ vāvṛdhā॒na-ssva॒yaṃ-ya~̭jasva ta॒nuva̭-ñjuṣā॒ṇaḥ | muhya̭ntva॒nye a॒bhitaḥ̭ sa॒patnā̭ i॒hāsmāka̭-mma॒ghavā̭ sū॒rira̭stu || viśva̭karman. ha॒viṣā॒ vardha̭nena trā॒tāra॒mindra̭-makṛṇorava॒ddhyam | tasmai॒ viśa॒-ssama̭namanta pū॒rvīra॒yamu॒gro vi̭ha॒vyo̭ yathā-'sa̭t || sa॒mu॒drāya̭ va॒yunā̭ya॒ sindhṷ̄nā॒-mpata̭ye॒ namaḥ̭ | na॒dīnā॒gṃ॒ sarvā̭sā-mpi॒tre jṷhu॒tā vi॒śvaka̭rmaṇe॒ viśvā-'hāma̭rtyagṃ ha॒viḥ || 11 ||

(ja॒jānai॒ - nau - ṣa̭dhīnāṃ॒ - bhūmi̭-ñja॒naya̭ - nnū॒taye॒ - namo॒ - nava̭ ca) (a. 2)

udḙnamutta॒rā-nna॒yāgnḙ ghṛtenā-''huta | rā॒yaspoṣḙṇa॒ sagṃ sṛ̭ja pra॒jayā̭ ca॒ dhanḙna ca || indre॒ma-mpra̭ta॒rā-ṅkṛ̭dhi sajā॒tānā̭-masadva॒śī | samḙnaṃ॒-va~rca̭sā sṛja de॒vebhyo̭ bhāga॒dhā a̭sat || yasya̭ ku॒rmo ha॒virgṛ॒he tama̭gne vardhayā॒ tvam | tasma̭ de॒vā adhi̭ bravanna॒ya-ñca॒ brahma̭ṇa॒spatiḥ̭ || udṷ tvā॒ viśvḙ de॒vā [viśvḙ de॒vāḥ, agne॒ bhara̭ntu॒ citti̭bhiḥ |] 12

agne॒ bhara̭ntu॒ citti̭bhiḥ | sa no̭ bhava śi॒vata̭ma-ssu॒pratī̭ko vi॒bhāva̭suḥ || pañca॒ diśo॒ daivī᳚rya॒jñama̭vantu de॒vīrapāma̭ti-ndurma॒ti-mbādha̭mānāḥ | rā॒yaspoṣḙ ya॒jñapa̭ti-mā॒bhaja̭ntīḥ || rā॒yaspoṣe॒ adhi̭ ya॒jño a̭sthā॒-thsami̭ddhe a॒gnāvadhi̭ māmahā॒naḥ | u॒kthapa̭tra॒ īḍyo̭ gṛbhī॒tasta॒pta-ṅgha॒rma-mpa̭ri॒gṛhyā̭yajanta || ū॒rjā ya-dya॒jñamaśa̭manta de॒vā daivyā̭ya dha॒rtre joṣṭre᳚ | de॒va॒śrī-śśrīma̭ṇā-śśa॒tapa̭yāḥ [de॒va॒śrī-śśrīma̭ṇā-śśa॒tapa̭yāḥ, pa॒ri॒gṛhya̭] 13

pari॒gṛhya̭ de॒vā ya॒jñamā̭yann || sūrya̭raśmi॒r॒hari̭keśaḥ pu॒rastā᳚-thsavi॒tā jyoti॒ruda̭yā॒gṃ॒ aja̭sram | tasya̭ pū॒ṣā pra̭sa॒vaṃ-yā~̭ti de॒va-ssa॒paṃśya॒n viśvā॒ bhuva̭nāni go॒pāḥ || de॒vā de॒vebhyo̭ addhva॒ryanto̭ asthurvī॒tagṃ śa̭mi॒tre śa̭mi॒tā ya॒jaddhyai᳚ | tu॒rīyo̭ ya॒jño yatra̭ ha॒vyameti॒ tataḥ̭ pāva॒kā ā॒śiṣo̭ no juṣantām || vi॒māna̭ e॒ṣa di॒vo maddhya̭ āsta āpapri॒vā-nroda̭sī a॒ntari̭kṣam | sa vi॒śvācī̭ra॒bhi- [sa vi॒śvācī̭ra॒bhi, ca॒ṣṭe॒ ghṛ॒tācī̭ranta॒rā] 14

-ca̭ṣṭe ghṛ॒tācī̭ranta॒rā pūrva॒mapa̭ra-ñca ke॒tum || u॒kṣā sa̭mu॒dro a̭ru॒ṇa-ssṷpa॒rṇaḥ pūrva̭sya॒ yoni̭-mpi॒turā vi̭veśa | maddhyḙ di॒vo nihi̭taḥ॒ pṛśñi॒raśmā॒ vi ca̭krame॒ raja̭saḥ pā॒tyantau᳚ || indraṃ॒-vi~śvā̭ avīvṛdhan-thsamu॒dravya̭casa॒-ṅgiraḥ̭ | ra॒thīta̭magṃ rathī॒nāṃ-vā~jā̭nā॒gṃ॒ satpa̭ti॒-mpati᳚m || su॒mna॒hūrya॒jño de॒vāgṃ ā ca̭ vakṣa॒dyakṣa̭da॒gnirde॒vo de॒vāgṃ ā ca̭ vakṣat || vāja̭sya mā prasa॒veno᳚-dgrā॒bheṇo-da̭grabhīt | athā̭ sa॒patnā॒gṃ॒ indro̭ me nigrā॒bheṇādha̭rāgṃ akaḥ || u॒dgrā॒bha-ñca̭ nigrā॒bha-ñca॒ brahma̭ de॒vā a̭vīvṛdhann | athā̭ sa॒patnā̭nindrā॒gnī mḙ viṣū॒cīnā॒n vya̭syatām || 15 ||

(de॒vāḥ - śa॒tapa̭yā - a॒bhi - vāja̭sya॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca ) (a. 3)

ā॒śu-śśiśā̭no vṛṣa॒bho na yu॒ddhmo gha̭nāgha॒naḥ, kṣobha̭ṇa-ścarṣaṇī॒nām | sa॒ṅkranda̭no-'nimi॒ṣa ḙka vī॒ra-śśa॒tagṃ senā̭ ajaya-thsā॒kamindraḥ̭ || sa॒ṅkranda̭nenā nimi॒ṣeṇa̭ ji॒ṣṇunā̭ yutkā॒reṇa̭ duścyava॒nena̭ dhṛ॒ṣṇunā᳚ | tadindrḙṇa jayata॒ ta-thsa̭haddhvaṃ॒-yu~dho̭ nara॒ iṣṷhastena॒ vṛṣṇā᳚ || sa iṣṷhastai॒-ssa ni̭ṣa॒ṅgibhi̭rva॒śī saggsra̭ṣṭā॒ sa yudha॒ indro̭ ga॒ṇena̭ | sa॒gṃ॒sṛ॒ṣṭa॒ji-thso̭ma॒pā bā̭huśa॒rdhyū᳚rdhvadha̭nvā॒ prati̭hitābhi॒rastā᳚ || bṛha̭spate॒ pari̭ dīyā॒ [pari̭ dīya, rathḙna] 16

rathḙna rakṣo॒hā 'mitrāgṃ̭ apa॒ bādha̭mānaḥ | pra॒bha॒ñjan-thsenāḥ᳚ pramṛ॒ṇo yu॒dhā jaya̭nna॒smāka̭-meddhyavi॒tā rathā̭nām || go॒tra॒bhida̭-ṅgo॒vidaṃ॒-va~jra̭bāhu॒-ñjaya̭nta॒majma̭ pramṛ॒ṇanta॒-moja̭sā | i॒magṃ sa̭jātā॒ anṷvīra-yaddhva॒mindragṃ̭ sakhā॒yo-'nu॒ sagṃ ra̭bhaddhvam || ba॒la॒vi॒jñā॒yaḥ-sthavi̭raḥ॒ pravī̭ra॒-ssaha̭svān. vā॒jī saha̭māna u॒graḥ | a॒bhivī̭ro a॒bhisa̭tvā saho॒jā jaitra̭mindra॒ ratha॒māti̭ṣṭha go॒vit || a॒bhi go॒trāṇi॒ saha̭sā॒ gāha̭māno-'dā॒yo [gāha̭māno-'dā॒yaḥ, vī॒ra-śśa॒tama̭nyu॒rindraḥ̭ |] 17

vī॒ra-śśa॒tama̭nyu॒rindraḥ̭ | du॒ścya॒va॒naḥ pṛ̭tanā॒ṣāḍa̭ yu॒ddhyo᳚-smāka॒gṃ॒ senā̭ avatu॒ pra yu॒thsu || indra̭ āsāṃ-ne॒tā bṛha॒spati॒ rdakṣi̭ṇā ya॒jñaḥ pu॒ra ḙtu॒ somaḥ̭ | de॒va॒se॒nānā̭-mabhibhañjatī॒nā-ñjaya̭ntīnā-mma॒ruto̭ ya॒ntvagre᳚ || indra̭sya॒ vṛṣṇo॒ varṷṇasya॒ rājña̭ ādi॒tyānā᳚-mma॒rutā॒gṃ॒ śardha̭ u॒gram | ma॒hāma̭nasā-mbhuvanacya॒vānā॒-ṅghoṣo̭ de॒vānā॒-ñjaya̭tā॒ muda̭sthāt || a॒smāka॒-mindra॒-ssamṛ̭teṣu dhva॒jeṣva॒smākaṃ॒-yā~ iṣa̭va॒stā ja̭yantu | 18

a॒smākaṃ̭-vī~॒rā utta̭re bhavantva॒smānṷ devā avatā॒ havḙṣu || uddha̭rṣaya maghava॒nnā-yṷdhā॒-nyuthsatva̭nā-mmāma॒kānā॒-mmahāgṃ̭si | udvṛ̭trahan vā॒jināṃ॒-vā~ji̭nā॒nyu-drathā̭nā॒-ñjaya̭tāmetu॒ ghoṣaḥ̭ || upa॒ preta॒ jaya̭tā narassthi॒rā vaḥ̭ santu bā॒havaḥ̭ | indro̭ va॒-śśarma̭ yaccha tvanā-dhṛ॒ṣyā yathāsa̭tha || ava̭sṛṣṭā॒ parā̭ pata॒ śara̭vye॒ brahma̭ sagṃśitā | gacchā॒-'mitrā॒-npra- [gacchā॒-'mitrā॒-npra, vi॒śa॒ maiṣā॒-] 19

-vi̭śa॒ maiṣā॒-ṅkañca॒nocchi̭ṣaḥ || marmā̭ṇi te॒ varma̭bhiśchādayāmi॒ soma̭stvā॒ rājā॒ 'mṛtḙnā॒bhi-va̭stām | u॒rorvarī̭yo॒ vari̭vaste astu॒ jaya̭nta॒-ntvāmanṷ madantu de॒vāḥ || yatra̭ bā॒ṇā-ssa॒mpata̭nti kumā॒rā vi̭śi॒khā i̭va | indro̭ na॒statra̭ vṛtra॒hā vi̭śvā॒hā śarma̭ yacchatu || 20 ||

(dī॒yā॒ - 'dā॒yo - ja̭yantva॒ - mitrā॒-npra - ca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭) (a. 4)

prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvāna॒gnera̭gne pu॒ro a̭gnirbhave॒ha | viśvā॒ āśā॒ dīdyā̭no॒ vi bhā॒hyūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpade || krama̭ddhvama॒gninā॒ nāka॒mukhya॒gṃ॒ hastḙṣu॒ bibhra̭taḥ | di॒vaḥ pṛ॒ṣṭhagṃ suva̭rga॒tvā mi॒śrā de॒vebhi̭rāddhvam || pṛ॒thi॒vyā a॒hamuda॒ntari̭kṣa॒-mā-'rṷha-ma॒ntari̭kṣā॒-ddiva॒mā-'rṷham | di॒vo nāka̭sya pṛ॒ṣṭhā-thsuva॒rjyoti̭ragā- [pṛ॒ṣṭhā-thsuva॒rjyoti̭ragām, a॒ham |] 21

-ma॒ham || suva॒ryanto॒ nāpe᳚kṣanta॒ ā dyāgṃ ro̭hanti॒ roda̭sī | ya॒jñaṃ-ye~ vi॒śvato̭dhāra॒gṃ॒ suvi̭dvāgṃso viteni॒re || agne॒ prehi̭ pratha॒mo dḙvaya॒tā-ñcakṣṷrde॒vānā̭mu॒ta martyā̭nām | iya̭kṣamāṇā॒ bhṛgṷbhi-ssa॒joṣā॒-ssuva̭ryantu॒ yaja̭mānā-ssva॒sti || nakto॒ṣāsā॒ sama̭nasā॒ virṷ̄pe dhā॒payḙte॒ śiśu॒mekagṃ̭ samī॒cī | dyāvā॒ kṣāmā̭ ru॒kmo a॒ntarvi bhā̭ti de॒vā a॒gni-ndhā̭raya-ndraviṇo॒dāḥ || agnḙ sahasrākṣa [agnḙ sahasrākṣa, śa॒ta॒mū॒rdha॒ñcha॒ta-nte᳚] 22

śatamūrdhañcha॒ta-nte᳚ prā॒ṇā-ssa॒hasra̭mapā॒nāḥ | tvagṃ sā̭ha॒srasya̭ rā॒ya ī̭śiṣe॒ tasmai̭ te vidhema॒ vājā̭ya॒ svāhā᳚ || su॒pa॒rṇo̭-'si ga॒rutmā᳚-npṛthi॒vyāgṃ sī̭da pṛ॒ṣṭhe pṛ̭thi॒vyā-ssī̭da bhā॒sā-'ntari̭kṣa॒mā pṛ̭ṇa॒ jyoti̭ṣā॒ diva॒mutta̭bhāna॒ teja̭sā॒ diśa॒ u-ddṛgṃ̭ha || ā॒juhvā̭na-ssu॒pratī̭kaḥ pu॒rastā॒dagne॒ svāṃ-yo~ni॒mā sī̭da sā॒ddhyā | a॒smin-thsa॒dhasthe॒ addhyutta̭rasmi॒n viśvḙ devā॒ [addhyutta̭rasmi॒n viśvḙ devāḥ, yaja̭mānaśca sīdata |] 23

yaja̭mānaśca sīdata || preddho̭ agne dīdihi pu॒ro no-'ja̭srayā sū॒rmyā̭ yaviṣṭha | tvāgṃ śaśva̭nta॒ upa̭ yanti॒ vājāḥ᳚ || vi॒dhema̭ te para॒me janma̭nnagne vi॒dhema॒ stomai॒rava̭re sa॒dhasthe᳚ | yasmā॒-dyonḙru॒dāri̭thā॒ yaje॒ ta-mpratve ha॒vīgṃṣi̭ juhure॒ sami̭ddhe || tāgṃ sa̭vi॒turvare᳚ṇyasya ci॒trāmā-'haṃ-vṛ~̭ṇe suma॒tiṃ-vi~॒śvaja̭nyām | yāma̭sya॒ kaṇvo॒ adṷha॒-tprapī̭nāgṃ sa॒hasra̭dhārā॒- [sa॒hasra̭dhārām, paya̭sā ma॒hī-ṅgām |] 24

-mpaya̭sā ma॒hī-ṅgām || sa॒pta tḙ agne sa॒midhaḥ̭ sa॒pta ji॒hvā-ssa॒ptarṣa̭ya-ssa॒pta dhāma̭ pri॒yāṇi̭ | sa॒pta hotrā᳚-ssapta॒dhā tvā̭ yajanti sa॒pta yonī॒rā pṛ̭ṇasvā ghṛ॒tena̭ || ī॒dṛ-ñcā᳚nyā॒dṛ-ñcai̭tā॒dṛñca̭ prati॒dṛ-ñca̭ mi॒taśca॒ sammi̭taśca॒ sabha̭rāḥ || śu॒krajyo̭tiśca ci॒trajyo̭tiśca sa॒tyajyo̭tiśca॒ jyoti̭ṣmāgśca sa॒tyaśca̭rta॒pāścātyagṃ̭hāḥ | 25

ṛ॒ta॒jicca̭ satya॒jicca̭ sena॒jicca̭ su॒ṣeṇa॒ścāntya̭mitraśca dū॒re a̭mitraśca ga॒ṇaḥ || ṛ॒taśca̭ sa॒tyaśca̭ dhru॒vaśca̭ dha॒ruṇa̭śca dha॒rtā ca̭ vidha॒rtā ca̭ vidhāra॒yaḥ || ī॒dṛkṣā̭sa etā॒dṛkṣā̭sa ū॒ ṣuṇaḥ̭ sa॒dṛkṣā̭saḥ॒ prati̭sadṛkṣāsa॒ eta̭na | mi॒tāsa̭śca॒ sammi̭tāsaśca na ū॒taye॒ sabha̭raso maruto ya॒jñe a॒sminnindra॒-ndaivī॒rviśo̭ ma॒ruto-'nṷvartmāno॒ yathendra॒-ndaivī॒rviśo̭ ma॒ruto-'nṷvartmāna e॒vami॒maṃ-ya~ja̭māna॒-ndaivī᳚śca॒ viśo॒ mānṷṣī॒ścānṷvartmāno bhavantu || 26 ||

(a॒gā॒gṃ॒ - sa॒ha॒srā॒kṣa॒ - de॒vāḥ॒ - sa॒hasra̭dhārā॒ - matyagṃ̭hā॒ - anṷvartmānaḥ॒ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 5)

jī॒mūta̭syeva bhavati॒ pratī̭kaṃ॒-ya~dva॒rmī yāti̭ sa॒madā̭mu॒pasthe᳚ | anā̭viddhayā ta॒nuvā̭ jaya॒ tvagṃ sa tvā॒ varma̭ṇo mahi॒mā pi̭partu || dhanva̭nā॒ gā dhanva̭nā॒-''ji-ñja̭yema॒ dhanva̭nā tī॒vrā-ssa॒mado̭ jayema | dhanu॒-śśatro̭rapakā॒ma-ṅkṛ̭ṇoti॒ dhanva̭nā॒ sarvāḥ᳚ pra॒diśo̭ jayema || va॒kṣyantī॒vedā ga̭nīganti॒ karṇa̭-mpri॒yagṃ sakhā̭ya-mpariṣasvajā॒nā | yoṣḙva śiṅkte॒ vita॒tā-'dhi॒ dhanva॒- [dhanvanṋ, jyā i॒yagṃ] 27

-ñjyā i॒yagṃ sama̭ne pā॒raya̭ntī || te ā॒cara̭ntī॒ sama̭neva॒ yoṣā̭ mā॒teva̭ pu॒tra-mbi̭bhṛtāmu॒pasthe᳚ | apa॒ śatrūṋ viddhyatāgṃ saṃvi~dā॒ne ārtnī̭ i॒me vi̭ṣphu॒rantī̭ a॒mitrāṋ || ba॒hvī॒nā-mpi॒tā ba॒hura̭sya pu॒traści॒ścā kṛ̭ṇoti॒ sama̭nā-'va॒gatya̭ | i॒ṣu॒dhi-ssaṅkāḥ॒ pṛta̭nāśca॒ sarvāḥ᳚ pṛ॒ṣṭhe nina̭ddho jayati॒ prasṷ̄taḥ || rathe॒ tiṣṭha̭-nnayati vā॒jinaḥ̭ pu॒ro yatra̭yatra kā॒maya̭te suṣāra॒thiḥ | a॒bhīśṷ̄nā-mmahi॒māna̭- [mahi॒māna᳚m, pa॒nā॒ya॒ta॒ manaḥ̭] 28

-mpanāyata॒ manaḥ̭ pa॒ścādanṷ yacchanti ra॒śmayaḥ̭ || tī॒vrā-nghoṣā᳚n kṛṇvate॒ vṛṣa̭pāṇa॒yo-'śvā॒ rathḙbhi-ssa॒ha vā॒jaya̭ntaḥ | a॒va॒krāma̭ntaḥ॒ prapa̭daira॒mitrā᳚n kṣi॒ṇanti॒ śatrū॒gṃ॒rana̭pavyayantaḥ || ra॒tha॒vāha̭nagṃ ha॒vira̭sya॒ nāma॒ yatrā-''yṷdha॒-nnihi̭tamasya॒ varma̭ | tatrā॒ ratha॒mupa̭ śa॒gmagṃ sa̭dema vi॒śvāhā̭ va॒yagṃ sṷmana॒syamā̭nāḥ || svā॒du॒ṣa॒gṃ॒ sadaḥ̭ pi॒taro̭ vayo॒dhāḥ kṛ̭cchre॒śrita॒-śśaktī̭vanto gabhī॒rāḥ | ci॒trasḙnā॒ iṣṷbalā॒ amṛ̭ddhrā-ssa॒tovī̭rā u॒ravo᳚ vrātasā॒hāḥ || brāhma̭ṇāsaḥ॒ [brāhma̭ṇāsaḥ, pita̭ra॒-] 29

pita̭ra॒-ssomyā̭sa-śśi॒ve no॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a̭ne॒hasā᳚ | pū॒ṣā naḥ̭ pātu duri॒tādṛ̭tāvṛdho॒ rakṣā॒ māki̭rno a॒ghaśagṃ̭sa īśata || su॒pa॒rṇaṃ-va~̭ste mṛ॒go a̭syā॒ danto॒ gobhi॒-ssanna̭ddhā patati॒ prasṷ̄tā | yatrā॒ nara॒-ssa-ñca॒ vi ca॒ drava̭nti॒ tatrā॒smabhya॒miṣa̭va॒-śśarma̭ yagṃsann || ṛjī̭te॒ pari̭ vṛṅgdhi॒ no-'śmā̭ bhavatu nasta॒nūḥ | somo॒ adhi̭ bravītu॒ no-'di̭ti॒- [no-'di̭tiḥ, śarma̭ yacchatu |] 30

-śśarma̭ yacchatu || ā ja̭ṅghanti॒ sānvḙṣā-ñja॒ghanā॒gṃ॒ upa̭ jighnate | aśvā̭jani॒ pracḙta॒so-'śvā᳚n-thsa॒mathsṷ codaya || ahi̭riva bho॒gaiḥ paryḙti bā॒hu-ñjyāyā̭ he॒ti-mpa̭ri॒bādha̭mānaḥ | ha॒sta॒ghno viśvā̭ va॒yunā̭ni vi॒dvā-npumā॒-npumāgṃ̭sa॒-mpari̭ pātu vi॒śvataḥ̭ || vana̭spate vī॒ḍva̭ṅgo॒ hi bhū॒yā a॒sma-thsa̭khā pra॒tara̭ṇa-ssu॒vīraḥ̭ | gobhi॒-ssanna̭ddho asi vī॒ḍaya̭svā-''sthā॒tā tḙ jayatu॒ jetvā̭ni || di॒vaḥ pṛ̭thi॒vyāḥ pa- [pari̭, oja॒ u-dbhṛ̭taṃ॒-] 31

-ryoja॒ u-dbhṛ̭taṃ॒-va~na॒spati̭bhyaḥ॒ paryābhṛ̭ta॒gṃ॒ sahaḥ̭ | a॒pāmo॒jmāna॒-mpari॒ gobhi॒rāvṛ̭ta॒mindra̭sya॒ vajragṃ̭ ha॒viṣā॒ rathaṃ̭-ya~ja || indra̭sya॒ vajro̭ ma॒rutā॒manī̭ka-mmi॒trasya॒ garbho॒ varṷṇasya॒ nābhiḥ̭ | semā-nno̭ ha॒vyadā̭ti-ñjuṣā॒ṇo deva̭ ratha॒ prati̭ ha॒vyā gṛ̭bhāya || upa̭ śvāsaya pṛthi॒vīmu॒ta dyā-mpṷru॒trā tḙ manutāṃ॒-vi~ṣṭhi̭ta॒-ñjaga̭t | sa dṷndubhe sa॒jūrindrḙṇa de॒vairdū॒rā- [de॒vairdū॒rāt, davī̭yo॒] 32

-ddavī̭yo॒ apa̭sedha॒ śatrūṋ || ā kra̭ndaya॒ bala॒mojo̭ na॒ ā dhā॒ niṣṭa̭nihi duri॒tā bādha̭mānaḥ | apa̭ protha dundubhe du॒cchunāgṃ̭ i॒ta indra̭sya mu॒ṣṭira̭si vī॒ḍaya̭sva || ā-'mūra̭ja pra॒tyāva̭rtaye॒māḥ kḙtu॒ma-ddṷndu॒bhi rvā̭vadīti | samaśva̭parṇā॒ścara̭nti no॒ naro॒-'smāka̭mindra ra॒thino̭ jayantu || 33 ||

(dhanva̭n - mahi॒mānaṃ॒ - brāhma̭ṇā॒so - 'di̭tiḥ - pṛthi॒vyāḥ pari̭ - dū॒rā - deka̭catvārigṃśacca) (a. 6)

yadakra̭ndaḥ pratha॒ma-ñjāya̭māna u॒dyan-thsa̭mu॒drādu॒ta vā॒ purī̭ṣāt | śye॒nasya̭ pa॒kṣā ha̭ri॒ṇasya̭ bā॒hū ṷpa॒stutya॒-mmahi̭ jā॒ta-ntḙ arvann || ya॒mena̭ da॒tta-ntri॒ta ḙnamāyuna॒gindra̭ eṇa-mpratha॒mo addhya̭tiṣṭhat | ga॒ndha॒rvo a̭sya raśa॒nāma̭-gṛbhṇā॒-thsūrā॒daśvaṃ̭-va~savo॒ nira̭taṣṭa || asi̭ ya॒mo asyā̭di॒tyo a̭rva॒nnasi̭ tri॒to guhyḙna vra॒tena̭ | asi॒ somḙna sa॒mayā॒ vipṛ̭kta [vipṛ̭ktaḥ, ā॒huste॒ trīṇi̭ di॒vi bandha̭nāni |] 34

ā॒huste॒ trīṇi̭ di॒vi bandha̭nāni || trīṇi̭ ta āhurdi॒vi bandha̭nāni॒ trīṇya॒phsu trīṇya॒nta-ssa̭mu॒dre | u॒teva̭ me॒ varṷṇaśchan-thsyarva॒n॒. yatrā̭ ta ā॒huḥ pa̭ra॒ma-ñja॒nitra᳚m || i॒mā tḙ vājinnava॒mārja̭nānī॒mā śa॒phānāgṃ̭ sani॒turni॒dhānā᳚ | atrā̭ te bha॒drā ra̭śa॒nā a̭paśyamṛ॒tasya॒ yā a̭bhi॒rakṣa̭nti go॒pāḥ || ā॒tmāna̭-nte॒ mana̭sā॒-''rāda̭jānāma॒vo di॒vā [ ] 35

pa॒taya̭nta-mpata॒ṅgam | śiro̭ apaśya-mpa॒thibhiḥ̭ su॒gebhi̭rare॒ṇubhi॒rjeha̭māna-mpata॒tri || atrā̭ te rū॒pamṷtta॒mama̭paśya॒-ñjigī̭ṣamāṇami॒ṣa ā pa॒de goḥ | ya॒dā te॒ marto॒ anu॒ bhoga॒māna॒ḍādi-dgrasi̭ṣṭha॒ oṣa̭dhīrajīgaḥ || anṷ tvā॒ ratho॒ anu॒ maryo̭ arva॒nnanu॒ gāvo-'nu॒ bhagaḥ̭ ka॒nīnā᳚m | anu॒ vrātā̭sa॒stava̭ sa॒khyamī̭yu॒ranṷ de॒vā ma̭mire vī॒rya̭- [vī॒rya᳚m, te |] 36

-nte || hira̭ṇyaśṛ॒ṅgo-'yo̭ asya॒ pādā॒ mano̭javā॒ ava̭ra॒ indra̭ āsīt | de॒vā ida̭sya havi॒radya̭māya॒n॒. yo arva̭nta-mpratha॒mo a॒ddhyati̭ṣṭhat || ī॒rmāntā̭sa॒-ssili̭kamaddhyamāsa॒-ssagṃ śūra̭ṇāso di॒vyāso॒ atyāḥ᳚ | ha॒gṃ॒sā i̭va śreṇi॒śo ya̭tante॒ yadākṣi̭ṣurdi॒vya-majma॒maśvāḥ᳚ || tava॒ śarī̭ra-mpatayi॒ṣṇva̭rva॒-ntava̭ ci॒ttaṃ-vā~ta̭ iva॒ dhrajī̭mān | tava॒ śṛṅgā̭ṇi॒ viṣṭhi̭tā puru॒trā-'ra̭ṇyeṣu॒ jarbhṷrāṇā caranti || upa॒ [upa̭, prāgā॒cchasa̭naṃ-] 37

prāgā॒cchasa̭naṃ-vā~॒jyarvā̭ deva॒drīcā॒ mana̭sā॒ dīddhyā̭naḥ | a॒jaḥ pu॒ro nī̭yate॒ nābhi̭ra॒syānṷ pa॒ścā-tka॒vayo̭ yanti re॒bhāḥ || upa॒ prāgā᳚-tpara॒maṃ-ya~-thsa॒dhastha॒marvā॒gṃ॒ acchā̭ pi॒tara̭-mmā॒tara̭-ñca | a॒dyā de॒vān juṣṭa̭tamo॒ hi ga॒myā athā-''śā᳚ste dā॒śuṣe॒ vāryā̭ṇi || 38 ||

(vipṛ̭kto - di॒vā - vī॒rya̭ - mupai - kā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭) (a. 7)

mā no̭ mi॒tro varṷṇo arya॒mā-''yurindra̭ ṛbhu॒kṣā ma॒rutaḥ॒ pari̭ khyann | ya-dvā॒jino̭ de॒vajā̭tasya॒ sapteḥ᳚ prava॒kṣyāmo̭ vi॒dathḙ vī॒ryā̭ṇi || yanni॒rṇijā॒ rekṇa̭sā॒ prāvṛ̭tasya rā॒ti-ṅgṛ̭bhī॒tā-mmṷkha॒to naya̭nti | suprā̭ṅa॒jo memya̭-dvi॒śvarṷ̄pa indrāpū॒ṣṇoḥ pri॒yamapyḙti॒ pāthaḥ̭ || e॒ṣa cchāgaḥ̭ pu॒ro aśvḙna vā॒jinā̭ pū॒ṣṇo bhā॒go nī̭yate vi॒śvade᳚vyaḥ | a॒bhi॒priyaṃ॒-ya~-tpṷro॒ḍāśa॒marva̭tā॒ tvaṣṭe- [tvaṣṭet, e॒na॒gṃ॒ sau॒śra॒va॒sāya̭ jinvati |] 39

-dḙnagṃ sauśrava॒sāya̭ jinvati || yaddha॒viṣya̭mṛtu॒śo dḙva॒yāna॒-ntrirmānṷṣāḥ॒ paryaśva॒-nnaya̭nti | atrā̭ pū॒ṣṇaḥ pra̭tha॒mo bhā॒ga ḙti ya॒jña-nde॒vebhyaḥ̭ prative॒daya̭nna॒jaḥ || hotā᳚-'ddhva॒ryurāva̭yā agnimi॒ndho grā̭vagrā॒bha u॒ta śaggstā॒ suvi̭praḥ | tena̭ ya॒jñena॒ sva̭raṅkṛtena॒ svi̭ṣṭena va॒kṣaṇā॒ ā pṛ̭ṇaddhvam || yū॒pa॒vra॒skā u॒ta ye yṷ̄pavā॒hāśca॒ṣālaṃ॒-ye~ a̭śvayū॒pāya॒ takṣa̭ti | ye cārva̭te॒ paca̭nagṃ sa॒bhaṃra̭ntyu॒to [ ] 40

teṣā̭-ma॒bhigū᳚rtirna invatu || upa॒ prāgā᳚-thsu॒manmḙ-'dhāyi॒ manma̭ de॒vānā॒māśā॒ upa̭ vī॒tapṛ̭ṣṭhaḥ | anvḙnaṃ॒-vi~prā॒ ṛṣa̭yo madanti de॒vānā᳚-mpu॒ṣṭe ca̭kṛmā su॒bandhu᳚m || ya-dvā॒jino॒ dāma̭ sa॒dānna॒marva̭to॒ yā śī̭rṣa॒ṇyā̭ raśa॒nā rajjṷrasya | yadvā̭ ghāsya॒ prabhṛ̭tamā॒syḙ tṛṇa॒gṃ॒ sarvā॒ tā te॒ api̭ de॒veṣva̭stu || yadaśva̭sya kra॒viṣo॒ [yadaśva̭sya kra॒viṣaḥ̭, makṣi॒kā-''śa॒] 41

makṣi॒kā-''śa॒ yadvā॒ svarau॒ svadhi̭tau ri॒ptamasti̭ | yaddhasta̭yo-śśami॒turyanna॒kheṣu॒ sarvā॒ tā te॒ api̭ de॒veṣva̭stu || yadūva̭ddhyamu॒dara̭syāpa॒vāti॒ ya ā॒masya̭ kra॒viṣo̭ ga॒ndho asti̭ | su॒kṛ॒tā taccha̭mi॒tāraḥ̭ kṛṇvantū॒ta medhagṃ̭ śṛta॒pāka̭-mpacantu || ya-tte॒ gātrā̭da॒gninā̭ pa॒cyamā̭nāda॒bhi śūla॒-nniha̭tasyāva॒dhāva̭ti | mā ta-dbhūmyā॒mā śri̭ṣa॒ ( )-nmā tṛṇḙṣu de॒vebhya॒stadu॒śadbhyo̭ rā॒tama̭stu || 42 ||

(i - du॒to - kra॒viṣaḥ̭ - śriṣath - sa॒pta ca̭) (a. 8)

ye vā॒jina̭-mpari॒paśya̭nti pa॒kvaṃ-ya~ ī̭mā॒hu-ssṷra॒bhirnirha॒reti̭ | ye cārva̭to māgṃsabhi॒kṣāmu॒pāsa̭ta u॒to teṣā̭ma॒bhigū᳚rtirna invatu || yannīkṣa̭ṇa-mmā॒g॒spaca̭nyā u॒khāyā॒ yā pātrā̭ṇi yū॒ṣṇa ā॒seca̭nāni | ū॒ṣma॒ṇyā̭-'pi॒dhānā̭ carū॒ṇāma॒ṅkā-ssū॒nāḥ pari̭ bhūṣa॒ntyaśva᳚m || ni॒krama̭ṇa-nni॒ṣada̭naṃ-vi~॒varta̭naṃ॒-ya~cca॒ paḍbī̭śa॒marva̭taḥ | yacca̭ pa॒pau yacca̭ ghā॒si- [ghā॒sim, ja॒ghāsa॒ sarvā॒ tā] 43

-ñja॒ghāsa॒ sarvā॒ tā te॒ api̭ de॒veṣva̭stu || mā tvā॒-'gni-rdhva̭nayi-ddhū॒maga̭ndhi॒rmokhā bhrāja̭ntya॒bhi vi̭kta॒ jaghriḥ̭ | i॒ṣṭaṃ-vī~॒tama॒bhigū᳚rtaṃ॒-va~ṣa̭ṭkṛta॒-nta-nde॒vāsaḥ॒ prati̭ gṛbhṇa॒ntyaśva᳚m || yadaśvā̭ya॒ vāsa̭ upastṛ॒ṇantya̭dhīvā॒saṃ-yā~ hira̭ṇyānyasmai | sa॒ndāna॒marva̭nta॒-mpaḍbī̭śa-mpri॒yā de॒veṣvā yā̭mayanti || ya-ttḙ sā॒de maha̭sā॒ śūkṛ̭tasya॒ pārṣṇi̭yā vā॒ kaśa̭yā [vā॒ kaśa̭yā, vā॒ tu॒toda̭ |] 44

vā tu॒toda̭ | sru॒ceva॒ tā ha॒viṣo̭ addhva॒reṣu॒ sarvā॒ tā te॒ brahma̭ṇā sūdayāmi || catṷstrigṃśa-dvā॒jino̭ de॒vaba̭ndho॒-rvaṅkrī॒-raśva̭sya॒ svadhi̭ti॒-ssamḙti | acchi̭drā॒ gātrā̭ va॒yunā̭ kṛṇota॒ parṷṣparuranu॒ghuṣyā॒ vi śa̭sta || eka॒stvaṣṭu॒raśva̭syā viśa॒stā dvā ya॒ntārā̭ bhavata॒statha॒rtuḥ | yā te॒ gātrā̭ṇāmṛtu॒thā kṛ॒ṇomi॒ tātā॒ piṇḍā̭nā॒-mpra jṷhomya॒gnau || mā tvā̭ tapa- [tapat, pri॒ya ā॒tmā-] 45

-tpri॒ya ā॒tmā-'pi॒yanta॒-mmā svadhi̭tista॒nuva॒ ā ti̭ṣṭhipa-tte | mā tḙ gṛ॒ddhnu-ra̭viśa॒stā-'ti॒hāya̭ chi॒drā gātrā᳚ṇya॒sinā॒ mithṷ̄ kaḥ || na vā ṷve॒tanmri̭yase॒ na ri̭ṣyasi de॒vāgṃ idḙṣi pa॒thibhiḥ̭ su॒gebhiḥ̭ | harī̭ te॒ yuñjā॒ pṛṣa̭tī abhūtā॒mupā᳚sthā-dvā॒jī dhu॒ri rāsa̭bhasya || su॒gavya̭-nno vā॒jī svaśvi̭ya-mpu॒gṃ॒saḥ pu॒trāgṃ u॒ta vi̭śvā॒puṣagṃ̭ ra॒yim | a॒nā॒gā॒stva-nno॒ adi̭tiḥ kṛṇotu kṣa॒tra-nno॒ aśvo̭ vanatāgṃ ha॒viṣmāṋ || 46 ||

(ghā॒siṃ-kaśa̭yā - tapa-d- ra॒yiṃ - nava̭ ca ) (a. 9)

(aśma॒n - ya i॒mo - dḙna - mā॒śuḥ - prācīṃ᳚ - jī॒mūta̭sya॒ - yadakra̭ndo॒ - mā no̭ mi॒tro - ye vā॒jinaṃ॒ - nava̭)

(aśma̭n - mano॒yujaṃ॒ - prācī॒manu॒ - śarma̭ yacchatu॒ - teṣā̭ma॒bhigū᳚rtiḥ॒ - ṣaṭca̭tvārigṃśat)

(aśma̭n, ha॒viṣmāṋ)

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ñcaturtha kāṇḍe ṣaṣṭhaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

o-nnamaḥ paramātmane , śrī mahāgaṇapataye namaḥ , śrī gurubhyo namaḥ , ha॒riḥ॒ oṃ

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-ञ्चतुर्थकाण्डे षष्ठः प्रश्नः - परिषेचन-संस्काराभिधानं

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

अश्म॒न्नूर्ज॒-म्पर्व॑ते शिश्रिया॒णां-वाँते॑ प॒र्जन्ये॒ वरु॑णस्य॒ शुष्मे᳚ । अ॒द्भ्य ओष॑धीभ्यो॒ वन॒स्पति॒भ्यो-ऽधि॒ सम्भृ॑ता॒-न्ता-न्न॒ इष॒मूर्ज॑-न्धत्त मरुत-स्सग्ं ररा॒णाः ॥ अश्मग्ग्॑स्ते॒ क्षुद॒मु-न्ते॒ शुगृ॑च्छतु॒ य-न्द्वि॒ष्मः ॥ स॒मु॒द्रस्य॑ त्वा॒-ऽवाक॒या-ऽग्ने॒ परि॑ व्ययामसि । पा॒व॒को अ॒स्मभ्यग्ं॑ शि॒वो भ॑व ॥ हि॒मस्य॑ त्वा ज॒रायु॒णा-ऽग्ने॒ परि॑ व्ययामसि । पा॒व॒को अ॒स्मभ्यग्ं॑ शि॒वो भ॑व ॥ उप॒- [उप॑, ज्मन्नुप॑] 1

-ज्मन्नुप॑ वेत॒से-ऽव॑त्तर-न्न॒दीष्वा । अग्ने॑ पि॒त्तम॒पाम॑सि ॥ मण्डू॑कि॒ ताभि॒रा ग॑हि॒ सेम-न्नो॑ य॒ज्ञम् । पा॒व॒कव॑र्णग्ं शि॒व-ङ्कृ॑धि ॥ पा॒व॒क आ चि॒तय॑न्त्या कृ॒पा । क्षाम॑-न्रुरु॒च उ॒षसो॒ न भा॒नुना᳚ ॥ तूर्व॒-न्न याम॒न्नेत॑शस्य॒ नू रण॒ आ यो घृ॒णे । न त॑तृषा॒णो अ॒जरः॑ ॥ अग्ने॑ पावक रो॒चिषा॑ म॒न्द्रया॑ देव जि॒ह्वया᳚ । आ दे॒वान् [आ दे॒वान्, व॒क्षि॒ यक्षि॑ च ।] 2

व॑क्षि॒ यक्षि॑ च ॥ स नः॑ पावक दीदि॒वो-ऽग्ने॑ दे॒वाग्ं इ॒हा-ऽऽ व॑ह । उप॑ य॒ज्ञग्ं ह॒विश्च॑ नः ॥ अ॒पामि॒द-न्न्यय॑नग्ं समु॒द्रस्य॑ नि॒वेश॑नम् । अ॒न्य-न्ते॑ अ॒स्म-त्त॑पन्तु हे॒तयः॑ पाव॒को अ॒स्मभ्यग्ं॑ शि॒वो भ॑व ॥ नम॑स्ते॒ हर॑से शो॒चिषे॒ नम॑स्ते अस्त्व॒र्चिषे᳚ । अ॒न्य-न्ते॑ अ॒स्म-त्त॑पन्तु हे॒तयः॑ पाव॒को अ॒स्मभ्यग्ं॑ शि॒वो भ॑व ॥ नृ॒षदे॒ व- [नृ॒षदे॒ वट्, अ॒फ्सु॒षदे॒ व-ड्व॑न॒सदे॒] 3

-ड॑फ्सु॒षदे॒ व-ड्व॑न॒सदे॒ व-ड्ब॑र्हि॒षदे॒ वट्-थ्सु॑व॒र्विदे॒ वट् ॥ ये दे॒वा दे॒वानां᳚-यँ॒ज्ञिया॑ य॒ज्ञिया॑नाग्ं संवँ-थ्स॒रीण॒मुप॑ भा॒गमास॑ते । अ॒हु॒तादो॑ ह॒विषो॑ य॒ज्ञे अ॒स्मिन्-थ्स्व॒य-ञ्जु॑हुद्ध्व॒-म्मधु॑नो घृ॒तस्य॑ ॥ ये दे॒वा दे॒वेष्वधि॑ देव॒त्वमाय॒न्॒ ये ब्रह्म॑णः पुर ए॒तारो॑ अ॒स्य । येभ्यो॒ नर्ते पव॑ते॒ धाम॒ कि-ञ्च॒न न ते दि॒वो न पृ॑थि॒व्या अधि॒ स्नुषु॑ ॥ प्रा॒ण॒दा [प्रा॒ण॒दाः, अ॒पा॒न॒दा व्या॑न॒दा-] 4

अ॑पान॒दा व्या॑न॒दा-श्च॑क्षु॒र्दा व॑र्चो॒दा व॑रिवो॒दाः । अ॒न्य-न्ते॑ अ॒स्म-त्त॑पन्तु हे॒तयः॑ पाव॒को अ॒स्मभ्यग्ं॑ शि॒वो भ॑व ॥ अ॒ग्निस्ति॒ग्मेन॑ शो॒चिषा॒ यग्ंस॒द्विश्व॒-न्न्य॑त्रिण᳚म् । अ॒ग्निर्नो॑ वग्ंसते र॒यिम् ॥ सैना-ऽनी॑केन सुवि॒दत्रो॑ अ॒स्मे यष्टा॑ दे॒वाग्ं आय॑जिष्ठ-स्स्व॒स्ति । अद॑ब्धो गो॒पा उ॒त नः॑ पर॒स्पा अग्ने᳚ द्यु॒मदु॒त रे॒व-द्दि॑दीहि ॥ 5 ॥

(उप॑-दे॒वान्-वट्-प्रा॑ण॒दा-श्चतु॑श्चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 1)

य इ॒मा विश्वा॒ भुव॑नानि॒ जुह्व॒दृषि॒र्॒होता॑ निष॒सादा॑ पि॒ता नः॑ । स आ॒शिषा॒ द्रवि॑णमि॒च्छमा॑नः परम॒च्छदो॒ वर॒ आ वि॑वेश ॥ वि॒श्वक॑र्मा॒ मन॑सा॒ यद्विहा॑या धा॒ता वि॑धा॒ता प॑र॒मोत स॒न्दृक् । तेषा॑मि॒ष्टानि॒ समि॒षा म॑दन्ति॒ यत्र॑ सप्त॒र्॒षी-न्प॒र एक॑मा॒हुः ॥ यो नः॑ पि॒ता ज॑नि॒ता यो वि॑धा॒ता यो नः॑ स॒तो अ॒भ्या सज्ज॒जान॑ । 6

यो दे॒वाना᳚-न्नाम॒धा एक॑ ए॒व तग्ं स॑म्प्र॒श्ञ-म्भुव॑ना यन्त्य॒न्या ॥ त आ-ऽय॑जन्त॒ द्रवि॑ण॒ग्ं॒ सम॑स्मा॒ ऋष॑यः॒ पूर्वे॑ जरि॒तारो॒ न भू॒ना । अ॒सूर्ता॒ सूर्ता॒ रज॑सो वि॒माने॒ ये भू॒तानि॑ स॒मकृ॑ण्वन्नि॒मानि॑ ॥ न तं-विँ॑दाथ॒ य इ॒द-ञ्ज॒जाना॒न्य-द्यु॒ष्माक॒मन्त॑र-म्भवाति । नी॒हा॒रेण॒ प्रावृ॑ता॒ जल्प्या॑ चासु॒तृप॑ उक्थ॒ शास॑श्चरन्ति ॥ प॒रो दि॒वा प॒र ए॒ना [प॒र ए॒ना, पृ॒थि॒व्या प॒रो] 7

पृ॑थि॒व्या प॒रो दे॒वेभि॒रसु॑रै॒र्गुहा॒ यत् । कग्ग् स्वि॒द्गर्भ॑-म्प्रथ॒म-न्द॑द्ध्र॒ आपो॒ यत्र॑ दे॒वा-स्स॒मग॑च्छन्त॒ विश्वे᳚ ॥ तमिद्गर्भ॑-म्प्रथ॒म-न्द॑द्ध्र॒ आपो॒ यत्र॑ दे॒वा-स्स॒मग॑च्छन्त॒ विश्वे᳚ । अ॒जस्य॒ नाभा॒वद्ध्येक॒-मर्पि॑तं॒-यँस्मि॑न्नि॒दं-विँश्व॒-म्भुव॑न॒मधि॑ श्रि॒तम् ॥ वि॒श्वक॑र्मा॒ ह्यज॑निष्ट दे॒व आदि-द्ग॑न्ध॒र्वो अ॑भव-द्द्वि॒तीयः॑ । तृ॒तीयः॑ पि॒ता ज॑नि॒तौष॑धीना- [पि॒ता ज॑नि॒तौष॑धीनाम्, अ॒पा-ङ्गर्भं॒-व्यँ॑दधा-त्पुरु॒त्रा ।] 8

-म॒पा-ङ्गर्भं॒-व्यँ॑दधा-त्पुरु॒त्रा ॥ चक्षु॑षः पि॒ता मन॑सा॒ हि धीरो॑ घृ॒तमे॑ने अजन॒न्न॑माने । य॒देदन्ता॒ अद॑दृग्ंहन्त॒ पूर्व॒ आदि-द्द्यावा॑पृथि॒वी अ॑प्रथेताम् ॥ वि॒श्वत॑-श्चक्षुरु॒त वि॒श्वतो॑मुखो वि॒श्वतो॑हस्त उ॒त वि॒श्वत॑स्पात् । स-म्बा॒हुभ्या॒-न्नम॑ति॒ स-म्पत॑त्रै॒ र्द्यावा॑पृथि॒वी ज॒नय॑-न्दे॒व एकः॑ ॥ किग्ग् स्वि॑दासी-दधि॒ष्ठान॑-मा॒रम्भ॑ण-ङ्कत॒म-थ्स्वि॒-त्किमा॑सीत् । यदी॒ भूमि॑-ञ्ज॒नय॑- [यदी॒ भूमि॑-ञ्ज॒नयन्न्॑, वि॒श्वक॑र्मा॒] 9

-न्वि॒श्वक॑र्मा॒ वि द्यामौर्णो᳚-न्महि॒ना वि॒श्वच॑क्षाः ॥ किग्ग् स्वि॒द्वन॒-ङ्क उ॒ स वृ॒क्ष आ॑सी॒द्यतो॒ द्यावा॑पृथि॒वी नि॑ष्टत॒क्षुः । मनी॑षिणो॒ मन॑सा पृ॒च्छतेदु॒ तद्यद॒द्ध्यति॑ष्ठ॒-द्भुव॑नानि धा॒रयन्न्॑ ॥ या ते॒ धामा॑नि पर॒माणि॒ या-ऽव॒मा या म॑द्ध्य॒मा वि॑श्वकर्मन्नु॒तेमा । शिक्षा॒ सखि॑भ्यो ह॒विषि॑ स्वधाव-स्स्व॒यं-यँ॑जस्व त॒नुव॑-ञ्जुषा॒णः ॥ वा॒चस्पतिं॑-विँ॒श्वक॑र्माण-मू॒तये॑ [-मू॒तये᳚, म॒नो॒युजं॒-वाँजे॑] 10

मनो॒युजं॒-वाँजे॑ अ॒द्या हु॑वेम । स नो॒ नेदि॑ष्ठा॒ हव॑नानि जोषते वि॒श्वश॑भूं॒रव॑से सा॒धुक॑र्मा ॥ विश्व॑कर्मन्. ह॒विषा॑ वावृधा॒न-स्स्व॒यं-यँ॑जस्व त॒नुव॑-ञ्जुषा॒णः । मुह्य॑न्त्व॒न्ये अ॒भितः॑ स॒पत्ना॑ इ॒हास्माक॑-म्म॒घवा॑ सू॒रिर॑स्तु ॥ विश्व॑कर्मन्. ह॒विषा॒ वर्ध॑नेन त्रा॒तार॒मिन्द्र॑-मकृणोरव॒द्ध्यम् । तस्मै॒ विश॒-स्सम॑नमन्त पू॒र्वीर॒यमु॒ग्रो वि॑ह॒व्यो॑ यथा-ऽस॑त् ॥ स॒मु॒द्राय॑ व॒युना॑य॒ सिन्धू॑ना॒-म्पत॑ये॒ नमः॑ । न॒दीना॒ग्ं॒ सर्वा॑सा-म्पि॒त्रे जु॑हु॒ता वि॒श्वक॑र्मणे॒ विश्वा-ऽहाम॑र्त्यग्ं ह॒विः ॥ 11 ॥

(ज॒जानै॒ - नौ - ष॑धीनां॒ - भूमि॑-ञ्ज॒नय॑ - न्नू॒तये॒ - नमो॒ - नव॑ च) (अ. 2)

उदे॑नमुत्त॒रा-न्न॒याग्ने॑ घृतेना-ऽऽहुत । रा॒यस्पोषे॑ण॒ सग्ं सृ॑ज प्र॒जया॑ च॒ धने॑न च ॥ इन्द्रे॒म-म्प्र॑त॒रा-ङ्कृ॑धि सजा॒ताना॑-मसद्व॒शी । समे॑नं॒-वँर्च॑सा सृज दे॒वेभ्यो॑ भाग॒धा अ॑सत् ॥ यस्य॑ कु॒र्मो ह॒विर्गृ॒हे तम॑ग्ने वर्धया॒ त्वम् । तस्म॑ दे॒वा अधि॑ ब्रवन्न॒य-ञ्च॒ ब्रह्म॑ण॒स्पतिः॑ ॥ उदु॑ त्वा॒ विश्वे॑ दे॒वा [विश्वे॑ दे॒वाः, अग्ने॒ भर॑न्तु॒ चित्ति॑भिः ।] 12

अग्ने॒ भर॑न्तु॒ चित्ति॑भिः । स नो॑ भव शि॒वत॑म-स्सु॒प्रती॑को वि॒भाव॑सुः ॥ पञ्च॒ दिशो॒ दैवी᳚र्य॒ज्ञम॑वन्तु दे॒वीरपाम॑ति-न्दुर्म॒ति-म्बाध॑मानाः । रा॒यस्पोषे॑ य॒ज्ञप॑ति-मा॒भज॑न्तीः ॥ रा॒यस्पोषे॒ अधि॑ य॒ज्ञो अ॑स्था॒-थ्समि॑द्धे अ॒ग्नावधि॑ मामहा॒नः । उ॒क्थप॑त्र॒ ईड्यो॑ गृभी॒तस्त॒प्त-ङ्घ॒र्म-म्प॑रि॒गृह्या॑यजन्त ॥ ऊ॒र्जा य-द्य॒ज्ञमश॑मन्त दे॒वा दैव्या॑य ध॒र्त्रे जोष्ट्रे᳚ । दे॒व॒श्री-श्श्रीम॑णा-श्श॒तप॑याः [दे॒व॒श्री-श्श्रीम॑णा-श्श॒तप॑याः, प॒रि॒गृह्य॑] 13

परि॒गृह्य॑ दे॒वा य॒ज्ञमा॑यन्न् ॥ सूर्य॑रश्मि॒र्॒हरि॑केशः पु॒रस्ता᳚-थ्सवि॒ता ज्योति॒रुद॑या॒ग्ं॒ अज॑स्रम् । तस्य॑ पू॒षा प्र॑स॒वं-याँ॑ति दे॒व-स्स॒पंश्य॒न् विश्वा॒ भुव॑नानि गो॒पाः ॥ दे॒वा दे॒वेभ्यो॑ अद्ध्व॒र्यन्तो॑ अस्थुर्वी॒तग्ं श॑मि॒त्रे श॑मि॒ता य॒जद्ध्यै᳚ । तु॒रीयो॑ य॒ज्ञो यत्र॑ ह॒व्यमेति॒ ततः॑ पाव॒का आ॒शिषो॑ नो जुषन्ताम् ॥ वि॒मान॑ ए॒ष दि॒वो मद्ध्य॑ आस्त आपप्रि॒वा-न्रोद॑सी अ॒न्तरि॑क्षम् । स वि॒श्वाची॑र॒भि- [स वि॒श्वाची॑र॒भि, च॒ष्टे॒ घृ॒ताची॑रन्त॒रा] 14

-च॑ष्टे घृ॒ताची॑रन्त॒रा पूर्व॒मप॑र-ञ्च के॒तुम् ॥ उ॒क्षा स॑मु॒द्रो अ॑रु॒ण-स्सु॑प॒र्णः पूर्व॑स्य॒ योनि॑-म्पि॒तुरा वि॑वेश । मद्ध्ये॑ दि॒वो निहि॑तः॒ पृश्ञि॒रश्मा॒ वि च॑क्रमे॒ रज॑सः पा॒त्यन्तौ᳚ ॥ इन्द्रं॒-विँश्वा॑ अवीवृधन्-थ्समु॒द्रव्य॑चस॒-ङ्गिरः॑ । र॒थीत॑मग्ं रथी॒नां-वाँजा॑ना॒ग्ं॒ सत्प॑ति॒-म्पति᳚म् ॥ सु॒म्न॒हूर्य॒ज्ञो दे॒वाग्ं आ च॑ वक्ष॒द्यक्ष॑द॒ग्निर्दे॒वो दे॒वाग्ं आ च॑ वक्षत् ॥ वाज॑स्य मा प्रस॒वेनो᳚-द्ग्रा॒भेणो-द॑ग्रभीत् । अथा॑ स॒पत्ना॒ग्ं॒ इन्द्रो॑ मे निग्रा॒भेणाध॑राग्ं अकः ॥ उ॒द्ग्रा॒भ-ञ्च॑ निग्रा॒भ-ञ्च॒ ब्रह्म॑ दे॒वा अ॑वीवृधन्न् । अथा॑ स॒पत्ना॑निन्द्रा॒ग्नी मे॑ विषू॒चीना॒न् व्य॑स्यताम् ॥ 15 ॥

(दे॒वाः - श॒तप॑या - अ॒भि - वाज॑स्य॒ - षड्विग्ं॑शतिश्च ) (अ. 3)

आ॒शु-श्शिशा॑नो वृष॒भो न यु॒द्ध्मो घ॑नाघ॒नः, क्षोभ॑ण-श्चर्षणी॒नाम् । स॒ङ्क्रन्द॑नो-ऽनिमि॒ष ए॑क वी॒र-श्श॒तग्ं सेना॑ अजय-थ्सा॒कमिन्द्रः॑ ॥ स॒ङ्क्रन्द॑नेना निमि॒षेण॑ जि॒ष्णुना॑ युत्का॒रेण॑ दुश्च्यव॒नेन॑ धृ॒ष्णुना᳚ । तदिन्द्रे॑ण जयत॒ त-थ्स॑हद्ध्वं॒-युँधो॑ नर॒ इषु॑हस्तेन॒ वृष्णा᳚ ॥ स इषु॑हस्तै॒-स्स नि॑ष॒ङ्गिभि॑र्व॒शी सग्ग्स्र॑ष्टा॒ स युध॒ इन्द्रो॑ ग॒णेन॑ । स॒ग्ं॒सृ॒ष्ट॒जि-थ्सो॑म॒पा बा॑हुश॒र्ध्यू᳚र्ध्वध॑न्वा॒ प्रति॑हिताभि॒रस्ता᳚ ॥ बृह॑स्पते॒ परि॑ दीया॒ [परि॑ दीय, रथे॑न] 16

रथे॑न रक्षो॒हा ऽमित्राग्ं॑ अप॒ बाध॑मानः । प्र॒भ॒ञ्जन्-थ्सेनाः᳚ प्रमृ॒णो यु॒धा जय॑न्न॒स्माक॑-मेद्ध्यवि॒ता रथा॑नाम् ॥ गो॒त्र॒भिद॑-ङ्गो॒विदं॒-वँज्र॑बाहु॒-ञ्जय॑न्त॒मज्म॑ प्रमृ॒णन्त॒-मोज॑सा । इ॒मग्ं स॑जाता॒ अनु॑वीर-यद्ध्व॒मिन्द्रग्ं॑ सखा॒यो-ऽनु॒ सग्ं र॑भद्ध्वम् ॥ ब॒ल॒वि॒ज्ञा॒यः-स्थवि॑रः॒ प्रवी॑र॒-स्सह॑स्वान्. वा॒जी सह॑मान उ॒ग्रः । अ॒भिवी॑रो अ॒भिस॑त्वा सहो॒जा जैत्र॑मिन्द्र॒ रथ॒माति॑ष्ठ गो॒वित् ॥ अ॒भि गो॒त्राणि॒ सह॑सा॒ गाह॑मानो-ऽदा॒यो [गाह॑मानो-ऽदा॒यः, वी॒र-श्श॒तम॑न्यु॒रिन्द्रः॑ ।] 17

वी॒र-श्श॒तम॑न्यु॒रिन्द्रः॑ । दु॒श्च्य॒व॒नः पृ॑तना॒षाड॑ यु॒द्ध्यो᳚-स्माक॒ग्ं॒ सेना॑ अवतु॒ प्र यु॒थ्सु ॥ इन्द्र॑ आसां-ने॒ता बृह॒स्पति॒ र्दक्षि॑णा य॒ज्ञः पु॒र ए॑तु॒ सोमः॑ । दे॒व॒से॒नाना॑-मभिभञ्जती॒ना-ञ्जय॑न्तीना-म्म॒रुतो॑ य॒न्त्वग्रे᳚ ॥ इन्द्र॑स्य॒ वृष्णो॒ वरु॑णस्य॒ राज्ञ॑ आदि॒त्याना᳚-म्म॒रुता॒ग्ं॒ शर्ध॑ उ॒ग्रम् । म॒हाम॑नसा-म्भुवनच्य॒वाना॒-ङ्घोषो॑ दे॒वाना॒-ञ्जय॑ता॒ मुद॑स्थात् ॥ अ॒स्माक॒-मिन्द्र॒-स्समृ॑तेषु ध्व॒जेष्व॒स्माकं॒-याँ इष॑व॒स्ता ज॑यन्तु । 18

अ॒स्माकं॑-वीँ॒रा उत्त॑रे भवन्त्व॒स्मानु॑ देवा अवता॒ हवे॑षु ॥ उद्ध॑र्षय मघव॒न्ना-यु॑धा॒-न्युथ्सत्व॑ना-म्माम॒काना॒-म्महाग्ं॑सि । उद्वृ॑त्रहन् वा॒जिनां॒-वाँजि॑ना॒न्यु-द्रथा॑ना॒-ञ्जय॑तामेतु॒ घोषः॑ ॥ उप॒ प्रेत॒ जय॑ता नरस्स्थि॒रा वः॑ सन्तु बा॒हवः॑ । इन्द्रो॑ व॒-श्शर्म॑ यच्छ त्वना-धृ॒ष्या यथास॑थ ॥ अव॑सृष्टा॒ परा॑ पत॒ शर॑व्ये॒ ब्रह्म॑ सग्ंशिता । गच्छा॒-ऽमित्रा॒-न्प्र- [गच्छा॒-ऽमित्रा॒-न्प्र, वि॒श॒ मैषा॒-] 19

-वि॑श॒ मैषा॒-ङ्कञ्च॒नोच्छि॑षः ॥ मर्मा॑णि ते॒ वर्म॑भिश्छादयामि॒ सोम॑स्त्वा॒ राजा॒ ऽमृते॑ना॒भि-व॑स्ताम् । उ॒रोर्वरी॑यो॒ वरि॑वस्ते अस्तु॒ जय॑न्त॒-न्त्वामनु॑ मदन्तु दे॒वाः ॥ यत्र॑ बा॒णा-स्स॒म्पत॑न्ति कुमा॒रा वि॑शि॒खा इ॑व । इन्द्रो॑ न॒स्तत्र॑ वृत्र॒हा वि॑श्वा॒हा शर्म॑ यच्छतु ॥ 20 ॥

(दी॒या॒ - ऽदा॒यो - ज॑यन्त्व॒ - मित्रा॒-न्प्र - च॑त्वारि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 4)

प्राची॒मनु॑ प्र॒दिश॒-म्प्रेहि॑ वि॒द्वान॒ग्नेर॑ग्ने पु॒रो अ॑ग्निर्भवे॒ह । विश्वा॒ आशा॒ दीद्या॑नो॒ वि भा॒ह्यूर्ज॑-न्नो धेहि द्वि॒पदे॒ चतु॑ष्पदे ॥ क्रम॑द्ध्वम॒ग्निना॒ नाक॒मुख्य॒ग्ं॒ हस्ते॑षु॒ बिभ्र॑तः । दि॒वः पृ॒ष्ठग्ं सुव॑र्ग॒त्वा मि॒श्रा दे॒वेभि॑राद्ध्वम् ॥ पृ॒थि॒व्या अ॒हमुद॒न्तरि॑क्ष॒-मा-ऽरु॑ह-म॒न्तरि॑क्षा॒-द्दिव॒मा-ऽरु॑हम् । दि॒वो नाक॑स्य पृ॒ष्ठा-थ्सुव॒र्ज्योति॑रगा- [पृ॒ष्ठा-थ्सुव॒र्ज्योति॑रगाम्, अ॒हम् ।] 21

-म॒हम् ॥ सुव॒र्यन्तो॒ नापे᳚क्षन्त॒ आ द्याग्ं रो॑हन्ति॒ रोद॑सी । य॒ज्ञं-येँ वि॒श्वतो॑धार॒ग्ं॒ सुवि॑द्वाग्ंसो वितेनि॒रे ॥ अग्ने॒ प्रेहि॑ प्रथ॒मो दे॑वय॒ता-ञ्चक्षु॑र्दे॒वाना॑मु॒त मर्त्या॑नाम् । इय॑क्षमाणा॒ भृगु॑भि-स्स॒जोषा॒-स्सुव॑र्यन्तु॒ यज॑माना-स्स्व॒स्ति ॥ नक्तो॒षासा॒ सम॑नसा॒ विरू॑पे धा॒पये॑ते॒ शिशु॒मेकग्ं॑ समी॒ची । द्यावा॒ क्षामा॑ रु॒क्मो अ॒न्तर्वि भा॑ति दे॒वा अ॒ग्नि-न्धा॑रय-न्द्रविणो॒दाः ॥ अग्ने॑ सहस्राक्ष [अग्ने॑ सहस्राक्ष, श॒त॒मू॒र्ध॒ञ्छ॒त-न्ते᳚] 22

शतमूर्धञ्छ॒त-न्ते᳚ प्रा॒णा-स्स॒हस्र॑मपा॒नाः । त्वग्ं सा॑ह॒स्रस्य॑ रा॒य ई॑शिषे॒ तस्मै॑ ते विधेम॒ वाजा॑य॒ स्वाहा᳚ ॥ सु॒प॒र्णो॑-ऽसि ग॒रुत्मा᳚-न्पृथि॒व्याग्ं सी॑द पृ॒ष्ठे पृ॑थि॒व्या-स्सी॑द भा॒सा-ऽन्तरि॑क्ष॒मा पृ॑ण॒ ज्योति॑षा॒ दिव॒मुत्त॑भान॒ तेज॑सा॒ दिश॒ उ-द्दृग्ं॑ह ॥ आ॒जुह्वा॑न-स्सु॒प्रती॑कः पु॒रस्ता॒दग्ने॒ स्वां-योँनि॒मा सी॑द सा॒द्ध्या । अ॒स्मिन्-थ्स॒धस्थे॒ अद्ध्युत्त॑रस्मि॒न् विश्वे॑ देवा॒ [अद्ध्युत्त॑रस्मि॒न् विश्वे॑ देवाः, यज॑मानश्च सीदत ।] 23

यज॑मानश्च सीदत ॥ प्रेद्धो॑ अग्ने दीदिहि पु॒रो नो-ऽज॑स्रया सू॒र्म्या॑ यविष्ठ । त्वाग्ं शश्व॑न्त॒ उप॑ यन्ति॒ वाजाः᳚ ॥ वि॒धेम॑ ते पर॒मे जन्म॑न्नग्ने वि॒धेम॒ स्तोमै॒रव॑रे स॒धस्थे᳚ । यस्मा॒-द्योने॑रु॒दारि॑था॒ यजे॒ त-म्प्रत्वे ह॒वीग्ंषि॑ जुहुरे॒ समि॑द्धे ॥ ताग्ं स॑वि॒तुर्वरे᳚ण्यस्य चि॒त्रामा-ऽहं-वृँ॑णे सुम॒तिं-विँ॒श्वज॑न्याम् । याम॑स्य॒ कण्वो॒ अदु॑ह॒-त्प्रपी॑नाग्ं स॒हस्र॑धारा॒- [स॒हस्र॑धाराम्, पय॑सा म॒ही-ङ्गाम् ।] 24

-म्पय॑सा म॒ही-ङ्गाम् ॥ स॒प्त ते॑ अग्ने स॒मिधः॑ स॒प्त जि॒ह्वा-स्स॒प्तर्ष॑य-स्स॒प्त धाम॑ प्रि॒याणि॑ । स॒प्त होत्रा᳚-स्सप्त॒धा त्वा॑ यजन्ति स॒प्त योनी॒रा पृ॑णस्वा घृ॒तेन॑ ॥ ई॒दृ-ञ्चा᳚न्या॒दृ-ञ्चै॑ता॒दृञ्च॑ प्रति॒दृ-ञ्च॑ मि॒तश्च॒ सम्मि॑तश्च॒ सभ॑राः ॥ शु॒क्रज्यो॑तिश्च चि॒त्रज्यो॑तिश्च स॒त्यज्यो॑तिश्च॒ ज्योति॑ष्माग्श्च स॒त्यश्च॑र्त॒पाश्चात्यग्ं॑हाः । 25

ऋ॒त॒जिच्च॑ सत्य॒जिच्च॑ सेन॒जिच्च॑ सु॒षेण॒श्चान्त्य॑मित्रश्च दू॒रे अ॑मित्रश्च ग॒णः ॥ ऋ॒तश्च॑ स॒त्यश्च॑ ध्रु॒वश्च॑ ध॒रुण॑श्च ध॒र्ता च॑ विध॒र्ता च॑ विधार॒यः ॥ ई॒दृक्षा॑स एता॒दृक्षा॑स ऊ॒ षुणः॑ स॒दृक्षा॑सः॒ प्रति॑सदृक्षास॒ एत॑न । मि॒तास॑श्च॒ सम्मि॑तासश्च न ऊ॒तये॒ सभ॑रसो मरुतो य॒ज्ञे अ॒स्मिन्निन्द्र॒-न्दैवी॒र्विशो॑ म॒रुतो-ऽनु॑वर्त्मानो॒ यथेन्द्र॒-न्दैवी॒र्विशो॑ म॒रुतो-ऽनु॑वर्त्मान ए॒वमि॒मं-यँज॑मान॒-न्दैवी᳚श्च॒ विशो॒ मानु॑षी॒श्चानु॑वर्त्मानो भवन्तु ॥ 26 ॥

(अ॒गा॒ग्ं॒ - स॒ह॒स्रा॒क्ष॒ - दे॒वाः॒ - स॒हस्र॑धारा॒ - मत्यग्ं॑हा॒ - अनु॑वर्त्मानः॒ - षोड॑श च) (अ. 5)

जी॒मूत॑स्येव भवति॒ प्रती॑कं॒-यँद्व॒र्मी याति॑ स॒मदा॑मु॒पस्थे᳚ । अना॑विद्धया त॒नुवा॑ जय॒ त्वग्ं स त्वा॒ वर्म॑णो महि॒मा पि॑पर्तु ॥ धन्व॑ना॒ गा धन्व॑ना॒-ऽऽजि-ञ्ज॑येम॒ धन्व॑ना ती॒व्रा-स्स॒मदो॑ जयेम । धनु॒-श्शत्रो॑रपका॒म-ङ्कृ॑णोति॒ धन्व॑ना॒ सर्वाः᳚ प्र॒दिशो॑ जयेम ॥ व॒क्ष्यन्ती॒वेदा ग॑नीगन्ति॒ कर्ण॑-म्प्रि॒यग्ं सखा॑य-म्परिषस्वजा॒ना । योषे॑व शिङ्क्ते॒ वित॒ता-ऽधि॒ धन्व॒- [धन्वन्न्॑, ज्या इ॒यग्ं] 27

-ञ्ज्या इ॒यग्ं सम॑ने पा॒रय॑न्ती ॥ ते आ॒चर॑न्ती॒ सम॑नेव॒ योषा॑ मा॒तेव॑ पु॒त्र-म्बि॑भृतामु॒पस्थे᳚ । अप॒ शत्रून्॑ विद्ध्यताग्ं संविँदा॒ने आर्त्नी॑ इ॒मे वि॑ष्फु॒रन्ती॑ अ॒मित्रान्॑ ॥ ब॒ह्वी॒ना-म्पि॒ता ब॒हुर॑स्य पु॒त्रश्चि॒श्चा कृ॑णोति॒ सम॑ना-ऽव॒गत्य॑ । इ॒षु॒धि-स्सङ्काः॒ पृत॑नाश्च॒ सर्वाः᳚ पृ॒ष्ठे निन॑द्धो जयति॒ प्रसू॑तः ॥ रथे॒ तिष्ठ॑-न्नयति वा॒जिनः॑ पु॒रो यत्र॑यत्र का॒मय॑ते सुषार॒थिः । अ॒भीशू॑ना-म्महि॒मान॑- [महि॒मान᳚म्, प॒ना॒य॒त॒ मनः॑] 28

-म्पनायत॒ मनः॑ प॒श्चादनु॑ यच्छन्ति र॒श्मयः॑ ॥ ती॒व्रा-न्घोषा᳚न् कृण्वते॒ वृष॑पाण॒यो-ऽश्वा॒ रथे॑भि-स्स॒ह वा॒जय॑न्तः । अ॒व॒क्राम॑न्तः॒ प्रप॑दैर॒मित्रा᳚न् क्षि॒णन्ति॒ शत्रू॒ग्ं॒रन॑पव्ययन्तः ॥ र॒थ॒वाह॑नग्ं ह॒विर॑स्य॒ नाम॒ यत्रा-ऽऽयु॑ध॒-न्निहि॑तमस्य॒ वर्म॑ । तत्रा॒ रथ॒मुप॑ श॒ग्मग्ं स॑देम वि॒श्वाहा॑ व॒यग्ं सु॑मन॒स्यमा॑नाः ॥ स्वा॒दु॒ष॒ग्ं॒ सदः॑ पि॒तरो॑ वयो॒धाः कृ॑च्छ्रे॒श्रित॒-श्शक्ती॑वन्तो गभी॒राः । चि॒त्रसे॑ना॒ इषु॑बला॒ अमृ॑द्ध्रा-स्स॒तोवी॑रा उ॒रवो᳚ व्रातसा॒हाः ॥ ब्राह्म॑णासः॒ [ब्राह्म॑णासः, पित॑र॒-] 29

पित॑र॒-स्सोम्या॑स-श्शि॒वे नो॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॑ने॒हसा᳚ । पू॒षा नः॑ पातु दुरि॒तादृ॑तावृधो॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घशग्ं॑स ईशत ॥ सु॒प॒र्णं-वँ॑स्ते मृ॒गो अ॑स्या॒ दन्तो॒ गोभि॒-स्सन्न॑द्धा पतति॒ प्रसू॑ता । यत्रा॒ नर॒-स्स-ञ्च॒ वि च॒ द्रव॑न्ति॒ तत्रा॒स्मभ्य॒मिष॑व॒-श्शर्म॑ यग्ंसन्न् ॥ ऋजी॑ते॒ परि॑ वृङ्ग्धि॒ नो-ऽश्मा॑ भवतु नस्त॒नूः । सोमो॒ अधि॑ ब्रवीतु॒ नो-ऽदि॑ति॒- [नो-ऽदि॑तिः, शर्म॑ यच्छतु ।] 30

-श्शर्म॑ यच्छतु ॥ आ ज॑ङ्घन्ति॒ सान्वे॑षा-ञ्ज॒घना॒ग्ं॒ उप॑ जिघ्नते । अश्वा॑जनि॒ प्रचे॑त॒सो-ऽश्वा᳚न्-थ्स॒मथ्सु॑ चोदय ॥ अहि॑रिव भो॒गैः पर्ये॑ति बा॒हु-ञ्ज्याया॑ हे॒ति-म्प॑रि॒बाध॑मानः । ह॒स्त॒घ्नो विश्वा॑ व॒युना॑नि वि॒द्वा-न्पुमा॒-न्पुमाग्ं॑स॒-म्परि॑ पातु वि॒श्वतः॑ ॥ वन॑स्पते वी॒ड्व॑ङ्गो॒ हि भू॒या अ॒स्म-थ्स॑खा प्र॒तर॑ण-स्सु॒वीरः॑ । गोभि॒-स्सन्न॑द्धो असि वी॒डय॑स्वा-ऽऽस्था॒ता ते॑ जयतु॒ जेत्वा॑नि ॥ दि॒वः पृ॑थि॒व्याः प- [परि॑, ओज॒ उ-द्भृ॑तं॒-] 31

-र्योज॒ उ-द्भृ॑तं॒-वँन॒स्पति॑भ्यः॒ पर्याभृ॑त॒ग्ं॒ सहः॑ । अ॒पामो॒ज्मान॒-म्परि॒ गोभि॒रावृ॑त॒मिन्द्र॑स्य॒ वज्रग्ं॑ ह॒विषा॒ रथं॑-यँज ॥ इन्द्र॑स्य॒ वज्रो॑ म॒रुता॒मनी॑क-म्मि॒त्रस्य॒ गर्भो॒ वरु॑णस्य॒ नाभिः॑ । सेमा-न्नो॑ ह॒व्यदा॑ति-ञ्जुषा॒णो देव॑ रथ॒ प्रति॑ ह॒व्या गृ॑भाय ॥ उप॑ श्वासय पृथि॒वीमु॒त द्या-म्पु॑रु॒त्रा ते॑ मनुतां॒-विँष्ठि॑त॒-ञ्जग॑त् । स दु॑न्दुभे स॒जूरिन्द्रे॑ण दे॒वैर्दू॒रा- [दे॒वैर्दू॒रात्, दवी॑यो॒] 32

-द्दवी॑यो॒ अप॑सेध॒ शत्रून्॑ ॥ आ क्र॑न्दय॒ बल॒मोजो॑ न॒ आ धा॒ निष्ट॑निहि दुरि॒ता बाध॑मानः । अप॑ प्रोथ दुन्दुभे दु॒च्छुनाग्ं॑ इ॒त इन्द्र॑स्य मु॒ष्टिर॑सि वी॒डय॑स्व ॥ आ-ऽमूर॑ज प्र॒त्याव॑र्तये॒माः के॑तु॒म-द्दु॑न्दु॒भि र्वा॑वदीति । समश्व॑पर्णा॒श्चर॑न्ति नो॒ नरो॒-ऽस्माक॑मिन्द्र र॒थिनो॑ जयन्तु ॥ 33 ॥

(धन्व॑न् - महि॒मानं॒ - ब्राह्म॑णा॒सो - ऽदि॑तिः - पृथि॒व्याः परि॑ - दू॒रा - देक॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 6)

यदक्र॑न्दः प्रथ॒म-ञ्जाय॑मान उ॒द्यन्-थ्स॑मु॒द्रादु॒त वा॒ पुरी॑षात् । श्ये॒नस्य॑ प॒क्षा ह॑रि॒णस्य॑ बा॒हू उ॑प॒स्तुत्य॒-म्महि॑ जा॒त-न्ते॑ अर्वन्न् ॥ य॒मेन॑ द॒त्त-न्त्रि॒त ए॑नमायुन॒गिन्द्र॑ एण-म्प्रथ॒मो अद्ध्य॑तिष्ठत् । ग॒न्ध॒र्वो अ॑स्य रश॒नाम॑-गृभ्णा॒-थ्सूरा॒दश्वं॑-वँसवो॒ निर॑तष्ट ॥ असि॑ य॒मो अस्या॑दि॒त्यो अ॑र्व॒न्नसि॑ त्रि॒तो गुह्ये॑न व्र॒तेन॑ । असि॒ सोमे॑न स॒मया॒ विपृ॑क्त [विपृ॑क्तः, आ॒हुस्ते॒ त्रीणि॑ दि॒वि बन्ध॑नानि ।] 34

आ॒हुस्ते॒ त्रीणि॑ दि॒वि बन्ध॑नानि ॥ त्रीणि॑ त आहुर्दि॒वि बन्ध॑नानि॒ त्रीण्य॒फ्सु त्रीण्य॒न्त-स्स॑मु॒द्रे । उ॒तेव॑ मे॒ वरु॑णश्छन्-थ्स्यर्व॒न्॒. यत्रा॑ त आ॒हुः प॑र॒म-ञ्ज॒नित्र᳚म् ॥ इ॒मा ते॑ वाजिन्नव॒मार्ज॑नानी॒मा श॒फानाग्ं॑ सनि॒तुर्नि॒धाना᳚ । अत्रा॑ ते भ॒द्रा र॑श॒ना अ॑पश्यमृ॒तस्य॒ या अ॑भि॒रक्ष॑न्ति गो॒पाः ॥ आ॒त्मान॑-न्ते॒ मन॑सा॒-ऽऽराद॑जानाम॒वो दि॒वा [ ] 35

प॒तय॑न्त-म्पत॒ङ्गम् । शिरो॑ अपश्य-म्प॒थिभिः॑ सु॒गेभि॑ररे॒णुभि॒र्जेह॑मान-म्पत॒त्रि ॥ अत्रा॑ ते रू॒पमु॑त्त॒मम॑पश्य॒-ञ्जिगी॑षमाणमि॒ष आ प॒दे गोः । य॒दा ते॒ मर्तो॒ अनु॒ भोग॒मान॒डादि-द्ग्रसि॑ष्ठ॒ ओष॑धीरजीगः ॥ अनु॑ त्वा॒ रथो॒ अनु॒ मर्यो॑ अर्व॒न्ननु॒ गावो-ऽनु॒ भगः॑ क॒नीना᳚म् । अनु॒ व्राता॑स॒स्तव॑ स॒ख्यमी॑यु॒रनु॑ दे॒वा म॑मिरे वी॒र्य॑- [वी॒र्य᳚म्, ते ।] 36

-न्ते ॥ हिर॑ण्यशृ॒ङ्गो-ऽयो॑ अस्य॒ पादा॒ मनो॑जवा॒ अव॑र॒ इन्द्र॑ आसीत् । दे॒वा इद॑स्य हवि॒रद्य॑माय॒न्॒. यो अर्व॑न्त-म्प्रथ॒मो अ॒द्ध्यति॑ष्ठत् ॥ ई॒र्मान्ता॑स॒-स्सिलि॑कमद्ध्यमास॒-स्सग्ं शूर॑णासो दि॒व्यासो॒ अत्याः᳚ । ह॒ग्ं॒सा इ॑व श्रेणि॒शो य॑तन्ते॒ यदाक्षि॑षुर्दि॒व्य-मज्म॒मश्वाः᳚ ॥ तव॒ शरी॑र-म्पतयि॒ष्ण्व॑र्व॒-न्तव॑ चि॒त्तं-वाँत॑ इव॒ ध्रजी॑मान् । तव॒ शृङ्गा॑णि॒ विष्ठि॑ता पुरु॒त्रा-ऽर॑ण्येषु॒ जर्भु॑राणा चरन्ति ॥ उप॒ [उप॑, प्रागा॒च्छस॑नं-] 37

प्रागा॒च्छस॑नं-वाँ॒ज्यर्वा॑ देव॒द्रीचा॒ मन॑सा॒ दीद्ध्या॑नः । अ॒जः पु॒रो नी॑यते॒ नाभि॑र॒स्यानु॑ प॒श्चा-त्क॒वयो॑ यन्ति रे॒भाः ॥ उप॒ प्रागा᳚-त्पर॒मं-यँ-थ्स॒धस्थ॒मर्वा॒ग्ं॒ अच्छा॑ पि॒तर॑-म्मा॒तर॑-ञ्च । अ॒द्या दे॒वान् जुष्ट॑तमो॒ हि ग॒म्या अथा-ऽऽशा᳚स्ते दा॒शुषे॒ वार्या॑णि ॥ 38 ॥

(विपृ॑क्तो - दि॒वा - वी॒र्य॑ - मुपै - का॒न्नच॑त्वारि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 7)

मा नो॑ मि॒त्रो वरु॑णो अर्य॒मा-ऽऽयुरिन्द्र॑ ऋभु॒क्षा म॒रुतः॒ परि॑ ख्यन्न् । य-द्वा॒जिनो॑ दे॒वजा॑तस्य॒ सप्तेः᳚ प्रव॒क्ष्यामो॑ वि॒दथे॑ वी॒र्या॑णि ॥ यन्नि॒र्णिजा॒ रेक्ण॑सा॒ प्रावृ॑तस्य रा॒ति-ङ्गृ॑भी॒ता-म्मु॑ख॒तो नय॑न्ति । सुप्रा॑ङ॒जो मेम्य॑-द्वि॒श्वरू॑प इन्द्रापू॒ष्णोः प्रि॒यमप्ये॑ति॒ पाथः॑ ॥ ए॒ष च्छागः॑ पु॒रो अश्वे॑न वा॒जिना॑ पू॒ष्णो भा॒गो नी॑यते वि॒श्वदे᳚व्यः । अ॒भि॒प्रियं॒-यँ-त्पु॑रो॒डाश॒मर्व॑ता॒ त्वष्टे- [त्वष्टेत्, ए॒न॒ग्ं॒ सौ॒श्र॒व॒साय॑ जिन्वति ।] 39

-दे॑नग्ं सौश्रव॒साय॑ जिन्वति ॥ यद्ध॒विष्य॑मृतु॒शो दे॑व॒यान॒-न्त्रिर्मानु॑षाः॒ पर्यश्व॒-न्नय॑न्ति । अत्रा॑ पू॒ष्णः प्र॑थ॒मो भा॒ग ए॑ति य॒ज्ञ-न्दे॒वेभ्यः॑ प्रतिवे॒दय॑न्न॒जः ॥ होता᳚-ऽद्ध्व॒र्युराव॑या अग्निमि॒न्धो ग्रा॑वग्रा॒भ उ॒त शग्ग्स्ता॒ सुवि॑प्रः । तेन॑ य॒ज्ञेन॒ स्व॑रङ्कृतेन॒ स्वि॑ष्टेन व॒क्षणा॒ आ पृ॑णद्ध्वम् ॥ यू॒प॒व्र॒स्का उ॒त ये यू॑पवा॒हाश्च॒षालं॒-येँ अ॑श्वयू॒पाय॒ तक्ष॑ति । ये चार्व॑ते॒ पच॑नग्ं स॒भंर॑न्त्यु॒तो [ ] 40

तेषा॑-म॒भिगू᳚र्तिर्न इन्वतु ॥ उप॒ प्रागा᳚-थ्सु॒मन्मे॑-ऽधायि॒ मन्म॑ दे॒वाना॒माशा॒ उप॑ वी॒तपृ॑ष्ठः । अन्वे॑नं॒-विँप्रा॒ ऋष॑यो मदन्ति दे॒वाना᳚-म्पु॒ष्टे च॑कृमा सु॒बन्धु᳚म् ॥ य-द्वा॒जिनो॒ दाम॑ स॒दान्न॒मर्व॑तो॒ या शी॑र्ष॒ण्या॑ रश॒ना रज्जु॑रस्य । यद्वा॑ घास्य॒ प्रभृ॑तमा॒स्ये॑ तृण॒ग्ं॒ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु ॥ यदश्व॑स्य क्र॒विषो॒ [यदश्व॑स्य क्र॒विषः॑, मक्षि॒का-ऽऽश॒] 41

मक्षि॒का-ऽऽश॒ यद्वा॒ स्वरौ॒ स्वधि॑तौ रि॒प्तमस्ति॑ । यद्धस्त॑यो-श्शमि॒तुर्यन्न॒खेषु॒ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु ॥ यदूव॑द्ध्यमु॒दर॑स्याप॒वाति॒ य आ॒मस्य॑ क्र॒विषो॑ ग॒न्धो अस्ति॑ । सु॒कृ॒ता तच्छ॑मि॒तारः॑ कृण्वन्तू॒त मेधग्ं॑ शृत॒पाक॑-म्पचन्तु ॥ य-त्ते॒ गात्रा॑द॒ग्निना॑ प॒च्यमा॑नाद॒भि शूल॒-न्निह॑तस्याव॒धाव॑ति । मा त-द्भूम्या॒मा श्रि॑ष॒ ( )-न्मा तृणे॑षु दे॒वेभ्य॒स्तदु॒शद्भ्यो॑ रा॒तम॑स्तु ॥ 42 ॥

(इ - दु॒तो - क्र॒विषः॑ - श्रिषथ् - स॒प्त च॑) (अ. 8)

ये वा॒जिन॑-म्परि॒पश्य॑न्ति प॒क्वं-यँ ई॑मा॒हु-स्सु॑र॒भिर्निर्ह॒रेति॑ । ये चार्व॑तो माग्ंसभि॒क्षामु॒पास॑त उ॒तो तेषा॑म॒भिगू᳚र्तिर्न इन्वतु ॥ यन्नीक्ष॑ण-म्मा॒ग्॒स्पच॑न्या उ॒खाया॒ या पात्रा॑णि यू॒ष्ण आ॒सेच॑नानि । ऊ॒ष्म॒ण्या॑-ऽपि॒धाना॑ चरू॒णाम॒ङ्का-स्सू॒नाः परि॑ भूष॒न्त्यश्व᳚म् ॥ नि॒क्रम॑ण-न्नि॒षद॑नं-विँ॒वर्त॑नं॒-यँच्च॒ पड्बी॑श॒मर्व॑तः । यच्च॑ प॒पौ यच्च॑ घा॒सि- [घा॒सिम्, ज॒घास॒ सर्वा॒ ता] 43

-ञ्ज॒घास॒ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु ॥ मा त्वा॒-ऽग्नि-र्ध्व॑नयि-द्धू॒मग॑न्धि॒र्मोखा भ्राज॑न्त्य॒भि वि॑क्त॒ जघ्रिः॑ । इ॒ष्टं-वीँ॒तम॒भिगू᳚र्तं॒-वँष॑ट्कृत॒-न्त-न्दे॒वासः॒ प्रति॑ गृभ्ण॒न्त्यश्व᳚म् ॥ यदश्वा॑य॒ वास॑ उपस्तृ॒णन्त्य॑धीवा॒सं-याँ हिर॑ण्यान्यस्मै । स॒न्दान॒मर्व॑न्त॒-म्पड्बी॑श-म्प्रि॒या दे॒वेष्वा या॑मयन्ति ॥ य-त्ते॑ सा॒दे मह॑सा॒ शूकृ॑तस्य॒ पार्ष्णि॑या वा॒ कश॑या [वा॒ कश॑या, वा॒ तु॒तोद॑ ।] 44

वा तु॒तोद॑ । स्रु॒चेव॒ ता ह॒विषो॑ अद्ध्व॒रेषु॒ सर्वा॒ ता ते॒ ब्रह्म॑णा सूदयामि ॥ चतु॑स्त्रिग्ंश-द्वा॒जिनो॑ दे॒वब॑न्धो॒-र्वङ्क्री॒-रश्व॑स्य॒ स्वधि॑ति॒-स्समे॑ति । अच्छि॑द्रा॒ गात्रा॑ व॒युना॑ कृणोत॒ परु॑ष्परुरनु॒घुष्या॒ वि श॑स्त ॥ एक॒स्त्वष्टु॒रश्व॑स्या विश॒स्ता द्वा य॒न्तारा॑ भवत॒स्तथ॒र्तुः । या ते॒ गात्रा॑णामृतु॒था कृ॒णोमि॒ ताता॒ पिण्डा॑ना॒-म्प्र जु॑होम्य॒ग्नौ ॥ मा त्वा॑ तप- [तपत्, प्रि॒य आ॒त्मा-] 45

-त्प्रि॒य आ॒त्मा-ऽपि॒यन्त॒-म्मा स्वधि॑तिस्त॒नुव॒ आ ति॑ष्ठिप-त्ते । मा ते॑ गृ॒द्ध्नु-र॑विश॒स्ता-ऽति॒हाय॑ छि॒द्रा गात्रा᳚ण्य॒सिना॒ मिथू॑ कः ॥ न वा उ॑वे॒तन्म्रि॑यसे॒ न रि॑ष्यसि दे॒वाग्ं इदे॑षि प॒थिभिः॑ सु॒गेभिः॑ । हरी॑ ते॒ युञ्जा॒ पृष॑ती अभूता॒मुपा᳚स्था-द्वा॒जी धु॒रि रास॑भस्य ॥ सु॒गव्य॑-न्नो वा॒जी स्वश्वि॑य-म्पु॒ग्ं॒सः पु॒त्राग्ं उ॒त वि॑श्वा॒पुषग्ं॑ र॒यिम् । अ॒ना॒गा॒स्त्व-न्नो॒ अदि॑तिः कृणोतु क्ष॒त्र-न्नो॒ अश्वो॑ वनताग्ं ह॒विष्मान्॑ ॥ 46 ॥

(घा॒सिं-कश॑या - तप-द्- र॒यिं - नव॑ च ) (अ. 9)

(अश्म॒न् - य इ॒मो - दे॑न - मा॒शुः - प्राचीं᳚ - जी॒मूत॑स्य॒ - यदक्र॑न्दो॒ - मा नो॑ मि॒त्रो - ये वा॒जिनं॒ - नव॑)

(अश्म॑न् - मनो॒युजं॒ - प्राची॒मनु॒ - शर्म॑ यच्छतु॒ - तेषा॑म॒भिगू᳚र्तिः॒ - षट्च॑त्वारिग्ंशत्)

(अश्म॑न्, ह॒विष्मान्॑)

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-ञ्चतुर्थ काण्डे षष्ठः प्रश्न-स्समाप्तः ॥

ओ-न्नमः परमात्मने , श्री महागणपतये नमः , श्री गुरुभ्यो नमः , ह॒रिः॒ ॐ