Krishna

2.3 - ආදිත්යේභ්යෝ භුවද්වද්භ්යශ්චරුම් - කෘෂ්ණ යජුර්වේද තෛත්තිරීය සංහිතා පාඨඃ

2.3 - Adityebhyo Bhuvadvadbhyashcharum - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah

✍️ Vedic 🖋️ Sinhala script
📄 Download PDF
කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායා-න්ද්විතීයකාණ්ඩේ තෘතීයඃ ප්රශ්නඃ - ඉෂ්ටිවිධානං
ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,
ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ . හ॒රිඃ॒ ඕම් ..
ආ॒දි॒ත්යේභ්යෝ॒ භුව॑ද්වද්භ්යශ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒-ද්භූති॑කාම ආදි॒ත්යා වා ඒ॒ත-ම්භූත්යෛ॒ ප්රති॑ නුදන්තේ॒ යෝ-(අ)ල॒-ම්භූත්යෛ॒ ස-න්භූති॒-න්න ප්රා॒ප්නෝත්යා॑දි॒ත්යානේ॒ව භුව॑ද්වත॒-ස්ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ත ඒ॒වෛන॒-ම්භූති॑-ඞ්ගමයන්ති॒ භව॑ත්යේ॒වා (අ)(අ)දි॒ත්යේභ්යෝ॑ ධා॒රය॑ද්ව-ද්භ්යශ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒-දප॑රුද්ධෝ වා-(අ)පරු॒ද්ධ්යමා॑නෝ වා-(අ)(අ)දි॒ත්යා වා අ॑පරෝ॒ද්ධාර॑ ආදි॒ත්යා අ॑වගමයි॒තාර॑ ආදි॒ත්යානේ॒ව ධා॒රය॑ද්වත॒- [ධා॒රය॑ද්වතඃ, ස්වේන॑] 1
-ස්ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ත ඒ॒වෛනං॑-විँ॒ශි දා᳚ද්ධ්රත්යනපරු॒ද්ධ්යෝ භ॑ව॒ත්යදි॒තේ-(අ)නු॑ මන්ය॒ස්වේ-ත්ය॑පරු॒ද්ධ්යමා॑නෝ-(අ)ස්ය ප॒දමා ද॑දීතේ॒යං-වාँ අදි॑තිරි॒යමේ॒වාස්මෛ॑ රා॒ජ්යමනු॑ මන්යතේ ස॒ත්යා-(අ)(අ)ශීරිත්යා॑හ ස॒ත්යාමේ॒වා-(අ)(අ)ශිෂ॑-ඞ්කුරුත ඉ॒හ මන॒ ඉත්යා॑හ ප්ර॒ජා ඒ॒වාස්මෛ॒ සම॑නසඃ කරෝ॒ත්යුප॒ ප්රේත॑ මරුත- [ප්රේත॑ මරුතඃ, සු॒දා॒න॒ව॒ ඒ॒නා] 2
-ස්සුදානව ඒ॒නා වි॒ශ්පති॑නා॒-(අ)භ්ය॑මුග්ං රාජා॑න॒මිත්යා॑හ මාරු॒තී වෛ වි-ඩ්ජ්යේ॒ෂ්ඨෝ වි॒ශ්පති॑-ර්වි॒ශෛවෛනග්ං॑ රා॒ෂ්ට්රේණ॒ සම॑ර්ධයති॒ යඃ ප॒රස්තා᳚-ද්ග්රාම්යවා॒දී ස්යා-ත්තස්ය॑ ගෘ॒හා-ද්ව්රී॒හීනා හ॑රේච්ඡු॒ක්ලාග්​ශ්ච॑ කෘ॒ෂ්ණාග්​ශ්ච॒ වි චි॑නුයා॒ද්යේ ශු॒ක්ලා-ස්ස්යුස්තමා॑දි॒ත්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේදාදි॒ත්යා වෛ දේ॒වත॑යා॒ විඩ්විශ॑මේ॒වා-(අ)ව॑ ගච්ඡ॒- [ගච්ඡති, අව॑ගතා-(අ)ස්ය॒] 3
-ත්යව॑ගතා-(අ)ස්ය॒ විඩන॑වගතග්ං රා॒ෂ්ට්ර-මිත්යා॑හු॒ර්යේ කෘ॒ෂ්ණා-ස්ස්යුස්තං-වාँ॑රු॒ණ-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ-ද්වාරු॒ණං-වෛँ රා॒ෂ්ට්රමු॒භේ ඒ॒ව විශ॑-ඤ්ච රා॒ෂ්ට්ර-ඤ්චාව॑ ගච්ඡති॒ යදි॒ නාව॒ගච්ඡේ॑දි॒ම-ම॒හමා॑දි॒ත්යේභ්යෝ॑ භා॒ග-න්නිර්ව॑පා॒ම්යා (අ)මුෂ්මා॑-ද॒මුෂ්යෛ॑ වි॒ශෝ-(අ)ව॑ගන්තෝ॒-රිති॒ නිර්ව॑පේ-දාදි॒ත්යා ඒ॒වෛන॑-ම්භාග॒ධේය॑-ම්ප්රේ॒ඵ්සන්තෝ॒ විශ॒මව॑ [විශ॒මව॑, ග॒ම॒ය॒න්ති॒ යදි॒] 4
ගමයන්ති॒ යදි॒ නාව॒ගච්ඡේ॒දාශ්ව॑ත්ථා-න්ම॒යූඛා᳚න්-ථ්ස॒ප්ත ම॑ද්ධ්යමේ॒ෂායා॒මුප॑- හන්යාදි॒දම॒හ-මා॑දි॒ත්යා-න්බ॑ධ්නා॒ම්යා (අ)මුෂ්මා॑ද॒මුෂ්යෛ॑ වි॒ශෝ-(අ)ව॑ගන්තෝ॒රිත්යා॑දි॒ත්යා ඒ॒වෛන॑-ම්බ॒ද්ධවී॑රා॒ විශ॒මව॑ ගමයන්ති॒ යදි॒ නා-(අ)ව॒ගච්ඡේ॑-දේ॒ත-මේ॒වා-(අ)(අ)දි॒ත්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ-දි॒ද්ධ්මේ-(අ)පි॑ ම॒යූඛා॒න්-ථ්ස-න්න॑හ්යේ-දනපරු॒ද්ධ්ය-මේ॒වාව॑ ගච්ඡ॒ත්යාශ්ව॑ත්ථා භවන්තිම॒රුතාං॒-වාँ ඒ॒ත -දෝජෝ॒ යද॑ශ්ව॒ත්ථ ඕජ॑සෛ॒ව විශ॒මව॑ ගච්ඡති ස॒ප්ත භ॑වන්ති ස॒ප්ත ග॑ණා॒ වෛ ම॒රුතෝ॑ ගණ॒ශ ඒ॒ව විශ॒මව॑ ගච්ඡති . 5
(ධා॒රය॑ද්වතෝ - මරුතෝ - ගච්ඡති॒ - විශ॒මවෛ॒ - ත - ද॒ෂ්ටාද॑ශ ච) (අ. 1)
දේ॒වා වෛ මෘ॒ත්යෝ-ර॑බිභයු॒ස්තේ ප්ර॒ජාප॑ති॒-මුපා॑ධාව॒-න්තේභ්ය॑ ඒ॒තා-ම්ප්රා॑ජාප॒ත්යාග්ං ශ॒තකෘ॑ෂ්ණලා॒-න්නිර॑වප॒-ත්තයෛ॒වෛෂ්ව॒මෘත॑-මදධා॒ද්යෝ මෘ॒ත්යෝ-ර්බි॑භී॒යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තා-ම්ප්රා॑ජාප॒ත්යාග්ං ශ॒තකෘ॑ෂ්ණලා॒-න්නිර්ව॑පේ-ත්ප්ර॒ජාප॑ති-මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වා-(අ)ස්මි॒-න්නායු॑-ර්දධාති॒ සර්ව॒මායු॑රේති ශ॒තකෘ॑ෂ්ණලා භවති ශ॒තායුඃ॒ පුරු॑ෂ॒-ශ්ශ॒තේන්ද්රි॑ය॒ ආයු॑ෂ්යේ॒වේන්ද්රි॒යේ [ ] 6
ප්රති॑ තිෂ්ඨති ඝෘ॒තේ භ॑ව॒ත්යායු॒ර්වෛ ඝෘ॒ත-ම॒මෘත॒ග්ං॒ හිර॑ණ්ය॒-මායු॑ශ්චෛ॒වාස්මා॑ අ॒මෘත॑-ඤ්ච ස॒මීචී॑ දධාති ච॒ත්වාරි॑ චත්වාරි කෘ॒ෂ්ණලා॒න්යව॑ ද්යති චතුරව॒-ත්තස්යා-(අ)(අ)ප්ත්යා॑ ඒක॒ධා බ්ර॒හ්මණ॒ උප॑ හරත්යේක॒ධෛව යජ॑මාන॒ ආයු॑ර්දධාත්ය॒- සාවා॑දි॒ත්යෝ න ව්ය॑රෝචත॒ තස්මෛ॑ දේ॒වාඃ ප්රාය॑ශ්චිත්ති-මෛච්ඡ॒-න්තස්මා॑ ඒ॒තග්ං සෞ॒ර්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර॑වප॒-න්තේනෛ॒වා-(අ)ස්මි॒- [-තේනෛ॒වා-(අ)ස්මින්න්॑, රුච॑-මදධු॒ර්යෝ] 7
-න්රුච॑-මදධු॒ර්යෝ බ්ර॑හ්මවර්ච॒සකා॑ම॒-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තග්ං සෞ॒ර්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ-ද॒මු-මේ॒වා-(අ)(අ)දි॒ත්යග්ග්​ ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වාස්මි॑-න්බ්රහ්මවර්ච॒ස-න්ද॑ධාති බ්රහ්මවර්ච॒ස්යේ॑ව භ॑වත්යුභ॒යතෝ॑ රු॒ක්මෞ භ॑වත උභ॒යත॑ ඒ॒වාස්මි॒-න්රුච॑-න්දධාති ප්රයා॒ජේ ප්ර॑යාජේ කෘ॒ෂ්ණල॑-ඤ්ජුහෝති දි॒ග්භ්ය ඒ॒වාස්මෛ᳚ බ්රහ්මවර්ච॒සමව॑ රුන්ධ ආග්නේ॒ය-ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්නිර්ව॑පේ-ථ්සාවි॒ත්ර-න්ද්වාද॑ශකපාල॒-ම්භූම්යෛ॑ [-භූම්යෛ᳚, ච॒රුං-යඃ ँකා॒මයේ॑ත॒] 8
ච॒රුං-යඃ ँකා॒මයේ॑ත॒ හිර॑ණ්යං-විँන්දේය॒ හිර॑ණ්ය॒-ම්මෝප॑ නමේ॒දිති॒ යදා᳚ග්නේ॒යෝ භව॑ත්යාග්නේ॒යං-වෛँ හිර॑ණ්යං॒-යँස්යෛ॒ව හිර॑ණ්ය॒-න්තේනෛ॒වෛන॑-ද්වින්දතේ සාවි॒ත්රෝ භ॑වති සවි॒තෘප්ර॑සූත ඒ॒වෛන॑-ද්වින්දතේ॒ භූම්යෛ॑ ච॒රුර්භ॑වත්ය॒ස්යාමේ॒වෛන॑-ද්වින්දත॒ උපෛ॑න॒ග්ං॒ හිර॑ණ්ය-න්නමති॒ වි වා ඒ॒ෂ ඉ॑න්ද්රි॒යේණ॑ වී॒ර්යේ॑ණර්ධ්යතේ॒ යෝ හිර॑ණ්යං-විँ॒න්දත॑ ඒ॒තා- [ඒ॒තාම්, ඒ॒ව] 9
-මේ॒ව නිර්ව॑පේ॒ද්ධිර॑ණ්යං-විँ॒ත්ත්වා නේන්ද්රි॒යේණ॑ වී॒ර්යේ॑ණ॒ ව්යෘ॑ද්ධ්යත ඒ॒තාමේ॒ව නිර්ව॑පේ॒ද්යස්ය॒ හිර॑ණ්ය॒-න්නශ්යේ॒ද්යදා᳚ග්නේ॒යෝ භව॑ත්යාග්නේ॒යං-වෛँ හිර॑ණ්යං॒-යँස්යෛ॒ ව හිර॑ණ්ය॒-න්තේනෛ॒වෛන॑-ද්වින්දති සාවි॒ත්රෝ භ॑වති සවි॒තෘ-ප්ර॑සූත ඒ॒වෛන॑-ද්වින්දති॒ භූම්යෛ॑ ච॒රුර්භ॑වත්ය॒ස්යාං-වාँ ඒ॒තන්න॑ශ්යති॒ යන්නශ්ය॑ත්ය॒ස්යාමේ॒වෛන॑-ද්වින්ද॒තීන්ද්ර॒- [ද්වින්ද॒තීන්ද්රඃ॑, ත්වෂ්ටු॒-ස්සෝම॑] 10
-ස්ත්වෂ්ටු॒-ස්සෝම॑-මභී॒ෂහා॑-(අ) පිබ॒-ථ්ස විෂ්වං॒-ව්යාँ᳚ර්ච්ඡ॒-ථ්ස ඉ॑න්ද්රි॒යේණ॑ සෝමපී॒ථේන॒ ව්යා᳚ර්ධ්යත॒ ස යදූ॒ර්ධ්වමු॒දව॑මී॒-ත්තේ ශ්යා॒මාකා॑ අභව॒න්​ථ්ස ප්ර॒ජාප॑ති॒මුපා॑ධාව॒-ත්තස්මා॑ ඒ॒තග්ං සෝ॑මේ॒න්ද්රග්ග්​ ශ්යා॑මා॒ක-ඤ්ච॒රු-න්නිර॑වප॒-ත්තේනෛ॒වාස්මි॑න්නින්ද්රි॒යග්ං සෝ॑මපී॒ථම॑දධා॒ද්වි වා ඒ॒ෂ ඉ॑න්ද්රි॒යේණ॑ සෝම॒පීථේන॑ර්ධ්යතේ॒ ය-ස්සෝමං॒-වँමි॑ති॒ ය-ස්සෝ॑මවා॒මී ස්යා-ත්තස්මා॑ [ස්යා-ත්තස්මෛ᳚, ඒ॒තග්ං] 11
ඒ॒තග්ං සෝ॑මේ॒න්ද්රග්ග්​ ශ්යා॑මා॒ක-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒-ථ්සෝම॑-ඤ්චෛ॒වේන්ද්ර॑-ඤ්ච॒ ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ තාවේ॒වාස්මි॑න්නින්ද්රි॒යග්ං සෝ॑මපී॒ථ-න්ධ॑ත්තෝ॒ නේන්ද්රි॒යේණ॑ සෝමපී॒ථේන॒ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ॒ ය-ථ්සෞ॒ම්යෝ භව॑ති සෝමපී॒ථමේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ යදෛ॒න්ද්රෝ භව॑තීන්ද්රි॒යං-වෛँ සෝ॑මපී॒ථ ඉ॑න්ද්රි॒යමේ॒ව සෝ॑මපී॒ථමව॑ රුන්ධේ ශ්යාමා॒කෝ භ॑වත්යේ॒ෂ වාව ස සෝම॑- [ස සෝමඃ॑, සා॒ක්ෂාදේ॒ව] 12
-ස්සා॒ක්ෂාදේ॒ව සෝ॑මපී॒ථමව॑ රුන්ධේ॒ (අ)ග්නයේ॑ දා॒ත්රේ පු॑රෝ॒ඩාශ॑ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්නිර්ව॑පේ॒දින්ද්රා॑ය ප්රදා॒ත්රේ පු॑රෝ॒ඩාශ॒මේකා॑දශකපාල-ම්ප॒ශුකා॑මෝ॒-(අ)ග්නිරේ॒වාස්මෛ॑ ප॒ශූ-න්ප්ර॑ජ॒නය॑ති වෘ॒ද්ධානින්ද්රඃ॒ ප්ර ය॑ච්ඡති॒ දධි॒ මධු॑ ඝෘ॒තමාපෝ॑ ධා॒නා භ॑වන්ත්යේ॒තද්වෛ ප॑ශූ॒නාග්ං රූ॒පග්ං රූ॒පේණෛ॒ව ප॒ශූනව॑ රුන්ධේ පඤ්ච-ගෘහී॒ත-ම්භ॑වති॒ පාඞ්ක්තා॒ හි ප॒ශවෝ॑ බහු රූ॒ප-ම්භ॑වති බහු රූ॒පා හි ප॒ශව॒- [ප॒ශවඃ॑, සමෘ॑ද්ධ්යෛ] 13
-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ ප්රාජාප॒ත්ය-ම්භ॑වති ප්රාජාප॒ත්යා වෛ ප॒ශවඃ॑ ප්ර॒ජාප॑තිරේ॒වාස්මෛ॑ ප॒ශූ-න්ප්රජ॑නයත්යා॒ත්මා වෛ පුරු॑ෂස්ය॒ මධු॒ යන්මද්ධ්ව॒ග්නෞ ජු॒හෝත්යා॒ත්මාන॑මේ॒ව ත-ද්යජ॑මානෝ॒-(අ)ග්නෞ ප්රද॑ධාති ප॒ඞ්ක්ත්යෞ॑ යාජ්යානුවා॒ක්යේ॑ භවතඃ॒ පාඞ්ක්තඃ॒ පුරු॑ෂඃ॒ පාඞ්ක්තාඃ᳚ ප॒ශව॑ ආ॒ත්මාන॑මේ॒ව මෘ॒ත්යෝර්නි॒ෂ්ක්රීය॑ප॒ශූනව॑ රුන්ධේ .. 14 ..
(ඉ॒න්ද්රි॒යේ᳚ - (අ)ස්මි॒න් - භූම්යා॑ - ඒ॒තා - මින්ද්රඃ॒ - ස්යා-ත්තස්මෛ॒ - සෝමෝ॑ - බහු රූ॒පා හි ප॒ශව॒ - ඒක॑චත්වාරිග්ංශච්ච ) (අ. 2)
දේ॒වා වෛ ස॒ත්රමා॑ස॒ත-ර්ධි॑පරිමිතං॒-යँශ॑ස්කාමා॒ස්තේෂා॒ග්ං॒ සෝම॒ග්ං॒ රාජා॑නං॒-යँශ॑ ආර්ච්ඡ॒-ථ්ස ගි॒රිමුදෛ॒-ත්තම॒ග්නිරනූදෛ॒-ත්තාව॒ග්නීෂෝමෞ॒ සම॑භවතා॒-න්තාවින්ද්රෝ॑ ය॒ජ්ඤවි॑භ්ර॒ෂ්ටෝ-(අ)නු॒ පරෛ॒-ත්තාව॑බ්රවීද්යා॒ජය॑ත॒-ම්මේති॒ තස්මා॑ ඒ॒තාමිෂ්ටි॒-න්නිර॑වපතාමාග්නේ॒ය-ම॒ෂ්ටාක॑පාලමෛ॒න්ද්ර-මේකා॑දශකපාලග්ං සෞ॒ම්ය-ඤ්ච॒රු-න්තයෛ॒වා-(අ)ස්මි॒-න්තේජ॑ [තයෛ॒වා-(අ)ස්මි॒-න්තේජඃ॑, ඉ॒න්ද්රි॒ය-ම්බ්ර॑හ්මවර්ච॒ස-] 15
ඉන්ද්රි॒ය-ම්බ්ර॑හ්මවර්ච॒ස-ම॑ධත්තාං॒-යෝँ ය॒ජ්ඤවි॑භ්රෂ්ට॒-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තාමිෂ්ටි॒-න්නිර්ව॑පේදාග්නේ॒ය-ම॒ෂ්ටාක॑පාලමෛ॒න්ද්ර-මේකා॑දශකපාලග්ං සෞ॒ම්ය-ඤ්ච॒රුං-යँදා᳚ග්නේ॒යෝ භව॑ති॒ තේජ॑ ඒ॒වාස්මි॒-න්තේන॑ දධාති॒ යදෛ॒න්ද්රෝ භව॑තීන්ද්රි॒යමේ॒වාස්මි॒-න්තේන॑ දධාති॒ ය-ථ්සෞ॒ම්යෝ බ්ර॑හ්මවර්ච॒ස-න්තේනා᳚ (අ)(අ)ග්නේ॒යස්ය॑ ච සෞ॒ම්යස්ය॑ චෛ॒න්ද්රේ ස॒මාශ්ලේ॑ෂයේ॒-ත්තේජ॑ශ්චෛ॒වාස්මි॑-න්බ්රහ්මවර්ච॒ස-ඤ්ච॑ ස॒මීචී॑ [ස॒මීචී᳚, ද॒ධා॒ත්ය॒ග්නී॒ෂෝ॒මීය॒-] 16
දධාත්යග්නීෂෝ॒මීය॒-මේකා॑දශකපාල॒-න්නිර්ව॑පේ॒ද්ය-ඞ්කාමෝ॒ නෝප॒නමේ॑දාග්නේ॒යෝ වෛ බ්රා᳚හ්ම॒ණ-ස්ස සෝම॑-ම්පිබති॒ ස්වාමේ॒ව දේ॒වතා॒ග්॒ ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ සෛවෛන॒-ඞ්කාමේ॑න॒ සම॑ර්ධය॒ත්යුපෛ॑න॒-ඞ්කාමෝ॑ නමත්යග්නීෂෝ॒මීය॑-ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්නිර්ව॑පේ-ද්බ්රහ්මවර්ච॒සකා॑මෝ॒-(අ)ග්නීෂෝමා॑ වේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ තාවේ॒වාස්මි॑-න්බ්රහ්මවර්ච॒ස-න්ධ॑ත්තෝ බ්රහ්මවර්ච॒ස්යේ॑ව [බ්රහ්මවර්ච॒ස්යේ॑ව, භ॒ව॒ති॒ යද॒ෂ්ටාක॑පාල॒-] 17
භ॑වති॒ යද॒ෂ්ටාක॑පාල॒-ස්තේනා᳚-(අ)(අ)ග්නේ॒යෝ යච්ඡ්යා॑මා॒කස්තේන॑ සෞ॒ම්ය-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ॒ සෝමා॑ය වා॒ජිනේ᳚ ශ්යාමා॒ක-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒ද්යඃ ක්ලෛබ්යා᳚ද්බිභී॒යා-ද්රේතෝ॒ හි වා ඒ॒තස්මා॒-ද්වාජි॑නමප॒ක්රාම॒ත්යථෛ॒ෂ ක්ලෛබ්යා᳚ද්බිභාය॒ සෝම॑මේ॒ව වා॒ජින॒ග්ග්॒ ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වාස්මි॒-න්රේතෝ॒ වාජි॑න-න්දධාති॒ න ක්ලී॒බෝ භ॑වතිබ්රාහ්මණස්ප॒ත්ය-මේකා॑දශකපාල॒-න්නිර්ව॑පේ॒-ද්ග්රාම॑කාමෝ॒ [-නිර්ව॑පේ॒-ද්ග්රාම॑කාමඃ, බ්රහ්ම॑ණ॒ස්පති॑මේ॒ව] 18
බ්රහ්ම॑ණ॒ස්පති॑මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වාස්මෛ॑ සජා॒තා-න්ප්ර ය॑ච්ඡති ග්රා॒ම්යේ॑ව භ॑වති ග॒ණව॑තී යාජ්යානුවා॒ක්යේ॑ භවත-ස්සජා॒තෛරේ॒වෛන॑-ඞ්ග॒ණව॑න්ත-ඞ්කරෝත්යේ॒තාමේ॒ව නිර්ව॑පේ॒ද්යඃ කා॒මයේ॑ත॒ බ්රහ්ම॒න් විශං॒-විँ නා॑ශයේය॒මිති॑ මාරු॒තී යා᳚ජ්යානුවා॒ක්යේ॑ කුර්යා॒-ද්බ්රහ්ම॑න්නේ॒ව විශං॒-විँ නා॑ශයති .. 19
(තේජඃ॑ - ස॒මීචී᳚ - බ්රහ්මවර්ච॒ස්යේ॑ව - ග්රාම॑කාම॒ - ස්ත්රිච॑ත්වාරිග්ංශච්ච ) (අ. 3)
අ॒ර්ය॒ම්ණේ ච॒රු-න්නිර්ව॑ප-ථ්සුව॒ර්ගකා॑මෝ॒-(අ)සෞ වා ආ॑දි॒ත්යෝ᳚-(අ)ර්ය॒මා-(අ)ර්ය॒මණ॑මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වෛනග්ං॑ සුව॒ර්ගං-ලෝँ॒ක-ඞ්ග॑මයත්යර්ය॒ම්ණේ ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒ද්යඃ කා॒මයේ॑ත॒ දාන॑කාමා මේ ප්ර॒ජා-ස්ස්යු॒රිත්ය॒සෞ වා ආ॑දි॒ත්යෝ᳚-(අ)ර්ය॒මා යඃ ඛලු॒ වෛ දදා॑ති॒ සෝ᳚-(අ)ර්ය॒මා-(අ)ර්ය॒මණ॑මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වා- [ස ඒ॒ව, අ॒ස්මෛ॒ දාන॑කාමාඃ] 20
-(අ)ස්මෛ॒ දාන॑කාමාඃ ප්ර॒ජාඃ ක॑රෝති॒ දාන॑කාමා අස්මෛ ප්ර॒ජා භ॑වන්ත්යර්ය॒ම්ණේ ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒ද්යඃ කා॒මයේ॑ත ස්ව॒ස්ති ජ॒නතා॑මියා॒මිත්ය॒සෞ වා ආ॑දි॒ත්යෝ᳚-(අ)ර්ය॒මා- (අ)ර්ය॒මණ॑මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වෛන॒-න්ත-ද්ග॑මයති॒ යත්ර॒ ජිග॑මිෂ॒තීන්ද්රෝ॒ වෛ දේ॒වානා॑මානුජාව॒ර ආ॑සී॒-ථ්ස ප්ර॒ජාප॑ති॒ -මුපා॑ධාව॒-ත්තස්මා॑ ඒ॒තමෛ॒න්ද්රමා॑නුෂූ॒ක-මේකා॑දශකපාල॒-න්නි- [-මේකා॑දශකපාල॒-න්නිඃ, අ॒ව॒ප॒-ත්තේනෛ॒වෛන॒මග්රං॑-] 21
-ර॑වප॒-ත්තේනෛ॒වෛන॒-මග්ර॑-න්දේ॒වතා॑නා॒-ම්පර්ය॑ණය-ද්බු॒ද්ධ්නව॑තී॒ අග්ර॑වතී යාජ්යානුවා॒ක්යේ॑ අකරෝ-ද්බු॒ද්ධ්නා-දේ॒වෛන॒මග්ර॒-ම්පර්ය॑ණය॒ද්යෝ රා॑ජ॒න්ය॑ ආනුජාව॒ර-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තමෛ॒න්ද්ර-මා॑නුෂූ॒ක-මේකා॑දශකපාල॒-න්නිර්ව॑පේ॒-දින්ද්ර॑මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වෛන॒-මග්රග්ං॑ සමා॒නානා॒-ම්පරි॑ණයති බු॒ද්ධ්නව॑තී॒ අග්ර॑වතී යාජ්යානුවා॒ක්යේ॑ භවතෝ බු॒ද්ධ්නා-දේ॒වෛන॒-මග්ර॒ම්- [බු॒ද්ධ්නා-දේ॒වෛන॒-මග්ර᳚ම්, පරි॑] 22
-පරි॑ ණයත්යානුෂූ॒කෝ භ॑වත්යේ॒ෂා හ්යේ॑තස්ය॑ දේ॒වතා॒ ය ආ॑නුජාව॒ර-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ॒ යෝ බ්රා᳚හ්ම॒ණ ආ॑නුජාව॒ර-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒ත-ම්බා॑ර්​හස්ප॒ත්ය-මා॑නුෂූ॒ක-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේ॒-ද්බෘහ॒ස්පති॑-මේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වෛන॒මග්රග්ං॑ සමා॒නානා॒-ම්පරි॑ණයති බු॒ද්ධ්නව॑තී॒ අග්ර॑වතී යාජ්යානුවා॒ක්යේ॑ භවතෝ බු॒ද්ධ්නා-දේ॒වෛන॒-මග්ර॒-ම්පරි॑ ණයත්යානුෂූ॒කෝ භ॑වත්යේ॒ෂා හ්යේ॑තස්ය॑ දේ॒වතා॒ ය ආ॑නුජාව॒ර-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ .. 23 ..
(ඒ॒ව - නිර - ග්ර॑-මේ॒තස්ය॑ - ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 4)
ප්ර॒ජාප॑තේ॒-ස්ත්රය॑ස්ත්රිග්ංශ-ද්දුහි॒තර॑ ආස॒-න්තා-ස්සෝමා॑ය॒ රාජ්ඤේ॑-(අ)දදා॒-ත්තාසාග්ං॑ රෝහි॒ණීමුපෛ॒-ත්තා ඊර්​ෂ්ය॑න්තීඃ॒ පුන॑රගච්ඡ॒-න්තා අන්වෛ॒-ත්තාඃ පුන॑රයාචත॒ තා අ॑ස්මෛ॒ න පුන॑රදදා॒-ථ්සෝ᳚-(අ)බ්රවී-දෘ॒ත-ම॑මීෂ්ව॒ යථා॑ සමාව॒ච්ඡ උ॑පෛ॒ෂ්යාම්යථ॑ තේ॒ පුන॑-ර්දාස්යා॒මීති॒ ස ඍ॒තමා॑මී॒-ත්තා අ॑ස්මෛ॒ පුන॑රදදා॒-ත්තාසාග්ං॑ රෝහි॒ණීමේ॒වෝප॒- [රෝහි॒ණීමේ॒වෝප॑, ඓ॒ත්තං-යँක්ෂ්ම॑] 24
-ත්තං-යँක්ෂ්ම॑ ආර්ච්ඡ॒-ද්රාජා॑නං॒-යँක්ෂ්ම॑ ආර॒දිති॒ තද්රා॑ජය॒ක්ෂ්මස්ය॒ ජන්ම॒ ය-ත්පාපී॑යා॒නභ॑ව॒-ත්ත-ත්පා॑පය॒ක්ෂ්මස්ය॒ යජ්ජා॒යාභ්යෝ-(අ)වි॑න්ද॒-ත්තජ්ජා॒යේන්ය॑ස්ය॒ය ඒ॒වමේ॒තේෂාං॒-යँක්ෂ්මා॑ණා॒-ඤ්ජන්ම॒ වේද॒ නෛන॑මේ॒තේ යක්ෂ්මා॑ වින්දන්ති॒ස ඒ॒තා ඒ॒ව න॑ම॒ස්ය-න්නුපා॑-(අ)ධාව॒-ත්තා අ॑බ්රුව॒න්. වරං॑-වෘँණාමහෛ සමාව॒ච්ඡ ඒ॒ව න॒ උපා॑ය॒ ඉති॒ තස්මා॑ ඒ॒ත- [තස්මා॑ ඒ॒තම්, ආ॑දි॒ත්ය-ඤ්ච॒රුං] 25
-මා॑දි॒ත්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර॑වප॒-න්තේනෛ॒වෛන॑-ම්පා॒පා-ථ්ස්රාමා॑දමුඤ්ච॒න්. යඃ පා॑පය॒ක්ෂ්මගෘ॑හීත॒-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තමා॑දි॒ත්ය-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේදාදි॒ත්යානේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ත ඒ॒වෛන॑-ම්පා॒පා-ථ්ස්රාමා᳚න්මුඤ්චන්ත්ය-මාවා॒ස්යා॑යා॒-න්නිර්ව॑පේ-ද॒මුමේ॒වෛන-॑මා॒ප්යාය॑මාන॒-මන්වා ප්යා॑යයති॒ නවෝ॑නවෝ භවති॒ ජාය॑මාන॒ ඉති॑ පුරෝ-(අ)නුවා॒ක්යා॑ භව॒ත්යායු॑රේ॒වාස්මි॒-න්තයා॑ දධාති॒ යමා॑දි॒ත්යා අ॒ග්ං॒ශුමා᳚ප්යා॒යය॒න්තීති॑ යා॒ජ්යෛවෛන॑මේ॒තයා᳚ ප්යායයති .. 26 ..
(ඒ॒වෝපෛ॒ -ත- ම॑ස්මි॒න් - ත්රයෝ॑දශච) (අ. 5)
ප්ර॒ජාප॑ති ර්දේ॒වේභ්යෝ॒-(අ)න්නාද්යං॒-ව්යාँදි॑ශ॒-ථ්සෝ᳚-(අ)බ්රවී॒ද්යදි॒මාන් ँලෝ॒කා-න॒භ්ය॑ති॒රිච්යා॑තෛ॒ තන්මමා॑ස॒දිති॒ තදි॒මාන් ँලෝ॒කා-න॒භ්යත්ය॑රිච්ය॒තේන්ද්ර॒ග්ං॒ රාජා॑න॒-මින්ද්ර॑-මධිරා॒ජ-මින්ද්රග්ග්॑ ස්ව॒රාජා॑න॒-න්තතෝ॒ වෛ ස ඉ॒මාන් ँලෝ॒කාග්​ ස්ත්රේ॒ධා-(අ)දු॑හ॒-ත්ත-ත්ත්රි॒ධාතෝ᳚-ස්ත්රිධාතු॒ත්වං-යँ-ඞ්කා॒මයේ॑තාන්නා॒ද-ස්ස්යා॒දිති॒ තස්මා॑ ඒ॒ත-න්ත්රි॒ධාතු॒-න්නිර්ව॑පේ॒දින්ද්රා॑ය॒ රාජ්ඤේ॑ පුරෝ॒ඩාශ॒- [පුරෝ॒ඩාශ᳚ම්, ඒකා॑දශකපාල॒-] 27
-මේකා॑දශකපාල॒-මින්ද්රා॑යා-ධිරා॒ජායේන්ද්රා॑ය ස්ව॒රාජ්ඤේ॒-(අ)යං-වාँ ඉන්ද්රෝ॒ රාජා॒-(අ)යමින්ද්රෝ॑-(අ)ධිරා॒ජෝ॑-(අ)සාවින්ද්රඃ॑ ස්ව॒රාඩි॒මානේ॒ව ලෝ॒කාන්-ථ්ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ත ඒ॒වාස්මා॒ අන්න॒-ම්ප්රය॑ච්ඡන්ත්යන්නා॒ද ඒ॒ව භ॑වති॒ යථා॑ ව॒ථ්සේන॒ ප්රත්තා॒-ඞ්ගා-න්දු॒හ ඒ॒වමේ॒වේමාන් ँලෝ॒කා-න්ප්රත්තා॒න් කාම॑ම॒න්නාද්ය॑-න්දුහ උත්තා॒නේෂු॑ ක॒පාලේ॒ෂ්වධි॑ ශ්රය॒ත්යයා॑තයාමත්වාය॒ ත්රයඃ॑ පුරෝ॒ඩාශා॑ භවන්ති॒ ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කා ඒ॒ෂාං-ලෝँ॒කානා॒මාප්ත්යා॒ උත්ත॑ර​උත්තරෝ॒ ජ්යායා᳚-න්භවත්යේ॒වමි॑ව॒ හීමේ ලෝ॒කා-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ॒ සර්වේ॑ෂාමභි-ග॒මය॒න්නව॑ ද්ය॒ත්යඡ॑ම්බට්කාරං-ව්යँ॒ත්යාස॒මන්වා॒හානි॑ර්දාහාය .. 28 ..
(පු॒රෝ॒ඩාශං॒ - ත්රයඃ॒ - ෂඩ්විග්ං॑ශතිශ්ච) (අ. 6)
දේ॒වා॒සු॒රා-ස්සං​යँ॑ත්තා ආස॒-න්තා-න්දේ॒වානසු॑රා අජය॒-න්තේ දේ॒වාඃ ප॑රාජිග්යා॒නා අසු॑රාණාං॒-වෛँශ්ය॒මුපා॑-(අ)(අ)ය॒-න්තේභ්ය॑ ඉන්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑මපා᳚ක්රාම॒-ත්තදින්ද්රෝ॑-(අ)චාය॒-ත්තදන්වපා᳚ක්රාම॒-ත්තද॑ව॒රුධ॒-න්නාශ॑ක්නෝ॒-ත්තද॑ස්මාදභ්ය॒ර්ධෝ॑ (අ)චර॒-ථ්ස ප්ර॒ජාප॑ති॒මුපා॑ධාව॒-ත්තමේ॒තයා॒ සර්ව॑පෘෂ්ඨයා-(අ)යාජය॒-ත්තයෛ॒වා-(අ)ස්මි॑-න්නින්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑-මදධා॒ද්ය ඉ॑න්ද්රි॒යකා॑මෝ [ඉ॑න්ද්රි॒යකා॑මඃ, වී॒ර්ය॑කාම॒-ස්ස්යාත්-] 29
වී॒ර්ය॑කාම॒-ස්ස්යා-ත්තමේ॒තයා॒ සර්ව॑පෘෂ්ඨයා යාජයේදේ॒තා ඒ॒ව දේ॒වතා॒-ස්ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ තා ඒ॒වාස්මි॑-න්නින්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑-න්දධති॒යදින්ද්රා॑ය॒ රාථ॑න්තරාය නි॒ර්වප॑ති॒ යදේ॒වාග්නේ-ස්තේජ॒ස්තදේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒යදින්ද්රා॑ය॒ බාර්​හ॑තාය॒ යදේ॒වේන්ද්ර॑ස්ය॒ තේජ॒ස්තදේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ යදින්ද්රා॑ය වෛරූ॒පාය॒ යදේ॒ව ස॑වි॒තු-ස්තේජ॒ස්ත- [ස॑වි॒තු-ස්තේජ॒ස්තත්, ඒ॒වාව॑ රුන්ධේ॒] 30
-දේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ යදින්ද්රා॑ය වෛරා॒ජාය॒ යදේ॒ව ධා॒තු-ස්තේජ॒ස්ත-දේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ යදින්ද්රා॑ය ශාක්ව॒රාය॒ යදේ॒ව ම॒රුතා॒-න්තේජ॒ස්ත-දේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ යදින්ද්රා॑ය රෛව॒තාය॒ යදේ॒ව බෘහ॒ස්පතේ॒-ස්තේජ॒ස්ත-දේ॒වා-(අ)ව॑ රුන්ධ ඒ॒තාව॑න්ති॒ වෛ තේජාග්ං॑සි॒ තාන්යේ॒වාව॑ රුන්ධ උත්තා॒නේෂු॑ ක॒පාලේ॒ෂ්වධි॑ ශ්රය॒ත්යයා॑තයාමත්වාය॒ ද්වාද॑ශකපාලඃ පුරෝ॒ඩාශෝ॑ [පුරෝ॒ඩාශඃ॑, භ॒ව॒ති॒ වෛ॒ශ්ව॒දේ॒ව॒ත්වාය॑] 31
භවති වෛශ්වදේව॒ත්වාය॑ සම॒න්ත-ම්ප॒ර්යව॑ද්යති සම॒න්ත-මේ॒වේන්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්යං॑-යँජ॑මානේ දධාති ව්ය॒ත්යාස॒-මන්වා॒හානි॑ර්දාහා॒යාශ්ව॑ ඍෂ॒භෝ වෘ॒ෂ්ණිර්බ॒ස්ත-ස්සා-දක්ෂි॑ණා-වෘෂ॒ත්වායෛ॒තයෛ॒ව ය॑ජේතා-(අ)භිශ॒ස්යමා॑න ඒ॒තාශ්චේද්වා අ॑ස්යදේ॒වතා॒ අන්න॑-ම॒දන්ත්ය॒දන්ත්යු॑-වේ॒වා-(අ)ස්ය॑ මනු॒ෂ්යාඃ᳚ .. 32 ..
(ඉ॒න්ද්රි॒ය॒කා॑මඃ-සවි॒තුස්තේජ॒ස්තත් - පු॑රෝ॒ඩාශෝ॒ -(අ)ෂ්ටාත්රිග්ං॑ශච්ච) (අ. 7)
රජ॑නෝ॒ වෛ කෞ॑ණේ॒යඃ ක්ර॑තු॒ජිත॒-ඤ්ජාන॑කි-ඤ්චක්ෂු॒ර්වන්ය॑මයා॒-ත්තස්මා॑ ඒ॒තාමිෂ්ටි॒-න්නිර॑වප-ද॒ග්නයේ॒ භ්රාජ॑ස්වතේ පුරෝ॒ඩාශ॑-ම॒ෂ්ටාක॑පාලග්ං සෞ॒ර්ය-ඤ්ච॒රුම॒ග්නයේ॒ භ්රාජ॑ස්වතේ පුරෝ॒ඩාශ॑-ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්තයෛ॒වාස්මි॒න් චක්ෂු॑රදධා॒-ද්ය-ශ්චක්ෂු॑කාම॒-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තාමිෂ්ටි॒-න්නිර්ව॑පේ-ද॒ග්නයේ॒ භ්රාජ॑ස්වතේ පුරෝ॒ඩාශ॑ම॒ෂ්ටාක॑පාලග්ං සෞ॒ර්ය-ඤ්ච॒රුම॒ග්නයේ॒ භ්රාජ॑ස්වතේ පුරෝ॒ඩාශ॑-ම॒ෂ්ටාක॑පාලම॒ග්නේ ර්වෛ චක්ෂු॑ෂා මනු॒ෂ්යා॑ වි- [චක්ෂු॑ෂා මනු॒ෂ්යා॑ වි, ප॒ශ්ය॒න්ති॒ සූර්ය॑ස්ය] 33
ප॑ශ්යන්ති॒ සූර්ය॑ස්ය දේ॒වා අ॒ග්නි-ඤ්චෛ॒ව සූර්ය॑-ඤ්ච॒ ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ තාවේ॒වාස්මි॒න් චක්ෂු॑-ර්ධත්ත॒-ශ්චක්ෂු॑ෂ්මා-නේ॒ව භ॑වති॒ යදා᳚ග්නේ॒යෞ භව॑ත॒-ශ්චක්ෂු॑ෂී ඒ॒වාස්මි॒-න්ත-ත්ප්රති॑ දධාති॒ ය-ථ්සෞ॒ර්යෝ නාසි॑කා॒-න්තේනා॒භිතඃ॑ සෞ॒ර්යමා᳚ග්නේ॒යෞ භ॑වත॒-ස්තස්මා॑-ද॒භිතෝ॒ නාසි॑කා॒-ඤ්චක්ෂු॑ෂී॒ තස්මා॒-න්නාසි॑කයා॒ චක්ෂු॑ෂී॒ විධෘ॑තේ සමා॒නී යා᳚ජ්යානුවා॒ක්යේ॑ භවත-ස්සමා॒නග්ං හි චක්ෂු॒-ස්සමෘ॑ද්ධ්යා॒ උදු॒ත්ය-ඤ්ජා॒තවේ॑දසග්ං ස॒ප්ත ත්වා॑ හ॒රිතෝ॒ රථේ॑ චි॒ත්ර-න්දේ॒වානා॒මුද॑ගා॒දනී॑ක॒මිති॒ පිණ්ඩා॒-න්ප්රය॑ච්ඡති॒ චක්ෂු॑-රේ॒වාස්මෛ॒ ප්රය॑ච්ඡති॒ යදේ॒ව තස්ය॒ තත් .. 34 ..
(වි - හ්ය॑ - ෂ්ටාවිග්ං॑ශතිශ්ච) (අ. 8)
ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි ධ්රු॒වෝ॑-(අ)හග්ං ස॑ජා॒තේෂු॑ භූයාස॒-න්ධීර॒ශ්චේත්තා॑ වසු॒වි-ද්ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි ධ්රු॒වෝ॑-(අ)හග්ං ස॑ජා॒තේෂු॑ භූයාස-මු॒ග්රශ්චේත්තා॑ වසු॒වි-ද්ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි ධ්රු॒වෝ॑-(අ)හග්ං ස॑ජා॒තේෂු॑ භූයාස-මභි॒භූශ්චේත්තා॑ වසු॒වි-දාම॑න-ම॒ස්යාම॑නස්ය දේවා॒ යේ ස॑ජා॒තාඃ කු॑මා॒රා-ස්සම॑නස॒ස්තාන॒හ-ඞ්කා॑මයේ හෘ॒දා තේ මා-ඞ්කා॑මයන්තාග්ං හෘ॒දා තා-න්ම॒ ආම॑නසඃ කෘධි॒ ස්වාහා (අ)(අ)ම॑නම॒- [ස්වාහා (අ)(අ)ම॑නම॒සි, ආම॑නස්ය] 35
-ස්යාම॑නස්ය දේවා॒ යා-ස්ස්ත්රිය॒-ස්සම॑නස॒ස්තා අ॒හ-ඞ්කා॑මයේ හෘ॒දා තා මා-ඞ්කා॑මයන්තාග්ං හෘ॒දා තා ම॒ ආම॑නසඃ කෘධි॒ ස්වාහා॑ වෛශ්වදේ॒වීග්ං-සා᳚ඞ්ග්රහ॒ණී-න්නිර්ව॑පේ॒ද්ග්රාම॑කාමෝ වෛශ්වදේ॒වා වෛ ස॑ජා॒තා විශ්වා॑නේ॒ව දේ॒වාන්​ථ්ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ත ඒ॒වාස්මෛ॑ සජා॒තා-න්ප්ර ය॑ච්ඡන්ති ග්රා॒ම්යේ॑ව භ॑වති සාඞ්ග්රහ॒ණී භ॑වති මනෝ॒ග්රහ॑ණං॒-වෛँස॒ග්රංහ॑ණ॒-ම්මන॑ ඒ॒ව ස॑ජා॒තානාං᳚- [ඒ॒ව ස॑ජා॒තානා᳚ම්, ගෘ॒හ්ණා॒ති॒ ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි] 36
-ගෘහ්ණාති ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි ධ්රු॒වෝ॑-(අ)හග්ං ස॑ජා॒තේෂු॑ භූයාස॒මිති॑ පරි॒ධී-න්පරි॑ දධාත්යා॒ශිෂ॑මේ॒වෛතාමා ශා॒ස්තේ-(අ)ථෝ॑ ඒ॒තදේ॒ව සර්වග්ං॑ සජා॒තේෂ්වධි॑ භවති॒ යස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂ॑ ඒ॒තේ ප॑රි॒ධයඃ॑ පරිධී॒යන්ත॒ ආම॑ නම॒ස්යාම॑නස්ය දේවා॒ ඉති॑ ති॒ස්ර ආහු॑තී ර්ජුහෝත්යේ॒තාව॑න්තෝ॒ වෛ ස॑ජා॒තා යේ ම॒හාන්තෝ॒ යේ ක්ෂු॑ල්ල॒කා යා-ස්ස්ත්රිය॒ස්තානේ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ ත ඒ॑න॒මව॑රුද්ධා॒ උප॑ තිෂ්ඨන්තේ .. 37 ..
(ස්වාහා (අ)(අ)ම॑නමසි - සජා॒තානාග්ං॑ - රුන්ධේ॒ - පඤ්ච॑ ච ) (අ. 9)
යන්නව॒-මෛත්ත-න්නව॑නීත-මභව॒ද්ය-දස॑ර්ප॒-ත්ත-ථ්ස॒ර්පිර॑භව॒-ද්යදද්ධි॑යත॒ ත-ද්ඝෘ॒තම॑භවද॒ශ්විනෝඃ᳚ ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි॒ තස්ය॑ තේ දත්තාං॒-යँයෝඃ᳚ ප්රා॒ණෝ-(අ)සි॒ ස්වාහේන්ද්ර॑ස්ය ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි॒ තස්ය॑ තේ දදාතු॒ යස්ය॑ ප්රා॒ණෝ-(අ)සි॒ ස්වාහා॑ මි॒ත්රාවරු॑ණයෝඃ ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි॒ තස්ය॑ තේ දත්තාං॒-යँයෝඃ᳚ ප්රා॒ණෝ-(අ)සි॒ ස්වාහා॒ විශ්වේ॑ෂා-න්දේ॒වානා᳚-ම්ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි॒ [විශ්වේ॑ෂා-න්දේ॒වානා᳚-ම්ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි॒, තස්ය॑ තේ] 38
තස්ය॑ තේ දදතු॒ යේෂා᳚-ම්ප්රා॒ණෝ-(අ)සි॒ ස්වාහා॑ ඝෘ॒තස්ය॒ ධාරා॑ම॒මෘත॑ස්ය॒ පන්ථා॒මින්ද්රේ॑ණ ද॒ත්තා-ම්ප්රය॑තා-ම්ම॒රුද්භිඃ॑ . ත-ත්ත්වා॒ විෂ්ණුඃ॒ පර්ය॑පශ්ය॒-ත්ත-ත්ත්වේඩා॒ ගව්යෛර॑යත් .. පා॒ව॒මා॒නේන॑ ත්වා॒ ස්තෝමේ॑න ගාය॒ත්රස්ය॑ වර්ත॒න්යෝපා॒ග්ං॒ශෝ ර්වී॒ර්යේ॑ණ දේ॒වස්ත්වා॑ සවි॒තෝ-ථ්සෘ॑ජතු ජී॒වාත॑වේ ජීවන॒ස්යායෛ॑ බෘහ-ද්රථන්ත॒රයෝ᳚ස්ත්වා॒ ස්තෝමේ॑න ත්රි॒ෂ්ටුභෝ॑ වර්ත॒න්යා ශු॒ක්රස්ය॑ වී॒ර්යේ॑ණ දේ॒වස්ත්වා॑ සවි॒තෝ- [සවි॒තෝත්, සෘ॒ජ॒තු॒ ජී॒වාත॑වේ] 39
-ථ්සෘ॑ජතු ජී॒වාත॑වේ ජීවන॒ස්යායා॑ අ॒ග්නේස්ත්වා॒ මාත්ර॑යා॒ ජග॑ත්යෛ වර්ත॒න්යා-(අ)(අ)ග්ර॑ය॒ණස්ය॑ වී॒ර්යේ॑ණ දේ॒වස්ත්වා॑ සවි॒තෝ-ථ්සෘ॑ජතු ජී॒වාත॑වේ ජීවන॒ස්යායා॑ ඉ॒මම॑ග්න॒ ආයු॑ෂේ॒ වර්ච॑සේ කෘධි ප්රි॒යග්ං රේතෝ॑ වරුණ සෝම රාජන්න් . මා॒ තේවා᳚ස්මා අදිතේ॒ ශර්ම॑ යච්ඡ॒ විශ්වේ॑ දේවා॒ ජර॑දෂ්ටි॒ර්යථා-(අ)ස॑ත් .. අ॒ග්නිරායු॑ෂ්මා॒න්-ථ්ස වන॒ස්පති॑භි॒-රායු॑ෂ්මා॒-න්තේන॒ ත්වා-(අ)(අ)යු॒ෂා-(අ)(අ)යු॑ෂ්මන්ත-ඞ්කරෝමි॒ සෝම॒ ආයු॑ෂ්මා॒න්-ථ්ස ඕෂ॑ධීභි ර්ය॒ජ්ඤ ආයු॑ෂ්මා॒න්-ථ්ස දක්ෂි॑ණාභි॒ ර්බ්රහ්මා-(අ)(අ)යු॑ෂ්ම॒-ත්ත-ද්බ්රා᳚හ්ම॒ණෛරායු॑ෂ්ම-ද්දේ॒වා ආයු॑ෂ්මන්ත॒ස්තේ॑-(අ)මෘතේ॑න පි॒තර॒ ආයු॑ෂ්මන්ත॒ස්තේ ස්ව॒ධයා-(අ)(අ)යු॑ෂ්මන්ත॒ස්තේන॒ ත්වා (අ)(අ)යු॒ෂා-(අ)(අ) යු॑ෂ්මන්ත-ඞ්කරෝමි .. 40 ..
(විශ්වේ॑ෂා-න්දේ॒වානා᳚-ම්ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සි - ත්රි॒ෂ්ටුභෝ॑ වර්ත॒න්යා ශු॒ක්රස්ය॑ වී॒ර්යේ॑ණ දේ॒වස්ත්වා॑ සවි॒තෝථ් - සෝම॒ ආයු॑ෂ්මා॒න් - පඤ්ච॑විග්ංශතිශ්ච) (අ. 10)
අ॒ග්නිං-වාँ ඒ॒තස්ය॒ ශරී॑ර-ඞ්ගච්ඡති॒ සෝම॒ග්ං॒ රසෝ॒ වරු॑ණ ඒනං-වँරුණපා॒ශේන॑ ගෘහ්ණාති॒ සර॑ස්වතීං॒-වාँග॒ග්නාවිෂ්ණූ॑ ආ॒ත්මා යස්ය॒ ජ්යෝගා॒මය॑ති॒ යෝ ජ්යෝගා॑මයාවී॒ ස්යාද්යෝ වා॑ කා॒මයේ॑ත॒ සර්ව॒මායු॑රියා॒මිති॒ තස්මා॑ ඒ॒තාමිෂ්ටි॒-න්නිර්ව॑පේදාග්නේ॒ය -ම॒ෂ්ටාක॑පාලග්ං සෞ॒ම්ය-ඤ්ච॒රුං-වාँ॑රු॒ණ-න්දශ॑කපාලග්ං සාරස්ව॒ත-ඤ්ච॒රුමා᳚ග්නාවෛෂ්ණ॒ව-මේකා॑දශකපාල-ම॒ග්නේරේ॒වාස්ය॒ ශරී॑ර-න්නිෂ්ක්රී॒ණාති॒ සෝමා॒ද්රසං॑- [සෝමා॒ද්රස᳚ම්, වා॒රු॒ණේනෛ॒වෛනං॑-] 41
-ँවාරු॒ණේනෛ॒වෛනං॑-වँරුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්චති සාරස්ව॒තේන॒ වාච॑-න්දධාත්ය॒ග්නි-ස්සර්වා॑ දේ॒වතා॒ විෂ්ණු॑ර්ය॒ජ්ඤෝ දේ॒වතා॑භිශ්චෛ॒වෛනං॑-යँ॒ජ්ඤේන॑ ච භිෂජ්යත්යු॒ත යදී॒තාසු॒ ර්භව॑ති॒ ජීව॑ත්යේ॒ව යන්නව॒-මෛත්ත-න්නව॑නීත-මභව॒-දිත්යාජ්ය॒- මවේ᳚ක්ෂතේ-රූ॒පමේ॒වාස්යෛ॒-තන්ම॑හි॒මානං॒-ව්යාँච॑ෂ්ටේ॒-(අ)ශ්විනෝඃ᳚ ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සීත්යා॑හා॒ශ්විනෞ॒ වෛ දේ॒වානාං᳚- [දේ॒වානා᳚ම්, භි॒ෂජෞ॒] 42
-භි॒ෂජෞ॒ තාභ්යා॑මේ॒වාස්මෛ॑ භේෂ॒ජ-ඞ්ක॑රෝ॒තීන්ද්ර॑ස්ය ප්රා॒ණෝ॑ (අ)සීත්යා॑හේන්ද්රි॒ය- මේ॒වාස්මි॑න්නේ॒තේන॑ දධාති මි॒ත්රාවරු॑ණයෝඃ ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සීත්යා॑හ ප්රාණාපා॒නාවේ॒- වාස්මි॑න්නේ॒තේන॑ දධාති॒ විශ්වේ॑ෂා-න්දේ॒වානා᳚-ම්ප්රා॒ණෝ॑-(අ)සීත්යා॑හ වී॒ර්ය॑මේ॒වාස්මි॑න්නේ॒තේන॑ දධාති ඝෘ॒තස්ය॒ ධාරා॑ම॒මෘත॑ස්ය॒ පන්ථා॒මිත්යා॑හ යථාය॒ජුරේ॒වෛත-ත්පා॑වමා॒නේන॑ ත්වා॒ ස්තෝමේ॒නේ- [ස්තෝමේ॒නේති, ආ॒හ॒ ප්රා॒ණමේ॒වාස්මි॑-] 43
-ත්යා॑හ ප්රා॒ණමේ॒වාස්මි॑-න්නේ॒තේන॑ දධාති බෘහ-ද්රථන්ත॒රයෝ᳚ස්ත්වා॒ ස්තෝමේ॒නේත්යා॒හෞජ॑ ඒ॒වාස්මි॑න්නේ॒තේන॑ දධාත්ය॒ග්නේස්ත්වා॒ මාත්ර॒යේත්යා॑හා॒-(අ)(අ)ත්මාන॑-මේ॒වාස්මි॑න්නේ॒තේන॑ දධාත්යෘ॒ත්විජඃ॒ පර්යා॑හු॒ර්යාව॑න්ත ඒ॒වර්ත්විජ॒ස්ත ඒ॑න-ම්භිෂජ්යන්ති බ්ර॒හ්මණෝ॒ හස්ත॑මන්වා॒රභ්ය॒ පර්යා॑හුරේක॒ධෛව යජ॑මාන॒ ආයු॑ර්දධති॒ යදේ॒ව තස්ය॒ තද්ධිර॑ණ්යා- [තද්ධිර॑ණ්යාත්, ඝෘ॒ත-න්නිෂ්පි॑බ॒ත්යායු॒ර්වෛ] 44
-ද්ඝෘ॒ත-න්නිෂ්පි॑බ॒ත්යායු॒ර්වෛ ඝෘ॒තම॒මෘත॒ග්ං॒ හිර॑ණ්යම॒මෘතා॑දේ॒වා (අ)(අ)යු॒ර්නිෂ්පි॑බති ශ॒තමා॑න-ම්භවති ශ॒තායුඃ॒ පුරු॑ෂ-ශ්ශ॒තේන්ද්රි॑ය॒ ආයු॑ෂ්යේ॒වේන්ද්රි॒යේ ප්රති॑තිෂ්ඨ॒ත්යථෝ॒ ඛලු॒ යාව॑තී॒-ස්සමා॑ ඒ॒ෂ්ය-න්මන්යේ॑ත॒ තාව॑න්මානග්ග්​ ස්යා॒-ථ්සමෘ॑ද්ධ්යා ඉ॒මම॑ග්න॒ ආයු॑ෂේ॒ වර්ච॑සේ කෘ॒ධීත්යා॒හා (අ)(අ)යු॑රේ॒වාස්මි॒න්. වර්චෝ॑ දධාති॒ විශ්වේ॑ දේවා॒ ජර॑දෂ්ටි॒ර්යථා (අ)ස॒දිත්යා॑ -හ॒ ජර॑දෂ්ටිමේ॒වෛන॑-ඞ්කරෝත්ය॒ග්නි-රායු॑ෂ්මා॒නිති॒ හස්ත॑-ඞ්ගෘහ්ණාත්යේ॒තේ වෛ දේ॒වා ආයු॑ෂ්මන්ත॒ස්ත ඒ॒වාස්මි॒න්නායු॑ර්දධති॒ සර්ව॒මායු॑රේති .. 45 ..
(රසං॑-දේ॒වානා॒ග්॒-ස්තෝමේ॒නේති॒-හිර॑ණ්යා॒-දස॒දිති॒-ද්වාවිග්ං॑ශතිශ්ච) (අ. 11)
ප්ර॒ජාප॑ති॒ ර්වරු॑ණා॒යාශ්ව॑මනය॒-ථ්ස ස්වා-න්දේ॒වතා॑මාර්ච්ඡ॒-ථ්ස පර්ය॑දීර්යත॒ ස ඒ॒තං-වාँ॑රු॒ණ-ඤ්චතු॑ෂ්-කපාලමපශ්ය॒-ත්ත-න්නිර॑වප॒-ත්තතෝ॒ වෛ ස ව॑රුණ- පා॒ශාද॑මුච්යත॒ වරු॑ණෝ॒ වා ඒ॒ත-ඞ්ගෘ॑හ්ණාති॒ යෝ-(අ)ශ්ව॑-ම්ප්රතිගෘ॒හ්ණාති॒ යාව॒තෝ-(අ)ශ්වා᳚-න්ප්රතිගෘහ්ණී॒යා-ත්තාව॑තෝ වාරු॒ණාන් චතු॑ෂ්කපාලා॒-න්නිර්ව॑පේ॒-ද්වරු॑ණමේ॒ව ස්වේන॑ භාග॒ධේයේ॒නෝප॑ ධාවති॒ ස ඒ॒වෛනං॑-වँරුණපා॒ශාන් -මු॑ඤ්චති॒ [වරුණපා॒ශාන් -මු॑ඤ්චති, චතු॑ෂ්කපාලා] 46
චතු॑ෂ්කපාලා භවන්ති॒ චතු॑ෂ්පා॒ද්ධ්යශ්ව॒-ස්සමෘ॑ද්ධ්යා॒ ඒක॒මති॑රික්ත॒-න්නිර්ව॑පේ॒-ද්යමේ॒ව ප්ර॑තිග්රා॒හී භව॑ති॒ යං-වාँ॒ නාද්ධ්යේති॒ තස්මා॑දේ॒ව ව॑රුණපා॒ශා-න්මු॑ච්යතේ॒ යද්යප॑ර-ම්ප්රතිග්රා॒හී ස්යා-ථ්සෞ॒ර්යමේක॑කපාල॒මනු॒ නිර්ව॑පේද॒මුමේ॒වා (අ)(අ)දි॒ත්යමු॑ච්චා॒ර-ඞ්කු॑රුතේ॒ (අ)පෝ॑-(අ)වභෘ॒ථමවෛ᳚ත්ය॒ඵ්සු වෛ වරු॑ණ-ස්සා॒ක්ෂාදේ॒ව වරු॑ණ॒මව॑ යජතේ (අ)පෝන॒ප්ත්රීය॑-ඤ්ච॒රු-ම්පුන॒රේත්ය॒ නිර්ව॑පේද॒ඵ්සු යෝ॑නි॒ර්වා අශ්ව॒-ස්ස්වාමේ॒වෛනං॒-යෝँනි॑-ඞ්ගමයති॒ ස ඒ॑නග්ං ශා॒න්ත උප॑ තිෂ්ඨතේ .. 47 ..
(මු॒ඤ්ච॒ති॒ - ච॒රුග්ං - ස॒ප්තද॑ශ ච) (අ. 12)
යා වා॑මින්ද්රාවරුණා යත॒ව්යා॑ ත॒නූස්තයේ॒මමග්ං හ॑සෝ මුඤ්චතං॒-යාँ වා॑මින්ද්රා වරුණා සහ॒ස්යා॑ රක්ෂ॒ස්යා॑ තේජ॒ස්යා॑ ත॒නූස්තයේ॒ මමග්ං හ॑සෝ මුඤ්චතං॒-යෝँ වා॑මින්ද්රා වරුණා ව॒ග්නෞ ස්රාම॒ස්තං-වාँ॑ මේ॒ තේනා ව॑යජේ॒යෝ වා॑මින්ද්රා වරුණා ද්වි॒පාථ්සු॑ ප॒ශුෂු॒ චතු॑ෂ්පාථ්සු ගෝ॒ෂ්ඨේ ගෘ॒හේෂ්ව॒ඵ්ස්වෝෂ॑ධීෂු॒ වන॒ස්පති॑ෂු॒ ස්රාම॒ස්තං-වාँ॑ මේ॒ තේනාව॑ යජ॒ ඉන්ද්රෝ॒ වා ඒ॒තස්යේ᳚- [ඒ॒තස්ය॑, ඉ॒න්ද්රි॒යේණාප॑ ක්රාමති॒] 48
-න්ද්රි॒යේණාප॑ ක්රාමති॒ වරු॑ණ ඒනං-වँරුණපා॒ශේන॑ ගෘහ්ණාති॒ යඃ පා॒ප්මනා॑ ගෘහී॒තෝ භව॑ති॒ යඃ පා॒ප්මනා॑ ගෘහී॒ත-ස්ස්යා-ත්තස්මා॑ ඒ॒තාමෛ᳚න්ද්රාවරු॒ණී-ම්ප॑ය॒ස්යා᳚-න්නිර්ව॑පේ॒දින්ද්ර॑ ඒ॒වාස්මි॑-න්නින්ද්රි॒ය-න්ද॑ධාති॒ වරු॑ණ ඒනං ँවරුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්චති පය॒ස්යා॑ භවති॒ පයෝ॒ හි වා ඒ॒තස්මා॑-දප॒ක්රාම॒ත්යථෛ॒ෂ පා॒ප්මනා॑ ගෘහී॒තෝ ය-ත්ප॑ය॒ස්යා॑ භව॑ති॒ පය॑ ඒ॒වාස්මි॒-න්තයා॑ දධාති පය॒ස්යා॑යා- [පය॒ස්යා॑යාම්, පුරෝ॒ඩාශ॒මව॑] 49
-ම්පුරෝ॒ඩාශ॒මව॑ දධාත්යාත්ම॒න්වන්ත॑-මේ॒වෛන॑-ඞ්කරෝ॒ත්යථෝ॑ ආ॒යත॑නවන්ත-මේ॒ව ච॑තු॒ර්ධා ව්යූ॑හති දි॒ක්ෂ්වේ॑ව ප්රති॑තිෂ්ඨති॒ පුන॒-ස්සමූ॑හති දි॒ග්භ්ය ඒ॒වාස්මෛ॑ භේෂ॒ජ-ඞ්ක॑රෝති ස॒මූහ්යාව॑ ද්යති॒ යථා-(අ)(අ)වි॑ද්ධ-න්නිෂ්කෘ॒න්තති॑ තා॒දෘගේ॒ව තද්යෝ වා॑මින්ද්රා-වරුණාව॒ග්නෞ ස්රාම॒ස්තං-වාँ॑මේ॒තේනාව॑ යජ॒ ඉත්යා॑හ॒ දුරි॑ෂ්ට්යා ඒ॒වෛන॑-ම්පාති॒ යෝ වා॑ මින්ද්රා වරුණා ද්වි॒පාථ්සු॑ ප॒ශුෂු॒ ස්රාම॒ස්තං-වාँ॑ මේ॒ තේනාව॑ යජ॒ ඉත්යා॑හෛ॒තාව॑තී॒ර්වා ආප॒ ඕෂ॑ධයෝ॒ වන॒ස්පත॑යඃ ප්ර॒ජාඃ ප॒ශව॑ උපජීව॒නීයා॒ස්තා ඒ॒වාස්මෛ॑ වරුණපා॒ශා-න්මු॑ඤ්චති .. 50 ..
(ඒ॒තස්ය॑ - පය॒ස්යා॑යාං - පාති॒ - ෂඩ්විග්ං॑ශතිශ්ච ) (අ. 13)
ස ප්ර॑ත්න॒වන්නි කාව්යේන්ද්රං॑-වෝँ වි॒ශ්වත॒-ස්පරීන්ද්ර॒-න්නරඃ॑ .. ත්ව-න්නඃ॑ සෝම වි॒ශ්වතෝ॒ රක්ෂා॑ රාජන්නඝාය॒තඃ . න රි॑ෂ්යේ॒-ත්ත්වාව॑ත॒-ස්සඛාඃ᳚ .. යා තේ॒ ධාමා॑නි දි॒වි යා පෘ॑ථි॒ව්යාං-යාँ පර්ව॑තේ॒ෂ්වෝෂ॑ධීෂ්ව॒ඵ්සු .. තේභි॑ර්නෝ॒ විශ්වෛ᳚-ස්සු॒මනා॒ අහේ॑ඩ॒-න්රාජන්᳚-ථ්සෝම॒ ප්රති॑ හ॒ව්යා ගෘ॑භාය .. අග්නී॑ෂෝමා॒ සවේ॑දසා॒ සහූ॑තී වනත॒-ඞ්ගිරඃ॑ . ස-න්දේ॑ව॒ත්රා බ॑භූවථුඃ .. යු॒ව- [යු॒වම්, ඒ॒තානි॑ දි॒වි රෝ॑ච॒නාන්ය॒ග්නිශ්ච॑] 51
-මේ॒තානි॑ දි॒වි රෝ॑ච॒නාන්ය॒ග්නිශ්ච॑ සෝම॒ සක්ර॑තූ අධත්තම් .. යු॒වග්ං සින්ධූග්ං॑ ර॒භිශ॑ස්තේරව॒ද්යා-දග්නී॑ෂෝමා॒-වමු॑ඤ්චත-ඞ්ගෘභී॒තාන් .. අග්නී॑ෂෝමාවි॒මග්ං සු මේ॑ ශෘණු॒තං-වෘँ॑ෂණා॒ හව᳚ම් . ප්රති॑ සූ॒ක්තානි॑ හර්යත॒-ම්භව॑ත-න්දා॒ශුෂේ॒ මයඃ॑ .. ආ-(අ)න්ය-න්දි॒වෝ මා॑ත॒රිශ්වා॑ ජභා॒රා-(අ)ම॑ථ්නාද॒න්ය-ම්පරි॑ ශ්යේ॒නෝ අද්රේඃ᳚ . අග්නී॑ෂෝමා॒ බ්රහ්ම॑ණා වාවෘධා॒නෝරුං-යँ॒ජ්ඤාය॑ චක්රථුරු ලෝ॒කම් .. අග්නී॑ෂෝමා හ॒විෂඃ॒ ප්රස්ථි॑තස්ය වී॒තග්ං [වී॒තම්, හර්ය॑තං-වෘँෂණා ජු॒ෂේථා᳚ම් .] 52
හර්ය॑තං-වෘँෂණා ජු॒ෂේථා᳚ම් . සු॒ශර්මා॑ණා॒ ස්වව॑සා॒ හි භූ॒තමථා॑ ධත්තං॒-යँජ॑මානාය॒ ශං-යෝඃ ँ.. ආප්යා॑යස්ව॒, ස-න්තේ᳚ .. ග॒ණානා᳚-න්ත්වා ග॒ණප॑තිග්ං හවාමහේ ක॒වි-ඞ්ක॑වී॒නා-මු॑ප॒මශ්ර॑වස්තමම් . ජ්යේ॒ෂ්ඨ॒රාජ॒-ම්බ්රහ්ම॑ණා-ම්බ්රහ්මණස්පත॒ ආ නඃ॑ ශෘ॒ණ්වන්නූ॒තිභිඃ॑ සීද॒ සාද॑නම් . ස ඉජ්ජනේ॑න॒ ස වි॒ශා ස ජන්ම॑නා॒ ස පු॒ත්රෛර්වාජ॑-ම්භරතේ॒ ධනා॒ නෘභිඃ॑ . දේ॒වානාං॒-යඃ ँපි॒තර॑-මා॒විවා॑සති [ ] 53
ශ්ර॒ද්ධාම॑නා හ॒විෂා॒ බ්රහ්ම॑ණ॒ස්පති᳚ම් .. ස සු॒ෂ්ටුභා॒ ස ඍක්ව॑තා ග॒ණේන॑ ව॒ලග්ං රු॑රෝජ ඵලි॒ගග්ං රවේ॑ණ . බෘහ॒ස්පති॑-රු॒ස්ත්රියා॑ හව්ය॒සූදඃ॒ කනි॑ක්රද॒ද්- වාව॑ශතී॒රුදා॑ජත් .. මරු॑තෝ॒ යද්ධ॑ වෝ දි॒වෝ, යා ව॒-ශ්ශර්ම॑ .. අ॒ර්ය॒මා (අ)(අ)යා॑ති වෘෂ॒භස්තුවි॑ෂ්මා-න්දා॒තා වසූ॑නා-ම්පුරුහූ॒තෝ අර්​හන්න්॑ . ස॒හ॒ස්රා॒ක්ෂෝ ගෝ᳚ත්ර॒භි-ද්වජ්ර॑බාහුර॒ස්මාසු॑ දේ॒වෝ ද්රවි॑ණ-න්දධාතු .. යේ තේ᳚-(අ)ර්යම-න්බ॒හවෝ॑ දේව॒යානාඃ॒ පන්ථා॑නෝ [පන්ථා॑නඃ, රා॒ජ॒-න්දි॒ව ආ॒චර॑න්ති .] 54
රාජ-න්දි॒ව ආ॒චර॑න්ති . තේභි॑ර්නෝ දේව॒ මහි॒ ශර්ම॑ යච්ඡ॒ ශ-න්න॑ ඒධි ද්වි॒පදේ॒ ශ-ඤ්චතු॑ෂ්පදේ .. බු॒ද්ධ්නාදග්ර॒-මඞ්ගි॑රෝභි-ර්ගෘණා॒නෝ වි පර්ව॑තස්ය දෘග්ංහි॒තාන්යෛ॑රත් . රු॒ජ-ද්රෝධාග්ං॑සි-කෘ॒ත්රිමා᳚ණ්යේෂා॒ග්ං॒-සෝම॑ස්ය॒ තා-මද॒ ඉන්ද්ර॑-ශ්චකාර .. බු॒ද්ධ්නා-දග්රේ॑ණ॒ වි මි॑මාය॒ මානෛ॒-ර්වජ්රේ॑ණ॒ ඛාන්ය॑තෘණ-න්න॒දීනා᳚ම් . වෘථා॑ (අ)සෘජ-ත්ප॒ථිභි॑ ර්දීර්ඝයා॒ථෛ-ස්සෝම॑ස්ය॒ තා මද॒ ඉන්ද්ර॑ශ්චකාර . .. 55 ..
ප්ර යෝ ජ॒ජ්ඤේ වි॒ද්වාග්ං අ॒ස්ය බන්ධුං॒-විँශ්වා॑නි දේ॒වෝ ජනි॑මා විවක්ති . බ්රහ්ම॒ බ්රහ්ම॑ණ॒ උජ්ජ॑භාර॒ මද්ධ්යා᳚න්නී॒චාදු॒ච්චා ස්ව॒ධයා॒-(අ)භි ප්රත॑ස්ථෞ .. ම॒හා-න්ම॒හී අ॑ස්තභාය॒ද්වි ජා॒තෝ ද්යාග්ං සද්ම॒ පාර්ථි॑ව-ඤ්ච॒ රජඃ॑ . ස බු॒ද්ධ්නාදා᳚ෂ්ට ජ॒නුෂා॒-(අ)භ්යග්ර॒-ම්බෘහ॒ස්පති॑ ර්දේ॒වතා॒යස්ය॑ ස॒ම්රාට් .. බු॒ද්ධ්නාද්යෝ අග්ර॑ම॒භ්යර්ත්යෝජ॑සා॒ බෘහ॒ස්පති॒මා වි॑වාසන්ති දේ॒වාඃ . භි॒නද්ව॒ලං-විँ පුරෝ॑ දර්දරීති॒ කනි॑ක්රද॒-ථ්සුව॑ර॒පෝ ජි॑ගාය .. 56 ..
(යු॒වං - ँවී॒තමා॒ - විවා॑සති॒ - පන්ථා॑නෝ - දීර්ඝයා॒ථෛ-ස්සෝම॑ස්ය॒ තා මද॒ ඉන්ද්ර॑ශ්චකාර - දේ॒වා - නව॑ ච) (අ. 14)
(ආ॒දි॒ත්යේභ්යෝ॑ - දේ॒වා වෛ මෘ॒ත්යෝ - ර්දේ॒වා වෛ - ස॒ත්රම॑ - ර්ය॒ම්ණේ -ප්ර॒ජාප॑තේ॒ස්ත්රය॑ස්ත්රිග්ංශත් - ප්ර॒ජාප॑ති ර්දේ॒වේභ්යෝ॒-(අ)න්නාද්යං॑ -දේවාසු॒රාස්තාන් - රජ॑නෝ - ධ්රු॒වෝ॑-(අ)සි॒ - යන්නව॑ - ම॒ග්නිං-වෛँ - ප්ර॒ජාප॑ති॒ ර්වරු॑ණාය॒ - යා වා॑මින්ද්රා වරුණා॒ - ස ප්ර॑ත්න॒ව -ච්චතු॑ර්දශ)
(ආ॒දි॒ත්යේභ්ය॒ - ස්ත්වෂ්ටු॑ - රස්මෛ॒ දාන॑කාමා - ඒ॒වාව॑ රුන්ධේ॒ - (අ)ග්නිං-වෛँ - ස ප්ර॑ත්න॒වථ් - ෂට්ප॑ඤ්චා॒ශත් )
(ආ॒දි॒ත්යේභ්යඃ॒ - සුව॑ර॒පෝ ජි॑ගාය )
.. හරිඃ॑ ඕම් ..
.. කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායා-න්ද්විතීයකාණ්ඩේ තෘතීයඃ ප්රශ්න-ස්සමාප්තඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
ā॒di॒tyebhyo॒ bhuva̭dvadbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāma ādi॒tyā vā e॒ta-mbhūtyai॒ prati̭ nudante॒ yo-'la॒-mbhūtyai॒ sa-nbhūti॒-nna prā॒pnotyā̭di॒tyāne॒va bhuva̭dvata॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayanti॒ bhava̭tye॒vā ''di॒tyebhyo̭ dhā॒raya̭dva-dbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā-'paru॒ddhyamā̭no vā-''di॒tyā vā a̭paro॒ddhāra̭ ādi॒tyā a̭vagamayi॒tāra̭ ādi॒tyāne॒va dhā॒raya̭dvata॒- [dhā॒raya̭dvataḥ, svena̭] 1
-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vainaṃ̭-vi~॒śi dā᳚ddhratyanaparu॒ddhyo bha̭va॒tyadi॒te-'nṷ manya॒sve-tya̭paru॒ddhyamā̭no-'sya pa॒damā da̭dīte॒yaṃ-vā~ adi̭tiri॒yame॒vāsmai̭ rā॒jyamanṷ manyate sa॒tyā-''śīrityā̭ha sa॒tyāme॒vā-''śiṣa̭-ṅkuruta i॒ha mana॒ ityā̭ha pra॒jā e॒vāsmai॒ sama̭nasaḥ karo॒tyupa॒ preta̭ maruta- [preta̭ marutaḥ, su॒dā॒na॒va॒ e॒nā] 2
-ssudānava e॒nā vi॒śpati̭nā॒-'bhya̭mugṃ rājā̭na॒mityā̭ha māru॒tī vai vi-ḍjye॒ṣṭho vi॒śpati̭-rvi॒śaivainagṃ̭ rā॒ṣṭreṇa॒ sama̭rdhayati॒ yaḥ pa॒rastā᳚-dgrāmyavā॒dī syā-ttasya̭ gṛ॒hā-dvrī॒hīnā ha̭recchu॒klāg​śca̭ kṛ॒ṣṇāg​śca॒ vi ci̭nuyā॒dye śu॒klā-ssyustamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyā vai de॒vata̭yā॒ viḍviśa̭me॒vā-'va̭ gaccha॒- [gacchati, ava̭gatā-'sya॒] 3
-tyava̭gatā-'sya॒ viḍana̭vagatagṃ rā॒ṣṭra-mityā̭hu॒rye kṛ॒ṣṇā-ssyustaṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-dvāru॒ṇaṃ-vai~ rā॒ṣṭramu॒bhe e॒va viśa̭-ñca rā॒ṣṭra-ñcāva̭ gacchati॒ yadi॒ nāva॒gacchḙdi॒ma-ma॒hamā̭di॒tyebhyo̭ bhā॒ga-nnirva̭pā॒myā 'muṣmā̭-da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒-riti॒ nirva̭pe-dādi॒tyā e॒vaina̭-mbhāga॒dheya̭-mpre॒phsanto॒ viśa॒mava̭ [viśa॒mava̭, ga॒ma॒ya॒nti॒ yadi॒] 4
gamayanti॒ yadi॒ nāva॒gacche॒dāśva̭tthā-nma॒yūkhā᳚n-thsa॒pta ma̭ddhyame॒ṣāyā॒mupa̭- hanyādi॒dama॒ha-mā̭di॒tyā-nba̭dhnā॒myā 'muṣmā̭da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒rityā̭di॒tyā e॒vaina̭-mba॒ddhavī̭rā॒ viśa॒mava̭ gamayanti॒ yadi॒ nā-'va॒gacchḙ-de॒ta-me॒vā-''di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-di॒ddhme-'pi̭ ma॒yūkhā॒n-thsa-nna̭hye-danaparu॒ddhya-me॒vāva̭ gaccha॒tyāśva̭tthā bhavantima॒rutāṃ॒-vā~ e॒ta -dojo॒ yada̭śva॒ttha oja̭sai॒va viśa॒mava̭ gacchati sa॒pta bha̭vanti sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒va viśa॒mava̭ gacchati | 5
(dhā॒raya̭dvato - maruto - gacchati॒ - viśa॒mavai॒ - ta - da॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 1)
de॒vā vai mṛ॒tyo-ra̭bibhayu॒ste pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ntebhya̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnira̭vapa॒-ttayai॒vaiṣva॒mṛta̭-madadhā॒dyo mṛ॒tyo-rbi̭bhī॒yā-ttasmā̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnirva̭pe-tpra॒jāpa̭ti-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒-nnāyṷ-rdadhāti॒ sarva॒māyṷreti śa॒takṛ̭ṣṇalā bhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa॒-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye [ ] 6
prati̭ tiṣṭhati ghṛ॒te bha̭va॒tyāyu॒rvai ghṛ॒ta-ma॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇya॒-māyṷścai॒vāsmā̭ a॒mṛta̭-ñca sa॒mīcī̭ dadhāti ca॒tvāri̭ catvāri kṛ॒ṣṇalā॒nyava̭ dyati caturava॒-ttasyā-''ptyā̭ eka॒dhā bra॒hmaṇa॒ upa̭ haratyeka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhātya॒- sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vā-'smi॒- [-tenai॒vā-'sminṋ, ruca̭-madadhu॒ryo] 7
-nruca̭-madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnirva̭pe-da॒mu-me॒vā-''di॒tyagg​ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭vatyubha॒yato̭ ru॒kmau bha̭vata ubha॒yata̭ e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti prayā॒je pra̭yāje kṛ॒ṣṇala̭-ñjuhoti di॒gbhya e॒vāsmai᳚ brahmavarca॒samava̭ rundha āgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsāvi॒tra-ndvāda̭śakapāla॒-mbhūmyai̭ [-bhūmyai᳚, ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒] 8
ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒ hira̭ṇyaṃ-vi~ndeya॒ hira̭ṇya॒-mmopa̭ name॒diti॒ yadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindate sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-dvindate॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāme॒vaina̭-dvindata॒ upai̭na॒gṃ॒ hira̭ṇya-nnamati॒ vi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ yo hira̭ṇyaṃ-vi~॒ndata̭ e॒tā- [e॒tām, e॒va] 9
-me॒va nirva̭pe॒ddhira̭ṇyaṃ-vi~॒ttvā nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhyata e॒tāme॒va nirva̭pe॒dyasya॒ hira̭ṇya॒-nnaśye॒dyadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒ va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindati sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛ-pra̭sūta e॒vaina̭-dvindati॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāṃ-vā~ e॒tanna̭śyati॒ yannaśya̭tya॒syāme॒vaina̭-dvinda॒tīndra॒- [dvinda॒tīndraḥ̭, tvaṣṭu॒-ssoma̭] 10
-stvaṣṭu॒-ssoma̭-mabhī॒ṣahā̭-' piba॒-thsa viṣvaṃ॒-vyā~᳚rccha॒-thsa i̭ndri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyā᳚rdhyata॒ sa yadū॒rdhvamu॒dava̭mī॒-tte śyā॒mākā̭ abhava॒n​thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭me॒ndragg​ śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ttenai॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒thama̭dadhā॒dvi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ soma॒pīthena̭rdhyate॒ ya-ssomaṃ॒-va~mi̭ti॒ ya-sso̭mavā॒mī syā-ttasmā̭ [syā-ttasmai᳚, e॒tagṃ] 11
e॒tagṃ so̭me॒ndragg​ śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒vendra̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒tha-ndha̭tto॒ nendri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyṛ̭ddhyate॒ ya-thsau॒myo bhava̭ti somapī॒thame॒vāva̭ rundhe॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yaṃ-vai~ so̭mapī॒tha i̭ndri॒yame॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe śyāmā॒ko bha̭vatye॒ṣa vāva sa soma̭- [sa somaḥ̭, sā॒kṣāde॒va] 12
-ssā॒kṣāde॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe॒ 'gnayḙ dā॒tre pṷro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapāla-mpa॒śukā̭mo॒-'gnire॒vāsmai̭ pa॒śū-npra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhānindraḥ॒ pra ya̭cchati॒ dadhi॒ madhṷ ghṛ॒tamāpo̭ dhā॒nā bha̭vantye॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe pañca-gṛhī॒ta-mbha̭vati॒ pāṅktā॒ hi pa॒śavo̭ bahu rū॒pa-mbha̭vati bahu rū॒pā hi pa॒śava॒- [pa॒śavaḥ̭, samṛ̭ddhyai] 13
-ssamṛ̭ddhyai prājāpa॒tya-mbha̭vati prājāpa॒tyā vai pa॒śavaḥ̭ pra॒jāpa̭tire॒vāsmai̭ pa॒śū-npraja̭nayatyā॒tmā vai purṷṣasya॒ madhu॒ yanmaddhva॒gnau ju॒hotyā॒tmāna̭me॒va ta-dyaja̭māno॒-'gnau prada̭dhāti pa॒ṅktyaṷ yājyānuvā॒kyḙ bhavataḥ॒ pāṅktaḥ॒ purṷṣaḥ॒ pāṅktāḥ᳚ pa॒śava̭ ā॒tmāna̭me॒va mṛ॒tyorni॒ṣkrīya̭pa॒śūnava̭ rundhe || 14 ||
(i॒ndri॒ye᳚ - 'smi॒n - bhūmyā̭ - e॒tā - mindraḥ॒ - syā-ttasmai॒ - somo̭ - bahu rū॒pā hi pa॒śava॒ - eka̭catvārigṃśacca ) (a. 2)
de॒vā vai sa॒tramā̭sa॒ta-rdhi̭parimitaṃ॒-ya~śa̭skāmā॒steṣā॒gṃ॒ soma॒gṃ॒ rājā̭naṃ॒-ya~śa̭ ārccha॒-thsa gi॒rimudai॒-ttama॒gniranūdai॒-ttāva॒gnīṣomau॒ sama̭bhavatā॒-ntāvindro̭ ya॒jñavi̭bhra॒ṣṭo-'nu॒ parai॒-ttāva̭bravīdyā॒jaya̭ta॒-mmeti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapatāmāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ru-ntayai॒vā-'smi॒-nteja̭ [tayai॒vā-'smi॒-ntejaḥ̭, i॒ndri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-] 15
indri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-ma̭dhattāṃ॒-yo~ ya॒jñavi̭bhraṣṭa॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-ya~dā᳚gne॒yo bhava̭ti॒ teja̭ e॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yame॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ ya-thsau॒myo bra̭hmavarca॒sa-ntenā᳚ ''gne॒yasya̭ ca sau॒myasya̭ cai॒ndre sa॒māślḙṣaye॒-tteja̭ścai॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ñca̭ sa॒mīcī̭ [sa॒mīcī᳚, da॒dhā॒tya॒gnī॒ṣo॒mīya॒-] 16
dadhātyagnīṣo॒mīya॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙdāgne॒yo vai brā᳚hma॒ṇa-ssa soma̭-mpibati॒ svāme॒va de॒vatā॒g॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatyagnīṣo॒mīya̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo॒-'gnīṣomā̭ ve॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva [brahmavarca॒syḙva, bha॒va॒ti॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-] 17
bha̭vati॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-stenā᳚-''gne॒yo yacchyā̭mā॒kastena̭ sau॒mya-ssamṛ̭ddhyai॒ somā̭ya vā॒jine᳚ śyāmā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ klaibyā᳚dbibhī॒yā-dreto॒ hi vā e॒tasmā॒-dvāji̭namapa॒krāma॒tyathai॒ṣa klaibyā᳚dbibhāya॒ soma̭me॒va vā॒jina॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nreto॒ vāji̭na-ndadhāti॒ na klī॒bo bha̭vatibrāhmaṇaspa॒tya-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāmo॒ [-nirva̭pe॒-dgrāma̭kāmaḥ, brahma̭ṇa॒spati̭me॒va] 18
brahma̭ṇa॒spati̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchati grā॒myḙva bha̭vati ga॒ṇava̭tī yājyānuvā॒kyḙ bhavata-ssajā॒taire॒vaina̭-ṅga॒ṇava̭nta-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ brahma॒n viśaṃ॒-vi~ nā̭śayeya॒miti̭ māru॒tī yā᳚jyānuvā॒kyḙ kuryā॒-dbrahma̭nne॒va viśaṃ॒-vi~ nā̭śayati || 19
(tejaḥ̭ - sa॒mīcī᳚ - brahmavarca॒syḙva - grāma̭kāma॒ - strica̭tvārigṃśacca ) (a. 3)
a॒rya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pa-thsuva॒rgakā̭mo॒-'sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainagṃ̭ suva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayatyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒ritya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā yaḥ khalu॒ vai dadā̭ti॒ so᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā- [sa e॒va, a॒smai॒ dāna̭kāmāḥ] 20
-'smai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vantyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta sva॒sti ja॒natā̭miyā॒mitya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā- 'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-nta-dga̭mayati॒ yatra॒ jiga̭miṣa॒tīndro॒ vai de॒vānā̭mānujāva॒ra ā̭sī॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒ -mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tamai॒ndramā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, a॒va॒pa॒-ttenai॒vaina॒magraṃ̭-] 21
-ra̭vapa॒-ttenai॒vaina॒-magra̭-nde॒vatā̭nā॒-mparya̭ṇaya-dbu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ akaro-dbu॒ddhnā-de॒vaina॒magra॒-mparya̭ṇaya॒dyo rā̭ja॒nya̭ ānujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒tamai॒ndra-mā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒m- [bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra᳚m, pari̭] 22
-pari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai॒ yo brā᳚hma॒ṇa ā̭nujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mbā̭r​haspa॒tya-mā̭nuṣū॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-dbṛha॒spati̭-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒-mpari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai || 23 ||
(e॒va - nira - gra̭-me॒tasya̭ - ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)
pra॒jāpa̭te॒-straya̭strigṃśa-dduhi॒tara̭ āsa॒-ntā-ssomā̭ya॒ rājñḙ-'dadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīmupai॒-ttā īr​ṣya̭ntīḥ॒ puna̭ragaccha॒-ntā anvai॒-ttāḥ puna̭rayācata॒ tā a̭smai॒ na puna̭radadā॒-thso᳚-'bravī-dṛ॒ta-ma̭mīṣva॒ yathā̭ samāva॒ccha ṷpai॒ṣyāmyatha̭ te॒ puna̭-rdāsyā॒mīti॒ sa ṛ॒tamā̭mī॒-ttā a̭smai॒ puna̭radadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīme॒vopa॒- [rohi॒ṇīme॒vopa̭, ai॒ttaṃ-ya~kṣma̭] 24
-ttaṃ-ya~kṣma̭ ārccha॒-drājā̭naṃ॒-ya~kṣma̭ āra॒diti॒ tadrā̭jaya॒kṣmasya॒ janma॒ ya-tpāpī̭yā॒nabha̭va॒-tta-tpā̭paya॒kṣmasya॒ yajjā॒yābhyo-'vi̭nda॒-ttajjā॒yenya̭sya॒ya e॒vame॒teṣāṃ॒-ya~kṣmā̭ṇā॒-ñjanma॒ veda॒ naina̭me॒te yakṣmā̭ vindanti॒sa e॒tā e॒va na̭ma॒sya-nnupā̭-'dhāva॒-ttā a̭bruva॒n. varaṃ̭-vṛ~ṇāmahai samāva॒ccha e॒va na॒ upā̭ya॒ iti॒ tasmā̭ e॒ta- [tasmā̭ e॒tam, ā̭di॒tya-ñca॒ruṃ] 25
-mā̭di॒tya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā̭damuñca॒n. yaḥ pā̭paya॒kṣmagṛ̭hīta॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyāne॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā᳚nmuñcantya-māvā॒syā̭yā॒-nnirva̭pe-da॒mume॒vaina-̭mā॒pyāya̭māna॒-manvā pyā̭yayati॒ navo̭navo bhavati॒ jāya̭māna॒ iti̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhava॒tyāyṷre॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti॒ yamā̭di॒tyā a॒gṃ॒śumā᳚pyā॒yaya॒ntīti̭ yā॒jyaivaina̭me॒tayā᳚ pyāyayati || 26 ||
(e॒vopai॒ -ta- ma̭smi॒n - trayo̭daśaca) (a. 5)
pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ॒-vyā~di̭śa॒-thso᳚-'bravī॒dyadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhya̭ti॒ricyā̭tai॒ tanmamā̭sa॒diti॒ tadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhyatya̭ricya॒tendra॒gṃ॒ rājā̭na॒-mindra̭-madhirā॒ja-mindragg̭ sva॒rājā̭na॒-ntato॒ vai sa i॒mān ~lo॒kāg​ stre॒dhā-'dṷha॒-tta-ttri॒dhāto᳚-stridhātu॒tvaṃ-ya~-ṅkā॒mayḙtānnā॒da-ssyā॒diti॒ tasmā̭ e॒ta-ntri॒dhātu॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya॒ rājñḙ puro॒ḍāśa॒- [puro॒ḍāśa᳚m, ekā̭daśakapāla॒-] 27
-mekā̭daśakapāla॒-mindrā̭yā-dhirā॒jāyendrā̭ya sva॒rājñe॒-'yaṃ-vā~ indro॒ rājā॒-'yamindro̭-'dhirā॒jo̭-'sāvindraḥ̭ sva॒rāḍi॒māne॒va lo॒kān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchantyannā॒da e॒va bha̭vati॒ yathā̭ va॒thsena॒ prattā॒-ṅgā-ndu॒ha e॒vame॒vemān ~lo॒kā-nprattā॒n kāma̭ma॒nnādya̭-nduha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ trayaḥ̭ puro॒ḍāśā̭ bhavanti॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyā॒ utta̭ra​uttaro॒ jyāyā᳚-nbhavatye॒vami̭va॒ hīme lo॒kā-ssamṛ̭ddhyai॒ sarvḙṣāmabhi-ga॒maya॒nnava̭ dya॒tyacha̭mbaṭkāraṃ-vya~॒tyāsa॒manvā॒hāni̭rdāhāya || 28 ||
(pu॒ro॒ḍāśaṃ॒ - trayaḥ॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 6)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-ntā-nde॒vānasṷrā ajaya॒-nte de॒vāḥ pa̭rājigyā॒nā asṷrāṇāṃ॒-vai~śya॒mupā̭-''ya॒-ntebhya̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭mapā᳚krāma॒-ttadindro̭-'cāya॒-ttadanvapā᳚krāma॒-ttada̭va॒rudha॒-nnāśa̭kno॒-ttada̭smādabhya॒rdho̭ 'cara॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā-'yājaya॒-ttayai॒vā-'smi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-madadhā॒dya i̭ndri॒yakā̭mo [i̭ndri॒yakā̭maḥ, vī॒rya̭kāma॒-ssyāt-] 29
vī॒rya̭kāma॒-ssyā-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā yājayede॒tā e॒va de॒vatā॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tā e॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndadhati॒yadindrā̭ya॒ rātha̭ntarāya ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāgne-steja॒stade॒vāva̭ rundhe॒yadindrā̭ya॒ bār​ha̭tāya॒ yade॒vendra̭sya॒ teja॒stade॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairū॒pāya॒ yade॒va sa̭vi॒tu-steja॒sta- [sa̭vi॒tu-steja॒stat, e॒vāva̭ rundhe॒] 30
-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairā॒jāya॒ yade॒va dhā॒tu-steja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya śākva॒rāya॒ yade॒va ma॒rutā॒-nteja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya raiva॒tāya॒ yade॒va bṛha॒spate॒-steja॒sta-de॒vā-'va̭ rundha e॒tāva̭nti॒ vai tejāgṃ̭si॒ tānye॒vāva̭ rundha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ dvāda̭śakapālaḥ puro॒ḍāśo̭ [puro॒ḍāśaḥ̭, bha॒va॒ti॒ vai॒śva॒de॒va॒tvāya̭] 31
bhavati vaiśvadeva॒tvāya̭ sama॒nta-mpa॒ryava̭dyati sama॒nta-me॒vendri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhāti vya॒tyāsa॒-manvā॒hāni̭rdāhā॒yāśva̭ ṛṣa॒bho vṛ॒ṣṇirba॒sta-ssā-dakṣi̭ṇā-vṛṣa॒tvāyai॒tayai॒va ya̭jetā-'bhiśa॒syamā̭na e॒tāścedvā a̭syade॒vatā॒ anna̭-ma॒dantya॒dantyṷ-ve॒vā-'sya̭ manu॒ṣyāḥ᳚ || 32 ||
(i॒ndri॒ya॒kā̭maḥ-savi॒tusteja॒stat - pṷro॒ḍāśo॒ -'ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 7)
raja̭no॒ vai kaṷṇe॒yaḥ kra̭tu॒jita॒-ñjāna̭ki-ñcakṣu॒rvanya̭mayā॒-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapa-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-ntayai॒vāsmi॒n cakṣṷradadhā॒-dya-ścakṣṷkāma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pe-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālama॒gne rvai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi- [cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi, pa॒śya॒nti॒ sūrya̭sya] 33
pa̭śyanti॒ sūrya̭sya de॒vā a॒gni-ñcai॒va sūrya̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati॒ yadā᳚gne॒yau bhava̭ta॒-ścakṣṷṣī e॒vāsmi॒-nta-tprati̭ dadhāti॒ ya-thsau॒ryo nāsi̭kā॒-ntenā॒bhitaḥ̭ sau॒ryamā᳚gne॒yau bha̭vata॒-stasmā̭-da॒bhito॒ nāsi̭kā॒-ñcakṣṷṣī॒ tasmā॒-nnāsi̭kayā॒ cakṣṷṣī॒ vidhṛ̭te samā॒nī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavata-ssamā॒nagṃ hi cakṣu॒-ssamṛ̭ddhyā॒ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasagṃ sa॒pta tvā̭ ha॒rito॒ rathḙ ci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒miti॒ piṇḍā॒-npraya̭cchati॒ cakṣṷ-re॒vāsmai॒ praya̭cchati॒ yade॒va tasya॒ tat || 34 ||
(vi - hya̭ - ṣṭāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)
dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒-ndhīra॒ścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mu॒graścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mabhi॒bhūścettā̭ vasu॒vi-dāma̭na-ma॒syāma̭nasya devā॒ ye sa̭jā॒tāḥ kṷmā॒rā-ssama̭nasa॒stāna॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā te mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā-nma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā ''ma̭nama॒- [svāhā ''ma̭nama॒si, āma̭nasya] 35
-syāma̭nasya devā॒ yā-sstriya॒-ssama̭nasa॒stā a॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā tā mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā ma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā̭ vaiśvade॒vīgṃ-sā᳚ṅgraha॒ṇī-nnirva̭pe॒dgrāma̭kāmo vaiśvade॒vā vai sa̭jā॒tā viśvā̭ne॒va de॒vān​thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati sāṅgraha॒ṇī bha̭vati mano॒graha̭ṇaṃ॒-vai~sa॒graṃha̭ṇa॒-mmana̭ e॒va sa̭jā॒tānāṃ᳚- [e॒va sa̭jā॒tānā᳚m, gṛ॒hṇā॒ti॒ dhru॒vo̭-'si] 36
-gṛhṇāti dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒miti̭ pari॒dhī-npari̭ dadhātyā॒śiṣa̭me॒vaitāmā śā॒ste-'tho̭ e॒tade॒va sarvagṃ̭ sajā॒teṣvadhi̭ bhavati॒ yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te pa̭ri॒dhayaḥ̭ paridhī॒yanta॒ āma̭ nama॒syāma̭nasya devā॒ iti̭ ti॒sra āhṷtī rjuhotye॒tāva̭nto॒ vai sa̭jā॒tā ye ma॒hānto॒ ye kṣṷlla॒kā yā-sstriya॒stāne॒vāva̭ rundhe॒ ta ḙna॒mava̭ruddhā॒ upa̭ tiṣṭhante || 37 ||
(svāhā ''ma̭namasi - sajā॒tānāgṃ̭ - rundhe॒ - pañca̭ ca ) (a. 9)
yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒dya-dasa̭rpa॒-tta-thsa॒rpira̭bhava॒-dyadaddhi̭yata॒ ta-dghṛ॒tama̭bhavada॒śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhendra̭sya prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dadātu॒ yasya̭ prā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhā॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒ [viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒, tasya̭ te] 38
tasya̭ te dadatu॒ yeṣā᳚-mprā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mindrḙṇa da॒ttā-mpraya̭tā-mma॒rudbhiḥ̭ | ta-ttvā॒ viṣṇuḥ॒ parya̭paśya॒-tta-ttveḍā॒ gavyaira̭yat || pā॒va॒mā॒nena̭ tvā॒ stomḙna gāya॒trasya̭ varta॒nyopā॒gṃ॒śo rvī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyai̭ bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stomḙna tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to- [savi॒tot, sṛ॒ja॒tu॒ jī॒vāta̭ve] 39
-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ a॒gnestvā॒ mātra̭yā॒ jaga̭tyai varta॒nyā-''gra̭ya॒ṇasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛdhi pri॒yagṃ reto̭ varuṇa soma rājann | mā॒ tevā᳚smā adite॒ śarma̭ yaccha॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā-'sa̭t || a॒gnirāyṷṣmā॒n-thsa vana॒spati̭bhi॒-rāyṷṣmā॒-ntena॒ tvā-''yu॒ṣā-''yṷṣmanta-ṅkaromi॒ soma॒ āyṷṣmā॒n-thsa oṣa̭dhībhi rya॒jña āyṷṣmā॒n-thsa dakṣi̭ṇābhi॒ rbrahmā-''yṷṣma॒-tta-dbrā᳚hma॒ṇairāyṷṣma-dde॒vā āyṷṣmanta॒stḙ-'mṛtḙna pi॒tara॒ āyṷṣmanta॒ste sva॒dhayā-''yṷṣmanta॒stena॒ tvā ''yu॒ṣā-'' yṷṣmanta-ṅkaromi || 40 ||
(viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si - tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒toth - soma॒ āyṷṣmā॒n - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 10)
a॒gniṃ-vā~ e॒tasya॒ śarī̭ra-ṅgacchati॒ soma॒gṃ॒ raso॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ sara̭svatīṃ॒-vā~ga॒gnāviṣṇṷ̄ ā॒tmā yasya॒ jyogā॒maya̭ti॒ yo jyogā̭mayāvī॒ syādyo vā̭ kā॒mayḙta॒ sarva॒māyṷriyā॒miti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya -ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-vā~̭ru॒ṇa-ndaśa̭kapālagṃ sārasva॒ta-ñca॒rumā᳚gnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla-ma॒gnere॒vāsya॒ śarī̭ra-nniṣkrī॒ṇāti॒ somā॒drasaṃ̭- [somā॒drasa᳚m, vā॒ru॒ṇenai॒vainaṃ̭-] 41
-~vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati sārasva॒tena॒ vāca̭-ndadhātya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhiścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ ca bhiṣajyatyu॒ta yadī॒tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒-dityājya॒- mave᳚kṣate-rū॒pame॒vāsyai॒-tanma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe॒-'śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'sītyā̭hā॒śvinau॒ vai de॒vānāṃ᳚- [de॒vānā᳚m, bhi॒ṣajau॒] 42
-bhi॒ṣajau॒ tābhyā̭me॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭ro॒tīndra̭sya prā॒ṇo̭ 'sītyā̭hendri॒ya- me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'sītyā̭ha prāṇāpā॒nāve॒- vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'sītyā̭ha vī॒rya̭me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpā̭vamā॒nena̭ tvā॒ stome॒ne- [stome॒neti, ā॒ha॒ prā॒ṇame॒vāsmi̭-] 43
-tyā̭ha prā॒ṇame॒vāsmi̭-nne॒tena̭ dadhāti bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stome॒netyā॒hauja̭ e॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātya॒gnestvā॒ mātra॒yetyā̭hā॒-''tmāna̭-me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātyṛ॒tvijaḥ॒ paryā̭hu॒ryāva̭nta e॒vartvija॒sta ḙna-mbhiṣajyanti bra॒hmaṇo॒ hasta̭manvā॒rabhya॒ paryā̭hureka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhati॒ yade॒va tasya॒ taddhira̭ṇyā- [taddhira̭ṇyāt, ghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai] 44
-dghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai ghṛ॒tama॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇyama॒mṛtā̭de॒vā ''yu॒rniṣpi̭bati śa॒tamā̭na-mbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭tiṣṭha॒tyatho॒ khalu॒ yāva̭tī॒-ssamā̭ e॒ṣya-nmanyḙta॒ tāva̭nmānagg​ syā॒-thsamṛ̭ddhyā i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛ॒dhītyā॒hā ''yṷre॒vāsmi॒n. varco̭ dadhāti॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā 'sa॒dityā̭ -ha॒ jara̭daṣṭime॒vaina̭-ṅkarotya॒gni-rāyṷṣmā॒niti॒ hasta̭-ṅgṛhṇātye॒te vai de॒vā āyṷṣmanta॒sta e॒vāsmi॒nnāyṷrdadhati॒ sarva॒māyṷreti || 45 ||
(rasaṃ̭-de॒vānā॒g॒-stome॒neti॒-hira̭ṇyā॒-dasa॒diti॒-dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 11)
pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇā॒yāśva̭manaya॒-thsa svā-nde॒vatā̭mārccha॒-thsa parya̭dīryata॒ sa e॒taṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñcatṷṣ-kapālamapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttato॒ vai sa va̭ruṇa- pā॒śāda̭mucyata॒ varṷṇo॒ vā e॒ta-ṅgṛ̭hṇāti॒ yo-'śva̭-mpratigṛ॒hṇāti॒ yāva॒to-'śvā᳚-npratigṛhṇī॒yā-ttāva̭to vāru॒ṇān catṷṣkapālā॒-nnirva̭pe॒-dvarṷṇame॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śān -mṷñcati॒ [varuṇapā॒śān -mṷñcati, catṷṣkapālā] 46
catṷṣkapālā bhavanti॒ catṷṣpā॒ddhyaśva॒-ssamṛ̭ddhyā॒ eka॒mati̭rikta॒-nnirva̭pe॒-dyame॒va pra̭tigrā॒hī bhava̭ti॒ yaṃ-vā~॒ nāddhyeti॒ tasmā̭de॒va va̭ruṇapā॒śā-nmṷcyate॒ yadyapa̭ra-mpratigrā॒hī syā-thsau॒ryameka̭kapāla॒manu॒ nirva̭peda॒mume॒vā ''di॒tyamṷccā॒ra-ṅkṷrute॒ 'po̭-'vabhṛ॒thamavai᳚tya॒phsu vai varṷṇa-ssā॒kṣāde॒va varṷṇa॒mava̭ yajate 'pona॒ptrīya̭-ñca॒ru-mpuna॒retya॒ nirva̭peda॒phsu yo̭ni॒rvā aśva॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamayati॒ sa ḙnagṃ śā॒nta upa̭ tiṣṭhate || 47 ||
(mu॒ñca॒ti॒ - ca॒rugṃ - sa॒ptada̭śa ca) (a. 12)
yā vā̭mindrāvaruṇā yata॒vyā̭ ta॒nūstaye॒mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yā~ vā̭mindrā varuṇā saha॒syā̭ rakṣa॒syā̭ teja॒syā̭ ta॒nūstaye॒ mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yo~ vā̭mindrā varuṇā va॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenā va̭yaje॒yo vā̭mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ catṷṣpāthsu go॒ṣṭhe gṛ॒heṣva॒phsvoṣa̭dhīṣu॒ vana॒spati̭ṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ indro॒ vā e॒tasye᳚- [e॒tasya̭, i॒ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒] 48
-ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒to bhava̭ti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmai᳚ndrāvaru॒ṇī-mpa̭ya॒syā᳚-nnirva̭pe॒dindra̭ e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ varṷṇa enaṃ ~varuṇapā॒śā-nmṷñcati paya॒syā̭ bhavati॒ payo॒ hi vā e॒tasmā̭-dapa॒krāma॒tyathai॒ṣa pā॒pmanā̭ gṛhī॒to ya-tpa̭ya॒syā̭ bhava̭ti॒ paya̭ e॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti paya॒syā̭yā- [paya॒syā̭yām, puro॒ḍāśa॒mava̭] 49
-mpuro॒ḍāśa॒mava̭ dadhātyātma॒nvanta̭-me॒vaina̭-ṅkaro॒tyatho̭ ā॒yata̭navanta-me॒va ca̭tu॒rdhā vyṷ̄hati di॒kṣvḙva prati̭tiṣṭhati॒ puna॒-ssamṷ̄hati di॒gbhya e॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti sa॒mūhyāva̭ dyati॒ yathā-''vi̭ddha-nniṣkṛ॒ntati̭ tā॒dṛge॒va tadyo vā̭mindrā-varuṇāva॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭me॒tenāva̭ yaja॒ ityā̭ha॒ duri̭ṣṭyā e॒vaina̭-mpāti॒ yo vā̭ mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ ityā̭hai॒tāva̭tī॒rvā āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭yaḥ pra॒jāḥ pa॒śava̭ upajīva॒nīyā॒stā e॒vāsmai̭ varuṇapā॒śā-nmṷñcati || 50 ||
(e॒tasya̭ - paya॒syā̭yāṃ - pāti॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca ) (a. 13)
sa pra̭tna॒vanni kāvyendraṃ̭-vo~ vi॒śvata॒-sparīndra॒-nnaraḥ̭ || tva-nnaḥ̭ soma vi॒śvato॒ rakṣā̭ rājannaghāya॒taḥ | na ri̭ṣye॒-ttvāva̭ta॒-ssakhāḥ᳚ || yā te॒ dhāmā̭ni di॒vi yā pṛ̭thi॒vyāṃ-yā~ parva̭te॒ṣvoṣa̭dhīṣva॒phsu || tebhi̭rno॒ viśvai᳚-ssu॒manā॒ ahḙḍa॒-nrājan᳚-thsoma॒ prati̭ ha॒vyā gṛ̭bhāya || agnī̭ṣomā॒ savḙdasā॒ sahṷ̄tī vanata॒-ṅgiraḥ̭ | sa-ndḙva॒trā ba̭bhūvathuḥ || yu॒va- [yu॒vam, e॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭] 51
-me॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭ soma॒ sakra̭tū adhattam || yu॒vagṃ sindhūgṃ̭ ra॒bhiśa̭sterava॒dyā-dagnī̭ṣomā॒-vamṷñcata-ṅgṛbhī॒tān || agnī̭ṣomāvi॒magṃ su mḙ śṛṇu॒taṃ-vṛ~̭ṣaṇā॒ hava᳚m | prati̭ sū॒ktāni̭ haryata॒-mbhava̭ta-ndā॒śuṣe॒ mayaḥ̭ || ā-'nya-ndi॒vo mā̭ta॒riśvā̭ jabhā॒rā-'ma̭thnāda॒nya-mpari̭ śye॒no adreḥ᳚ | agnī̭ṣomā॒ brahma̭ṇā vāvṛdhā॒noruṃ-ya~॒jñāya̭ cakrathuru lo॒kam || agnī̭ṣomā ha॒viṣaḥ॒ prasthi̭tasya vī॒tagṃ [vī॒tam, harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m |] 52
harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m | su॒śarmā̭ṇā॒ svava̭sā॒ hi bhū॒tamathā̭ dhattaṃ॒-ya~ja̭mānāya॒ śaṃ-yoḥ ~|| āpyā̭yasva॒, sa-nte᳚ || ga॒ṇānā᳚-ntvā ga॒ṇapa̭tigṃ havāmahe ka॒vi-ṅka̭vī॒nā-mṷpa॒maśra̭vastamam | jye॒ṣṭha॒rāja॒-mbrahma̭ṇā-mbrahmaṇaspata॒ ā naḥ̭ śṛ॒ṇvannū॒tibhiḥ̭ sīda॒ sāda̭nam | sa ijjanḙna॒ sa vi॒śā sa janma̭nā॒ sa pu॒trairvāja̭-mbharate॒ dhanā॒ nṛbhiḥ̭ | de॒vānāṃ॒-yaḥ ~pi॒tara̭-mā॒vivā̭sati [ ] 53
śra॒ddhāma̭nā ha॒viṣā॒ brahma̭ṇa॒spati᳚m || sa su॒ṣṭubhā॒ sa ṛkva̭tā ga॒ṇena̭ va॒lagṃ rṷroja phali॒gagṃ ravḙṇa | bṛha॒spati̭-ru॒striyā̭ havya॒sūdaḥ॒ kani̭krada॒d- vāva̭śatī॒rudā̭jat || marṷto॒ yaddha̭ vo di॒vo, yā va॒-śśarma̭ || a॒rya॒mā ''yā̭ti vṛṣa॒bhastuvi̭ṣmā-ndā॒tā vasṷ̄nā-mpuruhū॒to ar​hanṋ | sa॒ha॒srā॒kṣo go᳚tra॒bhi-dvajra̭bāhura॒smāsṷ de॒vo dravi̭ṇa-ndadhātu || ye te᳚-'ryama-nba॒havo̭ deva॒yānāḥ॒ panthā̭no [panthā̭naḥ, rā॒ja॒-ndi॒va ā॒cara̭nti |] 54
rāja-ndi॒va ā॒cara̭nti | tebhi̭rno deva॒ mahi॒ śarma̭ yaccha॒ śa-nna̭ edhi dvi॒pade॒ śa-ñcatṷṣpade || bu॒ddhnādagra॒-maṅgi̭robhi-rgṛṇā॒no vi parva̭tasya dṛgṃhi॒tānyai̭rat | ru॒ja-drodhāgṃ̭si-kṛ॒trimā᳚ṇyeṣā॒gṃ॒-soma̭sya॒ tā-mada॒ indra̭-ścakāra || bu॒ddhnā-dagrḙṇa॒ vi mi̭māya॒ mānai॒-rvajrḙṇa॒ khānya̭tṛṇa-nna॒dīnā᳚m | vṛthā̭ 'sṛja-tpa॒thibhi̭ rdīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra | || 55 ||
pra yo ja॒jñe vi॒dvāgṃ a॒sya bandhuṃ॒-vi~śvā̭ni de॒vo jani̭mā vivakti | brahma॒ brahma̭ṇa॒ ujja̭bhāra॒ maddhyā᳚nnī॒cādu॒ccā sva॒dhayā॒-'bhi prata̭sthau || ma॒hā-nma॒hī a̭stabhāya॒dvi jā॒to dyāgṃ sadma॒ pārthi̭va-ñca॒ rajaḥ̭ | sa bu॒ddhnādā᳚ṣṭa ja॒nuṣā॒-'bhyagra॒-mbṛha॒spati̭ rde॒vatā॒yasya̭ sa॒mrāṭ || bu॒ddhnādyo agra̭ma॒bhyartyoja̭sā॒ bṛha॒spati॒mā vi̭vāsanti de॒vāḥ | bhi॒nadva॒laṃ-vi~ puro̭ dardarīti॒ kani̭krada॒-thsuva̭ra॒po ji̭gāya || 56 ||
(yu॒vaṃ - ~vī॒tamā॒ - vivā̭sati॒ - panthā̭no - dīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra - de॒vā - nava̭ ca) (a. 14)
(ā॒di॒tyebhyo̭ - de॒vā vai mṛ॒tyo - rde॒vā vai - sa॒trama̭ - rya॒mṇe -pra॒jāpa̭te॒straya̭strigṃśat - pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ̭ -devāsu॒rāstān - raja̭no - dhru॒vo̭-'si॒ - yannava̭ - ma॒gniṃ-vai~ - pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇāya॒ - yā vā̭mindrā varuṇā॒ - sa pra̭tna॒va -ccatṷrdaśa)
(ā॒di॒tyebhya॒ - stvaṣṭṷ - rasmai॒ dāna̭kāmā - e॒vāva̭ rundhe॒ - 'gniṃ-vai~ - sa pra̭tna॒vath - ṣaṭpa̭ñcā॒śat )
(ā॒di॒tyebhyaḥ॒ - suva̭ra॒po ji̭gāya )
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे तृतीयः प्रश्नः - इष्टिविधानं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
आ॒दि॒त्येभ्यो॒ भुव॑द्वद्भ्यश्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-द्भूति॑काम आदि॒त्या वा ए॒त-म्भूत्यै॒ प्रति॑ नुदन्ते॒ यो-ऽल॒-म्भूत्यै॒ स-न्भूति॒-न्न प्रा॒प्नोत्या॑दि॒त्याने॒व भुव॑द्वत॒-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैन॒-म्भूति॑-ङ्गमयन्ति॒ भव॑त्ये॒वा ऽऽदि॒त्येभ्यो॑ धा॒रय॑द्व-द्भ्यश्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-दप॑रुद्धो वा-ऽपरु॒द्ध्यमा॑नो वा-ऽऽदि॒त्या वा अ॑परो॒द्धार॑ आदि॒त्या अ॑वगमयि॒तार॑ आदि॒त्याने॒व धा॒रय॑द्वत॒- [धा॒रय॑द्वतः, स्वेन॑] 1
-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैनं॑-विँ॒शि दा᳚द्ध्रत्यनपरु॒द्ध्यो भ॑व॒त्यदि॒ते-ऽनु॑ मन्य॒स्वे-त्य॑परु॒द्ध्यमा॑नो-ऽस्य प॒दमा द॑दीते॒यं-वाँ अदि॑तिरि॒यमे॒वास्मै॑ रा॒ज्यमनु॑ मन्यते स॒त्या-ऽऽशीरित्या॑ह स॒त्यामे॒वा-ऽऽशिष॑-ङ्कुरुत इ॒ह मन॒ इत्या॑ह प्र॒जा ए॒वास्मै॒ सम॑नसः करो॒त्युप॒ प्रेत॑ मरुत- [प्रेत॑ मरुतः, सु॒दा॒न॒व॒ ए॒ना] 2
-स्सुदानव ए॒ना वि॒श्पति॑ना॒-ऽभ्य॑मुग्ं राजा॑न॒मित्या॑ह मारु॒ती वै वि-ड्ज्ये॒ष्ठो वि॒श्पति॑-र्वि॒शैवैनग्ं॑ रा॒ष्ट्रेण॒ सम॑र्धयति॒ यः प॒रस्ता᳚-द्ग्राम्यवा॒दी स्या-त्तस्य॑ गृ॒हा-द्व्री॒हीना ह॑रेच्छु॒क्लाग्​श्च॑ कृ॒ष्णाग्​श्च॒ वि चि॑नुया॒द्ये शु॒क्ला-स्स्युस्तमा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पेदादि॒त्या वै दे॒वत॑या॒ विड्विश॑मे॒वा-ऽव॑ गच्छ॒- [गच्छति, अव॑गता-ऽस्य॒] 3
-त्यव॑गता-ऽस्य॒ विडन॑वगतग्ं रा॒ष्ट्र-मित्या॑हु॒र्ये कृ॒ष्णा-स्स्युस्तं-वाँ॑रु॒ण-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-द्वारु॒णं-वैँ रा॒ष्ट्रमु॒भे ए॒व विश॑-ञ्च रा॒ष्ट्र-ञ्चाव॑ गच्छति॒ यदि॒ नाव॒गच्छे॑दि॒म-म॒हमा॑दि॒त्येभ्यो॑ भा॒ग-न्निर्व॑पा॒म्या ऽमुष्मा॑-द॒मुष्यै॑ वि॒शो-ऽव॑गन्तो॒-रिति॒ निर्व॑पे-दादि॒त्या ए॒वैन॑-म्भाग॒धेय॑-म्प्रे॒फ्सन्तो॒ विश॒मव॑ [विश॒मव॑, ग॒म॒य॒न्ति॒ यदि॒] 4
गमयन्ति॒ यदि॒ नाव॒गच्छे॒दाश्व॑त्था-न्म॒यूखा᳚न्-थ्स॒प्त म॑द्ध्यमे॒षाया॒मुप॑- हन्यादि॒दम॒ह-मा॑दि॒त्या-न्ब॑ध्ना॒म्या ऽमुष्मा॑द॒मुष्यै॑ वि॒शो-ऽव॑गन्तो॒रित्या॑दि॒त्या ए॒वैन॑-म्ब॒द्धवी॑रा॒ विश॒मव॑ गमयन्ति॒ यदि॒ ना-ऽव॒गच्छे॑-दे॒त-मे॒वा-ऽऽदि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-दि॒द्ध्मे-ऽपि॑ म॒यूखा॒न्-थ्स-न्न॑ह्ये-दनपरु॒द्ध्य-मे॒वाव॑ गच्छ॒त्याश्व॑त्था भवन्तिम॒रुतां॒-वाँ ए॒त -दोजो॒ यद॑श्व॒त्थ ओज॑सै॒व विश॒मव॑ गच्छति स॒प्त भ॑वन्ति स॒प्त ग॑णा॒ वै म॒रुतो॑ गण॒श ए॒व विश॒मव॑ गच्छति । 5
(धा॒रय॑द्वतो - मरुतो - गच्छति॒ - विश॒मवै॒ - त - द॒ष्टाद॑श च) (अ. 1)
दे॒वा वै मृ॒त्यो-र॑बिभयु॒स्ते प्र॒जाप॑ति॒-मुपा॑धाव॒-न्तेभ्य॑ ए॒ता-म्प्रा॑जाप॒त्याग्ं श॒तकृ॑ष्णला॒-न्निर॑वप॒-त्तयै॒वैष्व॒मृत॑-मदधा॒द्यो मृ॒त्यो-र्बि॑भी॒या-त्तस्मा॑ ए॒ता-म्प्रा॑जाप॒त्याग्ं श॒तकृ॑ष्णला॒-न्निर्व॑पे-त्प्र॒जाप॑ति-मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा-ऽस्मि॒-न्नायु॑-र्दधाति॒ सर्व॒मायु॑रेति श॒तकृ॑ष्णला भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष॒-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये [ ] 6
प्रति॑ तिष्ठति घृ॒ते भ॑व॒त्यायु॒र्वै घृ॒त-म॒मृत॒ग्ं॒ हिर॑ण्य॒-मायु॑श्चै॒वास्मा॑ अ॒मृत॑-ञ्च स॒मीची॑ दधाति च॒त्वारि॑ चत्वारि कृ॒ष्णला॒न्यव॑ द्यति चतुरव॒-त्तस्या-ऽऽप्त्या॑ एक॒धा ब्र॒ह्मण॒ उप॑ हरत्येक॒धैव यज॑मान॒ आयु॑र्दधात्य॒- सावा॑दि॒त्यो न व्य॑रोचत॒ तस्मै॑ दे॒वाः प्राय॑श्चित्ति-मैच्छ॒-न्तस्मा॑ ए॒तग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-न्तेनै॒वा-ऽस्मि॒- [-तेनै॒वा-ऽस्मिन्न्॑, रुच॑-मदधु॒र्यो] 7
-न्रुच॑-मदधु॒र्यो ब्र॑ह्मवर्च॒सका॑म॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-द॒मु-मे॒वा-ऽऽदि॒त्यग्ग्​ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्द॑धाति ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व भ॑वत्युभ॒यतो॑ रु॒क्मौ भ॑वत उभ॒यत॑ ए॒वास्मि॒-न्रुच॑-न्दधाति प्रया॒जे प्र॑याजे कृ॒ष्णल॑-ञ्जुहोति दि॒ग्भ्य ए॒वास्मै᳚ ब्रह्मवर्च॒समव॑ रुन्ध आग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपाल॒-म्भूम्यै॑ [-भूम्यै᳚, च॒रुं-यः ँका॒मये॑त॒] 8
च॒रुं-यः ँका॒मये॑त॒ हिर॑ण्यं-विँन्देय॒ हिर॑ण्य॒-म्मोप॑ नमे॒दिति॒ यदा᳚ग्ने॒यो भव॑त्याग्ने॒यं-वैँ हिर॑ण्यं॒-यँस्यै॒व हिर॑ण्य॒-न्तेनै॒वैन॑-द्विन्दते सावि॒त्रो भ॑वति सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैन॑-द्विन्दते॒ भूम्यै॑ च॒रुर्भ॑वत्य॒स्यामे॒वैन॑-द्विन्दत॒ उपै॑न॒ग्ं॒ हिर॑ण्य-न्नमति॒ वि वा ए॒ष इ॑न्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑णर्ध्यते॒ यो हिर॑ण्यं-विँ॒न्दत॑ ए॒ता- [ए॒ताम्, ए॒व] 9
-मे॒व निर्व॑पे॒द्धिर॑ण्यं-विँ॒त्त्वा नेन्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑ण॒ व्यृ॑द्ध्यत ए॒तामे॒व निर्व॑पे॒द्यस्य॒ हिर॑ण्य॒-न्नश्ये॒द्यदा᳚ग्ने॒यो भव॑त्याग्ने॒यं-वैँ हिर॑ण्यं॒-यँस्यै॒ व हिर॑ण्य॒-न्तेनै॒वैन॑-द्विन्दति सावि॒त्रो भ॑वति सवि॒तृ-प्र॑सूत ए॒वैन॑-द्विन्दति॒ भूम्यै॑ च॒रुर्भ॑वत्य॒स्यां-वाँ ए॒तन्न॑श्यति॒ यन्नश्य॑त्य॒स्यामे॒वैन॑-द्विन्द॒तीन्द्र॒- [द्विन्द॒तीन्द्रः॑, त्वष्टु॒-स्सोम॑] 10
-स्त्वष्टु॒-स्सोम॑-मभी॒षहा॑-ऽ पिब॒-थ्स विष्वं॒-व्याँ᳚र्च्छ॒-थ्स इ॑न्द्रि॒येण॑ सोमपी॒थेन॒ व्या᳚र्ध्यत॒ स यदू॒र्ध्वमु॒दव॑मी॒-त्ते श्या॒माका॑ अभव॒न्​थ्स प्र॒जाप॑ति॒मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं सो॑मे॒न्द्रग्ग्​ श्या॑मा॒क-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-त्तेनै॒वास्मि॑न्निन्द्रि॒यग्ं सो॑मपी॒थम॑दधा॒द्वि वा ए॒ष इ॑न्द्रि॒येण॑ सोम॒पीथेन॑र्ध्यते॒ य-स्सोमं॒-वँमि॑ति॒ य-स्सो॑मवा॒मी स्या-त्तस्मा॑ [स्या-त्तस्मै᳚, ए॒तग्ं] 11
ए॒तग्ं सो॑मे॒न्द्रग्ग्​ श्या॑मा॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-थ्सोम॑-ञ्चै॒वेन्द्र॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑न्निन्द्रि॒यग्ं सो॑मपी॒थ-न्ध॑त्तो॒ नेन्द्रि॒येण॑ सोमपी॒थेन॒ व्यृ॑द्ध्यते॒ य-थ्सौ॒म्यो भव॑ति सोमपी॒थमे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदै॒न्द्रो भव॑तीन्द्रि॒यं-वैँ सो॑मपी॒थ इ॑न्द्रि॒यमे॒व सो॑मपी॒थमव॑ रुन्धे श्यामा॒को भ॑वत्ये॒ष वाव स सोम॑- [स सोमः॑, सा॒क्षादे॒व] 12
-स्सा॒क्षादे॒व सो॑मपी॒थमव॑ रुन्धे॒ ऽग्नये॑ दा॒त्रे पु॑रो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒दिन्द्रा॑य प्रदा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒मेका॑दशकपाल-म्प॒शुका॑मो॒-ऽग्निरे॒वास्मै॑ प॒शू-न्प्र॑ज॒नय॑ति वृ॒द्धानिन्द्रः॒ प्र य॑च्छति॒ दधि॒ मधु॑ घृ॒तमापो॑ धा॒ना भ॑वन्त्ये॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒व प॒शूनव॑ रुन्धे पञ्च-गृही॒त-म्भ॑वति॒ पाङ्क्ता॒ हि प॒शवो॑ बहु रू॒प-म्भ॑वति बहु रू॒पा हि प॒शव॒- [प॒शवः॑, समृ॑द्ध्यै] 13
-स्समृ॑द्ध्यै प्राजाप॒त्य-म्भ॑वति प्राजाप॒त्या वै प॒शवः॑ प्र॒जाप॑तिरे॒वास्मै॑ प॒शू-न्प्रज॑नयत्या॒त्मा वै पुरु॑षस्य॒ मधु॒ यन्मद्ध्व॒ग्नौ जु॒होत्या॒त्मान॑मे॒व त-द्यज॑मानो॒-ऽग्नौ प्रद॑धाति प॒ङ्क्त्यौ॑ याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतः॒ पाङ्क्तः॒ पुरु॑षः॒ पाङ्क्ताः᳚ प॒शव॑ आ॒त्मान॑मे॒व मृ॒त्योर्नि॒ष्क्रीय॑प॒शूनव॑ रुन्धे ॥ 14 ॥
(इ॒न्द्रि॒ये᳚ - ऽस्मि॒न् - भूम्या॑ - ए॒ता - मिन्द्रः॒ - स्या-त्तस्मै॒ - सोमो॑ - बहु रू॒पा हि प॒शव॒ - एक॑चत्वारिग्ंशच्च ) (अ. 2)
दे॒वा वै स॒त्रमा॑स॒त-र्धि॑परिमितं॒-यँश॑स्कामा॒स्तेषा॒ग्ं॒ सोम॒ग्ं॒ राजा॑नं॒-यँश॑ आर्च्छ॒-थ्स गि॒रिमुदै॒-त्तम॒ग्निरनूदै॒-त्ताव॒ग्नीषोमौ॒ सम॑भवता॒-न्ताविन्द्रो॑ य॒ज्ञवि॑भ्र॒ष्टो-ऽनु॒ परै॒-त्ताव॑ब्रवीद्या॒जय॑त॒-म्मेति॒ तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर॑वपतामाग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पालमै॒न्द्र-मेका॑दशकपालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रु-न्तयै॒वा-ऽस्मि॒-न्तेज॑ [तयै॒वा-ऽस्मि॒-न्तेजः॑, इ॒न्द्रि॒य-म्ब्र॑ह्मवर्च॒स-] 15
इन्द्रि॒य-म्ब्र॑ह्मवर्च॒स-म॑धत्तां॒-योँ य॒ज्ञवि॑भ्रष्ट॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पेदाग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पालमै॒न्द्र-मेका॑दशकपालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रुं-यँदा᳚ग्ने॒यो भव॑ति॒ तेज॑ ए॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यदै॒न्द्रो भव॑तीन्द्रि॒यमे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ य-थ्सौ॒म्यो ब्र॑ह्मवर्च॒स-न्तेना᳚ ऽऽग्ने॒यस्य॑ च सौ॒म्यस्य॑ चै॒न्द्रे स॒माश्ले॑षये॒-त्तेज॑श्चै॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-ञ्च॑ स॒मीची॑ [स॒मीची᳚, द॒धा॒त्य॒ग्नी॒षो॒मीय॒-] 16
दधात्यग्नीषो॒मीय॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य-ङ्कामो॒ नोप॒नमे॑दाग्ने॒यो वै ब्रा᳚ह्म॒ण-स्स सोम॑-म्पिबति॒ स्वामे॒व दे॒वता॒ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ सैवैन॒-ङ्कामे॑न॒ सम॑र्धय॒त्युपै॑न॒-ङ्कामो॑ नमत्यग्नीषो॒मीय॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-द्ब्रह्मवर्च॒सका॑मो॒-ऽग्नीषोमा॑ वे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्ध॑त्तो ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व [ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व, भ॒व॒ति॒ यद॒ष्टाक॑पाल॒-] 17
भ॑वति॒ यद॒ष्टाक॑पाल॒-स्तेना᳚-ऽऽग्ने॒यो यच्छ्या॑मा॒कस्तेन॑ सौ॒म्य-स्समृ॑द्ध्यै॒ सोमा॑य वा॒जिने᳚ श्यामा॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः क्लैब्या᳚द्बिभी॒या-द्रेतो॒ हि वा ए॒तस्मा॒-द्वाजि॑नमप॒क्राम॒त्यथै॒ष क्लैब्या᳚द्बिभाय॒ सोम॑मे॒व वा॒जिन॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॒-न्रेतो॒ वाजि॑न-न्दधाति॒ न क्ली॒बो भ॑वतिब्राह्मणस्प॒त्य-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्ग्राम॑कामो॒ [-निर्व॑पे॒-द्ग्राम॑कामः, ब्रह्म॑ण॒स्पति॑मे॒व] 18
ब्रह्म॑ण॒स्पति॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्र य॑च्छति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वति ग॒णव॑ती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवत-स्सजा॒तैरे॒वैन॑-ङ्ग॒णव॑न्त-ङ्करोत्ये॒तामे॒व निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ ब्रह्म॒न् विशं॒-विँ ना॑शयेय॒मिति॑ मारु॒ती या᳚ज्यानुवा॒क्ये॑ कुर्या॒-द्ब्रह्म॑न्ने॒व विशं॒-विँ ना॑शयति ॥ 19
(तेजः॑ - स॒मीची᳚ - ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व - ग्राम॑काम॒ - स्त्रिच॑त्वारिग्ंशच्च ) (अ. 3)
अ॒र्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑प-थ्सुव॒र्गका॑मो॒-ऽसौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा-ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनग्ं॑ सुव॒र्गं-लोँ॒क-ङ्ग॑मयत्यर्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ दान॑कामा मे प्र॒जा-स्स्यु॒रित्य॒सौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा यः खलु॒ वै ददा॑ति॒ सो᳚-ऽर्य॒मा-ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा- [स ए॒व, अ॒स्मै॒ दान॑कामाः] 20
-ऽस्मै॒ दान॑कामाः प्र॒जाः क॑रोति॒ दान॑कामा अस्मै प्र॒जा भ॑वन्त्यर्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त स्व॒स्ति ज॒नता॑मिया॒मित्य॒सौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा- ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-न्त-द्ग॑मयति॒ यत्र॒ जिग॑मिष॒तीन्द्रो॒ वै दे॒वाना॑मानुजाव॒र आ॑सी॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒ -मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒तमै॒न्द्रमा॑नुषू॒क-मेका॑दशकपाल॒-न्नि- [-मेका॑दशकपाल॒-न्निः, अ॒व॒प॒-त्तेनै॒वैन॒मग्रं॑-] 21
-र॑वप॒-त्तेनै॒वैन॒-मग्र॑-न्दे॒वता॑ना॒-म्पर्य॑णय-द्बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ अकरो-द्बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒मग्र॒-म्पर्य॑णय॒द्यो रा॑ज॒न्य॑ आनुजाव॒र-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तमै॒न्द्र-मा॑नुषू॒क-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दिन्द्र॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-मग्रग्ं॑ समा॒नाना॒-म्परि॑णयति बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतो बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र॒म्- [बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र᳚म्, परि॑] 22
-परि॑ णयत्यानुषू॒को भ॑वत्ये॒षा ह्ये॑तस्य॑ दे॒वता॒ य आ॑नुजाव॒र-स्समृ॑द्ध्यै॒ यो ब्रा᳚ह्म॒ण आ॑नुजाव॒र-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒त-म्बा॑र्​हस्प॒त्य-मा॑नुषू॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-द्बृह॒स्पति॑-मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒मग्रग्ं॑ समा॒नाना॒-म्परि॑णयति बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतो बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र॒-म्परि॑ णयत्यानुषू॒को भ॑वत्ये॒षा ह्ये॑तस्य॑ दे॒वता॒ य आ॑नुजाव॒र-स्समृ॑द्ध्यै ॥ 23 ॥
(ए॒व - निर - ग्र॑-मे॒तस्य॑ - च॒त्वारि॑ च) (अ. 4)
प्र॒जाप॑ते॒-स्त्रय॑स्त्रिग्ंश-द्दुहि॒तर॑ आस॒-न्ता-स्सोमा॑य॒ राज्ञे॑-ऽददा॒-त्तासाग्ं॑ रोहि॒णीमुपै॒-त्ता ईर्​ष्य॑न्तीः॒ पुन॑रगच्छ॒-न्ता अन्वै॒-त्ताः पुन॑रयाचत॒ ता अ॑स्मै॒ न पुन॑रददा॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी-दृ॒त-म॑मीष्व॒ यथा॑ समाव॒च्छ उ॑पै॒ष्याम्यथ॑ ते॒ पुन॑-र्दास्या॒मीति॒ स ऋ॒तमा॑मी॒-त्ता अ॑स्मै॒ पुन॑रददा॒-त्तासाग्ं॑ रोहि॒णीमे॒वोप॒- [रोहि॒णीमे॒वोप॑, ऐ॒त्तं-यँक्ष्म॑] 24
-त्तं-यँक्ष्म॑ आर्च्छ॒-द्राजा॑नं॒-यँक्ष्म॑ आर॒दिति॒ तद्रा॑जय॒क्ष्मस्य॒ जन्म॒ य-त्पापी॑या॒नभ॑व॒-त्त-त्पा॑पय॒क्ष्मस्य॒ यज्जा॒याभ्यो-ऽवि॑न्द॒-त्तज्जा॒येन्य॑स्य॒य ए॒वमे॒तेषां॒-यँक्ष्मा॑णा॒-ञ्जन्म॒ वेद॒ नैन॑मे॒ते यक्ष्मा॑ विन्दन्ति॒स ए॒ता ए॒व न॑म॒स्य-न्नुपा॑-ऽधाव॒-त्ता अ॑ब्रुव॒न्. वरं॑-वृँणामहै समाव॒च्छ ए॒व न॒ उपा॑य॒ इति॒ तस्मा॑ ए॒त- [तस्मा॑ ए॒तम्, आ॑दि॒त्य-ञ्च॒रुं] 25
-मा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-न्तेनै॒वैन॑-म्पा॒पा-थ्स्रामा॑दमुञ्च॒न्. यः पा॑पय॒क्ष्मगृ॑हीत॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तमा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पेदादि॒त्याने॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैन॑-म्पा॒पा-थ्स्रामा᳚न्मुञ्चन्त्य-मावा॒स्या॑या॒-न्निर्व॑पे-द॒मुमे॒वैन-॑मा॒प्याय॑मान॒-मन्वा प्या॑ययति॒ नवो॑नवो भवति॒ जाय॑मान॒ इति॑ पुरो-ऽनुवा॒क्या॑ भव॒त्यायु॑रे॒वास्मि॒-न्तया॑ दधाति॒ यमा॑दि॒त्या अ॒ग्ं॒शुमा᳚प्या॒यय॒न्तीति॑ या॒ज्यैवैन॑मे॒तया᳚ प्याययति ॥ 26 ॥
(ए॒वोपै॒ -त- म॑स्मि॒न् - त्रयो॑दशच) (अ. 5)
प्र॒जाप॑ति र्दे॒वेभ्यो॒-ऽन्नाद्यं॒-व्याँदि॑श॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी॒द्यदि॒मान् ँलो॒का-न॒भ्य॑ति॒रिच्या॑तै॒ तन्ममा॑स॒दिति॒ तदि॒मान् ँलो॒का-न॒भ्यत्य॑रिच्य॒तेन्द्र॒ग्ं॒ राजा॑न॒-मिन्द्र॑-मधिरा॒ज-मिन्द्रग्ग्॑ स्व॒राजा॑न॒-न्ततो॒ वै स इ॒मान् ँलो॒काग्​ स्त्रे॒धा-ऽदु॑ह॒-त्त-त्त्रि॒धातो᳚-स्त्रिधातु॒त्वं-यँ-ङ्का॒मये॑तान्ना॒द-स्स्या॒दिति॒ तस्मा॑ ए॒त-न्त्रि॒धातु॒-न्निर्व॑पे॒दिन्द्रा॑य॒ राज्ञे॑ पुरो॒डाश॒- [पुरो॒डाश᳚म्, एका॑दशकपाल॒-] 27
-मेका॑दशकपाल॒-मिन्द्रा॑या-धिरा॒जायेन्द्रा॑य स्व॒राज्ञे॒-ऽयं-वाँ इन्द्रो॒ राजा॒-ऽयमिन्द्रो॑-ऽधिरा॒जो॑-ऽसाविन्द्रः॑ स्व॒राडि॒माने॒व लो॒कान्-थ्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मा॒ अन्न॒-म्प्रय॑च्छन्त्यन्ना॒द ए॒व भ॑वति॒ यथा॑ व॒थ्सेन॒ प्रत्ता॒-ङ्गा-न्दु॒ह ए॒वमे॒वेमान् ँलो॒का-न्प्रत्ता॒न् काम॑म॒न्नाद्य॑-न्दुह उत्ता॒नेषु॑ क॒पाले॒ष्वधि॑ श्रय॒त्यया॑तयामत्वाय॒ त्रयः॑ पुरो॒डाशा॑ भवन्ति॒ त्रय॑ इ॒मे लो॒का ए॒षां-लोँ॒काना॒माप्त्या॒ उत्त॑र​उत्तरो॒ ज्याया᳚-न्भवत्ये॒वमि॑व॒ हीमे लो॒का-स्समृ॑द्ध्यै॒ सर्वे॑षामभि-ग॒मय॒न्नव॑ द्य॒त्यछ॑म्बट्कारं-व्यँ॒त्यास॒मन्वा॒हानि॑र्दाहाय ॥ 28 ॥
(पु॒रो॒डाशं॒ - त्रयः॒ - षड्विग्ं॑शतिश्च) (अ. 6)
दे॒वा॒सु॒रा-स्सं​यँ॑त्ता आस॒-न्ता-न्दे॒वानसु॑रा अजय॒-न्ते दे॒वाः प॑राजिग्या॒ना असु॑राणां॒-वैँश्य॒मुपा॑-ऽऽय॒-न्तेभ्य॑ इन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मपा᳚क्राम॒-त्तदिन्द्रो॑-ऽचाय॒-त्तदन्वपा᳚क्राम॒-त्तद॑व॒रुध॒-न्नाश॑क्नो॒-त्तद॑स्मादभ्य॒र्धो॑ ऽचर॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒मुपा॑धाव॒-त्तमे॒तया॒ सर्व॑पृष्ठया-ऽयाजय॒-त्तयै॒वा-ऽस्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-मदधा॒द्य इ॑न्द्रि॒यका॑मो [इ॑न्द्रि॒यका॑मः, वी॒र्य॑काम॒-स्स्यात्-] 29
वी॒र्य॑काम॒-स्स्या-त्तमे॒तया॒ सर्व॑पृष्ठया याजयेदे॒ता ए॒व दे॒वता॒-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ ता ए॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-न्दधति॒यदिन्द्रा॑य॒ राथ॑न्तराय नि॒र्वप॑ति॒ यदे॒वाग्ने-स्तेज॒स्तदे॒वाव॑ रुन्धे॒यदिन्द्रा॑य॒ बार्​ह॑ताय॒ यदे॒वेन्द्र॑स्य॒ तेज॒स्तदे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य वैरू॒पाय॒ यदे॒व स॑वि॒तु-स्तेज॒स्त- [स॑वि॒तु-स्तेज॒स्तत्, ए॒वाव॑ रुन्धे॒] 30
-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य वैरा॒जाय॒ यदे॒व धा॒तु-स्तेज॒स्त-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य शाक्व॒राय॒ यदे॒व म॒रुता॒-न्तेज॒स्त-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य रैव॒ताय॒ यदे॒व बृह॒स्पते॒-स्तेज॒स्त-दे॒वा-ऽव॑ रुन्ध ए॒ताव॑न्ति॒ वै तेजाग्ं॑सि॒ तान्ये॒वाव॑ रुन्ध उत्ता॒नेषु॑ क॒पाले॒ष्वधि॑ श्रय॒त्यया॑तयामत्वाय॒ द्वाद॑शकपालः पुरो॒डाशो॑ [पुरो॒डाशः॑, भ॒व॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व॒त्वाय॑] 31
भवति वैश्वदेव॒त्वाय॑ सम॒न्त-म्प॒र्यव॑द्यति सम॒न्त-मे॒वेन्द्रि॒यं-वीँ॒र्यं॑-यँज॑माने दधाति व्य॒त्यास॒-मन्वा॒हानि॑र्दाहा॒याश्व॑ ऋष॒भो वृ॒ष्णिर्ब॒स्त-स्सा-दक्षि॑णा-वृष॒त्वायै॒तयै॒व य॑जेता-ऽभिश॒स्यमा॑न ए॒ताश्चेद्वा अ॑स्यदे॒वता॒ अन्न॑-म॒दन्त्य॒दन्त्यु॑-वे॒वा-ऽस्य॑ मनु॒ष्याः᳚ ॥ 32 ॥
(इ॒न्द्रि॒य॒का॑मः-सवि॒तुस्तेज॒स्तत् - पु॑रो॒डाशो॒ -ऽष्टात्रिग्ं॑शच्च) (अ. 7)
रज॑नो॒ वै कौ॑णे॒यः क्र॑तु॒जित॒-ञ्जान॑कि-ञ्चक्षु॒र्वन्य॑मया॒-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर॑वप-द॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रुम॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्तयै॒वास्मि॒न् चक्षु॑रदधा॒-द्य-श्चक्षु॑काम॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पे-द॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रुम॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पालम॒ग्ने र्वै चक्षु॑षा मनु॒ष्या॑ वि- [चक्षु॑षा मनु॒ष्या॑ वि, प॒श्य॒न्ति॒ सूर्य॑स्य] 33
प॑श्यन्ति॒ सूर्य॑स्य दे॒वा अ॒ग्नि-ञ्चै॒व सूर्य॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॒न् चक्षु॑-र्धत्त॒-श्चक्षु॑ष्मा-ने॒व भ॑वति॒ यदा᳚ग्ने॒यौ भव॑त॒-श्चक्षु॑षी ए॒वास्मि॒-न्त-त्प्रति॑ दधाति॒ य-थ्सौ॒र्यो नासि॑का॒-न्तेना॒भितः॑ सौ॒र्यमा᳚ग्ने॒यौ भ॑वत॒-स्तस्मा॑-द॒भितो॒ नासि॑का॒-ञ्चक्षु॑षी॒ तस्मा॒-न्नासि॑कया॒ चक्षु॑षी॒ विधृ॑ते समा॒नी या᳚ज्यानुवा॒क्ये॑ भवत-स्समा॒नग्ं हि चक्षु॒-स्समृ॑द्ध्या॒ उदु॒त्य-ञ्जा॒तवे॑दसग्ं स॒प्त त्वा॑ ह॒रितो॒ रथे॑ चि॒त्र-न्दे॒वाना॒मुद॑गा॒दनी॑क॒मिति॒ पिण्डा॒-न्प्रय॑च्छति॒ चक्षु॑-रे॒वास्मै॒ प्रय॑च्छति॒ यदे॒व तस्य॒ तत् ॥ 34 ॥
(वि - ह्य॑ - ष्टाविग्ं॑शतिश्च) (अ. 8)
ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास॒-न्धीर॒श्चेत्ता॑ वसु॒वि-द्ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास-मु॒ग्रश्चेत्ता॑ वसु॒वि-द्ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास-मभि॒भूश्चेत्ता॑ वसु॒वि-दाम॑न-म॒स्याम॑नस्य देवा॒ ये स॑जा॒ताः कु॑मा॒रा-स्सम॑नस॒स्तान॒ह-ङ्का॑मये हृ॒दा ते मा-ङ्का॑मयन्ताग्ं हृ॒दा ता-न्म॒ आम॑नसः कृधि॒ स्वाहा ऽऽम॑नम॒- [स्वाहा ऽऽम॑नम॒सि, आम॑नस्य] 35
-स्याम॑नस्य देवा॒ या-स्स्त्रिय॒-स्सम॑नस॒स्ता अ॒ह-ङ्का॑मये हृ॒दा ता मा-ङ्का॑मयन्ताग्ं हृ॒दा ता म॒ आम॑नसः कृधि॒ स्वाहा॑ वैश्वदे॒वीग्ं-सा᳚ङ्ग्रह॒णी-न्निर्व॑पे॒द्ग्राम॑कामो वैश्वदे॒वा वै स॑जा॒ता विश्वा॑ने॒व दे॒वान्​थ्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्र य॑च्छन्ति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वति साङ्ग्रह॒णी भ॑वति मनो॒ग्रह॑णं॒-वैँस॒ग्रंह॑ण॒-म्मन॑ ए॒व स॑जा॒तानां᳚- [ए॒व स॑जा॒ताना᳚म्, गृ॒ह्णा॒ति॒ ध्रु॒वो॑-ऽसि] 36
-गृह्णाति ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास॒मिति॑ परि॒धी-न्परि॑ दधात्या॒शिष॑मे॒वैतामा शा॒स्ते-ऽथो॑ ए॒तदे॒व सर्वग्ं॑ सजा॒तेष्वधि॑ भवति॒ यस्यै॒वं-विँ॒दुष॑ ए॒ते प॑रि॒धयः॑ परिधी॒यन्त॒ आम॑ नम॒स्याम॑नस्य देवा॒ इति॑ ति॒स्र आहु॑ती र्जुहोत्ये॒ताव॑न्तो॒ वै स॑जा॒ता ये म॒हान्तो॒ ये क्षु॑ल्ल॒का या-स्स्त्रिय॒स्ताने॒वाव॑ रुन्धे॒ त ए॑न॒मव॑रुद्धा॒ उप॑ तिष्ठन्ते ॥ 37 ॥
(स्वाहा ऽऽम॑नमसि - सजा॒तानाग्ं॑ - रुन्धे॒ - पञ्च॑ च ) (अ. 9)
यन्नव॒-मैत्त-न्नव॑नीत-मभव॒द्य-दस॑र्प॒-त्त-थ्स॒र्पिर॑भव॒-द्यदद्धि॑यत॒ त-द्घृ॒तम॑भवद॒श्विनोः᳚ प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते दत्तां॒-यँयोः᳚ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहेन्द्र॑स्य प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते ददातु॒ यस्य॑ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॑ मि॒त्रावरु॑णयोः प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते दत्तां॒-यँयोः᳚ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॒ विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि॒ [विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि॒, तस्य॑ ते] 38
तस्य॑ ते ददतु॒ येषा᳚-म्प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॑ घृ॒तस्य॒ धारा॑म॒मृत॑स्य॒ पन्था॒मिन्द्रे॑ण द॒त्ता-म्प्रय॑ता-म्म॒रुद्भिः॑ । त-त्त्वा॒ विष्णुः॒ पर्य॑पश्य॒-त्त-त्त्वेडा॒ गव्यैर॑यत् ॥ पा॒व॒मा॒नेन॑ त्वा॒ स्तोमे॑न गाय॒त्रस्य॑ वर्त॒न्योपा॒ग्ं॒शो र्वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्यायै॑ बृह-द्रथन्त॒रयो᳚स्त्वा॒ स्तोमे॑न त्रि॒ष्टुभो॑ वर्त॒न्या शु॒क्रस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो- [सवि॒तोत्, सृ॒ज॒तु॒ जी॒वात॑वे] 39
-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्याया॑ अ॒ग्नेस्त्वा॒ मात्र॑या॒ जग॑त्यै वर्त॒न्या-ऽऽग्र॑य॒णस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्याया॑ इ॒मम॑ग्न॒ आयु॑षे॒ वर्च॑से कृधि प्रि॒यग्ं रेतो॑ वरुण सोम राजन्न् । मा॒ तेवा᳚स्मा अदिते॒ शर्म॑ यच्छ॒ विश्वे॑ देवा॒ जर॑दष्टि॒र्यथा-ऽस॑त् ॥ अ॒ग्निरायु॑ष्मा॒न्-थ्स वन॒स्पति॑भि॒-रायु॑ष्मा॒-न्तेन॒ त्वा-ऽऽयु॒षा-ऽऽयु॑ष्मन्त-ङ्करोमि॒ सोम॒ आयु॑ष्मा॒न्-थ्स ओष॑धीभि र्य॒ज्ञ आयु॑ष्मा॒न्-थ्स दक्षि॑णाभि॒ र्ब्रह्मा-ऽऽयु॑ष्म॒-त्त-द्ब्रा᳚ह्म॒णैरायु॑ष्म-द्दे॒वा आयु॑ष्मन्त॒स्ते॑-ऽमृते॑न पि॒तर॒ आयु॑ष्मन्त॒स्ते स्व॒धया-ऽऽयु॑ष्मन्त॒स्तेन॒ त्वा ऽऽयु॒षा-ऽऽ यु॑ष्मन्त-ङ्करोमि ॥ 40 ॥
(विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि - त्रि॒ष्टुभो॑ वर्त॒न्या शु॒क्रस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तोथ् - सोम॒ आयु॑ष्मा॒न् - पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 10)
अ॒ग्निं-वाँ ए॒तस्य॒ शरी॑र-ङ्गच्छति॒ सोम॒ग्ं॒ रसो॒ वरु॑ण एनं-वँरुणपा॒शेन॑ गृह्णाति॒ सर॑स्वतीं॒-वाँग॒ग्नाविष्णू॑ आ॒त्मा यस्य॒ ज्योगा॒मय॑ति॒ यो ज्योगा॑मयावी॒ स्याद्यो वा॑ का॒मये॑त॒ सर्व॒मायु॑रिया॒मिति॒ तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पेदाग्ने॒य -म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रुं-वाँ॑रु॒ण-न्दश॑कपालग्ं सारस्व॒त-ञ्च॒रुमा᳚ग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल-म॒ग्नेरे॒वास्य॒ शरी॑र-न्निष्क्री॒णाति॒ सोमा॒द्रसं॑- [सोमा॒द्रस᳚म्, वा॒रु॒णेनै॒वैनं॑-] 41
-ँवारु॒णेनै॒वैनं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति सारस्व॒तेन॒ वाच॑-न्दधात्य॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ विष्णु॑र्य॒ज्ञो दे॒वता॑भिश्चै॒वैनं॑-यँ॒ज्ञेन॑ च भिषज्यत्यु॒त यदी॒तासु॒ र्भव॑ति॒ जीव॑त्ये॒व यन्नव॒-मैत्त-न्नव॑नीत-मभव॒-दित्याज्य॒- मवे᳚क्षते-रू॒पमे॒वास्यै॒-तन्म॑हि॒मानं॒-व्याँच॑ष्टे॒-ऽश्विनोः᳚ प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑हा॒श्विनौ॒ वै दे॒वानां᳚- [दे॒वाना᳚म्, भि॒षजौ॒] 42
-भि॒षजौ॒ ताभ्या॑मे॒वास्मै॑ भेष॒ज-ङ्क॑रो॒तीन्द्र॑स्य प्रा॒णो॑ ऽसीत्या॑हेन्द्रि॒य- मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति मि॒त्रावरु॑णयोः प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑ह प्राणापा॒नावे॒- वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति॒ विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑ह वी॒र्य॑मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति घृ॒तस्य॒ धारा॑म॒मृत॑स्य॒ पन्था॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-त्पा॑वमा॒नेन॑ त्वा॒ स्तोमे॒ने- [स्तोमे॒नेति, आ॒ह॒ प्रा॒णमे॒वास्मि॑-] 43
-त्या॑ह प्रा॒णमे॒वास्मि॑-न्ने॒तेन॑ दधाति बृह-द्रथन्त॒रयो᳚स्त्वा॒ स्तोमे॒नेत्या॒हौज॑ ए॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधात्य॒ग्नेस्त्वा॒ मात्र॒येत्या॑हा॒-ऽऽत्मान॑-मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधात्यृ॒त्विजः॒ पर्या॑हु॒र्याव॑न्त ए॒वर्त्विज॒स्त ए॑न-म्भिषज्यन्ति ब्र॒ह्मणो॒ हस्त॑मन्वा॒रभ्य॒ पर्या॑हुरेक॒धैव यज॑मान॒ आयु॑र्दधति॒ यदे॒व तस्य॒ तद्धिर॑ण्या- [तद्धिर॑ण्यात्, घृ॒त-न्निष्पि॑ब॒त्यायु॒र्वै] 44
-द्घृ॒त-न्निष्पि॑ब॒त्यायु॒र्वै घृ॒तम॒मृत॒ग्ं॒ हिर॑ण्यम॒मृता॑दे॒वा ऽऽयु॒र्निष्पि॑बति श॒तमा॑न-म्भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये प्रति॑तिष्ठ॒त्यथो॒ खलु॒ याव॑ती॒-स्समा॑ ए॒ष्य-न्मन्ये॑त॒ ताव॑न्मानग्ग्​ स्या॒-थ्समृ॑द्ध्या इ॒मम॑ग्न॒ आयु॑षे॒ वर्च॑से कृ॒धीत्या॒हा ऽऽयु॑रे॒वास्मि॒न्. वर्चो॑ दधाति॒ विश्वे॑ देवा॒ जर॑दष्टि॒र्यथा ऽस॒दित्या॑ -ह॒ जर॑दष्टिमे॒वैन॑-ङ्करोत्य॒ग्नि-रायु॑ष्मा॒निति॒ हस्त॑-ङ्गृह्णात्ये॒ते वै दे॒वा आयु॑ष्मन्त॒स्त ए॒वास्मि॒न्नायु॑र्दधति॒ सर्व॒मायु॑रेति ॥ 45 ॥
(रसं॑-दे॒वाना॒ग्॒-स्तोमे॒नेति॒-हिर॑ण्या॒-दस॒दिति॒-द्वाविग्ं॑शतिश्च) (अ. 11)
प्र॒जाप॑ति॒ र्वरु॑णा॒याश्व॑मनय॒-थ्स स्वा-न्दे॒वता॑मार्च्छ॒-थ्स पर्य॑दीर्यत॒ स ए॒तं-वाँ॑रु॒ण-ञ्चतु॑ष्-कपालमपश्य॒-त्त-न्निर॑वप॒-त्ततो॒ वै स व॑रुण- पा॒शाद॑मुच्यत॒ वरु॑णो॒ वा ए॒त-ङ्गृ॑ह्णाति॒ यो-ऽश्व॑-म्प्रतिगृ॒ह्णाति॒ याव॒तो-ऽश्वा᳚-न्प्रतिगृह्णी॒या-त्ताव॑तो वारु॒णान् चतु॑ष्कपाला॒-न्निर्व॑पे॒-द्वरु॑णमे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनं॑-वँरुणपा॒शान् -मु॑ञ्चति॒ [वरुणपा॒शान् -मु॑ञ्चति, चतु॑ष्कपाला] 46
चतु॑ष्कपाला भवन्ति॒ चतु॑ष्पा॒द्ध्यश्व॒-स्समृ॑द्ध्या॒ एक॒मति॑रिक्त॒-न्निर्व॑पे॒-द्यमे॒व प्र॑तिग्रा॒ही भव॑ति॒ यं-वाँ॒ नाद्ध्येति॒ तस्मा॑दे॒व व॑रुणपा॒शा-न्मु॑च्यते॒ यद्यप॑र-म्प्रतिग्रा॒ही स्या-थ्सौ॒र्यमेक॑कपाल॒मनु॒ निर्व॑पेद॒मुमे॒वा ऽऽदि॒त्यमु॑च्चा॒र-ङ्कु॑रुते॒ ऽपो॑-ऽवभृ॒थमवै᳚त्य॒फ्सु वै वरु॑ण-स्सा॒क्षादे॒व वरु॑ण॒मव॑ यजते ऽपोन॒प्त्रीय॑-ञ्च॒रु-म्पुन॒रेत्य॒ निर्व॑पेद॒फ्सु यो॑नि॒र्वा अश्व॒-स्स्वामे॒वैनं॒-योँनि॑-ङ्गमयति॒ स ए॑नग्ं शा॒न्त उप॑ तिष्ठते ॥ 47 ॥
(मु॒ञ्च॒ति॒ - च॒रुग्ं - स॒प्तद॑श च) (अ. 12)
या वा॑मिन्द्रावरुणा यत॒व्या॑ त॒नूस्तये॒ममग्ं ह॑सो मुञ्चतं॒-याँ वा॑मिन्द्रा वरुणा सह॒स्या॑ रक्ष॒स्या॑ तेज॒स्या॑ त॒नूस्तये॒ ममग्ं ह॑सो मुञ्चतं॒-योँ वा॑मिन्द्रा वरुणा व॒ग्नौ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेना व॑यजे॒यो वा॑मिन्द्रा वरुणा द्वि॒पाथ्सु॑ प॒शुषु॒ चतु॑ष्पाथ्सु गो॒ष्ठे गृ॒हेष्व॒फ्स्वोष॑धीषु॒ वन॒स्पति॑षु॒ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेनाव॑ यज॒ इन्द्रो॒ वा ए॒तस्ये᳚- [ए॒तस्य॑, इ॒न्द्रि॒येणाप॑ क्रामति॒] 48
-न्द्रि॒येणाप॑ क्रामति॒ वरु॑ण एनं-वँरुणपा॒शेन॑ गृह्णाति॒ यः पा॒प्मना॑ गृही॒तो भव॑ति॒ यः पा॒प्मना॑ गृही॒त-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामै᳚न्द्रावरु॒णी-म्प॑य॒स्या᳚-न्निर्व॑पे॒दिन्द्र॑ ए॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒य-न्द॑धाति॒ वरु॑ण एनं ँवरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति पय॒स्या॑ भवति॒ पयो॒ हि वा ए॒तस्मा॑-दप॒क्राम॒त्यथै॒ष पा॒प्मना॑ गृही॒तो य-त्प॑य॒स्या॑ भव॑ति॒ पय॑ ए॒वास्मि॒-न्तया॑ दधाति पय॒स्या॑या- [पय॒स्या॑याम्, पुरो॒डाश॒मव॑] 49
-म्पुरो॒डाश॒मव॑ दधात्यात्म॒न्वन्त॑-मे॒वैन॑-ङ्करो॒त्यथो॑ आ॒यत॑नवन्त-मे॒व च॑तु॒र्धा व्यू॑हति दि॒क्ष्वे॑व प्रति॑तिष्ठति॒ पुन॒-स्समू॑हति दि॒ग्भ्य ए॒वास्मै॑ भेष॒ज-ङ्क॑रोति स॒मूह्याव॑ द्यति॒ यथा-ऽऽवि॑द्ध-न्निष्कृ॒न्तति॑ ता॒दृगे॒व तद्यो वा॑मिन्द्रा-वरुणाव॒ग्नौ स्राम॒स्तं-वाँ॑मे॒तेनाव॑ यज॒ इत्या॑ह॒ दुरि॑ष्ट्या ए॒वैन॑-म्पाति॒ यो वा॑ मिन्द्रा वरुणा द्वि॒पाथ्सु॑ प॒शुषु॒ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेनाव॑ यज॒ इत्या॑है॒ताव॑ती॒र्वा आप॒ ओष॑धयो॒ वन॒स्पत॑यः प्र॒जाः प॒शव॑ उपजीव॒नीया॒स्ता ए॒वास्मै॑ वरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति ॥ 50 ॥
(ए॒तस्य॑ - पय॒स्या॑यां - पाति॒ - षड्विग्ं॑शतिश्च ) (अ. 13)
स प्र॑त्न॒वन्नि काव्येन्द्रं॑-वोँ वि॒श्वत॒-स्परीन्द्र॒-न्नरः॑ ॥ त्व-न्नः॑ सोम वि॒श्वतो॒ रक्षा॑ राजन्नघाय॒तः । न रि॑ष्ये॒-त्त्वाव॑त॒-स्सखाः᳚ ॥ या ते॒ धामा॑नि दि॒वि या पृ॑थि॒व्यां-याँ पर्व॑ते॒ष्वोष॑धीष्व॒फ्सु ॥ तेभि॑र्नो॒ विश्वै᳚-स्सु॒मना॒ अहे॑ड॒-न्राजन्᳚-थ्सोम॒ प्रति॑ ह॒व्या गृ॑भाय ॥ अग्नी॑षोमा॒ सवे॑दसा॒ सहू॑ती वनत॒-ङ्गिरः॑ । स-न्दे॑व॒त्रा ब॑भूवथुः ॥ यु॒व- [यु॒वम्, ए॒तानि॑ दि॒वि रो॑च॒नान्य॒ग्निश्च॑] 51
-मे॒तानि॑ दि॒वि रो॑च॒नान्य॒ग्निश्च॑ सोम॒ सक्र॑तू अधत्तम् ॥ यु॒वग्ं सिन्धूग्ं॑ र॒भिश॑स्तेरव॒द्या-दग्नी॑षोमा॒-वमु॑ञ्चत-ङ्गृभी॒तान् ॥ अग्नी॑षोमावि॒मग्ं सु मे॑ शृणु॒तं-वृँ॑षणा॒ हव᳚म् । प्रति॑ सू॒क्तानि॑ हर्यत॒-म्भव॑त-न्दा॒शुषे॒ मयः॑ ॥ आ-ऽन्य-न्दि॒वो मा॑त॒रिश्वा॑ जभा॒रा-ऽम॑थ्नाद॒न्य-म्परि॑ श्ये॒नो अद्रेः᳚ । अग्नी॑षोमा॒ ब्रह्म॑णा वावृधा॒नोरुं-यँ॒ज्ञाय॑ चक्रथुरु लो॒कम् ॥ अग्नी॑षोमा ह॒विषः॒ प्रस्थि॑तस्य वी॒तग्ं [वी॒तम्, हर्य॑तं-वृँषणा जु॒षेथा᳚म् ।] 52
हर्य॑तं-वृँषणा जु॒षेथा᳚म् । सु॒शर्मा॑णा॒ स्वव॑सा॒ हि भू॒तमथा॑ धत्तं॒-यँज॑मानाय॒ शं-योः ँ॥ आप्या॑यस्व॒, स-न्ते᳚ ॥ ग॒णाना᳚-न्त्वा ग॒णप॑तिग्ं हवामहे क॒वि-ङ्क॑वी॒ना-मु॑प॒मश्र॑वस्तमम् । ज्ये॒ष्ठ॒राज॒-म्ब्रह्म॑णा-म्ब्रह्मणस्पत॒ आ नः॑ शृ॒ण्वन्नू॒तिभिः॑ सीद॒ साद॑नम् । स इज्जने॑न॒ स वि॒शा स जन्म॑ना॒ स पु॒त्रैर्वाज॑-म्भरते॒ धना॒ नृभिः॑ । दे॒वानां॒-यः ँपि॒तर॑-मा॒विवा॑सति [ ] 53
श्र॒द्धाम॑ना ह॒विषा॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति᳚म् ॥ स सु॒ष्टुभा॒ स ऋक्व॑ता ग॒णेन॑ व॒लग्ं रु॑रोज फलि॒गग्ं रवे॑ण । बृह॒स्पति॑-रु॒स्त्रिया॑ हव्य॒सूदः॒ कनि॑क्रद॒द्- वाव॑शती॒रुदा॑जत् ॥ मरु॑तो॒ यद्ध॑ वो दि॒वो, या व॒-श्शर्म॑ ॥ अ॒र्य॒मा ऽऽया॑ति वृष॒भस्तुवि॑ष्मा-न्दा॒ता वसू॑ना-म्पुरुहू॒तो अर्​हन्न्॑ । स॒ह॒स्रा॒क्षो गो᳚त्र॒भि-द्वज्र॑बाहुर॒स्मासु॑ दे॒वो द्रवि॑ण-न्दधातु ॥ ये ते᳚-ऽर्यम-न्ब॒हवो॑ देव॒यानाः॒ पन्था॑नो [पन्था॑नः, रा॒ज॒-न्दि॒व आ॒चर॑न्ति ।] 54
राज-न्दि॒व आ॒चर॑न्ति । तेभि॑र्नो देव॒ महि॒ शर्म॑ यच्छ॒ श-न्न॑ एधि द्वि॒पदे॒ श-ञ्चतु॑ष्पदे ॥ बु॒द्ध्नादग्र॒-मङ्गि॑रोभि-र्गृणा॒नो वि पर्व॑तस्य दृग्ंहि॒तान्यै॑रत् । रु॒ज-द्रोधाग्ं॑सि-कृ॒त्रिमा᳚ण्येषा॒ग्ं॒-सोम॑स्य॒ ता-मद॒ इन्द्र॑-श्चकार ॥ बु॒द्ध्ना-दग्रे॑ण॒ वि मि॑माय॒ मानै॒-र्वज्रे॑ण॒ खान्य॑तृण-न्न॒दीना᳚म् । वृथा॑ ऽसृज-त्प॒थिभि॑ र्दीर्घया॒थै-स्सोम॑स्य॒ ता मद॒ इन्द्र॑श्चकार । ॥ 55 ॥
प्र यो ज॒ज्ञे वि॒द्वाग्ं अ॒स्य बन्धुं॒-विँश्वा॑नि दे॒वो जनि॑मा विवक्ति । ब्रह्म॒ ब्रह्म॑ण॒ उज्ज॑भार॒ मद्ध्या᳚न्नी॒चादु॒च्चा स्व॒धया॒-ऽभि प्रत॑स्थौ ॥ म॒हा-न्म॒ही अ॑स्तभाय॒द्वि जा॒तो द्याग्ं सद्म॒ पार्थि॑व-ञ्च॒ रजः॑ । स बु॒द्ध्नादा᳚ष्ट ज॒नुषा॒-ऽभ्यग्र॒-म्बृह॒स्पति॑ र्दे॒वता॒यस्य॑ स॒म्राट् ॥ बु॒द्ध्नाद्यो अग्र॑म॒भ्यर्त्योज॑सा॒ बृह॒स्पति॒मा वि॑वासन्ति दे॒वाः । भि॒नद्व॒लं-विँ पुरो॑ दर्दरीति॒ कनि॑क्रद॒-थ्सुव॑र॒पो जि॑गाय ॥ 56 ॥
(यु॒वं - ँवी॒तमा॒ - विवा॑सति॒ - पन्था॑नो - दीर्घया॒थै-स्सोम॑स्य॒ ता मद॒ इन्द्र॑श्चकार - दे॒वा - नव॑ च) (अ. 14)
(आ॒दि॒त्येभ्यो॑ - दे॒वा वै मृ॒त्यो - र्दे॒वा वै - स॒त्रम॑ - र्य॒म्णे -प्र॒जाप॑ते॒स्त्रय॑स्त्रिग्ंशत् - प्र॒जाप॑ति र्दे॒वेभ्यो॒-ऽन्नाद्यं॑ -देवासु॒रास्तान् - रज॑नो - ध्रु॒वो॑-ऽसि॒ - यन्नव॑ - म॒ग्निं-वैँ - प्र॒जाप॑ति॒ र्वरु॑णाय॒ - या वा॑मिन्द्रा वरुणा॒ - स प्र॑त्न॒व -च्चतु॑र्दश)
(आ॒दि॒त्येभ्य॒ - स्त्वष्टु॑ - रस्मै॒ दान॑कामा - ए॒वाव॑ रुन्धे॒ - ऽग्निं-वैँ - स प्र॑त्न॒वथ् - षट्प॑ञ्चा॒शत् )
(आ॒दि॒त्येभ्यः॒ - सुव॑र॒पो जि॑गाय )
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे तृतीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
ā॒di॒tyebhyo॒ bhuva̭dvadbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāma ādi॒tyā vā e॒ta-mbhūtyai॒ prati̭ nudante॒ yo-'la॒-mbhūtyai॒ sa-nbhūti॒-nna prā॒pnotyā̭di॒tyāne॒va bhuva̭dvata॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayanti॒ bhava̭tye॒vā ''di॒tyebhyo̭ dhā॒raya̭dva-dbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā-'paru॒ddhyamā̭no vā-''di॒tyā vā a̭paro॒ddhāra̭ ādi॒tyā a̭vagamayi॒tāra̭ ādi॒tyāne॒va dhā॒raya̭dvata॒- [dhā॒raya̭dvataḥ, svena̭] 1
-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vainaṃ̭-vi~॒śi dā᳚ddhratyanaparu॒ddhyo bha̭va॒tyadi॒te-'nṷ manya॒sve-tya̭paru॒ddhyamā̭no-'sya pa॒damā da̭dīte॒yaṃ-vā~ adi̭tiri॒yame॒vāsmai̭ rā॒jyamanṷ manyate sa॒tyā-''śīrityā̭ha sa॒tyāme॒vā-''śiṣa̭-ṅkuruta i॒ha mana॒ ityā̭ha pra॒jā e॒vāsmai॒ sama̭nasaḥ karo॒tyupa॒ preta̭ maruta- [preta̭ marutaḥ, su॒dā॒na॒va॒ e॒nā] 2
-ssudānava e॒nā vi॒śpati̭nā॒-'bhya̭mugṃ rājā̭na॒mityā̭ha māru॒tī vai vi-ḍjye॒ṣṭho vi॒śpati̭-rvi॒śaivainagṃ̭ rā॒ṣṭreṇa॒ sama̭rdhayati॒ yaḥ pa॒rastā᳚-dgrāmyavā॒dī syā-ttasya̭ gṛ॒hā-dvrī॒hīnā ha̭recchu॒klāg​śca̭ kṛ॒ṣṇāg​śca॒ vi ci̭nuyā॒dye śu॒klā-ssyustamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyā vai de॒vata̭yā॒ viḍviśa̭me॒vā-'va̭ gaccha॒- [gacchati, ava̭gatā-'sya॒] 3
-tyava̭gatā-'sya॒ viḍana̭vagatagṃ rā॒ṣṭra-mityā̭hu॒rye kṛ॒ṣṇā-ssyustaṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-dvāru॒ṇaṃ-vai~ rā॒ṣṭramu॒bhe e॒va viśa̭-ñca rā॒ṣṭra-ñcāva̭ gacchati॒ yadi॒ nāva॒gacchḙdi॒ma-ma॒hamā̭di॒tyebhyo̭ bhā॒ga-nnirva̭pā॒myā 'muṣmā̭-da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒-riti॒ nirva̭pe-dādi॒tyā e॒vaina̭-mbhāga॒dheya̭-mpre॒phsanto॒ viśa॒mava̭ [viśa॒mava̭, ga॒ma॒ya॒nti॒ yadi॒] 4
gamayanti॒ yadi॒ nāva॒gacche॒dāśva̭tthā-nma॒yūkhā᳚n-thsa॒pta ma̭ddhyame॒ṣāyā॒mupa̭- hanyādi॒dama॒ha-mā̭di॒tyā-nba̭dhnā॒myā 'muṣmā̭da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒rityā̭di॒tyā e॒vaina̭-mba॒ddhavī̭rā॒ viśa॒mava̭ gamayanti॒ yadi॒ nā-'va॒gacchḙ-de॒ta-me॒vā-''di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-di॒ddhme-'pi̭ ma॒yūkhā॒n-thsa-nna̭hye-danaparu॒ddhya-me॒vāva̭ gaccha॒tyāśva̭tthā bhavantima॒rutāṃ॒-vā~ e॒ta -dojo॒ yada̭śva॒ttha oja̭sai॒va viśa॒mava̭ gacchati sa॒pta bha̭vanti sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒va viśa॒mava̭ gacchati | 5
(dhā॒raya̭dvato - maruto - gacchati॒ - viśa॒mavai॒ - ta - da॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 1)
de॒vā vai mṛ॒tyo-ra̭bibhayu॒ste pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ntebhya̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnira̭vapa॒-ttayai॒vaiṣva॒mṛta̭-madadhā॒dyo mṛ॒tyo-rbi̭bhī॒yā-ttasmā̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnirva̭pe-tpra॒jāpa̭ti-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒-nnāyṷ-rdadhāti॒ sarva॒māyṷreti śa॒takṛ̭ṣṇalā bhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa॒-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye [ ] 6
prati̭ tiṣṭhati ghṛ॒te bha̭va॒tyāyu॒rvai ghṛ॒ta-ma॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇya॒-māyṷścai॒vāsmā̭ a॒mṛta̭-ñca sa॒mīcī̭ dadhāti ca॒tvāri̭ catvāri kṛ॒ṣṇalā॒nyava̭ dyati caturava॒-ttasyā-''ptyā̭ eka॒dhā bra॒hmaṇa॒ upa̭ haratyeka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhātya॒- sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vā-'smi॒- [-tenai॒vā-'sminṋ, ruca̭-madadhu॒ryo] 7
-nruca̭-madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnirva̭pe-da॒mu-me॒vā-''di॒tyagg​ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭vatyubha॒yato̭ ru॒kmau bha̭vata ubha॒yata̭ e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti prayā॒je pra̭yāje kṛ॒ṣṇala̭-ñjuhoti di॒gbhya e॒vāsmai᳚ brahmavarca॒samava̭ rundha āgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsāvi॒tra-ndvāda̭śakapāla॒-mbhūmyai̭ [-bhūmyai᳚, ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒] 8
ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒ hira̭ṇyaṃ-vi~ndeya॒ hira̭ṇya॒-mmopa̭ name॒diti॒ yadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindate sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-dvindate॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāme॒vaina̭-dvindata॒ upai̭na॒gṃ॒ hira̭ṇya-nnamati॒ vi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ yo hira̭ṇyaṃ-vi~॒ndata̭ e॒tā- [e॒tām, e॒va] 9
-me॒va nirva̭pe॒ddhira̭ṇyaṃ-vi~॒ttvā nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhyata e॒tāme॒va nirva̭pe॒dyasya॒ hira̭ṇya॒-nnaśye॒dyadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒ va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindati sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛ-pra̭sūta e॒vaina̭-dvindati॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāṃ-vā~ e॒tanna̭śyati॒ yannaśya̭tya॒syāme॒vaina̭-dvinda॒tīndra॒- [dvinda॒tīndraḥ̭, tvaṣṭu॒-ssoma̭] 10
-stvaṣṭu॒-ssoma̭-mabhī॒ṣahā̭-' piba॒-thsa viṣvaṃ॒-vyā~᳚rccha॒-thsa i̭ndri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyā᳚rdhyata॒ sa yadū॒rdhvamu॒dava̭mī॒-tte śyā॒mākā̭ abhava॒n​thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭me॒ndragg​ śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ttenai॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒thama̭dadhā॒dvi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ soma॒pīthena̭rdhyate॒ ya-ssomaṃ॒-va~mi̭ti॒ ya-sso̭mavā॒mī syā-ttasmā̭ [syā-ttasmai᳚, e॒tagṃ] 11
e॒tagṃ so̭me॒ndragg​ śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒vendra̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒tha-ndha̭tto॒ nendri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyṛ̭ddhyate॒ ya-thsau॒myo bhava̭ti somapī॒thame॒vāva̭ rundhe॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yaṃ-vai~ so̭mapī॒tha i̭ndri॒yame॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe śyāmā॒ko bha̭vatye॒ṣa vāva sa soma̭- [sa somaḥ̭, sā॒kṣāde॒va] 12
-ssā॒kṣāde॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe॒ 'gnayḙ dā॒tre pṷro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapāla-mpa॒śukā̭mo॒-'gnire॒vāsmai̭ pa॒śū-npra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhānindraḥ॒ pra ya̭cchati॒ dadhi॒ madhṷ ghṛ॒tamāpo̭ dhā॒nā bha̭vantye॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe pañca-gṛhī॒ta-mbha̭vati॒ pāṅktā॒ hi pa॒śavo̭ bahu rū॒pa-mbha̭vati bahu rū॒pā hi pa॒śava॒- [pa॒śavaḥ̭, samṛ̭ddhyai] 13
-ssamṛ̭ddhyai prājāpa॒tya-mbha̭vati prājāpa॒tyā vai pa॒śavaḥ̭ pra॒jāpa̭tire॒vāsmai̭ pa॒śū-npraja̭nayatyā॒tmā vai purṷṣasya॒ madhu॒ yanmaddhva॒gnau ju॒hotyā॒tmāna̭me॒va ta-dyaja̭māno॒-'gnau prada̭dhāti pa॒ṅktyaṷ yājyānuvā॒kyḙ bhavataḥ॒ pāṅktaḥ॒ purṷṣaḥ॒ pāṅktāḥ᳚ pa॒śava̭ ā॒tmāna̭me॒va mṛ॒tyorni॒ṣkrīya̭pa॒śūnava̭ rundhe || 14 ||
(i॒ndri॒ye᳚ - 'smi॒n - bhūmyā̭ - e॒tā - mindraḥ॒ - syā-ttasmai॒ - somo̭ - bahu rū॒pā hi pa॒śava॒ - eka̭catvārigṃśacca ) (a. 2)
de॒vā vai sa॒tramā̭sa॒ta-rdhi̭parimitaṃ॒-ya~śa̭skāmā॒steṣā॒gṃ॒ soma॒gṃ॒ rājā̭naṃ॒-ya~śa̭ ārccha॒-thsa gi॒rimudai॒-ttama॒gniranūdai॒-ttāva॒gnīṣomau॒ sama̭bhavatā॒-ntāvindro̭ ya॒jñavi̭bhra॒ṣṭo-'nu॒ parai॒-ttāva̭bravīdyā॒jaya̭ta॒-mmeti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapatāmāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ru-ntayai॒vā-'smi॒-nteja̭ [tayai॒vā-'smi॒-ntejaḥ̭, i॒ndri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-] 15
indri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-ma̭dhattāṃ॒-yo~ ya॒jñavi̭bhraṣṭa॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-ya~dā᳚gne॒yo bhava̭ti॒ teja̭ e॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yame॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ ya-thsau॒myo bra̭hmavarca॒sa-ntenā᳚ ''gne॒yasya̭ ca sau॒myasya̭ cai॒ndre sa॒māślḙṣaye॒-tteja̭ścai॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ñca̭ sa॒mīcī̭ [sa॒mīcī᳚, da॒dhā॒tya॒gnī॒ṣo॒mīya॒-] 16
dadhātyagnīṣo॒mīya॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙdāgne॒yo vai brā᳚hma॒ṇa-ssa soma̭-mpibati॒ svāme॒va de॒vatā॒g॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatyagnīṣo॒mīya̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo॒-'gnīṣomā̭ ve॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva [brahmavarca॒syḙva, bha॒va॒ti॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-] 17
bha̭vati॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-stenā᳚-''gne॒yo yacchyā̭mā॒kastena̭ sau॒mya-ssamṛ̭ddhyai॒ somā̭ya vā॒jine᳚ śyāmā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ klaibyā᳚dbibhī॒yā-dreto॒ hi vā e॒tasmā॒-dvāji̭namapa॒krāma॒tyathai॒ṣa klaibyā᳚dbibhāya॒ soma̭me॒va vā॒jina॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nreto॒ vāji̭na-ndadhāti॒ na klī॒bo bha̭vatibrāhmaṇaspa॒tya-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāmo॒ [-nirva̭pe॒-dgrāma̭kāmaḥ, brahma̭ṇa॒spati̭me॒va] 18
brahma̭ṇa॒spati̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchati grā॒myḙva bha̭vati ga॒ṇava̭tī yājyānuvā॒kyḙ bhavata-ssajā॒taire॒vaina̭-ṅga॒ṇava̭nta-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ brahma॒n viśaṃ॒-vi~ nā̭śayeya॒miti̭ māru॒tī yā᳚jyānuvā॒kyḙ kuryā॒-dbrahma̭nne॒va viśaṃ॒-vi~ nā̭śayati || 19
(tejaḥ̭ - sa॒mīcī᳚ - brahmavarca॒syḙva - grāma̭kāma॒ - strica̭tvārigṃśacca ) (a. 3)
a॒rya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pa-thsuva॒rgakā̭mo॒-'sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainagṃ̭ suva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayatyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒ritya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā yaḥ khalu॒ vai dadā̭ti॒ so᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā- [sa e॒va, a॒smai॒ dāna̭kāmāḥ] 20
-'smai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vantyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta sva॒sti ja॒natā̭miyā॒mitya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā- 'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-nta-dga̭mayati॒ yatra॒ jiga̭miṣa॒tīndro॒ vai de॒vānā̭mānujāva॒ra ā̭sī॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒ -mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tamai॒ndramā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, a॒va॒pa॒-ttenai॒vaina॒magraṃ̭-] 21
-ra̭vapa॒-ttenai॒vaina॒-magra̭-nde॒vatā̭nā॒-mparya̭ṇaya-dbu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ akaro-dbu॒ddhnā-de॒vaina॒magra॒-mparya̭ṇaya॒dyo rā̭ja॒nya̭ ānujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒tamai॒ndra-mā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒m- [bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra᳚m, pari̭] 22
-pari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai॒ yo brā᳚hma॒ṇa ā̭nujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mbā̭r​haspa॒tya-mā̭nuṣū॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-dbṛha॒spati̭-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒-mpari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai || 23 ||
(e॒va - nira - gra̭-me॒tasya̭ - ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)
pra॒jāpa̭te॒-straya̭strigṃśa-dduhi॒tara̭ āsa॒-ntā-ssomā̭ya॒ rājñḙ-'dadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīmupai॒-ttā īr​ṣya̭ntīḥ॒ puna̭ragaccha॒-ntā anvai॒-ttāḥ puna̭rayācata॒ tā a̭smai॒ na puna̭radadā॒-thso᳚-'bravī-dṛ॒ta-ma̭mīṣva॒ yathā̭ samāva॒ccha ṷpai॒ṣyāmyatha̭ te॒ puna̭-rdāsyā॒mīti॒ sa ṛ॒tamā̭mī॒-ttā a̭smai॒ puna̭radadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīme॒vopa॒- [rohi॒ṇīme॒vopa̭, ai॒ttaṃ-ya~kṣma̭] 24
-ttaṃ-ya~kṣma̭ ārccha॒-drājā̭naṃ॒-ya~kṣma̭ āra॒diti॒ tadrā̭jaya॒kṣmasya॒ janma॒ ya-tpāpī̭yā॒nabha̭va॒-tta-tpā̭paya॒kṣmasya॒ yajjā॒yābhyo-'vi̭nda॒-ttajjā॒yenya̭sya॒ya e॒vame॒teṣāṃ॒-ya~kṣmā̭ṇā॒-ñjanma॒ veda॒ naina̭me॒te yakṣmā̭ vindanti॒sa e॒tā e॒va na̭ma॒sya-nnupā̭-'dhāva॒-ttā a̭bruva॒n. varaṃ̭-vṛ~ṇāmahai samāva॒ccha e॒va na॒ upā̭ya॒ iti॒ tasmā̭ e॒ta- [tasmā̭ e॒tam, ā̭di॒tya-ñca॒ruṃ] 25
-mā̭di॒tya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā̭damuñca॒n. yaḥ pā̭paya॒kṣmagṛ̭hīta॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyāne॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā᳚nmuñcantya-māvā॒syā̭yā॒-nnirva̭pe-da॒mume॒vaina-̭mā॒pyāya̭māna॒-manvā pyā̭yayati॒ navo̭navo bhavati॒ jāya̭māna॒ iti̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhava॒tyāyṷre॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti॒ yamā̭di॒tyā a॒gṃ॒śumā᳚pyā॒yaya॒ntīti̭ yā॒jyaivaina̭me॒tayā᳚ pyāyayati || 26 ||
(e॒vopai॒ -ta- ma̭smi॒n - trayo̭daśaca) (a. 5)
pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ॒-vyā~di̭śa॒-thso᳚-'bravī॒dyadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhya̭ti॒ricyā̭tai॒ tanmamā̭sa॒diti॒ tadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhyatya̭ricya॒tendra॒gṃ॒ rājā̭na॒-mindra̭-madhirā॒ja-mindragg̭ sva॒rājā̭na॒-ntato॒ vai sa i॒mān ~lo॒kāg​ stre॒dhā-'dṷha॒-tta-ttri॒dhāto᳚-stridhātu॒tvaṃ-ya~-ṅkā॒mayḙtānnā॒da-ssyā॒diti॒ tasmā̭ e॒ta-ntri॒dhātu॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya॒ rājñḙ puro॒ḍāśa॒- [puro॒ḍāśa᳚m, ekā̭daśakapāla॒-] 27
-mekā̭daśakapāla॒-mindrā̭yā-dhirā॒jāyendrā̭ya sva॒rājñe॒-'yaṃ-vā~ indro॒ rājā॒-'yamindro̭-'dhirā॒jo̭-'sāvindraḥ̭ sva॒rāḍi॒māne॒va lo॒kān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchantyannā॒da e॒va bha̭vati॒ yathā̭ va॒thsena॒ prattā॒-ṅgā-ndu॒ha e॒vame॒vemān ~lo॒kā-nprattā॒n kāma̭ma॒nnādya̭-nduha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ trayaḥ̭ puro॒ḍāśā̭ bhavanti॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyā॒ utta̭ra​uttaro॒ jyāyā᳚-nbhavatye॒vami̭va॒ hīme lo॒kā-ssamṛ̭ddhyai॒ sarvḙṣāmabhi-ga॒maya॒nnava̭ dya॒tyacha̭mbaṭkāraṃ-vya~॒tyāsa॒manvā॒hāni̭rdāhāya || 28 ||
(pu॒ro॒ḍāśaṃ॒ - trayaḥ॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 6)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-ntā-nde॒vānasṷrā ajaya॒-nte de॒vāḥ pa̭rājigyā॒nā asṷrāṇāṃ॒-vai~śya॒mupā̭-''ya॒-ntebhya̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭mapā᳚krāma॒-ttadindro̭-'cāya॒-ttadanvapā᳚krāma॒-ttada̭va॒rudha॒-nnāśa̭kno॒-ttada̭smādabhya॒rdho̭ 'cara॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā-'yājaya॒-ttayai॒vā-'smi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-madadhā॒dya i̭ndri॒yakā̭mo [i̭ndri॒yakā̭maḥ, vī॒rya̭kāma॒-ssyāt-] 29
vī॒rya̭kāma॒-ssyā-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā yājayede॒tā e॒va de॒vatā॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tā e॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndadhati॒yadindrā̭ya॒ rātha̭ntarāya ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāgne-steja॒stade॒vāva̭ rundhe॒yadindrā̭ya॒ bār​ha̭tāya॒ yade॒vendra̭sya॒ teja॒stade॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairū॒pāya॒ yade॒va sa̭vi॒tu-steja॒sta- [sa̭vi॒tu-steja॒stat, e॒vāva̭ rundhe॒] 30
-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairā॒jāya॒ yade॒va dhā॒tu-steja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya śākva॒rāya॒ yade॒va ma॒rutā॒-nteja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya raiva॒tāya॒ yade॒va bṛha॒spate॒-steja॒sta-de॒vā-'va̭ rundha e॒tāva̭nti॒ vai tejāgṃ̭si॒ tānye॒vāva̭ rundha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ dvāda̭śakapālaḥ puro॒ḍāśo̭ [puro॒ḍāśaḥ̭, bha॒va॒ti॒ vai॒śva॒de॒va॒tvāya̭] 31
bhavati vaiśvadeva॒tvāya̭ sama॒nta-mpa॒ryava̭dyati sama॒nta-me॒vendri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhāti vya॒tyāsa॒-manvā॒hāni̭rdāhā॒yāśva̭ ṛṣa॒bho vṛ॒ṣṇirba॒sta-ssā-dakṣi̭ṇā-vṛṣa॒tvāyai॒tayai॒va ya̭jetā-'bhiśa॒syamā̭na e॒tāścedvā a̭syade॒vatā॒ anna̭-ma॒dantya॒dantyṷ-ve॒vā-'sya̭ manu॒ṣyāḥ᳚ || 32 ||
(i॒ndri॒ya॒kā̭maḥ-savi॒tusteja॒stat - pṷro॒ḍāśo॒ -'ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 7)
raja̭no॒ vai kaṷṇe॒yaḥ kra̭tu॒jita॒-ñjāna̭ki-ñcakṣu॒rvanya̭mayā॒-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapa-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-ntayai॒vāsmi॒n cakṣṷradadhā॒-dya-ścakṣṷkāma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pe-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālama॒gne rvai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi- [cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi, pa॒śya॒nti॒ sūrya̭sya] 33
pa̭śyanti॒ sūrya̭sya de॒vā a॒gni-ñcai॒va sūrya̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati॒ yadā᳚gne॒yau bhava̭ta॒-ścakṣṷṣī e॒vāsmi॒-nta-tprati̭ dadhāti॒ ya-thsau॒ryo nāsi̭kā॒-ntenā॒bhitaḥ̭ sau॒ryamā᳚gne॒yau bha̭vata॒-stasmā̭-da॒bhito॒ nāsi̭kā॒-ñcakṣṷṣī॒ tasmā॒-nnāsi̭kayā॒ cakṣṷṣī॒ vidhṛ̭te samā॒nī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavata-ssamā॒nagṃ hi cakṣu॒-ssamṛ̭ddhyā॒ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasagṃ sa॒pta tvā̭ ha॒rito॒ rathḙ ci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒miti॒ piṇḍā॒-npraya̭cchati॒ cakṣṷ-re॒vāsmai॒ praya̭cchati॒ yade॒va tasya॒ tat || 34 ||
(vi - hya̭ - ṣṭāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)
dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒-ndhīra॒ścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mu॒graścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mabhi॒bhūścettā̭ vasu॒vi-dāma̭na-ma॒syāma̭nasya devā॒ ye sa̭jā॒tāḥ kṷmā॒rā-ssama̭nasa॒stāna॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā te mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā-nma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā ''ma̭nama॒- [svāhā ''ma̭nama॒si, āma̭nasya] 35
-syāma̭nasya devā॒ yā-sstriya॒-ssama̭nasa॒stā a॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā tā mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā ma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā̭ vaiśvade॒vīgṃ-sā᳚ṅgraha॒ṇī-nnirva̭pe॒dgrāma̭kāmo vaiśvade॒vā vai sa̭jā॒tā viśvā̭ne॒va de॒vān​thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati sāṅgraha॒ṇī bha̭vati mano॒graha̭ṇaṃ॒-vai~sa॒graṃha̭ṇa॒-mmana̭ e॒va sa̭jā॒tānāṃ᳚- [e॒va sa̭jā॒tānā᳚m, gṛ॒hṇā॒ti॒ dhru॒vo̭-'si] 36
-gṛhṇāti dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒miti̭ pari॒dhī-npari̭ dadhātyā॒śiṣa̭me॒vaitāmā śā॒ste-'tho̭ e॒tade॒va sarvagṃ̭ sajā॒teṣvadhi̭ bhavati॒ yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te pa̭ri॒dhayaḥ̭ paridhī॒yanta॒ āma̭ nama॒syāma̭nasya devā॒ iti̭ ti॒sra āhṷtī rjuhotye॒tāva̭nto॒ vai sa̭jā॒tā ye ma॒hānto॒ ye kṣṷlla॒kā yā-sstriya॒stāne॒vāva̭ rundhe॒ ta ḙna॒mava̭ruddhā॒ upa̭ tiṣṭhante || 37 ||
(svāhā ''ma̭namasi - sajā॒tānāgṃ̭ - rundhe॒ - pañca̭ ca ) (a. 9)
yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒dya-dasa̭rpa॒-tta-thsa॒rpira̭bhava॒-dyadaddhi̭yata॒ ta-dghṛ॒tama̭bhavada॒śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhendra̭sya prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dadātu॒ yasya̭ prā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhā॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒ [viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒, tasya̭ te] 38
tasya̭ te dadatu॒ yeṣā᳚-mprā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mindrḙṇa da॒ttā-mpraya̭tā-mma॒rudbhiḥ̭ | ta-ttvā॒ viṣṇuḥ॒ parya̭paśya॒-tta-ttveḍā॒ gavyaira̭yat || pā॒va॒mā॒nena̭ tvā॒ stomḙna gāya॒trasya̭ varta॒nyopā॒gṃ॒śo rvī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyai̭ bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stomḙna tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to- [savi॒tot, sṛ॒ja॒tu॒ jī॒vāta̭ve] 39
-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ a॒gnestvā॒ mātra̭yā॒ jaga̭tyai varta॒nyā-''gra̭ya॒ṇasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛdhi pri॒yagṃ reto̭ varuṇa soma rājann | mā॒ tevā᳚smā adite॒ śarma̭ yaccha॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā-'sa̭t || a॒gnirāyṷṣmā॒n-thsa vana॒spati̭bhi॒-rāyṷṣmā॒-ntena॒ tvā-''yu॒ṣā-''yṷṣmanta-ṅkaromi॒ soma॒ āyṷṣmā॒n-thsa oṣa̭dhībhi rya॒jña āyṷṣmā॒n-thsa dakṣi̭ṇābhi॒ rbrahmā-''yṷṣma॒-tta-dbrā᳚hma॒ṇairāyṷṣma-dde॒vā āyṷṣmanta॒stḙ-'mṛtḙna pi॒tara॒ āyṷṣmanta॒ste sva॒dhayā-''yṷṣmanta॒stena॒ tvā ''yu॒ṣā-'' yṷṣmanta-ṅkaromi || 40 ||
(viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si - tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒toth - soma॒ āyṷṣmā॒n - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 10)
a॒gniṃ-vā~ e॒tasya॒ śarī̭ra-ṅgacchati॒ soma॒gṃ॒ raso॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ sara̭svatīṃ॒-vā~ga॒gnāviṣṇṷ̄ ā॒tmā yasya॒ jyogā॒maya̭ti॒ yo jyogā̭mayāvī॒ syādyo vā̭ kā॒mayḙta॒ sarva॒māyṷriyā॒miti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya -ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-vā~̭ru॒ṇa-ndaśa̭kapālagṃ sārasva॒ta-ñca॒rumā᳚gnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla-ma॒gnere॒vāsya॒ śarī̭ra-nniṣkrī॒ṇāti॒ somā॒drasaṃ̭- [somā॒drasa᳚m, vā॒ru॒ṇenai॒vainaṃ̭-] 41
-~vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati sārasva॒tena॒ vāca̭-ndadhātya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhiścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ ca bhiṣajyatyu॒ta yadī॒tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒-dityājya॒- mave᳚kṣate-rū॒pame॒vāsyai॒-tanma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe॒-'śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'sītyā̭hā॒śvinau॒ vai de॒vānāṃ᳚- [de॒vānā᳚m, bhi॒ṣajau॒] 42
-bhi॒ṣajau॒ tābhyā̭me॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭ro॒tīndra̭sya prā॒ṇo̭ 'sītyā̭hendri॒ya- me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'sītyā̭ha prāṇāpā॒nāve॒- vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'sītyā̭ha vī॒rya̭me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpā̭vamā॒nena̭ tvā॒ stome॒ne- [stome॒neti, ā॒ha॒ prā॒ṇame॒vāsmi̭-] 43
-tyā̭ha prā॒ṇame॒vāsmi̭-nne॒tena̭ dadhāti bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stome॒netyā॒hauja̭ e॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātya॒gnestvā॒ mātra॒yetyā̭hā॒-''tmāna̭-me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātyṛ॒tvijaḥ॒ paryā̭hu॒ryāva̭nta e॒vartvija॒sta ḙna-mbhiṣajyanti bra॒hmaṇo॒ hasta̭manvā॒rabhya॒ paryā̭hureka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhati॒ yade॒va tasya॒ taddhira̭ṇyā- [taddhira̭ṇyāt, ghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai] 44
-dghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai ghṛ॒tama॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇyama॒mṛtā̭de॒vā ''yu॒rniṣpi̭bati śa॒tamā̭na-mbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭tiṣṭha॒tyatho॒ khalu॒ yāva̭tī॒-ssamā̭ e॒ṣya-nmanyḙta॒ tāva̭nmānagg​ syā॒-thsamṛ̭ddhyā i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛ॒dhītyā॒hā ''yṷre॒vāsmi॒n. varco̭ dadhāti॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā 'sa॒dityā̭ -ha॒ jara̭daṣṭime॒vaina̭-ṅkarotya॒gni-rāyṷṣmā॒niti॒ hasta̭-ṅgṛhṇātye॒te vai de॒vā āyṷṣmanta॒sta e॒vāsmi॒nnāyṷrdadhati॒ sarva॒māyṷreti || 45 ||
(rasaṃ̭-de॒vānā॒g॒-stome॒neti॒-hira̭ṇyā॒-dasa॒diti॒-dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 11)
pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇā॒yāśva̭manaya॒-thsa svā-nde॒vatā̭mārccha॒-thsa parya̭dīryata॒ sa e॒taṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñcatṷṣ-kapālamapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttato॒ vai sa va̭ruṇa- pā॒śāda̭mucyata॒ varṷṇo॒ vā e॒ta-ṅgṛ̭hṇāti॒ yo-'śva̭-mpratigṛ॒hṇāti॒ yāva॒to-'śvā᳚-npratigṛhṇī॒yā-ttāva̭to vāru॒ṇān catṷṣkapālā॒-nnirva̭pe॒-dvarṷṇame॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śān -mṷñcati॒ [varuṇapā॒śān -mṷñcati, catṷṣkapālā] 46
catṷṣkapālā bhavanti॒ catṷṣpā॒ddhyaśva॒-ssamṛ̭ddhyā॒ eka॒mati̭rikta॒-nnirva̭pe॒-dyame॒va pra̭tigrā॒hī bhava̭ti॒ yaṃ-vā~॒ nāddhyeti॒ tasmā̭de॒va va̭ruṇapā॒śā-nmṷcyate॒ yadyapa̭ra-mpratigrā॒hī syā-thsau॒ryameka̭kapāla॒manu॒ nirva̭peda॒mume॒vā ''di॒tyamṷccā॒ra-ṅkṷrute॒ 'po̭-'vabhṛ॒thamavai᳚tya॒phsu vai varṷṇa-ssā॒kṣāde॒va varṷṇa॒mava̭ yajate 'pona॒ptrīya̭-ñca॒ru-mpuna॒retya॒ nirva̭peda॒phsu yo̭ni॒rvā aśva॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamayati॒ sa ḙnagṃ śā॒nta upa̭ tiṣṭhate || 47 ||
(mu॒ñca॒ti॒ - ca॒rugṃ - sa॒ptada̭śa ca) (a. 12)
yā vā̭mindrāvaruṇā yata॒vyā̭ ta॒nūstaye॒mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yā~ vā̭mindrā varuṇā saha॒syā̭ rakṣa॒syā̭ teja॒syā̭ ta॒nūstaye॒ mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yo~ vā̭mindrā varuṇā va॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenā va̭yaje॒yo vā̭mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ catṷṣpāthsu go॒ṣṭhe gṛ॒heṣva॒phsvoṣa̭dhīṣu॒ vana॒spati̭ṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ indro॒ vā e॒tasye᳚- [e॒tasya̭, i॒ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒] 48
-ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒to bhava̭ti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmai᳚ndrāvaru॒ṇī-mpa̭ya॒syā᳚-nnirva̭pe॒dindra̭ e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ varṷṇa enaṃ ~varuṇapā॒śā-nmṷñcati paya॒syā̭ bhavati॒ payo॒ hi vā e॒tasmā̭-dapa॒krāma॒tyathai॒ṣa pā॒pmanā̭ gṛhī॒to ya-tpa̭ya॒syā̭ bhava̭ti॒ paya̭ e॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti paya॒syā̭yā- [paya॒syā̭yām, puro॒ḍāśa॒mava̭] 49
-mpuro॒ḍāśa॒mava̭ dadhātyātma॒nvanta̭-me॒vaina̭-ṅkaro॒tyatho̭ ā॒yata̭navanta-me॒va ca̭tu॒rdhā vyṷ̄hati di॒kṣvḙva prati̭tiṣṭhati॒ puna॒-ssamṷ̄hati di॒gbhya e॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti sa॒mūhyāva̭ dyati॒ yathā-''vi̭ddha-nniṣkṛ॒ntati̭ tā॒dṛge॒va tadyo vā̭mindrā-varuṇāva॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭me॒tenāva̭ yaja॒ ityā̭ha॒ duri̭ṣṭyā e॒vaina̭-mpāti॒ yo vā̭ mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ ityā̭hai॒tāva̭tī॒rvā āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭yaḥ pra॒jāḥ pa॒śava̭ upajīva॒nīyā॒stā e॒vāsmai̭ varuṇapā॒śā-nmṷñcati || 50 ||
(e॒tasya̭ - paya॒syā̭yāṃ - pāti॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca ) (a. 13)
sa pra̭tna॒vanni kāvyendraṃ̭-vo~ vi॒śvata॒-sparīndra॒-nnaraḥ̭ || tva-nnaḥ̭ soma vi॒śvato॒ rakṣā̭ rājannaghāya॒taḥ | na ri̭ṣye॒-ttvāva̭ta॒-ssakhāḥ᳚ || yā te॒ dhāmā̭ni di॒vi yā pṛ̭thi॒vyāṃ-yā~ parva̭te॒ṣvoṣa̭dhīṣva॒phsu || tebhi̭rno॒ viśvai᳚-ssu॒manā॒ ahḙḍa॒-nrājan᳚-thsoma॒ prati̭ ha॒vyā gṛ̭bhāya || agnī̭ṣomā॒ savḙdasā॒ sahṷ̄tī vanata॒-ṅgiraḥ̭ | sa-ndḙva॒trā ba̭bhūvathuḥ || yu॒va- [yu॒vam, e॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭] 51
-me॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭ soma॒ sakra̭tū adhattam || yu॒vagṃ sindhūgṃ̭ ra॒bhiśa̭sterava॒dyā-dagnī̭ṣomā॒-vamṷñcata-ṅgṛbhī॒tān || agnī̭ṣomāvi॒magṃ su mḙ śṛṇu॒taṃ-vṛ~̭ṣaṇā॒ hava᳚m | prati̭ sū॒ktāni̭ haryata॒-mbhava̭ta-ndā॒śuṣe॒ mayaḥ̭ || ā-'nya-ndi॒vo mā̭ta॒riśvā̭ jabhā॒rā-'ma̭thnāda॒nya-mpari̭ śye॒no adreḥ᳚ | agnī̭ṣomā॒ brahma̭ṇā vāvṛdhā॒noruṃ-ya~॒jñāya̭ cakrathuru lo॒kam || agnī̭ṣomā ha॒viṣaḥ॒ prasthi̭tasya vī॒tagṃ [vī॒tam, harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m |] 52
harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m | su॒śarmā̭ṇā॒ svava̭sā॒ hi bhū॒tamathā̭ dhattaṃ॒-ya~ja̭mānāya॒ śaṃ-yoḥ ~|| āpyā̭yasva॒, sa-nte᳚ || ga॒ṇānā᳚-ntvā ga॒ṇapa̭tigṃ havāmahe ka॒vi-ṅka̭vī॒nā-mṷpa॒maśra̭vastamam | jye॒ṣṭha॒rāja॒-mbrahma̭ṇā-mbrahmaṇaspata॒ ā naḥ̭ śṛ॒ṇvannū॒tibhiḥ̭ sīda॒ sāda̭nam | sa ijjanḙna॒ sa vi॒śā sa janma̭nā॒ sa pu॒trairvāja̭-mbharate॒ dhanā॒ nṛbhiḥ̭ | de॒vānāṃ॒-yaḥ ~pi॒tara̭-mā॒vivā̭sati [ ] 53
śra॒ddhāma̭nā ha॒viṣā॒ brahma̭ṇa॒spati᳚m || sa su॒ṣṭubhā॒ sa ṛkva̭tā ga॒ṇena̭ va॒lagṃ rṷroja phali॒gagṃ ravḙṇa | bṛha॒spati̭-ru॒striyā̭ havya॒sūdaḥ॒ kani̭krada॒d- vāva̭śatī॒rudā̭jat || marṷto॒ yaddha̭ vo di॒vo, yā va॒-śśarma̭ || a॒rya॒mā ''yā̭ti vṛṣa॒bhastuvi̭ṣmā-ndā॒tā vasṷ̄nā-mpuruhū॒to ar​hanṋ | sa॒ha॒srā॒kṣo go᳚tra॒bhi-dvajra̭bāhura॒smāsṷ de॒vo dravi̭ṇa-ndadhātu || ye te᳚-'ryama-nba॒havo̭ deva॒yānāḥ॒ panthā̭no [panthā̭naḥ, rā॒ja॒-ndi॒va ā॒cara̭nti |] 54
rāja-ndi॒va ā॒cara̭nti | tebhi̭rno deva॒ mahi॒ śarma̭ yaccha॒ śa-nna̭ edhi dvi॒pade॒ śa-ñcatṷṣpade || bu॒ddhnādagra॒-maṅgi̭robhi-rgṛṇā॒no vi parva̭tasya dṛgṃhi॒tānyai̭rat | ru॒ja-drodhāgṃ̭si-kṛ॒trimā᳚ṇyeṣā॒gṃ॒-soma̭sya॒ tā-mada॒ indra̭-ścakāra || bu॒ddhnā-dagrḙṇa॒ vi mi̭māya॒ mānai॒-rvajrḙṇa॒ khānya̭tṛṇa-nna॒dīnā᳚m | vṛthā̭ 'sṛja-tpa॒thibhi̭ rdīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra | || 55 ||
pra yo ja॒jñe vi॒dvāgṃ a॒sya bandhuṃ॒-vi~śvā̭ni de॒vo jani̭mā vivakti | brahma॒ brahma̭ṇa॒ ujja̭bhāra॒ maddhyā᳚nnī॒cādu॒ccā sva॒dhayā॒-'bhi prata̭sthau || ma॒hā-nma॒hī a̭stabhāya॒dvi jā॒to dyāgṃ sadma॒ pārthi̭va-ñca॒ rajaḥ̭ | sa bu॒ddhnādā᳚ṣṭa ja॒nuṣā॒-'bhyagra॒-mbṛha॒spati̭ rde॒vatā॒yasya̭ sa॒mrāṭ || bu॒ddhnādyo agra̭ma॒bhyartyoja̭sā॒ bṛha॒spati॒mā vi̭vāsanti de॒vāḥ | bhi॒nadva॒laṃ-vi~ puro̭ dardarīti॒ kani̭krada॒-thsuva̭ra॒po ji̭gāya || 56 ||
(yu॒vaṃ - ~vī॒tamā॒ - vivā̭sati॒ - panthā̭no - dīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra - de॒vā - nava̭ ca) (a. 14)
(ā॒di॒tyebhyo̭ - de॒vā vai mṛ॒tyo - rde॒vā vai - sa॒trama̭ - rya॒mṇe -pra॒jāpa̭te॒straya̭strigṃśat - pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ̭ -devāsu॒rāstān - raja̭no - dhru॒vo̭-'si॒ - yannava̭ - ma॒gniṃ-vai~ - pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇāya॒ - yā vā̭mindrā varuṇā॒ - sa pra̭tna॒va -ccatṷrdaśa)
(ā॒di॒tyebhya॒ - stvaṣṭṷ - rasmai॒ dāna̭kāmā - e॒vāva̭ rundhe॒ - 'gniṃ-vai~ - sa pra̭tna॒vath - ṣaṭpa̭ñcā॒śat )
(ā॒di॒tyebhyaḥ॒ - suva̭ra॒po ji̭gāya )
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in